Imam Darimi : 1
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُؤَاخَذُ الرَّجُلُ بِمَا عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ مَنْ أَحْسَنَ فِي الْإِسْلَامِ لَمْ يُؤَاخَذْ بِمَا كَانَ عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَمَنْ أَسَاءَ فِي الْإِسْلَامِ أُخِذَ بِالْأَوَّلِ وَالْآخِرِ
Naq kixye qe [laj Muhammad bin Yusuf] chalen chaq [laj Sufyan] chalen chaq [Al A’masy] chalen chaq [laj Abu Wa`il] chalen chaq [laj Abdullah], kixye; Jun li winq kiwulak rik’in li xtaql li Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam ut kixye: At xtaql li Allah, ma wan ani taa’uxq xtojb’al rix li maa’usilal kixb’aanu chiru li hoonal re li q’etq’etil? Li Apostol kixsume: Ani kixb’aanu rib’ chi chaab’il sa’ lix hoonal re li Islam, ink’a’ ki’uxman xtojb’al rix li maa’usilal kixb’aanu chiru li hoonal re li q’etq’etil, a’b’an ani ki’uxman chi ink’a’ us - chi maa’us - chiru lix hoonal re li Islam, ki’uxman xtojb’al rix -xb’aan lix maak- maak’a’ naxye ma ak xnume’ malaj chalel.
Imam Darimi : 2
أَخْبَرَنَا الْوَلِيدُ بْنُ النَّضْرِ الرَّمْلِيُّ عَنْ مَسَرَّةَ بْنِ مَعْبَدٍ مِنْ بَنِي الْحَارِثِ بْنِ أَبِي الْحَرَامِ مِنْ لَخْمٍ عَنْ الْوَضِينِ أَنَّ رَجُلًا أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا كُنَّا أَهْلَ جَاهِلِيَّةٍ وَعِبَادَةِ أَوْثَانٍ فَكُنَّا نَقْتُلُ الْأَوْلَادَ وَكَانَتْ عِنْدِي ابْنَةٌ لِي فَلَمَّا أَجَابَتْ وَكَانَتْ مَسْرُورَةً بِدُعَائِي إِذَا دَعَوْتُهَا فَدَعَوْتُهَا يَوْمًا فَاتَّبَعَتْنِي فَمَرَرْتُ حَتَّى أَتَيْتُ بِئْرًا مِنْ أَهْلِي غَيْرَ بَعِيدٍ فَأَخَذْتُ بِيَدِهَا فَرَدَّيْتُ بِهَا فِي الْبِئْرِ وَكَانَ آخِرَ عَهْدِي بِهَا أَنْ تَقُولَ يَا أَبَتَاهُ يَا أَبَتَاهُ فَبَكَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى وَكَفَ دَمْعُ عَيْنَيْهِ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ مِنْ جُلَسَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحْزَنْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ كُفَّ فَإِنَّهُ يَسْأَلُ عَمَّا أَهَمَّهُ ثُمَّ قَالَ لَهُ أَعِدْ عَلَيَّ حَدِيثَكَ فَأَعَادَهُ فَبَكَى حَتَّى وَكَفَ الدَّمْعُ مِنْ عَيْنَيْهِ عَلَى لِحْيَتِهِ ثُمَّ قَالَ لَهُ إِنَّ اللَّهَ قَدْ وَضَعَ عَنْ الْجَاهِلِيَّةِ مَا عَمِلُوا فَاسْتَأْنِفْ عَمَلَكَ
Kiyehe’ resil qe [Al Walid bin An Nadlr Ar Ramli] chalen chaq [Masarrah bin Ma’bad] - chalen chaq Bani Al Harith bin Abu Al Haram chalen chaq Lakhmin - chalen chaq [Al Wadliin] naq jun li winq kichal rik’in li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam ut kixye: At taqlanb’il aj k’amol esil re li Dios naq ink’a’ naqaloq’oniheb’ li qatenamit. hoonal naq ke’wan li qakok’al li ke’saho’ xch’ool naq kinb’oq. Sa’ jun kutan kinb’oq ut sa’ junpaat kixsume ut kinixtaaqe. Naq xinwulak sa’ jun li jul re junkab’al, sa’ junpaat xinchap li ruq’ ut xinkut sa’ li jul, a’an xraqik lin hoonal rik’in. Kixye: «At inyuwaʼ, at inyuwaʼ». ’ Li xtaql li Allah ki’ok chi yaab’ak toj reetal naq ki’el xya’al ru. Toja’ naq jun li winq li k’ojk’o rik’in li Rasulullah, kixye re li winq: laa’at xab’aanu naq kiraho’ xch’ool li Rasulullah. Li xRasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam kixye re li winq: kanab’ chi wank xb’aan naq yoo chi patz’ok chirix k’a’ruhaq aajel ru li yoo chixnumsinkil, toja’ naq li Apostol kixye re li winq: Ka’suti wi’chik laa seraq’, toja’ naq kixka’suti li seraq’ ut li Apostol ki’ok wi’chik chi yaab’ak toj reetal naq ki’el chaq lix ya’al ru, ki’ok chi q’unb’esiik lix b’aqel, toja’ naq kixye: ink’a’ nawb’il, jo’kan ut, chatikib’ laa b’aanuhom rik’in jun ak’ saq ruhil pizarron.
Imam Darimi : 3
أَخْبَرَنَا هَارُونُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سُلَيْمَانَ الْمُؤَدِّبِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَوْلَايَ أَنَّ أَهْلَهُ بَعَثُوا مَعَهُ بِقَدَحٍ فِيهِ زُبْدٌ وَلَبَنٌ إِلَى آلِهَتِهِمْ قَالَ فَمَنَعَنِي أَنْ آكُلَ الزُّبْدَ لِمَخَافَتِهَا قَالَ فَجَاءَ كَلْبٌ فَأَكَلَ الزُّبْدَ وَشَرِبَ اللَّبَنَ ثُمَّ بَالَ عَلَى الصَّنَمِ وَهُوَ إِسَافٌ وَنَائِلَةُ قَالَ هَارُونُ كَانَ الرَّجُلُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِذَا سَافَرَ حَمَلَ مَعَهُ أَرْبَعَةَ أَحْجَارٍ ثَلَاثَةً لِقِدْرِهِ وَالرَّابِعَ يَعْبُدُهُ وَيُرَبِّي كَلْبَهُ وَيَقْتُلُ وَلَدَهُ
Ak xye qe [laj Harun bin Mu`awiyah] rik’in [laj Abraham bin Sulaiman Al Mu`addib] rik’in [Al A’masy] rik’in [Mujahid], [lin moos junxil] kixye we; naq lix junkab’al ke’xkanab’ jun li k’uuleb’aal wan wi’ li keso ut li leche re xyeechi’inkil reheb’ lix dios, chan; lin junkab’al ke’xram chiwu xtzekankil li keso xb’aan xxiw chiruheb’ li dios a’in; toja’ naq kichal jun li tz’i’, kixwa’ li keso ut ki’uk’ak leche ut ki’ok chi b’atz’unk sa’ xb’eeneb’ li jalam-uuch, a’aneb’ li jalam-uuch re laj Iqaf ut li xNailah. Laj Harun kixye: sa’ najter kutan re li maak’a’il nawom, naq junaq winq naraj b’eek naxk’am kaahib’ li pek rik’in, oxib’ reheb’ a’an re xtenq’ankil/xk’uulankil li uk’leb’aal - jun li b’olotz’/k’uuleb’aal - ut li xkaa re naq a’an tixloq’oni, tixtzol lix tz’i’, ut tixkamsi li ralal.
Imam Darimi : 4
حَدَّثَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا رَيْحَانُ هُوَ ابْنُ سَعِيدٍ السَّامِيُّ حَدَّثَنَا عَبَّادٌ هُوَ ابْنُ مَنْصُورٍ عَنْ أَبِي رَجَاءٍ قَالَ كُنَّا فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِذَا أَصَبْنَا حَجَرًا حَسَنًا عَبَدْنَاهُ وَإِنْ لَمْ نُصِبْ حَجَرًا جَمَعْنَا كُثْبَةً مِنْ رَمْلٍ ثُمَّ جِئْنَا بِالنَّاقَةِ الصَّفِيِّ فَتَفَاجُّ عَلَيْهَا فَنَحْلُبُهَا عَلَى الْكُثْبَةِ حَتَّى نَرْوِيَهَا ثُمَّ نَعْبُدُ تِلْكَ الْكُثْبَةَ مَا أَقَمْنَا بِذَلِكَ الْمَكَانِ قَالَ أَبُو مُحَمَّد الصَّفِيُّ الْكَثِيرَةُ الْأَلْبَانِ
Ak yeeb’il qe [Mujahid bin Musa] ak xye qe [Raihan Ibnu Sa’id Jo’ chanru naq laj Sami] xye qe [’Abbad Ibnu Mansur] chalen chaq [Abu Raja’], a’an kixye: sa’ xkutankil li q’etq’etil, naq xqataw jun chaab’il pek, xqaloq’oni ut naq ink’a’ xqataw jun chaab’il pek, xqaloq’oni. Toja’ naq xqak’am chaq jun li kameey shafi, naq li kameey yoo chi b’eek sa’ xb’een, xqach’e’ li xlecheb’ re xk’eeb’al ha’ sa’ li ch’uut chi samahib’ li xqach’utub’, toja’ naq xqaloq’oni li ch’uut chi samahib’ jo’ najtil xoowan sa’ li na’ajej a’an. Laj Abu Muhammad kixye: Eb’ li kameey Shafi a’aneb’ li kameey li wankeb’ naab’al lix lecheb’.
Imam Darimi : 5
أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ قَالَ قَالَ كَعْبٌ نَجِدُهُ مَكْتُوبًا مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا فَظٌّ وَلَا غَلِيظٌ وَلَا صَخَّابٌ بِالْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ وَأُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يُكَبِّرُونَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى كُلِّ نَجْدٍ وَيَحْمَدُونَهُ فِي كُلِّ مَنْزِلَةٍ وَيَتَأَزَّرُونَ عَلَى أَنْصَافِهِمْ وَيَتَوَضَّئُونَ عَلَى أَطْرَافِهِمْ مُنَادِيهِمْ يُنَادِي فِي جَوِّ السَّمَاءِ صَفُّهُمْ فِي الْقِتَالِ وَصَفُّهُمْ فِي الصَّلَاةِ سَوَاءٌ لَهُمْ بِاللَّيْلِ دَوِيٌّ كَدَوِيِّ النَّحْلِ وَمَوْلِدُهُ بِمَكَّةَ وَمُهَاجِرُهُ بِطَابَةَ وَمُلْكُهُ بِالشَّامِ
Ak xye qe [laj Hasan bin Ar Rabi’] ak xye qe [laj Abul Ahwash] rik’in [laj A’masy] rik’in [laj Abu Salih], chan; [Laj Ka’ab] kixye; xqataw tz’iib’anb’il: Muhammad Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam, moko kaw ta xch’ool sa’ li raatin, moko kaw ta xch’ool sa’ lix b’aanuhom, ink’a’ ki’aatinak chi kaw naq wan sa’ k’ayib’aal, ink’a’ kixq’ajkamu li maa’usilal rik’in li maa’usilal, kixsume b’an rik’in xkuyb’al xmaak ut xkuyb’al xmaak, lix tenamit a’aneb’ li tenamit li junelik ke’xb’aanu tahmid berrifbi alto na’ajej/ xnimankil ru li Allah- malaj li pleetik, ke’xnima ru li Allah Subhanahu wa Ta’ala sa’ li junjunq chi ochoch, ke’roksi li sarongs sa’ xyiheb’, ke’xb’aanu li ablución sa’ li junjunq chi komon sa’ lix ablución, lix b’oqb’aleb’ chi tijok na’ab’iman sa’ choxa, lix shaf sa’ li pleet chanchan lix shaf sa’ li tijok, lix yaab’eb’ xkux - naq neke’ril ru li Koran ut neke’xb’aanu li Me birth re dhikr - li na’ajej re elk chaq sa’ li tenamit wan sa’ Thaabah - Medina - ut lix awa’b’ejihom wan sa’ Sham.
Imam Darimi : 6
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ حَدَّثَنِي خَالِدٌ هُوَ ابْنُ يَزِيدَ عَنْ سَعِيدٍ هُوَ ابْنُ أَبِي هِلَالٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ أُسَامَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ سَلَامٍ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ إِنَّا لَنَجِدُ صِفَةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا أَرْسَلْنَاكَ شَاهِدًا وَمُبَشِّرًا وَنَذِيرًا وَحِرْزًا لِلْأُمِّيِّينَ أَنْتَ عَبْدِي وَرَسُولِي سَمَّيْتُهُ الْمُتَوَكِّلَ لَيْسَ بِفَظٍّ وَلَا غَلِيظٍ وَلَا صَخَّابٍ بِالْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ مِثْلَهَا وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَتَجَاوَزُ وَلَنْ أَقْبِضَهُ حَتَّى نُقِيمَ الْمِلَّةَ الْمُتَعَوِّجَةَ بِأَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ يَفْتَحُ بِهِ أَعْيُنًا عُمْيًا وَآذَانًا صُمًّا وَقُلُوبًا غُلْفًا قَالَ عَطَاءُ بْنُ يَسَارٍ وَأَخْبَرَنِي أَبُو وَاقِدٍ اللَّيْثِيُّ أَنَّهُ سَمِعَ كَعْبًا يَقُولُ مِثْلَ مَا قَالَ ابْنُ سَلَامٍ
Kixye qe naq [laj Abdullah bin Salih] kixye we naq [laj Al Laits] kixye we naq [laj Khalid Ibnu Yazid] chalen chaq [Sa’id Ibn Abu Hilal] chalen chaq [Hilal bin Usamah] chalen chaq [‘Atha’ bin Yasar] chalen chaq [Ibn Salam], naq kixye; xqataw li xb’aanuhom li Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam ‘Relik chi yaal naq xatqataqla jo’ aj yehol nawom, aj k’ehol chaab’il esilal ut jo’ aj k’ehol na’leb’’, li naxtenq’aheb’ laj Ummi, laa’at Lin moos Lin Taql, xink’e choq’ xk’ab’a’ laj Al Mutawakkil, li raatin moko kaw ta ut lix b’aanuhom moko kaw ta li k’ayib’aal ut li di a’b’an rik’in xkuyb’al xmaak xqatiikob’resi jun li paab’aal li ki’el chaq sa’ li ch’olob’ank naq maak’a’ jun dios. wan xk’ulub’ chi loq’onink chiru li Allah Subhanahu wa Ta’ala, rik’in li ch’olob’ank a’in naru naqate li mutz’il xnaq’ qu, li mutz’ xik ut li tz’aptz’ookil ch’oolej. [Laj Atha` bin Yasar] kixye; [Laj Abu waqid Al Laitsi] kixye we naq kirab’i [laj Ka’ab] chixyeeb’al ajwi’ li k’a’ru kixye laj Ibn Salam.
Imam Darimi : 7
أَخْبَرَنَا زَيْدُ بْنُ عَوْفٍ قَالَ وَحَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ ذَكْوَانَ أَبِي صَالِحٍ عَنْ كَعْبٍ فِي السَّطْرِ الْأَوَّلِ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ عَبْدِي الْمُخْتَارُ لَا فَظٌّ وَلَا غَلِيظٌ وَلَا صَخَّابٌ فِي الْأَسْوَاقِ وَلَا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ مَوْلِدُهُ بِمَكَّةَ وَهِجْرَتُهُ بِطَيْبَةَ وَمُلْكُهُ بِالشَّامِ وَفِي السَّطْرِ الثَّانِي مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ أُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي السَّرَّاءِ وَالضَّرَّاءِ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي كُلِّ مَنْزِلَةٍ وَيُكَبِّرُونَ عَلَى كُلِّ شَرَفٍ رُعَاةُ الشَّمْسِ يُصَلُّونَ الصَّلَاةَ إِذَا جَاءَ وَقْتُهَا وَلَوْ كَانُوا عَلَى رَأْسِ كُنَاسَةٍ وَيَأْتَزِرُونَ عَلَى أَوْسَاطِهِمْ وَيُوَضِّئُونَ أَطْرَافَهُمْ وَأَصْوَاتُهُمْ بِاللَّيْلِ فِي جَوِّ السَّمَاءِ كَأَصْوَاتِ النَّحْلِ
Kixye qe naq [laj Zaid bin Yusuf] kixye qe [laj Abu ‘Awanah] chalen chaq [laj Abdul Malik bin Umair] chalen chaq [laj Dzakwan Abu Salih] chalen chaq [Ka’ab] naq sa’ li xb’een raqal tz’iib’anb’il; Lix Muhammad a’an lix taql li Allah Subhanahu wa Ta’ala, ut Lin moos sik’b’il ru, li raatin moko kaw ta, lix b’aanuhom moko kaw ta, ink’a’ na’aatinak chi kaw sa’ li k’ayib’aal, ink’a’ naxq’ajkamu li maa’usilal rik’in li maa’usilal a’b’an naxsume rik’in li kuyuk maak ut li kuyuk maak, lix na’aj wan sa’ Meca ut lix emigration wan sa’ Thadombahm. Ut sa’ li xkab’ raqal tz’iib’anb’il, laj Muhammad, li xtaql li Allah Subhanahu wa Ta’ala, lix tenamit a’aneb’ li tenamit li junelik neke’xnima ru li Allah xb’aan chixjunil li loq’alil, eb’ li neke’ilok re li saq’e —re xnawb’al li hoonal re tijok —neke’xb’aanu li tij naq nawulak xq’ehil, us ta wankeb’ sa’ jun tz’ajnil na’ajej, neke’roksi jun li sarong sa’ xyi, neke’xch’aj li xyaab’ kuxej sa’ chixjunileb’ li ablución, na’ab’iman sa’ li iq’ jo’ lix yaab’eb’ li q’eq - xb’aan lix loq’onihomeb’ ut lix yaab’eb’ li ink’a’ neke’xkanab’ -.
Imam Darimi : 8
أَخْبَرَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ أَبِي فَرْوَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ سَأَلَ كَعْبَ الْأَحْبَارِ كَيْفَ تَجِدُ نَعْتَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي التَّوْرَاةِ فَقَالَ كَعْبٌ نَجِدُهُ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ يُولَدُ بِمَكَّةَ وَيُهَاجِرُ إِلَى طَابَةَ وَيَكُونُ مُلْكُهُ بِالشَّامِ وَلَيْسَ بِفَحَّاشٍ وَلَا صَخَّابٍ فِي الْأَسْوَاقِ وَلَا يُكَافِئُ بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَغْفِرُ أُمَّتُهُ الْحَمَّادُونَ يَحْمَدُونَ اللَّهَ فِي كُلِّ سَرَّاءَ وَضَرَّاءَ وَيُكَبِّرُونَ اللَّهَ عَلَى كُلِّ نَجْدٍ يُوَضِّئُونَ أَطْرَافَهُمْ وَيَأْتَزِرُونَ فِي أَوْسَاطِهِمْ يُصَفُّونَ فِي صَلَوَاتِهِمْ كَمَا يُصَفُّونَ فِي قِتَالِهِمْ دَوِيُّهُمْ فِي مَسَاجِدِهِمْ كَدَوِيِّ النَّحْلِ يُسْمَعُ مُنَادِيهِمْ فِي جَوِّ السَّمَاءِ
Kixye qe naq [laj Mujahid biun Musa] kixye qe naq [laj Ma’n ibn ‘Isa] kixye qe [laj Muawiyah bin Salih] rik’in [laj Abu Farwah] rik’in [laj Ibn Abbas] Radliyallahu’anhu, naq kixpatz’ re laj Ka’ab Al Ahbar; Chan ru naq xetaw lix b’aanuhom li Rasulullah sa’ li Torah?, [laj Ka’ab] kixsume; xqataw naq laj Muhammad bin Abdullah kiyo’la aran Meca, kiq’axon toj Thaabah malaj Medina, lix awa’b’ejihom taawanq aran Siria, moko jun ta li winq aj rahob’tesinel, ink’a’ naxb’aanu jun li kawil choqink sa’ li k’ayib’aal, ink’a’ naxtoj rix li maa’usilal rik’in li maa’usilal a’b’an naxkuy xmaak ut naxkuy xmaak, lix tenamit junelik neke’xnima ru. Neke’xnima ru li Allah Subhanahu wa Ta’ala ma sa’ chaab’il malaj ink’a’ us hoonal, junelik neke’xnima ru li Allah Subhanahu wa Ta’ala sa’ li junjunq chi q’axok-u, neke’xch’aj lix komoneb’ re li ablución, neke’roksi li sarong sa’ xyiheb’, neke’xk’e rib’ sa’ xjayalil sa’ li tijok jo’ chanchan naq neke’b’eek sa’ pleet, lix yaab’eb’ xkux sa’eb’ lix mezquita chanchan lix yaab’eb’ li b’atz’unel sa’ lix mudzin.
Imam Darimi : 9
أَخْبَرَنَا حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ بْنُ الْوَلِيدِ الْمِيثَمِيُّ حَدَّثَنَا بَحِيرُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ عَنْ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ الْحَضْرَمِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَقَدْ جَاءَكُمْ رَسُولٌ إِلَيْكُمْ لَيْسَ بِوَهِنٍ وَلَا كَسِلٍ لِيَخْتِنَ قُلُوبًا غُلْفًا وَيَفْتَحَ أَعْيُنًا عُمْيًا وَيُسْمِعَ آذَانًا صُمًّا وَيُقِيمَ أَلْسِنَةً عُوجًا حَتَّى يُقَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ
Kixye qe naq [li xHaiwah bin Syuraih] kixye qe naq [li xBaqiyyah li xAl Walid Al Maitami] xye qe naq [li xBuhair li xSa’ad] rik’in [laj Khalid li xMa’dan] rik’in [laj Jubair li xNufair li xHadlrami]; Li Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam kixye: ‘Xchal eerik’in jun aj taqlanel li moko q’un ta xmetz’ew chi moko q’un xch’ool, -taqlanb’il re- xwaklesinkileb’ li ch’oolej li ink’a’ neke’k’oxlak, xteeb’al li tz’aptz’ookeb’ ru li xnaq’ ru, ut xk’eeb’aleb’ chi ab’ink li tz’ap xik, xtiikisinkil li ru’uj aq’ej li q’etq’et, jo’kan naq nayeeman; Maajun dios li wan xk’ulub’ chi loq’onink ka’ajwi’ li Allah Subhanahu wa Ta’ala xjunes rib’.
