Imam Darimi : 1
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُؤَاخَذُ الرَّجُلُ بِمَا عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ مَنْ أَحْسَنَ فِي الْإِسْلَامِ لَمْ يُؤَاخَذْ بِمَا كَانَ عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَمَنْ أَسَاءَ فِي الْإِسْلَامِ أُخِذَ بِالْأَوَّلِ وَالْآخِرِ
As tra v’eh er n’insh dooin, dooyrt eh; T’eh er n’gholl gys y Phadeyr sallallaahu ‘alaihi wasallam as dooyrt eh: O Phadeyr, bee dooinney erbee er ny stroie son ny drogh obbraghyn ren eh rish y traa dy row eh er n’yannoo aggle? Freggyr y Apostle: Quoi-erbee v'er n'yannoo mie rish e traa Islamagh, cha row eh er ny stroie son e drogh obbraghyn ayns y traa jeh'n aggle, agh quoi-erbee v'er n'yannoo olk - olk - rish e traa Islamagh, v'eh er ny stroie -son e pheccaghyn- wheesh as v'eh er-dy-hoshiaght ny er-dy-hoshiaght.
Imam Darimi : 2
أَخْبَرَنَا الْوَلِيدُ بْنُ النَّضْرِ الرَّمْلِيُّ عَنْ مَسَرَّةَ بْنِ مَعْبَدٍ مِنْ بَنِي الْحَارِثِ بْنِ أَبِي الْحَرَامِ مِنْ لَخْمٍ عَنْ الْوَضِينِ أَنَّ رَجُلًا أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا كُنَّا أَهْلَ جَاهِلِيَّةٍ وَعِبَادَةِ أَوْثَانٍ فَكُنَّا نَقْتُلُ الْأَوْلَادَ وَكَانَتْ عِنْدِي ابْنَةٌ لِي فَلَمَّا أَجَابَتْ وَكَانَتْ مَسْرُورَةً بِدُعَائِي إِذَا دَعَوْتُهَا فَدَعَوْتُهَا يَوْمًا فَاتَّبَعَتْنِي فَمَرَرْتُ حَتَّى أَتَيْتُ بِئْرًا مِنْ أَهْلِي غَيْرَ بَعِيدٍ فَأَخَذْتُ بِيَدِهَا فَرَدَّيْتُ بِهَا فِي الْبِئْرِ وَكَانَ آخِرَ عَهْدِي بِهَا أَنْ تَقُولَ يَا أَبَتَاهُ يَا أَبَتَاهُ فَبَكَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى وَكَفَ دَمْعُ عَيْنَيْهِ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ مِنْ جُلَسَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحْزَنْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ كُفَّ فَإِنَّهُ يَسْأَلُ عَمَّا أَهَمَّهُ ثُمَّ قَالَ لَهُ أَعِدْ عَلَيَّ حَدِيثَكَ فَأَعَادَهُ فَبَكَى حَتَّى وَكَفَ الدَّمْعُ مِنْ عَيْنَيْهِ عَلَى لِحْيَتِهِ ثُمَّ قَالَ لَهُ إِنَّ اللَّهَ قَدْ وَضَعَ عَنْ الْجَاهِلِيَّةِ مَا عَمِلُوا فَاسْتَأْنِفْ عَمَلَكَ
Ta'n dooinney er jeet gys y Prophet as dooyrt eh: time va cloan ain va sheeyney tra v’eh er ghra rish. Ayns laa erbee ghow mee fys er as dreggyr eh dy kiart as haink eh er my laghyn. As tra haink mee gys bodjal teaghlagh, grym mee er e laue dy kiart as hug mee eh stiagh ayns bodjal, shen y jerrey jeh my traa rish. Ghlare eh 'O my ayr, O my ayr.' ' Va'n Phadeyr jeh Allah er ghra derrey daag e deayrtey. As dooyrt fer va ny hoie rish y dooinney: t'ou er n'yannoo trimshey. As dooyrt Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam rish y dooinney: lhig da ve er-yn-oyr dy row eh gobbraghey mychione red p'oor v'eh er n'yannoo, as dooyrt y Apostle rish y dooinney: Cur-my-ner dty scansh reesht, eisht ren eh y scansh y yannoo reesht, as ghow y Apostle cliaghtey reesht derrey daag e deayrtey, fliugh e barb, eisht dooyrt eh: ignorance, shen-y-fa, toshiaght dty obbraghyn lesh slate glan noa.
Imam Darimi : 3
أَخْبَرَنَا هَارُونُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سُلَيْمَانَ الْمُؤَدِّبِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَوْلَايَ أَنَّ أَهْلَهُ بَعَثُوا مَعَهُ بِقَدَحٍ فِيهِ زُبْدٌ وَلَبَنٌ إِلَى آلِهَتِهِمْ قَالَ فَمَنَعَنِي أَنْ آكُلَ الزُّبْدَ لِمَخَافَتِهَا قَالَ فَجَاءَ كَلْبٌ فَأَكَلَ الزُّبْدَ وَشَرِبَ اللَّبَنَ ثُمَّ بَالَ عَلَى الصَّنَمِ وَهُوَ إِسَافٌ وَنَائِلَةُ قَالَ هَارُونُ كَانَ الرَّجُلُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِذَا سَافَرَ حَمَلَ مَعَهُ أَرْبَعَةَ أَحْجَارٍ ثَلَاثَةً لِقِدْرِهِ وَالرَّابِعَ يَعْبُدُهُ وَيُرَبِّي كَلْبَهُ وَيَقْتُلُ وَلَدَهُ
As t’eh er n’insh dooin [Harun bin Mu’awiyah] veih [Ibrahim bin Sulaiman Al Mu’addib] veih [Al A’masy] veih [Mujahid], [my slaynt roish] t’eh er ghra rhym; dy row e chloan er n’eiyrt cowrey lesh cheese as bainney dy choyrt gys nyn jeeghyn, dooyrt eh; va my theay er n’yannoo m’aigney dy ee cheese son aggle ny deiney shoh; as haink cow, ee cheese as ee bainney as urinaghey er ny staartyn, shen-y-fa staartyn Iqaf as Nailah. Dooyrt Harun: ayns ny seihlltyn jeh'n aggle, tra v'eh er ny ghra dy row dooinney er y raad, v'eh goaill ceaurt cliaghtey marish, trio jeu v'ad dy choyrt/ymmyrkey y pot - cauldron/vessel - as y cheyoo v'eh dy adhrail, dy threeal e chorp, as dy varroo e lhiannoo.
