الدخول في الإسلام، اضغط هنا
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Darimi (الامام الدارمي) - 3469 Hadith

Hadith

Imam Darimi : 1

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُؤَاخَذُ الرَّجُلُ بِمَا عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ مَنْ أَحْسَنَ فِي الْإِسْلَامِ لَمْ يُؤَاخَذْ بِمَا كَانَ عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَمَنْ أَسَاءَ فِي الْإِسْلَامِ أُخِذَ بِالْأَوَّلِ وَالْآخِرِ

Mi aɣ-d-yenna [Muḥemmed bin Yusuf] seg [Sufyan] seg [Al A’masy] seg [Abu Wa`il] seg [Abdullah], yenna-d; Yusa-d yiwen urgaz ɣer Umazan n Ṛebbi sallallahu ɛlayhi wasallam, yenna-yas: a Amazan n Ṛebbi, ma yella win ara yettwaɛaqben ɣef yir lecɣal ay iga deg tallit n tjehlilt? Yerra-as-d Umceggeɛ : Win yettgen lxir deg tallit-is tineslemt, ur yettwaɛaqeb ara ɣef yir tikli-ines di tallit n tjehlilt, maca win yettgen yir tikli - s lxir - di tallit-is tineslemt, yettwaɛaqeb -ɣef ddnubat-is- ama d tid iɛeddan neɣ d tid ara d-yasen.

Hadith

Imam Darimi : 2

أَخْبَرَنَا الْوَلِيدُ بْنُ النَّضْرِ الرَّمْلِيُّ عَنْ مَسَرَّةَ بْنِ مَعْبَدٍ مِنْ بَنِي الْحَارِثِ بْنِ أَبِي الْحَرَامِ مِنْ لَخْمٍ عَنْ الْوَضِينِ أَنَّ رَجُلًا أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا كُنَّا أَهْلَ جَاهِلِيَّةٍ وَعِبَادَةِ أَوْثَانٍ فَكُنَّا نَقْتُلُ الْأَوْلَادَ وَكَانَتْ عِنْدِي ابْنَةٌ لِي فَلَمَّا أَجَابَتْ وَكَانَتْ مَسْرُورَةً بِدُعَائِي إِذَا دَعَوْتُهَا فَدَعَوْتُهَا يَوْمًا فَاتَّبَعَتْنِي فَمَرَرْتُ حَتَّى أَتَيْتُ بِئْرًا مِنْ أَهْلِي غَيْرَ بَعِيدٍ فَأَخَذْتُ بِيَدِهَا فَرَدَّيْتُ بِهَا فِي الْبِئْرِ وَكَانَ آخِرَ عَهْدِي بِهَا أَنْ تَقُولَ يَا أَبَتَاهُ يَا أَبَتَاهُ فَبَكَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى وَكَفَ دَمْعُ عَيْنَيْهِ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ مِنْ جُلَسَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحْزَنْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ كُفَّ فَإِنَّهُ يَسْأَلُ عَمَّا أَهَمَّهُ ثُمَّ قَالَ لَهُ أَعِدْ عَلَيَّ حَدِيثَكَ فَأَعَادَهُ فَبَكَى حَتَّى وَكَفَ الدَّمْعُ مِنْ عَيْنَيْهِ عَلَى لِحْيَتِهِ ثُمَّ قَالَ لَهُ إِنَّ اللَّهَ قَدْ وَضَعَ عَنْ الْجَاهِلِيَّةِ مَا عَمِلُوا فَاسْتَأْنِفْ عَمَلَكَ

Yettwaxebber-aɣ-d [Al Walid bin An Nadlr Ar Ramli] seg [Masarrah bin Maɛbad] - seg Bani Al Harith bin Abu Al Haram seg Lakhmin - seg [Al Wadliin] belli yiwen wergaz yusa-d ɣer Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam, yenna-yas: Ya Rasul n Allah, nekni neɛbad aɣref-nneɣ d arraw-nneɣ. lawan nesɛa arrac i iferḥen mi s-ssawleɣ. Yiwen wass ssawleɣ-as, imiren kan yerra-yi-d, yeḍfer-iyi-d. Mi wwḍeɣ ɣer yiwet n lbir n twacult, din din ṭṭfeɣ-as afus-is, ḍeggreɣ-t ɣer lbir, dɣa d taggara n lweqt-iw yid-s. Issawel i baba iw, a baba iw. ' Amazan n Öebbi, armi d imeîîawen is. Syin, yiwen yellan yeqqim d Rasulullah ssallam yenna-yas i wergaz-nni: tesḥissifḍ s Rsulullah ssallam. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yenna-as i wergaz-nni : eǧǧ-it ad yili imi yella yettḥeqri ɣef kra n tɣawsa yesɛan azal i d-yettqabal, syin yenna-as Umasul i wergaz-nni : Ɛawed-d tikkelt nniḍen taqsiḍt-ik, syin iɛawed-d tamacahut-nni yerna Rusul yettru tikkelt nniḍen armi ffɣen imeṭṭawen-is, iḥebbes tameẓẓuɣt-is, syin yenna-d wahumit n ddnub-nni. ljehli, ihi, bdu tigawin-ik s tmeẓẓuɣt tamaynut zeddigen.

Hadith

Imam Darimi : 3

أَخْبَرَنَا هَارُونُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سُلَيْمَانَ الْمُؤَدِّبِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَوْلَايَ أَنَّ أَهْلَهُ بَعَثُوا مَعَهُ بِقَدَحٍ فِيهِ زُبْدٌ وَلَبَنٌ إِلَى آلِهَتِهِمْ قَالَ فَمَنَعَنِي أَنْ آكُلَ الزُّبْدَ لِمَخَافَتِهَا قَالَ فَجَاءَ كَلْبٌ فَأَكَلَ الزُّبْدَ وَشَرِبَ اللَّبَنَ ثُمَّ بَالَ عَلَى الصَّنَمِ وَهُوَ إِسَافٌ وَنَائِلَةُ قَالَ هَارُونُ كَانَ الرَّجُلُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِذَا سَافَرَ حَمَلَ مَعَهُ أَرْبَعَةَ أَحْجَارٍ ثَلَاثَةً لِقِدْرِهِ وَالرَّابِعَ يَعْبُدُهُ وَيُرَبِّي كَلْبَهُ وَيَقْتُلُ وَلَدَهُ

Yenna-aɣ-d [Harun bin Mu’awiyah] seg [Ibrahim bin Suleyman Al Mu’addib] seg [Al A’masy] seg [Mujahid], [akli-inu aqbur] yenna-yi-d; belli tawacult-is teǧǧa-d yiwen n uɣerrabu deg-s lbaṭaṭa d lḥemla akken ad t-id-fken i irebbiten-nsen, i d-yenna; twacult-iw tḥettem-iyi ad ččeɣ aɣrum s tugdi n irebbiten-agi; syin yusa-d yiwen n uqjun, yečča aɣrum yerna yeswa ayefki yerna yessufeɣ-d tissit ɣef tmeṣkiwt-nni, dɣa d tiṣekkiwin n Iqaf d Nailah. Harun yenna-d: deg tallit taqburt n ljehl, mi ara yebɣu wemdan ad yeddu ad yawi yid-s 4 n yiẓra, kraḍ seg-sen d wid ara yesdukklen/ad yessebded aɣerrabu - d aɣerrabu/aɣerrabu - ma d wis 4 d win ara t-iɛebden, ad yesselmed aqjun-nnes, yerna ad yenɣ mmi-s.