Imam Darimi : 10
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ الْحِزَامِيُّ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي قَيْسٍ عَنْ عَطَاءٍ قَالَ كَانَ رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَهُ إِلَيْهِ حَاجَةٌ فَمَشَى مَعَهُ حَتَّى دَخَلَ قَالَ فَإِحْدَى رِجْلَيْهِ فِي الْبَيْتِ وَالْأُخْرَى خَارِجَهُ كَأَنَّهُ يُنَاجِي فَالْتَفَتَ فَقَالَ أَتَدْرِي مَنْ كُنْتُ أُكَلِّمُ إِنَّ هَذَا مَلَكٌ لَمْ أَرَهُ قَطُّ قَبْلَ يَوْمِي هَذَا اسْتَأْذَنَ رَبَّهُ أَنْ يُسَلِّمَ عَلَيَّ قَالَ إِنَّا آتَيْنَاكَ أَوْ أَنْزَلْنَا الْقُرْآنَ فَصْلًا وَالسَّكِينَةَ صَبْرًا وَالْفُرْقَانَ وَصْلًا
Kixye qe naq [laj Muhammad bin Yazid Al Hizami] kixye qe [laj Ishaq bin Sulaiman] chalen chaq [‘Amr bin Abu Qais] chalen chaq [‘Atha`], chan; Jun reheb’ li rochb’een li Profeet sa’ li qaam kiwan jun li na’ajman ru choq’ re. Kib’eek rochb’een, toj reetal naq ak ok re sa’ li ochoch ut jun li roq wan chi sa’ ut li jun chik chirix li ochoch, chanchan naq li xtaql li Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam yoo chi aatinak rik’in jun li winq, chirix a’an kixsutq’isi rib’ ut ki’aatinak rik’in li ramiiw: Ma nakanaw ani yookin chi aatinak wi’? a’an jun li anjel li maajun wa wilom chaq junxil, li anjel kixpatz’ xleseens lix Qaawa’ re xyeeb’al xsahil inch’ool. Li Allah naxye: ‘Relik chi yaal, xoochal eerik’in malaj xqataqla chaq li Alcorán jo’ aj raqol aatin ut li As Sakinah jo’ li kuyuk ut li Al Furqon jo’ aj k’amol b’e.
Imam Darimi : 11
أَخْبَرَنَا مُجَاهِدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا رَيْحَانُ هُوَ ابْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبَّادٌ هُوَ ابْنُ مَنْصُورٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ عَطِيَّةَ أَنَّهُ سَمِعَ رَبِيعَةَ الْجُرَشِيَّ يَقُولُ أُتِيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقِيلَ لَهُ لِتَنَمْ عَيْنُكَ وَلْتَسْمَعْ أُذُنُكَ وَلْيَعْقِلْ قَلْبُكَ قَالَ فَنَامَتْ عَيْنَايَ وَسَمِعَتْ أُذُنَايَ وَعَقَلَ قَلْبِي قَالَ فَقِيلَ لِي سَيِّدٌ بَنَى دَارًا فَصَنَعَ مَأْدُبَةً وَأَرْسَلَ دَاعِيًا فَمَنْ أَجَابَ الدَّاعِيَ دَخَلَ الدَّارَ وَأَكَلَ مِنْ الْمَأْدُبَةِ وَرَضِيَ عَنْهُ السَّيِّدُ وَمَنْ لَمْ يُجِبْ الدَّاعِيَ لَمْ يَدْخُلْ الدَّارَ وَلَمْ يَطْعَمْ مِنْ الْمَأْدُبَةِ وَسَخِطَ عَلَيْهِ السَّيِّدُ قَالَ فَاللَّهُ السَّيِّدُ وَمُحَمَّدٌ الدَّاعِي وَالدَّارُ الْإِسْلَامُ وَالْمَأْدُبَةُ الْجَنَّةُ
Kixye qe naq [laj Mujahid bin Musa] kixye qe naq [laj Raihan Ibnu Sa’id] kixye qe naq [laj Abbad Ibnu Mansur] chalen chaq [Ayyub] chalen chaq [Laj Abu Qilabah] chalen chaq [Athiyah] naq kirab’i [laj Rabi’ah Al Jurasyi] chixyeeb’al; Kik’ame’ chaq li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam ut kiyehe’ re, b’aanu usilal, kanab’ chi wark laa wilob’aal, chi ab’ink laa xik, ut chi k’oxlak laa waam. Kixye: toja’ naq li wilob’aal na’ilok, lin xik na’ab’ink, ut lin ch’ool nak’oxlak. Kixye; Xink’ul resil ‘Wan jun li awa’b’ej li naxyiib’ jun li ochoch, toja’ naq naxk’e jun li ninq’e, toja’ naq naxtaqla anihaq re xb’oqb’al sa’ li ninq’e, ani tixsume xb’oqb’al li b’oqb’il ut taa’ok sa’ li ochoch ut tixwa’ li wa’ak, li awa’b’ej taasaho’q xch’ool rik’in. Chi junpak’al chik, ani ink’a’ naxsume xb’oqb’al li b’oqb’il ut ink’a’ na’ok sa’ li ochoch ut ink’a’ naxwa’ li tzakemq, toja’ naq li Tzolonel taajosq’o’q rik’in. Toja’ naq kixye: Li tzolonel a’an li Allah Subhanahu Wa Ta’ala, li ani nab’oqok a’an laj Muhammad, li ochoch a’an li Islam, ut li tzakemq a’an li choxa.
Imam Darimi : 12
أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مَيْمُونٍ التَّمِيمِيِّ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ إِلَى الْبَطْحَاءِ وَمَعَهُ ابْنُ مَسْعُودٍ فَأَقْعَدَهُ وَخَطَّ عَلَيْهِ خَطًّا ثُمَّ قَالَ لَا تَبْرَحَنَّ فَإِنَّهُ سَيَنْتَهِي إِلَيْكَ رِجَالٌ فَلَا تُكَلِّمْهُمْ فَإِنَّهُمْ لَنْ يُكَلِّمُوكَ فَمَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيْثُ أَرَادَ ثُمَّ جَعَلُوا يَنْتَهُونَ إِلَى الْخَطِّ لَا يُجَاوِزُونَهُ ثُمَّ يَصْدُرُونَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ جَاءَ إِلَيَّ فَتَوَسَّدَ فَخِذِي وَكَانَ إِذَا نَامَ نَفَخَ فِي النَّوْمِ نَفْخًا فَبَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُتَوَسِّدٌ فَخِذِي رَاقِدٌ إِذْ أَتَانِي رِجَالٌ كَأَنَّهُمْ الْجِمَالُ عَلَيْهِمْ ثِيَابٌ بِيضٌ اللَّهُ أَعْلَمُ مَا بِهِمْ مِنْ الْجَمَالِ حَتَّى قَعَدَ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ عِنْدَ رَأْسِهِ وَطَائِفَةٌ مِنْهُمْ عِنْدَ رِجْلَيْهِ فَقَالُوا بَيْنَهُمْ مَا رَأَيْنَا عَبْدًا أُوتِيَ مِثْلَ مَا أُوتِيَ هَذَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ عَيْنَيْهِ لَتَنَامَانِ وَإِنَّ قَلْبَهُ لَيَقْظَانُ اضْرِبُوا لَهُ مَثَلًا سَيِّدٌ بَنَى قَصْرًا ثُمَّ جَعَلَ مَأْدُبَةً فَدَعَا النَّاسَ إِلَى طَعَامِهِ وَشَرَابِهِ ثُمَّ ارْتَفَعُوا وَاسْتَيْقَظَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ ذَلِكَ فَقَالَ لِي أَتَدْرِي مَنْ هَؤُلَاءِ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ هُمْ الْمَلَائِكَةُ قَالَ وَهَلْ تَدْرِي مَا الْمَثَلُ الَّذِي ضَرَبُوهُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ الرَّحْمَنُ بَنَى الْجَنَّةَ فَدَعَا إِلَيْهَا عِبَادَهُ فَمَنْ أَجَابَهُ دَخَلَ جَنَّتَهُ وَمَنْ لَمْ يُجِبْهُ عَاقَبَهُ وَعَذَّبَهُ
Kiyehe’ resil qe [laj Al Hasan bin ‘Ali] naq [laj Abu Usamah] chalen chaq [Ja’far bin Maimun At Tamimi] chalen chaq [laj Abu Uthman An Nahdi] naq li Rasulullah xko’o sa’ Bathha` ut rochb’een a’an laj Ibn Mas’ud Radliyallahulamthaullah rik’in li Ibn Mas’ud, toja’ naq kixpatz’ naq taachunlaaq laj Ibn Mas’ud ut kixyiib’ jun li b’e re jachok-ib’ choq’ re. Toja’ naq kixye: Maajun wa tat-elq sa’ li na’ajej a’in, xb’aan naq wankeb’ li winq te’xk’ul aawe ut ink’a’ tat-aatinaq rik’ineb’, ut eb’ a’an ink’a’ te’aatinaq aawik’in. Toja’ naq li Profeet sa’ li b’e kixkanab’ lix b’eenik yalaq b’ar kiraj. Toja’ naq eb’ li tenamit ke’wulak sa’ li b’e li naxjach rib’ ut ink’a’ ke’xq’ax ru, toja’ naq ke’xik sa’ xjayal li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam. Toj reetal naq sa’ xraqik li q’ojyin kichal wik’in ut xko’o chi wark rik’in roksinkil lin b’aqel jo’ lix almohada, ut naq kiwar kiru chirab’inkil lix musiq’. Naq li Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam yoo chi wark sa’ xb’een lin tel, ke’chal li winq rik’in li ch’ina-usil ruheb’ li neke’roksi chixjunil li saqi t’ikr. K’ehomaq eech’ool, k’a’jo’ xchaq’aleb’ ru! jo’kan naq jun ch’uut reheb’ ke’chunla sa’ xjolomil li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam ut jun chik ch’uut sa’ qasutam ut ke’xye chirib’ileb’ rib’: maajun wa xqak’ul junaq qamoos li kik’eeman re jun maatan jo’ li k’eeb’il re li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam. Li winq a’in warjenaq li rilob’aal a’b’an yo’yo li raam, yiib’ jun li jaljookil ru aatin choq’ re. Chaab’il, a’an chanchan jun aj eechal re li naxyiib’ jun li palacio, toja’ naq naxyiib’ jun li plaat toja’ naq naxb’oqeb’ li tenamit chi wa’ak ut chi uk’ak, toja’ naq eb’ li tenamit neke’taqe’ sa’ choxa. Toja’ naq li xtaql li Allah (xtuqtuukilal ut rosob’tesihom li Dios chiwanq rik’in) kiwakli ut kixye we: ma nakanaw aniheb’ a’an? toja’ naq kinsume: Li Allah Subhanahu wa Ta’ala ut lix taql neke’xnaw chi us. Toja’ naq kixye: a’aneb’ anjel. Toja’ naq kixye wi’chik: ma nekenaw k’a’ru li juntaq’eetalil? Kinye naq li Allah Subhanahu wa Ta’ala ut lix taql li naxnaw chi us ke’xsume: Laj Ar Rahman kixyiib’ li choxa, toja’ naq kixb’oqeb’ -kixb’oqeb’- lix moos rik’in, ani taak’ulub’anq taa’ok sa’ choxa ut ani ink’a’ tixk’ulub’a toja’ naq tixk’e xtojb’al rix ut tixrahob’tesi.
Imam Darimi : 13
أَخْبَرَنَا نُعَيْمُ بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ عَنْ بَحِيرٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَمْرٍو السُّلَمِيُّ عَنْ عُتْبَةَ بْنِ عَبْدٍ السُّلَمِيِّ أَنَّهُ حَدَّثَهُمْ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُ رَجُلٌ كَيْفَ كَانَ أَوَّلُ شَأْنِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ كَانَتْ حَاضِنَتِي مِنْ بَنِي سَعْدِ بْنِ بَكْرٍ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَابْنٌ لَهَا فِي بَهْمٍ لَنَا وَلَمْ نَأْخُذْ مَعَنَا زَادًا فَقُلْتُ يَا أَخِي اذْهَبْ فَأْتِنَا بِزَادٍ مِنْ عِنْدِ أُمِّنَا فَانْطَلَقَ أَخِي وَمَكَثْتُ عِنْدَ الْبَهْمِ فَأَقْبَلَ طَائِرَانِ أَبْيَضَانِ كَأَنَّهُمَا نَسْرَانِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ أَهُوَ هُوَ قَالَ الْآخَرُ نَعَمْ فَأَقْبَلَا يَبْتَدِرَانِي فَأَخَذَانِي فَبَطَحَانِي لِلْقَفَا فَشَقَّا بَطْنِي ثُمَّ اسْتَخْرَجَا قَلْبِي فَشَقَّاهُ فَأَخْرَجَا مِنْهُ عَلَقَتَيْنِ سَوْدَاوَيْنِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ ائْتِنِي بِمَاءِ ثَلْجٍ فَغَسَلَ بِهِ جَوْفِي ثُمَّ قَالَ ائْتِنِي بِمَاءِ بَرَدٍ فَغَسَلَ بِهِ قَلْبِي ثُمَّ قَالَ ائْتِنِي بِالسَّكِينَةِ فَذَرَّهُ فِي قَلْبِي ثُمَّ قَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ حُصْهُ فَحَاصَهُ وَخَتَمَ عَلَيْهِ بِخَاتَمِ النُّبُوَّةِ ثُمَّ قَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ اجْعَلْهُ فِي كِفَّةٍ وَاجْعَلْ أَلْفًا مِنْ أُمَّتِهِ فِي كِفَّةٍ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا أَنَا أَنْظُرُ إِلَى الْأَلْفِ فَوْقِي أُشْفِقُ أَنْ يَخِرَّ عَلَيَّ بَعْضُهُمْ فَقَالَ لَوْ أَنَّ أُمَّتَهُ وُزِنَتْ بِهِ لَمَالَ بِهِمْ ثُمَّ انْطَلَقَا وَتَرَكَانِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفَرِقْتُ فَرَقًا شَدِيدًا ثُمَّ انْطَلَقْتُ إِلَى أُمِّي فَأَخْبَرْتُهَا بِالَّذِي لَقِيتُ فَأَشْفَقَتْ أَنْ يَكُونَ قَدْ الْتَبَسَ بِي فَقَالَتْ أُعِيذُكَ بِاللَّهِ فَرَحَلَتْ بَعِيرًا لَهَا فَجَعَلَتْنِي عَلَى الرَّحْلِ وَرَكِبَتْ خَلْفِي حَتَّى بُلْغَتِنَا إِلَى أُمِّي فَقَالَتْ أَدَّيْتُ أَمَانَتِي وَذِمَّتِي وَحَدَّثَتْهَا بِالَّذِي لَقِيتُ فَلَمْ يَرُعْهَا ذَلِكَ وَقَالَتْ إِنِّي رَأَيْتُ حِينَ خَرَجَ مِنِّي يَعْنِي نُورًا أَضَاءَتْ مِنْهُ قُصُورُ الشَّامِ
