Hadith Representative
Kesaksian Waraqah bin naufal tentang kenabian Rasulullah: sesungguhnya itu adalah namus (malaikat pembawa wahyu) seperti namusnya Musa
Imam Bukhari : 3حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ أَنَّهَا قَالَتْأَوَّلُ مَا بُدِئَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْوَحْيِ الرُّؤْيَا الصَّالِحَةُ فِي النَّوْمِ فَكَانَ لَا يَرَى رُؤْيَا إِلَّا جَاءَتْ مِثْلَ فَلَقِ الصُّبْحِ ثُمَّ حُبِّبَ إِلَيْهِ الْخَلَاءُ وَكَانَ يَخْلُو بِغَارِ حِرَاءٍ فَيَتَحَنَّثُ فِيهِ وَهُوَ التَّعَبُّدُ اللَّيَالِيَ ذَوَاتِ الْعَدَدِ قَبْلَ أَنْ يَنْزِعَ إِلَى أَهْلِهِ وَيَتَزَوَّدُ لِذَلِكَ ثُمَّ يَرْجِعُ إِلَى خَدِيجَةَ فَيَتَزَوَّدُ لِمِثْلِهَا حَتَّى جَاءَهُ الْحَقُّ وَهُوَ فِي غَارِ حِرَاءٍ فَجَاءَهُ الْمَلَكُ فَقَالَ اقْرَأْ قَالَ مَا أَنَا بِقَارِئٍ قَالَ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي حَتَّى بَلَغَ مِنِّي الْجَهْدَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ اقْرَأْ قُلْتُ مَا أَنَا بِقَارِئٍ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي الثَّانِيَةَ حَتَّى بَلَغَ مِنِّي الْجَهْدَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ اقْرَأْ فَقُلْتُ مَا أَنَا بِقَارِئٍ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي الثَّالِثَةَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ{ اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ خَلَقَ الْإِنْسَانَ مِنْ عَلَقٍ اقْرَأْ وَرَبُّكَ الْأَكْرَمُ }فَرَجَعَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْجُفُ فُؤَادُهُ فَدَخَلَ عَلَى خَدِيجَةَ بِنْتِ خُوَيْلِدٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا فَقَالَ زَمِّلُونِي زَمِّلُونِي فَزَمَّلُوهُ حَتَّى ذَهَبَ عَنْهُ الرَّوْعُ فَقَالَ لِخَدِيجَةَ وَأَخْبَرَهَا الْخَبَرَ لَقَدْ خَشِيتُ عَلَى نَفْسِي فَقَالَتْ خَدِيجَةُ كَلَّا وَاللَّهِ مَا يُخْزِيكَ اللَّهُ أَبَدًا إِنَّكَ لَتَصِلُ الرَّحِمَ وَتَحْمِلُ الْكَلَّ وَتَكْسِبُ الْمَعْدُومَ وَتَقْرِي الضَّيْفَ وَتُعِينُ عَلَى نَوَائِبِ الْحَقِّ فَانْطَلَقَتْ بِهِ خَدِيجَةُ حَتَّى أَتَتْ بِهِ وَرَقَةَ بْنَ نَوْفَلِ بْنِ أَسَدِ بْنِ عَبْدِ الْعُزَّى ابْنَ عَمِّ خَدِيجَةَ وَكَانَ امْرَأً قَدْ تَنَصَّرَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَكَانَ يَكْتُبُ الْكِتَابَ الْعِبْرَانِيَّ فَيَكْتُبُ مِنْ الْإِنْجِيلِ بِالْعِبْرَانِيَّةِ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَكْتُبَ وَكَانَ شَيْخًا كَبِيرًا قَدْ عَمِيَ فَقَالَتْ لَهُ خَدِيجَةُ يَا ابْنَ عَمِّ اسْمَعْ مِنْ ابْنِ أَخِيكَ فَقَالَ لَهُ وَرَقَةُ يَا ابْنَ أَخِي مَاذَا تَرَى فَأَخْبَرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَبَرَ مَا رَأَى فَقَالَ لَهُ وَرَقَةُ هَذَا النَّامُوسُ الَّذِي نَزَّلَ اللَّهُ عَلَى مُوسَى يَا لَيْتَنِي فِيهَا جَذَعًا لَيْتَنِي أَكُونُ حَيًّا إِذْ يُخْرِجُكَ قَوْمُكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوَمُخْرِجِيَّ هُمْ قَالَ نَعَمْ لَمْ يَأْتِ رَجُلٌ قَطُّ بِمِثْلِ مَا جِئْتَ بِهِ إِلَّا عُودِيَ وَإِنْ يُدْرِكْنِي يَوْمُكَ أَنْصُرْكَ نَصْرًا مُؤَزَّرًا ثُمَّ لَمْ يَنْشَبْ وَرَقَةُ أَنْ تُوُفِّيَ وَفَتَرَ الْوَحْيُقَالَ ابْنُ شِهَابٍ وَأَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ الْأَنْصَارِيَّ قَالَ وَهُوَ يُحَدِّثُ عَنْ فَتْرَةِ الْوَحْيِ فَقَالَ فِي حَدِيثِهِ بَيْنَا أَنَا أَمْشِي إِذْ سَمِعْتُ صَوْتًا مِنْ السَّمَاءِ فَرَفَعْتُ بَصَرِي فَإِذَا الْمَلَكُ الَّذِي جَاءَنِي بِحِرَاءٍ جَالِسٌ عَلَى كُرْسِيٍّ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَرُعِبْتُ مِنْهُ فَرَجَعْتُ فَقُلْتُ زَمِّلُونِي زَمِّلُونِي فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى{ يَا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ قُمْ فَأَنْذِرْ إِلَى قَوْلِهِ وَالرُّجْزَ فَاهْجُرْ }فَحَمِيَ الْوَحْيُ وَتَتَابَعَ تَابَعَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ وَأَبُو صَالِحٍ وَتَابَعَهُ هِلَالُ بْنُ رَدَّادٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَقَالَ يُونُسُ وَمَعْمَرٌ بَوَادِرُهُ
