Imam Darimi : 1
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُؤَاخَذُ الرَّجُلُ بِمَا عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ مَنْ أَحْسَنَ فِي الْإِسْلَامِ لَمْ يُؤَاخَذْ بِمَا كَانَ عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَمَنْ أَسَاءَ فِي الْإِسْلَامِ أُخِذَ بِالْأَوَّلِ وَالْآخِرِ
Мыланна [Мухаммед бин Юсуфлан] [Суфьян] деч [Аль А'маси] деч [Абу Ваил] деч [Абдулла] деч каласен, тудо каласен; Ик еҥ Аллахын колтымо еҥже деке миен да каласен: «О, Аллахын колтымо еҥже, ала-кӧм невежество жапыште ыштыме осал пашажлан наказатлат мо?» Апостол вашештен: Кӧ ислам жапыште шкежым сайын кучен, тудо шке осал пашажлан невежество жапыште наказанийым налын огыл, но кӧ шкежым осал - осал - ислам жапыште кучен, тудым наказатленыт - языкше-влаклан - эртыше але ончыкылык.
Imam Darimi : 2
أَخْبَرَنَا الْوَلِيدُ بْنُ النَّضْرِ الرَّمْلِيُّ عَنْ مَسَرَّةَ بْنِ مَعْبَدٍ مِنْ بَنِي الْحَارِثِ بْنِ أَبِي الْحَرَامِ مِنْ لَخْمٍ عَنْ الْوَضِينِ أَنَّ رَجُلًا أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا كُنَّا أَهْلَ جَاهِلِيَّةٍ وَعِبَادَةِ أَوْثَانٍ فَكُنَّا نَقْتُلُ الْأَوْلَادَ وَكَانَتْ عِنْدِي ابْنَةٌ لِي فَلَمَّا أَجَابَتْ وَكَانَتْ مَسْرُورَةً بِدُعَائِي إِذَا دَعَوْتُهَا فَدَعَوْتُهَا يَوْمًا فَاتَّبَعَتْنِي فَمَرَرْتُ حَتَّى أَتَيْتُ بِئْرًا مِنْ أَهْلِي غَيْرَ بَعِيدٍ فَأَخَذْتُ بِيَدِهَا فَرَدَّيْتُ بِهَا فِي الْبِئْرِ وَكَانَ آخِرَ عَهْدِي بِهَا أَنْ تَقُولَ يَا أَبَتَاهُ يَا أَبَتَاهُ فَبَكَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى وَكَفَ دَمْعُ عَيْنَيْهِ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ مِنْ جُلَسَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحْزَنْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ كُفَّ فَإِنَّهُ يَسْأَلُ عَمَّا أَهَمَّهُ ثُمَّ قَالَ لَهُ أَعِدْ عَلَيَّ حَدِيثَكَ فَأَعَادَهُ فَبَكَى حَتَّى وَكَفَ الدَّمْعُ مِنْ عَيْنَيْهِ عَلَى لِحْيَتِهِ ثُمَّ قَالَ لَهُ إِنَّ اللَّهَ قَدْ وَضَعَ عَنْ الْجَاهِلِيَّةِ مَا عَمِلُوا فَاسْتَأْنِفْ عَمَلَكَ
Мыланна [Аль Валид бин Ан Надлр Ар Рамли] [Масарра бин Ма'бад] гыч - Лахмин гыч Бани Аль Харит бин Абу Аль Харам гыч - [Аль Вадлиин] деч увертареныт: ик еҥ пророк саллаллаху алейхи васаллам деке толын да каласен: «О, Аллахын колтымо еҥже, ме ондак идол-влаклан кумалше калыкым палыдыме да мемнан йоча-влакым пуштынна мемнан икшывына-влак лийыныт, нуно куаненыт, кунам мый тудлан йыҥгыртышым. Ик кечын мый тудлан йыҥгыртышым, тудо вигак вашештыш да почешем ошкыльо. Ик еш скважине деке миен шумеке, вигак тудын кидшым кучен, скважинышке кудалтен колтышым, тугеже тудын дене пырля эртарыме жапем мучашлалтын. Тудо «Ой, ачам, о, ачам» манын ӱжын. — Аллахын колтымо еҥже шинчавӱдшӧ йоген лекмешке кычкырале. Вара ала-кӧ, кӧ Расулуллах алейхи васаллам дене пырля шинчен, пӧръеҥлан каласен: тый Расулуллах алейхи васалламым ойгандаренат. Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам пӧръеҥлан каласен: лийже тудо, молан манаш гын, тудо иктаж-могай кӱлешан нерген йодын, тудо вашлийын, вара Апостол пӧръеҥлан каласен: шке историйжым угыч угыч, вара тудо историйым угыч да Апостол угыч йӱкшен, тудын шинчавӱдшӧ йоген марте, тудын сакалжым вӱдыжгӧ, вара тудо каласен: Аллах субханахута языкым пытарен, жапыште невежество языкым пытарен, тудо жапыште невежество ыштен. сандене шке действийдам у ару лист дене тӱҥалыда.
Imam Darimi : 3
أَخْبَرَنَا هَارُونُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سُلَيْمَانَ الْمُؤَدِّبِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَوْلَايَ أَنَّ أَهْلَهُ بَعَثُوا مَعَهُ بِقَدَحٍ فِيهِ زُبْدٌ وَلَبَنٌ إِلَى آلِهَتِهِمْ قَالَ فَمَنَعَنِي أَنْ آكُلَ الزُّبْدَ لِمَخَافَتِهَا قَالَ فَجَاءَ كَلْبٌ فَأَكَلَ الزُّبْدَ وَشَرِبَ اللَّبَنَ ثُمَّ بَالَ عَلَى الصَّنَمِ وَهُوَ إِسَافٌ وَنَائِلَةُ قَالَ هَارُونُ كَانَ الرَّجُلُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِذَا سَافَرَ حَمَلَ مَعَهُ أَرْبَعَةَ أَحْجَارٍ ثَلَاثَةً لِقِدْرِهِ وَالرَّابِعَ يَعْبُدُهُ وَيُرَبِّي كَلْبَهُ وَيَقْتُلُ وَلَدَهُ
[Харун бин Му`авия] деч [Ибрагим бин Сулейман Аль Му`аддиб] деч [Аль А'маси] деч [Муджахид] каласен, [мый ончычсо кулем] мыланем каласен; тудын ешыже шке юмыштлан пӧлеклаш сыр ден шӧр дене контейнерым коден, манын тудо; ешем нине юмо деч лӱдын сырым кочкаш чарен; вара ик йытын толын, сырым кочкын да шӧрым йӱын да статуй-влак ӱмбаке, лӱмжӧ Икаф ден Найла статуй-влак ӱмбаке, йӱлен. Харун каласен: ожно невежество жапыште, кунам айдеме путешествийыш каяш шонен, тудо пеленже куд кӱм наҥгаен, нунын кокла гыч кум кӱм — лончым/ӱйым — кучаш, а нылымшыже — тудлан кумалмаш, шке кучен туныкташ да икшывыжым пушташ.