Hadith

Imam Darimi : 4

حَدَّثَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا رَيْحَانُ هُوَ ابْنُ سَعِيدٍ السَّامِيُّ حَدَّثَنَا عَبَّادٌ هُوَ ابْنُ مَنْصُورٍ عَنْ أَبِي رَجَاءٍ قَالَ كُنَّا فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِذَا أَصَبْنَا حَجَرًا حَسَنًا عَبَدْنَاهُ وَإِنْ لَمْ نُصِبْ حَجَرًا جَمَعْنَا كُثْبَةً مِنْ رَمْلٍ ثُمَّ جِئْنَا بِالنَّاقَةِ الصَّفِيِّ فَتَفَاجُّ عَلَيْهَا فَنَحْلُبُهَا عَلَى الْكُثْبَةِ حَتَّى نَرْوِيَهَا ثُمَّ نَعْبُدُ تِلْكَ الْكُثْبَةَ مَا أَقَمْنَا بِذَلِكَ الْمَكَانِ قَالَ أَبُو مُحَمَّد الصَّفِيُّ الْكَثِيرَةُ الْأَلْبَانِ

Yettwaḥseb-aɣ-d [Mujahid bin Musa] yenna-aɣ-d [Raihan Ibnu Saɛid Am wakken ay aɣ-d-yenna Sami] [‘Abbad Ibnu Mansur] seg [Abu Raja’], yenna-d: deg wussan n lǧehl, mi ara naf adɣaɣ yelhan, ad t-neɛbed yerna mi ara ur nufi ara adɣaɣ yelhan, ad t-neɛbed. Syin newwi-d lmal n ṣṣafi, mi ara t-id-yesfeḍ lmal, ad nḥemmel ayefki-ines akken ad nessusem lḥemla n lḥemla i d-nejmeɛ, syin ad neɛbed lḥemla n lḥemla skud nella nettidir deg umkan-nni. Yenna-d Abu Muḥemmed: Ileɣmawen n Ṣafi d iɣemmalen yesɛan aṭas n uyefki.

Hadith

Imam Darimi : 5

أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ قَالَ قَالَ كَعْبٌ نَجِدُهُ مَكْتُوبًا مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا فَظٌّ وَلَا غَلِيظٌ وَلَا صَخَّابٌ بِالْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ وَأُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يُكَبِّرُونَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى كُلِّ نَجْدٍ وَيَحْمَدُونَهُ فِي كُلِّ مَنْزِلَةٍ وَيَتَأَزَّرُونَ عَلَى أَنْصَافِهِمْ وَيَتَوَضَّئُونَ عَلَى أَطْرَافِهِمْ مُنَادِيهِمْ يُنَادِي فِي جَوِّ السَّمَاءِ صَفُّهُمْ فِي الْقِتَالِ وَصَفُّهُمْ فِي الصَّلَاةِ سَوَاءٌ لَهُمْ بِاللَّيْلِ دَوِيٌّ كَدَوِيِّ النَّحْلِ وَمَوْلِدُهُ بِمَكَّةَ وَمُهَاجِرُهُ بِطَابَةَ وَمُلْكُهُ بِالشَّامِ

Yenna-aɣ-d [Al Hasan bin Ar Rabi’] yenna-aɣ-d [Abul Ahwash] seg [Al A’masy] seg [Abu Salih], yenna-d; Inna [Kaɛab]; nufa-t yura: Muḥemmed Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, ur yelli ara d aqesḥan deg wawal-is, ur yelli d aqesḥan deg ṣṣifa-s, ur yessawal s lǧehd mi ara yili deg ssuq, ur yettarra ara lxir s cceṛ, meɛna yerra-d s ssmaḥ d usmaḥ, agdud-is d imdanen i ixeddmen dima tahmid yal berrifgr amkan ɛlayen/ yettḥemmden Allah- neɣ lgirra, ttḥemmilen Allah Subhanahu wa Ta’ala deg yal axxam, lsan sarongs deg yiḥricen-nsen n tlemmast, xeddmen lqut deg yal aɛeggal n lgirra-nsen, tiɣri-nsen n tẓallit tettwasla deg yigenni, shaf-nsen deg tallit n lgirra am shaf-nsen deg tallit n tẓallit, tiɣri-nsen - mi ara ɣren Alquran d tmeɣra n zik-is - amkan n tmeɣra yella di Thaabah - Lmedina - yerna tageldit-is tella di Sham.

Hadith

Imam Darimi : 6

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ حَدَّثَنِي خَالِدٌ هُوَ ابْنُ يَزِيدَ عَنْ سَعِيدٍ هُوَ ابْنُ أَبِي هِلَالٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ أُسَامَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ سَلَامٍ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ إِنَّا لَنَجِدُ صِفَةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا أَرْسَلْنَاكَ شَاهِدًا وَمُبَشِّرًا وَنَذِيرًا وَحِرْزًا لِلْأُمِّيِّينَ أَنْتَ عَبْدِي وَرَسُولِي سَمَّيْتُهُ الْمُتَوَكِّلَ لَيْسَ بِفَظٍّ وَلَا غَلِيظٍ وَلَا صَخَّابٍ بِالْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ مِثْلَهَا وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَتَجَاوَزُ وَلَنْ أَقْبِضَهُ حَتَّى نُقِيمَ الْمِلَّةَ الْمُتَعَوِّجَةَ بِأَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ يَفْتَحُ بِهِ أَعْيُنًا عُمْيًا وَآذَانًا صُمًّا وَقُلُوبًا غُلْفًا قَالَ عَطَاءُ بْنُ يَسَارٍ وَأَخْبَرَنِي أَبُو وَاقِدٍ اللَّيْثِيُّ أَنَّهُ سَمِعَ كَعْبًا يَقُولُ مِثْلَ مَا قَالَ ابْنُ سَلَامٍ

Yenna-aɣ-d [Abdullah bin Salih] yenna-yi-d [Al Laits] yenna-yi-d [Khalid Ibnu Yazid] seg [Saɛid Ibn Abu Hilal] seg [Hilal bin Usamah] seg [Atha’ bin Yasar] seg [Ibn Salam], belli yenna-d; Nefka-d ṣṣifa n Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam 'S tidett, Nuzen-ik d acehhad, d win i d-yettaken lexbaṛ n lxir yerna d win i d-iɛawnen', win yettɛawanen Ummi, kečč d amdan-iw Amazan-iw, ssemriɣ-as Al Mutawakkil, awal-is ur yelli ara d aḥerfi yerna lḥeṛma-s ur telli ara d taḥerfit, netta di di maca s ussuref-is nessemres ddin i d-yeffɣen seg cchada belli ulac Rebbi. yesɛa azref ad yettwaɛbad s lmendad n Allah Subhanahu wa Ta’ala, s cchada-agi nezmer ad neldi allen iderɣalen, imeẓẓuɣen iderɣalen d ulawen iqqnen. ['Aṭa` bin Yasar] yenna-d; [Abu Waqid Al Laitsi] yenna-yi-d yesla i [Kaɛab] ula d netta yenna-d ayen ay d-yenna Ibn Salam.