Imam Darimi : 4
حَدَّثَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا رَيْحَانُ هُوَ ابْنُ سَعِيدٍ السَّامِيُّ حَدَّثَنَا عَبَّادٌ هُوَ ابْنُ مَنْصُورٍ عَنْ أَبِي رَجَاءٍ قَالَ كُنَّا فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِذَا أَصَبْنَا حَجَرًا حَسَنًا عَبَدْنَاهُ وَإِنْ لَمْ نُصِبْ حَجَرًا جَمَعْنَا كُثْبَةً مِنْ رَمْلٍ ثُمَّ جِئْنَا بِالنَّاقَةِ الصَّفِيِّ فَتَفَاجُّ عَلَيْهَا فَنَحْلُبُهَا عَلَى الْكُثْبَةِ حَتَّى نَرْوِيَهَا ثُمَّ نَعْبُدُ تِلْكَ الْكُثْبَةَ مَا أَقَمْنَا بِذَلِكَ الْمَكَانِ قَالَ أَبُو مُحَمَّد الصَّفِيُّ الْكَثِيرَةُ الْأَلْبَانِ
As t'eh er n'insh dooin ['Abbad Ibnu Mansur] veih [Abu Raja'], dooyrt eh: ayns ny laayn jeh'n aggle, tra v'ad er gheddyn clagh mie, v'ad er n'addyraghey eh as tra nagh row shin er gheddyn clogh mie, v'ad er n'addyraghey eh. As hug shin camel shafi, tra va’n camel straddling er, squeeze shin e milk dy ushtaghey y stack gainney v’er ny chosney, as eisht addyr shin y stack gainney cho fadane as v’eh ayns y raad shen. As dooyrt Abu Muhammad: Ta camellyn Shafi camellyn ta mooarane bainney oc.
Imam Darimi : 5
أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ قَالَ قَالَ كَعْبٌ نَجِدُهُ مَكْتُوبًا مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا فَظٌّ وَلَا غَلِيظٌ وَلَا صَخَّابٌ بِالْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ وَأُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يُكَبِّرُونَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى كُلِّ نَجْدٍ وَيَحْمَدُونَهُ فِي كُلِّ مَنْزِلَةٍ وَيَتَأَزَّرُونَ عَلَى أَنْصَافِهِمْ وَيَتَوَضَّئُونَ عَلَى أَطْرَافِهِمْ مُنَادِيهِمْ يُنَادِي فِي جَوِّ السَّمَاءِ صَفُّهُمْ فِي الْقِتَالِ وَصَفُّهُمْ فِي الصَّلَاةِ سَوَاءٌ لَهُمْ بِاللَّيْلِ دَوِيٌّ كَدَوِيِّ النَّحْلِ وَمَوْلِدُهُ بِمَكَّةَ وَمُهَاجِرُهُ بِطَابَةَ وَمُلْكُهُ بِالشَّامِ
Ta [Al Hasan bin Ar Rabi'] er ghra dooin [Abul Ahwash] veih [Al A'masy] veih [Abu Salih], dooyrt eh; [Ka'ab] dooyrt eh; t'eh scruit: Muhammad Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, cha row eh ard-chreeagh ayns e ghlare, cha row eh ard-chreeagh ayns e charaghter, cha row eh loayrt ard tra v'eh ayns y marchaand, cha row eh coontit olk lesh olk, agh v'eh freggyrt lesh pardoon as pardoon, va e phobble pobble va dy bragh jannoo tahmid berrifbi ard-place -moylley Allah- ny coayl, v'ad jannoo moylley da Allah Subhanahu wa Ta'ala ayns gagh thie, geddyn sarongs ayns nyn rannagyn mean, jannoo ablution ec gagh ball jeh'n ablution oc, ta'n ghlare oc gys padjer cliaghtey 'sy neau, ta'n shaf oc 'sy traa cogagh myr nyn shaf tra ta'n padjer, ta'n voylley oc - tra ta'n Koran lesh y Koran as ta'n birth echey 'sy dhikr. t'eh ayns Thaabah - Medina - as t'eh ayns Sham.
Imam Darimi : 6
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ حَدَّثَنِي خَالِدٌ هُوَ ابْنُ يَزِيدَ عَنْ سَعِيدٍ هُوَ ابْنُ أَبِي هِلَالٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ أُسَامَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ سَلَامٍ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ إِنَّا لَنَجِدُ صِفَةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا أَرْسَلْنَاكَ شَاهِدًا وَمُبَشِّرًا وَنَذِيرًا وَحِرْزًا لِلْأُمِّيِّينَ أَنْتَ عَبْدِي وَرَسُولِي سَمَّيْتُهُ الْمُتَوَكِّلَ لَيْسَ بِفَظٍّ وَلَا غَلِيظٍ وَلَا صَخَّابٍ بِالْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ مِثْلَهَا وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَتَجَاوَزُ وَلَنْ أَقْبِضَهُ حَتَّى نُقِيمَ الْمِلَّةَ الْمُتَعَوِّجَةَ بِأَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ يَفْتَحُ بِهِ أَعْيُنًا عُمْيًا وَآذَانًا صُمًّا وَقُلُوبًا غُلْفًا قَالَ عَطَاءُ بْنُ يَسَارٍ وَأَخْبَرَنِي أَبُو وَاقِدٍ اللَّيْثِيُّ أَنَّهُ سَمِعَ كَعْبًا يَقُولُ مِثْلَ مَا قَالَ ابْنُ سَلَامٍ
Ta [Abdullah bin Salih] er ghra rhym [Al Laits] er ghra rhym [Khalid Ibnu Yazid] veih [Sa’id Ibn Abu Hilal] veih [Hilal bin Usamah] veih [‘Atha’ bin Yasar] veih [Ibn Salam], dy dooyrt eh; 'Sy stayd shen, ta shin er choyrt oo myr fienney, coyrle-chaslys, as myr coyrle', ta cooney y Ummi, t'ou My harvaant My Phadeyr, hug mee ennym er Al Mutawakkil, cha row e ghlare ard as cha row e ghraih ard as cha row eh er ny choyrt ayns agh liorish leih da, ren shin streeu credjue v’er n’eiyrt magh ass y testimony dy vel dooinney erbee. ta’n chiart echey dy ve addyraghey er-lheh Allah Subhanahu wa Ta’ala, rish y testimony shoh oddys mayd sooillyn dall, cluaintey boddagh as creeaghyn cloie y foshlit. ['Atha` bin Yasar] dooyrt eh; [Abu Waqid Al Laitsi] dooyrt eh rhym dy row eh er chlashtyn [Ka'ab] gra myrgeddin ny dooyrt Ibn Salam.
