Hadith Representative
Nabi tidak tahu apa yang terjadi dengan Aisyah pada peristiwa fitnah bohong, sampai turun ayat membelanya
Imam Bukhari : 4381حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يُونُسَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ وَسَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ وَعَلْقَمَةُ بْنُ وَقَّاصٍ وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ حَدِيثِ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ قَالَ لَهَا أَهْلُ الْإِفْكِ مَا قَالُوا فَبَرَّأَهَا اللَّهُ مِمَّا قَالُوا وَكُلٌّ حَدَّثَنِي طَائِفَةً مِنْ الْحَدِيثِ وَبَعْضُ حَدِيثِهِمْ يُصَدِّقُ بَعْضًا وَإِنْ كَانَ بَعْضُهُمْ أَوْعَى لَهُ مِنْ بَعْضٍ الَّذِي حَدَّثَنِي عُرْوَةُ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَخْرُجَ أَقْرَعَ بَيْنَ أَزْوَاجِهِ فَأَيَّتُهُنَّ خَرَجَ سَهْمُهَا خَرَجَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَهُ قَالَتْ عَائِشَةُ فَأَقْرَعَ بَيْنَنَا فِي غَزْوَةٍ غَزَاهَا فَخَرَجَ سَهْمِي فَخَرَجْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَمَا نَزَلَ الْحِجَابُ فَأَنَا أُحْمَلُ فِي هَوْدَجِي وَأُنْزَلُ فِيهِ فَسِرْنَا حَتَّى إِذَا فَرَغَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ غَزْوَتِهِ تِلْكَ وَقَفَلَ وَدَنَوْنَا مِنْ الْمَدِينَةِ قَافِلِينَ آذَنَ لَيْلَةً بِالرَّحِيلِ فَقُمْتُ حِينَ آذَنُوا بِالرَّحِيلِ فَمَشَيْتُ حَتَّى جَاوَزْتُ الْجَيْشَ فَلَمَّا قَضَيْتُ شَأْنِي أَقْبَلْتُ إِلَى رَحْلِي فَإِذَا عِقْدٌ لِي مِنْ جَزْعِ ظَفَارِ قَدْ انْقَطَعَ فَالْتَمَسْتُ عِقْدِي وَحَبَسَنِي ابْتِغَاؤُهُ وَأَقْبَلَ الرَّهْطُ الَّذِينَ كَانُوا يَرْحَلُونَ لِي فَاحْتَمَلُوا هَوْدَجِي فَرَحَلُوهُ عَلَى بَعِيرِي الَّذِي كُنْتُ رَكِبْتُ وَهُمْ يَحْسِبُونَ أَنِّي فِيهِ وَكَانَ النِّسَاءُ إِذْ ذَاكَ خِفَافًا لَمْ يُثْقِلْهُنَّ اللَّحْمُ إِنَّمَا تَأْكُلُ الْعُلْقَةَ مِنْ الطَّعَامِ فَلَمْ يَسْتَنْكِرْ الْقَوْمُ خِفَّةَ الْهَوْدَجِ حِينَ رَفَعُوهُ وَكُنْتُ جَارِيَةً حَدِيثَةَ السِّنِّ فَبَعَثُوا الْجَمَلَ وَسَارُوا فَوَجَدْتُ عِقْدِي بَعْدَمَا اسْتَمَرَّ الْجَيْشُ فَجِئْتُ مَنَازِلَهُمْ وَلَيْسَ بِهَا دَاعٍ وَلَا مُجِيبٌ فَأَمَمْتُ مَنْزِلِي الَّذِي كُنْتُ بِهِ وَظَنَنْتُ أَنَّهُمْ سَيَفْقِدُونِي فَيَرْجِعُونَ إِلَيَّ فَبَيْنَا أَنَا جَالِسَةٌ فِي مَنْزِلِي غَلَبَتْنِي عَيْنِي فَنِمْتُ وَكَانَ صَفْوَانُ بْنُ الْمُعَطَّلِ السُّلَمِيُّ ثُمَّ الذَّكْوَانِيُّ مِنْ وَرَاءِ الْجَيْشِ فَأَدْلَجَ فَأَصْبَحَ عِنْدَ مَنْزِلِي فَرَأَى سَوَادَ إِنْسَانٍ نَائِمٍ فَأَتَانِي فَعَرَفَنِي حِينَ رَآنِي وَكَانَ رَآنِي قَبْلَ الْحِجَابِ فَاسْتَيْقَظْتُ بِاسْتِرْجَاعِهِ حِينَ عَرَفَنِي فَخَمَّرْتُ وَجْهِي بِجِلْبَابِي وَ وَاللَّهِ مَا كَلَّمَنِي كَلِمَةً وَلَا سَمِعْتُ مِنْهُ كَلِمَةً غَيْرَ اسْتِرْجَاعِهِ حَتَّى أَنَاخَ رَاحِلَتَهُ فَوَطِئَ عَلَى يَدَيْهَا فَرَكِبْتُهَا فَانْطَلَقَ يَقُودُ بِي الرَّاحِلَةَ حَتَّى أَتَيْنَا الْجَيْشَ بَعْدَمَا نَزَلُوا مُوغِرِينَ فِي