Imam Darimi : 4
حَدَّثَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا رَيْحَانُ هُوَ ابْنُ سَعِيدٍ السَّامِيُّ حَدَّثَنَا عَبَّادٌ هُوَ ابْنُ مَنْصُورٍ عَنْ أَبِي رَجَاءٍ قَالَ كُنَّا فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِذَا أَصَبْنَا حَجَرًا حَسَنًا عَبَدْنَاهُ وَإِنْ لَمْ نُصِبْ حَجَرًا جَمَعْنَا كُثْبَةً مِنْ رَمْلٍ ثُمَّ جِئْنَا بِالنَّاقَةِ الصَّفِيِّ فَتَفَاجُّ عَلَيْهَا فَنَحْلُبُهَا عَلَى الْكُثْبَةِ حَتَّى نَرْوِيَهَا ثُمَّ نَعْبُدُ تِلْكَ الْكُثْبَةَ مَا أَقَمْنَا بِذَلِكَ الْمَكَانِ قَالَ أَبُو مُحَمَّد الصَّفِيُّ الْكَثِيرَةُ الْأَلْبَانِ
Мыланна ойленыт [Муджахид бин Муса] каласен [Райхан Ибну Саид Ас Сами] мыланна каласен ['Аббад Ибну Мансур] [Абу Раджа'] деч, тудо каласен: невежество жапыште, кунам ме сай кӱм муынна, ме тудлан кумалынна, а кунам ме сай кӱм муын огынал, ме кумдыкым погенна. Вара ме шафи теве конденна, кунам теве тудым ӱштын, ме тудын шӧржым ӱштын, поген налме кумдыкым вӱдыжтараш, вара ме тиде верыште илыме жапыште кум куплан кумална. Абу Мухаммед каласен: Шафий теве-влак — тиде теве-влак, кудышт шуко шӧрым йӱыт.
Imam Darimi : 5
أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ قَالَ قَالَ كَعْبٌ نَجِدُهُ مَكْتُوبًا مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا فَظٌّ وَلَا غَلِيظٌ وَلَا صَخَّابٌ بِالْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ وَأُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يُكَبِّرُونَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى كُلِّ نَجْدٍ وَيَحْمَدُونَهُ فِي كُلِّ مَنْزِلَةٍ وَيَتَأَزَّرُونَ عَلَى أَنْصَافِهِمْ وَيَتَوَضَّئُونَ عَلَى أَطْرَافِهِمْ مُنَادِيهِمْ يُنَادِي فِي جَوِّ السَّمَاءِ صَفُّهُمْ فِي الْقِتَالِ وَصَفُّهُمْ فِي الصَّلَاةِ سَوَاءٌ لَهُمْ بِاللَّيْلِ دَوِيٌّ كَدَوِيِّ النَّحْلِ وَمَوْلِدُهُ بِمَكَّةَ وَمُهَاجِرُهُ بِطَابَةَ وَمُلْكُهُ بِالشَّامِ
Мыланна каласен [Аль Хасан бин Ар Раби'] мыланна [Абул Ахваш] [Аль А'маси] деч [Абу Салих] деч каласен, тудо каласен; [Кааб] каласен; ме тудым возымым муынна: Мухаммед Расулуллах саллаллаху алейхи васаллям, тудо шке ойлымыж дене шыде лийын огыл, койыш-шоктышыж дене шыде лийын огыл, пазарыште улмыж годым кугу йӱк дене ойлен огыл, осаллан осал дене вашештен огыл, а проститлен да проститлен вашештен, тудын калыкше эре тахмидым ыштен - Аллахым моктымо - Аллахым моктымо - Аллахым чапландараш, кажне сарыште але / нуно кажне пӧртыштӧ Аллах Субханаху ва Таалам моктеныт, кокла ужашыштышт саронгым чиеныт, абдустышт кажне еҥлан абдестым ыштеныт, кумалме ӱжмашышт каваште йоҥга, сар годым нунын шафышт кумалме годым шафышт гай, нунын йӱкышт — Кораным лудмо да зикр ыштыме годым — мӱкш-влакын рӱпшымашышт гай, тудын шочмо верже Меккаште, а эмиграцийыште — Тахха Медина - а тудын кугыжанышыже Шамыште.
Imam Darimi : 6
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ حَدَّثَنِي خَالِدٌ هُوَ ابْنُ يَزِيدَ عَنْ سَعِيدٍ هُوَ ابْنُ أَبِي هِلَالٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ أُسَامَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ سَلَامٍ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ إِنَّا لَنَجِدُ صِفَةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا أَرْسَلْنَاكَ شَاهِدًا وَمُبَشِّرًا وَنَذِيرًا وَحِرْزًا لِلْأُمِّيِّينَ أَنْتَ عَبْدِي وَرَسُولِي سَمَّيْتُهُ الْمُتَوَكِّلَ لَيْسَ بِفَظٍّ وَلَا غَلِيظٍ وَلَا صَخَّابٍ بِالْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ مِثْلَهَا وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَتَجَاوَزُ وَلَنْ أَقْبِضَهُ حَتَّى نُقِيمَ الْمِلَّةَ الْمُتَعَوِّجَةَ بِأَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ يَفْتَحُ بِهِ أَعْيُنًا عُمْيًا وَآذَانًا صُمًّا وَقُلُوبًا غُلْفًا قَالَ عَطَاءُ بْنُ يَسَارٍ وَأَخْبَرَنِي أَبُو وَاقِدٍ اللَّيْثِيُّ أَنَّهُ سَمِعَ كَعْبًا يَقُولُ مِثْلَ مَا قَالَ ابْنُ سَلَامٍ
Мыланна каласен [Абдулла бин Салих] мыланем каласен [Аль Лайтс] мыланем каласен [Халид Ибну Язид] [Саид Ибн Абу Хилал] деч [Хилал бин Усама] деч ['Ата' бин Ясар] деч [Ибн Салам], тудо каласен; ме Расулуллах саллаллаху алейхи васалламын характержым пален нална. «Чынжымак, ме тыйым танык семын, поро уверым пуышо да шижтарыше семын колтенна», кӧ Уммилан полша, тый Мыйын служитлышем улат Мыйын Посланникем, мый тудым Аль-Мутаваккил манын лӱмденам, тудын ойлымыжо пеҥгыде огыл да тудын темпераментше пеҥгыде огыл, тудо пазарыште кычкырен огыл да осаллан вашештен огыл, а осаллан вашештен огыл тудым проститлен, ме юмо уке манме таныклымаш деч кораҥше религийым тӧрленна. Аллах Субханаху ва Таала деч посна кумалме праван, тиде таныклымаш дене ме сокыр шинчам, колышо пылышым да петыралтше шӱмым почын кертына. ['Ата` бин Ясар] каласен; [Абу вакид Аль Лайци] мыланем каласен, тудо [Кааб] тыгак Ибн Саламын ойлымыжым колын.