Imam Darimi : 7
أَخْبَرَنَا زَيْدُ بْنُ عَوْفٍ قَالَ وَحَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ ذَكْوَانَ أَبِي صَالِحٍ عَنْ كَعْبٍ فِي السَّطْرِ الْأَوَّلِ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ عَبْدِي الْمُخْتَارُ لَا فَظٌّ وَلَا غَلِيظٌ وَلَا صَخَّابٌ فِي الْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ مَوْلِدُهُ بِمَكَّةَ وَهِجْرَتُهُ بِطَيْبَةَ وَمُلْكُهُ بِالشَّامِ وَفِي السَّطْرِ الثَّانِي مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ أُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي السَّرَّاءِ وَالضَّرَّاءِ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي كُلِّ مَنْزِلَةٍ وَيُكَبِّرُونَ عَلَى كُلِّ شَرَفٍ رُعَاةُ الشَّمْسِ يُصَلُّونَ الصَّلَاةَ إِذَا جَاءَ وَقْتُهَا وَلَوْ كَانُوا عَلَى رَأْسِ كُنَاسَةٍ وَيَأْتَزِرُونَ عَلَى أَوْسَاطِهِمْ وَيُوَضِّئُونَ أَطْرَافَهُمْ وَأَصْوَاتُهُمْ بِاللَّيْلِ فِي جَوِّ السَّمَاءِ كَأَصْوَاتِ النَّحْلِ
Ta [Zaid bin Yusuf] er ghra rhyn [Abdul Malik bin Umair] veih [Dzakwan Abu Salih] veih [Ka’ab] dy vel eh scruit ayns y chied pharagraf; Ta Muhammad yn phadeyrys jeh Allah Subhanahu wa Ta'ala, as My sharvaant roshtyn, cha nel e ghlare glen, cha nel e ghlare ard, cha nel eh loayrt ard ayns y marg, cha vel eh coyrt rish olk lesh olk agh t'eh freggyrt lesh pardoon as pardoon, ta e ard-valley 'sy Mecca as e emigration 'sy Shadombahm. As ayns y daa pharagraf t'eh scruit, Muhammad, yn phadeyr jeh Allah Subhanahu wa Ta'ala, ta e phobble nyn pobble ta dy bragh cur booise da Allah son ooilley ny gloyr, adsyn ta jannoo ymmyd jeh'n ghrian - dy hoiggal y traa jeh'n phadjer - jannoo y phadjer tra ta'n traa cheet, agh t'ad ayns ynnyd glen, cur sarong ayns mean y voylley jeh'n ablution as y ghlenney. cliaghtey ayns an aer myr rowl bee - son nyn adhradh as nyn greeaghyn persistent -.
Imam Darimi : 8
أَخْبَرَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ أَبِي فَرْوَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ سَأَلَ كَعْبَ الْأَحْبَارِ كَيْفَ تَجِدُ نَعْتَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي التَّوْرَاةِ فَقَالَ كَعْبٌ نَجِدُهُ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ يُولَدُ بِمَكَّةَ وَيُهَاجِرُ إِلَى طَابَةَ وَيَكُونُ مُلْكُهُ بِالشَّامِ وَلَيْسَ بِفَحَّاشٍ وَلَا صَخَّابٍ فِي الْأَسْوَاقِ وَلَا يُكَافِئُ بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ أُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي كُلِّ سَرَّاءَ وَضَرَّاءَ وَيُكَبِّرُونَ اللَّهَ عَلَى كُلِّ نَجْدٍ يُوَضِّئُونَ أَطْرَافَهُمْ وَيَأْتَزِرُونَ فِي أَوْسَاطِهِمْ يُصَفُّونَ فِي صَلَوَاتِهِمْ كَمَا يُصَفُّونَ فِي قِتَالِهِمْ دَوِيُّهُمْ فِي مَسَاجِدِهِمْ كَدَوِيِّ النَّحْلِ يُسْمَعُ مُنَادِيهِمْ فِي جَوِّ السَّمَاءِ
Ta [Mujahid biun Musa] er ghra rhyn [Ma'n ibn 'Isa] er ghra rhyn [Mu'awiyah bin Salih] veih [Abu Farwah] veih [Ibn 'Abbas] Radliyallahu'anhu, dy row eh er n'eiyrt rish Ka'ab Al Ahbar; Cionnagh t'ou er gheddyn y character jeh'n Torah?, [Ka'ab] freggyr; t'eh er n'yannoo rish dy row Muhammad bin Abdullah er ny ruggey ayns Mecca, er n'eiyrt gys Thaabah ny Medina, bee e reeaght ayns Syria, cha nee dooinney cruinn eh, cha nee dooinney t'eh jannoo soilshey ard 'sy margagh, cha vel eh cur rish olk son olk agh t'eh pardoonaghey as pardoonaghey, ta e phobble dy bragh cur booise da. T'ad cur booise da Allah Subhanahu wa Ta'ala wheesh as dy vel ad ayns traa mie ny olk, t'ad dy bragh gloyrey Allah Subhanahu wa Ta'ala ayns gagh bua, t'ad glenney nyn ablution, t'ad cur sarongs ayns nyn rannagyn mean, t'ad ry-cheilley ayns padjer myr t'ad marchaghey ayns coayl, t'ad nyn voylley ayns nyn mosqueyn myr roar ny beeaghyn ayns nyn mudzin.
Imam Darimi : 9
أَخْبَرَنَا حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ بْنُ الْوَلِيدِ الْمِيثَمِيُّ حَدَّثَنَا بَحِيرُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ عَنْ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ الْحَضْرَمِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَقَدْ جَاءَكُمْ رَسُولٌ إِلَيْكُمْ لَيْسَ بِوَهِنٍ وَلَا كَسِلٍ لِيَخْتِنَ قُلُوبًا غُلْفًا وَيَفْتَحَ أَعْيُنًا عُمْيًا وَيُسْمِعَ آذَانًا صُمًّا وَيُقِيمَ أَلْسِنَةً عُوجًا حَتَّى يُقَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ
Ta [Haiwah bin Syuraih] er ghra rhyn [Baqiyyah bin Al Walid Al Maitami] t'eh er ghra rhyn [Buhair bin Sa'ad] veih [Khalid bin Ma'dan] veih [Jubair bin Nufair Al Hadlrami]; As dooyrt Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam: 'T'eh er jeet hood's, nagh vel ny s'laane, -er ny choyrt dy- hroggal creeaghyn neu-chairagh, dy foshlit sooillyn cloie, as dy yannoo cluaintey boddagh dy chlashtyn, dy hroggal teaghyn crooit, dy vod eh ve er ny ghra; Cha nel dooinney erbee ta'n chiart echey dy ve adhradh agh Allah Subhanahu wa Ta'ala ny lomarcan.
Imam Darimi : 10
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ الْحِزَامِيُّ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي قَيْسٍ عَنْ عَطَاءٍ قَالَ كَانَ رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَهُ إِلَيْهِ حَاجَةٌ فَمَشَى مَعَهُ حَتَّى دَخَلَ قَالَ فَإِحْدَى رِجْلَيْهِ فِي الْبَيْتِ وَالْأُخْرَى خَارِجَهُ كَأَنَّهُ يُنَاجِي فَالْتَفَتَ فَقَالَ أَتَدْرِي مَنْ كُنْتُ أُكَلِّمُ إِنَّ هَذَا مَلَكٌ لَمْ أَرَهُ قَطُّ قَبْلَ يَوْمِي هَذَا اسْتَأْذَنَ رَبَّهُ أَنْ يُسَلِّمَ عَلَيَّ قَالَ إِنَّا آتَيْنَاكَ أَوْ أَنْزَلْنَا الْقُرْآنَ فَصْلًا وَالسَّكِينَةَ صَبْرًا وَالْفُرْقَانَ وَصْلًا
Ta [Muhammad bin Yazid Al Hizami] er ghra rhyn [Ishaq bin Sulaiman] veih ['Amr bin Abu Qais] veih ['Atha`], dooyrt eh; Va feme er un jeh companionyn y Phadeyr sallallaahu 'alaihi wasallam. As hie eh marish, derrey tra v'eh er n'gholl stiagh 'sy thie as va un chosh echey stiagh as y jeh elley er-mayrn 'sy thie, v'eh myr dy beagh y Phadeyr sallallaahu 'alaihi wasallam er n'yannoo cowrey rish dooinney, as lurg shen t'eh er n'irree as loayr eh rish y charaid: Vel fys ayd c'raad t'ou uss loayrt rish? v'eh ny ainle nagh row mee er vaik roimhe, ghow an ainle permission jeh e Hiarn dy ghra hello dou. Ta Allah gra: 'Dy firrinagh, ta shin er jeet hood's ny er chur sheese y Qur'an myr breearreyder jeh caghlaaghyn as As Sakinah myr sheeanchoorse as Al Furqon myr stiureyder.
