Hadith Representative
Bila bersin hendaklah mengucapkan Alhamdulillah, dan yang mendengar menjawab Yarhamukallah
Imam Abu Dawud : 4376حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ يَسَافٍ قَالَكُنَّا مَعَ سَالِمِ بْنِ عُبَيْدٍ فَعَطَسَ رَجُلٌ مِنْ الْقَوْمِ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ فَقَالَ سَالِمٌ وَعَلَيْكَ وَعَلَى أُمِّكَ ثُمَّ قَالَ بَعْدُ لَعَلَّكَ وَجَدْتَ مِمَّا قُلْتُ لَكَ قَالَ لَوَدِدْتُ أَنَّكَ لَمْ تَذْكُرْ أُمِّي بِخَيْرٍ وَلَا بِشَرٍّ قَالَ إِنَّمَا قُلْتُ لَكَ كَمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا بَيْنَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذْ عَطَسَ رَجُلٌ مِنْ الْقَوْمِ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَلَيْكَ وَعَلَى أُمِّكَ ثُمَّ قَالَ إِذَا عَطَسَ أَحَدُكُمْ فَلْيَحْمَدْ اللَّهَ قَالَ فَذَكَرَ بَعْضَ الْمَحَامِدِ وَلْيَقُلْ لَهُ مَنْ عِنْدَهُ يَرْحَمُكَ اللَّهُ وَلْيَرُدَّ يَعْنِي عَلَيْهِمْ يَغْفِرُ اللَّهُ لَنَا وَلَكُمْحَدَّثَنَا تَمِيمُ بْنُ الْمُنْتَصِرِ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ يَعْنِي ابْنَ يُوسُفَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ وَرْقَاءَ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ يَسَافٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عَرْفَجَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ عُبَيْدٍ الْأَشْجَعِيِّ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢުޘްމާން ބިން އަބޫ ޝައިބާޙް] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [ޖަރީރު] [މަންޝޫރު] ގެ އަރިހުން [ހިލާލް ބިން ޔަޞޫފް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި ގޮތުގައި، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ: އަހަރެމެން [ސަލީމް ބިން އުބައިދު] އާއި އެކުގައި، އަދި މީހަކު ހޮޑުލައި، ‘އައްސަލާމު ޢަލައިކުމް - ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ -' އެވެ. ސަލީމް ޖަވާބު ދިނީ '-މޭ- ތިބާއަށްޓަކައި އަދި ތިބާގެ މަންމައަށް ވެސް' ކަމަށެވެ. އެއަށްފަހު ސަލީމް އަނެއްކާވެސް ބުނީ ‘އަހަރެން ކަލެއަށްޓަކައި ބުނި އެއްޗެއް ލިބިގެންދާނެ’ ކަމަށެވެ. އެމީހާ ބުނީ 'އަހަރެންގެ މަންމައާ ބެހޭ ގޮތުން ރަނގަޅު ނުރަނގަޅު އެއްވެސް ކަމެއް ނުބުނާނެ ކަމަށް އަހަރެން ވަރަށް އުންމީދު ކުރަން' ކަމަށެވެ. ސަލީމް ވިދާޅުވިއެވެ. އަހަރެމެން الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމައާއި އެކުގައި ތިއްބަވައިގެން މީހަކު ހޮޑުލެވުނެވެ. އެމީހާ ދެން ބުނީ، 'އައްސަލާމު އަލައިކުމް - ތިބާގެ މައްޗަށް ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ -' ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ދެން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ: ‘ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން މީހަކު ހޮޑުލައިފިނަމަ الله އަށް ޙަމްދުކުރުން - އަލްޙަމްދުލިއްލާ ކިޔުން - - ދެން ތަޢުރީފުގެ ބައެއް ބަސްތައް ބުނާށެވެ -. ދެން އޭނާގެ ކައިރީގައި ހުރި މީހާ ޔަރުޙަމުކަލާ - ރަޙްމަތް ލައްވާށި - އޭ ބުނެލައްވާށެވެ. އަދި އެއުރެންނަށް ބަދަލުގައި ޔަޣުފިރުالله ލަނާ ވަ ލަކުމް - އަހަރެމެންނަށާއި ތިބާއަށް މާތްالله މާފުކުރައްވާށި -'. [ތަމީމް އިބްނުލް މުންތަޝީރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، [އިޝާޤު] - އެއީ އިބްނު ޔޫސުފް - [އަބޫ ބިޝްރު ވަރުޤާ] ގެ އަރިހުން [މަންޝޫރު] ގެ އަރިހުން [ހިލާލް ބިން ޔަސާފް] ގެ އަރިހުން [ޚާލިދު ބިން ޢަރުފާޖާ] ގެ އަރިހުން [ސަލީމް ބިން އުބައިދު އަލް އަޝްޖާޢީ] ގެ އަރިހުން ހަމަ އެ ޙަދީޘާއެކު، ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވިއެވެ.