Imam Darimi : 1
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُؤَاخَذُ الرَّجُلُ بِمَا عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ مَنْ أَحْسَنَ فِي الْإِسْلَامِ لَمْ يُؤَاخَذْ بِمَا كَانَ عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَمَنْ أَسَاءَ فِي الْإِسْلَامِ أُخِذَ بِالْأَوَّلِ وَالْآخِرِ
Висьталӧмӧн миянлы [Мухаммад бин Юсуфлы] [Суфьянсянь] [Аль А’масисянь] [Абу Ваил]сянь [Абдулласянь], сійӧ шуис; Ӧти морт локтіс Аллахлӧн Ыджыдлун дорӧ да шуис: О Аллахлӧн Ыджыдлун, лоас-ӧ кодкӧ мыждӧма лёк уджъясысь, кодъясӧс сійӧ нуӧдіс невежество кадколастӧ? Апостол вочавидзис: Коді асьсӧ бура кутіс аслас исламскӧй кадӧ, сійӧс эз мыждыны лёк уджъясысь невежество кадӧ, но коді лёка - лёка - асьсӧ кутіс аслас исламскӧй кадӧ, сійӧс мыждісны -аслас мыжъясысь- либӧ воддза либӧ водзӧ вылӧ.
Imam Darimi : 2
أَخْبَرَنَا الْوَلِيدُ بْنُ النَّضْرِ الرَّمْلِيُّ عَنْ مَسَرَّةَ بْنِ مَعْبَدٍ مِنْ بَنِي الْحَارِثِ بْنِ أَبِي الْحَرَامِ مِنْ لَخْمٍ عَنْ الْوَضِينِ أَنَّ رَجُلًا أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا كُنَّا أَهْلَ جَاهِلِيَّةٍ وَعِبَادَةِ أَوْثَانٍ فَكُنَّا نَقْتُلُ الْأَوْلَادَ وَكَانَتْ عِنْدِي ابْنَةٌ لِي فَلَمَّا أَجَابَتْ وَكَانَتْ مَسْرُورَةً بِدُعَائِي إِذَا دَعَوْتُهَا فَدَعَوْتُهَا يَوْمًا فَاتَّبَعَتْنِي فَمَرَرْتُ حَتَّى أَتَيْتُ بِئْرًا مِنْ أَهْلِي غَيْرَ بَعِيدٍ فَأَخَذْتُ بِيَدِهَا فَرَدَّيْتُ بِهَا فِي الْبِئْرِ وَكَانَ آخِرَ عَهْدِي بِهَا أَنْ تَقُولَ يَا أَبَتَاهُ يَا أَبَتَاهُ فَبَكَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى وَكَفَ دَمْعُ عَيْنَيْهِ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ مِنْ جُلَسَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحْزَنْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ كُفَّ فَإِنَّهُ يَسْأَلُ عَمَّا أَهَمَّهُ ثُمَّ قَالَ لَهُ أَعِدْ عَلَيَّ حَدِيثَكَ فَأَعَادَهُ فَبَكَى حَتَّى وَكَفَ الدَّمْعُ مِنْ عَيْنَيْهِ عَلَى لِحْيَتِهِ ثُمَّ قَالَ لَهُ إِنَّ اللَّهَ قَدْ وَضَعَ عَنْ الْجَاهِلِيَّةِ مَا عَمِلُوا فَاسْتَأْنِفْ عَمَلَكَ
Миянлы [Аль Валид бин Ан Надлр Ар Рамли] [Масарра бин Ма'бадсянь] - Бани Аль Харит бин Абу Аль Харамсянь Лахминсянь - [Аль Вадлиинсянь] юӧртӧма, мый морт локтіс Пророк дорӧ саллаллаху алейхи васаллям да шуис: О Посланник Аллаха игнорируйтім миян кидол войтырӧс, мый ми важӧн лоим челядьӧн игноръясӧн, мый ми важӧн лоим кидол войтырлы кадӧ миян челядь, кодъяс радлісны, кор ме сылы звӧнитлі. Ӧти лунӧ звӧнитлі сылы да сійӧ пыр жӧ вочавидзис да муніс ме бӧрся. Кор ме вои ӧти семьяса скважина дорӧ, ме пыр жӧ кутчыси сылысь кисӧ да шыбиті скважинаӧ, тадзи помасис менам сыкӧд кад. Сійӧ шуис: «О, батьӧй, о, батьӧй». — синваыс эз лэччыв. Сэсся кодкӧ, коді пукаліс Расулуллахкӧд, шуис мортлы: тэ гажтӧмтін Расулуллахӧс. Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллям шуис мортлы: мед сійӧ лоас сыысь, мый сійӧ юаліс мыйкӧ важнӧй йылысь, мый сылы паныд сувтӧ, сэсся Апостол шуис мортлы: Повторит ассьыд висьттӧ нӧшта, сэсся сійӧ повторитіс висьтсӧ да Апостол бара бӧрдіс, кытчӧдз эз лэччы сылӧн синваыс, увтыртіс сылысь бородасӧ, сэсся сійӧ шуис: Аллах субханала периодитіс мыжсӧ. невежество, сідзкӧ, заводит ассьыд действиеястӧ выль сӧстӧм шыпассянь.
Imam Darimi : 3
أَخْبَرَنَا هَارُونُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سُلَيْمَانَ الْمُؤَدِّبِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَوْلَايَ أَنَّ أَهْلَهُ بَعَثُوا مَعَهُ بِقَدَحٍ فِيهِ زُبْدٌ وَلَبَنٌ إِلَى آلِهَتِهِمْ قَالَ فَمَنَعَنِي أَنْ آكُلَ الزُّبْدَ لِمَخَافَتِهَا قَالَ فَجَاءَ كَلْبٌ فَأَكَلَ الزُّبْدَ وَشَرِبَ اللَّبَنَ ثُمَّ بَالَ عَلَى الصَّنَمِ وَهُوَ إِسَافٌ وَنَائِلَةُ قَالَ هَارُونُ كَانَ الرَّجُلُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِذَا سَافَرَ حَمَلَ مَعَهُ أَرْبَعَةَ أَحْجَارٍ ثَلَاثَةً لِقِدْرِهِ وَالرَّابِعَ يَعْبُدُهُ وَيُرَبِّي كَلْبَهُ وَيَقْتُلُ وَلَدَهُ
Висьталіс миянлы [Харун бин Му`авия] [Ибрагим бин Сулайман Аль Му`аддибсянь] [Аль А'масисянь] [Муджахид]сянь, [менам воддза раб] висьталіс меным; мый сылӧн семьяыс кольӧма сыр да йӧв тыра мешӧк, медым вайны асланыс енъяслы, шуис сійӧ; менам семья тшӧктӧма меным сёйны сыр тайӧ енъясысь повзьӧмысь; сэсся локтіс пон, сёйис сыр да юис йӧв да писькӧдчис статуяяс вылын, сідзкӧ, Икаф да Наила статуяяс вылын. Гарун шуис: важ невежество кадӧ, кор морт кӧсйис ветлыны, сійӧ босьтіс аскӧдыс нёль из, на пиысь куимыс — дорйыны/кутны горшок - котёл/посуда - а нёльӧдыс — сылы юрбитны, велӧдны ассьыс понсӧ, да вины ассьыс кагасӧ.
Imam Darimi : 4
حَدَّثَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا رَيْحَانُ هُوَ ابْنُ سَعِيدٍ السَّامِيُّ حَدَّثَنَا عَبَّادٌ هُوَ ابْنُ مَنْصُورٍ عَنْ أَبِي رَجَاءٍ قَالَ كُنَّا فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِذَا أَصَبْنَا حَجَرًا حَسَنًا عَبَدْنَاهُ وَإِنْ لَمْ نُصِبْ حَجَرًا جَمَعْنَا كُثْبَةً مِنْ رَمْلٍ ثُمَّ جِئْنَا بِالنَّاقَةِ الصَّفِيِّ فَتَفَاجُّ عَلَيْهَا فَنَحْلُبُهَا عَلَى الْكُثْبَةِ حَتَّى نَرْوِيَهَا ثُمَّ نَعْبُدُ تِلْكَ الْكُثْبَةَ مَا أَقَمْنَا بِذَلِكَ الْمَكَانِ قَالَ أَبُو مُحَمَّد الصَّفِيُّ الْكَثِيرَةُ الْأَلْبَانِ
Миянлы висьталӧма [Муджахид бин Муса] висьталӧма миянлы [Райхан Ибну Саид Кыдзи Сами] висьталӧма миянлы [‘Аббад Ибну Мансур] [Абу Раджа’сянь], сійӧ шуис: невежество лунъясӧ, кор ми аддзим бур из, ми юрбитім сылы да кор ми эг аддзӧй бур санд, ми. Сэсся ми вайим шафи верблюдӧс, кор верблюдыс стрӧитіс сійӧс, ми нюжӧдім сылысь йӧвсӧ, медым ваӧн юклыны чукӧртӧм песк кучиксӧ, сэсся юрбитім песк кучиклы, кытчӧдз ми олім сійӧ местаын. Абу Мухаммад шуис: Шафи верблюдъяс — верблюдъяс, кодъяслӧн уна йӧв.
Imam Darimi : 5
أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ قَالَ قَالَ كَعْبٌ نَجِدُهُ مَكْتُوبًا مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا فَظٌّ وَلَا غَلِيظٌ وَلَا صَخَّابٌ بِالْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ وَأُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يُكَبِّرُونَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى كُلِّ نَجْدٍ وَيَحْمَدُونَهُ فِي كُلِّ مَنْزِلَةٍ وَيَتَأَزَّرُونَ عَلَى أَنْصَافِهِمْ وَيَتَوَضَّئُونَ عَلَى أَطْرَافِهِمْ مُنَادِيهِمْ يُنَادِي فِي جَوِّ السَّمَاءِ صَفُّهُمْ فِي الْقِتَالِ وَصَفُّهُمْ فِي الصَّلَاةِ سَوَاءٌ لَهُمْ بِاللَّيْلِ دَوِيٌّ كَدَوِيِّ النَّحْلِ وَمَوْلِدُهُ بِمَكَّةَ وَمُهَاجِرُهُ بِطَابَةَ وَمُلْكُهُ بِالشَّامِ
Висьталіс миянлы [Аль Хасан бин Ар Раби'] висьталіс миянлы [Абул Ахваш] [Аль А’маси]сянь [Абу Салих]сянь, сійӧ шуис; [Кааб] шуис; ми аддзим гижöдöн: Мухаммад Расулуллах салляллаху алейхи васаллям, сiйö эз вöв сьӧкыд аслас сёрниын, эз вöв сьӧкыд характера, эз гораа сёрнитны, кор рынок вылын, эз мынтысь лёкысь лёкöн, но вочавидзис прöститöмöн да прöститöмöн, сылöн йöзыс вöлiны йöзöн, кодъяс век вöчисны тахмид беррифби вылö/ Аллахöс ошкöм- либö война, найö быд керкаын ошкисны Аллах Субханаху ва Таалаöс, шöр юкöныс саронгъясöн, омöльтчöмысь быд член дорö омöльтчöмöн, налöн призыв кылö енэжын, налöн война дырйи шафыс молитва дырйи шаф кодь, налöн гöлöсъясыс — кор лыддьöны Коран да вöчöны сылöн роки — . эмиграция местаыс Таабаын — Мединаын — а сылӧн царствоыс Шам карын.
Imam Darimi : 6
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ حَدَّثَنِي خَالِدٌ هُوَ ابْنُ يَزِيدَ عَنْ سَعِيدٍ هُوَ ابْنُ أَبِي هِلَالٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ أُسَامَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ سَلَامٍ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ إِنَّا لَنَجِدُ صِفَةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا أَرْسَلْنَاكَ شَاهِدًا وَمُبَشِّرًا وَنَذِيرًا وَحِرْزًا لِلْأُمِّيِّينَ أَنْتَ عَبْدِي وَرَسُولِي سَمَّيْتُهُ الْمُتَوَكِّلَ لَيْسَ بِفَظٍّ وَلَا غَلِيظٍ وَلَا صَخَّابٍ بِالْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ مِثْلَهَا وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَتَجَاوَزُ وَلَنْ أَقْبِضَهُ حَتَّى نُقِيمَ الْمِلَّةَ الْمُتَعَوِّجَةَ بِأَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ يَفْتَحُ بِهِ أَعْيُنًا عُمْيًا وَآذَانًا صُمًّا وَقُلُوبًا غُلْفًا قَالَ عَطَاءُ بْنُ يَسَارٍ وَأَخْبَرَنِي أَبُو وَاقِدٍ اللَّيْثِيُّ أَنَّهُ سَمِعَ كَعْبًا يَقُولُ مِثْلَ مَا قَالَ ابْنُ سَلَامٍ
Висьталіс миянлы [Абдулла бин Салих] висьталіс меным [Аль Лаитс] висьталіс меным [Халид Ибну Язид] [Саид Ибн Абу Хилалсянь] [Хилал бин Усамасянь] [‘Ата’ бин Ясарсянь] [Ибн Саламсянь], мый сійӧ шуис; ми восьтім характер Расулуллах саллаллаху 'алейхи васаллям 'Збыльысь Ми ыстім тэнӧ свидетельӧн, бур юӧр сетысьӧн да ӧлӧдысьӧн', коді отсасьӧ Уммилы, тэ Менам служанка Менам Посланник, ме нимті сійӧс Аль Мутаваккил, сылӧн сёрниыс эз ло сьӧкыдӧн да сылӧн темпераментыс эз ло сьӧкыдӧн да сійӧ ди эз ло ди но сійӧс прӧститӧмӧн ми веськыдмӧдім дінму, коді ӧтдортчис свидетельствоысь, мый енмыс абу. эм право юрбитны Аллах Субханаху ва Таалаысь кындзи, тайӧ висьталӧмнас ми вермам восьтыны синтӧм синъяс, гӧль пельяс да пытшкӧсса сьӧлӧмъяс. ['Ата` бин Ясар] шуис; [Абу вакид Аль Лайци] висьталіс меным, мый кывліс [Кааб] тшӧтш шуны, мый шуис Ибн Салам.
Imam Darimi : 7
أَخْبَرَنَا زَيْدُ بْنُ عَوْفٍ قَالَ وَحَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ ذَكْوَانَ أَبِي صَالِحٍ عَنْ كَعْبٍ فِي السَّطْرِ الْأَوَّلِ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ عَبْدِي الْمُخْتَارُ لَا فَظٌّ وَلَا غَلِيظٌ وَلَا صَخَّابٌ فِي الْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ مَوْلِدُهُ بِمَكَّةَ وَهِجْرَتُهُ بِطَيْبَةَ وَمُلْكُهُ بِالشَّامِ وَفِي السَّطْرِ الثَّانِي مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ أُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي السَّرَّاءِ وَالضَّرَّاءِ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي كُلِّ مَنْزِلَةٍ وَيُكَبِّرُونَ عَلَى كُلِّ شَرَفٍ رُعَاةُ الشَّمْسِ يُصَلُّونَ الصَّلَاةَ إِذَا جَاءَ وَقْتُهَا وَلَوْ كَانُوا عَلَى رَأْسِ كُنَاسَةٍ وَيَأْتَزِرُونَ عَلَى أَوْسَاطِهِمْ وَيُوَضِّئُونَ أَطْرَافَهُمْ وَأَصْوَاتُهُمْ بِاللَّيْلِ فِي جَوِّ السَّمَاءِ كَأَصْوَاتِ النَّحْلِ
Висьталіс миянлы [Заид бин Юсуф] висьталіс миянлы [Абу Авана]сянь [Абдул Малик бин Умаирсянь] [Дзакван Абу Салихсянь] [Каабсянь], мый медводдза абзацас гижӧма; Мухаммад – Аллах Субханаху ва Таалалӧн ыстӧм морт, а Менам бӧрйӧм служанка, сылӧн сёрниыс абу сьӧкыд, сылӧн темпераментыс абу гора, сійӧ оз гораа сёрнитны рынок вылын, сійӧ оз мынты лёксӧ лёкӧн но вочавидзӧ прӧститӧмӧн да прӧститӧмӧн, сылӧн чужаніныс – Меккаын да сылӧн эмиграцияыс – Шадомбахиын. А мӧд абзацын гижӧма, Мухаммад, Аллахлӧн ыстӧм Субханаху ва Таала, сылӧн войтырыс — йӧз, кодъяс пыр ошкӧны Аллахӧс став славаысь, найӧ, кодъяс видзӧдӧны шонді дорӧ — медым тӧдны молитва кад — нуӧдӧны молитвасӧ, кор воӧ кад, кӧть и найӧ грязнӧй местаын, пасьталӧны саронг шӧрын, мыськӧны ассьыныс нигтсӧ став омӧльлунсӧ, вермасны лоны став омӧльлунъясысь. кывсьӧ воздухын мӧсъяслӧн гӧльлун моз — налӧн настойчивӧй юрбитӧмысь да бӧрдӧмысь —.
Imam Darimi : 8
أَخْبَرَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ أَبِي فَرْوَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ سَأَلَ كَعْبَ الْأَحْبَارِ كَيْفَ تَجِدُ نَعْتَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي التَّوْرَاةِ فَقَالَ كَعْبٌ نَجِدُهُ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ يُولَدُ بِمَكَّةَ وَيُهَاجِرُ إِلَى طَابَةَ وَيَكُونُ مُلْكُهُ بِالشَّامِ وَلَيْسَ بِفَحَّاشٍ وَلَا صَخَّابٍ فِي الْأَسْوَاقِ وَلَا يُكَافِئُ بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ أُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي كُلِّ سَرَّاءَ وَضَرَّاءَ وَيُكَبِّرُونَ اللَّهَ عَلَى كُلِّ نَجْدٍ يُوَضِّئُونَ أَطْرَافَهُمْ وَيَأْتَزِرُونَ فِي أَوْسَاطِهِمْ يُصَفُّونَ فِي صَلَوَاتِهِمْ كَمَا يُصَفُّونَ فِي قِتَالِهِمْ دَوِيُّهُمْ فِي مَسَاجِدِهِمْ كَدَوِيِّ النَّحْلِ يُسْمَعُ مُنَادِيهِمْ فِي جَوِّ السَّمَاءِ
Висьталіс миянлы [Муджахид биун Муса] висьталіс миянлы [Ма’н ибн ‘Иса] висьталіс миянлы [Муавия бин Салих] [Абу Фарвасянь] [Ибн Аббассянь] Радлиаллахуанхусянь, мый сійӧ корис Кааб Аль Ахбарлысь; Кыдзи тэ аддзин Тораысь Расулуллах саллаллаху алейхи васаллямлысь характерсӧ?, [Кааб] вочавидзис; ми аддзим, мый Мухаммад бин Абдулла чужис Меккаын, эмигрируйтіс Таабаӧ либӧ Мединаӧ, сылӧн царствоыс лоас Сирияын, сійӧ абу лёк морт, рынок вылын сійӧ оз ыджыд шум лэдз, сійӧ оз мынты лёкысь лёкысь но прӧститӧ да прӧститӧ, сылӧн йӧзыс пыр ошкӧны сійӧс. Найӧ ошкӧны Аллах Субханаху ва Таалаӧс либӧ бур кадӧ, найӧ пыр славитӧны Аллах Субханаху ва Таалаӧс быд вермӧм дырйи, найӧ мыськӧны омӧльтчӧм членъяссӧ, пасьталӧны шӧр юкӧнъясас саронгъяс, найӧ ӧчередьын сулалӧны молитваын, кыдзи найӧ маршируйтӧны война вылын, налӧн гӧлӧсъясыс асланыс мечетьясын быттьӧ гӧлӧс мӧсъяслӧн грохот налӧн мудзинын, гӧлӧсыс сійӧ вермас лоны.
Imam Darimi : 9
أَخْبَرَنَا حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ بْنُ الْوَلِيدِ الْمِيثَمِيُّ حَدَّثَنَا بَحِيرُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ عَنْ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ الْحَضْرَمِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَقَدْ جَاءَكُمْ رَسُولٌ إِلَيْكُمْ لَيْسَ بِوَهِنٍ وَلَا كَسِلٍ لِيَخْتِنَ قُلُوبًا غُلْفًا وَيَفْتَحَ أَعْيُنًا عُمْيًا وَيُسْمِعَ آذَانًا صُمًّا وَيُقِيمَ أَلْسِنَةً عُوجًا حَتَّى يُقَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ
Висьталіс миянлы [Хайва бин Сюрайх] висьталіс миянлы [Бакия бин Аль Валид Аль Майтами] висьталіс миянлы [Бухайр бин Саад] [Халид бин Маъдансянь] [Джубайр бин Нуфаир Аль Хадлрамисянь]; Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллям шуис: «Тіян дорӧ локтіс ыстысь, коді абу ни ляпкыд, ни ляпкыдик, -ыстӧма- ловзьӧдны тӧждысьтӧм сьӧлӧмъяс, восьтыны ӧшӧдӧм синъяс, да гӧль пельяслы кывны, веськыдмӧдны кривӧй кывъяс, медым шуны; Некутшӧм ен абу, кодлы эм право юрбитны, сӧмын Аллах Субханаху ва Таалаысь кындзи.
Imam Darimi : 10
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ الْحِزَامِيُّ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي قَيْسٍ عَنْ عَطَاءٍ قَالَ كَانَ رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَهُ إِلَيْهِ حَاجَةٌ فَمَشَى مَعَهُ حَتَّى دَخَلَ قَالَ فَإِحْدَى رِجْلَيْهِ فِي الْبَيْتِ وَالْأُخْرَى خَارِجَهُ كَأَنَّهُ يُنَاجِي فَالْتَفَتَ فَقَالَ أَتَدْرِي مَنْ كُنْتُ أُكَلِّمُ إِنَّ هَذَا مَلَكٌ لَمْ أَرَهُ قَطُّ قَبْلَ يَوْمِي هَذَا اسْتَأْذَنَ رَبَّهُ أَنْ يُسَلِّمَ عَلَيَّ قَالَ إِنَّا آتَيْنَاكَ أَوْ أَنْزَلْنَا الْقُرْآنَ فَصْلًا وَالسَّكِينَةَ صَبْرًا وَالْفُرْقَانَ وَصْلًا
Висьталіс миянлы [Мухаммад бин Язид Аль Хизами] висьталіс миянлы [Исхак бин Сулайман] ['Амр бин Абу Каис]сянь ['Ата`]сянь, сійӧ шуис; Пророклӧн ӧти ёртыслӧн саллаллаху алейхи васаллямлӧн лои сылы нужда. Сійӧ ветліс сыкӧд, кытчӧдз эз пыр керкаӧ да ӧти кокыс пытшкын, а мӧдыс керка ывлаын, быттьӧ Аллахлӧн Ыджыд Ыджыдлуныс сёрнитіс морткӧд, та бӧрын сійӧ бергӧдчис да сёрнитіс ёртыскӧд: Тӧдан-ӧ, кодкӧд ме сёрнита? сiйö вöлi ангелöн, кодöс ме эг на аддзывлы, ангелыс корис ассьыс Господьлысь разрешение шуны меным привет. Аллах шуӧ: «Збыльысь, ми локтім тіян дорӧ либӧ ыстім Корансӧ делӧяс видлалысьӧн да Ас Сакинаӧс терпенньӧӧн да Аль Фурконӧс нуӧдысьӧн».
Imam Darimi : 11
أَخْبَرَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا رَيْحَانُ هُوَ ابْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبَّادٌ هُوَ ابْنُ مَنْصُورٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ عَطِيَّةَ أَنَّهُ سَمِعَ رَبِيعَةَ الْجُرَشِيَّ يَقُولُ أُتِيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقِيلَ لَهُ لِتَنَمْ عَيْنُكَ وَلْتَسْمَعْ أُذُنُكَ وَلْيَعْقِلْ قَلْبُكَ قَالَ فَنَامَتْ عَيْنَايَ وَسَمِعَتْ أُذُنَايَ وَعَقَلَ قَلْبِي قَالَ فَقِيلَ لِي سَيِّدٌ بَنَى دَارًا فَصَنَعَ مَأْدُبَةً وَأَرْسَلَ دَاعِيًا فَمَنْ أَجَابَ الدَّاعِيَ دَخَلَ الدَّارَ وَأَكَلَ مِنْ الْمَأْدُبَةِ وَرَضِيَ عَنْهُ السَّيِّدُ وَمَنْ لَمْ يُجِبْ الدَّاعِيَ لَمْ يَدْخُلْ الدَّارَ وَلَمْ يَطْعَمْ مِنْ الْمَأْدُبَةِ وَسَخِطَ عَلَيْهِ السَّيِّدُ قَالَ فَاللَّهُ السَّيِّدُ وَمُحَمَّدٌ الدَّاعِي وَالدَّارُ الْإِسْلَامُ وَالْمَأْدُبَةُ الْجَنَّةُ
Висьталіс миянлы [Муджахид бин Муса] висьталіс миянлы [Райхан Ибну Саид] висьталіс миянлы [Аббад Ибну Мансур] [Айюбсянь] [Абу Килабасянь] [Атия]сянь, мый кывліс [Рабиа Аль Джураси] шуӧмсӧ; Пророкӧс вайӧдісны саллаллаху алейхи васаллямӧс да шуисны сылы, пӧжалуйста, мед синъясыд узьӧны, пельясыд кывзӧны, сьӧлӧмыд мӧвпалӧны. Шуис: сэк пö синмöй аддзö, пельöй кылö, а сьöлöмöй мöвпалö. Сійӧ шуис; Меным воис юӧр «Эм господин, коді стрӧитӧ керка, сэсся лӧсьӧдӧ банкет, сэсся сійӧ ыстіс кодӧскӧ корны банкет вылӧ, коді вочавидзӧ звӧнитысьлӧн корӧм вылӧ да пырас керкаӧ да сёяс сёянсӧ, господинлы лоӧ нимкодь». Мӧд боксянь кӧ, коді оз вочавидз звӧнитысьлӧн корӧм вылӧ да оз пыр керкаӧ да оз сёй сёянсӧ, сэки Мастер скӧрмас сы вылӧ. Сэсся шуис: Мастерыс — Аллах Субханаху Ва Таала, звӧнитысьыс — Мухаммад шаллаллаху алейхи васаллям, керкаыс — ислам, а сёяныс — енэж.
Imam Darimi : 12
أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مَيْمُونٍ التَّمِيمِيِّ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ إِلَى الْبَطْحَاءِ وَمَعَهُ ابْنُ مَسْعُودٍ فَأَقْعَدَهُ وَخَطَّ عَلَيْهِ خَطًّا ثُمَّ قَالَ لَا تَبْرَحَنَّ فَإِنَّهُ سَيَنْتَهِي إِلَيْكَ رِجَالٌ فَلَا تُكَلِّمْهُمْ فَإِنَّهُمْ لَنْ يُكَلِّمُوكَ فَمَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيْثُ أَرَادَ ثُمَّ جَعَلُوا يَنْتَهُونَ إِلَى الْخَطِّ لَا يُجَاوِزُونَهُ ثُمَّ يَصْدُرُونَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ جَاءَ إِلَيَّ فَتَوَسَّدَ فَخِذِي وَكَانَ إِذَا نَامَ نَفَخَ فِي النَّوْمِ نَفْخًا فَبَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُتَوَسِّدٌ فَخِذِي رَاقِدٌ إِذْ أَتَانِي رِجَالٌ كَأَنَّهُمْ الْجِمَالُ عَلَيْهِمْ ثِيَابٌ بِيضٌ اللَّهُ أَعْلَمُ مَا بِهِمْ مِنْ الْجَمَالِ حَتَّى قَعَدَ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ عِنْدَ رَأْسِهِ وَطَائِفَةٌ مِنْهُمْ عِنْدَ رِجْلَيْهِ فَقَالُوا بَيْنَهُمْ مَا رَأَيْنَا عَبْدًا أُوتِيَ مِثْلَ مَا أُوتِيَ هَذَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ عَيْنَيْهِ لَتَنَامَانِ وَإِنَّ قَلْبَهُ لَيَقْظَانُ اضْرِبُوا لَهُ مَثَلًا سَيِّدٌ بَنَى قَصْرًا ثُمَّ جَعَلَ مَأْدُبَةً فَدَعَا النَّاسَ إِلَى طَعَامِهِ وَشَرَابِهِ ثُمَّ ارْتَفَعُوا وَاسْتَيْقَظَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ ذَلِكَ فَقَالَ لِي أَتَدْرِي مَنْ هَؤُلَاءِ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ هُمْ الْمَلَائِكَةُ قَالَ وَهَلْ تَدْرِي مَا الْمَثَلُ الَّذِي ضَرَبُوهُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ الرَّحْمَنُ بَنَى الْجَنَّةَ فَدَعَا إِلَيْهَا عِبَادَهُ فَمَنْ أَجَابَهُ دَخَلَ جَنَّتَهُ وَمَنْ لَمْ يُجِبْهُ عَاقَبَهُ وَعَذَّبَهُ