Imam Darimi : 11
أَخْبَرَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا رَيْحَانُ هُوَ ابْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبَّادٌ هُوَ ابْنُ مَنْصُورٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ عَطِيَّةَ أَنَّهُ سَمِعَ رَبِيعَةَ الْجُرَشِيَّ يَقُولُ أُتِيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقِيلَ لَهُ لِتَنَمْ عَيْنُكَ وَلْتَسْمَعْ أُذُنُكَ وَلْيَعْقِلْ قَلْبُكَ قَالَ فَنَامَتْ عَيْنَايَ وَسَمِعَتْ أُذُنَايَ وَعَقَلَ قَلْبِي قَالَ فَقِيلَ لِي سَيِّدٌ بَنَى دَارًا فَصَنَعَ مَأْدُبَةً وَأَرْسَلَ دَاعِيًا فَمَنْ أَجَابَ الدَّاعِيَ دَخَلَ الدَّارَ وَأَكَلَ مِنْ الْمَأْدُبَةِ وَرَضِيَ عَنْهُ السَّيِّدُ وَمَنْ لَمْ يُجِبْ الدَّاعِيَ لَمْ يَدْخُلْ الدَّارَ وَلَمْ يَطْعَمْ مِنْ الْمَأْدُبَةِ وَسَخِطَ عَلَيْهِ السَّيِّدُ قَالَ فَاللَّهُ السَّيِّدُ وَمُحَمَّدٌ الدَّاعِي وَالدَّارُ الْإِسْلَامُ وَالْمَأْدُبَةُ الْجَنَّةُ
Ta [Mujahid bin Musa] er ghra dooin [Raihan Ibnu Sa’id] er ghra dooin [Abbad Ibnu Mansur] veih [Ayyub] veih [Abu Qilabah] veih [Athiyah] dy chlashtyn eh [Rabi’ah Al Jurasyi] gra; Va'n Prophet sallallaahu 'alaihi wasallam er ny choyrt as v'eh er ny ghra rish, lhig da dty sooillyn coodaghey, dty chleayshyn clashtyn, as dty chree smooinaghtyn er. As dooyrt eh: eisht ta my hooillyn fakin, ta my chleayshyn clashtyn, as ta my chree smooinaghtyn. Dooyrt eh; Ghow mee fys 'Ta'n Chiarn ta toggal thie, as eisht cur feailley, as eisht t'eh cur dooinney dy chur cuirrey da'n feailley, quoi-erbee ta freggyrt da glare y cheeill as t'eh goll stiagh 'sy thie as ee y vee, bee'n Chiarn booiagh rish. Er y laue elley, quoi-erbee nagh vel freggyrt da glare y ghlare as nagh vel goll stiagh ayns y thie as nagh vel ee gee yn vee, eisht bee’n Master fearg jeh. As dooyrt eh: Yn ard-oik eh Allah Subhanahu Wa Ta'ala, y ghlare t'eh Muhammad shallallahu 'alaihi wasallam, y thie t'eh Islam, as y vee t'eh neau.
Imam Darimi : 12
أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مَيْمُونٍ التَّمِيمِيِّ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ إِلَى الْبَطْحَاءِ وَمَعَهُ ابْنُ مَسْعُودٍ فَأَقْعَدَهُ وَخَطَّ عَلَيْهِ خَطًّا ثُمَّ قَالَ لَا تَبْرَحَنَّ فَإِنَّهُ سَيَنْتَهِي إِلَيْكَ رِجَالٌ فَلَا تُكَلِّمْهُمْ فَإِنَّهُمْ لَنْ يُكَلِّمُوكَ فَمَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيْثُ أَرَادَ ثُمَّ جَعَلُوا يَنْتَهُونَ إِلَى الْخَطِّ لَا يُجَاوِزُونَهُ ثُمَّ يَصْدُرُونَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ جَاءَ إِلَيَّ فَتَوَسَّدَ فَخِذِي وَكَانَ إِذَا نَامَ نَفَخَ فِي النَّوْمِ نَفْخًا فَبَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُتَوَسِّدٌ فَخِذِي رَاقِدٌ إِذْ أَتَانِي رِجَالٌ كَأَنَّهُمْ الْجِمَالُ عَلَيْهِمْ ثِيَابٌ بِيضٌ اللَّهُ أَعْلَمُ مَا بِهِمْ مِنْ الْجَمَالِ حَتَّى قَعَدَ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ عِنْدَ رَأْسِهِ وَطَائِفَةٌ مِنْهُمْ عِنْدَ رِجْلَيْهِ فَقَالُوا بَيْنَهُمْ مَا رَأَيْنَا عَبْدًا أُوتِيَ مِثْلَ مَا أُوتِيَ هَذَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ عَيْنَيْهِ لَتَنَامَانِ وَإِنَّ قَلْبَهُ لَيَقْظَانُ اضْرِبُوا لَهُ مَثَلًا سَيِّدٌ بَنَى قَصْرًا ثُمَّ جَعَلَ مَأْدُبَةً فَدَعَا النَّاسَ إِلَى طَعَامِهِ وَشَرَابِهِ ثُمَّ ارْتَفَعُوا وَاسْتَيْقَظَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ ذَلِكَ فَقَالَ لِي أَتَدْرِي مَنْ هَؤُلَاءِ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ هُمْ الْمَلَائِكَةُ قَالَ وَهَلْ تَدْرِي مَا الْمَثَلُ الَّذِي ضَرَبُوهُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ الرَّحْمَنُ بَنَى الْجَنَّةَ فَدَعَا إِلَيْهَا عِبَادَهُ فَمَنْ أَجَابَهُ دَخَلَ جَنَّتَهُ وَمَنْ لَمْ يُجِبْهُ عَاقَبَهُ وَعَذَّبَهُ
Ta'n 'Al Hasan bin 'Ali' er n'insh dooin [Abu Usamah] veih [Ja'far bin Maimun At Tamimi] veih [Abu Uthman An Nahdi] dy daink Rasulullah magh gys Bathha` as marish Ibn Mas'ud Radliyallahulamthaullah Ibn Mas'ud, eisht ghow eh rish dy chur Ibn Mas'ud sheese as ren eh line rannagh da. As dooyrt eh: Nagh jean oo goll ersooyl veih’nnyd shoh, son bee reddyn ry-gheddyn rhyt as cha jean oo loayrt roo, as cha jean ad loayrt rhyt. As hie yn Prophet er e raad gys raad erbee v'eh er n'yannoo. As haink ny deiney gys y linney sniessey as cha row ad er crosh eh, as hie ad gys y Prophet sallallaahu 'alaihi wasallam. As ec jerrey y noid haink eh huggey as hie eh dy choayl uss m’eayst myr e pillow, as tra v’eh coayl v’eh clymmey e annym. As tra v'eh er n'yannoo ymmyd jeh'n aght shen, haink fir lesh ghruaiaghyn s'creeney, as ooilley nyn ghleidyn geal. Sigh, cre'n aght t'ad s'beggan! as shen-y-fa dy row grunt jeu nyn soie er ceau y Phadeyr sallallaahu 'alaihi wasallam as grunt elley er nyn skyn as dooyrt ad rish y derrey yeh: cha row shin riamh er gheddyn sharvaant va er ny choyrt rish y Prophet sallallaahu 'alaihi wasallam. Ta sooillyn y dooinney shoh coodaghey agh ta e chree er-e-skyn, jean parable da. Well, t'eh myr master ta toggal palace, as t'eh jannoo dish as t'eh cur cuirrey da'n phobble dy ee as dy iu, as t'ad ymmyrkey yn skyn. As hrog y Phadeyr (saw as bendiaghtyn) y ghrian as dooyrt eh rhym: vel fys ayd c'raad t'ad? as dreggyr mee: Ta'n Chiarn Subhanahu wa Ta'ala as e Phadeyr fys ny share. As dooyrt eh: she angelyn ad. As dooyrt eh reesht: vel fys eu cre'n analogy t'ayn? As dooyrt mee, dreggyr Allah Subhanahu wa Ta'ala as e Phadeyr v'er ny hoiggal ny share: Ar Rahman t'er thooilley ny nearey, as eisht t'eh er ghra -invited- e sharvaantyn huggey, quoi-erbee t'eh goaill rish, hed eh stiagh ayns niau as quoi-erbee t'er n'yannoo rish, eisht nee eh eh y stroie as y torchaghey.
