Hadith Representative
Peristiwa Perang Uhud: Ujian pasukan pemanah, keteguhan Umar RA, dan penegasan Tauhid atas kesyirikan
Imam Bukhari : 2812حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَاقَ قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا يُحَدِّثُ قَالَجَعَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الرَّجَّالَةِ يَوْمَ أُحُدٍ وَكَانُوا خَمْسِينَ رَجُلًا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ جُبَيْرٍ فَقَالَ إِنْ رَأَيْتُمُونَا تَخْطَفُنَا الطَّيْرُ فَلَا تَبْرَحُوا مَكَانَكُمْ هَذَا حَتَّى أُرْسِلَ إِلَيْكُمْ وَإِنْ رَأَيْتُمُونَا هَزَمْنَا الْقَوْمَ وَأَوْطَأْنَاهُمْ فَلَا تَبْرَحُوا حَتَّى أُرْسِلَ إِلَيْكُمْ فَهَزَمُوهُمْ قَالَ فَأَنَا وَاللَّهِ رَأَيْتُ النِّسَاءَ يَشْتَدِدْنَ قَدْ بَدَتْ خَلَاخِلُهُنَّ وَأَسْوُقُهُنَّ رَافِعَاتٍ ثِيَابَهُنَّ فَقَالَ أَصْحَابُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُبَيْرٍ الْغَنِيمَةَ أَيْ قَوْمِ الْغَنِيمَةَ ظَهَرَ أَصْحَابُكُمْ فَمَا تَنْتَظِرُونَ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جُبَيْرٍ أَنَسِيتُمْ مَا قَالَ لَكُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا وَاللَّهِ لَنَأْتِيَنَّ النَّاسَ فَلَنُصِيبَنَّ مِنْ الْغَنِيمَةِ فَلَمَّا أَتَوْهُمْ صُرِفَتْ وُجُوهُهُمْ فَأَقْبَلُوا مُنْهَزِمِينَ فَذَاكَ إِذْ يَدْعُوهُمْ الرَّسُولُ فِي أُخْرَاهُمْ فَلَمْ يَبْقَ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرُ اثْنَيْ عَشَرَ رَجُلًا فَأَصَابُوا مِنَّا سَبْعِينَ وَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ أَصَابُوا مِنْ الْمُشْرِكِينَ يَوْمَ بَدْرٍ أَرْبَعِينَ وَمِائَةً سَبْعِينَ أَسِيرًا وَسَبْعِينَ قَتِيلًا فَقَالَ أَبُو سُفْيَانَ أَفِي الْقَوْمِ مُحَمَّدٌ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ فَنَهَاهُمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُجِيبُوهُ ثُمَّ قَالَ أَفِي الْقَوْمِ ابْنُ أَبِي قُحَافَةَ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ قَالَ أَفِي الْقَوْمِ ابْنُ الْخَطَّابِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ رَجَعَ إِلَى أَصْحَابِهِ فَقَالَ أَمَّا هَؤُلَاءِ فَقَدْ قُتِلُوا فَمَا مَلَكَ عُمَرُ نَفْسَهُ فَقَالَ كَذَبْتَ وَاللَّهِ يَا عَدُوَّ اللَّهِ إِنَّ الَّذِينَ عَدَدْتَ لَأَحْيَاءٌ كُلُّهُمْ وَقَدْ بَقِيَ لَكَ مَا يَسُوءُكَ قَالَ يَوْمٌ بِيَوْمِ بَدْرٍ وَالْحَرْبُ سِجَالٌ إِنَّكُمْ سَتَجِدُونَ فِي الْقَوْمِ مُثْلَةً لَمْ آمُرْ بِهَا وَلَمْ تَسُؤْنِي ثُمَّ أَخَذَ يَرْتَجِزُ أُعْلُ هُبَلْ أُعْلُ هُبَلْ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَا تُجِيبُوا لَهُ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا نَقُولُ قَالَ قُولُوا اللَّهُ أَعْلَى وَأَجَلُّ قَالَ إِنَّ لَنَا الْعُزَّى وَلَا عُزَّى لَكُمْ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَا تُجِيبُوا لَهُ قَالَ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا نَقُولُ قَالَ قُولُوا اللَّهُ مَوْلَانَا وَلَا مَوْلَى لَكُمْ