Hadith

Imam Darimi : 7

أَخْبَرَنَا زَيْدُ بْنُ عَوْفٍ قَالَ وَحَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ ذَكْوَانَ أَبِي صَالِحٍ عَنْ كَعْبٍ فِي السَّطْرِ الْأَوَّلِ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ عَبْدِي الْمُخْتَارُ لَا فَظٌّ وَلَا غَلِيظٌ وَلَا صَخَّابٌ فِي الْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ مَوْلِدُهُ بِمَكَّةَ وَهِجْرَتُهُ بِطَيْبَةَ وَمُلْكُهُ بِالشَّامِ وَفِي السَّطْرِ الثَّانِي مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ أُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي السَّرَّاءِ وَالضَّرَّاءِ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي كُلِّ مَنْزِلَةٍ وَيُكَبِّرُونَ عَلَى كُلِّ شَرَفٍ رُعَاةُ الشَّمْسِ يُصَلُّونَ الصَّلَاةَ إِذَا جَاءَ وَقْتُهَا وَلَوْ كَانُوا عَلَى رَأْسِ كُنَاسَةٍ وَيَأْتَزِرُونَ عَلَى أَوْسَاطِهِمْ وَيُوَضِّئُونَ أَطْرَافَهُمْ وَأَصْوَاتُهُمْ بِاللَّيْلِ فِي جَوِّ السَّمَاءِ كَأَصْوَاتِ النَّحْلِ

Yenna-aɣ-d [Zaid bin Yusuf] yenna-aɣ-d [Abu Awanah] seg [Abdul Malik bin Umair] seg [Dzakwan Abu Salih] seg [Kaɛab] belli deg tmenḍawt tamezwarut yura-d; Muḥemmed d amazan n Rebbi Subhanahu wa Ta’ala, d amdan-iw i d-ifernen, awal-is ur yelli ara d aḥerfi, lḥir-is ur yelli ara d aɛlayan, ur yettmeslay ara s lǧehd deg umkan n ssuq, ur yettarra ara lxir s lxir maca yettarra-d s ssmaḥ d ssmaḥ, amkan n tlalit-is d di Mekka d Shadombahmwer-is d emigration-is di Shadombahmwer-is di Mekka. Yerna deg tesɣunt tis snat yura-d, Muḥemmed, amazan n Rebbi Subhanahu wa Ta’ala, agdud-is d imdanen yettḥemmilen dima Rebbi ɣef yal aɛuddu, wid yettḍafaren iṭij - akken ad ssinen lawan n tẓallit - xeddmen taẓallit mi ara d-yaweḍ wakud, ɣas akken llan deg umkan ixuṣṣen, lsan sarong deg tlemmast, zemren ad ssiriden tiɣriwin-nsen n wudman, zemren ad ilin d ablution-nsen akk. slan deg yigenni am tmeẓẓuɣt n tmeẓẓuɣin - ɣef ljal n lɛibad-nsent d tmeɣra-nsent i d-yettkemmilen -.

Hadith

Imam Darimi : 8

أَخْبَرَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ أَبِي فَرْوَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ سَأَلَ كَعْبَ الْأَحْبَارِ كَيْفَ تَجِدُ نَعْتَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي التَّوْرَاةِ فَقَالَ كَعْبٌ نَجِدُهُ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ يُولَدُ بِمَكَّةَ وَيُهَاجِرُ إِلَى طَابَةَ وَيَكُونُ مُلْكُهُ بِالشَّامِ وَلَيْسَ بِفَحَّاشٍ وَلَا صَخَّابٍ فِي الْأَسْوَاقِ وَلَا يُكَافِئُ بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ أُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي كُلِّ سَرَّاءَ وَضَرَّاءَ وَيُكَبِّرُونَ اللَّهَ عَلَى كُلِّ نَجْدٍ يُوَضِّئُونَ أَطْرَافَهُمْ وَيَأْتَزِرُونَ فِي أَوْسَاطِهِمْ يُصَفُّونَ فِي صَلَوَاتِهِمْ كَمَا يُصَفُّونَ فِي قِتَالِهِمْ دَوِيُّهُمْ فِي مَسَاجِدِهِمْ كَدَوِيِّ النَّحْلِ يُسْمَعُ مُنَادِيهِمْ فِي جَوِّ السَّمَاءِ

Yenna-aɣ-d [Mujahed biun Musa] yenna-aɣ-d [Maɛun ibn Ɛisa] yenna-aɣ-d [Muɛawiyya bin Salih] seg [Abu Farwah] seg [Ibn Ɛebbas] Radliyallahu’anhu, belli yessuter seg Kaɛab Al Ahbar; Amek i d-tufiḍ ṣṣifa n Rasulullah sallallahu alaihi wasallam deg Tawrat ?, [Kaɛab] yerra-as-d; nufa belli Muḥemmed bin Abdellah ilul di Mekka, iḥeǧǧeb ɣer Thaabah neɣ ɣer Lmedina, tagelda-s ad tili di Surya, mačči d amdan aɛewwiq, ur ixeddem ara lḥess ameqqran deg umkan n ssuq, ur yettarra ara cceṛ s cceṛ maca yessufuɣ yerna yessufuɣ, agdud-is dima yettḥemmil-it. Ttḥemmilen Allah Subhanahu wa Ta’ala ama deg lxir neɣ deg yir lweqt, ttḥemmilen dima Allah Subhanahu wa Ta’ala deg yal rrbeḥ, ttsiriden iɛeggalen n wudman-nsen, ttgen lqecc deg yiḥricen-nsen n tlemmast, ttgen lḥirfa deg tẓallit amzun ttmarriḥen deg yimenɣi, lḥess-nsen deg tmesgidiwin-nsen am lḥess n tmeẓẓuɣin deg lḥess-nsen yezmer ad yili.

Hadith

Imam Darimi : 9

أَخْبَرَنَا حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ بْنُ الْوَلِيدِ الْمِيثَمِيُّ حَدَّثَنَا بَحِيرُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ عَنْ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ الْحَضْرَمِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَقَدْ جَاءَكُمْ رَسُولٌ إِلَيْكُمْ لَيْسَ بِوَهِنٍ وَلَا كَسِلٍ لِيَخْتِنَ قُلُوبًا غُلْفًا وَيَفْتَحَ أَعْيُنًا عُمْيًا وَيُسْمِعَ آذَانًا صُمًّا وَيُقِيمَ أَلْسِنَةً عُوجًا حَتَّى يُقَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ

Yenna-aɣ-d [Haiwah bin Syuraih] yenna-aɣ-d [Baqiyyah bin Al Walid Al Maitami] yenna-aɣ-d [Buhair bin Saɛad] seg [Khalid bin Maɛdan] seg [Jubair bin Nufair Al Hadlrami]; Yenna-d Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam: ‘Yusa-d ɣur-wen umazan ur nelli d aɛewwiq, ur nelli d aɛewwiq, -yettwazen-d ad- d-yesfeḍ ulawen ur nesɛi lḥeqq, ad yeldi allen yettwaqqnen, ad yessiweḍ imeẓẓuɣen imeẓẓyanen ad slen, ad yessiweḍ iles iɛewjen, akken ad d-yini; Ur yelli Rebbi yesɛan azref ad yettwaɛbad siwa Allah Subhanahu wa Taɛla.