نَحْرِ الظَّهِيرَةِ فَهَلَكَ مَنْ هَلَكَ وَكَانَ الَّذِي تَوَلَّى الْإِفْكَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ أُبَيٍّ ابْنَ سَلُولَ فَقَدِمْنَا الْمَدِينَةَ فَاشْتَكَيْتُ حِينَ قَدِمْتُ شَهْرًا وَالنَّاسُ يُفِيضُونَ فِي قَوْلِ أَصْحَابِ الْإِفْكِ لَا أَشْعُرُ بِشَيْءٍ مِنْ ذَلِكَ وَهُوَ يَرِيبُنِي فِي وَجَعِي أَنِّي لَا أَعْرِفُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّطَفَ الَّذِي كُنْتُ أَرَى مِنْهُ حِينَ أَشْتَكِي إِنَّمَا يَدْخُلُ عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيُسَلِّمُ ثُمَّ يَقُولُ كَيْفَ تِيكُمْ ثُمَّ يَنْصَرِفُ فَذَاكَ الَّذِي يَرِيبُنِي وَلَا أَشْعُرُ بِالشَّرِّ حَتَّى خَرَجْتُ بَعْدَمَا نَقَهْتُ فَخَرَجَتْ مَعِي أُمُّ مِسْطَحٍ قِبَلَ الْمَنَاصِعِ وَهُوَ مُتَبَرَّزُنَا وَكُنَّا لَا نَخْرُجُ إِلَّا لَيْلًا إِلَى لَيْلٍ وَذَلِكَ قَبْلَ أَنْ نَتَّخِذَ الْكُنُفَ قَرِيبًا مِنْ بُيُوتِنَا وَأَمْرُنَا أَمْرُ الْعَرَبِ الْأُوَلِ فِي التَّبَرُّزِ قِبَلَ الْغَائِطِ فَكُنَّا نَتَأَذَّى بِالْكُنُفِ أَنْ نَتَّخِذَهَا عِنْدَ بُيُوتِنَا فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَأُمُّ مِسْطَحٍ وَهِيَ ابْنَةُ أَبِي رُهْمِ بْنِ عَبْدِ مَنَافٍ وَأُمُّهَا بِنْتُ صَخْرِ بْنِ عَامِرٍ خَالَةُ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ وَابْنُهَا مِسْطَحُ بْنُ أُثَاثَةَ فَأَقْبَلْتُ أَنَا وَأُمُّ مِسْطَحٍ قِبَلَ بَيْتِي وَقَدْ فَرَغْنَا مِنْ شَأْنِنَا فَعَثَرَتْ أُمُّ مِسْطَحٍ فِي مِرْطِهَا فَقَالَتْ تَعِسَ مِسْطَحٌ فَقُلْتُ لَهَا بِئْسَ مَا قُلْتِ أَتَسُبِّينَ رَجُلًا شَهِدَ بَدْرًا قَالَتْ أَيْ هَنْتَاهْ أَوَلَمْ تَسْمَعِي مَا قَالَ قَالَتْ قُلْتُ وَمَا قَالَ فَأَخْبَرَتْنِي بِقَوْلِ أَهْلِ الْإِفْكِ فَازْدَدْتُ مَرَضًا عَلَى مَرَضِي فَلَمَّا رَجَعْتُ إِلَى بَيْتِي وَدَخَلَ عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَعْنِي سَلَّمَ ثُمَّ قَالَ كَيْفَ تِيكُمْ فَقُلْتُ أَتَأْذَنُ لِي أَنْ آتِيَ أَبَوَيَّ قَالَتْ وَأَنَا حِينَئِذٍ أُرِيدُ أَنْ أَسْتَيْقِنَ الْخَبَرَ مِنْ قِبَلِهِمَا قَالَتْ فَأَذِنَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجِئْتُ أَبَوَيَّ فَقُلْتُ لِأُمِّي يَا أُمَّتَاهْ مَا يَتَحَدَّثُ النَّاسُ قَالَتْ يَا بُنَيَّةُ هَوِّنِي عَلَيْكِ فَوَاللَّهِ لَقَلَّمَا كَانَتْ امْرَأَةٌ قَطُّ وَضِيئَةٌ عِنْدَ رَجُلٍ يُحِبُّهَا وَلَهَا ضَرَائِرُ إِلَّا كَثَّرْنَ عَلَيْهَا قَالَتْ فَقُلْتُ سُبْحَانَ اللَّهِ أَوَلَقَدْ تَحَدَّثَ النَّاسُ بِهَذَا قَالَتْ فَبَكَيْتُ تِلْكَ اللَّيْلَةَ حَتَّى أَصْبَحْتُ لَا يَرْقَأُ لِي دَمْعٌ وَلَا أَكْتَحِلُ بِنَوْمٍ حَتَّى أَصْبَحْتُ أَبْكِي فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ وَأُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا حِينَ اسْتَلْبَثَ الْوَحْيُ يَسْتَأْمِرُهُمَا فِي فِرَاقِ أَهْلِهِ قَالَتْ فَأَمَّا أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ فَأَشَارَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالَّذِي يَعْلَمُ مِنْ بَرَاءَةِ أَهْلِهِ وَبِالَّذِي يَعْلَمُ لَهُمْ فِي نَفْسِهِ مِنْ الْوُدِّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَهْلَكَ وَلَا نَعْلَمُ إِلَّا خَيْرًا وَأَمَّا عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَمْ يُضَيِّقْ اللَّهُ عَلَيْكَ وَالنِّسَاءُ سِوَاهَا كَثِيرٌ وَإِنْ تَسْأَلْ الْجَارِيَةَ تَصْدُقْكَ قَالَتْ فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَرِيرَةَ فَقَالَ أَيْ بَرِيرَةُ هَلْ رَأَيْتِ مِنْ شَيْءٍ يَرِيبُكِ قَالَتْ بَرِيرَةُ لَا وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ إِنْ رَأَيْتُ عَلَيْهَا أَمْرًا أَغْمِصُهُ عَلَيْهَا أَكْثَرَ مِنْ أَنَّهَا جَارِيَةٌ حَدِيثَةُ السِّنِّ تَنَامُ عَنْ عَجِينِ أَهْلِهَا فَتَأْتِي الدَّاجِنُ فَتَأْكُلُهُ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاسْتَعْذَرَ يَوْمَئِذٍ مِنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُبَيٍّ ابْنِ سَلُولَ قَالَتْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ عَلَى الْمِنْبَرِ يَا مَعْشَرَ الْمُسْلِمِينَ مَنْ يَعْذِرُنِي مِنْ رَجُلٍ قَدْ بَلَغَنِي أَذَاهُ فِي أَهْلِ بَيْتِي فَوَاللَّهِ مَا عَلِمْتُ عَلَى أَهْلِي إِلَّا خَيْرًا وَلَقَدْ ذَكَرُوا رَجُلًا مَا عَلِمْتُ عَلَيْهِ إِلَّا خَيْرًا وَمَا كَانَ يَدْخُلُ عَلَى أَهْلِي إِلَّا مَعِي فَقَامَ سَعْدُ بْنُ مُعَاذٍ الْأَنْصَارِيُّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَا أَعْذِرُكَ مِنْهُ إِنْ كَانَ مِنْ الْأَوْسِ ضَرَبْتُ عُنُقَهُ وَإِنْ كَانَ مِنْ إِخْوَانِنَا مِنْ الْخَزْرَجِ أَمَرْتَنَا فَفَعَلْنَا أَمْرَكَ قَالَتْ فَقَامَ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ وَهُوَ سَيِّدُ الْخَزْرَجِ وَكَانَ قَبْلَ ذَلِكَ رَجُلًا صَالِحًا وَلَكِنْ احْتَمَلَتْهُ الْحَمِيَّةُ فَقَالَ لِسَعْدٍ كَذَبْتَ لَعَمْرُ اللَّهِ لَا تَقْتُلُهُ وَلَا تَقْدِرُ عَلَى قَتْلِهِ فَقَامَ أُسَيْدُ بْنُ حُضَيْرٍ وَهُوَ ابْنُ عَمِّ سَعْدِ بْنِ مُعَاذٍ فَقَالَ لِسَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ كَذَبْتَ لَعَمْرُ اللَّهِ لَنَقْتُلَنَّهُ فَإِنَّكَ مُنَافِقٌ تُجَادِلُ عَنْ الْمُنَافِقِينَ فَتَثَاوَرَ الْحَيَّانِ الْأَوْسُ وَالْخَزْرَجُ حَتَّى هَمُّوا أَنْ يَقْتَتِلُوا وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَائِمٌ عَلَى الْمِنْبَرِ فَلَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُخَفِّضُهُمْ حَتَّى سَكَتُوا وَسَكَتَ قَالَتْ فَبَكَيْتُ يَوْمِي ذَلِكَ لَا يَرْقَأُ لِي دَمْعٌ وَلَا أَكْتَحِلُ بِنَوْمٍ قَالَتْ فَأَصْبَحَ أَبَوَايَ عِنْدِي وَقَدْ بَكَيْتُ لَيْلَتَيْنِ وَيَوْمًا لَا أَكْتَحِلُ بِنَوْمٍ وَلَا يَرْقَأُ لِي دَمْعٌ يَظُنَّانِ أَنَّ الْبُكَاءَ فَالِقٌ كَبِدِي قَالَتْ فَبَيْنَمَا هُمَا جَالِسَانِ عِنْدِي وَأَنَا أَبْكِي فَاسْتَأْذَنَتْ عَلَيَّ امْرَأَةٌ مِنْ الْأَنْصَارِ فَأَذِنْتُ لَهَا فَجَلَسَتْ تَبْكِي مَعِي قَالَتْ فَبَيْنَا نَحْنُ عَلَى ذَلِكَ دَخَلَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَلَّمَ ثُمَّ جَلَسَ قَالَتْ وَلَمْ يَجْلِسْ عِنْدِي مُنْذُ قِيلَ مَا قِيلَ قَبْلَهَا وَقَدْ لَبِثَ شَهْرًا لَا يُوحَى إِلَيْهِ فِي شَأْنِي قَالَتْ فَتَشَهَّدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ جَلَسَ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ يَا عَائِشَةُ فَإِنَّهُ قَدْ بَلَغَنِي عَنْكِ كَذَا وَكَذَا فَإِنْ كُنْتِ بَرِيئَةً فَسَيُبَرِّئُكِ اللَّهُ وَإِنْ كُنْتِ أَلْمَمْتِ بِذَنْبٍ فَاسْتَغْفِرِي اللَّهَ وَتُوبِي إِلَيْهِ فَإِنَّ الْعَبْدَ إِذَا اعْتَرَفَ بِذَنْبِهِ ثُمَّ تَابَ إِلَى اللَّهِ تَابَ اللَّهُ عَلَيْهِ قَالَتْ فَلَمَّا قَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَقَالَتَهُ قَلَصَ دَمْعِي حَتَّى مَا أُحِسُّ مِن
As t'eh er n'insh dooin, t'eh er n'insh dooin, as t'eh er n'insh dooin; As t'eh er n'insh dou [Urwah bin Az Zubair] as [Sa'id bin Al Musayyab] as ['Alqamah bin Waqqash] as ['Ubaidullah bin 'Abdullah bin 'Utbah bin Mas'ud] spread gossip mychione eck lesh ooilley ny loayr ad, as mraane Allah dy row eh er n’yannoo ymmyd jeh’n aght shoh. Va grunt dy leih er n’insh s’cosoylagh rish mee ayns bunnys, va cuid jeu er gheddyn s’cosoylagh rish y ghraih veih feallagh elley, myr shen va’n s’cosoylagh rish y ghraih, derrey row mee er n’yannoo rish y ghraih jeh’n ghraih jeh’n ghraih v’ad er n’yannoo rish as va cuid jeu er n’yannoo rish y ghraih jeh’n ghraih. As jeh Urwah dooyrt eh rhym veih Aisyah, as dooyrt ben y Phadeyr; dy row y Prophet Sallaallah 'Alaihi wa Sallam er ny ghra dy row eh er n'eiyrt, as dy row eh er n'eiyrt lots mastey e mraane. As y fer ta ry-gheddyn, t'eh ry-gheddyn rish y Prophet. Dooyrt Aisha; 'Sy traa shen ren eh lottyn eddyr ain ayns caggey as haink my saighdyn magh ayns lottyn, as hie mee marish y Phadeyr jeh'n Chiarn. Ta'n red shoh er jeet stiagh erreish da'n verse mychione y hijab ve er ny hoilshaghey. As eisht v’eh er ny ghoaill ayns my second. Ayns mean y raad, hie mee sheese derrey v’eh er n’yannoo coayl as hie eh reesht gys Medina. Oie erbee va mee marish sheshaght Muslim. As tra v’ad er choayl, hrog mee seose as hie mee gys my veeal. As tra v’eh er n’yannoo my ghleashtan, hie mee reesht dy gholl stiagh ayns y ghroup Moslem. Nuair as dy row mee er n’yannoo my chree, haink eh magh dy row my ghlioon, v’er jeet veih Zhafar, Yemen, brisht. As hie mee ry-cheilley as ren mee m’aigney y chlashtyn, ren y ronney mee y yannoo lane. As, va’n ghroup dy leih va’n fuill-bea aym er n’gholl ersooyl, ren ad coshaghey liorish cur my fuill-bea er my chamel ta mee ry-hoi ry-hoi. Smooinee ad dy row mee ayn roish'. Dooyrt Aisha; 'Ag y traa shen, va e mraane slan as light, son cha row ad rieau er n'ee feoh.' Agh cha nel ad jannoo agh bieys soilshey. So, cha bee dooinney erbee soit jeh’n veeal jeh’n twinkle shen, tra hie ad er-gerrey as hrog ad eh. As s’cosoylagh, ec y traa shen v’eh foast beg. Er-jerrey ghow ad nyn camellyn as hie ad -lesh nyn raad-. Ghow