Hadith Representative
Disingkaplah betis-nya hingga orang-orang yang menyembah Allah tetap bersujud
Imam Muslim : 269و حَدَّثَنِي سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنِي حَفْصُ بْنُ مَيْسَرَةَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ نَاسًا فِي زَمَنِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَرَى رَبَّنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ قَالَ هَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الشَّمْسِ بِالظَّهِيرَةِ صَحْوًا لَيْسَ مَعَهَا سَحَابٌ وَهَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ صَحْوًا لَيْسَ فِيهَا سَحَابٌ قَالُوا لَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَا تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ اللَّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِلَّا كَمَا تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ أَحَدِهِمَا إِذَا كَانَ يَوْمُ الْقِيَامَةِ أَذَّنَ مُؤَذِّنٌ لِيَتَّبِعْ كُلُّ أُمَّةٍ مَا كَانَتْ تَعْبُدُ فَلَا يَبْقَى أَحَدٌ كَانَ يَعْبُدُ غَيْرَ اللَّهِ سُبْحَانَهُ مِنْ الْأَصْنَامِ وَالْأَنْصَابِ إِلَّا يَتَسَاقَطُونَ فِي النَّارِ حَتَّى إِذَا لَمْ يَبْقَ إِلَّا مَنْ كَانَ يَعْبُدُ اللَّهَ مِنْ بَرٍّ وَفَاجِرٍ وَغُبَّرِ أَهْلِ الْكِتَابِ فَيُدْعَى الْيَهُودُ فَيُقَالُ لَهُمْ مَا كُنْتُمْ تَعْبُدُونَ قَالُوا كُنَّا نَعْبُدُ عُزَيْرَ ابْنَ اللَّهِ فَيُقَالُ كَذَبْتُمْ مَا اتَّخَذَ اللَّهُ مِنْ صَاحِبَةٍ وَلَا وَلَدٍ فَمَاذَا تَبْغُونَ قَالُوا عَطِشْنَا يَا رَبَّنَا فَاسْقِنَا فَيُشَارُ إِلَيْهِمْ أَلَا تَرِدُونَ فَيُحْشَرُونَ إِلَى النَّارِ كَأَنَّهَا سَرَابٌ يَحْطِمُ بَعْضُهَا بَعْضًا فَيَتَسَاقَطُونَ فِي النَّارِ ثُمَّ يُدْعَى النَّصَارَى فَيُقَالُ لَهُمْ مَا كُنْتُمْ تَعْبُدُونَ قَالُوا كُنَّا نَعْبُدُ الْمَسِيحَ ابْنَ اللَّهِ فَيُقَالُ لَهُمْ كَذَبْتُمْ مَا اتَّخَذَ اللَّهُ مِنْ صَاحِبَةٍ وَلَا وَلَدٍ فَيُقَالُ لَهُمْ مَاذَا تَبْغُونَ فَيَقُولُونَ عَطِشْنَا يَا رَبَّنَا فَاسْقِنَا قَالَ فَيُشَارُ إِلَيْهِمْ أَلَا تَرِدُونَ فَيُحْشَرُونَ إِلَى جَهَنَّمَ كَأَنَّهَا سَرَابٌ يَحْطِمُ بَعْضُهَا بَعْضًا فَيَتَسَاقَطُونَ فِي النَّارِ حَتَّى إِذَا لَمْ يَبْقَ إِلَّا مَنْ كَانَ يَعْبُدُ اللَّهَ تَعَالَى مِنْ بَرٍّ وَفَاجِرٍ أَتَاهُمْ رَبُّ الْعَالَمِينَ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى فِي أَدْنَى صُورَةٍ مِنْ الَّتِي رَأَوْهُ فِيهَا قَالَ فَمَا تَنْتَظِرُونَ تَتْبَعُ كُلُّ أُمَّةٍ مَا كَانَتْ تَعْبُدُ قَالُوا يَا رَبَّنَا فَارَقْنَا النَّاسَ فِي الدُّنْيَا أَفْقَرَ مَا كُنَّا إِلَيْهِمْ وَلَمْ نُصَاحِبْهُمْ فَيَقُولُ أَنَا رَبُّكُمْ فَيَقُولُونَ نَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْكَ لَا نُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا حَتَّى إِنَّ بَعْضَهُمْ لَيَكَادُ أَنْ يَنْقَلِبَ فَيَقُولُ هَلْ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُ آيَةٌ فَتَعْرِفُونَهُ بِهَا فَيَقُولُونَ نَعَمْ فَيُكْشَفُ عَنْ سَاقٍ فَلَا يَبْقَى مَنْ كَانَ يَسْجُدُ لِلَّهِ مِنْ تِلْقَاءِ نَفْسِهِ إِلَّا أَذِنَ اللَّهُ لَهُ بِالسُّجُودِ وَلَا يَبْقَى مَنْ كَانَ يَسْجُدُ اتِّقَاءً وَرِيَاءً إِلَّا جَعَلَ اللَّهُ ظَهْرَهُ طَبَقَةً وَاحِدَةً كُلَّمَا أَرَادَ أَنْ يَسْجُدَ خَرَّ عَلَى قَفَاهُ ثُمَّ يَرْفَعُونَ رُءُوسَهُمْ وَقَدْ تَحَوَّلَ فِي صُورَتِهِ الَّتِي رَأَوْهُ فِيهَا أَوَّلَ مَرَّةٍ فَقَالَ أَنَا رَبُّكُمْ فَيَقُولُونَ أَنْتَ رَبُّنَا ثُمَّ يُضْرَبُ الْجِسْرُ عَلَى جَهَنَّمَ وَتَحِلُّ الشَّفَاعَةُ وَيَقُولُونَ اللَّهُمَّ سَلِّمْ سَلِّمْ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا الْجِسْرُ قَالَ دَحْضٌ مَزِلَّةٌ فِيهِ خَطَاطِيفُ وَكَلَالِيبُ وَحَسَكٌ تَكُونُ بِنَجْدٍ فِيهَا شُوَيْكَةٌ يُقَالُ لَهَا السَّعْدَانُ فَيَمُرُّ الْمُؤْمِنُونَ كَطَرْفِ الْعَيْنِ وَكَالْبَرْقِ وَكَالرِّيحِ وَكَالطَّيْرِ وَكَأَجَاوِيدِ الْخَيْلِ وَالرِّكَابِ فَنَاجٍ مُسَلَّمٌ وَمَخْدُوشٌ مُرْسَلٌ وَمَكْدُوسٌ فِي نَارِ جَهَنَّمَ حَتَّى إِذَا خَلَصَ الْمُؤْمِنُونَ مِنْ النَّارِ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ مَا مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ بِأَشَدَّ مُنَاشَدَةً لِلَّهِ فِي اسْتِقْصَاءِ الْحَقِّ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ لِلَّهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ لِإِخْوَانِهِمْ الَّذِينَ فِي النَّارِ يَقُولُونَ رَبَّنَا كَانُوا يَصُومُونَ مَعَنَا وَيُصَلُّونَ وَيَحُجُّونَ فَيُقَالُ لَهُمْ أَخْرِجُوا مَنْ عَرَفْتُمْ فَتُحَرَّمُ صُوَرُهُمْ عَلَى النَّارِ فَيُخْرِجُونَ خَلْقًا كَثِيرًا قَدْ أَخَذَتْ النَّارُ إِلَى نِصْفِ سَاقَيْهِ وَإِلَى رُكْبَتَيْهِ ثُمَّ يَقُولُونَ رَبَّنَا مَا بَقِيَ فِيهَا أَحَدٌ مِمَّنْ أَمَرْتَنَا بِهِ فَيَقُولُ ارْجِعُوا فَمَنْ وَجَدْتُمْ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ دِينَارٍ مِنْ خَيْرٍ فَأَخْرِجُوهُ فَيُخْرِجُونَ خَلْقًا كَثِيرًا ثُمَّ يَقُولُونَ رَبَّنَا لَمْ نَذَرْ فِيهَا أَحَدًا مِمَّنْ أَمَرْتَنَا ثُمَّ يَقُولُ ارْجِعُوا فَمَنْ وَجَدْتُمْ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ نِصْفِ دِينَارٍ مِنْ خَيْرٍ فَأَخْرِجُوهُ فَيُخْرِجُونَ خَلْقًا كَثِيرًا ثُمَّ يَقُولُونَ رَبَّنَا