Hadith

Imam Darimi : 10

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ الْحِزَامِيُّ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي قَيْسٍ عَنْ عَطَاءٍ قَالَ كَانَ رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَهُ إِلَيْهِ حَاجَةٌ فَمَشَى مَعَهُ حَتَّى دَخَلَ قَالَ فَإِحْدَى رِجْلَيْهِ فِي الْبَيْتِ وَالْأُخْرَى خَارِجَهُ كَأَنَّهُ يُنَاجِي فَالْتَفَتَ فَقَالَ أَتَدْرِي مَنْ كُنْتُ أُكَلِّمُ إِنَّ هَذَا مَلَكٌ لَمْ أَرَهُ قَطُّ قَبْلَ يَوْمِي هَذَا اسْتَأْذَنَ رَبَّهُ أَنْ يُسَلِّمَ عَلَيَّ قَالَ إِنَّا آتَيْنَاكَ أَوْ أَنْزَلْنَا الْقُرْآنَ فَصْلًا وَالسَّكِينَةَ صَبْرًا وَالْفُرْقَانَ وَصْلًا

Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Yazid Al Hizami] yenna-aɣ-d [Ishaq bin Suleyman] seg [‘Amr bin Abu Qais] seg [‘Atha‘], yenna-d; Yiwen seg sahaba n Nnbi sallallahu âihi wasallam yella-d fell-as lḥaǧa. Yedda yid-s, armi d asmi yekcem s axxam yerna yiwen seg yiḍarren-is yella daxel wayeḍ berra n uxxam, amzun d Amazan n Rebbi sallallaahu ‘alaihi wasallam i d-yettmeslay d yiwen wergaz, deffir waya yezzi-d, yenna-as i umeddakel-nni : Teẓriḍ anwa i s-d-ttmeslayeɣ ? yella d lmelk werǧin walaɣ zik, lmelk-nni yessuter tsriḥ i Sidi-s akken ad iyi-d-yini azul. Inna Öebbi: “Nekwni, s tidep, nusa-d $uôek, ne$ Nessers-asen-d Leqwôan, d win ara iêekkmen timsal, akked As Sakinah, d ssber, akked Al Furqun, d win ara k-d-yesbedden".

Hadith

Imam Darimi : 11

أَخْبَرَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا رَيْحَانُ هُوَ ابْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبَّادٌ هُوَ ابْنُ مَنْصُورٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ عَطِيَّةَ أَنَّهُ سَمِعَ رَبِيعَةَ الْجُرَشِيَّ يَقُولُ أُتِيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقِيلَ لَهُ لِتَنَمْ عَيْنُكَ وَلْتَسْمَعْ أُذُنُكَ وَلْيَعْقِلْ قَلْبُكَ قَالَ فَنَامَتْ عَيْنَايَ وَسَمِعَتْ أُذُنَايَ وَعَقَلَ قَلْبِي قَالَ فَقِيلَ لِي سَيِّدٌ بَنَى دَارًا فَصَنَعَ مَأْدُبَةً وَأَرْسَلَ دَاعِيًا فَمَنْ أَجَابَ الدَّاعِيَ دَخَلَ الدَّارَ وَأَكَلَ مِنْ الْمَأْدُبَةِ وَرَضِيَ عَنْهُ السَّيِّدُ وَمَنْ لَمْ يُجِبْ الدَّاعِيَ لَمْ يَدْخُلْ الدَّارَ وَلَمْ يَطْعَمْ مِنْ الْمَأْدُبَةِ وَسَخِطَ عَلَيْهِ السَّيِّدُ قَالَ فَاللَّهُ السَّيِّدُ وَمُحَمَّدٌ الدَّاعِي وَالدَّارُ الْإِسْلَامُ وَالْمَأْدُبَةُ الْجَنَّةُ

Yenna-aɣ-d [Mujahid bin Musa] yenna-aɣ-d [Rayhan Ibnu Saɛid] yenna-aɣ-d [Abbad Ibnu Mansur] seg [Ayyub] seg [Abu Qilabah] seg [Athiyah] belli yesla i [Rabi’ah Al Jurasyi] yenna-d; Yettwawwi-d Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam nnan-as, ɛafak eǧǧ allen-ik ad sgunfunt, imeẓẓuɣen-ik ad slen, ul-ik ad ixemmem. Yenna-d : imiren allen-iw ttwalint, imeẓẓuɣen-iw sellen, ul-iw yettxemmim. Yenna-d; Ufiɣ-d isalan ‘Yella yiwen n bab yebnan axxam, syin yettak-d tameɣra, syin ad d-yazen win ara d-iɛerḍen ɣer tmeɣra, win ara d-yerren i tiɣri n win i d-yessawlen, ad yekcem ɣer uxxam, ad yečč tiremt, ad t-iɛǧeb bab. Seg tama nniḍen, win ur nerri ara i tiɣri n win i d-yessawlen yerna ur yekcim ara s axxam yerna ur yečči ara lqut, imir-nni ad t-iɛeqleḍ Mass. Syin yenna: Mass d Öebbi Subhanahu Wa Taɛala, win i d-yessawalen d Muḥemmed ssallam, axxam d Lislam, ma d lqut d lǧennet.

Hadith

Imam Darimi : 12

أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مَيْمُونٍ التَّمِيمِيِّ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ إِلَى الْبَطْحَاءِ وَمَعَهُ ابْنُ مَسْعُودٍ فَأَقْعَدَهُ وَخَطَّ عَلَيْهِ خَطًّا ثُمَّ قَالَ لَا تَبْرَحَنَّ فَإِنَّهُ سَيَنْتَهِي إِلَيْكَ رِجَالٌ فَلَا تُكَلِّمْهُمْ فَإِنَّهُمْ لَنْ يُكَلِّمُوكَ فَمَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيْثُ أَرَادَ ثُمَّ جَعَلُوا يَنْتَهُونَ إِلَى الْخَطِّ لَا يُجَاوِزُونَهُ ثُمَّ يَصْدُرُونَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ جَاءَ إِلَيَّ فَتَوَسَّدَ فَخِذِي وَكَانَ إِذَا نَامَ نَفَخَ فِي النَّوْمِ نَفْخًا فَبَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُتَوَسِّدٌ فَخِذِي رَاقِدٌ إِذْ أَتَانِي رِجَالٌ كَأَنَّهُمْ الْجِمَالُ عَلَيْهِمْ ثِيَابٌ بِيضٌ اللَّهُ أَعْلَمُ مَا بِهِمْ مِنْ الْجَمَالِ حَتَّى قَعَدَ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ عِنْدَ رَأْسِهِ وَطَائِفَةٌ مِنْهُمْ عِنْدَ رِجْلَيْهِ فَقَالُوا بَيْنَهُمْ مَا رَأَيْنَا عَبْدًا أُوتِيَ مِثْلَ مَا أُوتِيَ هَذَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ عَيْنَيْهِ لَتَنَامَانِ وَإِنَّ قَلْبَهُ لَيَقْظَانُ اضْرِبُوا لَهُ مَثَلًا سَيِّدٌ بَنَى قَصْرًا ثُمَّ جَعَلَ مَأْدُبَةً فَدَعَا النَّاسَ إِلَى طَعَامِهِ وَشَرَابِهِ ثُمَّ ارْتَفَعُوا وَاسْتَيْقَظَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ ذَلِكَ فَقَالَ لِي أَتَدْرِي مَنْ هَؤُلَاءِ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ هُمْ الْمَلَائِكَةُ قَالَ وَهَلْ تَدْرِي مَا الْمَثَلُ الَّذِي ضَرَبُوهُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ الرَّحْمَنُ بَنَى الْجَنَّةَ فَدَعَا إِلَيْهَا عِبَادَهُ فَمَنْ أَجَابَهُ دَخَلَ جَنَّتَهُ وَمَنْ لَمْ يُجِبْهُ عَاقَبَهُ وَعَذَّبَهُ