mee my ghlioon tra v’eh er n’gholl shaghey. So, tra hie mee gys y seat oc, cha row dooinney erbee er ghlare as cha row dooinney erbee er freggyrt. As hie mee stiagh ayns my seat v’er n’yannoo rish y toshiaght myr seat. Ta mee sonnys dy jean dooinney jeh'n armyn Moslem m'y gheddyn as dy jig eh reesht dy m'ymmyrkey. Nush shuigh mee ayns my stoyl, va mee feer sheeyney as daag mee coan. Ayns y tammaghyn shen, ren Shafwan bin Mu'atthal Assulami as pobble Dzakwan stayt er-gerrey da'n lught-thie - ry-check dy row dooinney erbee er-gerrey da'n lught-thie -. Va’d er choshaghey moghrey ’sy voghrey as ’sy voghrey haink ad gys my sthie. Va Shafwan bin Al Mu'atthal Assulami er vakin dooinney va foast coodaghey, as haink eh huggey as hug eh fys dou tra honnick eh mee. Son, v’eh er m’ymmyrkey roish my v’eh er ny choyrt dou y hijab y chosney. As t'eh ry-hoi ry-hoi, as t'eh ry-hoi, as t'eh ry-hoi, as t'eh ry-hoi, tra t'eh er n'aignaghey mee. As t’eh ry-akin dy vel y hijab ry-akin. By Allah, cha loayr eh fockle as cha chlashtyn mee fockle erbee agh e istirja'. Er-jerrey hug eh e chamel sheese as hrog mee er. As hie eh as hug eh stiagh y camel - va mee er y raad - derrey haink shin gys ny saggyrtyn Moslem erreish daue v'er n'gholl er y tràe Azhzhariah. Gow dhyts g ta er n'yannoo prejudice er my ghraih. Ayns y traa shen, v'eh Abdullah bin Ubay bin Salul. Er-jerrey, haink mee gys Medina. As lurg dooin cheet, v'eh ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi ry-hoi. So, v’eh myrgeddin doubt jeh my chingys. As cha row mee er n'yannoo rish y ghraih v'aym er n'yannoo rish roish. As tra v'eh ching, haink Rasulullah stiagh, as hug eh arrane dou, as ghow eh arrane dou; 'Creckehshiu?' Va’n red myr dy beagh eh ec y traa shen ayns ammys, agh cha row mee feer cheeayllagh dy row mee er n’yannoo y drogh red shen. As tra v’eh er n’yannoo myr dy row mee er n’yannoo rish, hie mee magh marish Umm Misthah gys ard-valley cloie dy ghra, cha row shin rieau er n’gholl magh agh ’sy ghrian derrey v’eh ’sy ghrian reesht. Va ny laghyn cloie shoh er nyn chruinnaghey kiongoyrt rish nyn thieyn. Ta'n ghooish ain myr ny h-earrooyn Arabagh ain, ta shin uss jannoo ard-chleaysh dy defecate 'sy thie. As mish as Umm Misthah - she e voir Abi Ruhmi bin Al Muthallib bin Abdi Manaf as e voir she e niart Shakhri bin Amir, e tante she Abu Bakr ash Shidiq as e mac she Misthah bin Utsabah bin Abbad bin Al Muthallib - v'ad er nyn rheynn reesht gys my ghleidyn. Ayns y traa shen, sliee Umm Misthah son dy row ee er stealt er ny h-earroo ayns e chloan. Ec y traa shen dooyrt eh; 'Oh Mistah'. Gow mee rish; 'Cre'n red glen t'ou er ghra, t'ou uss jannoo ymmyd jeh'n pobble v'er ghoaill ayrn ayns caggey Badr.' T’eh gra; 'Yeah, nagh chlashtyn oo cre dooyrt eh?' Dooyrt mee; 