Hadith Representative
Keseriusan sahabat menuntut ilmu
Imam Tirmidzi : 2606حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ خِدَاشٍ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ الْوَاسِطِيُّ حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ عَنْ قَيْسِ بْنِ كَثِيرٍ قَالَقَدِمَ رَجُلٌ مِنْ الْمَدِينَةِ عَلَى أَبِي الدَّرْدَاءِ وَهُوَ بِدِمَشْقَ فَقَالَ مَا أَقْدَمَكَ يَا أَخِي فَقَالَ حَدِيثٌ بَلَغَنِي أَنَّكَ تُحَدِّثُهُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَمَا جِئْتَ لِحَاجَةٍ قَالَ لَا قَالَ أَمَا قَدِمْتَ لِتِجَارَةٍ قَالَ لَا قَالَ مَا جِئْتُ إِلَّا فِي طَلَبِ هَذَا الْحَدِيثِ قَالَ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ سَلَكَ طَرِيقًا يَبْتَغِي فِيهِ عِلْمًا سَلَكَ اللَّهُ بِهِ طَرِيقًا إِلَى الْجَنَّةِ وَإِنَّ الْمَلَائِكَةَ لَتَضَعُ أَجْنِحَتَهَا رِضَاءً لِطَالِبِ الْعِلْمِ وَإِنَّ الْعَالِمَ لَيَسْتَغْفِرُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ حَتَّى الْحِيتَانُ فِي الْمَاءِ وَفَضْلُ الْعَالِمِ عَلَى الْعَابِدِ كَفَضْلِ الْقَمَرِ عَلَى سَائِرِ الْكَوَاكِبِ إِنَّ الْعُلَمَاءَ وَرَثَةُ الْأَنْبِيَاءِ إِنَّ الْأَنْبِيَاءَ لَمْ يُوَرِّثُوا دِينَارًا وَلَا دِرْهَمًا إِنَّمَا وَرَّثُوا الْعِلْمَ فَمَنْ أَخَذَ بِهِ أَخَذَ بِحَظٍّ وَافِرٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَلَا نَعْرِفُ هَذَا الْحَدِيثَ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عَاصِمِ بْنِ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ وَلَيْسَ هُوَ عِنْدِي بِمُتَّصِلٍ هَكَذَا حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ خِدَاشٍ هَذَا الْحَدِيثَ وَإِنَّمَا يُرْوَى هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ عَاصِمِ بْنِ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ جَمِيلٍ عَنْ كَثِيرِ بْنِ قَيْسٍ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ مَحْمُودِ بْنِ خِدَاشٍ وَرَأْيُ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْمَعِيلَ هَذَا أَصَحُّ
[മഹ്മൂദ് ബിൻ ഖിദസി അൽ ബാഗ്ദാദി] [മുഹമ്മദ് ബിൻ യാസിദ് അൽ വാഷിതി] [ഖൈസ് ബിൻ കത്സിറിൽ] നിന്ന് [ആഷിം ബിൻ രാജാ ബിൻ ഹൈവ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു: മദീനയിൽ നിന്നുള്ള ഒരാൾ ഡമാസ്കസിലെ [അബു ദർദയിൽ] വന്നപ്പോൾ അബു ദർദ ചോദിച്ചു; 'എന്റെ സഹോദരാ, നിങ്ങളെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്നത് എന്താണ്?' ആ വ്യക്തി മറുപടി പറഞ്ഞു; 'എനിക്ക് ലഭിച്ച ഒരു ഹദീസ്, നിങ്ങൾ അത് റസൂലുള്ളാഹ് ശല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിൽ നിന്ന് പറഞ്ഞതാണ്'. അബു ദർദ ചോദിച്ചു; 'മറ്റ് കാരണങ്ങളാൽ നിങ്ങൾ വന്നില്ലേ?' ആ വ്യക്തി മറുപടി പറഞ്ഞു; 'ഇല്ല'. അബു ദർദ ചോദിച്ചു; 'നിങ്ങൾ വ്യാപാരത്തിനായി വന്നതല്ലേ?' ആ വ്യക്തി മറുപടി പറഞ്ഞു; 'ഇല്ല, ഞാൻ ഹദീസ് അന്വേഷിക്കാൻ വന്നതാണ്'. അബു ദർദ പറഞ്ഞു; 'റസൂലുള്ളാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറയുന്നത് ഞാൻ കേട്ടു;' 'ആരെങ്കിലും അറിവ് തേടാൻ ശ്രമിച്ചാൽ, അല്ലാഹു അവനെ സ്വർഗത്തിലേക്ക് നയിക്കും, മലക്കുകൾ ചിറകുകൾ വിരിച്ച് വിജ്ഞാനം തേടും, കാരണം അവർ അറിവ് തേടുന്നയാളിൽ സംതൃപ്തരായിരിക്കും. ആകാശങ്ങളിലെയും ഭൂമിയിലെയും ജീവികൾ, വെള്ളത്തിലെ മത്സ്യങ്ങൾ പോലും, അറിവുള്ള വ്യക്തിയോട് പാപമോചനം തേടും. ആരാധനക്കാരെക്കാൾ അറിവുള്ളവരുടെ ശ്രേഷ്ഠത എല്ലാ നക്ഷത്രങ്ങളെക്കാളും ചന്ദ്രനുള്ള ശ്രേഷ്ഠത പോലെയാണ്. തീർച്ചയായും, പണ്ഡിതന്മാർ പ്രവാചകന്മാരുടെ അവകാശികളാണ്, തീർച്ചയായും പ്രവാചകന്മാർ ദിനാറും ദിർഹവും വസ്വിയ്യത്ത് ചെയ്തിട്ടില്ല, അവർ അറിവ് കൈമാറുക മാത്രമാണ് ചെയ്യുന്നത്, അപ്പോൾ ആരെങ്കിലും അത് സ്വീകരിക്കുന്നുവെങ്കിൽ അവൻ വലിയൊരു പങ്ക് ഏറ്റെടുത്തു എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ആഷിം ബിൻ റജാ ബിൻ ഹൈവയുടെ ഹദീസിൽ നിന്ന് മാത്രമേ ഞങ്ങൾക്ക് ഈ ഹദീസ് അറിയൂ, ഈ ഹദീസുമായി ബന്ധമില്ലെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു - സനദ്-. അങ്ങനെയാണ് മഹ്മൂദ് ബിൻ ഖിദാസി ഈ ഹദീസ് ഞങ്ങൾക്ക് പറഞ്ഞുതന്നത്. ഈ ഹദീസ് [ആഷിം ബിൻ റജ` ബിൻ ഹൈവ] യിൽ നിന്നും [ദാവൂദ് ബിൻ ജാമിൽ] യിൽ നിന്നും [കത്സിർ ബിൻ ഖൈസ്] യിൽ നിന്നും [അബു ദർദ`] യിൽ നിന്നും പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിൽ നിന്നും മാത്രമാണ് ഉദ്ധരിച്ചത്. മഹ്മൂദ് ബിൻ ഖിദസിയുടെ ഹദീസിനേക്കാൾ ആധികാരികമാണ് ഈ ഹദീസ്, മുഹമ്മദ് ബിൻ ഇസ്മാഈലിന്റെ അഭിപ്രായമാണ് കൂടുതൽ ശരി.