Hadith Representative
Orang-orang yang bersaksi bahwa tiada tuhan yang disembah kecuali Allah, maka Allah memerintahkan kepada malaikat agar mengeluarkan dari neraka
Imam Muslim : 267حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَزِيدَ اللَّيْثِيِّ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ نَاسًا قَالُوا لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَرَى رَبَّنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ قَالُوا لَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ هَلْ تُضَارُّونَ فِي الشَّمْسِ لَيْسَ دُونَهَا سَحَابٌ قَالُوا لَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَإِنَّكُمْ تَرَوْنَهُ كَذَلِكَ يَجْمَعُ اللَّهُ النَّاسَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيَقُولُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ شَيْئًا فَلْيَتَّبِعْهُ فَيَتَّبِعُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ الشَّمْسَ الشَّمْسَ وَيَتَّبِعُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ الْقَمَرَ الْقَمَرَ وَيَتَّبِعُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ الطَّوَاغِيتَ الطَّوَاغِيتَ وَتَبْقَى هَذِهِ الْأُمَّةُ فِيهَا مُنَافِقُوهَا فَيَأْتِيهِمْ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى فِي صُورَةٍ غَيْرِ صُورَتِهِ الَّتِي يَعْرِفُونَ فَيَقُولُ أَنَا رَبُّكُمْ فَيَقُولُونَ نَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْكَ هَذَا مَكَانُنَا حَتَّى يَأْتِيَنَا رَبُّنَا فَإِذَا جَاءَ رَبُّنَا عَرَفْنَاهُ فَيَأْتِيهِمْ اللَّهُ تَعَالَى فِي صُورَتِهِ الَّتِي يَعْرِفُونَ فَيَقُولُ أَنَا رَبُّكُمْ فَيَقُولُونَ أَنْتَ رَبُّنَا فَيَتَّبِعُونَهُ وَيُضْرَبُ الصِّرَاطُ بَيْنَ ظَهْرَيْ جَهَنَّمَ فَأَكُونُ أَنَا وَأُمَّتِي أَوَّلَ مَنْ يُجِيزُ وَلَا يَتَكَلَّمُ يَوْمَئِذٍ إِلَّا الرُّسُلُ وَدَعْوَى الرُّسُلِ يَوْمَئِذٍ اللَّهُمَّ سَلِّمْ سَلِّمْ وَفِي جَهَنَّمَ كَلَالِيبُ مِثْلُ شَوْكِ السَّعْدَانِ هَلْ رَأَيْتُمْ السَّعْدَانَ قَالُوا نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَإِنَّهَا مِثْلُ شَوْكِ السَّعْدَانِ غَيْرَ أَنَّهُ لَا يَعْلَمُ مَا قَدْرُ عِظَمِهَا إِلَّا اللَّهُ تَخْطَفُ النَّاسَ بِأَعْمَالِهِمْ فَمِنْهُمْ الْمُؤْمِنُ بَقِيَ بِعَمَلِهِ وَمِنْهُمْ الْمُجَازَى حَتَّى يُنَجَّى حَتَّى إِذَا فَرَغَ اللَّهُ مِنْ الْقَضَاءِ بَيْنَ الْعِبَادِ وَأَرَادَ أَنْ يُخْرِجَ بِرَحْمَتِهِ مَنْ أَرَادَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ أَمَرَ الْمَلَائِكَةَ أَنْ يُخْرِجُوا مِنْ النَّارِ مَنْ كَانَ لَا يُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا مِمَّنْ أَرَادَ اللَّهُ تَعَالَى أَنْ يَرْحَمَهُ مِمَّنْ يَقُولُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَيَعْرِفُونَهُمْ فِي النَّارِ يَعْرِفُونَهُمْ بِأَثَرِ السُّجُودِ تَأْكُلُ النَّارُ مِنْ ابْنِ آدَمَ إِلَّا أَثَرَ السُّجُودِ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَى النَّارِ أَنْ تَأْكُلَ أَثَرَ السُّجُودِ فَيُخْرَجُونَ مِنْ النَّارِ وَقَدْ امْتَحَشُوا فَيُصَبُّ عَلَيْهِمْ مَاءُ الْحَيَاةِ فَيَنْبُتُونَ مِنْهُ كَمَا تَنْبُتُ الْحِبَّةُ فِي حَمِيلِ السَّيْلِ ثُمَّ يَفْرُغُ اللَّهُ تَعَالَى مِنْ الْقَضَاءِ بَيْنَ الْعِبَادِ وَيَبْقَى رَجُلٌ مُقْبِلٌ بِوَجْهِهِ عَلَى النَّارِ وَهُوَ آخِرُ أَهْلِ الْجَنَّةِ دُخُولًا الْجَنَّةَ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ اصْرِفْ وَجْهِي عَنْ النَّارِ فَإِنَّهُ قَدْ قَشَبَنِي رِيحُهَا وَأَحْرَقَنِي ذَكَاؤُهَا فَيَدْعُو اللَّهَ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَدْعُوَهُ ثُمَّ يَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى هَلْ عَسَيْتَ إِنْ فَعَلْتُ ذَلِكَ بِكَ أَنْ تَسْأَلَ غَيْرَهُ فَيَقُولُ لَا أَسْأَلُكَ غَيْرَهُ وَيُعْطِي رَبَّهُ مِنْ عُهُودٍ وَمَوَاثِيقَ مَا شَاءَ اللَّهُ فَيَصْرِفُ اللَّهُ وَجْهَهُ عَنْ النَّارِ فَإِذَا أَقْبَلَ عَلَى الْجَنَّةِ وَرَآهَا سَكَتَ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَسْكُتَ ثُمَّ يَقُولُ أَيْ رَبِّ قَدِّمْنِي إِلَى بَابِ الْجَنَّةِ فَيَقُولُ اللَّهُ لَهُ أَلَيْسَ قَدْ أَعْطَيْتَ عُهُودَكَ وَمَوَاثِيقَكَ لَا تَسْأَلُنِي غَيْرَ الَّذِي أَعْطَيْتُكَ وَيْلَكَ يَا ابْنَ آدَمَ مَا أَغْدَرَكَ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ وَيَدْعُو اللَّهَ حَتَّى يَقُولَ لَهُ فَهَلْ عَسَيْتَ إِنْ أَعْطَيْتُكَ ذَلِكَ أَنْ تَسْأَلَ غَيْرَهُ فَيَقُولُ لَا وَعِزَّتِكَ فَيُعْطِي رَبَّهُ مَا شَاءَ اللَّهُ مِنْ عُهُودٍ وَمَوَاثِيقَ فَيُقَدِّمُهُ إِلَى بَابِ الْجَنَّةِ فَإِذَا قَامَ عَلَى بَابِ الْجَنَّةِ انْفَهَقَتْ لَهُ الْجَنَّةُ فَرَأَى مَا فِيهَا مِنْ الْخَيْرِ وَالسُّرُورِ فَيَسْكُتُ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَسْكُتَ ثُمَّ يَقُولُ أَيْ رَبِّ أَدْخِلْنِي الْجَنَّةَ فَيَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى لَهُ أَلَيْسَ قَدْ أَعْطَيْتَ عُهُودَكَ وَمَوَاثِيقَكَ أَنْ لَا تَسْأَلَ غَيْرَ مَا أُعْطِيتَ وَيْلَكَ يَا ابْنَ آدَمَ مَا أَغْدَرَكَ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ لَا أَكُونُ أَشْقَى خَلْقِكَ فَلَا يَزَالُ يَدْعُو اللَّهَ حَتَّى يَضْحَكَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى مِنْهُ فَإِذَا ضَحِكَ اللَّهُ مِنْهُ قَالَ ادْخُلْ الْجَنَّةَ فَإِذَا دَخَلَهَا قَالَ اللَّهُ لَهُ تَمَنَّهْ فَيَسْأَلُ رَبَّهُ وَيَتَمَنَّى حَتَّى إِنَّ اللَّهَ لَيُذَكِّرُهُ مِنْ كَذَا وَكَذَا حَتَّى إِذَا انْقَطَعَتْ بِهِ الْأَمَانِيُّ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى ذَلِكَ لَكَ وَمِثْلُهُ مَعَهُ قَالَ عَطَاءُ بْنُ يَزِيدَ وَأَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ مَعَ أَبِي هُرَيْرَةَ لَا يَرُدُّ عَلَيْهِ مِنْ حَدِيثِهِ شَيْئًا حَتَّى إِذَا حَدَّثَ أَبُو هُرَيْرَةَ أَنَّ اللَّهَ قَالَ لِذَلِكَ الرَّجُلِ وَمِثْلُهُ مَعَهُ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ وَعَشَرَةُ أَمْثَالِهِ مَعَهُ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ مَا حَفِظْتُ إِلَّا قَوْلَهُ ذَلِكَ لَكَ وَمِثْلُهُ مَعَهُ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ أَشْهَدُ أَنِّي حَفِظْتُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَوْلَهُ ذَلِكَ لَكَ وَعَشَرَةُ أَمْثَالِهِ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ وَذَلِكَ الرَّجُلُ آخِرُ أَهْلِ الْجَنَّةِ دُخُولًا الْجَنَّةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ وَعَطَاءُ بْنُ يَزِيدَ اللَّيْثِيُّ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ أَخْبَرَهُمَا أَنَّ النَّاسَ قَالُوا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَرَى رَبَّنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِ مَعْنَى حَدِيثِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި [ޔަޢުޤޫބު ބިން އިބްރާހީމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަޅުގަނޑުގެ ބައްޕަ] [އިބްނު ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން [އަތަޢު ބިން ޔަޒީދުލް ލައިތުސީ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ހުރައިރާ] އޭނާއަށް އަންގަވާފައިވާ ވާހަކަ، މީސްތަކުން ބުނާ ގޮތުގައި، އޭ الله ގެ ރަސޫލާ! ޤިޔާމަތް ދުވަހު އަހަރެމެންގެ ރައްބު ފެނިދާނެ ހެއްޔެވެ؟' އެނބުރި އައިސް ސުވާލުކުރެއްވީ: 'ވިލާގަނޑު ނެތް ފުރިހަމަ ހަނދު ރޭގަނޑެއްގައި ހަނދު ފެނުމުން ނުރައްކަލެއް ފެންނާނެ ހެއްޔެވެ؟' އެބައިމީހުން ޖަވާބު ދިނީ، 'ނޫން އޭ الله ގެ ރަސޫލާ' އެވެ. އޭނާ އަނެއްކާވެސް ސުވާލުކުރެއްވިއެވެ: 'ދުވާލު ފުޅާ އަލިކަމުގައި އިރު އޭގެ ދަށުގައި ވިލާގަނޑެއް ނެތި ފެނުމުން ގެއްލުމެއް ލިބޭނެ ހެއްޔެވެ؟' އެބައިމީހުން ޖަވާބު ދިނީ، 'ނޫން އޭ الله ގެ ރަސޫލާ' އެވެ. ދެން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ ޤިޔާމަތް ދުވަހު މީހުން އެއްކުރައްވާނެ ކަމަށް ވިދާޅުވެއެވެ؛ 'އެއްޗަކަށް