Hadith Representative
Jauhilah oleh kalian duduk-duduk di pinggir jalan dan laksanakanlah hak jalan
Imam Abu Dawud : 4181حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ زَيْدٍ يَعْنِي ابْنَ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِيَّاكُمْ وَالْجُلُوسَ بِالطُّرُقَاتِ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا بُدَّ لَنَا مِنْ مَجَالِسِنَا نَتَحَدَّثُ فِيهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنْ أَبَيْتُمْ فَأَعْطُوا الطَّرِيقَ حَقَّهُ قَالُوا وَمَا حَقُّ الطَّرِيقِ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ غَضُّ الْبَصَرِ وَكَفُّ الْأَذَى وَرَدُّ السَّلَامِ وَالْأَمْرُ بِالْمَعْرُوفِ وَالنَّهْيُ عَنْ الْمُنْكَرِحَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا بِشْرٌ يَعْنِي ابْنَ الْمُفَضَّلِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذِهِ الْقِصَّةِ قَالَ وَإِرْشَادُ السَّبِيلِ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عِيسَى النَّيْسَابُورِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ سُوَيْدٍ عَنْ ابْنِ حُجَيْرٍ الْعَدَوِيِّ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذِهِ الْقِصَّةِ قَالَ وَتُغِيثُوا الْمَلْهُوفَ وَتَهْدُوا الضَّالَّ
އަޅުގަނޑުމެން [ޢަބްދުالله ބިން މަސްލަމާ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޢަބްދުލްޢަޒީޒް] - މާނައަކީ ޢަބްދުލްޢަޒީޒް ބިން މުޙައްމަދު - [ޒައިދު] އިން - މާނައަކީ ޒައިދު ބިން އަސްލަމް [އާތާ ބިން ޔަސާރު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ސަޢީދު އަލް ޚުދުރީ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. ޞަޙާބީން ސުވާލުކުރީ، އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަހަރެމެން އިށީނދެގެން ތިބީ ހަމައެކަނި ވާހަކަ ދައްކަން ހެއްޔެވެ؟ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ޞަޙާބީން ސުވާލުކުރީ، އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، މަގުގެ ޙައްޤަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟ އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވީ: 'ނަޒަރު ތިރިކޮށް، އެހެން މީހުންނަށް ގެއްލުމެއް ނުދީ، ސަލާމް އަނބުރާ ދިނުމާއި، ހެޔޮކަމުގެ އަމުރު ތަންފީޒުކޮށް، ނުބައިކަން މަނާކުރުން'. އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޞައްދަދަށް] ރިވާވެގެންވަނީ އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވި ވާހަކަ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ބިޝްރު] - މާނައަކީ ބިޝްރު ބިން އަލް މުފައްޟާލް އަށް ރިވާވެގެންވާ ކަމަށް، އެ ވާހަކައާ ބެހޭގޮތުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން އިސްޙާޤު] [ސަޢީދު އަލް މަޤްބުރީ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވެއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ: ' މަގުފުރެދިފައިވާ މީހުންނަށް ހިދާޔަތު ދިނުމެވެ'. އަޅުގަނޑުމެން [އަލްޙަސަން ބިން ޢީސާ އަން ނައިސާބުރީ] އަށް ރިވާވެގެންވަނީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވެފައިވާ ކަމަށް، އަޅުގަނޑުމެން [އިބްނުލް މުބާރަކް] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، އެއީ އަޅުގަނޑުމެން [ޖާރިރު ބިން ހާޒިމް] އަށް [އިޝާޤު ބިން ސުވައިދު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޙުޖައިރު އަލް ޢަދާވީ] ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ވާހަކައެވެ އެ ވާހަކައެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ: 'އަނިޔާވެރިވާ މީހުންނަށް އެހީތެރިކަން ދިނުމާއި މަގުފުރެދިފައިވާ މީހުންނަށް މަގުދައްކައިދިނުން'.