Imam Darimi : 7
أَخْبَرَنَا زَيْدُ بْنُ عَوْفٍ قَالَ وَحَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ ذَكْوَانَ أَبِي صَالِحٍ عَنْ كَعْبٍ فِي السَّطْرِ الْأَوَّلِ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ عَبْدِي الْمُخْتَارُ لَا فَظٌّ وَلَا غَلِيظٌ وَلَا صَخَّابٌ فِي الْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ مَوْلِدُهُ بِمَكَّةَ وَهِجْرَتُهُ بِطَيْبَةَ وَمُلْكُهُ بِالشَّامِ وَفِي السَّطْرِ الثَّانِي مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ أُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي السَّرَّاءِ وَالضَّرَّاءِ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي كُلِّ مَنْزِلَةٍ وَيُكَبِّرُونَ عَلَى كُلِّ شَرَفٍ رُعَاةُ الشَّمْسِ يُصَلُّونَ الصَّلَاةَ إِذَا جَاءَ وَقْتُهَا وَلَوْ كَانُوا عَلَى رَأْسِ كُنَاسَةٍ وَيَأْتَزِرُونَ عَلَى أَوْسَاطِهِمْ وَيُوَضِّئُونَ أَطْرَافَهُمْ وَأَصْوَاتُهُمْ بِاللَّيْلِ فِي جَوِّ السَّمَاءِ كَأَصْوَاتِ النَّحْلِ
Мыланна каласен [Заид бин Юсуф] каласен [Абу 'Авана] деч [Абдул Малик бин Умаир] деч [Дзакван Абу Салих] гыч [Ка'аб], икымше абзацыште возымо; Мухаммед — Аллахын Субханаху ва Таала колтымо еҥже, да Мыйын ойырен налме тарзем, тудын ойлымыжо шыде огыл, тудын темпераментше кугу огыл, тудо пазарыште кугу йӱк дене ок ойло, тудо осаллан осал дене ок пӧртылтӧ, а проститлыме да проститлыме дене вашешта, тудын шочмо верже — Меккыште, а эмиграций верже — Тайбах, а Кугыжанышыже — Шайбам. А кокымшо абзацыште возымо: Мухаммед, Аллахын колтымо еҥже Субханаху ва Таала, тудын калыкше — чыла чаплан Аллахым эре моктышо еҥ-влак, кечым эскерыше-влак — кумалме жапым палаш — жап шумеке, кумалмашым шуктат, кеч нуно лавыран верыште улыт, коклаштышт саронгым чиен, саронгышто чыла членын умывальникыштым мушмо да нунын йӱкышт дене йӱдым лийын кертеш мӱкш-влакын рӱпшымашышт гай юж - нунын пеҥгыдын кумалмыштлан да кычкыралмыштлан кӧра -.
Imam Darimi : 8
أَخْبَرَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ أَبِي فَرْوَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ سَأَلَ كَعْبَ الْأَحْبَارِ كَيْفَ تَجِدُ نَعْتَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي التَّوْرَاةِ فَقَالَ كَعْبٌ نَجِدُهُ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ يُولَدُ بِمَكَّةَ وَيُهَاجِرُ إِلَى طَابَةَ وَيَكُونُ مُلْكُهُ بِالشَّامِ وَلَيْسَ بِفَحَّاشٍ وَلَا صَخَّابٍ فِي الْأَسْوَاقِ وَلَا يُكَافِئُ بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ أُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي كُلِّ سَرَّاءَ وَضَرَّاءَ وَيُكَبِّرُونَ اللَّهَ عَلَى كُلِّ نَجْدٍ يُوَضِّئُونَ أَطْرَافَهُمْ وَيَأْتَزِرُونَ فِي أَوْسَاطِهِمْ يُصَفُّونَ فِي صَلَوَاتِهِمْ كَمَا يُصَفُّونَ فِي قِتَالِهِمْ دَوِيُّهُمْ فِي مَسَاجِدِهِمْ كَدَوِيِّ النَّحْلِ يُسْمَعُ مُنَادِيهِمْ فِي جَوِّ السَّمَاءِ
Мыланна каласен [Муджахид биун Муса] каласен [Ма'н ибн 'Иса] мыланна [Муавия бин Салих] [Абу Фарва] деч [Ибн 'Аббас] Радлияллахуанху деч каласен, тудо Кааб Аль-Ахбар деч йодын; Кузе те Тораште Расулуллах саллаллаху алейхи васалламын образшым муын улыда?, [Кааб] вашештен; ме муынна, Мухаммед бин Абдулла Меккыште шочын, Тааба але Медина олашке эмиграцийыш каен, тудын кугыжанышыже Сирийыште лиеш, тудо шотдымо айдеме огыл, пазарыште кугу йӱкым ок лук, осаллан осалым ок тӱлӧ, а проститла да проститла, калыкше тудым эре мокта. Нуно сай але осал жапыште Аллах Субханаху ва Таалам моктат, кажне сеҥымашыште Аллах Субханаху ва Таалам эре чапландарат, абдест член-влакым мушкыт, кокла ужашыштышт саронгым чиен коштыт, сарыште маршироватлыме семын кумалмаште радам дене шогалыт, мечетьлаштышт йӱкышт мӱкш-влакын рӱпшымашышт гай, нунын лавыра йӱкышт каваште йоҥга.
Imam Darimi : 9
أَخْبَرَنَا حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ بْنُ الْوَلِيدِ الْمِيثَمِيُّ حَدَّثَنَا بَحِيرُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ عَنْ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ الْحَضْرَمِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَقَدْ جَاءَكُمْ رَسُولٌ إِلَيْكُمْ لَيْسَ بِوَهِنٍ وَلَا كَسِلٍ لِيَخْتِنَ قُلُوبًا غُلْفًا وَيَفْتَحَ أَعْيُنًا عُمْيًا وَيُسْمِعَ آذَانًا صُمًّا وَيُقِيمَ أَلْسِنَةً عُوجًا حَتَّى يُقَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ
Мыланна каласен [Хайва бин Сюрайх] каласен [Бакийя бин Аль Валид Аль Майтами] каласен [Бухайр бин Саад] [Халид бин Ма'дан] деч [Джубайр бин Нуфаир Аль Хадлрами]; Расулуллах алейхи васаллам каласен: «Тендан деке тыгай еҥ толын, тудо ни лушкыдо, ни ласка огыл, - колтымо - ойган шӱм-влакым ойгандараш, петыралтше шинча-влакым почаш, колыштшо пылышым колышташ, йыгырмут-влакым тӧрлаш, тыге ойлат; Аллах Субханаху ва Таала деч посна кумалме праван юмо уке.