'Cre t'eh er ghra?' myr shen dinsh eh dou goan y vooinjer hug y chassid orrym. As tra haink mee stiagh ayns my thie, haink Rasulullah shallaallah 'alaihi wa sallam kiongoyrt rhym, as dooyrt eh, hello. As dooyrt eh: 'Cre'n aght t'ou?' Dooyrt mee; 'Jean oo lhiettal dou goll gys my ayr as e voir?' dooyrt eh; 'Ag y traa shen v'eh orrym caddey y scansh veih'n daa elley.' As ec jerrey, hug Rasulullah sallaallah 'alaihi wa sallam permission dou. As hie mee gys my ayr as e voir, ghow mee rish my voir; 'O my voir, cre'n red ta'n pobble loayrt?' dreggyr eh; 'O my vac, lhig da dty obbraghyn ve er nyn yannoo s'easyl, liorish Allah, cha nee ben t'ayn ta soilshaghey magh rish dooinney ta graihagh er tra ta'n dooinney rish ben elley, mannagh bee ad er n'yannoo rish y ven'. dooyrt eh; 'Gloyr da Allah, vel shoh ny ta'n pobble loayrt jeh?' dooyrt eh; 'Yn oie cheddin row mee cliaghtey, derrey 'sy voghrey cha row my deayrtey ry-hoi ry-hoi er-yn-oyr dy row ad er n'gholl ersooyl as cha row mee cliaghtey tra v'ee er choayl.' Ayns y moghrey, row mee geddyn greme. As, ec y traa shen, ghow y Phadeyr sallaallah 'alaihi wa sallam Ali bin Abi Talib as Usamah bin Zaid dy chur cuirrey da'n daa elley dy choyrlaghey er-yn-oyr dy row ad er n'eiyrt nyn mraane tra nagh row y folliaght er jeet sheese foast. Dooyrt Aisha; 'As son Usamah bin Zaid, hug eh comhairle da'n Rasulullah sallaallahu 'alaihi wa sallam lesh ny va fys echey, shen-y-fa cre'n aght v'eh er n'yannoo rish e ven veih'n obbyr shoh as ny v'eh er hoiggal mychione nature e ghraih er. Dooyrt Usamah; 'O Phadeyr y Chiarn! Ta ad nyn mraane, cha vel shin toiggal nhee erbee agh boggey'. As mychione Ali bin Abi Talib, dooyrt eh; 'Cha jean Allah Azzawajalla ymmyd y yannoo jeh'n aght shoh as ta mooarane mraane elley er-lheh.' As dy firrinagh, my t'ou goaill rish dty sharvaant, bee eh dy shickyr ard-chrauee." Dooyrt Aisha; 'As dooyrt Rasulullah Sallaallah 'alaihi wa Sallam Barirah, as dooyrt eh: 'O Barirah! Vel oo jannoo red erbee ta cur ammys dhyt mychione Aisha?' Dreggyr Barirah; 'Trooid y fer hug shiu lesh y firrinys, my ta mee er vakin . "Va red erbee ry-yannoo rish, dy firrinagh cha row eh ny s'odjey na tra v'eh y lhiannoo, hie eh gys cooilley tra v'eh geddyn y mess flour ayns e chloan, as haink bea-chrauee tame as ee eh." As sheese as ghow eh arrey veih dooinney va enmyssit Abdullah bin Ubai bin Salul. As tra v'eh er y pulpit, dooyrt y Rasul: 'O ooilley ny Mosleeyn, quoi erbee ta aggindagh dy choyrt argument dou veih dooinney t'er n'yannoo aggair da my chloan. As dy firrinagh, liorish Allah, cha vel mee toiggal nhee erbee veih my chloan agh boghtynid ny lomarcan. Va’d er n’insh dou mychione dooinney nagh row fys aym erbee er agh boggey. As cha vel dooinney erbee ry-gheddyn my ven mannagh vel