නියෝජිත හදීස්
Keutamaan dan saat mustajabah pada hari Jum’at juga tertera di Taurat
Imam Nasa'i : 1413أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ قَالَ حَدَّثَنَا بَكْرٌ يَعْنِي ابْنَ مُضَرَ عَنْ ابْنِ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَأَتَيْتُ الطُّورَ فَوَجَدْتُ ثَمَّ كَعْبًا فَمَكَثْتُ أَنَا وَهُوَ يَوْمًا أُحَدِّثُهُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيُحَدِّثُنِي عَنْ التَّوْرَاةِ فَقُلْتُ لَهُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيْرُ يَوْمٍ طَلَعَتْ فِيهِ الشَّمْسُ يَوْمُ الْجُمُعَةِ فِيهِ خُلِقَ آدَمُ وَفِيهِ أُهْبِطَ وَفِيهِ تِيبَ عَلَيْهِ وَفِيهِ قُبِضَ وَفِيهِ تَقُومُ السَّاعَةُ مَا عَلَى الْأَرْضِ مِنْ دَابَّةٍ إِلَّا وَهِيَ تُصْبِحُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ مُصِيخَةً حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ شَفَقًا مِنْ السَّاعَةِ إِلَّا ابْنَ آدَمَ وَفِيهِ سَاعَةٌ لَا يُصَادِفُهَا مُؤْمِنٌ وَهُوَ فِي الصَّلَاةِ يَسْأَلُ اللَّهَ فِيهَا شَيْئًا إِلَّا أَعْطَاهُ إِيَّاهُ فَقَالَ كَعْبٌ ذَلِكَ يَوْمٌ فِي كُلِّ سَنَةٍ فَقُلْتُ بَلْ هِيَ فِي كُلِّ جُمُعَةٍ فَقَرَأَ كَعْبٌ التَّوْرَاةَ ثُمَّ قَالَ صَدَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُوَ فِي كُلِّ جُمُعَةٍفَخَرَجْتُ فَلَقِيتُ بَصْرَةَ بْنَ أَبِي بَصْرَةَ الْغِفَارِيَّ فَقَالَ مِنْ أَيْنَ جِئْتَ قُلْتُ مِنْ الطُّورِ قَالَ لَوْ لَقِيتُكَ مِنْ قَبْلِ أَنْ تَأْتِيَهُ لَمْ تَأْتِهِ قُلْتُ لَهُ وَلِمَ قَالَ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا تُعْمَلُ الْمَطِيُّ إِلَّا إِلَى ثَلَاثَةِ مَسَاجِدَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَمَسْجِدِي وَمَسْجِدِ بَيْتِ الْمَقْدِسِ فَلَقِيتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ سَلَامٍ فَقُلْتُ لَوْ رَأَيْتَنِي خَرَجْتُ إِلَى الطُّورِ فَلَقِيتُ كَعْبًا فَمَكَثْتُ أَنَا وَهُوَ يَوْمًا أُحَدِّثُهُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيُحَدِّثُنِي عَنْ التَّوْرَاةِ فَقُلْتُ لَهُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيْرُ يَوْمٍ طَلَعَتْ فِيهِ الشَّمْسُ يَوْمُ الْجُمُعَةِ فِيهِ خُلِقَ آدَمُ وَفِيهِ أُهْبِطَ وَفِيهِ تِيبَ عَلَيْهِ وَفِيهِ قُبِضَ وَفِيهِ تَقُومُ السَّاعَةُ مَا عَلَى الْأَرْضِ مِنْ دَابَّةٍ إِلَّا وَهِيَ تُصْبِحُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ مُصِيخَةً حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ شَفَقًا مِنْ السَّاعَةِ إِلَّا ابْنَ آدَمَ وَفِيهِ سَاعَةٌ لَا يُصَادِفُهَا عَبْدٌ مُؤْمِنٌ وَهُوَ فِي الصَّلَاةِ يَسْأَلُ اللَّهَ شَيْئًا إِلَّا أَعْطَاهُ إِيَّاهُ قَالَ كَعْبٌ ذَلِكَ يَوْمٌ فِي كُلِّ سَنَةٍ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلَامٍ كَذَبَ كَعْبٌ قُلْتُ ثُمَّ قَرَأَ كَعْبٌ فَقَالَ صَدَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُوَ فِي كُلِّ جُمُعَةٍ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ صَدَقَ كَعْبٌ إِنِّي لَأَعْلَمُ تِلْكَ السَّاعَةَ فَقُلْتُ يَا أَخِي حَدِّثْنِي بِهَا قَالَ هِيَ آخِرُ سَاعَةٍ مِنْ يَوْمِ الْجُمُعَةِ قَبْلَ أَنْ تَغِيبَ الشَّمْسُ فَقُلْتُ أَلَيْسَ قَدْ سَمِعْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا يُصَادِفُهَا مُؤْمِنٌ وَهُوَ فِي الصَّلَاةِ وَلَيْسَتْ تِلْكَ السَّاعَةَ صَلَاةٌ قَالَ أَلَيْسَ قَدْ سَمِعْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ صَلَّى وَجَلَسَ يَنْتَظِرُ الصَّلَاةَ لَمْ يَزَلْ فِي صَلَاتِهِ حَتَّى تَأْتِيَهُ الصَّلَاةُ الَّتِي تُلَاقِيهَا قُلْتُ بَلَى قَالَ فَهُوَ كَذَلِكَ
[කුටයිබා] අපට වාර්තා කිරීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය; [ඉබ්නුල් හාද්] [මුහම්මද් බින් ඉබ්රාහිම්] [අබු සලාමා බින් අබ්දුර්රහ්මාන්] [අබු හුරෙයිරා] වෙතින් [බක්ර් බින් මුදාර්] අපට මෙසේ පැවසීය: 'මම වරක් තූර් කන්දට පැමිණි විට එහි කඅබ් සොයා ගත්තෙමි. පසුව ඔහු සහ මම එහි එක් දිනක් නැවතී සිටියෙමි. ඔහු මට තව්රාත් විස්තර කරන අතරතුර, රසූලුල්ලාහ් ෂල්ලල්ලාහු අලයිහි ව සල්ලම්ගේ හදීස් මම ඔහුට කීවෙමි. මම ඔහුට 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ සල්ලල්ලාහු අලයිහි ව සල්ලම් වරක් මෙසේ පැවසූහ: 'හිරු උදාවන තාක් කල් හොඳම දිනය සිකුරාදා ය. එදින අනාගතවක්තෘ ආදම් මැවූ දින, ඔහු පහළ කරන ලද දින, ඔහුගේ පසුතැවිල්ල පිළිගනු ලැබූ දින, එදින ඔහු මිය ගිය දින සහ එදින එළිදරව්ව සිදුවනු ඇත. පෘථිවියේ සිටින සියලුම සතුන් සිකුරාදා උදෑසන හිරු උදාවන තෙක් ඔවුන්ගේ ශ්රවණය ප්රශස්ත කිරීමේ තත්වයක සිටිති, මන්ද ඔවුන් මිනිසුන් හැර විනාශයේ පැමිණීමට බිය වෙති. සිකුරාදා දිනයේදී කිසිම ඇදහිලිවන්තයෙකු අල්ලාහ්ගෙන් යමක් ඉල්ලා යාච්ඤා නොකරන කාලයක් තිබේ, අල්ලාහ් ඔහුට එය ලබා දෙන තුරු. එවිට කාබ් මෙසේ පැවසීය: "ඒ කාලය සෑම වසරකම එක් දිනක් පමණි." එවිට මම මෙසේ කීවෙමි: "ඇත්ත වශයෙන්ම, එය සෑම සිකුරාදා දිනකම වේ." එවිට කඅබ් තව්රාත් කියෙව්වා. ඉන්පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය: "අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් නිවැරදියි, එම දිනය සෑම සිකුරාදා දිනකම වේ." ඉන්පසු මම පිටතට ගොස් [බස්රා බින් අබු බස්රා අල් ගිෆාරි] හමුවූ අතර ඔහු මෙසේ ඇසුවේය: "ඔබ කොහෙන්ද?" මම පිළිතුරු දුන්නා: "තූර් සිට." ඔහු මෙසේ පැවසීය: "ඔබ තූර් වෙත පැමිණීමට පෙර මම ඔබව මුණගැසුණා නම්, ඔබ එයට නොඑනු ඇත." මම ඔහුගෙන් ඇසුවෙමි: "ඒ ඇයි?" ඔහු පැහැදිලි කළේය: 'වරක් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා මෙසේ පවසනු මට ඇසුණි: 'මහා පල්ලිය, මගේ පල්ලිය සහ බයිතුල් මක්ඩිස් පල්ලිය යන මුස්ලිම් පල්ලි තුන හැර ගමන් කිරීමට සූදානම් වාහන නොමැත'. මම අබ්දුල්ලා බින් සලාම් ද මුණගැසුණෙමි, මම තූර් නගරයෙන් පිටතට පැමිණ කඅබ් මුණගැසුණු බව මම කීවෙමි, පසුව ඔහු සහ මම එහි එක් දිනක් නැවතී සිටියෙමි, මම ඔහුට රසූලුල්ලාහ් ෂල්ලල්ලාහු අලයිහි ව සල්ලම්ගේ හදීසය පැවසුවෙමි, ඔහු මට තව්රාත් පැවසූ අතර, පසුව මම ඔහුට රසූලුල්ලාහ් ෂල්ලල්ලාහු අලයිහි ව සල්ලම් වරක් මෙසේ පැවසූ බව කීවෙමි: 'හිරු නැඟීමට හොඳම දිනය සිකුරාදා ය. එදින අනාගතවක්තෘ ආදම් මැවූ අතර, එදින ඔහුව පහළ කරන ලදී, එදින ඔහුගේ පසුතැවිල්ල පිළිගනු ලැබීය, එදින ඔහු මිය ගියේය, එදින එළිදරව්ව සිදු විය. පෘථිවියේ සියලුම සතුන් සිකුරාදා උදෑසන හිරු උදාවන තෙක් ප්රශස්ත ශ්රවණ තත්වයක සිටී, මිනිසුන් හැර. සිකුරාදා දින කිසිදු ඇදහිලිවන්තයෙකු තම යාච්ඤාවේදී යාච්ඤා නොකරන අතර අල්ලාහ් ඔහුට එය ලබා දෙන බව හැර අන් කිසිවක් අල්ලාහ්ගෙන් ඉල්ලා නොසිටින කාලයක් තිබේ. එවිට කඅබ් මෙසේ පැවසීය, 'කාලය සෑම වසරකම එක් දිනක වේ.' [අබ්දුල්ලාහ් බින් සලාම්] පසුව කඅබ් බොරු කිව්වා, ඒ නිසා මම කිව්වා කඅබ් තව්රාත් කියෙව්වා කියලා, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයා නිවැරදියි, ඒ දවස සෑම සිකුරාදාවකම' කියලා. එවිට අබ්දුල්ලා බින් සලාම් කිව්වා, 'කඅබ් හරි, ඒ වෙලාව ගැන මම හොඳට දන්නවා!' මම ඔහුගෙන් ඇහුවා, 'අනේ මගේ සහෝදරයා, ඒ ගැන මට කියන්න?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නා, 'ඒ වෙලාව හිරු බැස යෑමට පෙර සිකුරාදා අවසාන පැයයි.' එවිට මම ඔහුව ප්රතික්ෂේප කළා, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් මෙසේ පැවසුවා: 'කිසිම ඇදහිලිවන්තයෙක් ඒ වෙලාවේ යාච්ඤා කරන්නේ නැහැ' කියලා ඔබ ඇසුවේ නැද්ද?' ඒ වෙලාව තවමත් යාච්ඤාව අතරතුර නොවේද? 'ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ, 'යාච්ඤා කර පසුව සලාතය සඳහා බලා සිටීමට වාඩි වී සිටින ඕනෑම අයෙකු ඊළඟ යාච්ඤාව සඳහා කාලය පැමිණෙන තෙක් ඔහු සැමවිටම යාච්ඤාවේ තත්වයේ සිටින බව ඔබ අසා නැද්ද?' 'මම 'ඔව්' කියා පිළිතුරු දුන්නා.' ඔහු කිව්වා, 'එහෙනම් ඒකත් එහෙමයි' කියලා.