Imam Darimi : 10
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ الْحِزَامِيُّ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي قَيْسٍ عَنْ عَطَاءٍ قَالَ كَانَ رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَهُ إِلَيْهِ حَاجَةٌ فَمَشَى مَعَهُ حَتَّى دَخَلَ قَالَ فَإِحْدَى رِجْلَيْهِ فِي الْبَيْتِ وَالْأُخْرَى خَارِجَهُ كَأَنَّهُ يُنَاجِي فَالْتَفَتَ فَقَالَ أَتَدْرِي مَنْ كُنْتُ أُكَلِّمُ إِنَّ هَذَا مَلَكٌ لَمْ أَرَهُ قَطُّ قَبْلَ يَوْمِي هَذَا اسْتَأْذَنَ رَبَّهُ أَنْ يُسَلِّمَ عَلَيَّ قَالَ إِنَّا آتَيْنَاكَ أَوْ أَنْزَلْنَا الْقُرْآنَ فَصْلًا وَالسَّكِينَةَ صَبْرًا وَالْفُرْقَانَ وَصْلًا
Мыланна каласен [Мухаммед бин Язид Аль Хизами] [Исхак бин Сулейман] деч ['Амр бин Абу Каис] гыч ['Ата`] каласен, тудо каласен; Пророкын ик йолташыже тудлан кӱлеш лийын. Тудо тудын дене пырля коштын, кунам тудо пӧртыш пурен да ик йолжо пӧрт кӧргыштӧ, весыже пӧрт деч ӧрдыжтӧ лийын, тыге чучын, пуйто Аллахын колтымо еҥже ик пӧръеҥ дене мутланен, тидын деч вара тудо савырнен да йолташыжлан ойлен: Палет, кӧ дене мый кутырем? тудо суксо лийын, кудым мый нигунамат ужын омыл, суксо шке Господь деч разрешенийым йодын, мыланем саламым каласаш манын. Аллах каласен: «Чынжымак, ме тендан деке толынна але Кораным дела-влакым решатлыше семын, Ас Сакина чытымаш семын да Аль-Фурконым вӱдышӧ семын колтенна».
Imam Darimi : 11
أَخْبَرَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا رَيْحَانُ هُوَ ابْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبَّادٌ هُوَ ابْنُ مَنْصُورٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ عَطِيَّةَ أَنَّهُ سَمِعَ رَبِيعَةَ الْجُرَشِيَّ يَقُولُ أُتِيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقِيلَ لَهُ لِتَنَمْ عَيْنُكَ وَلْتَسْمَعْ أُذُنُكَ وَلْيَعْقِلْ قَلْبُكَ قَالَ فَنَامَتْ عَيْنَايَ وَسَمِعَتْ أُذُنَايَ وَعَقَلَ قَلْبِي قَالَ فَقِيلَ لِي سَيِّدٌ بَنَى دَارًا فَصَنَعَ مَأْدُبَةً وَأَرْسَلَ دَاعِيًا فَمَنْ أَجَابَ الدَّاعِيَ دَخَلَ الدَّارَ وَأَكَلَ مِنْ الْمَأْدُبَةِ وَرَضِيَ عَنْهُ السَّيِّدُ وَمَنْ لَمْ يُجِبْ الدَّاعِيَ لَمْ يَدْخُلْ الدَّارَ وَلَمْ يَطْعَمْ مِنْ الْمَأْدُبَةِ وَسَخِطَ عَلَيْهِ السَّيِّدُ قَالَ فَاللَّهُ السَّيِّدُ وَمُحَمَّدٌ الدَّاعِي وَالدَّارُ الْإِسْلَامُ وَالْمَأْدُبَةُ الْجَنَّةُ
Мыланна каласен [Муджахид бин Муса] каласен [Райхан Ибну Саид] каласен ['Аббад Ибну Мансур] деч [Айюб] деч [Абу Килаба] деч ['Атия], тудо колын [Рабия Аль-Джурасий] ойлен; Пророк саллаллаху алейхи васаллам конденыт да тудлан ойленыт: «Пожалуйста, шинчат мален колто, пылышет колеш, шӱмет шона». Тудо каласен: тунам шинчам ужеш, пылышем колеш, а чонем шона. Тудо каласен; Мый уверым налынам ‘Ик оза уло, тудо пӧртым чоҥа, вара банкетым ямдыла, вара тудо иктаж-кӧм банкетыш ӱжаш колта, кӧ йыҥгыртышылан вашешта да пӧртыш пура да кочкышым кочкын, оза тудын дене куанен. Вес могырым, кӧ ӱжшӧ еҥын ӱжмыжлан вашештен огыл да пӧртыш ок пуро да кочкышым ок коч, тунам тудлан Оза шыдешка. Вара тудо каласен: Оза – Аллах Субханаху Ва Таала, ӱжшӧ – Мухаммед шаллаллаху алейхи васаллам, пӧрт – ислам, а кочкыш – пылпомыш.
Imam Darimi : 12
أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مَيْمُونٍ التَّمِيمِيِّ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ إِلَى الْبَطْحَاءِ وَمَعَهُ ابْنُ مَسْعُودٍ فَأَقْعَدَهُ وَخَطَّ عَلَيْهِ خَطًّا ثُمَّ قَالَ لَا تَبْرَحَنَّ فَإِنَّهُ سَيَنْتَهِي إِلَيْكَ رِجَالٌ فَلَا تُكَلِّمْهُمْ فَإِنَّهُمْ لَنْ يُكَلِّمُوكَ فَمَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيْثُ أَرَادَ ثُمَّ جَعَلُوا يَنْتَهُونَ إِلَى الْخَطِّ لَا يُجَاوِزُونَهُ ثُمَّ يَصْدُرُونَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ جَاءَ إِلَيَّ فَتَوَسَّدَ فَخِذِي وَكَانَ إِذَا نَامَ نَفَخَ فِي النَّوْمِ نَفْخًا فَبَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُتَوَسِّدٌ فَخِذِي رَاقِدٌ إِذْ أَتَانِي رِجَالٌ كَأَنَّهُمْ الْجِمَالُ عَلَيْهِمْ ثِيَابٌ بِيضٌ اللَّهُ أَعْلَمُ مَا بِهِمْ مِنْ الْجَمَالِ حَتَّى قَعَدَ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ عِنْدَ رَأْسِهِ وَطَائِفَةٌ مِنْهُمْ عِنْدَ رِجْلَيْهِ فَقَالُوا بَيْنَهُمْ مَا رَأَيْنَا عَبْدًا أُوتِيَ مِثْلَ مَا أُوتِيَ هَذَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ عَيْنَيْهِ لَتَنَامَانِ وَإِنَّ قَلْبَهُ لَيَقْظَانُ اضْرِبُوا لَهُ مَثَلًا سَيِّدٌ بَنَى قَصْرًا ثُمَّ جَعَلَ مَأْدُبَةً فَدَعَا النَّاسَ إِلَى طَعَامِهِ وَشَرَابِهِ ثُمَّ ارْتَفَعُوا وَاسْتَيْقَظَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ ذَلِكَ فَقَالَ لِي أَتَدْرِي مَنْ هَؤُلَاءِ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ هُمْ الْمَلَائِكَةُ قَالَ وَهَلْ تَدْرِي مَا الْمَثَلُ الَّذِي ضَرَبُوهُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ الرَّحْمَنُ بَنَى الْجَنَّةَ فَدَعَا إِلَيْهَا عِبَادَهُ فَمَنْ أَجَابَهُ دَخَلَ جَنَّتَهُ وَمَنْ لَمْ يُجِبْهُ عَاقَبَهُ وَعَذَّبَهُ