Kixye qe naq [laj Nu’aim bin Hammad] kixye qe naq [laj Baqiyyah] chalen chaq [Bahir] chalen chaq [Khalid bin Ma’dan] kixye qe [laj Abdur Rahman bin ‘Amr As Sulami] chalen chaq [laj Utbah bin ‘Abd As Sulami] naq kixye reheb’, ut a’an jun reheb’ li profeet. kixpatz’ li Rasulullah: K’a’ru xtiklajik laa yu’am, at aj taqlanel re li Allah? kixsume: Lin na’ li kik’iresink we sa’ li hoonal a’an, a’an jun ixq aj Bani Sa’d bin Bakr. Sa’ li hoonal a’an laa’in ut jun chik li ch’ina al re li teep a’an yooko chaq chi k’aak’alenk ketomq. Xb’aan naq ink’a’ xqak’am chaq li tzakemq, kinpatz’ re li wamiiw: At was wiitz’in, ayu sa’ ochoch ut patz’ li tzakemq re li qana’. Toja’ naq xko’o li was ut laa’in xinkana injunes chi rilb’aleb’ li ketomq. Sa’ junpaat ke’chal wiib’ li saqi tz’i’ jo’eb’ li kaqkojl, jun reheb’ kixye re li jun chik, ma tz’aqal a’an? kixsume jun chik; Jo'kan! toja’ naq xkab’ichaleb’ xine’xsut ut xine’xb’eresi ut xine’xjek’i, toja’ naq xe’xset lin tz’ejwalej toja’ naq xe’risi lin ch’ool, xe’xset ut xe’risi wiib’ li q’eq b’aqel. Toja’ naq jun reheb’ li wiib’ kixye re li ramiiw: K’e we li ha’ re saqb’ach ut chirix a’an taaroksi re xch’ajb’al lin tz’ejwalej. Toja’ naq kixye wi’chik: k’e we li ch’ina ha’’. Ut aʼan kiʼok chi xchʼajbʼal li waam. Toja’ naq kixye: k’e we Jo’ Sakinah -tuqtuukilal-! toja' naq kixrach'i sa' li waam. Toja’ naq jun reheb’ kixye re li ramiiw: b’on! toja’ naq kixb’on ut kixk’e reetalil rik’in li khatam nubuwah -xtz’apb’aleb’ ru li profeet-. Toja’ naq jun reheb’ kixye re li ramiiw: k’e sa’ jun li b’isleb’ ut k’e jun mil reheb’ lix tenamit sa’ jun li b’isleb’. Toja’ naq li Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam kixye: sa’ li hoonal a’an kiwil jun mil chi poyanam sa’ inb’een jo’kan naq kinxuwak naq junjunq reheb’ te’t’ane’q sa’ inb’een, toja’ naq li winq kixye wi’chik: wi ta lix tenamit te’b’ismanq rik’in, a’an tz’aqal q’axal aal raj chiru lix tenamit ut chirix a’an xkab’ichaleb’ xine’xkanab’. Li xRasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam kixye: K’a’jo’ naq xinxuwak toja’ naq xin’alinak rik’in lin enfermera b’aqlaq ch’iich’ ut xinseraq’i re chirix li k’a’ru toje’ xk’ulman wik’in. Kik’oxlak naq k’a’ruhaq taak’ulmanq wik’in ut chirix a’an kixye: Ninpatz’ re li Allah Subhanahu wa Ta’ala naq tixkol aawe. Toja’ naq kixkawresi li xb’eleb’aal ch’iich’ re naq taaxik ut tinxk’e sa’ xb’een jun li kameey ut a’an kib’eek chiwix toj reetal koowulak rik’in lin na’, toja’ naq kixye re lin na’: Xinb’aanu li taqlanb’il k’anjel ut li iiq li teneb’anb’il sa’ inb’een, toja’ naq kixye we li k’a’ru xk’ulmank. A’b’an a’an ink’a’ kixpo’resi xch’ool, relik chi yaal naq lin na’ kixsume: Junxil kiwil ajwi’ naq toja’ ki’el chaq sa’ lin tz’ejwalej, a’an li saqen li yoo chi lemtz’unk sa’ xb’een li k’ojarib’aal re Siria.
Imam Darimi : 14
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِمْرَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عُثْمَانَ الْقُرَشِيُّ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي ذَرٍّ الْغِفَارِيِّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ عَلِمْتَ أَنَّكَ نَبِيٌّ حَتَّى اسْتَيْقَنْتَ فَقَالَ يَا أَبَا ذَرٍّ أَتَانِي مَلَكَانِ وَأَنَا بِبَعْضِ بَطْحَاءِ مَكَّةَ فَوَقَعَ أَحَدُهُمَا عَلَى الْأَرْضِ وَكَانَ الْآخَرُ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ أَهُوَ هُوَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَزِنْهُ بِرَجُلٍ فَوُزِنْتُ بِهِ فَوَزَنْتُهُ ثُمَّ قَالَ فَزِنْهُ بِعَشَرَةٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ ثُمَّ قَالَ زِنْهُ بِمِائَةٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ ثُمَّ قَالَ زِنْهُ بِأَلْفٍ فَوُزِنْتُ بِهِمْ فَرَجَحْتُهُمْ كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَيْهِمْ يَنْتَثِرُونَ عَلَيَّ مِنْ خِفَّةِ الْمِيزَانِ قَالَ فَقَالَ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ لَوْ وَزَنْتَهُ بِأُمَّتِهِ لَرَجَحَهَا
Kixye qe naq [laj Abdullah bin Imran] kixye qe naq [laj Abu Daud] kixye qe [laj Ja’far bin Utsman Al Qurasyi] rik’in [laj Uthman bin Urwah bin Az Zubair] rik’in [lix yuwa’] rik’in [laj Abu Dzar Al Ghifari] Radliyallahu’anhu, chan; Xinpatz’, at aj taqlanel re li Allah, chan ru naq ch’olch’o chawu naq laa’at jun profeet? Li Profeet kixsume: At Abu Dzar, wiib’ li anjel ke’chal wik’in naq wankin sa’ jun li ru taq’a sa’ Mecah. Jun reheb’ a’an nakub’e sa’ ruchich’och’ ut li jun chik wan sa’ xyanq li choxa ut li ruchich’och’. Jun reheb’ kixye re li ramiiw: ma tz’aqal a’an? toja’ naq li ramiiw kixsume: yaal! toja’ naq kixye wi’chik: toja’ naq taa’uxq xb’isb’al rik’in anihaq, toja’ naq tinb’ismanq rik’in lajeeb’ chi poyanam ut laa’in jwal aal wi’chik chiruheb’. Toja' naq kixye wi' chik: ‹B'is rik'in jun cient chi poyanam›, jo'kan naq kinb'ismank ut laa'in q'axal aalin chiruheb'. Toja’ naq kixye wi’chik: ‘Toja’ naq taab’is aawib’ rik’in jun mil chi poyanam’, toja’ naq kinb’isman ut jwal aalin chiruheb’. Sa’ li hoonal a’an chanchan naq kiwileb’ chi b’atz’unk xb’aan lix q’unal li b’isleb’, toja’ naq jun reheb’ li wiib’ chi anjel kixye re li ramiiw: us ta taa’isiiq rik’in chixjunil lix tenamit, toj q’axal aal raj chiruheb’.
Imam Darimi : 15
أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ خَلِيلٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُنَادِيهِمْ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّمَا أَنَا رَحْمَةٌ مُهْدَاةٌ
Ak xye qe [laj Ismail bin Khalil] ak xye qe [laj Ali bin Mushir] ak xye qe [laj Al A’masy] chalen chaq [laj Abu Salih], chan; Li Profeet aj b’alaq’ junxil kixb’oqeb’; Ex tenamit, chi yaal laa’in jun aj uxtaan ut aj k’amol b’e.