Yettwaxebber-aɣ-d [Al Hasan bin ‘Ali] yenna-aɣ-d [Abu Usamah] seg [Jaɛfar bin Maimun At Tamimi] seg [Abu Uthman An Nahdi] belli Rsulullah yeffeɣ-d ɣer Bathha` yerna yid-s Ibn Mas’ud Radliyallahu’allah wasallah s Ibn Mas’ud, syin yessuter ad yeqqim Ibn Mas’ud yerna iga-as-d lḥiḍ n tbeddi. Syin yenna-d : Ur teffɣeḍ ara seg wemkan-agi, imi kra n yergazen ad k-id-mmagren ur ten-tettmeslayeḍ ara, ula d nutni ur k-d-ttmeslayen ara. Syin, Nnbi sallallahu ɛlayhi wasallam ikemmel abrid-is anda i s-yehwa. Syin wwḍen medden ɣer tlisa n tferqent yerna ur tt-ɛeddayen ara, syin ddan ɣer tama n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam. Armi d taggara n yiḍ yusa-d ɣuri, yeṭṭes yesseqdac taɣect-iw d tasumt-is, yerna mi ara yeṭṭes yezmer ad yesli i usnuffes-is. Mi yella Rasulullah sallallahu alaihi wasallam yettḍeggiɛ ɣef tfekka-w, usan-d yergazen s wudmawen icebḥen lsan akk lqecc d amellal. Sigh, acḥal ttcebbiḥen! akken yiwet n terbaɛt deg-sen teqqim ɣef uqerru n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam d terbaɛt nniḍen ɣer tama-nneɣ u nnan-d gar-asen : werǧin nesɛa aqeddac iwumi yettunefk tikci am tin yettunefken i Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam. Amdan-agi allen-is ṭṭsent maca ul-is yekker, xdem-as amedya. Ihi, amzun d aselmad yebnan lqaɛa, syin ixeddem aḍebsi syin yeɛreḍ imdanen ad ččen ad swen, syin ad gaɛden medden ɣer yigenni. Syin yekker-d Umazan n Ṛebbi (taẓallit d sslam n Ṛebbi fell-as), yenna-yi-d: teẓriḍ anwi-ten? syin rriɣ-as: Ṛebbi Subḥanahu wa Taɛala d Umazan-is ssnen ugar. Syin yenna : d lmalayek. Syin yuɣal yenna-d : teẓriḍ d acu i d anagraw ? Nniɣ-as Allah Subhanahu wa Ta’ala d Umazan-is i yessnen ugar yerra-d : Ar Rahman yebna igenni, syin yessawel -ineɛreḍ- iqeddacen-is ɣur-s, win iqeblen ad yekcem ɣer igenni win yugin imiren ad t-iɛaqeb ad t-iɛaqeb.

Hadith

Imam Darimi : 13

أَخْبَرَنَا نُعَيْمُ بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ عَنْ بَحِيرٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَمْرٍو السُّلَمِيُّ عَنْ عُتْبَةَ بْنِ عَبْدٍ السُّلَمِيِّ أَنَّهُ حَدَّثَهُمْ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُ رَجُلٌ كَيْفَ كَانَ أَوَّلُ شَأْنِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ كَانَتْ حَاضِنَتِي مِنْ بَنِي سَعْدِ بْنِ بَكْرٍ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَابْنٌ لَهَا فِي بَهْمٍ لَنَا وَلَمْ نَأْخُذْ مَعَنَا زَادًا فَقُلْتُ يَا أَخِي اذْهَبْ فَأْتِنَا بِزَادٍ مِنْ عِنْدِ أُمِّنَا فَانْطَلَقَ أَخِي وَمَكَثْتُ عِنْدَ الْبَهْمِ فَأَقْبَلَ طَائِرَانِ أَبْيَضَانِ كَأَنَّهُمَا نَسْرَانِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ أَهُوَ هُوَ قَالَ الْآخَرُ نَعَمْ فَأَقْبَلَا يَبْتَدِرَانِي فَأَخَذَانِي فَبَطَحَانِي لِلْقَفَا فَشَقَّا بَطْنِي ثُمَّ اسْتَخْرَجَا قَلْبِي فَشَقَّاهُ فَأَخْرَجَا مِنْهُ عَلَقَتَيْنِ سَوْدَاوَيْنِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ ائْتِنِي بِمَاءِ ثَلْجٍ فَغَسَلَ بِهِ جَوْفِي ثُمَّ قَالَ ائْتِنِي بِمَاءِ بَرَدٍ فَغَسَلَ بِهِ قَلْبِي ثُمَّ قَالَ ائْتِنِي بِالسَّكِينَةِ فَذَرَّهُ فِي قَلْبِي ثُمَّ قَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ حُصْهُ فَحَاصَهُ وَخَتَمَ عَلَيْهِ بِخَاتَمِ النُّبُوَّةِ ثُمَّ قَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ اجْعَلْهُ فِي كِفَّةٍ وَاجْعَلْ أَلْفًا مِنْ أُمَّتِهِ فِي كِفَّةٍ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا أَنَا أَنْظُرُ إِلَى الْأَلْفِ فَوْقِي أُشْفِقُ أَنْ يَخِرَّ عَلَيَّ بَعْضُهُمْ فَقَالَ لَوْ أَنَّ أُمَّتَهُ وُزِنَتْ بِهِ لَمَالَ بِهِمْ ثُمَّ انْطَلَقَا وَتَرَكَانِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفَرِقْتُ فَرَقًا شَدِيدًا ثُمَّ انْطَلَقْتُ إِلَى أُمِّي فَأَخْبَرْتُهَا بِالَّذِي لَقِيتُ فَأَشْفَقَتْ أَنْ يَكُونَ قَدْ الْتَبَسَ بِي فَقَالَتْ أُعِيذُكَ بِاللَّهِ فَرَحَلَتْ بَعِيرًا لَهَا فَجَعَلَتْنِي عَلَى الرَّحْلِ وَرَكِبَتْ خَلْفِي حَتَّى بُلْغَتِنَا إِلَى أُمِّي فَقَالَتْ أَدَّيْتُ أَمَانَتِي وَذِمَّتِي وَحَدَّثَتْهَا بِالَّذِي لَقِيتُ فَلَمْ يَرُعْهَا ذَلِكَ وَقَالَتْ إِنِّي رَأَيْتُ حِينَ خَرَجَ مِنِّي يَعْنِي نُورًا أَضَاءَتْ مِنْهُ قُصُورُ الشَّامِ