Мемнан деке увертареныт [Аль-Хасан бин Али] мыланна [Абу Усама] [Джафар бин Маймун Ат Тамими] деч [Абу Усман Ан Нахди] каласен, мом Расулуллах алейхи васаллам Батхашке лектын да тудын дене пырля Ибн Масуд Радлияллахуанху, вара Расулуллах саллаллах Бата Ибн Масуд дене, вара тудо Ибн Масудлан шинчаш йодын да тудлан шеледыше линийым ыштен. Вара каласен: Нигунам тиде вер гыч ит кай, вет тыйым южо еҥ вашлиеш да тый нунын дене мутланен от керт, нуно тый денет мутланен огыт керт. Вара пророк саллаллаху алейхи васаллам шке корныжым умбакыже шуен, кушто тудо шонен. Вара калык шеледыше линий деке миен шуын да тудым эртен огыл, вара нуно пророк деке каеныт. Йӱд мучаш марте тудо мый декем толын да, ӱпым подушка семын кучылтын, мален колтен, а мален колтымо годым шӱлышыжым колын. Кунам Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам мыйын ӱмбалне мален, пӧръеҥ-влак мотор чуриян, чыла ош вургемым чиен, толыныт. Шӱлыш, могай мотор улыт! тыге нунын кокла гыч ик тӱшкаже пророкын вуйыштыжо шинчын, а вес тӱшкаже мемнан воктене да икте-весыштлан ойленыт: мемнан нигунамат тарзе лийын огыл, кудылан пророклан пуымо гай пӧлекым пуэныт. Тиде еҥын шинчаже мален, а шӱмжӧ ойган, тудлан притче дене ойлыза. Ну, тудо оза гай, кудо сарайым чоҥа, вара кочкышым ышта вара еҥ-влакым кочкаш-йӱаш ӱжеш, вара калык кавашке кӱза. Вара Аллахын Посланникше (Аллахын тыныслыкше да суапландарымашыже тудлан лийже) кынел шогале да мыланем каласен: палет, кӧ нуно улыт? вара мый вашештенам: Аллах Субханаху ва Таала да Тудын колтымо еҥже сайрак палат. Вара каласен: нуно суксо улыт. Вара адак каласыш: паледа мо тугай аналогий? Мый ойленам, Аллах Субханаху ва Таала да тудын колтымо еҥже, кӧ сайын пален, вашештен: Ар Рахман пылпомышым чоҥен, вара ӱжын -ӱжын- Шке тарзыже-влак тудын деке, кӧ приниматла пылпомышыш пура да кӧ отказым пуа, тунам тудо тудым наказатлымаш да азапландара.
Imam Darimi : 13
أَخْبَرَنَا نُعَيْمُ بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ عَنْ بَحِيرٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَمْرٍو السُّلَمِيُّ عَنْ عُتْبَةَ بْنِ عَبْدٍ السُّلَمِيِّ أَنَّهُ حَدَّثَهُمْ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُ رَجُلٌ كَيْفَ كَانَ أَوَّلُ شَأْنِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ كَانَتْ حَاضِنَتِي مِنْ بَنِي سَعْدِ بْنِ بَكْرٍ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَابْنٌ لَهَا فِي بَهْمٍ لَنَا وَلَمْ نَأْخُذْ مَعَنَا زَادًا فَقُلْتُ يَا أَخِي اذْهَبْ فَأْتِنَا بِزَادٍ مِنْ عِنْدِ أُمِّنَا فَانْطَلَقَ أَخِي وَمَكَثْتُ عِنْدَ الْبَهْمِ فَأَقْبَلَ طَائِرَانِ أَبْيَضَانِ كَأَنَّهُمَا نَسْرَانِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ أَهُوَ هُوَ قَالَ الْآخَرُ نَعَمْ فَأَقْبَلَا يَبْتَدِرَانِي فَأَخَذَانِي فَبَطَحَانِي لِلْقَفَا فَشَقَّا بَطْنِي ثُمَّ اسْتَخْرَجَا قَلْبِي فَشَقَّاهُ فَأَخْرَجَا مِنْهُ عَلَقَتَيْنِ سَوْدَاوَيْنِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ ائْتِنِي بِمَاءِ ثَلْجٍ فَغَسَلَ بِهِ جَوْفِي ثُمَّ قَالَ ائْتِنِي بِمَاءِ بَرَدٍ فَغَسَلَ بِهِ قَلْبِي ثُمَّ قَالَ ائْتِنِي بِالسَّكِينَةِ فَذَرَّهُ فِي قَلْبِي ثُمَّ قَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ حُصْهُ فَحَاصَهُ وَخَتَمَ عَلَيْهِ بِخَاتَمِ النُّبُوَّةِ ثُمَّ قَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ اجْعَلْهُ فِي كِفَّةٍ وَاجْعَلْ أَلْفًا مِنْ أُمَّتِهِ فِي كِفَّةٍ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا أَنَا أَنْظُرُ إِلَى الْأَلْفِ فَوْقِي أُشْفِقُ أَنْ يَخِرَّ عَلَيَّ بَعْضُهُمْ فَقَالَ لَوْ أَنَّ أُمَّتَهُ وُزِنَتْ بِهِ لَمَالَ بِهِمْ ثُمَّ انْطَلَقَا وَتَرَكَانِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفَرِقْتُ فَرَقًا شَدِيدًا ثُمَّ انْطَلَقْتُ إِلَى أُمِّي فَأَخْبَرْتُهَا بِالَّذِي لَقِيتُ فَأَشْفَقَتْ أَنْ يَكُونَ قَدْ الْتَبَسَ بِي فَقَالَتْ أُعِيذُكَ بِاللَّهِ فَرَحَلَتْ بَعِيرًا لَهَا فَجَعَلَتْنِي عَلَى الرَّحْلِ وَرَكِبَتْ خَلْفِي حَتَّى بُلْغَتِنَا إِلَى أُمِّي فَقَالَتْ أَدَّيْتُ أَمَانَتِي وَذِمَّتِي وَحَدَّثَتْهَا بِالَّذِي لَقِيتُ فَلَمْ يَرُعْهَا ذَلِكَ وَقَالَتْ إِنِّي رَأَيْتُ حِينَ خَرَجَ مِنِّي يَعْنِي نُورًا أَضَاءَتْ مِنْهُ قُصُورُ الشَّامِ