ང་ཚོར་[ཡ་ཧ་ཡ་བྷིན་བུ་ཀེར་]ལ་གསུངས་ཡོད། བཤད་ཟིན་པ; ང་ཚོར་[ཨལ་ལའེ་ཊིས་]ནས་བཤད་ཡོད། དེ་ལས་ ['Uqail]; [ཨིབ་ན་ཤི་ཧབ་] ནས་; [ཨུར་ཝ་བྷིན་ཨ་ཛུ་བྷེ་ཡར་] ནས་; དེ་ལས་ [ཨའི་ཤ་]; -ཨ་མ་མུ་མི་ནིན་- ཞེས་བཤད་པ་ལྟར་ན། 'ར་སུ་ལུ་ལ་སཱ་ལ་ལ་ཧུ་ཨ་ལའི་ཝ་ས་ལམ་ལ་བྱུང་བའི་གསལ་བསྒྲགས་ཀྱི་འགོ་འཛུགས་དེ་གཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་རྨི་ལམ་བདེན་པ་ཞིག་དང་མཉམ་དུ་བྱུང་བ་རེད། རྒྱལ་པོ་མཆོག་གིས་རྨི་ལམ་མ་མཐོང་བར་ཞོགས་པའི་འོད་ལྟར་ཕེབས་ཡོད། དེ་ནས་ཁོང་ལ་ཁུ་སིམ་མེར་བསྡད་པའི་བརྩེ་བ་སྤྲད་རྗེས་ཁོང་གིས་ཧི་རོའི་བྲག་ཕུག་འདེམས་ནས་དེ་ལ་བཟོད་སྒོམ་བྱེད་པ་དེ་ནི་མཚན་མོར་ཕྱག་འཚལ་ནས་དུས་ཡུན་འགའ་ཤས་རིང་ཁོང་གི་ནང་མིར་ཕྱིར་ལོག་ནས་མུ་མཐུད་དུ་འཚོ་བ་སྐྱེལ་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་མཁོ་ཆས་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད་པ་དེ་རེད། དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་ཁ་ཌི་ཇཱ་ལ་མཇལ་ནས་ཟས་རིགས་མཁོ་སྤྲོད་བྱས། མཐའ་མར་རྒྱལ་པོ་ཧི་རོའི་བྲག་ཕུག་ནང་དུ་ཡོད་པའི་སྐབས་ཨལ་ཧཀ་སླེབས་ནས་ལྷ་མོ་ཞིག་ཡོང་ནས་ 'ཀློག་དགོས་སམ།' ཁོས་ལན་དུ་ 'ངས་ཀློག་མི་ཆོག' ལུང་སྟོན་པ་སཱ་ལ་ལ་ཧུ་ཨ་ལའི་ཧི་ཝ་ས་ལམ་གྱིས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་དོན། དེར་བརྟེན་ལྷ་མོ་དེས་ང་ལ་འཛིན་ནས་ང་ལ་ཧ་ཅང་དམ་པོར་འཐམ་ནས་ང་ལ་གློད་བཀྲོལ་བཏང་ནས་བསྐྱར་དུ་ 'ཀློག' ཅེས་བཤད། ཁོས་ལན་དུ་ 'ངས་ཀློག་མི་ཆོག' དེ་ནས་ལྷ་མོ་དེས་ང་ལ་འཛིན་ནས་ང་ལ་ཧ་ཅང་དམ་པོར་འཐམ་ནས་ང་ལ་གློད་བཀྲོལ་བཏང་ནས་ཡང་བསྐྱར་ 'ཀློག་དང་།' ཁོས་ལན་དུ་ 'ངས་ཀློག་མི་ཆོག' མཁའ་འགྲོ་མ་དེས་ང་ལ་ཡང་བསྐྱར་འཛིན་ནས་ཐེངས་གསུམ་པར་ཧ་ཅང་ཤུགས་ཆེན་པོས་འཐམ་ནས་ང་ལ་གློད་བཀྲོལ་བཏང་ནས་བསྐྱར་དུ་བཤད། -ཁྱེད་ཀྱི་དཀོན་མཆོག་གིས་བསྐྲུན་པའི་མིང་དེ་བཤད་ནས་ཀློག ཁོང་གིས་ཁྲག་རྡོག་གཅིག་ལས་མི་བཟོས་ཡོད། ཀློག་དང་། ཁྱེད་ཀྱི་གཙོ་བོ་ནི་བྱམས་བརྩེ་ཆེ་ཤོས་ཡིན། ལུང་སྟོན་པ་ས་ལ་ལ་ཧུ་ཨ་ལེ་ཧི་ཝ་ས་ལམ་གྱིས་སེམས་ཁྲལ་གྱི་གནས་སྟངས་འོག་མངོན་པའི་ཚིག་འཁྱེར་ནས་ཁོང་གི་ནང་མིར་ཕྱིར་ལོག་བྱས། ཁོང་གིས་ཁ་ཌི་ཇ་བྷིན་ཊི་ཁ་ཝ་ལི་ཌི་དང་མཇལ་ནས་ 'ང་ལ་ཁེབས་ཤིག ང་ལ་ཁེབས་ཤིག' ཅེས་བཤད། ཁོ་རང་འཇིགས་སྣང་མེད་པར་གྱུར་བའི་ཆེད་དུ་གཡོགས་ཏེ་འདུག དེ་ནས་ཁོང་གིས་ཁ་ཌི་ཇ་ལ་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་དེ་བཤད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ཁ་ཌི་ཇ་ཡིས་ 