Миянлы юӧртӧма [Аль Хасан бин Али] висьталіс миянлы [Абу Усама] [Джафар бин Маймун Ат Тамимисянь] [Абу Усман Ан Нахди]сянь, мый Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллям петіс Батха` дорӧ, а сыкӧд тшӧтш Ибн Масуд Радлиаллахуахулахулах васаллях да Расулуллах. Ибн Масуд, сэсся сійӧ корис пуксьӧдны Ибн Масудӧс да лӧсьӧдіс сылы юклан линия. Сэсся шуис: некор эн мун татысь, ӧд кутшӧмкӧ мужичӧйяс тэныд паныдасьласны да тэ накӧд он сёрнитны, и найӧ тэныд оз сёрнитны. Сэсся Пророк саллаллаху алейхи васаллям водзӧ нуӧдіс ассьыс туйсӧ сэтчӧ, кытчӧ кӧсйис. Сэсся йӧзыс воисны юклан линия дорӧ да найӧ эз вуджны сійӧс, сэсся мунӧны Пророк саллаллаху алейхи васаллям дорӧ. Вой помӧдз сійӧ локтіс ме дорӧ да узьны кутіс, менам морӧсӧн подушкаӧн вӧдитчӧмын, а узьӧм бӧрын сійӧ кывліс сылысь лов шысӧ. Кор менам морӧс вылын узьӧ Расулуллах салляллаху алейхи васаллям, локтісны мужичӧйяс мича чужӧма, став еджыд паськӧма. Сиг, кутшӧм мичаӧсь найӧ! сідз, мый на пиысь ӧти группа пукаліс Пророк саллаллаху алейхи васаллам юр весьтын, а мӧд группа миян бокын да найӧ шуисны ӧта-мӧдыслы: миян некор эз вӧв служанка, кодлы сетісны сэтшӧм козин, кутшӧмӧс сетісны Пророклы саллаллаху алейхи васаллямлы. Тайӧ мортыслӧн синъясыс узьӧны но сьӧлӧмыс узьмӧдчӧны, лӧсьӧд сылы притча. Ну, сійӧ быттьӧ мастер, коді стрӧитӧ дворец, сэсся лӧсьӧдӧ сёян сэсся корӧ йӧзӧс сёйны-юны, сэсся йӧзыс кыпӧдчӧны енэжӧ. Сэсся Аллахлӧн Ыджыдлуныс (мир да бурлун сылы) ловзис да шуис меным: тэ тӧдан, кодъяс найӧ? сэсся ме вочавидзи: Аллах Субханаху ва Таала да Сылӧн Посланник бурджыка тӧдӧны. Сэсся шуис: найӧ пӧ ангелъяс. Сэсся бара шуис: тӧдан, кутшӧм аналогияыс? Ме шуи Аллах Субханаху ва Таала да Сылӧн Посланник, коді бурджыка тӧдіс, вочавидзис: Ар Рахман стрӧитіс енэж, сэсся корис -корис- Ассьыс служанкаяссӧ сы дорӧ, коді примитас пырас енэжӧ да коді ӧткажитчас сэсся сійӧ мыждас да мучитас сійӧс.
Imam Darimi : 13
أَخْبَرَنَا نُعَيْمُ بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ عَنْ بَحِيرٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَمْرٍو السُّلَمِيُّ عَنْ عُتْبَةَ بْنِ عَبْدٍ السُّلَمِيِّ أَنَّهُ حَدَّثَهُمْ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُ رَجُلٌ كَيْفَ كَانَ أَوَّلُ شَأْنِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ كَانَتْ حَاضِنَتِي مِنْ بَنِي سَعْدِ بْنِ بَكْرٍ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَابْنٌ لَهَا فِي بَهْمٍ لَنَا وَلَمْ نَأْخُذْ مَعَنَا زَادًا فَقُلْتُ يَا أَخِي اذْهَبْ فَأْتِنَا بِزَادٍ مِنْ عِنْدِ أُمِّنَا فَانْطَلَقَ أَخِي وَمَكَثْتُ عِنْدَ الْبَهْمِ فَأَقْبَلَ طَائِرَانِ أَبْيَضَانِ كَأَنَّهُمَا نَسْرَانِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ أَهُوَ هُوَ قَالَ الْآخَرُ نَعَمْ فَأَقْبَلَا يَبْتَدِرَانِي فَأَخَذَانِي فَبَطَحَانِي لِلْقَفَا فَشَقَّا بَطْنِي ثُمَّ اسْتَخْرَجَا قَلْبِي فَشَقَّاهُ فَأَخْرَجَا مِنْهُ عَلَقَتَيْنِ سَوْدَاوَيْنِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ ائْتِنِي بِمَاءِ ثَلْجٍ فَغَسَلَ بِهِ جَوْفِي ثُمَّ قَالَ ائْتِنِي بِمَاءِ بَرَدٍ فَغَسَلَ بِهِ قَلْبِي ثُمَّ قَالَ ائْتِنِي بِالسَّكِينَةِ فَذَرَّهُ فِي قَلْبِي ثُمَّ قَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ حُصْهُ فَحَاصَهُ وَخَتَمَ عَلَيْهِ بِخَاتَمِ النُّبُوَّةِ ثُمَّ قَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ اجْعَلْهُ فِي كِفَّةٍ وَاجْعَلْ أَلْفًا مِنْ أُمَّتِهِ فِي كِفَّةٍ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا أَنَا أَنْظُرُ إِلَى الْأَلْفِ فَوْقِي أُشْفِقُ أَنْ يَخِرَّ عَلَيَّ بَعْضُهُمْ فَقَالَ لَوْ أَنَّ أُمَّتَهُ وُزِنَتْ بِهِ لَمَالَ بِهِمْ ثُمَّ انْطَلَقَا وَتَرَكَانِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفَرِقْتُ فَرَقًا شَدِيدًا ثُمَّ انْطَلَقْتُ إِلَى أُمِّي فَأَخْبَرْتُهَا بِالَّذِي لَقِيتُ فَأَشْفَقَتْ أَنْ يَكُونَ قَدْ الْتَبَسَ بِي فَقَالَتْ أُعِيذُكَ بِاللَّهِ فَرَحَلَتْ بَعِيرًا لَهَا فَجَعَلَتْنِي عَلَى الرَّحْلِ وَرَكِبَتْ خَلْفِي حَتَّى بُلْغَتِنَا إِلَى أُمِّي فَقَالَتْ أَدَّيْتُ أَمَانَتِي وَذِمَّتِي وَحَدَّثَتْهَا بِالَّذِي لَقِيتُ فَلَمْ يَرُعْهَا ذَلِكَ وَقَالَتْ إِنِّي رَأَيْتُ حِينَ خَرَجَ مِنِّي يَعْنِي نُورًا أَضَاءَتْ مِنْهُ قُصُورُ الشَّامِ