Imam Darimi : 16
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَرِيفٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَأَقْبَلَ أَعْرَابِيٌّ فَلَمَّا دَنَا مِنْهُ قَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْنَ تُرِيدُ قَالَ إِلَى أَهْلِي قَالَ هَلْ لَكَ فِي خَيْرٍ قَالَ وَمَا هُوَ قَالَ تَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ قَالَ وَمَنْ يَشْهَدُ عَلَى مَا تَقُولُ قَالَ هَذِهِ السَّلَمَةُ فَدَعَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهِيَ بِشَاطِئِ الْوَادِي فَأَقْبَلَتْ تَخُدُّ الْأَرْضَ خَدًّا حَتَّى قَامَتْ بَيْنَ يَدَيْهِ فَاسْتَشْهَدَهَا ثَلَاثًا فَشَهِدَتْ ثَلَاثًا أَنَّهُ كَمَا قَالَ ثُمَّ رَجَعَتْ إِلَى مَنْبَتِهَا وَرَجَعَ الْأَعْرَابِيُّ إِلَى قَوْمِهِ وَقَالَ إِنْ اتَّبَعُونِي أَتَيْتُكَ بِهِمْ وَإِلَّا رَجَعْتُ فَكُنْتُ مَعَكَ
Kixye qe [laj Muhammad bin Tharif] kixye qe [laj Muhammad bin Fudlail] kixye qe [laj Abu Hayyan] chalen chaq [’Atha`] chalen chaq [laj Ibn Umar] Radliyallahu’anhu, chan; Naq wanko rik’in li Rasulullah sa’ jun li b’eenik xqak’ul jun aj Arabe Beduino ut chirix naq xoonach’ok rik’in li Rasulullah kixye re: b’ar yookat chi xik? Li árabe beduino kixsume: Nawaj xk’ulb’al lin junkab’al. Toja’ naq li Apostol kixye: ma taawaj k’a’ruhaq chaab’il? kixsume: k’a’ru li chaab’ilal? Li xRasulullah kixye: a’an a’in, nekech’olob’ xyaalal naq maajun chik dios k’ulub’ej re loq’onink ka’ajwi’ li Allah Subhanahu wa Ta’ala ut nekech’olob’ xyaalal naq laj Muhammad a’an lix moos ut lix taql. Li árabe beduino kixye: toja’ naq ani naru xk’utb’al xyaalal li k’a’ru xaye? Li Profeet kixsume: li che’ Salamah, jo’kan naq li Profeet kixb’oq naq li che’ wan sa’ xmaril li tzuul, toja’ naq li che’ kinach’ok rik’in li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam rik’in xjachb’al li ch’och’ toj reetal naq li che’ kiwulak chiru li Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam. Li Apostol kixpatz’ re oxib’ sut naq tixch’olob’ xyaalal. Kixch’olob’ ajwi’ xyaalal oxib’ sut jo’ kixye li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam ut chirix a’an li che’ kisutq’i sa’ li na’ajej b’ar wi’ kik’i. Li árabe beduino kisutq’i rik’in lix tenamit ut kixye; Wi te’xtaaqe, tink’ameb’ chixk’ulb’al li rey -Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam-, wi ink’a’ tinsutq’iiq rik’in li rey ut tinkanaaq rik’in.
Imam Darimi : 17
أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ خَرَجْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ وَكَانَ لَا يَأْتِي الْبَرَازَ حَتَّى يَتَغَيَّبَ فَلَا يُرَى فَنَزَلْنَا بِفَلَاةٍ مِنْ الْأَرْضِ لَيْسَ فِيهَا شَجَرٌ وَلَا عَلَمٌ فَقَالَ يَا جَابِرُ اجْعَلْ فِي إِدَاوَتِكَ مَاءً ثُمَّ انْطَلِقْ بِنَا قَالَ فَانْطَلَقْنَا حَتَّى لَا نُرَى فَإِذَا هُوَ بِشَجَرَتَيْنِ بَيْنَهُمَا أَرْبَعُ أَذْرُعٍ فَقَالَ يَا جَابِرُ انْطَلِقْ إِلَى هَذِهِ الشَّجَرَةِ فَقُلْ يُقَلْ لَكِ الْحَقِي بِصَاحِبَتِكِ حَتَّى أَجْلِسَ خَلْفَكُمَا فَرَجَعَتْ إِلَيْهَا فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَلْفَهُمَا ثُمَّ رَجَعَتَا إِلَى مَكَانِهِمَا فَرَكِبْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَسُولُ اللَّهِ بَيْنَنَا كَأَنَّمَا عَلَيْنَا الطَّيْرُ تُظِلُّنَا فَعَرَضَتْ لَهُ امْرَأَةٌ مَعَهَا صَبِيٌّ لَهَا فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنِي هَذَا يَأْخُذُهُ الشَّيْطَانُ كُلَّ يَوْمٍ ثَلَاثَ مِرَارٍ قَالَ فَتَنَاوَلَ الصَّبِيَّ فَجَعَلَهُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ مُقَدَّمِ الرَّحْلِ ثُمَّ قَالَ اخْسَأْ عَدُوَّ اللَّهِ أَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اخْسَأْ عَدُوَّ اللَّهِ أَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا ثُمَّ دَفَعَهُ إِلَيْهَا فَلَمَّا قَضَيْنَا سَفَرَنَا مَرَرْنَا بِذَلِكَ الْمَكَانِ فَعَرَضَتْ لَنَا الْمَرْأَةُ مَعَهَا صَبِيُّهَا وَمَعَهَا كَبْشَانِ تَسُوقُهُمَا فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ اقْبَلْ مِنِّي هَدِيَّتِي فَوَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا عَادَ إِلَيْهِ بَعْدُ فَقَالَ خُذُوا مِنْهَا وَاحِدًا وَرُدُّوا عَلَيْهَا الْآخَرَ قَالَ ثُمَّ سِرْنَا وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَنَا كَأَنَّمَا عَلَيْنَا الطَّيْرُ تُظِلُّنَا فَإِذَا جَمَلٌ نَادٌّ حَتَّى إِذَا كَانَ بَيْنَ سِمَاطَيْنِ خَرَّ سَاجِدًا فَحَبَسَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ عَلَيَّ النَّاسَ مَنْ صَاحِبُ الْجَمَلِ فَإِذَا فِتْيَةٌ مِنْ الْأَنْصَارِ قَالُوا هُوَ لَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَمَا شَأْنُهُ قَالُوا اسْتَنَيْنَا عَلَيْهِ مُنْذُ عِشْرِينَ سَنَةً وَكَانَتْ بِهِ شُحَيْمَةٌ فَأَرَدْنَا أَنْ نَنْحَرَهُ فَنَقْسِمَهُ بَيْنَ غِلْمَانِنَا فَانْفَلَتَ مِنَّا قَالَ بِيعُونِيهِ قَالُوا لَا بَلْ هُوَ لَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَمَّا لِي فَأَحْسِنُوا إِلَيْهِ حَتَّى يَأْتِيَهُ أَجَلُهُ قَالَ الْمُسْلِمُونَ عِنْدَ ذَلِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ نَحْنُ أَحَقُّ بِالسُّجُودِ لَكَ مِنْ الْبَهَائِمِ قَالَ لَا يَنْبَغِي لِشَيْءٍ أَنْ يَسْجُدَ لِشَيْءٍ وَلَوْ كَانَ ذَلِكَ كَانَ النِّسَاءُ لِأَزْوَاجِهِنَّ