އަޅުކަންކުރާ މީހާ އެއަށް ތަބާވެ، އިރުއަށް އަޅުކަންކުރާ މީހާ އިރުގެ ފަހަތުން، ހަނދަށް އަޅުކަންކުރާ މީހާ، ހަނދަށް ތަބާވެ، އަދި ދޮގު ކަލާނގެތަކަށް އަޅުކަންކުރާ މީހާ ދޮގު ކަލާނގެތަކަށް ތަބާވެ، މި ޤައުމު އެމީހުންގެ ތެރޭގައި ދެމިހުރެ، މުނާފިޤުން ތިބޭނެއެވެ. އޭރުން އެންމެ މަތިވެރި الله އެމީހުން ދެނެނުގަންނަ ސިފައެއްގައި އެމީހުންނާ ބައްދަލުކުރައްވާނެ، ދެން އެކަލާނގެ ވިދާޅުވާނެއެވެ؛ 'އަހަންނަކީ ކަލޭގެފާނުގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ'. އެކަމަކު އެމީހުން ބުނާނެއެވެ؛ 'އަހަރެން ކަލޭގެފާނުގެ އަރިހުން الله ގެ ޙަޟްރަތުން ޙިމާޔަތް ހޯދަނީ، މިއީ އަހަރެމެންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ އަހަރެމެންނާ ބައްދަލުވާންދެން އަހަރެމެންގެ ތަން، އަހަރެމެންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ އަހަރެމެންނާ ބައްދަލުވުމުން އަހަރެމެން އެކަލާނގެ ދެނެގަންނާނެ'. އެއަށްފަހު، އެންމެ މަތިވެރި الله، އެމީހުން ދެނެގަންނަ ސިފައެއްގައި އެމީހުންނާ ބައްދަލުކުރައްވާނެ ކަމަށް الله ވިދާޅުވާނެއެވެ؛ 'އަހަންނަކީ ކަލޭގެފާނުގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ'. އެމީހުން ބުނާނެ؛ 'އާދެ، ކަލޭގެފާނަކީ އަހަރެމެންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ'. ފަހެ އެބައިމީހުން އެކަލާނގެއަށް ތަބާވާނެއެވެ. އަދި ނަރަކައިގެ ދެފަރާތުގައި ސިރަތު (ބްރިޖް) ފެތުރިފައި އޮތްއިރު، އަޅުގަނޑާއި އަޅުގަނޑުގެ ޤައުމު އެންމެ ފުރަތަމަ އެ ހުރަސްކުރިއިރު، ރަސޫލުން ފިޔަވައި އެހެން މީހަކު ވާހަކައެއް ނުދައްކާއިރު، އެވަގުތު ރަސޫލުންގެ ދުޢާއަކީ 'الله ސަލާމަތްކުރައްވާ، ސަލާމަތްކުރައްވާ' އެވެ. އަދި ނަރަކައިގައި ސަޢްދާން ގަހުގެ ކަނޑިފަދަ ދަގަނޑު ހޮޅިތަކެއް ހުރެއެވެ. ސަޢުދާން ގަސް އެނގޭތަ؟ އެކުވެރިން ޖަވާބު ދިނެވެ؛ 'އާދެ، އޭ الله ގެ ރަސޫލާ'. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އެއީ އެމީހެއްގެ އަމަލުތަކާ އެއްގޮތަށް ކޮންމެ މީހަކު އަތުލައިގަނެ، އެމީހުންގެ ތެރޭގައި މުއުމިނުންނާއި އެމީހުންގެ އަމަލުތަކުގެ ސަބަބުން ސަލާމަތުން ތިބި މީހުން، އަދި އެމީހުންގެ ތެރޭގައި އެމީހުންގެ އަމަލުތަކުން އެމީހުން ސަލާމަތްވާންދެން ފާސިދުވި މީހުން ހިމެނެއެވެ الله ތަޢާލާ ރަޙްމަތް ކުރައްވަން ބޭނުންފުޅުވެވަޑައިގަންނަވަނީ، އެ ބުނާ މީހުންގެ ކިބައިންނެވެ. 'الله ފިޔަވައި އެހެން އިލާހެއް ނެތެވެ'. މަލާއިކަތުން ނަރަކައިގައި ތިބި މީހުން ސަޖިދައިގެ ނިޝާންތަކުން ދެނެގަންނާނެ، ސަބަބަކީ ސަޖިދައިގެ ނިޝާންތައް ފިޔަވައި އާދަމްގެފާނުގެ ދަރިން ނަރަކައިން ކާލާނެތީއެވެ. ސަޖިދައިގެ ނިޝާންތައް ކެއުމުން ނަރަކަ ނަރަކަ ޙަރާމްކުރެއްވިއެވެ. الله އެކަލާނގެ އަޅުންގެ ތެރޭގައި ޙުކުމް ކުރައްވައި ނިންމަވައި، އެބޭކަލުންގެ ތެރޭގައި ނަރަކައާ ދިމާއަށް މޫނު އަނބުރާލެއްވި ބޭފުޅަކު ދެމިއޮތުމަށްފަހު، އެކަލޭގެފާނަކީ ސުވަރުގެއަށް ވަދެވަޑައިގެންނެވި އެންމެ ފަހުގެ ސުވަރުގެ ވެރިޔާ ކަމުގައި ދުޢާކުރެއްވިއެވެ. 