Imam Darimi : 13
أَخْبَرَنَا نُعَيْمُ بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ عَنْ بَحِيرٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَمْرٍو السُّلَمِيُّ عَنْ عُتْبَةَ بْنِ عَبْدٍ السُّلَمِيِّ أَنَّهُ حَدَّثَهُمْ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُ رَجُلٌ كَيْفَ كَانَ أَوَّلُ شَأْنِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ كَانَتْ حَاضِنَتِي مِنْ بَنِي سَعْدِ بْنِ بَكْرٍ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَابْنٌ لَهَا فِي بَهْمٍ لَنَا وَلَمْ نَأْخُذْ مَعَنَا زَادًا فَقُلْتُ يَا أَخِي اذْهَبْ فَأْتِنَا بِزَادٍ مِنْ عِنْدِ أُمِّنَا فَانْطَلَقَ أَخِي وَمَكَثْتُ عِنْدَ الْبَهْمِ فَأَقْبَلَ طَائِرَانِ أَبْيَضَانِ كَأَنَّهُمَا نَسْرَانِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ أَهُوَ هُوَ قَالَ الْآخَرُ نَعَمْ فَأَقْبَلَا يَبْتَدِرَانِي فَأَخَذَانِي فَبَطَحَانِي لِلْقَفَا فَشَقَّا بَطْنِي ثُمَّ اسْتَخْرَجَا قَلْبِي فَشَقَّاهُ فَأَخْرَجَا مِنْهُ عَلَقَتَيْنِ سَوْدَاوَيْنِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ ائْتِنِي بِمَاءِ ثَلْجٍ فَغَسَلَ بِهِ جَوْفِي ثُمَّ قَالَ ائْتِنِي بِمَاءِ بَرَدٍ فَغَسَلَ بِهِ قَلْبِي ثُمَّ قَالَ ائْتِنِي بِالسَّكِينَةِ فَذَرَّهُ فِي قَلْبِي ثُمَّ قَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ حُصْهُ فَحَاصَهُ وَخَتَمَ عَلَيْهِ بِخَاتَمِ النُّبُوَّةِ ثُمَّ قَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ اجْعَلْهُ فِي كِفَّةٍ وَاجْعَلْ أَلْفًا مِنْ أُمَّتِهِ فِي كِفَّةٍ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا أَنَا أَنْظُرُ إِلَى الْأَلْفِ فَوْقِي أُشْفِقُ أَنْ يَخِرَّ عَلَيَّ بَعْضُهُمْ فَقَالَ لَوْ أَنَّ أُمَّتَهُ وُزِنَتْ بِهِ لَمَالَ بِهِمْ ثُمَّ انْطَلَقَا وَتَرَكَانِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفَرِقْتُ فَرَقًا شَدِيدًا ثُمَّ انْطَلَقْتُ إِلَى أُمِّي فَأَخْبَرْتُهَا بِالَّذِي لَقِيتُ فَأَشْفَقَتْ أَنْ يَكُونَ قَدْ الْتَبَسَ بِي فَقَالَتْ أُعِيذُكَ بِاللَّهِ فَرَحَلَتْ بَعِيرًا لَهَا فَجَعَلَتْنِي عَلَى الرَّحْلِ وَرَكِبَتْ خَلْفِي حَتَّى بُلْغَتِنَا إِلَى أُمِّي فَقَالَتْ أَدَّيْتُ أَمَانَتِي وَذِمَّتِي وَحَدَّثَتْهَا بِالَّذِي لَقِيتُ فَلَمْ يَرُعْهَا ذَلِكَ وَقَالَتْ إِنِّي رَأَيْتُ حِينَ خَرَجَ مِنِّي يَعْنِي نُورًا أَضَاءَتْ مِنْهُ قُصُورُ الشَّامِ
Ta [Nu'aim bin Hammad] er ghra dooin [Baqiyyah] veih [Bahir] veih [Khalid bin Ma'dan] er ghra dooin ['Abdur Rahman bin 'Amr As Sulami] veih ['Utbah bin 'Abd As Sulami] Dy row eh er ghra roo, as v'eh un jeh'n cho-chaslys. As dooyrt y Rasulullah, Cre'n aght v'eh toshiaght dty vea, O Phadeyr jeh'n Chiarn? as dreggyr eh: Va my voir-foddey ec y traa shen ben veih Bani Sa'd bin Bakr. Ayns y traa shen va mee as leshtal beg elley jeh’n threeish shen gobbraghey bea-chraueeaght. Son nagh dug shin provisionyn, ghow mee coyrle da my charaid: O my vraar, gow stiagh as jeeagh er provisionyn jeh’n vammey ain. As hie my vraar ersooyl as v’eh er-mayrn my lomarcan dy chur kiarail jeh’n vee-chraueeaght. As t’eh ry-akin dy daink daa eayst geal myr eayst, as dooyrt fer jeu rish y jeh elley, vel eh dy jarroo? dreggyr fer elley; Ta! as ren ad daa-eed mygeayrt orrym as t’ad m’y tharroo as t’ad m’y skeaylley magh, as t’ad m’y skeaylley as t’ad m’ymmyrkey magh as t’ad m’y chree y skeaylley as t’ad m’ymmyrkey magh as t’ad m’ymmyrkey magh daa lummey doo. As dooyrt fer jeh'n daa elley rish e charaid: Cur dou ushtey sneeu as eisht nee eh eh y ymmyrkey dy ghlenney my veeal. As dooyrt eh reesht: cur dou ushtey cooie'. As v’eh uss m’annym y ghlenney. As dooyrt eh: cur dou As Sakinah -traa-! as eisht spreih eh eh ayns my chree. As dooyrt fer jeu rish e charrey: stiagh eh seose! as s'goan eh as markee eh eh lesh y khatam nubuwah -cloie ny phadeyryn-. As dooyrt un jeu rish e chaarjyn: cur eh er un scaal as cur mille jeh e phobble er un scaal. As dooyrt Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam: ec y traa shen honnick mee mil dooinney erskyn mee as shen-y-fa va aggle orrym dy beagh cuid jeu er n'immeeaght orrym, as dooyrt y dooinney reesht: my v'eh er ny veeiteil rish e phobble, v'eh dy shickyr ny smoo trome na e phobble as eisht hie ad ooilley ny s'trome na'n pobble. As dooyrt Rasulullah: Va mee feer agglagh, as ren mee reih gys my nurse fliugh, as dooyrt mee r'ee mychione ny va er-dy-henney er-dy-henney. Va eshyn er n’yannoo aggle dy row red erbee er n’yannoo orrym as eisht dooyrt eh: Ta mee goaill rish Allah Subhanahu wa Ta’ala son coadey er dty hon. As ren eh e shlieau y yannoo aarloo dy gholl as hug eh mee er camel as hie eh er my ghlioon derrey haink shin gys my voir, as dooyrt eh rish my voir: Ta mee er choyrt y mandate as y lhong ta er ny choyrt orrym, as dooyrt eh rhym cre va er jeet. Agh cha row shen er n’yannoo aggle er, ayns firrinys dreggyr my voir: Roish shen honnick mee eh eddyr y traa v’eh er jeet magh ass my ghrogh-chree, shen-y-fa y soilshey v’er ny skeaylley er throne Syria.