Мыланна каласен [Ну'аим бин Хаммад] каласен [Бакийя] [Бахир] деч [Халид бин Ма'дан] каласен ['Абдур Рахман бин Амр Ас Сулами] деч ['Утбах бин Абд Ас Сулами] Тудо нунылан каласен, да тудо ик йолташыже лийын Саллах саллахит лийын, ик пӧръеҥ Расулуллах деч йодын: «Аллахын колтымо еҥже, тыйын илышет тӱҥалтыш могай лийын?» тудо вашештен: Тунам мыйын приёмный авам Бани Саад бин Бакр гыч ӱдырамаш лийын. Тунам мый да тиде тукым гыч эше ик изи йоча вольыкым кӱтенна. Продовольствийым конден огынал манын, йолташем деч йодым: Ой, шольым, мӧҥгышкӧ кае, авана деч провизийым йод. Вара изам каен, вольыкым ончаш мый шкетын кодынам. Кенета орол гай кок ош кайык тольо, иктыже весылан ойла, чынак тудо мо? вашештыш весе; Ооба! вара коктынат мыйым йыр авырен налыныт да тарватеныт да шаркаленыт, вара пагаремым почыныт, вара шӱмемым луктыныт, тудым почыныт да кок шем комым луктыныт. Вара коктын иктыже йолташыжлан каласен: Лум вӱдым пу, вара тудын дене пагарым мушкын колта. Вара адак каласен: йӱштӧ вӱдым пу». А тудо шӱм-чонем мушкын. Вара тудо каласен: пу мыланем Ас Сакина -тыныслыкым-! вара шӱмыштем шыжыктен. Вара иктыже йолташыжлан каласен: ургыза! вара тудым пидын да тудо хатам нубувах -пророк-влакын леведышышт- дене палемден. Вара иктыже йолташыжлан каласен: тудым ик шкалан шындыза да тӱжем еҥжым ик шкаланже шындыза. Вара Расулуллах саллаллаху алейхи васаллям каласен: тунам мый шке ӱмбалне тӱжем еҥым ужынам, сандене нунын кокла гыч южышт мыйын ӱмбакем волен кертыт манын лӱдынам, вара пӧръеҥ уэш каласен: тудын калыкшым тудын дене нелытлаш гын, тудо, мутат уке, шке калыкше деч нелырак лиеш ыле, а вара нуно коктынат мыйым коденыт. Расулуллах алейхи васаллам каласен: мый пеш лӱдынам, вара вӱдыжгӧ медсестра деке куржынам да тудлан мый денем мо лийын нерген каласкаленам. Тудо мый денем ала-мо лиеш манын тургыжланен, вара каласен: мый тендан верч аралыме шотышто Аллах Субханаху ва Таала деч йодам. Вара тудо шке имньыжым каяш ямдылен да мыйым верблюдыш шынден да тудо мыйын почешем авам деке миен шумешке мунчалтен, вара тудо авамлан каласен: мый шке ӱмбакем шындыме мандатым да нелытым шуктенам, вара тудо мыланем мо лиймым каласкален. Но тидыже тудым ӧрыктарен огыл, чынжымак авам вашештен: Ончыч мый тудым эше ужынам, кунам тудо мыйын мӱшкыр гыч гына лектын, лӱмнержым Сирийын престолыштыжо волгалтарыше волгыдым.
Imam Darimi : 14
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِمْرَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عُثْمَانَ الْقُرَشِيُّ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي ذَرٍّ الْغِفَارِيِّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ عَلِمْتَ أَنَّكَ نَبِيٌّ حَتَّى اسْتَيْقَنْتَ فَقَالَ يَا أَبَا ذَرٍّ أَتَانِي مَلَكَانِ وَأَنَا بِبَعْضِ بَطْحَاءِ مَكَّةَ فَوَقَعَ أَحَدُهُمَا عَلَى الْأَرْضِ وَكَانَ الْآخَرُ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ أَهُوَ هُوَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَزِنْهُ بِرَجُلٍ فَوُزِنْتُ بِهِ فَوَزَنْتُهُ ثُمَّ قَالَ فَزِنْهُ بِعَشَرَةٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ ثُمَّ قَالَ زِنْهُ بِمِائَةٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ ثُمَّ قَالَ زِنْهُ بِأَلْفٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَيْهِمْ يَنْتَثِرُونَ عَلَيَّ مِنْ خِفَّةِ الْمِيزَانِ قَالَ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ لَوْ وَزَنْتَهُ بِأُمَّتِهِ لَرَجَحَهَا
Мыланна каласен [Абдулла бин Имран] каласен [Абу Дауд] мыланна [Джафар бин Уцман Аль Кураси] [Усман бин Урва бин Аз Зубайр] деч [ачаже] деч [Абу Дзар Аль Гифари] Радлияллахуанху деч каласен, манын тудо; Мый йодым, о, Аллахын колтымо еҥже, кузе тый пророк улат манын ӱшанен кертат? Пророк вашештен: О, Абу-Дзар, кок суксо мый декем толыныт, кунам мый Маккаште ик ерыште лийынам. Иктыже мландышке вола, а весыже кава ден мланде коклаште. Иктыже йолташыжлан каласен: чынже денак тудо мо? вара йолташыже вашешта: да! вара адак каласыш: вара тудым иктаж-кӧ дене висыме, тунам мыйым лу еҥ дене висыме да мый нунын деч нелырак улам. Вара адак каласыш: «Шӱдӧ еҥ дене тудым висыза», садлан мыйым висеныт да нунын деч нелырак лийынам. Вара адак каласыш: «Тугеже шкендым тӱжем еҥ дене висен нал», вара мыйым нелыныт да нунын деч нелырак лийынам. Тунам мый нуным шкаланже тар улмылан кӧра шыргыжмыштым ужынам, тунам кок суксо кокла гыч иктыже йолташыжлан каласен: кеч тудым чыла калыкше дене нелытлаш гынат, тудо садак нунын деч нелырак лиеш.
Imam Darimi : 15
أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ خَلِيلٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُنَادِيهِمْ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّمَا أَنَا رَحْمَةٌ مُهْدَاةٌ
Мыланна каласен [Исмаил бин Халил] каласен [Али бин Мушир] каласен [Аль А'маси] деч [Абу Салих], тудо каласен; Пророк саллаллаху алейхи васаллам ик гана нуным ӱжын; О калык, чынак мый чаманыше да вӱдышӧ улам.