'ཨ་ལཱ་ཧ་ཡིས་ཁྱེད་ལ་རྟག་ཏུ་གནོད་སྐྱོན་མི་གཏོང་། རྒྱུ་མཚན་ནི་ཁྱེད་རང་གྲོགས་པོ་མུ་མཐུད་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་ཡིན།' དེ་ནས་ཁ་ཌི་ཇཱ་ཡིས་ཁོང་ལ་ཁ་ཌི་ཇཱ་ཡི་ཨ་ཁུའི་བུ་ཝ་རོ་ཁོ་བྷིན་ནའུ་ཕལ་བྷིན་ཨ་སད་བྷིན་ཨབ་ཏུལ་ཨུ་ཛ་ལ་ཐུག་འཕྲད་བྱེད་པར་གདན་འདྲེན་ཞུས་པ་དང་། ཁོང་གིས་ད་དུང་ཧི་བྷི་རུའི་སྐད་ཡིག་ཐོག་དེབ་ཅིག་བྲིས་པ་དང་། སྐབས་དེར་ཝ་རོ་ཀོ་རྒས་ཤིང་མིག་ཟུང་ལོང་བ་རེད། ཁ་ཌི་ཇཱ་ཡིས་ 'ཨོ་ངའི་སྤུན་མཆེད་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱི་བུས་གང་བཤད་པ་དེ་ཉོན་དང་།' ཝ་རོ་ཁོ་ཡིས་ 'ཨོ་ངའི་སྤུན་མཆེད་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་མྱོང་ཚོར་བྱུང་བ་རེད།' དེར་བརྟེན་རཱ་སུ་ལུ་ལ་སཱ་ལ་ལ་ཧུ་ཨ་ལའི་ཧི་ཝ་ས་ལམ་གྱིས་ཁོང་ལ་གང་བྱུང་བ་དེ་བཤད་པ་རེད། ཝ་རོ་ཀོ་ཡིས་འདི་ནི་ཨ་ལཱ་ཧ་ཡིས་མོ་སེ་ལ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་ལྟར་ནཱ་མུས་ཡིན། ཨོ། གལ་ཏེ་ང་གཞོན་པའི་སྐབས་ལ་ཁྱེད་རང་ཁྱེད་རང་གི་མི་རིགས་ཀྱིས་བསྐྲད་པའི་སྐབས་ལ་ང་མ་ཤི་བར་ཡོད་ན་ཡག་པོ་འདུག རཱ་སུ་ལུ་ལ་ས་ལ་ལ་ཧུ་ཨ་ལའི་ཧི་ཝ་ས་ལམ་གྱིས་དྲིས་དོན། 'ང་ཁོང་ཚོས་ཕྱིར་འབུད་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་ནམ།' ཝ་རོ་ཀོ་ཡིས་ལན་བཏབ་པ་ནི། ཁྱོད་ཀྱིས་འཁྱེར་ཡོང་བའི་ཅ་ལག་དེ་སུ་ཞིག་གིས་ཀྱང་ཡོང་མི་སྲིད། འོན་ཀྱང་ཁོང་ཚོས་རྨས་སྐྱོན་བཟོ་སྲིད། དགྲ་བོ་བྱེད། གལ་ཏེ་ང་དུས་དེར་ཡོད་ན། ངས་ཁྱེད་ལ་རོགས་རམ་གང་ཐུབ་བྱས་ཡོད་སྲིད། ཝ་རོ་ཀོ་ཡིས་ཁོ་རང་གིས་ཡིད་ཆེས་བྱེད་པའི་དོན་རྐྱེན་དེ་ཚོ་མྱོང་ཚོར་མ་བྱུང་བ་དེ་ནི་ཁོ་རང་ཕ་ཊོ་ཧྥོ་སྟོང་ཆའི་གསལ་བསྒྲགས་སྐབས་སྔ་པོ་ཤི་བ་དེ་རེད། [ཨིབ་ཤི་ཧབ་]དང་། བཤད་ཟིན་པ; ང་ལ་ [ཨ་བུ་ས་ལ་མ་བྷིན་ཨབ་ཏུར་ར་ཧ་མན་] ཞེས་བཤད་ཡོད། དེ; [ཇ་བྷིར་བྷིན་ཨབ་ཏུ་ལ་ཨལ་ཨན་ས་རི་]དང་། ང་འགྲོ་བཞིན་པའི་སྐབས་སུ། ངས་ལྷ་ཡུལ་ནས་སྐད་སྒྲ་ཞིག་ཐོས་པ་དང་། ངས་དེའི་ཕྱོགས་སུ་བལྟས་པ་དང་། ཧི་རོའི་བྲག་ཕུག་ཏུ་ངའི་སར་ཡོང་བའི་ལྷ་མོ་དེ་ལྷ་ཡུལ་དང་ས་གཞིའི་བར་གྱི་རྐུབ་སྟེགས་ཤིག་གི་སྟེང་དུ་བསྡད་ཡོད་པ་མཐོང་། ང་སྐྲག་ནས་ཁྱིམ་དུ་ལོག་ནས་ང་ལ་ཁེབས་ཤིག ཅེས་བཤད། ང་ལ་ཁེབས་ཤིག དེ་ནས་ཨ་ལཱ་ཧ་ཏ་ཨ་ལ་ཡིས་གསལ་བསྒྲགས་གནང་བ་ལྟར་ན། -ཨོ་མི་རྣམས་གཡོགས་ཏེ་ཡོད། དེར་བརྟེན་ཨ་ལཱ་ཧ་ཡི་བཀའ་དང་ལྷ་སྐུ་རྣམས་ཕྱིར་འགྲོ་དགོས། དེ་ནས་བཟུང་གསལ་བསྒྲགས་མུ་མཐུད་དུ་མར་འབབ་བཞིན་ཡོད། ཧ་ཌི་སི་འདི་ཡང་[ཨབ་ཏུ་ལ་བྷིན་ཡུ་སུ་ཧྥ་]ཡིས་བཤད་ཡོད། དང་ [ཨ་བུ་ས་ལི་ཧི] དང་། དེ་བཞིན་ [ཧི་ལལ་བྷིན་ར་ཌད་] དང་། [ཨ་ཛ་ཟུ་ཧྲི་] ནས། དེ་ནས་ [ཡོ་ནཱས་] སྨྲས་པ། དང་ [མའ་མར་] མོས་མཐུན་བྱུང་བ་ནི། ཁོས་དེ་ཨ་ཛི་ཟུ་ཧྲི་ནས་ཐོབ་པ་རེད།