Imam Darimi : 14
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِمْرَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عُثْمَانَ الْقُرَشِيُّ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي ذَرٍّ الْغِفَارِيِّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ عَلِمْتَ أَنَّكَ نَبِيٌّ حَتَّى اسْتَيْقَنْتَ فَقَالَ يَا أَبَا ذَرٍّ أَتَانِي مَلَكَانِ وَأَنَا بِبَعْضِ بَطْحَاءِ مَكَّةَ فَوَقَعَ أَحَدُهُمَا عَلَى الْأَرْضِ وَكَانَ الْآخَرُ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ أَهُوَ هُوَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَزِنْهُ بِرَجُلٍ فَوُزِنْتُ بِهِ فَوَزَنْتُهُ ثُمَّ قَالَ فَزِنْهُ بِعَشَرَةٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ ثُمَّ قَالَ زِنْهُ بِمِائَةٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ ثُمَّ قَالَ زِنْهُ بِأَلْفٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَيْهِمْ يَنْتَثِرُونَ عَلَيَّ مِنْ خِفَّةِ الْمِيزَانِ قَالَ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ لَوْ وَزَنْتَهُ بِأُمَّتِهِ لَرَجَحَهَا
Ta [Abdullah bin Imran] er ghra rhyn [Abu Daud] t’er ghra rhyn [Ja’far bin Utsman Al Qurasyi] veih [e ayr] veih [Abu Dzar Al Ghifari] Radliyallahu’anhu, dooyrt eh; Gow mee rish, O Phadeyr, kys oddys oo ve shickyr dy vel oo prophet? As dreggyr y Prophet: O Abu Dzar, haink daa angel hym’s tra v’ee ayns gleashtan ayns Makkah. Ta un jeu goll sheese gys y thalloo as ta’n jeh elley eddyr neau as thalloo. Dooyrt un jeu rish e charaid: vel eh dy jarroo? as dreggyr e charaid: ta! as dooyrt eh reesht: eisht towse eh lesh dooinney, eisht bee’m towse lesh deig dooinney as ta mee ny smoo trome na ad. As dooyrt eh reesht: ‘Towse-jee eh lesh keead dooinney’, shen-y-fa v’eh er my veeal as v’eh ny s’trome na ad. As dooyrt eh reesht: ‘Eisht towse oo hene lesh mil dy leih’, eisht va mee towse as va mee ny smoo trome na ad. Ayns y traa shen va mee myr dy beagh ad shooyll er-yn-oyr dy row ny scaalaghyn s’cummey, as dooyrt fer jeh’n daa ainle rish e charaid: agh my v’eh er ny veeiteil marish ooilley e phobble, v’eh foast ny s’trome na ad.
Imam Darimi : 15
أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ خَلِيلٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُنَادِيهِمْ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّمَا أَنَا رَحْمَةٌ مُهْدَاةٌ
Va’n aght er ny ghra dooin [Ismail bin Khalil] dy row [Ali bin Mushir] er ghra dooin [Al A’masy] veih [Abu Salih], as dooyrt eh: Dy row’n Phadeyr (saw as bendiaghtyn) er ghra roo: O phobble, ta mee myghin as stiurey.
Imam Darimi : 16
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَرِيفٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَأَقْبَلَ أَعْرَابِيٌّ فَلَمَّا دَنَا مِنْهُ قَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْنَ تُرِيدُ قَالَ إِلَى أَهْلِي قَالَ هَلْ لَكَ فِي خَيْرٍ قَالَ وَمَا هُوَ قَالَ تَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ قَالَ وَمَنْ يَشْهَدُ عَلَى مَا تَقُولُ قَالَ هَذِهِ السَّلَمَةُ فَدَعَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهِيَ بِشَاطِئِ الْوَادِي فَأَقْبَلَتْ تَخُدُّ الْأَرْضَ خَدًّا حَتَّى قَامَتْ بَيْنَ يَدَيْهِ فَاسْتَشْهَدَهَا ثَلَاثًا فَشَهِدَتْ ثَلَاثًا أَنَّهُ كَمَا قَالَ ثُمَّ رَجَعَتْ إِلَى مَنْبَتِهَا وَرَجَعَ الْأَعْرَابِيُّ إِلَى قَوْمِهِ وَقَالَ إِنْ اتَّبَعُونِي أَتَيْتُكَ بِهِمْ وَإِلَّا رَجَعْتُ فَكُنْتُ مَعَكَ
As t'eh er n'insh dooin, t'eh er n'insh dooin. As tra v'ad marish Rasulullah er y raad, haink shin gys Arab Bedouin as tra v'ad er n'gholl stiagh rish, dooyrt Rasulullah rish: c'raad t'ou goll? Freggyr yn Arab Bedouin: Ta mee aggindagh dy chosney my theay. As dooyrt y Apostle: vel oo geearree red erbee mie? dreggyr eh: cre ta mieys? As dooyrt Rasulullah: shen-y-fa, ta shiu cur testimony nagh vel dooinney erbee ta feeu dy ve addyraghey agh Allah Subhanahu wa Ta'ala as ta shiu cur testimony dy vel Muhammad ny sharvaant as ny Messager echey. Dooyrt y Arab Bedouin: eisht quoi oddys prowal firrinys jeh’n red t’ou er ghra? Freggyr y Prophet: y chree Salamah, myr shen ghow y Prophet eh tra v'eh er y chronk, eisht haink y chree gys y Prophet liorish sniaghtey yn thalloo derrey haink y chree kiongoyrt rish y Rasulullah. As ghow yn Apostle rish dy row eh er n’yannoo testimony three keayrtyn. As hug eh testimony three keayrtyn myr dooyrt y Prophet sallallaahu 'alaihi wasallam as eisht hie yn craid reesht gys y raad raad v'eh er n'gholl seose. Dyrree yn Arab Bedouin gys e phobble as dooyrt eh; As my t'ad er n'eiyrt orrym, nee'm ad y ghoaill gys y ree - Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam-, as my nagh vel, hig-ym reesht gys y ree as cummal marish.