'އޭ ރަސްކަލާނގެ އަހަރެންގެ މޫނު ނަރަކައިން ދުރުކޮށްދެއްވާ، އޭގެ ވަސް އަހަންނަށް އުނދަގޫވެ، އޭގެ ލިއްސުން އަހަރެން އަންދާލާފައިވާތީ'. އެއަށްފަހު އެކަލޭގެފާނު އެދިވަޑައިގަންނަވާ ގޮތަށް الله ގެ އަރިހުން އެދުމުން ދެން الله ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'ތިޔަ އެދުން އަހަރެން ފުއްދައިފިއްޔާ އިތުރު ކަމެއް އެދޭނެތަ؟' އޭނާ ޖަވާބު ދިނެވެ؛ 'ނޫން، ކަލޭގެފާނުގެ ޝަރަފުގެ ސަބަބުން، އަހަރެން އިތުރު އެއްވެސް ކަމަކަށް އެދިވަޑައިނުގަންނަވާނަމެވެ'. އަދި އެކަލޭގެފާނުގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ އެ ވަޢުދާއި ވަޢުދު އެކަލޭގެފާނު ބޭނުންފުޅުވާ ގޮތަށް ނަންގަވައި، ދެން އެކަލޭގެފާނު ނަރަކައިން މޫނު އަނބުރާލެއްވިއެވެ. ސުވަރުގެއާ ކުރިމަތިލާފައި އޭގެ ރީތިކަން ފެނުމުން އިރުކޮޅަކު ހިމޭންވެ ދުޢާ ކުރިއެވެ. 'އޭ الله އަހަރެން ސުވަރުގެ ދޮރުމަތީގައި ބަހައްޓަވާ'. الله އެދިވަޑައިގަތެވެ؛ 'ތިބާގެ ވަޢުދާއި ތިބާގެ ހުވާ ދޫކޮށްލާފައި ނުވާތީ އަހަރެންގެ ކިބައިން އެހެން އެއްވެސް ކަމެއް ނުއެދުނީ ހެއްޔެވެ؟ އޭ އާދަމްގެފާނުގެ ދަރިކަލުން ކަލޭގެފާނަށް ޚިޔާނާތްތެރިވުން ކިހާ ފަސޭހަ ހެއްޔެވެ؟ ޚާދިމު ބުންޏެވެ؛ 'ޚާދިމު ބުންޏެވެ؛ 'އޭ އަހަރެންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ...!' އަދި އެކަލޭގެފާނު ދުޢާ ކުރައްވަމުން ގެންދެވީ، الله އެކަލޭގެފާނުގެ އަރިހުން އެދިވަޑައިގަންނަވަންދެން: 'ތިބާގެ އެދުން އަހަރެން ފުއްދައިފިނަމަ އިތުރު ކަމެއް އެދޭނެ ހެއްޔެވެ؟' އޭނާ ޖަވާބު ދިނެވެ؛ 'ނޫން، ކަލޭގެފާނުގެ ޝަރަފުގެ ސަބަބުން، އަހަރެން ކަލޭގެފާނުގެ ކިބައިން އިތުރު އެއްވެސް ކަމެއް އެދިވަޑައިނުގަންނަވާނަމެވެ.' ދެން އެމީހަކު އޭނާގެ ވަޢުދާއި ހުވާ ދޫކޮށްލީ الله ސުވަރުގެވަންތަ ދޮރުމަތީގައި އޭނާ ބަހައްޓަވާހާ ހިނދަކުއެވެ. އެ އަޅާ ސުވަރުގެ ދޮރުމަތީގައި ހުއްޓިފައި، އޭނާއަށް ސުވަރުގެ ހުޅުވިގެން ދިޔައީ، އެކަމުގައި ދިރިއުޅުމުގެ އުފާތަކާއި އުފާވެރިކަން ފެނުމުން، ދެން އޭނާ ކުޑައިރުކޮޅަކު ހިމޭންވެ، ދުޢާ ކުރިއެވެ. 'އޭ އަހަރެންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ އަހަރެން ސުވަރުގެއަށް ވައްދަވާށެވެ'. اللَّه ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. 'އަހަރެން ކަލޭގެފާނަށް ދިން އެއްޗެއް ނޫން އެހެން އެއްޗެއް ނުއެދުމަށް ކަލޭގެ ވައުދު ނުދެއްވީ ހެއްޔެވެ؟ އޭ އާދަމްގެފާނުގެ ދަރިކަލުން، ތިބާ ޚިޔާނާތްތެރިވާން ކިހާ އަވަސް ހެއްޔެވެ'. ޚާދިމު ބުންޏެވެ؛ 'އޭ އަހަރެންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ، ކަލޭގެފާނުގެ އަޅުންގެ ތެރެއިން އެންމެ ނިކަމެތި މީހުންގެ ތެރޭގައި އަހަރެން ނުހައްދަވާށެވެ'. އަދި الله ތަބަރަކަ ވަތަޢާލާ އޭނާއަށް ހީލައްވަންދެން الله އަށް އާދޭސް ކުރުން ހުއްޓާނުލައްވައެވެ. އަދި އަޅަކަށް الله ހޭންފެށިނަމަ، ދެން الله އޭނާއަށް ވިދާޅުވަނީ؛ 'ސުވަރުގެއަށް ވަދެވޭނެ'. އެތަނަށް އަޅަކު ވަދެއްޖެނަމަ الله އޭނާއަށް ވިދާޅުވަނީ؛ 'ވިސްނާލުން'. ފަހެ އަޅަކު އޭނާގެ ވެރިރަސްކަލާނގެއާ ސުވާލުކޮށް ތަޞައްވުރު ކުރާނީ، މިހެން މިހެން ބުނެ الله އޭނާއަށް ހަނދާންކޮށްދެއްވަންދެން، އަޅާގެ ޚިޔާލު އެންމެ މަތީ ދަރަޖައަށް ވާސިލްވާންދެން، الله އޭނާއަށް ވިދާޅުވާނެއެވެ؛ 'އެއީ ކަލެއަށް ވެސް އަދި ކަލެއަށް ވެސް އަދި ކަލެއަށް ވެސް އެފަދަ ކަމެއް'. [ޢަތަ` ބިން ޔަޒީދު] ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އަބޫ ސަޢީދު އަލް ޚުދުރީ] އާއި އެކު އަބޫ ހުރައިރާ އެކަލޭގެފާނުގެ ޙަދީޘްފުޅުގެ ކުޑަތަންކޮޅެއްވެސް ދޮގު ނުކުރައްވައި، އެއަޅާއަށް މާތްالله ވިދާޅުވެފައިވާ ޙަދީޘް އަބޫ ޙުރައިރާ ޙަދީޘް ކުރެއްވުމުން ދާންދެން، ދެން އަބޫ ސަޢީދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އަދި އެގޮތަށް ދިހަގުނަ އޭ އަބޫ ހުރައިރާ' އެވެ. އަބޫ ހުރައިރާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އެފަދަ ބަސްތައް ފިޔަވައި އަހަރެން ހިތުދަސް ނުކުރަން، އެއީ 'ތިބާއަށްޓަކައި އެގޮތަށް' ކަމަށް އަބޫ ސަޢީދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އަޅުގަނޑު ހެކިބަސް ދޭން، އަޅުގަނޑު އެ ޖުމްލަ ހިތުދަސްކުރީ، މާތްالله ރަސޫލާގެ އަރިހުން، އެއީ އެކަލޭގެފާނުގެ ބަސްފުޅެވެ؛ 'އަދި އެގޮތަށް ދިހަގުނަ އޭ އަބޫ ހުރައިރާ' އެވެ. އަބޫ ހުރައިރާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އަދި އެ އަޅާއަކީ ސުވަރުގެއަށް ވަދެވޭ އެންމެ ފަހުގެ މީހާއެވެ'. އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި [ޢަބްދުالله ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން އަދު ދާރީމީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި [އަބޫ އަލް ޔަމާން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢޫޢިބު] [އަޒް ޒުހުރީ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދީފައި އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ސަޢީދު ބިން އަލް މުޞައްޔަބު] އާއި [ޢަޘާޢު ބިން ޔަޒީދު އަލް ލައިތުސީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަންގަވާފައިވާ ގޮތުގައި [އަބޫ ޙުރައިރާ] އެދެމީހުންނަށްވެސް އަންގަވާފައިވަނީ، ޞަޙާބީން ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި ސުވާލުކުރެއްވިއެވެ: 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަހަރެމެންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ ޤިޔާމަތް ދުވަހު ފެންނާނެ ހެއްޔެވެ؟' ދެން އިބްރާހިމް ބިން ސަޢުދުގެ ޙަދީޘްގައިވާ ފަދައިން ރާވީ ޙަދީޘް ކުރިއަށް ގެންދެވިއެވެ.