Imam Darimi : 16
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَرِيفٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَأَقْبَلَ أَعْرَابِيٌّ فَلَمَّا دَنَا مِنْهُ قَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْنَ تُرِيدُ قَالَ إِلَى أَهْلِي قَالَ هَلْ لَكَ فِي خَيْرٍ قَالَ وَمَا هُوَ قَالَ تَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ قَالَ وَمَنْ يَشْهَدُ عَلَى مَا تَقُولُ قَالَ هَذِهِ السَّلَمَةُ فَدَعَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهِيَ بِشَاطِئِ الْوَادِي فَأَقْبَلَتْ تَخُدُّ الْأَرْضَ خَدًّا حَتَّى قَامَتْ بَيْنَ يَدَيْهِ فَاسْتَشْهَدَهَا ثَلَاثًا فَشَهِدَتْ ثَلَاثًا أَنَّهُ كَمَا قَالَ ثُمَّ رَجَعَتْ إِلَى مَنْبَتِهَا وَرَجَعَ الْأَعْرَابِيُّ إِلَى قَوْمِهِ وَقَالَ إِنْ اتَّبَعُونِي أَتَيْتُكَ بِهِمْ وَإِلَّا رَجَعْتُ فَكُنْتُ مَعَكَ
Мыланна каласен [Мухаммед бин Тариф] каласен [Мухаммед бин Фудлайл] каласен [Абу Хайян] гыч ['Атха`] гыч [Ибн Умар] Радлияллаху'анху, тудо каласен; Кунам ме Расулуллах алейхи васаллам дене пырля путешествийыште лийынна, ме бедуин араб дене вашлийынна да тудын деке лишеммеке, Расулуллах алейхи васаллам тудлан каласен: кушко кает? Бедуин араб вашештен: мый шке ешем дене палыме лияш шонем. Тунам Апостол каласен: иктаж-мом сайым йодат мо? тудо вашештен: мо тугай порылык? Расулуллах алейхи васаллам каласен: лӱмнержым, те таныкледа, молан манаш гын, Аллах Субханаху ва Таала деч посна кумалме йӧрышӧ юмо уке, да таныкледа, молан манаш гын, Мухаммед шаллаллаху алейхи васаллам Тудын тарзыже да колтымо еҥже улеш. Бедуин араб каласен: вара кӧ тендан ойлымыда чын улмыжым доказатлен кертеш? Пророк вашештен: Салама пушеҥге, тыге пророк тудым ӱжын, кунам пушеҥге курык серыште лийын, вара пушеҥге мландым шеледымаш дене пророк деке лишемын, пушеҥге ончылно Расулулла салляллаху алейхи васаллам марте шуын. Апостол тудым кум гана таныклаш йодын. Тудо тыгак кум гана таныклен, кузе каласен пророк саллаллаху алейхи васаллам, а вара пушеҥге кушмо верышкыже пӧртылын. Бедуин араб шке калыкше деке пӧртылын да каласен; Нуно мыйын почеш каят гын, мый нуным кугыжа дене вашлияш наҥгаем -Расулуллах саллаллаху алейхи васаллям-, уке гын, мый кугыжа деке пӧртылам да тудын дене кодам.
Imam Darimi : 17
أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ خَرَجْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ وَكَانَ لَا يَأْتِي الْبَرَازَ حَتَّى يَتَغَيَّبَ فَلَا يُرَى فَنَزَلْنَا بِفَلَاةٍ مِنْ الْأَرْضِ لَيْسَ فِيهَا شَجَرٌ وَلَا عَلَمٌ فَقَالَ يَا جَابِرُ اجْعَلْ فِي إِدَاوَتِكَ مَاءً ثُمَّ انْطَلِقْ بِنَا قَالَ فَانْطَلَقْنَا حَتَّى لَا نُرَى فَإِذَا هُوَ بِشَجَرَتَيْنِ بَيْنَهُمَا أَرْبَعُ أَذْرُعٍ فَقَالَ يَا جَابِرُ انْطَلِقْ إِلَى هَذِهِ الشَّجَرَةِ فَقُلْ يُقَلْ لَكِ الْحَقِي بِصَاحِبَتِكِ حَتَّى أَجْلِسَ خَلْفَكُمَا فَرَجَعَتْ إِلَيْهَا فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَلْفَهُمَا ثُمَّ رَجَعَتَا إِلَى مَكَانِهِمَا فَرَكِبْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَسُولُ اللَّهِ بَيْنَنَا كَأَنَّمَا عَلَيْنَا الطَّيْرُ تُظِلُّنَا فَعَرَضَتْ لَهُ امْرَأَةٌ مَعَهَا صَبِيٌّ لَهَا فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنِي هَذَا يَأْخُذُهُ الشَّيْطَانُ كُلَّ يَوْمٍ ثَلَاثَ مِرَارٍ قَالَ فَتَنَاوَلَ الصَّبِيَّ فَجَعَلَهُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ مُقَدَّمِ الرَّحْلِ ثُمَّ قَالَ اخْسَأْ عَدُوَّ اللَّهِ أَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اخْسَأْ عَدُوَّ اللَّهِ أَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا ثُمَّ دَفَعَهُ إِلَيْهَا فَلَمَّا قَضَيْنَا سَفَرَنَا مَرَرْنَا بِذَلِكَ الْمَكَانِ فَعَرَضَتْ لَنَا الْمَرْأَةُ مَعَهَا صَبِيُّهَا وَمَعَهَا كَبْشَانِ تَسُوقُهُمَا فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ اقْبَلْ مِنِّي هَدِيَّتِي فَوَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا عَادَ إِلَيْهِ بَعْدُ فَقَالَ خُذُوا مِنْهَا وَاحِدًا وَرُدُّوا عَلَيْهَا الْآخَرَ قَالَ ثُمَّ سِرْنَا وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَنَا كَأَنَّمَا عَلَيْنَا الطَّيْرُ تُظِلُّنَا فَإِذَا جَمَلٌ نَادٌّ حَتَّى إِذَا كَانَ بَيْنَ سِمَاطَيْنِ خَرَّ سَاجِدًا فَحَبَسَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ عَلَيَّ النَّاسَ مَنْ صَاحِبُ الْجَمَلِ فَإِذَا فِتْيَةٌ مِنْ الْأَنْصَارِ قَالُوا هُوَ لَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَمَا شَأْنُهُ قَالُوا اسْتَنَيْنَا عَلَيْهِ مُنْذُ عِشْرِينَ سَنَةً وَكَانَتْ بِهِ شُحَيْمَةٌ فَأَرَدْنَا أَنْ نَنْحَرَهُ فَنَقْسِمَهُ بَيْنَ غِلْمَانِنَا فَانْفَلَتَ مِنَّا قَالَ بِيعُونِيهِ قَالُوا لَا بَلْ هُوَ لَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَمَّا لِي فَأَحْسِنُوا إِلَيْهِ حَتَّى يَأْتِيَهُ أَجَلُهُ قَالَ الْمُسْلِمُونَ عِنْدَ ذَلِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ نَحْنُ أَحَقُّ بِالسُّجُودِ لَكَ مِنْ الْبَهَائِمِ قَالَ لَا يَنْبَغِي لِشَيْءٍ أَنْ يَسْجُدَ لِشَيْءٍ وَلَوْ كَانَ ذَلِكَ كَانَ النِّسَاءُ لِأَزْوَاجِهِنَّ