Висьталіс миянлы [Нуайм бин Хаммад] висьталіс миянлы [Бакийя] [Бахирсянь] [Халид бин Маъдансянь] висьталіс миянлы [Абдур Рахман бин Амр Ас Суламисянь] [Утба бин Абд Ас Суламисянь], мый сійӧ висьталіс налы, и сійӧ лоис ӧтиӧн «Прохиаллах саиллаху». юаліс Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллям: Кутшӧм тэнад олӧмыдлӧн заводитчӧмыд, о Аллахлӧн Ыджыд Ыджыд? сiйö вочавидзис: Менам приёмнöй мамöй сэки вöлi Бани Сад бин Бакрысь нывбабаöн. Сійӧ кадӧ ме сійӧ рӧдысь нӧшта ӧти ичӧт кагакӧд скӧт видзим. Сы вӧсна, мый ми эгӧ вайӧй продовольствие, ме кори ёртӧс: О вокӧй, мун гортад да кор мамнымлысь продовольствие. Сэсся вокöй мунiс да ме öтнам коли скöт видзöмöн. Здук мысти руч моз воисны кык еджыд лэбач, ӧтиыс шуӧ мӧдыслы, збыль пӧ сійӧ? — вочавидзис мӧд; Да! сэсся кыкнанныс гӧгӧрвоисны менӧ да кыскисны да паськӧдісны, сэсся лэптісны менсьым кынӧмӧс сэсся лэдзисны сьӧлӧмӧс, лэптісны да лэдзисны кык сьӧд комок. Сэсся кыкнансьыс ӧти шуӧ ёртыслы: Сет меным лым ва да сэсся сійӧ сійӧн мыськас менсьым кынӧмӧс. Сэсся бара шуис: сет меным шоныд ва'. А сійӧ менсьым сьӧлӧмӧс мыськаліс. Сэсся шуис: сет меным Ас Сакина -спокойствие-! сэсся сійӧ кисьтіс сійӧс менам сьӧлӧмӧ. Сэсся ӧтиыс шуис ёртыслы: шыбит сійӧс! сэсся шыбитіс сійӧс да сійӧ пасйис сійӧс хатам нубувах -пророкъяслӧн ковёрӧн-. Сэсся ӧтиыс шуӧ ёртыслы: пукты пӧ сійӧс ӧти вес вылӧ да пукты ассьыд сюрс йӧзӧс ӧти вес вылӧ. Сэсся Расулуллах салляллаху алейхи васаллям шуис: сійӧ кадӧ ме аддзи ас вывсянь сюрс мортӧс сідзкӧ ме повзи, мый кодсюрӧ на пиысь уськӧдчасны ме вылӧ, сэсся мортыс бара шуис: сылысь йӧзсӧ кӧ весалісны сыкӧд, сійӧ ӧдйӧджык лоӧ аслас йӧзысь да сэсся кыкнанныс мунӧны меысь. Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллам шуис: ме зэв ёна повзи сэсся котӧрті аслам влажнӧй нянь дорӧ да ме висьталі сылы сы йылысь, мый сӧмын на лоис мекӧд. Сійӧ тӧждысис, мый мыйкӧ лоас мекӧд да сэсся шуис: ме кора Аллах Субханаху ва Таалалысь тэныд дорйӧм. Сэсся сійӧ дасьтіс ассьыс гӧтырсӧ мунны да пуктыны менӧ верблюд вылӧ и сійӧ муніс ме бӧрся, кытчӧдз ми эг воӧй мам дорӧ, сэсся шуис мамлы: ме выполниті мандат да сьӧкыдлун, кодӧс меным пуктісны, сэсся висьталіс, мый лоис. Но тайӧ эз майшӧдлы сійӧс, збыльысь мам вочавидзис: Водзті ме нӧшта аддзылі сійӧс, кор сійӧ сӧмын на петіс менам кынӧмысь, сідзкӧ, Сирияса престол вылын дзирдалысь югыдсӧ.
Imam Darimi : 14
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِمْرَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عُثْمَانَ الْقُرَشِيُّ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي ذَرٍّ الْغِفَارِيِّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ عَلِمْتَ أَنَّكَ نَبِيٌّ حَتَّى اسْتَيْقَنْتَ فَقَالَ يَا أَبَا ذَرٍّ أَتَانِي مَلَكَانِ وَأَنَا بِبَعْضِ بَطْحَاءِ مَكَّةَ فَوَقَعَ أَحَدُهُمَا عَلَى الْأَرْضِ وَكَانَ الْآخَرُ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ أَهُوَ هُوَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَزِنْهُ بِرَجُلٍ فَوُزِنْتُ بِهِ فَوَزَنْتُهُ ثُمَّ قَالَ فَزِنْهُ بِعَشَرَةٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ ثُمَّ قَالَ زِنْهُ بِمِائَةٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ ثُمَّ قَالَ زِنْهُ بِأَلْفٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَيْهِمْ يَنْتَثِرُونَ عَلَيَّ مِنْ خِفَّةِ الْمِيزَانِ قَالَ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ لَوْ وَزَنْتَهُ بِأُمَّتِهِ لَرَجَحَهَا
Висьталіс миянлы [Абдулла бин Имран] висьталіс миянлы [Абу Дауд] висьталіс миянлы [Джафар бин Уцман Аль Кураси] [Усман бин Урва бин Аз Зубайрсянь] [батьыссянь] [Абу Дзар Аль Гифари] Радлиаллахуанхусянь, сійӧ шуис; Ме юалі, о Аллахлӧн Посланник, кыдзи тэ верман лоны эсканаӧн, мый тэ пророк? Пророк вочавидзис: О Абу Дзар, ме дорӧ локтісны кык ангел, кор ме лои Меккаын ӧти гӧраын. Ӧтиыс лэччӧ му вылӧ, а мӧдыс енэж да му костын. Ӧтиыс шуис ёртыслы: збыльысь пӧ сійӧ? сэсся ёртыс вочавидзис: да! сэсся бара шуис: сэсся пӧ сійӧс кодкӧкӧд весав, сэки менӧ дас морткӧд весалас и ме наысь сьӧкыдджык. Сэсся бара шуис: «Веситӧй сійӧс сё морткӧд», сідзкӧ, менӧ весалӧмаӧсь да ме наысь сьӧкыдджык. Сэсся бара шуис: «Сэки весав асьтӧ сюрс морткӧд», сэсся менӧ весалісны да ме наысь сьӧкыдджык лои. Сійӧ кадӧ ме быттьӧ аддзи, кыдзи найӧ шӧйӧвошӧны весиг нюжалӧмлунысь, сэсся кык андел пиысь ӧти шуис ёртыслы: кӧть эськӧ став йӧзыскӧд весалісны, сійӧ нӧшта на сьӧкыдджык наысь.
Imam Darimi : 15
أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ خَلِيلٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُنَادِيهِمْ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّمَا أَنَا رَحْمَةٌ مُهْدَاةٌ
Висьталіс миянлы [Исмаил бин Халил] висьталіс миянлы [Али бин Мушир] висьталіс миянлы [Аль А’маси] [Абу Салихсянь], сійӧ шуис; Пророк саллаллаху алейхи васаллям коркӧ шуис найӧс; О йӧз, збыльысь ме - бурлун да веськӧдлысь.