لَمْ نَذَرْ فِيهَا مِمَّنْ أَمَرْتَنَا أَحَدًا ثُمَّ يَقُولُ ارْجِعُوا فَمَنْ وَجَدْتُمْ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ مِنْ خَيْرٍ فَأَخْرِجُوهُ فَيُخْرِجُونَ خَلْقًا كَثِيرًا ثُمَّ يَقُولُونَ رَبَّنَا لَمْ نَذَرْ فِيهَا خَيْرًا وَكَانَ أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ يَقُولُ إِنْ لَمْ تُصَدِّقُونِي بِهَذَا الْحَدِيثِ فَاقْرَءُوا إِنْ شِئْتُمْ { إِنَّ اللَّهَ لَا يَظْلِمُ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ وَإِنْ تَكُ حَسَنَةً يُضَاعِفْهَا وَيُؤْتِ مِنْ لَدُنْهُ أَجْرًا عَظِيمًا } فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ شَفَعَتْ الْمَلَائِكَةُ وَشَفَعَ النَّبِيُّونَ وَشَفَعَ الْمُؤْمِنُونَ وَلَمْ يَبْقَ إِلَّا أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ فَيَقْبِضُ قَبْضَةً مِنْ النَّارِ فَيُخْرِجُ مِنْهَا قَوْمًا لَمْ يَعْمَلُوا خَيْرًا قَطُّ قَدْ عَادُوا حُمَمًا فَيُلْقِيهِمْ فِي نَهَرٍ فِي أَفْوَاهِ الْجَنَّةِ يُقَالُ لَهُ نَهَرُ الْحَيَاةِ فَيَخْرُجُونَ كَمَا تَخْرُجُ الْحِبَّةُ فِي حَمِيلِ السَّيْلِ أَلَا تَرَوْنَهَا تَكُونُ إِلَى الْحَجَرِ أَوْ إِلَى الشَّجَرِ مَا يَكُونُ إِلَى الشَّمْسِ أُصَيْفِرُ وَأُخَيْضِرُ وَمَا يَكُونُ مِنْهَا إِلَى الظِّلِّ يَكُونُ أَبْيَضَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ كَأَنَّكَ كُنْتَ تَرْعَى بِالْبَادِيَةِ قَالَ فَيَخْرُجُونَ كَاللُّؤْلُؤِ فِي رِقَابِهِمْ الْخَوَاتِمُ يَعْرِفُهُمْ أَهْلُ الْجَنَّةِ هَؤُلَاءِ عُتَقَاءُ اللَّهِ الَّذِينَ أَدْخَلَهُمْ اللَّهُ الْجَنَّةَ بِغَيْرِ عَمَلٍ عَمِلُوهُ وَلَا خَيْرٍ قَدَّمُوهُ ثُمَّ يَقُولُ ادْخُلُوا الْجَنَّةَ فَمَا رَأَيْتُمُوهُ فَهُوَ لَكُمْ فَيَقُولُونَ رَبَّنَا أَعْطَيْتَنَا مَا لَمْ تُعْطِ أَحَدًا مِنْ الْعَالَمِينَ فَيَقُولُ لَكُمْ عِنْدِي أَفْضَلُ مِنْ هَذَا فَيَقُولُونَ يَا رَبَّنَا أَيُّ شَيْءٍ أَفْضَلُ مِنْ هَذَا فَيَقُولُ رِضَايَ فَلَا أَسْخَطُ عَلَيْكُمْ بَعْدَهُ أَبَدًا قَالَ مُسْلِم قَرَأْتُ عَلَى عِيسَى بْنِ حَمَّادٍ زُغْبَةَ الْمِصْرِيِّ هَذَا الْحَدِيثَ فِي الشَّفَاعَةِ وَقُلْتُ لَهُ أُحَدِّثُ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْكَ أَنَّكَ سَمِعْتَ مِنَ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ فَقَالَ نَعَمْ قُلْتُ لِعِيسَى بْنِ حَمَّادٍ أَخْبَرَكُمُ اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِلَالٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّهُ قَالَ قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَرَى رَبَّنَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الشَّمْسِ إِذَا كَانَ يَوْمٌ صَحْوٌ قُلْنَا لَا وَسُقْتُ الْحَدِيثَ حَتَّى انْقَضَى آخِرُهُ وَهُوَ نَحْوُ حَدِيثِ حَفْصِ بْنِ مَيْسَرَةَ وَزَادَ بَعْدَ قَوْلِهِ بِغَيْرِ عَمَلٍ عَمِلُوهُ وَلَا قَدَمٍ قَدَّمُوهُ فَيُقَالُ لَهُمْ لَكُمْ مَا رَأَيْتُمْ وَمِثْلُهُ مَعَهُ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ بَلَغَنِي أَنَّ الْجِسْرَ أَدَقُّ مِنْ الشَّعْرَةِ وَأَحَدُّ مِنْ السَّيْفِ وَلَيْسَ فِي حَدِيثِ اللَّيْثِ فَيَقُولُونَ رَبَّنَا أَعْطَيْتَنَا مَا لَمْ تُعْطِ أَحَدًا مِنْ الْعَالَمِينَ وَمَا بَعْدَهُ فَأَقَرَّ بِهِ عِيسَى بْنُ حَمَّادٍ و حَدَّثَنَاه أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ سَعْدٍ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ أَسْلَمَ بِإِسْنَادِهِمَا نَحْوَ حَدِيثِ حَفْصِ بْنِ مَيْسَرَةَ إِلَى آخِرِهِ وَقَدْ زَادَ وَنَقَصَ شَيْئًا
[സുവൈദ് ബിൻ സഈദ്] എന്നോട് വിവരിച്ചു, അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; [ഹാഫ്സ് ബിൻ മൈസറ] [സൈദ് ബിൻ അസ്ലം] [അതാ' ബിൻ യാസർ] [അബു സഈദ് അൽ ഖുദ്രി] യിൽ നിന്ന് എനിക്ക് വിവരിച്ചു, അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതൻ (സ) യുടെ കാലത്ത് ഒരു കൂട്ടം ആളുകൾ ചോദിച്ചു, 'അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ! ഉയിർത്തെഴുന്നേൽപ്പ് നാളിൽ ഞങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിനെ കാണുമോ?' അദ്ദേഹം മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മേഘങ്ങളില്ലാത്ത ഒരു തെളിഞ്ഞ ദിവസത്തിൽ സൂര്യനെ കാണാൻ നിങ്ങൾ തിടുക്കം കൂട്ടുന്നുണ്ടോ?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ഇല്ല, അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ.' അപ്പോൾ അദ്ദേഹം ചോദിച്ചു: 'മേഘങ്ങളില്ലാത്ത ഒരു പൂർണ്ണചന്ദ്ര രാത്രിയിൽ ചന്ദ്രനെ കാണാൻ നിങ്ങൾ തിടുക്കം കൂട്ടുന്നുണ്ടോ?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ഇല്ല'. അപ്പോൾ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: 'നിങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിനെ കാണാൻ തിടുക്കം കൂട്ടുന്നില്ല, പക്ഷേ രണ്ടിൽ ഒന്നിനെ കാണാൻ നിങ്ങൾ തിടുക്കം കൂട്ടുന്നില്ല.' അന്ത്യനാളിൽ, ഒരു വിഗ്രഹം വിളിച്ചുപറയുന്നവൻ 'എല്ലാ ജനങ്ങളും മുമ്പ് ആരാധിച്ചിരുന്നതിനെ പിന്തുടരട്ടെ' എന്ന് വിളിച്ചുപറയും. അല്ലാഹുവിനെയല്ലാതെ മറ്റാരും വിഗ്രഹങ്ങളുടെയും പ്രതിമകളുടെയും രൂപത്തിൽ ആരാധിക്കാതിരിക്കുകയും അവർ നരകത്തിൽ വീഴുകയും ചെയ്യും. അല്ലാഹുവിനെ ആരാധിക്കുന്നവരല്ലാതെ ആരും അവശേഷിക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്യും. നല്ലവരും ദുഷ്ടന്മാരും വേദഗ്രന്ഥം ലഭിച്ചവരും അടങ്ങുന്ന ജനവിഭാഗം. പിന്നീട് ജൂതന്മാരെ വിളിച്ച് അവരോട് ചോദിച്ചു: 'നിങ്ങൾ എന്താണ് ആരാധിച്ചിരുന്നത്?