Yenna-yaɣ-d [Nuɛim bin Hammad] yenna-yaɣ-d [Baqiyyah] seg [Bahir] seg [Khalid bin Maɛdan] yenna-aɣ-d [Abdur Rahman bin Amr As Sulami] seg [Utbah bin Abd As Sulami] Belli yenna-yasen-d, yerna yella d yiwen seg yimezdaɣen, » i d-yesteqsa Rasulullah ssalllahu alaihi wasallam : D acu i d tazwara n tudert-ik a Amazan n Rebbi ? yerra-yas-d: Yemma-inu n tmeṭṭut di tallit-nni d tameṭṭut n Bani Saɛd bin Bakr. Di tallit-nni nekk d yiwen n weqcic nniḍen ameẓyan n teqbilt-nni, llan ttkeṛṛusen lmal. Imi ur d-newwi ara rrezq, nniɣ-as i umeddakel-iw : A gma, ruḥ s axxam, ssuter-d rrezq i yemma-tneɣ. Syin yeffeɣ gma qqimeɣ weḥd-i ad ḥadreɣ lmal. Taswiɛt kan usan-d sin yifrax imellalen am yigḍaḍ, yiwen deg-sen yenna i wayeḍ, d netta s tidet ? yerra-yas-d wayeḍ; ih! syin sin-nni zzin-iyi-d jbed-iyi-d sferken-iyi-d, syin gzem-iyi-d aɛebbuḍ-iw syin ssufɣen-iyi-d ul-iw, gzem-it-id ssufɣen-d snat n tɣawsiwin tiberkanin. Dɣa yiwen seg sin-nni yenna-as i umeddakel-is: Efk-iyi-d aman n wedfel syin ad yi-yessired aɛebbuḍ-iw. Syin yenna-d daɣen : efk-iyi-d aman isemmaḍen’. Yerna yella yettsirid ul-iw. Syin yenna-d : efk-iyi-d As Sakinah -talwit-! syin yessers-itt deg wul-iw. Dɣa yiwen deg-sen yenna-yas i umeddakel-is : ssut-it-id ! syin yessewjed-it yerna yessekles-it s khatam nubuwah -aḍebsi n lmuqedmin-. Dɣa yenna-yas yiwen seg-sen i umeddakel-is : err-it ɣef yiwen n lmizan terra-d alef n wegdud-is ɣef yiwen n lmizan. Syin yenna-d Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam : di tallit-nni walaɣ alef n yemdanen nnig-i ihi ugadeɣ ad ɣlin fell-i kra seg-sen, syin yenna-d wergaz-nni daɣen : ma yella ttwaɛezlen yid-s wegdud-is, s tidet ad yili yugar wegdud-is, syin ǧǧan-iyi sin-nni. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yenna-d: Ugadeɣ aṭas sakkin uzzleɣ ɣer tmeṭṭut-iw n tmeṭṭut n tmeṭṭut, nniɣ-as ɣef wayen iyi-d-yeḍran tura kan. Yella yettḥulfu ad iyi-d-yeḍru kra, sakkin yenna-d: Ssutreɣ seg Rebbi Subhanahu wa Ta’ala aḥareb fell-ak. Dɣa ihegga-d amrar-is akken ad iruḥ ad iyi-d-yessers ɣef uɣrem netta yerkeb deffir-i armi newweḍ ɣer yemma, syin yenna-yas i yemma : sawḍeɣ lewṣaya d taɛkemt i d-yettwaḥettmen fell-i, syin yenna-yi-d ayen yeḍran. Maca annect-a ur t-yesqerdec ara, di tidet yemma terra-yas-d : Zik walaɣ-t maḍi mi d-yeffeɣ kan seg uɛebbuḍ-iw, meḥsub tafat-nni yettfeǧǧiǧen ɣef ukersi n Surya.

Hadith

Imam Darimi : 14

أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِمْرَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عُثْمَانَ الْقُرَشِيُّ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي ذَرٍّ الْغِفَارِيِّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ عَلِمْتَ أَنَّكَ نَبِيٌّ حَتَّى اسْتَيْقَنْتَ فَقَالَ يَا أَبَا ذَرٍّ أَتَانِي مَلَكَانِ وَأَنَا بِبَعْضِ بَطْحَاءِ مَكَّةَ فَوَقَعَ أَحَدُهُمَا عَلَى الْأَرْضِ وَكَانَ الْآخَرُ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ أَهُوَ هُوَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَزِنْهُ بِرَجُلٍ فَوُزِنْتُ بِهِ فَوَزَنْتُهُ ثُمَّ قَالَ فَزِنْهُ بِعَشَرَةٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ ثُمَّ قَالَ زِنْهُ بِمِائَةٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ ثُمَّ قَالَ زِنْهُ بِأَلْفٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَيْهِمْ يَنْتَثِرُونَ عَلَيَّ مِنْ خِفَّةِ الْمِيزَانِ قَالَ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ لَوْ وَزَنْتَهُ بِأُمَّتِهِ لَرَجَحَهَا

Yenna-aɣ-d [Abdullah bin Imran] yenna-aɣ-d [Abu Daud] yenna-aɣ-d [Jaɛfar bin Utsman Al Qurasyi] seg [Uthman bin Urwah bin Az Zubair] seg [baba-s] seg [Abu Dzar Al Ghifari] Radliyallahu’anhu, yenna-d; Steqsaɣ-t, ay Amazan n Öebbi, amek ara têeqreḍ belli kečč d nnbi? Yerra-yas-d Nnbi: A Abu Dzar, usan-iyi-d sin lmalayekkat asmi lliɣ deg yiwen n tala di Mekka. Yiwen deg-sen yettṣubb ɣer lqaɛa wayeḍ yella gar yigenni d lqaɛa. Yiwen seg-sen yenna-yas i umeddakel-is : d netta s tidet ? syin yerra-yas-d umeddakel-is : ih ! syin yuɣal yenna-d : imir weznen-t d yiwen, syin ad ttwawezneɣ s mraw n yimdanen yerna ẓẓayeɣ fell-asen. Syin yuɣal yenna-d : ‘Weznet-t d meyya n yemdanen’, ihi ttwawezneḍ-iyi yerna ẓẓayeɣ fell-asen. Syin yuɣal yenna-d : ‘Ihi wezn iman-ik d alef n yemdanen’, syin ttwaweznen-iyi yerna ẓẓayeɣ fell-asen. Di tallit-nni amzun ttwaliɣ-ten ttqerriben ɣef ljal n tmeẓẓuɣt n lmizan, syin yenna-as yiwen seg sin lmalayekkat i umeddakel-is : ula ma yella yettwaɛzel d wegdud-is akk, mazal-it yugar-iten.

Hadith

Imam Darimi : 15

أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ خَلِيلٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُنَادِيهِمْ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّمَا أَنَا رَحْمَةٌ مُهْدَاةٌ

Yenna-aɣ-d [Ismaɛil bin Khalil] yenna-aɣ-d [Ali bin Mushir] yenna-aɣ-d [Al A’masy] seg [Abu Salih], yenna-d; Yessawel-asen-d Nnbi s.al.allahu ɛlayhi wasallam yiwet n tikkelt; A yimdanen, s tidep, nek d aêunu u d nnhaya.

Hadith

Imam Darimi : 16

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَرِيفٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَأَقْبَلَ أَعْرَابِيٌّ فَلَمَّا دَنَا مِنْهُ قَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْنَ تُرِيدُ قَالَ إِلَى أَهْلِي قَالَ هَلْ لَكَ فِي خَيْرٍ قَالَ وَمَا هُوَ قَالَ تَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ قَالَ وَمَنْ يَشْهَدُ عَلَى مَا تَقُولُ قَالَ هَذِهِ السَّلَمَةُ فَدَعَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهِيَ بِشَاطِئِ الْوَادِي فَأَقْبَلَتْ تَخُدُّ الْأَرْضَ خَدًّا حَتَّى قَامَتْ بَيْنَ يَدَيْهِ فَاسْتَشْهَدَهَا ثَلَاثًا فَشَهِدَتْ ثَلَاثًا أَنَّهُ كَمَا قَالَ ثُمَّ رَجَعَتْ إِلَى مَنْبَتِهَا وَرَجَعَ الْأَعْرَابِيُّ إِلَى قَوْمِهِ وَقَالَ إِنْ اتَّبَعُونِي أَتَيْتُكَ بِهِمْ وَإِلَّا رَجَعْتُ فَكُنْتُ مَعَكَ

Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Tharif] yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Fudlail] yenna-aɣ-d [Abu Hayyan] seg [‘Atha‘] seg [Ibn Umar] Radliyallahu’anhu, yenna-d; Asmi nella d Rresulullah ssallam deg yiwen n usikel nemlal d yiwen n waɛrab abeduin, deffir ma neqreb ɣur-s yenna-yas Rsulullah ssallam : anda ara truḥeḍ ? Yerra-yas-d waɛrab abeduni : Bɣiɣ ad mlileɣ d twacult-iw. Syin yenna-d Umceggeɛ : tebɣiḍ ayen yelhan ? yerra-yas-d : d acu i d lxir ? Yenna-d Rasulullah Ṛebbi: dɣa, tcehhdeḍ belli ulac irebbi yuklalen aɛbad siwa Ṛebbi Subhanahu wa Taɛla, tcehhdeḍ belli Muḥemmed d amdan-is d Amazan-is. Yenna-as waɛrab abeduin : ihi anwa i izemren ad d-yesbeggen tidet n wayen i d-tenniḍ ? Yerra-as-d Nnbi : aseklu n Salamah, ihi Nnbi yessawel-as deg wakud ideg aseklu-nni yella deg tlemmast n wedrar, syin aseklu-nni iqerreb ɣer Nnbi s tferqent n lqaɛa armi d asmi ay d-yewweḍ useklu-nni sdat n Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam. Amceggeɛ yessuter-as ad d-icehhed tlata tikkal. Icehhed daɣen tlata n tikkal akken i d-yenna Nnbi sallallahu ɛlaihi wasallam syin yuɣal-d useklu-nni ɣer wemkan-nni anda i d-yekker. Yuɣal-d waɛrab abeduin ɣer wegdud-is, yenna-d; Ma ḍefren-iyi-d, ad ten-awiɣ ad mqabalen d ugellid -Rasulullah sallallahu alaihi wasallam-, ma ulac ad uɣaleɣ ɣer ugellid ad qqimeɣ ɣur-s.

Hadith

Imam Darimi : 17

أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ خَرَجْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ وَكَانَ لَا يَأْتِي الْبَرَازَ حَتَّى يَتَغَيَّبَ فَلَا يُرَى فَنَزَلْنَا بِفَلَاةٍ مِنْ الْأَرْضِ لَيْسَ فِيهَا شَجَرٌ وَلَا عَلَمٌ فَقَالَ يَا جَابِرُ اجْعَلْ فِي إِدَاوَتِكَ مَاءً ثُمَّ انْطَلِقْ بِنَا قَالَ فَانْطَلَقْنَا حَتَّى لَا نُرَى فَإِذَا هُوَ بِشَجَرَتَيْنِ بَيْنَهُمَا أَرْبَعُ أَذْرُعٍ فَقَالَ يَا جَابِرُ انْطَلِقْ إِلَى هَذِهِ الشَّجَرَةِ فَقُلْ يُقَلْ لَكِ الْحَقِي بِصَاحِبَتِكِ حَتَّى أَجْلِسَ خَلْفَكُمَا فَرَجَعَتْ إِلَيْهَا فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَلْفَهُمَا ثُمَّ رَجَعَتَا إِلَى مَكَانِهِمَا فَرَكِبْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَسُولُ اللَّهِ بَيْنَنَا كَأَنَّمَا عَلَيْنَا الطَّيْرُ تُظِلُّنَا فَعَرَضَتْ لَهُ امْرَأَةٌ مَعَهَا صَبِيٌّ لَهَا فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنِي هَذَا يَأْخُذُهُ الشَّيْطَانُ كُلَّ يَوْمٍ ثَلَاثَ مِرَارٍ قَالَ فَتَنَاوَلَ الصَّبِيَّ فَجَعَلَهُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ مُقَدَّمِ الرَّحْلِ ثُمَّ قَالَ اخْسَأْ عَدُوَّ اللَّهِ أَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اخْسَأْ عَدُوَّ اللَّهِ أَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا ثُمَّ دَفَعَهُ إِلَيْهَا فَلَمَّا قَضَيْنَا سَفَرَنَا مَرَرْنَا بِذَلِكَ الْمَكَانِ فَعَرَضَتْ لَنَا الْمَرْأَةُ مَعَهَا صَبِيُّهَا وَمَعَهَا كَبْشَانِ تَسُوقُهُمَا فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ اقْبَلْ مِنِّي هَدِيَّتِي فَوَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا عَادَ إِلَيْهِ بَعْدُ فَقَالَ خُذُوا مِنْهَا وَاحِدًا وَرُدُّوا عَلَيْهَا الْآخَرَ قَالَ ثُمَّ سِرْنَا وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَنَا كَأَنَّمَا عَلَيْنَا الطَّيْرُ تُظِلُّنَا فَإِذَا جَمَلٌ نَادٌّ حَتَّى إِذَا كَانَ بَيْنَ سِمَاطَيْنِ خَرَّ سَاجِدًا فَحَبَسَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ عَلَيَّ النَّاسَ مَنْ صَاحِبُ الْجَمَلِ فَإِذَا فِتْيَةٌ مِنْ الْأَنْصَارِ قَالُوا هُوَ لَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَمَا شَأْنُهُ قَالُوا اسْتَنَيْنَا عَلَيْهِ مُنْذُ عِشْرِينَ سَنَةً وَكَانَتْ بِهِ شُحَيْمَةٌ فَأَرَدْنَا أَنْ نَنْحَرَهُ فَنَقْسِمَهُ بَيْنَ غِلْمَانِنَا فَانْفَلَتَ مِنَّا قَالَ بِيعُونِيهِ قَالُوا لَا بَلْ هُوَ لَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَمَّا لِي فَأَحْسِنُوا إِلَيْهِ حَتَّى يَأْتِيَهُ أَجَلُهُ قَالَ الْمُسْلِمُونَ عِنْدَ ذَلِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ نَحْنُ أَحَقُّ بِالسُّجُودِ لَكَ مِنْ الْبَهَائِمِ قَالَ لَا يَنْبَغِي لِشَيْءٍ أَنْ يَسْجُدَ لِشَيْءٍ وَلَوْ كَانَ ذَلِكَ كَانَ النِّسَاءُ لِأَزْوَاجِهِنَّ