ee mârym'. As dooyrt Sa'ad bin Mu'adz; 'O Phadeyr y Chiarn! Verym cooney dhyt. "Okay, my ta'n dooinney ta spread y ghraih jeh'n Bani Aus, verym y mraane jeh. Er y laue elley, my ta'n ghraih jeh'n Banu Khazraj, ordrey dooin dy vod mayd dty ordreeyn y yannoo." Ta Sa'ad bin Ubadah - v'eh ny ard-oik jeh'n Bani Khazraj, v'eh ny ghooinney cairagh. Agh, va stayd ynrick echey foast - dooyrt eh rish Sa'ad bin Mu'ad; 'By Allah, cha bee oo ry-hoi y mharroo as cha bee oo ry-hoi y mharroo'. As shen-y-fa sheese Usaid bin Hudlair as v'eh mac-y-neigh Sa'ad bin Mu'adz, dooyrt eh rish Sa'ad bin Ubadah; 'T'ou uss ry-chlashtyn, dy firrinagh ver mayd eh er-yn-oyr dy vel oo ny hypocrite ta argue rish hypocrites'. Va'n stayd er ny h-earroo dy row eh er ny h-earroo eddyr cloan Aus as Khazraj, gys y point dy row ad er nyn goyrt gys baase tra va'n Phadeyr (saw as bendiaghtyn Allah er e hon) foast seose er y pulpit. As ren Rasulullah ad y ghlenney, derrey v'ad er nyn ghlenney, as v'eh er nyn ghlenney. Yn laa shen, row mee cliaghtey derrey daag my deayrtey as cha row mee er n'yannoo eyeliner tra v'ee er choayl. Yn oie er-giyn, row mee geddyn greme agh derrey daag my deayrtey as cha row mee geddyn eyeliner tra v'ee coodaghey. Smooinee my gheiney dy row my chree er n’yannoo doghan da my chree. As dooyrt Aisyah; 'Sy jerrey, hie yn daa ghooinney nyn soie er my laue tra v'ee er n'gholl er-gerrey.' Ayns y traa shen, va ben Ansar as ghow mee permission dy m’ymmyrkey, hug mee permission da. Shuigh eh sheese as cheau eh marish. As tra v'ad ayns stayd myr shen, haink Rasulullah Sallaallah 'Alaihi wa Sallam dy choyrt nyn 'oï, dooyrt eh hello as eisht hie eh sheese. Dooyrt eh; 'Cha nel eh er ny hoiaghey rym's son un vee, er-yn-oyr nagh row y folliaght er ny hoilshaghey da mychione my ghraih'. Dooyrt eh; 'Rasulullah shallaallah 'alaihi wa sallam t'er n'insh myrgeddin, gra bea tra t'eh ny hoie. As dooyrt eh: 'Amma ba'd, O Aisyah, dy firrinagh ta'n aght shoh as myr shen er n'gholl stiagh aym, dy firrinagh, my t'ou er n'eaishtagh rish son nagh vel oo jannoo eh, dy row Allah Azzawajalla er dty choadey. Agh, my t’ou jannoo y pheccah shoh, jeeagh er Allah son pardoon as gow arrys da. Son y sharvaant ta glenney e pheccaghyn as eisht t'eh jannoo arrys, nee Allah goaill rish e arrys'. Dooyrt Aisha; 'Ny lurg da Rasulullah sallaallahu 'alaihi wa sallam y loayrt, s'cosoylagh dy row my deayrtey ry-hoi ry-hoi, derrey nagh row mee ry-hoi ry-hoi'. Dooyrt mee rish my ayr; 'Freggyr-jee cre dooyrt y Phadeyr (saw as bendiaghtyn) mychione mee. Dooyrt my ayr; 'Cha nel fys aym, liorish Allah, nagh jean mee loayrt rish Rasulullah sallaallah 'alaihi wa sallam'. Eisht dooyrt mee rish my voir; 'Freggyr-jee cre dooyrt y Phadeyr (saw as bendiaghtyn) mychione mee!' dooyrt my voir; 