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'ഞങ്ങൾ അല്ലാഹുവിന്റെ പുത്രനായ ഉസൈറിനെ ആരാധിച്ചിരുന്നു'. പിന്നീട് പറയപ്പെട്ടു: 'നീ കള്ളം പറഞ്ഞു, അല്ലാഹു ഭാര്യമാരെയും കുട്ടികളെയും സൃഷ്ടിച്ചിട്ടില്ല. പിന്നെ നിനക്ക് എന്താണ് വേണ്ടത്?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'ഞങ്ങൾക്ക് ദാഹിക്കുന്നു, ഞങ്ങളുടെ നാഥാ, അതിനാൽ ഞങ്ങൾക്ക് കുടിക്കാൻ എന്തെങ്കിലും തരൂ'. പിന്നീട് അവരെ ദാഹം ശമിപ്പിക്കുന്ന എന്തോ ഒന്ന് കാണിക്കാൻ അവർക്ക് ആംഗ്യം കാണിച്ചു, പിന്നീട് അവരെ മരീചികയിലെന്നപോലെ നരകത്തിലേക്ക് നയിച്ചു, ചിലർ മറ്റുള്ളവരെ അടിച്ചു, പിന്നീട് അവർ നരകത്തിൽ വീണു. തുടർന്ന് ക്രിസ്ത്യാനികളെ വിളിച്ചുചേർത്തു: 'നിങ്ങൾ എന്തിനെയാണ് ആരാധിച്ചിരുന്നത്?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'അല്ലാഹുവിന്റെ പുത്രനായ മസീഹിനെ ഞങ്ങൾ ആരാധിച്ചിരുന്നു'. അപ്പോള് അവരോട് പറയും: 'നിങ്ങള് കള്ളം പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അല്ലാഹു ഭാര്യമാരെയും കുട്ടികളെയും സ്വീകരിക്കുന്നില്ല.' അവരോട് പറയും: 'നിങ്ങള് എന്താണ് ആഗ്രഹിക്കുന്നത്?' അവര് പറയും: 'ഞങ്ങള്ക്ക് ദാഹിക്കുന്നു, ഞങ്ങളുടെ നാഥാ, ഞങ്ങള്ക്ക് കുടിക്കാന് തരേണമേ.' അവന് പറയും: 'അപ്പോള് അവര്ക്ക് സൂചന നല്കപ്പെടും: 'നിങ്ങള് കുടിക്കുന്നില്ലേ?' അവര് നരകത്തില് ഒരു മരീചിക പോലെ ഒത്തുചേരും. അവരില് ചിലര് മറ്റുള്ളവരെ ഇടിക്കുകയും പിന്നീട് അതില് വീഴുകയും ചെയ്യും. അങ്ങനെ അല്ലാഹുവിനെ ആരാധിക്കുന്ന സദ്വൃത്തരില് നിന്നും ദരിദ്രരില് നിന്നും ആരും അവശേഷിക്കുകയില്ല. അപ്പോള് അല്ലാഹു അവര്ക്ക് കാണാന് കഴിയുന്ന ഏറ്റവും ലഘുവായ രൂപത്തില് അവരുടെ അടുക്കല് വരും. അല്ലാഹു പറയും: 'ഓരോ ജനതയും അവര് ആരാധിക്കുന്നതിനെ പിന്തുടരുമ്പോള് നീ എന്തിനാണ് കാത്തിരിക്കുന്നത്?' അവര് പറയും: 'ഞങ്ങളുടെ നാഥാ, ഈ ലോകത്തിലെ ആളുകളില് നിന്ന് ഞങ്ങള്ക്ക് ആവശ്യമുള്ളത് ആവശ്യമുള്ളപ്പോള് ഞങ്ങള് അവരുമായി വേര്പിരിയുന്നു, എന്നാല് ഞങ്ങള് അവരെ മൈത്രീകളാക്കുന്നില്ല.' അപ്പോള് അല്ലാഹു പറയും: 'ഞാന് നിങ്ങളുടെ നാഥാ'. അപ്പോള് അവര് പറയും: 'നിന്നില് നിന്ന് ഞാന് അല്ലാഹുവിനോട് അഭയം തേടുന്നു; അല്ലാഹുവിനോട് യാതൊന്നിനെയും ഞങ്ങള് പങ്കുചേര്ക്കുകയില്ല.' അവർ ഇത് രണ്ടോ മൂന്നോ തവണ പറഞ്ഞു, അങ്ങനെ അവരിൽ ചിലർ തിരിഞ്ഞുനോക്കാൻ തുടങ്ങി, അപ്പോൾ അല്ലാഹു ചോദിച്ചു; "നിങ്ങൾക്കും അവനുമിടയിൽ നിങ്ങൾക്ക് അത് തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയുന്ന എന്തെങ്കിലും അടയാളമുണ്ടോ?" അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു; "അതെ" അപ്പോൾ അവന്റെ കാളക്കുട്ടി വെളിപ്പെട്ടു, അങ്ങനെ അല്ലാഹു അദ്ദേഹത്തിന് സുജൂദ് ചെയ്യാൻ അനുവദിച്ചില്ലെങ്കിൽ, മുമ്പ് അല്ലാഹുവിന് സുജൂദ് ചെയ്ത ആരും അവശേഷിച്ചില്ല. അഹങ്കാരവും റിയയും കാരണം മുമ്പ് സുജൂദ് ചെയ്ത ആരും അല്ലാഹു തന്റെ പുറം ഒരു മടക്കാക്കി മാറ്റുന്നതുവരെ, അവൻ സുജൂദ് ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുമ്പോഴെല്ലാം അവൻ കഴുത്തിന്റെ പിന്നിൽ വീണു. പിന്നെ അവർ തല ഉയർത്തി, അല്ലാഹു അവർക്ക് ആദ്യമായി കാണാൻ കഴിയുന്ന ഒരു രൂപത്തിലേക്ക് മാറി, അല്ലാഹു പറഞ്ഞു; v "ഞാൻ നിങ്ങളുടെ റബ്ബാണ്." അങ്ങനെ അവർ പറഞ്ഞു; "നീ ഞങ്ങളുടെ റബ്ബാണ്." പിന്നെ ജഹന്നത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പാലം നീട്ടി, ആ സമയത്ത് ശുപാർശ നടന്നു, അവർ മന്ത്രിച്ചു; "അല്ലാഹുവേ, രക്ഷിക്കണമേ, രക്ഷിക്കണമേ." ആരോ ചോദിച്ചു; 'അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ, ആ പാലം എന്താണ്?' അദ്ദേഹം മറുപടി പറഞ്ഞു; "തെറ്റി വീഴാൻ കഴിയുന്ന ഒരു വഴുവഴുപ്പുള്ള സ്ഥലം, ഇരുമ്പ് സ്ക്രാപ്പറുകൾ, ഇരുമ്പ് കൊളുത്തുകൾ, മുള്ളുള്ള മരങ്ങൾ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ഇരുമ്പ് മുള്ളുകൾ എന്നിവയുണ്ട്." അപ്പോൾ വിശ്വാസികൾ കണ്ണിമവെട്ടൽ പോലെ, മിന്നൽ പോലെ, കാറ്റുപോലെ, പക്ഷികളെപ്പോലെ, കുതിരകളെ പോലെ, കുതിരപ്പുറത്ത് കയറുന്ന മൃഗങ്ങളെപ്പോലെ കടന്നുപോകും. അങ്ങനെ ചില മുസ്ലീങ്ങൾ രക്ഷിക്കപ്പെടും, ചിലർ പിളരുകയും ചിലർ നരകത്തിലേക്ക് എറിയപ്പെടുകയും ചെയ്യും. അങ്ങനെ വിശ്വാസികൾ നരകത്തിൽ നിന്ന് മോചിതരാകുമ്പോൾ, എന്റെ ആത്മാവ് ആരുടെ കൈകളിലാണോ അവൻ മുഖേന, നിങ്ങളിൽ ആരും നരകത്തിലുള്ള തന്റെ സഹോദരീസഹോദരന്മാർക്ക് വേണ്ടി അന്ത്യദിനത്തിൽ എല്ലാ അവകാശവും ചോദിക്കാൻ അല്ലാഹുവിനോട് ഇത്ര സ്ഥിരമായി അപേക്ഷിക്കുകയില്ല; അവർ നിലവിളിക്കും; ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, അവർ എപ്പോഴും ഞങ്ങളോടൊപ്പം ഉപവസിക്കുകയും ഞങ്ങളോടൊപ്പം പ്രാർത്ഥിക്കുകയും ഞങ്ങളോടൊപ്പം ഹജ്ജ് ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു. " അപ്പോൾ അവരോട് പറഞ്ഞു, "നിങ്ങൾക്കറിയാവുന്നവരെ പുറത്തെടുക്കുക." പിന്നീട് നരകത്തീയിൽ വറുക്കപ്പെട്ടതിനാൽ അവരുടെ രൂപങ്ങൾ കറുത്തതായിരുന്നു, തുടർന്ന് നരകം തിന്നുകൊണ്ടിരുന്ന നിരവധി ആളുകളെ അവരുടെ കാളക്കുട്ടികളുടെ നടുവിലേക്കും മുട്ടുകുത്തി വരെയും അവർ പുറത്തെടുത്തു. എന്നിട്ട് അവർ പറഞ്ഞു: "ഞങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവേ, നീ ഞങ്ങളോട് കൽപ്പിച്ച ആരും അവശേഷിക്കുന്നില്ല." അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: "തിരിച്ചുപോവുക, പിന്നെ അവന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ഒരു ദീനാർ ഭാരമുള്ളവനെ കണ്ടെത്തിയാൽ അവനെ പുറത്തെടുക്കുക." "അവർ വലിയൊരു സംഖ്യ പുറത്തെടുത്തു, പിന്നെ അവർ പറഞ്ഞു: "ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, നീ ഞങ്ങളോട് കൽപ്പിച്ച ആരെയും ഞങ്ങൾ അതിൽ അവശേഷിപ്പിച്ചിട്ടില്ല. "അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: "തിരിച്ചു പോകൂ, പിന്നെ ആരുടെ ഹൃദയത്തിൽ അര ദീനാർ നന്മ കണ്ടെത്തിയാലും, അവനെ പുറത്തെടുക്കൂ." അങ്ങനെ അവർ വലിയൊരു സംഖ്യ പുറത്തെടുത്തു. പിന്നെ അവർ വീണ്ടും പറഞ്ഞു: "ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, നീ ഞങ്ങളോട് കൽപ്പിച്ച ആരെയും ഞങ്ങൾ അതിൽ അവശേഷിപ്പിച്ചിട്ടില്ല. അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: "തിരിച്ചു പോകൂ, പിന്നെ അവന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ഒരു ധാന്യമണിയോളം നല്ലതായി നിങ്ങൾ കണ്ടെത്തുന്നതെന്തും, അത് പുറത്തെടുക്കൂ." അങ്ങനെ അവർ വീണ്ടും വലിയൊരു സംഖ്യ പുറത്തെടുത്തു. പിന്നെ അവർ പറഞ്ഞു, "ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, ഞങ്ങൾ അതിൽ ഒരു നന്മയും അവശേഷിപ്പിച്ചിട്ടില്ല." അബു സഈദ് അൽ ഖുദ്രി പറഞ്ഞു; 'നിങ്ങൾ ഈ ഹദീസിൽ വിശ്വസിക്കുന്നില്ലെങ്കിൽ, ദയവായി ഈ വാക്യം വായിക്കുക; -തീർച്ചയായും, അല്ലാഹു ആരോടും ഒരു സരത്ത് പോലും അനീതി ചെയ്യുന്നില്ല, ഒരു സരത്ത് പോലെ വലിയ ഒരു പുണ്യമുണ്ടെങ്കിൽ, തീർച്ചയായും അല്ലാഹു അത് വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും അവനിൽ നിന്ന് വലിയ പ്രതിഫലം നൽകുകയും ചെയ്യും. - -Qs. An Nisa; 40-. അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറയുന്നു; 'മലക്കുകളും പ്രവാചകന്മാരും വിശ്വാസികളും ശുപാർശ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്, ഇപ്പോൾ ശുപാർശ ചെയ്യാത്തവരാണ് പരമകാരുണിക സത്ത'. പിന്നീട് അല്ലാഹു നരകത്തിന്റെ ആഴങ്ങളിൽ നിന്ന് ഒരു കൈ എടുത്തു, അതിനുള്ളിൽ നിന്ന് അല്ലാഹു ഒരു നന്മയും ചെയ്യാത്ത ഒരു ജനതയെ പുറത്തെടുത്തു, അവർ ഇതിനകം കറുത്ത കരി പോലെയായിരുന്നു. പിന്നെ അല്ലാഹു അവരെ ജീവന്റെ നദി എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന സ്വർഗത്തിന് മുന്നിലുള്ള നദിയിലേക്ക് എറിഞ്ഞു. പിന്നീട് അവർ നദിയിൽ വളരുന്ന വിത്തുകൾ പോലെ നദിയിൽ നിന്ന് പുറത്തുവന്നു, അവ വളരുന്നത് നിങ്ങൾ കാണുന്നില്ലേ - പാറകളിലോ മരങ്ങളിലോ ഇഴഞ്ഞു നീങ്ങുന്നു - സൂര്യപ്രകാശം പച്ചയായി പിന്തുടരുന്നു, അതേസമയം നിഴലിലുള്ളവ വെളുത്തതായിരിക്കും.' അപ്പോൾ സുഹൃത്ത് ചോദിച്ചു, 'നിങ്ങൾ ഒരു ബദൂയിൻ പ്രദേശത്ത് മേയുന്നത് പോലെയാണോ?' അദ്ദേഹം തുടർന്നു; 'അപ്പോൾ അവർ മുത്തുകൾ പോലെ പുറത്തുവന്നു, മുട്ടുകുത്തി സ്വർഗത്തിലെ ആളുകൾക്ക് തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയുന്ന വളയങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. അല്ലാഹു സ്വതന്ത്രമാക്കി സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിപ്പിച്ച ആളുകളാണിവർ. തുടർന്ന് അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: 'നിങ്ങളെ സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കുക. നിങ്ങൾ കാണുന്നത്, നിങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കും'. അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, ഭൂമിയിലെ നിവാസികൾക്ക് ആർക്കും നീ ഇതുവരെ നൽകിയിട്ടില്ലാത്തത് നീ ഞങ്ങൾക്ക് നൽകിയിരിക്കുന്നു'. അല്ലാഹു പറഞ്ഞു; '-വാസ്തവത്തിൽ- ഞങ്ങൾ നിനക്കായി ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത് ഇതിനെക്കാളെല്ലാം മികച്ചതാണ്'. അവർ വീണ്ടും പറഞ്ഞു; 'ഓ റബ്ബേ, ഇതിനേക്കാൾ നല്ലത് എന്താണ്!' അല്ലാഹു മറുപടി നൽകി; 'എന്റെ അനുഗ്രഹം, ഞാൻ നിന്നോട് ഒരിക്കലും കോപിക്കുകയില്ല'. മുസ്ലീങ്ങൾ പറയുന്നു; '[ഈസ ബിൻ ഹമ്മദ് സുഗ്ബ അൽ മിശ്രിയുടെ] സാന്നിധ്യത്തിൽ ശുപാർശയെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ ഹദീസ് ഞാൻ വായിച്ചു. ഞാൻ അദ്ദേഹത്തോട് പറഞ്ഞു, '[ലൈത്സ് ബിൻ സഅദ്] ൽ നിന്ന് [ഖാലിദ് ബിൻ യാസിദ്] ൽ നിന്ന് [സെയ്ദ് ബിൻ അബു ഹിലാൽ] ൽ നിന്ന് [സെയ്ദ് ബിൻ അസ്ലം] ൽ നിന്ന് [അഥാ ബിൻ യാസർ] ൽ നിന്ന് [അബു സഈദ് അൽ ഖുദ്രി] ൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു എന്ന് നിങ്ങൾ കേട്ട ഈ ഹദീസ് ഞാൻ നിങ്ങളിൽ നിന്ന് അറിയിക്കുന്നു; 'അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ, ഞങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ റബ്ബിനെ കാണുമോ?' റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വ സല്ലം തിരിച്ചു ചോദിച്ചു; 'വെളിച്ചമുള്ള ഒരു ദിവസം സൂര്യനെ നോക്കുന്നതിൽ നിങ്ങൾക്ക് എന്തെങ്കിലും അപകടമുണ്ടോ?' ഞങ്ങൾ ഉത്തരം നൽകുന്നു; 'ഇല്ല'. പിന്നെ ഞാൻ ഹദീസ് പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ തുടർന്നു. ഈ ഹദീസ് ഹഫ്ഷ് ബിൻ മൈസറയുടെ ഹദീസ് പോലെയാണ്'. അദ്ദേഹം തന്റെ വാക്കുകൾക്ക് ശേഷം, 'ഒരു പ്രവൃത്തിയോ നന്മയോ ഇല്ലാതെ' കൂട്ടിച്ചേർത്തു. തുടർന്ന് അവരോട് പറഞ്ഞു, 'നിങ്ങൾ കണ്ടതും അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം അങ്ങനെയായിരുന്നതും നിങ്ങൾക്ക്'. അബു സഈദ് പറഞ്ഞു; 'പാലങ്ങൾ മുടിയേക്കാൾ ചെറുതും വാളുകളേക്കാൾ മൂർച്ചയുള്ളതുമാണെന്ന് എനിക്ക് മനസ്സിലായി'. ലൈത്സ് ഹദീസിൽ ഒരു തിരുത്തലും ഇല്ല; 'അവർ പറഞ്ഞു; 'ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, ലോകത്തിൽ ആർക്കും നൽകാത്തത് നിങ്ങൾ ഞങ്ങൾക്ക് തന്നു'. അതിനുശേഷമുള്ള വാക്യവും. ഈസ ബിൻ ഹമ്മാദ് സമ്മതിച്ചു'. [അബു ബക്കർ ബിൻ അബു സൈബ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ജാഫർ ബിൻ ഔൻ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ഹിസ്യാം ബിൻ സഅദ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [സായിദ് ബിൻ അസ്ലം] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ഹിസ്യാം ബിൻ സഅദ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ജഅദ് ബിൻ അസ്ലം] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ജഅദ് ബിൻ അസ്ലം] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ഹിസ്യാം ബിൻ സഅദ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ജഅദ് ബിൻ അസ്ലം] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ജഅദ് ബിൻ മൈസറയുടെ ഹദീസ് പോലെയുള്ള രണ്ടാമത്തെ ഇസ്നദിന് സമാനമാണ്, അവസാന വാക്യം വരെ, കൂടാതെ കൂട്ടിച്ചേർക്കലുകളും കുറയ്ക്കലുകളും ഉണ്ട്'.