['अमरु बिन् खालिद] अस्मान् अवदत् [जुहैर] अस्मान् अवदत् [अबू इशाक] अवदत् अहं [अल बारो' बिन् 'अजीब रडियाल्लाहु 'अन्हुमा] कथयति श्रुतवान्, सः अवदत्; नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम इत्यनेन उहुद्-युद्धे पञ्चाशत् पुरुषाणां संख्यायाः अब्दुल्लाह बिन् जुबैर इत्यस्य पदातिसेनायाः - धनुर्धरस्य - सेनापतित्वेन नियुक्तिः कृता स आह-'यदि त्वं नः पक्षिभिः आक्रमितान् पश्यसि, तर्हि यावत् अहं भवन्तं सूचयितुं दूतं प्रेषयामि तावत् स्वस्थानं मा त्यजतु। यदि च अस्मान् शत्रून् पराजयन्तः पदाति च पश्यसि तर्हि यावत् अहं दूतं न प्रेषयति तावत् स्वस्थानं मा त्यजतु' इति। अन्ते मुसलमाना: स्वशत्रुं पराजयितुं समर्थाः अभवन् । अल बारो' अवदत् - 'मम विषये तु अल्लाहस्य कृते अहं स्त्रियः - शत्रवः - यावत् धावन्तः दृष्टवन्तः, यावत् तेषां पादयोः कङ्कणं तेषां वत्साः च दृश्यन्ते यतः तेषां वस्त्राणि उत्थापितानि आसन्' इति। अतः अब्दुल्लाह बिन् जुबैरस्य पुरुषाः अवदन् - 'तत् लूटम् - युद्धस्य लूटम् - अर्थात् स्त्रियः लूटरूपेण। तव सहचराः तान् पराजितवन्तः, तर्हि किं प्रतीक्षसे?' तदा अब्दुल्लाह बिन् जुबैरः अवदत् - किं भवन्तः विस्मृतवन्तः यत् अल्लाहस्य दूतः (स.अ.व.) भवद्भ्यः यत् अवदत्? ते अवदन् - 'अस्माभिः तेषां समीपं गन्तव्यं यथा वयं लूटं प्राप्नुमः' इति । यदा ते निम्नसेनायाः समीपम् आगच्छन्ति स्म तदा तेषां मुखं विमुखीकृतम् आसीत् - मुख्यलक्ष्यात् - यावत् ते विकीर्णाः न अभवन् । सा एव घटना आसीत् यदा अल्लाहस्य दूतः (स.अ.व.) तान् पृष्ठतः आहूतवान् यदा तस्मिन् समये द्वादशसैनिकान् विहाय नबी (स.अ.व.) इत्यनेन सह कोऽपि अवशिष्टः नासीत्। अस्माकं पक्षतः सप्ततिः जनाः मारिताः । एतस्मिन् समये बदर-युद्धे नबी (स.अ.व.) तस्य सहचरैः सह मुश्रिकाणां एकशतचत्वारिंशत् सैनिकाः पराजिताः, येषु सप्ततिः मारिताः, अन्ये सप्ततिः च बन्दीकृताः तस्मिन् समये अबू सुफियनः अवदत्- 'किं मुहम्मदः सेनायाः मध्ये अस्ति ?' सः त्रिवारं पृष्टवान्। नबी (स.अ.व.) सहचरानाम् उत्तरं दातुं निषिद्धवान्। ततः पुनः अवदत्- 'किं इब्न अबी कहाफाह -अबू बकर रदलियाल्लाहु 'अन्हु- सेनायाः मध्ये अस्ति?' त्रिवारं । ततः पुनः अवदत्- 'इब्न अल खट्टबः सेनायाः मध्ये अस्ति वा?', त्रिवारं। ततः स मित्राणां समीपं प्रत्यागत्य उक्तवान् - ते सर्वे हताः' इति । तदा उमरः स्वभावं नियन्त्रयितुं न शक्तवान्, सः अवदत् - 'भवन्तः मृषा वदन्ति । अल्लाहस्य शत्रु, खलु भवता अन्विष्यमाणाः जनाः सर्वे अद्यापि जीविताः सन्ति, अद्यापि भवतः हानिं कर्तुं अवशिष्टाः सन्ति' इति। अबु सुफियनः अवदत् - 'इदं युद्धं बदरयुद्धस्य प्रतिकाररूपेण अस्ति यतोहि युद्धे विजयाः परस्परं अनुवर्तन्ते एव।' ननु भवन्तः -अविश्वासिनः- शरीराणि विच्छिन्दन्तः पीडितान् च च्छिन्दन्तः द्रक्ष्यन्ति यत् मया न आज्ञापितं किन्तु अहम् अपि चिन्तितः नास्मि' इति। तदा अबु सुफियनः एकं श्लोकं गुञ्जयितुं आरब्धवान्- 'महानः हुबलः, महान् हुबलः' इति । अतः नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम उक्तवान् यत् भवन्तः किमर्थं प्रतिकारं न कुर्वन्ति?'. सहचराः पृष्टवन्तः - हे अल्लाहस्य दूत, किं वक्तव्यम्?'। सः अवदत्- 'कथयतु: अल्लाहः सर्वाधिकः, परमः च अस्ति'। अबु सुफियनः पुनः अवदत्- 'अस्माकं देवः हुबलः अस्ति यदा भवतः कोऽपि नास्ति'। अतः नबी सल्लल्लाहुअलैहिवसल्लम पुनः अवदत्- 'भवन्तः तस्य प्रतिक्रियां किमर्थं न ददति?'. सहचराः पृष्टवन्तः - हे अल्लाहस्य दूत, किं वक्तव्यम्?'। सः अवदत् - 'कथयतु : अल्लाहः अस्माकं रक्षकः अस्ति यदा भवतः रक्षकः नास्ति'।