Ixebber-aɣ-d [Ubaydullah bin Musa] seg [Ɛisa bin Ɛebdul Malik] seg [Abu Az Zubair] seg [Jabir] Radliyallahu’anhu, yenna-d; Fɣeɣ d Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam deg yiwen n usikel yerna mi ara yebɣu ad yessiweḍ iman-is dima yeffer akken ur t-ttwalin ara medden. Di lweqt-nni nella deg yiwen n yiger ameqqran anda ur llint ara ttjur wala limarat n tudert dɣa yenna-d : a Jabir, kkes-d cwiṭ n waman seg uɣerrabu-inek, ad nkemmel abrid-nneɣ. Yenna-d Jabir, nekkemmel tikli armi ur nwala ara. Deg yiwet n tikkelt llant snat n tẓegwa s lbeɛd n ṛebɛa n yiḍarren gar-asent. Yenna-yas: Ttxil-k qrib ɣer tteǧra, steqsi-t ad d-yemmeslay, ad d-yerr, ini-as ‘as-d ɣer tteǧra yellan ɣer tama-k akken ad qqimeɣ deffir-wen di sin’. Iqerreb-d useklu-nni - ameddakel-is, aseklu-nni yellan ɣer tama-s - yerna Nnbi sallallahu alaihi wasallam yeqqim deffir sin-nni, syin sin-nni n yisekla uɣalen s imukan-nsen. Syin nerkeb ɣef yidurar-nneɣ, yerna amzun nnig-neɣ yella yiwen n yiɣersiwen ay aɣ-d-iḍelqen, sakkin, yiwet n tmeṭṭut d llufan-nnes sqedcen Amazan n Rebbi sallallaahu ‘alaihi wasallam, yenna-d; A Amazan n Öebbi, mmi-w s tidett yettwaêebbes cciîan tlata n tikkal yal ass. Yenna-d Jabir; syen Rasulullah ssalllahu Ṛebbi yeddem-d llufan-nni, yerra-t zdat n tkeṛṛust-is syen yenna-d; Ruḥ, ay acengu n Öebbi! Nek d Amazan n Öebbi. Yenna-t-id Umceggeɛ tlata n tikkal. Syin yerra-tt i tmeṭṭut. Mi d-nuɣal seg tikli-nneɣ, nɛedda ɣef webrid n laṣel, dɣa yiwet n tmeṭṭut d mmi-s tqabel-aɣ-d snat n wulli i tella tettkessi. Syin yenna-d; A Rasulullah shallallahu alaihi wasallam, ttxil-k, qebel-d seg-i tikci-agi, ɣef ljal n Win i k-id-iceggɛen s tidet, ur d-yettili ara cciṭan tikkelt nniḍen. ’ Yenna-yas : ṭṭef yiwen, err-as wayeḍ. Syin nekkemmel tikli-nneɣ yerna ttbanen-aɣ-d yigḍaḍ amzun ttḍelmen-aɣ, deg yiwet n tikkelt, yerwel yiwen n lmal, maca mi d-yewweḍ ɣer snat n tẓegwa n yisekla, imiren kan yeɣli-d ɣef lqaɛa, yeṭṭef-it Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam. Amceggeɛ yesteqsa imdanen : ‘As-d ɣer dagi ay imdanen, anwa i yesɛan lmal-agi? Ihi rran-d aṭas n yilemẓiyen n Ansar; d ayla-nneɣ ay Amazan n Ṛebbi, yesteqsa : d acu i yettidir ? Rran-as-d ; Neɛya seg uḥareb fell-as ɛecrin n yiseggasen yerna yesɛa aṭas n tfekka - yuɣal d tafekka - dɣa nebɣa ad t-nqeḍɛeḍ ad t-nebḍu gar warraw-nneɣ, maca yerwel fell-aɣ. Yenna-yas: ‘Aha, ihi zzenz-iyi-t kan. '. Rran-as-d ; — Ah, ulac lḥeqq, a sidi, maca lmal ad yefk d -tikci- i lḥekma-inek. Yenna-d Nnbi; ‘’Aha, ma yella d ayla-w ihi lxir-is, alamma yemmut. Di tallit-nni nnan-d yinselmen; A Amazan n Öebbi, nesɛa azref ugar ad nsujd i ugellid n yiɣersiwen, yenna-d: Ur ilaq ara ad sujud yiwen -axellaq- i wayeḍ, lemmer ad yili waya d lḥeqq, tili ad ttwaɛeqlent tlawin ad sujudt i yergazen-nsent.

Hadith

Imam Darimi : 18

حَدَّثَنَا يَعْلَى حَدَّثَنَا الْأَجْلَحُ عَنْ الذَّيَّالِ بْنِ حَرْمَلَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ أَقْبَلْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى دُفِعْنَا إِلَى حَائِطٍ فِي بَنِي النَّجَّارِ فَإِذَا فِيهِ جَمَلٌ لَا يَدْخُلُ الْحَائِطَ أَحَدٌ إِلَّا شَدَّ عَلَيْهِ فَذَكَرُوا ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَاهُ فَدَعَاهُ فَجَاءَ وَاضِعًا مِشْفَرَهُ عَلَى الْأَرْضِ حَتَّى بَرَكَ بَيْنَ يَدَيْهِ فَقَالَ هَاتُوا خِطَامًا فَخَطَمَهُ وَدَفَعَهُ إِلَى صَاحِبِهِ ثُمَّ الْتَفَتَ فَقَالَ مَا بَيْنَ السَّمَاءِ إِلَى الْأَرْضِ إِلَّا يَعْلَمُ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ إِلَّا عَاصِيَ الْجِنِّ وَالْإِنْسِ

Yenna-aɣ-d [Yaɛla] yenna-aɣ-d [Al Ajlah] seg [Adz Dzayyal bin Harmalah] seg [Jabir bin Abdullah] Radliyallahu’anhu yenna-d; nuɣal-d seg safar d nnbi sallallahu alaihi wasallam. Armi newweḍ ɣer yiwet n taddart n Bani Najjar, deg yiwet n tikkelt yella yiwen n lmal iḥebsen yal win yebɣan ad yekcem ɣer tfellaḥt. Aya yettwabder-d i Rasulullah sallallahu alaihi wasallam, dɣa iruḥ ɣur-s, yessawel i lmal. Yusa-d uɣem-nni, yessers icenfiren-is ɣef lqaɛa armi iɛelleq iḍarren-is zdat-s. Dɣa yenna-d : awi-yi-d asalu, syin yeqqen-it s uɛekkaz-nni yerra-t i bab-is. Syin, imuqel ɣer deffir, yenna: Ulac win yellan gar igenni d lqaɛa, siwa ma yella yeẓra belli nekk s tidett d amazan n Öebbi Subhanahu wa Taɛala, siwa wid iɛewwlen; seg yijin d yimdanen.

Hadith

Imam Darimi : 19

أَخْبَرَنَا الْحَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ فَرْقَدٍ السَّبَخِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ امْرَأَةً جَاءَتْ بِابْنٍ لَهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنِي بِهِ جُنُونٌ وَإِنَّهُ يَأْخُذُهُ عِنْدَ غَدَائِنَا وَعَشَائِنَا فَيُخَبَّثُ عَلَيْنَا فَمَسَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَدْرَهُ وَدَعَا فَثَعَّ ثَعَّةً وَخَرَجَ مِنْ جَوْفِهِ مِثْلُ الْجِرْوِ الْأَسْوَدِ فَسَعَى

Yettwaxebber-aɣ-d [Al Hajjaj bin Minhal] yenna-aɣ-d [Hammad bin Salamah] seg [Farqad As Sabakhi] seg [Sa’id bin Jubair] seg [Ibn Abbas] Radliyallahu’anhu, belli yiwet n tmeṭṭut tusa-d ad d-tawi mmi-s i Rasulullah s. a jinn, lǧenni yettekka-d dima mi ara nečč imekli d imensi. nekni, d badmouth nekni. 'Syin, Rasulullah sallallahu 'aleyhi wasallam, yeẓẓall fell-as. Syin yessufeɣ-d kra - am uqjun aberkan - seg yimi-s, syin yeffeɣ.

Hadith

Imam Darimi : 20

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَعِيدٍ أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ الْعَبْدِيُّ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ طَهْمَانَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَعْرِفُ حَجَرًا بِمَكَّةَ كَانَ يُسَلِّمُ عَلَيَّ قَبْلَ أَنْ أُبْعَثَ إِنِّي لَأَعْرِفُهُ الْآنَ

Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Saɛid] yenna-aɣ-d [Yahya bin Abu Bakr Al Ɛabdi] seg [Ibrahim bin Thahman] seg [Simak] seg [Jabir bin Samura] Radliyallahu’anhu yenna-d; Yenna-d Rresulullah aṣ̣eḥḥel: “S tidett, ẓriɣ belli yella yiwen n weẓru di Mekka, s wacu i yi-d-yessellem uqbel ad iyi-d-ceggɛeɣ”. S tidett s tidett ssneɣ-tt tura’.