Imam Darimi : 16
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَرِيفٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَأَقْبَلَ أَعْرَابِيٌّ فَلَمَّا دَنَا مِنْهُ قَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْنَ تُرِيدُ قَالَ إِلَى أَهْلِي قَالَ هَلْ لَكَ فِي خَيْرٍ قَالَ وَمَا هُوَ قَالَ تَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ قَالَ وَمَنْ يَشْهَدُ عَلَى مَا تَقُولُ قَالَ هَذِهِ السَّلَمَةُ فَدَعَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهِيَ بِشَاطِئِ الْوَادِي فَأَقْبَلَتْ تَخُدُّ الْأَرْضَ خَدًّا حَتَّى قَامَتْ بَيْنَ يَدَيْهِ فَاسْتَشْهَدَهَا ثَلَاثًا فَشَهِدَتْ ثَلَاثًا أَنَّهُ كَمَا قَالَ ثُمَّ رَجَعَتْ إِلَى مَنْبَتِهَا وَرَجَعَ الْأَعْرَابِيُّ إِلَى قَوْمِهِ وَقَالَ إِنْ اتَّبَعُونِي أَتَيْتُكَ بِهِمْ وَإِلَّا رَجَعْتُ فَكُنْتُ مَعَكَ
Висьталіс миянлы [Мухаммад бин Сариф] висьталіс миянлы [Мухаммад бин Фудлаил] висьталіс миянлы [Абу Хайян] ['Атха`]сянь [Ибн Умар] Радлиаллахуанхусянь, сійӧ шуис; Кор ми ветлім Расулуллахкӧд путешествиеын ми аддзылім бедуин арабӧс да сы дорӧ матыстчӧм бӧрын Расулуллах шалаллаху алейхи васаллам шуис сылы: кытчӧ тэ мунан? Бедуин араб вочавидзис: ме кӧсъя аддзысьлыны аслам семьякӧд. Сэсся Апостол шуис: тэныд мыйкӧ бурыс колӧ? сiйö вочавидзис: мый пö бурлуныс? Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллам шуис: сідзкӧ, ті висьталанныд, мый юрбитӧмлы лӧсялана ен абу, Аллах Субханаху ва Таалаысь кындзи да висьталанныд, мый Мухаммад шаллаллаху алейхи васаллам – Сылӧн служанка да Ыджыд Ыджыд. Бедуин араб шуис: сэки коді вермас докажитны тэнад шуӧмторлысь збыльлунсӧ? Пророк вочавидзис: Салама пу, сідз Пророк шуис сійӧс, кор пуыс лоис гӧра дорӧ, сэсся пуыс матыстчис Пророк дорӧ му юкӧмӧн, кытчӧдз пуыс эз во Расулуллах саллаллаху алейхи васаллям водзын. Апостол корис сійӧс куимысь висьтавны. Сійӧ тшӧтш куимысь висьталіс, кыдзи шуис Пророк саллаллаху алейхи васаллям да сэсся пуыс бӧр локтіс сэтчӧ, кӧні быдмис. Бедуин араб бӧр локтіс аслас войтыр дорӧ да шуис; Найӧ кӧ мунӧны ме бӧрся, ме нуа найӧс саркӧд аддзысьлыны -Расулуллах салляллаху алейхи васаллям-, ог кӧ ме бӧр локта сар дорӧ да кольчча сы дорӧ.
Imam Darimi : 17
أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ خَرَجْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ وَكَانَ لَا يَأْتِي الْبَرَازَ حَتَّى يَتَغَيَّبَ فَلَا يُرَى فَنَزَلْنَا بِفَلَاةٍ مِنْ الْأَرْضِ لَيْسَ فِيهَا شَجَرٌ وَلَا عَلَمٌ فَقَالَ يَا جَابِرُ اجْعَلْ فِي إِدَاوَتِكَ مَاءً ثُمَّ انْطَلِقْ بِنَا قَالَ فَانْطَلَقْنَا حَتَّى لَا نُرَى فَإِذَا هُوَ بِشَجَرَتَيْنِ بَيْنَهُمَا أَرْبَعُ أَذْرُعٍ فَقَالَ يَا جَابِرُ انْطَلِقْ إِلَى هَذِهِ الشَّجَرَةِ فَقُلْ يُقَلْ لَكِ الْحَقِي بِصَاحِبَتِكِ حَتَّى أَجْلِسَ خَلْفَكُمَا فَرَجَعَتْ إِلَيْهَا فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَلْفَهُمَا ثُمَّ رَجَعَتَا إِلَى مَكَانِهِمَا فَرَكِبْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَسُولُ اللَّهِ بَيْنَنَا كَأَنَّمَا عَلَيْنَا الطَّيْرُ تُظِلُّنَا فَعَرَضَتْ لَهُ امْرَأَةٌ مَعَهَا صَبِيٌّ لَهَا فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنِي هَذَا يَأْخُذُهُ الشَّيْطَانُ كُلَّ يَوْمٍ ثَلَاثَ مِرَارٍ قَالَ فَتَنَاوَلَ الصَّبِيَّ فَجَعَلَهُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ مُقَدَّمِ الرَّحْلِ ثُمَّ قَالَ اخْسَأْ عَدُوَّ اللَّهِ أَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اخْسَأْ عَدُوَّ اللَّهِ أَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا ثُمَّ دَفَعَهُ إِلَيْهَا فَلَمَّا قَضَيْنَا سَفَرَنَا مَرَرْنَا بِذَلِكَ الْمَكَانِ فَعَرَضَتْ لَنَا الْمَرْأَةُ مَعَهَا صَبِيُّهَا وَمَعَهَا كَبْشَانِ تَسُوقُهُمَا فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ اقْبَلْ مِنِّي هَدِيَّتِي فَوَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا عَادَ إِلَيْهِ بَعْدُ فَقَالَ خُذُوا مِنْهَا وَاحِدًا وَرُدُّوا عَلَيْهَا الْآخَرَ قَالَ ثُمَّ سِرْنَا وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَنَا كَأَنَّمَا عَلَيْنَا الطَّيْرُ تُظِلُّنَا فَإِذَا جَمَلٌ نَادٌّ حَتَّى إِذَا كَانَ بَيْنَ سِمَاطَيْنِ خَرَّ سَاجِدًا فَحَبَسَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ عَلَيَّ النَّاسَ مَنْ صَاحِبُ الْجَمَلِ فَإِذَا فِتْيَةٌ مِنْ الْأَنْصَارِ قَالُوا هُوَ لَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَمَا شَأْنُهُ قَالُوا اسْتَنَيْنَا عَلَيْهِ مُنْذُ عِشْرِينَ سَنَةً وَكَانَتْ بِهِ شُحَيْمَةٌ فَأَرَدْنَا أَنْ نَنْحَرَهُ فَنَقْسِمَهُ بَيْنَ غِلْمَانِنَا فَانْفَلَتَ مِنَّا قَالَ بِيعُونِيهِ قَالُوا لَا بَلْ هُوَ لَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَمَّا لِي فَأَحْسِنُوا إِلَيْهِ حَتَّى يَأْتِيَهُ أَجَلُهُ قَالَ الْمُسْلِمُونَ عِنْدَ ذَلِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ نَحْنُ أَحَقُّ بِالسُّجُودِ لَكَ مِنْ الْبَهَائِمِ قَالَ لَا يَنْبَغِي لِشَيْءٍ أَنْ يَسْجُدَ لِشَيْءٍ وَلَوْ كَانَ ذَلِكَ كَانَ النِّسَاءُ لِأَزْوَاجِهِنَّ