Imam Darimi : 17
أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ خَرَجْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ وَكَانَ لَا يَأْتِي الْبَرَازَ حَتَّى يَتَغَيَّبَ فَلَا يُرَى فَنَزَلْنَا بِفَلَاةٍ مِنْ الْأَرْضِ لَيْسَ فِيهَا شَجَرٌ وَلَا عَلَمٌ فَقَالَ يَا جَابِرُ اجْعَلْ فِي إِدَاوَتِكَ مَاءً ثُمَّ انْطَلِقْ بِنَا قَالَ فَانْطَلَقْنَا حَتَّى لَا نُرَى فَإِذَا هُوَ بِشَجَرَتَيْنِ بَيْنَهُمَا أَرْبَعُ أَذْرُعٍ فَقَالَ يَا جَابِرُ انْطَلِقْ إِلَى هَذِهِ الشَّجَرَةِ فَقُلْ يُقَلْ لَكِ الْحَقِي بِصَاحِبَتِكِ حَتَّى أَجْلِسَ خَلْفَكُمَا فَرَجَعَتْ إِلَيْهَا فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَلْفَهُمَا ثُمَّ رَجَعَتَا إِلَى مَكَانِهِمَا فَرَكِبْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَسُولُ اللَّهِ بَيْنَنَا كَأَنَّمَا عَلَيْنَا الطَّيْرُ تُظِلُّنَا فَعَرَضَتْ لَهُ امْرَأَةٌ مَعَهَا صَبِيٌّ لَهَا فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنِي هَذَا يَأْخُذُهُ الشَّيْطَانُ كُلَّ يَوْمٍ ثَلَاثَ مِرَارٍ قَالَ فَتَنَاوَلَ الصَّبِيَّ فَجَعَلَهُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ مُقَدَّمِ الرَّحْلِ ثُمَّ قَالَ اخْسَأْ عَدُوَّ اللَّهِ أَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اخْسَأْ عَدُوَّ اللَّهِ أَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا ثُمَّ دَفَعَهُ إِلَيْهَا فَلَمَّا قَضَيْنَا سَفَرَنَا مَرَرْنَا بِذَلِكَ الْمَكَانِ فَعَرَضَتْ لَنَا الْمَرْأَةُ مَعَهَا صَبِيُّهَا وَمَعَهَا كَبْشَانِ تَسُوقُهُمَا فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ اقْبَلْ مِنِّي هَدِيَّتِي فَوَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا عَادَ إِلَيْهِ بَعْدُ فَقَالَ خُذُوا مِنْهَا وَاحِدًا وَرُدُّوا عَلَيْهَا الْآخَرَ قَالَ ثُمَّ سِرْنَا وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَنَا كَأَنَّمَا عَلَيْنَا الطَّيْرُ تُظِلُّنَا فَإِذَا جَمَلٌ نَادٌّ حَتَّى إِذَا كَانَ بَيْنَ سِمَاطَيْنِ خَرَّ سَاجِدًا فَحَبَسَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ عَلَيَّ النَّاسَ مَنْ صَاحِبُ الْجَمَلِ فَإِذَا فِتْيَةٌ مِنْ الْأَنْصَارِ قَالُوا هُوَ لَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَمَا شَأْنُهُ قَالُوا اسْتَنَيْنَا عَلَيْهِ مُنْذُ عِشْرِينَ سَنَةً وَكَانَتْ بِهِ شُحَيْمَةٌ فَأَرَدْنَا أَنْ نَنْحَرَهُ فَنَقْسِمَهُ بَيْنَ غِلْمَانِنَا فَانْفَلَتَ مِنَّا قَالَ بِيعُونِيهِ قَالُوا لَا بَلْ هُوَ لَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَمَّا لِي فَأَحْسِنُوا إِلَيْهِ حَتَّى يَأْتِيَهُ أَجَلُهُ قَالَ الْمُسْلِمُونَ عِنْدَ ذَلِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ نَحْنُ أَحَقُّ بِالسُّجُودِ لَكَ مِنْ الْبَهَائِمِ قَالَ لَا يَنْبَغِي لِشَيْءٍ أَنْ يَسْجُدَ لِشَيْءٍ وَلَوْ كَانَ ذَلِكَ كَانَ النِّسَاءُ لِأَزْوَاجِهِنَّ
As t'eh er n'insh dooin, as dooyrt eh; Va mee er n'gholl magh marish y Prophet sallallaahu 'alaihi wasallam er y raad as tra v'eh er n'yannoo ymmyd jeh'n aght v'eh er n'yannoo ymmyd jeh'n aght v'eh er n'yannoo ymmyd jeh'n aght shen. Ayns y traa shen va shin ayns field mooar raad nagh row craid ny cowrey bea as dooyrt eh: O Jabir, gow ushtey ass dty lhong, as lhig dooin goll er y raad. Jabir, hed shin er-shaghryn derrey v’ad er-mayrn. As t’eh ry-akin dy row daa chree lesh astyr ceaurt cubit eddyr ad. As dooyrt eh: Gow rish y chree, jeeagh er dy loayrt, freggyr eh, abbyr rish 'tar gys y chree taitnyssagh dhyt dy vod mee soie er nyn doshiaght'. Va'n craid er-gerrey - e charaid, y craid ta ry-hoi - as hie yn Prophet sallallaahu 'alaihi wasallam er-gerrey da'n daa elley, as eisht hie'n daa chraid er-gerrey gys nyn 'eayst. As eisht hie shin seose er nyn marrey, as myr dy beagh eayst er nyn skyn, eisht ghow ben as e lhiannoo stiagh y Phadeyr jeh Allah sallallaahu 'alaihi wasallam, dooyrt eh; O Messenger of Allah, ta my chloan dy jarroo er ny stroie liorish y diaull three keayrtyn gagh laa. As dooyrt Jabir; As ghow Rasulullah y lhiannoo, as hug eh eh kiongoyrt rish e vehicle, as dooyrt eh; Gow ersooyl, O noi Allah! Ta mee yn Phadeyr jeh Allah. Dy dooyrt y Apostle eh three keayrtyn. As hug eh eh reesht da’n ven. As tra haink shin reesht veih’n raad, hie shin er-gerrey da’n raad t’er-dy-hoshiaght, as haink ben as e lhiannoo er-gerrey dooin lesh daa chaarjyn v’ee sheeyney. Eisht dooyrt eh; 'O Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam, gow y ghiootal shoh veih mee, son y chooid smoo jeh'n fer hug oo dy firrinagh, cha jig y diavel reesht. ' Dooyrt eh: gow yn derrey yeh as cur y jeh elley da. As hie