Мемнан деке [Убайдуллах бин Муса] [Иса бин Абдул Малик] деч [Абу Аз Зубайр] деч [Джабир] Радлияллахуанху деч увертарен, тудо каласен; Мый пророк дене пырля путешествийыш лектынам, а кунам тудо шкежым лыпландараш шонен, эре шылын, тыге тудым ужаш ок лий. Тунам ме кугу пасушто лийынна, кушто пушеҥге да илыш пале-влак лийын огытыл, да тудо каласен: «О, Джабир, шке лончыда гыч вӱдым нал, да корным умбакыже шуена». Джабир каласен, ме умбакыже ошкылынна, кунам ме шинча деч посна кодынна. Кенета кок пушеҥге койо, нунын коклаште ныл метр тораште. Тудо каласен: пожалуйста, пушеҥге деке лишем, тудын деч мутланаш йод, тудо вашешта, тудлан каласе: «Тендан воктене пушеҥге деке тол, мый тендан коктынат почеш шинчым». Пушеҥге лишеме – тудын йолташыже, тудын воктенысе пушеҥге – да коктын почеш пророк саллаллаху алейхи васаллям шинчын, вара кок пушеҥге шке верышкышт пӧртылыныт. Умбакыже ме шке ӱмбакыже шинчынна, да ӱмбалне мемнам кайык леведын, вара ӱдырамаш ден тудын икшывыже Аллахын колтымо еҥжым кученыт, манын тудо; О, Аллахын колтымо еҥже, мыйын йочам чынжымак кажне кечын кум гана диавол дене тургыжландара. Джабир каласен; вара Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам йочам налын да шке машинаже ончылно шынден вара тудо каласен; Аллахын тушманже, кае! Мый Аллахын колтымо еҥже улам. Тидым Апостол кум гана ойлен. Вара ӱдырамашлан пӧртылтен. Корно гыч пӧртылмеке, ме ондакысе корно дене эртенна, ик ӱдырамаш ден икшывыже мемнам кӱтӱчӧ кок шорык дене кученыт. Вара тудо каласен; О Расулуллах алейхи васаллам, пожалуйста, мый дечем тиде пӧлекым нал, тыйым чын колтышо верч диавол угыч ок тол. — Тудо каласен: иктым нал да весым тудлан пӧртыл. Вара ме корным умбакыже шуенна да кайык-влак мемнам леведыныт гай чучыныт, кенета теве куржын каен, но кок пушеҥге роща деке миен шумеке, вигак кумык возын да пророк саллаллаху алейхи ва саллям тудым кучен. Апостол калык деч йодын: «Толза тышке, калык, тиде теве кӧн озаже? Тыге Ансар гыч икмыняр рвезе вашештеныт; тудо мемнан, о, Аллахын колтымо еҥже, тудо йодын: мом тудо шижеш? Нуно вашештеныт; Ме тудым витле ий ончен нойенна да тудын шуко ӱпшӧ лийын - тудо ӱпшӧ лийын - сандене ме тудым пуштын, икшыве-влак коклаште пайлаш шоненна, но тудо мемнан деч куржын. Тудо каласен: «Яра, тугеже мыланем гына ужале. '. Нуно вашештеныт; — Ой, огеш кӱл, ача, но теве тендан величествылан пӧлек семын сита. Пророк каласен; — Яра, тудо мыйын гын, тудын дене поро лий, тудо колымешке. Тунам мусульман-влак ойленыт; О, Аллахын колтымо еҥже, ме янлык-влакын кугыжаштлан кумык возаш утларак праван улына, тудо каласен: ик янлыклан вес янлыклан кумык возаш ок лий, тыге ышташ лиеш гын, ӱдырамаш-влаклан шке пӧръеҥыштлан кумык возаш лиеш ыле.
Imam Darimi : 18
حَدَّثَنَا يَعْلَى حَدَّثَنَا الْأَجْلَحُ عَنْ الذَّيَّالِ بْنِ حَرْمَلَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ أَقْبَلْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى دُفِعْنَا إِلَى حَائِطٍ فِي بَنِي النَّجَّارِ فَإِذَا فِيهِ جَمَلٌ لَا يَدْخُلُ الْحَائِطَ أَحَدٌ إِلَّا شَدَّ عَلَيْهِ فَذَكَرُوا ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَاهُ فَدَعَاهُ فَجَاءَ وَاضِعًا مِشْفَرَهُ عَلَى الْأَرْضِ حَتَّى بَرَكَ بَيْنَ يَدَيْهِ فَقَالَ هَاتُوا خِطَامًا فَخَطَمَهُ وَدَفَعَهُ إِلَى صَاحِبِهِ ثُمَّ الْتَفَتَ فَقَالَ مَا بَيْنَ السَّمَاءِ إِلَى الْأَرْضِ إِلَّا يَعْلَمُ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ إِلَّا عَاصِيَ الْجِنِّ وَالْإِنْسِ
Мыланна каласен [Я'ла] каласен [Аль Аджлах] деч [Адз Дзайял бин Хармалах] деч [Джабир бин Абдулла] Радлияллаху'анху тудо каласен; ме пророк дене пырля путешествий гыч пӧртылынна. Бани Наджар ялыш миен шумешке, кенета плантацийыш пураш шонышо-влакым теве петырен. Тидын нерген Расулуллахлан увертареныт, сандене тудо тудын деке миен да теве ӱжын. Теве толын да мланде ӱмбаке умшажым пыштен, тудын ончылно йолжым савырен. Вара мане: кӱртньӧ мылам нал, вара кӱртньӧ дене пидын, озажлан пӧртылтен. Вара тудо мӧҥгеш ончале да каласен: «Пылпомыш ден мланде коклаште иктат уке, но тудо пала, мый чынжымак Аллахын колтымо еҥже улам, колыштдымо-влак деч посна; джинн ден айдеме деч.
Imam Darimi : 19
أَخْبَرَنَا الْحَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ فَرْقَدٍ السَّبَخِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ امْرَأَةً جَاءَتْ بِابْنٍ لَهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنِي بِهِ جُنُونٌ وَإِنَّهُ يَأْخُذُهُ عِنْدَ غَدَائِنَا وَعَشَائِنَا فَيُخَبَّثُ عَلَيْنَا فَمَسَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَدْرَهُ وَدَعَا فَثَعَّ ثَعَّةً وَخَرَجَ مِنْ جَوْفِهِ مِثْلُ الْجِرْوِ الْأَسْوَدِ فَسَعَى
Мемнан деке увертареныт [Аль Хаджадж бин Минхал] мыланна [Хаммад бин Салама] [Фаркад Ас Сабахи] гыч [Саид бин Джубайр] гыч [Ибн Аббас] Радлияллахуанху деч каласен, ик ӱдырамаш шке икшывыжым Расулулла саллаллаху алаихи васаллам деке кондаш толын да каласен: Расулуллах мыйын икшывем лийын джинн, джин эре пура, кунам ме кечывал кочкышым да кас кочкышым кочкына. мемнам, да мемнам вурсат. Вара Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам да тудын верч кумалын. Вара рӱзалте да умшаж гыч ала-мо – шем ӱшкыж гай – лекте да вара каен.
Imam Darimi : 20
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَعِيدٍ أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ الْعَبْدِيُّ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ طَهْمَانَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَعْرِفُ حَجَرًا بِمَكَّةَ كَانَ يُسَلِّمُ عَلَيَّ قَبْلَ أَنْ أُبْعَثَ إِنِّي لَأَعْرِفُهُ الْآنَ
Мыланна каласен [Мухаммед бин Саид] каласен [Яхья бин Абу Бакр Аль 'Абди] деч [Ибрагим бин Тахман] деч [Симак] деч [Джабир бин Самура] Радлияллаху'анху тудо каласен; Расулуллах алейхи васаллам каласен: «Мый чынжымак палем, Меккыште кӱ уло, тудын дене тудо мыйым колтымо деч ончыч саламлен. Чынжымак, мый ынде чынжымак палем'.