Миянлы [Убайдуллах бин Муса] юӧртіс [Иса бин Абдул Маликсянь] [Абу Аз Зубайрсянь] [Джабир] Радлиаллахуанхусянь, сійӧ шуис; Ме петі Пророккӧд саллаллаху алейхи васаллямкӧд путешествие вылӧ да кор сылы окота лои кокньӧдчыны сійӧ пыр дзебсис, медым сійӧс эз аддзыны. Сійӧ кадӧ ми ыджыд яг вылын, кӧні эз лоны пуяс ни олӧм пасъяс да сійӧ шуис: о Джабир, босьт аслад посудаысь ва, и водзӧ нуӧдам туйнымӧс. Джабир шуис, ми водзӧ мунім, кытчӧдз эз лоны син водзын. Здук мысти тыдовтчисны кык пу, кодъяс костын нёль гӧгрӧс ылна. Сійӧ шуис: пӧжалуйста, матыстчы пу дорӧ, кор сійӧс сёрнитны, сійӧ вочавидзас, шу сылы ‘лок тэнад орччӧн пу дорӧ, медым ме верми пукавны тіян кыкнанныд бӧрын’. Матыстчис пуыс — сылӧн ёртыс, сыкӧд орччӧн сулалысь пуыс — и Пророк саллаллаху алейхи васаллям пукаліс кыкнанныс бӧрын, сэсся кык пуыс бӧр локтісны асланыс местаӧ. Мӧдысь ми пуксим асланым гӧраяс вылӧ, и быттьӧ миян вылын лэбач дзебсис миянӧс, сэсся нывбаба да сылӧн кагаыс перйисны Аллахлысь Посланникӧс саллаллаху алейхи васаллямӧс, сійӧ шуис; О, Аллахлӧн ыстӧм морт, менам кагаӧс збыльысь быд лун куимысь жугӧдӧ ен. Джабир шуис; сэсся Расулуллах салляллаху алейхи васаллям босьтіс кагаӧс да пуктіс аслас машина водзын сэсся шуис; Мун ылӧ, о Аллахлӧн враг! Ме - Аллахлӧн Ыджыд Ыджыд. Апостол шуис тадзи куимысь. Сэсся сійӧ бӧр сетіс нывбабалы. Кор ми локтім ветлӧмысь, мунім первой туй кузя, а нывбаба да сылӧн кагаыс паныд сувтісны миянлы кык ыжӧн, кодъясӧс сійӧ видзис. Сэсся шуис; — О Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллям, корам, примит менсьым тайӧ козинсӧ, Сы ради, коді тэнӧ збыльысь ыстіс, ен мӧдысь оз лок. — Сійӧ шуис: босьт ӧтиӧс, мӧдсӧ бергӧд сылы. Сэсся ми водзӧ мунім да лэбачьяс быттьӧ дзебсисны миянӧс, здук мысти верблюд котӧртісны, но кор сійӧ воис кык пу роща дорӧ, сійӧ пыр жӧ копыртчис да Пророк саллаллаху алейхи васаллям кутіс сійӧс. Апостол корис йӧзӧс: «Локтӧй татчӧ, йӧз, кодлӧн тайӧ верблюдыс? Сідз вочавидзисны ансаръясысь некымын зонка; сiйö миян, о Аллахлöн Посланник, юалiс: мый сiйö нуöдö? Найö вочавидзисны; Миянлы сьӧкыд лои кызь во чӧж сійӧс видзны да сылӧн уна жыр — сійӧ жырйӧма нин — сідзкӧ, кӧсйим сійӧс лыйны да юксьыны асланым челядь пӧвстын, но сійӧ миянысь пышйис. Сійӧ шуис: — Ладнӧ, сідзкӧ, сӧмын вузав меным. '. Найö вочавидзисны; — О, оз ков, сэр, но верблюд тырмас -козинӧн- тэнад величестволы. Пророк шуис; — Ладнӧ, сійӧ кӧ менам сэки ло сылы бурӧн, кытчӧдз сійӧ оз кув. Сійӧ кадӧ мусульманъяс шуисны; О Аллахлӧн Посланник, миян эм унджык право копыртчыны пемӧсъяслӧн сарлы, сійӧ шуис: Оз лӧсяв ӧти -ловлы- копыртчыны мӧд -ловлы, тайӧ кӧ позяс сэки нывбабаяслы эськӧ позис копыртчыны верӧсъяслы.
Imam Darimi : 18
حَدَّثَنَا يَعْلَى حَدَّثَنَا الْأَجْلَحُ عَنْ الذَّيَّالِ بْنِ حَرْمَلَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ أَقْبَلْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى دُفِعْنَا إِلَى حَائِطٍ فِي بَنِي النَّجَّارِ فَإِذَا فِيهِ جَمَلٌ لَا يَدْخُلُ الْحَائِطَ أَحَدٌ إِلَّا شَدَّ عَلَيْهِ فَذَكَرُوا ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَاهُ فَدَعَاهُ فَجَاءَ وَاضِعًا مِشْفَرَهُ عَلَى الْأَرْضِ حَتَّى بَرَكَ بَيْنَ يَدَيْهِ فَقَالَ هَاتُوا خِطَامًا فَخَطَمَهُ وَدَفَعَهُ إِلَى صَاحِبِهِ ثُمَّ الْتَفَتَ فَقَالَ مَا بَيْنَ السَّمَاءِ إِلَى الْأَرْضِ إِلَّا يَعْلَمُ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ إِلَّا عَاصِيَ الْجِنِّ وَالْإِنْسِ
Висьталіс миянлы [Я'ла] висьталіс миянлы [Аль Аджла] [Адз Дзайял бин Хармала]сянь [Джабир бин Абдулла] Радлиаллахуанху сійӧ шуис; ми бӧр локтім Пророккӧд саллаллаху алейхи васаллямкӧд ветлӧмысь. Бани Наджар сиктö воöмöдз здук мысти сэнi верблюд öтдортiс быдöнöс, кодi кöсйис пырны плантацияö. Та йылысь юӧртісны Расулуллах салляллаху алейхи васаллямлы, сідзкӧ, сійӧ муніс сы дорӧ да корис верблюдӧс. Верблюд локтіс да пуктіс морӧссӧ му вылӧ сэтчӧдз, кытчӧдз эз гӧгрӧсмы сы водзын. Сэсся шуис: вай меным канат, сэсся йитӧма канатнас да бергӧдӧма кӧзяиныслы. Сэсся видзӧдіс бӧрӧ да шуис: Некод енэж да му костын, но сійӧ тӧдӧ, мый ме збыльысь Аллах Субханаху ва Таалалӧн ыстӧм морт, кывзысьтӧмъясысь кындзи; джинъяссянь да мортсянь.
Imam Darimi : 19
أَخْبَرَنَا الْحَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ فَرْقَدٍ السَّبَخِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ امْرَأَةً جَاءَتْ بِابْنٍ لَهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنِي بِهِ جُنُونٌ وَإِنَّهُ يَأْخُذُهُ عِنْدَ غَدَائِنَا وَعَشَائِنَا فَيُخَبَّثُ عَلَيْنَا فَمَسَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَدْرَهُ وَدَعَا فَثَعَّ ثَعَّةً وَخَرَجَ مِنْ جَوْفِهِ مِثْلُ الْجِرْوِ الْأَسْوَدِ فَسَعَى
Миянлы юӧртӧма [Аль Хаджадж бин Минхал] висьталіс миянлы [Хаммад бин Салама] [Фаркад Ас Сабахисянь] [Саид бин Джубайрсянь] [Ибн Аббассянь] Радлиаллахуанхусянь, мый нывбаба локтіс вайны ассьыс кагасӧ Расулуллах саллялаламаху 'алейуллахиал вас: джин, джин век пырӧ, кор ми сёям лунтыр да рытъявылын. миян, и лёк йӧз миян. — Сэсся Расулуллах салляллаху алейхи васаллям да юрбитіс сыысь. Сэсся рӧзӧритчис да мыйкӧ — сьӧд понпи кодь — петіс вомсьыс да сэсся муніс.
Imam Darimi : 20
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَعِيدٍ أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ الْعَبْدِيُّ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ طَهْمَانَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَعْرِفُ حَجَرًا بِمَكَّةَ كَانَ يُسَلِّمُ عَلَيَّ قَبْلَ أَنْ أُبْعَثَ إِنِّي لَأَعْرِفُهُ الْآنَ
Висьталіс миянлы [Мухаммад бин Саид] висьталіс миянлы [Яхья бин Абу Бакр Аль-Абди]сянь [Ибрагим бин Сахман]сянь [Симаксянь] [Джабир бин Самурасянь] Радлиаллахуанху сійӧ шуис; Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллям шуис: «Ме збыльысь тӧда, мый Меккаын эм из, кодӧн сійӧ чолӧмаліс менӧ ыстӧм бӧрын». Збыльысь ме ӧні збыльысь тӧда сійӧс'.