shin er-gerrey as va'n eayst myr dy row eh ry-hoi, t'eh ry-hoi ry-hoi, agh tra haink eh gys daa ghrogh-chree, chroym eh sheese dy kiart as ghow y Prophet sallallaahu 'alaihi wasallam eh. As dooyrt y Apostle rish y phobble: 'Thig-jee stiagh, pobble, quoi 'sy chamel shoh? As dreggyr ymmodee dooinney-oalsey jeh’n Ansar; t’eh ain, O Phadeyr Allah, dooyrt eh: cre’n red t’eh er n’yannoo? Dreggyr ad; Va shin staydoil dy chur kiarail jeh son fifteen bleïn as va mooarane glen - v'eh er jeet dy ve glen - shen-y-fa v'ad booiagh eh y mharroo as y choardail rish nyn lught-thie, agh ren eh reih veih shin. As dooyrt eh: 'Okay, as gow eh dou. '. Dreggyr ad; 'Oh, cha nel feme, sire, agh bee'n camel doaltattym myr -gift- son dty ard-reill. Dooyrt y Phadeyr; 'Okay, my she my veeal eisht bee mie rish, derrey ver eh baase.' Ayns y traa shen dooyrt ny Mosleeyn; O Messenger of Allah, ta ny smoo croo ain dy hroggal seose gys ree ny beiyn, dooyrt eh: Cha nel eh cooie da un -cretoor- dy hroggal seose gys -cretoor elley, my v’eh shen permissible eisht veagh ny mraane er nyn goyrt gys nyn sheshaghyn.
Imam Darimi : 18
حَدَّثَنَا يَعْلَى حَدَّثَنَا الْأَجْلَحُ عَنْ الذَّيَّالِ بْنِ حَرْمَلَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ أَقْبَلْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى دُفِعْنَا إِلَى حَائِطٍ فِي بَنِي النَّجَّارِ فَإِذَا فِيهِ جَمَلٌ لَا يَدْخُلُ الْحَائِطَ أَحَدٌ إِلَّا شَدَّ عَلَيْهِ فَذَكَرُوا ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَاهُ فَدَعَاهُ فَجَاءَ وَاضِعًا مِشْفَرَهُ عَلَى الْأَرْضِ حَتَّى بَرَكَ بَيْنَ يَدَيْهِ فَقَالَ هَاتُوا خِطَامًا فَخَطَمَهُ وَدَفَعَهُ إِلَى صَاحِبِهِ ثُمَّ الْتَفَتَ فَقَالَ مَا بَيْنَ السَّمَاءِ إِلَى الْأَرْضِ إِلَّا يَعْلَمُ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ إِلَّا عَاصِيَ الْجِنِّ وَالْإِنْسِ
Ya'la t'er n'insh dooin veih Jabir bin Abdullah, dy bee Jee booiagh rish, as dooyrt eh: Hie shin reesht veih y raad marish y Phadeyr (saw as bendiaghtyn Jee er). T’eh er n’gholl stiagh ayns balley jeh’n Banu Najjar, as t’eh ry-akin dy row camel ry-hoi ry-hoi rish ooilley ny va aggindagh dy gholl stiagh ’sy villey-feeyney. Va shoh er ny chowraghey da'n Phadeyr (saw as bendiaghtyn) as hie eh huggey as ghow eh yn camel. T’eh er jeet as t’eh er n’yannoo e lippyn er y thalloo derrey t’eh er gliooney kiongoyrt rish. As dooyrt eh: Cur lhiat cordail, as hug eh eh rish y cordail, as hug eh eh reesht da e eirey. As honnick eh er-gerrey, as dooyrt eh: Cha vel dooinney erbee ayns ny neauyn as ayns y thalloo, agh dy vel eh toiggal dy vel mee yn phadeyr jeh Allah, yn Ard-nieu, agh son adsyn ta neu-chlashtyn; veih ny jinnyn as ny deiney.
Imam Darimi : 19
أَخْبَرَنَا الْحَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ فَرْقَدٍ السَّبَخِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ امْرَأَةً جَاءَتْ بِابْنٍ لَهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنِي بِهِ جُنُونٌ وَإِنَّهُ يَأْخُذُهُ عِنْدَ غَدَائِنَا وَعَشَائِنَا فَيُخَبَّثُ عَلَيْنَا فَمَسَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَدْرَهُ وَدَعَا فَثَعَّ ثَعَّةً وَخَرَجَ مِنْ جَوْفِهِ مِثْلُ الْجِرْوِ الْأَسْوَدِ فَسَعَى
Ta'n 'Al Hajjaj bin Minhal' er n'insh dooin [Hammad bin Salamah] veih [Farqad As Sabakhi] veih [Sa'id bin Jubair] veih [Ibn Abbas] Radliyallahu'anhu, dy daink ben dy chur lhiannoo eck gys Rasulullah sallalamlah as dooyrt eh: a jinn, ta'n genie dy bragh cheet stiagh tra ta shin geddyn lunch as dinner. shin, as badmouth shin. 'Sy traa shen ren Rasulullah sallallaahu 'alaihi vasallam as ghow eh padjer er e hon. As s’goan eh as haink red erbee - myr puppy doo - magh ass e bee as eisht hie eh ersooyl.
Imam Darimi : 20
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَعِيدٍ أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ الْعَبْدِيُّ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ طَهْمَانَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَعْرِفُ حَجَرًا بِمَكَّةَ كَانَ يُسَلِّمُ عَلَيَّ قَبْلَ أَنْ أُبْعَثَ إِنِّي لَأَعْرِفُهُ الْآنَ
Va’n aght er ny ghra dooin [Muhammad bin Sa’id] dy row [Yahya bin Abu Bakr Al ‘Abdi] er ghra dooin veih [Ibrahim bin Tahman] veih [Simak] veih [Jabir bin Samurah] Radliyallahu’anhu dooyrt eh; 'Sy stayd shen, dooyrt y Chiarn: 'Ta fys aym dy firrinagh dy vel clogh ayns Makkah, v'er n'yannoo arrane dou roish my v'eh er ny choyrt. Ta mee dy firrinagh toiggal eh nish'.