'By Allah, cha nel fys aym cre'n red t'aym dy ghra rish Rasulullah. Dooyrt Aisha; Dooyrt mee; 'Ta mee ny phersoon Mar inneen, cha nel mee jannoo ymmyd jeh'n Koran. By Allah, ta fys aym dy firrinagh dy vel oo er chlashtyn shoh dy vod oo feer sheeyney as credjal ayn. Mannagh row mee er ghra rhyt dy vel mee fadagh veih ny obbraghyn shen as ta Allah Azzawajalla fys echey ny share my ta mee fadagh veih ny obbraghyn shen, cha chreid oo shen myrgeddin. Mannagh gow-ym rish red erbee, tra ta Allah Azzawajalla toiggal ny share dy vel mee fadagh veih jannoo eh, cred-yms dy shickyr. By Allah, cha nel fockle erbee eddyr mish as oo, agh ny loayr Abu Yusuf; Ta sheean mie as she Allah y raad dy ghoaill cooney rish ny ta shiu er nyn goyrt gys peccah." Dooyrt Aisha; 'Shen-y-fa chaghlaa mee my stayd, hug mee sheese er my lesh'. Dooyrt eh; 'By Allah, ec y traa shen va fys aym dy row mee fadagh veih'n obbyr shen, as bee Allah Azzawajalla my choadey ersooyl son dy row mee fadagh veih'n obbyr shen. 'Sy stayd shen, ta mee credjal dy vel my chooish ny s'trivial na gra rhym lesh folliaght va er ny lhaih. as cha row dooinney erbee er n'eiyrt magh ass y thie derrey hug Allah Azzawajalla folliaght da'n Prophet echey. 'Alaihi wa sallam ghow eh y chaghteraght mie, ren eh greeaght as y chied ghraih dooyrt eh ec y traa shen: 'Chaghteraght mie, O Aisyah! cre'n fadagh ta mee. Ta Allah Azzawajalla er hoilshaghey verse ta'n chiall echey: Dy firrinagh, ta'n vooinjer ta cowraghey s'faggys da'n ghroup eu, derrey deig verseyn. Dooyrt Aisha; 'Sy traa shen, v'Abu Bakr cur alms - cur paidjys - da Misthah, son v'eh e charrey as v'eh dooinney bochill. Dooyrt eh; 'By Allah, cha jean-ym eh y chooney son dy bragh erreish da Aisyah y ghra.' As hug Allah Azzawajalla sheese fockle, ta shen dy ghra; As nagh vel adsyn ta - gys e ghoo - nagh vel shiuish dy voddagh Allah leih diu' Dooyrt Abu Bakr; 'By Allah, veagh mee ny s'taitnyssagh my row Allah er my leih'. As hie eh reesht dy choyrt cooney da Misthah myr v'eh ry-hoi cur cooney da. Dooyrt Abu Bakr; "Dy firrinagh, cha jean-ym stayd yn aght dy chur cooney da son dy bragh." Dooyrt Aisha; As dooyrt Rasulullah rish Zainab bint Jahsy, ben y Phadeyr, mychione ny va er-ny-yannoo orrym: 'Cre'n red ta fys ayd, cre'n red t'ou er vaik, ny cre'n aght t'ou er n'yannoo rish?' dreggyr eh; 'O Phadeyr y Chiarn! Ta mee dagh ooilley traa cur kiarail jeh my chlashtyn as my sight, as cha vel mee fys aym erbee agh reddyn mie'. Dooyrt Aisha; 'Cyn-oyr dy row ee mastey mraane y Phadeyr sallaallahu 'alaihi wa sallam v'er n'yannoo m'aigney, cha row agh Allah er n'yannoo ymmyd jeh'n aght shoh', agh v'ee ny s'ooasle na'n Phadeyr, Hamnah bint Jahsy. in, v'eh er ny ghra rish myr shen dy row eh mastey'n lught-thie v'er spreih scansh brynnagh'.