Kixk’e resil qe [laj Ubaidullah bin Musa] rik’in [laj Isa bin Abdul Malik] rik’in [laj Abu Az Zubair] rik’in [Jabir] Radliyallahu’anhu, chan; Xin’el chaq rik’in li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam sa’ jun li b’eenik ut naq kiraj xkub’sinkil rib’ junelik naxmuq rib’ re naq ink’a’ taa’ilmanq. Sa’ li hoonal a’an wanko sa’ jun nimla ch’och’ b’ar wi’ maak’a’eb’ li che’ chi moko reetalil li yu’am ut a’an kixye: At Jabir, k’am b’ayaq ha’ sa’ laa b’olotz’, ut tooxik chi ub’ej sa’ li qab’eenik. Kixye laj Jabir, ink’a’ xqakanab’ b’eek toj reetal naq ink’a’ chik xoo’ilman. Sa’ junpaat ke’wan wiib’ li che’ rik’in kaahib’ oq’ob’ xnajtil sa’ xyanqeb’. Kixye: B’aanu usilal, nach’in rik’in li che’, patz’ re naq taa’aatinaq, a’an tixsume, taaye re ‘chalq sa’ li che’ wan chixk’atq re naq tinruuq chi chunlaak cherix xkab’ichal’. Li che’ kinach’ok - li ramiiw, li che’ wan chixk’atq - ut li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam kichunla chirixeb’ li wiib’, toja’ naq li wiib’ chi che’ ke’sutq’i sa’ lix na’ajeb’. Chirix a’an xoo’ok sa’ xb’een li qakawaay, ut chanchan naq sa’ qab’een wan jun li tz’i’ yoo chiqatz’apb’al, toja’ naq jun li ixq ut lix k’uula’al ke’xram ru lix taql li Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam, chan; At aj taqlanel re li Allah, lin kok’al tz’aqal naxch’a’ajkila laj tza oxib’ sut rajlal kutan. Laj Jabir kixye; toja’ naq li Rasulullah kixchap li k’uula’al ut kixk’e chiru lix b’eleb’aal ch’iich’ toja’ naq kixye; Ayu, ex aj xik’ ilonel re li Allah! Laa’in li xtaql li Allah. Oxibʼ sut kixye li Apostol. Tojaʼ naq kixsutqʼisi re li ixq. Naq koosutq’i chaq sa’ li qab’eenik, koonume’ sa’ li xb’een b’e, ut jun li ixq ut lix kok’al xoohe’xram rik’in wiib’ li karneer yoo chixk’aak’alenkileb’. Toja’ naq kixye; “At Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam, b’aanu usilal, k’ulub’a li maatan a’in wik’in, sa’ xk’ab’a’ li ani kitaqlank aawe chi yaal, laj tza ink’a’ taachalq wi’chik. ’ Kixye: k’am jun ut k’e wi’chik li jun chik re. Toja’ naq xqakanab’ li qab’eenik ut chanchan naq yookeb’ chiqatz’apb’al li tz’i’, sa’ junpaat jun li kameey ki’eelelik, a’b’an naq kiwulak sa’ wiib’ li k’iche’, sa’ junpaat kixwiq’ib’ rib’ ut li Profeet sallallaahu ‘alaihi wasallam kixchap. Li Apostol kixpatzʼ rehebʼ li poyanam: ‹Kimqex arin, ani aj eechal re li kameey aʼin? Jo’kan naq junjunqeb’ li saaj winq reheb’ laj Ansar ke’xsume; a’an qe laa’o, at aj taqlanel re li Allah, kixpatz’: k’a’ru yoo chixnumsinkil? Eb’ a’an ke’xsume; Xqalub’ chi xk’aak’alenkil chiru ka’k’aal chihab’ ut naab’al li xtib’el - ak x’ok chi nimank - jo’kan naq xqaj xkamsinkil ut xwotzb’al sa’ xyanqeb’ li qakok’al, ab’an ki’eelelik chiqu. Kixye: «Us, joʼkan naq yal taakʼayi we». '. Eb’ a’an ke’xsume; —O, maak’a’ na’ajman ru, at qawa’, a’b’an li kameey tz’aqalaq jo’ -maatan- choq’ re laa loq’alil. Li Profeet kixye; —Us, wi a’an we laa’in toja’ naq chaab’ilaqex rik’in, toj reetal naq taakamq. Sa’ li hoonal a’an eb’ laj Musulman ke’xye; At aj taqlanel re li Allah, wan chik qak’ulub’ chi kub’eek chiru li rey reheb’ li xul, kixye: Moko us ta naq jun -yo’ob’tesihom- tixwiq’ib’ rib’ chiru jun chik -yo’ob’tesihom, wi ta kanab’anb’il a’an toja’ naq eb’ li ixq te’kanab’aaq raj chi kub’eek chiru lix b’eelom.
Imam Darimi : 18
حَدَّثَنَا يَعْلَى حَدَّثَنَا الْأَجْلَحُ عَنْ الذَّيَّالِ بْنِ حَرْمَلَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ أَقْبَلْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى دُفِعْنَا إِلَى حَائِطٍ فِي بَنِي النَّجَّارِ فَإِذَا فِيهِ جَمَلٌ لَا يَدْخُلُ الْحَائِطَ أَحَدٌ إِلَّا شَدَّ عَلَيْهِ فَذَكَرُوا ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَاهُ فَدَعَاهُ فَجَاءَ وَاضِعًا مِشْفَرَهُ عَلَى الْأَرْضِ حَتَّى بَرَكَ بَيْنَ يَدَيْهِ فَقَالَ هَاتُوا خِطَامًا فَخَطَمَهُ وَدَفَعَهُ إِلَى صَاحِبِهِ ثُمَّ الْتَفَتَ فَقَالَ مَا بَيْنَ السَّمَاءِ إِلَى الْأَرْضِ إِلَّا يَعْلَمُ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ إِلَّا عَاصِيَ الْجِنِّ وَالْإِنْسِ
Kixye qe naq [Ya’la] kixye qe [Al Ajlah] chalen chaq [Adz Dzayyal bin Harmalah] chalen chaq [Jabir bin Abdullah] Radliyallahu’anhu kixye; xqasutq’i chaq sa’ li b’eek rik’in li Profeet sa’ li b’e. Toj reetal naq xoowulak sa’ jun li k’aleb’aal Bani Najjar, sa’ junpaat kiwan jun li kameey li naxram chixjunileb’ li neke’raj ok sa’ li awimq. Kiyehe’ resil a’in re li Rasulullah, jo’kan naq xko’o rik’in ut kixb’oq li kameey. Kichalk li kameey ut kixkʼe li xtzʼuumal re saʼ xbʼeen li chʼochʼ toj reetal naq kixwiqʼibʼ ribʼ chiru. Toja’ naq kixye: sik’ chaq we jun li k’aam, toja’ naq kixb’ak’ rik’in li k’aam ut kixsutq’isi rik’in laj eechal re. Toja’ naq kiril wi’chik ut kixye: Maajun sa’ xyanq li choxa ut li ch’och’ a’b’an naxnaw naq laa’in tz’aqal lix taql li Allah Subhanahu wa Ta’ala ka’ajwi’ li ink’a’ neke’ab’ink; chalen chaq li jinn ut li winq.
Imam Darimi : 19
أَخْبَرَنَا الْحَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ فَرْقَدٍ السَّبَخِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ امْرَأَةً جَاءَتْ بِابْنٍ لَهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنِي بِهِ جُنُونٌ وَإِنَّهُ يَأْخُذُهُ عِنْدَ غَدَائِنَا وَعَشَائِنَا فَيُخَبَّثُ عَلَيْنَا فَمَسَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَدْرَهُ وَدَعَا فَثَعَّ ثَعَّةً وَخَرَجَ مِنْ جَوْفِهِ مِثْلُ الْجِرْوِ الْأَسْوَدِ فَسَعَى
Kiyehe’ qe naq [laj Hajjaj bin Minhal] kixye qe naq [laj Hammad bin Salamah] chalen chaq [Farqad As Sabakhi] chalen chaq [Sa’id bin Jubair] chalen chaq [Ibn Abbas] Radliyallahu’anhu, naq jun li ixq kichal chixk’amb’al lix k’uula’al rik’in li Rasulullah sallalamlahuh ut kixye: jun li jinn, li genio junelik na’ok naq yooko chi wa’ak sa’ ewu ut sa’ ewu. laa’o, ut badmouth laa’o. 'Toja' naq li Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam ut kitijok chirix. Toja’ naq ki’ok chi q’eq’o’k ut k’a’ruhaq - chanchan jun li ch’ina tz’i’ kaq - ki’el chaq sa’ xtz’uumal re ut chirix a’an xko’o.
Imam Darimi : 20
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَعِيدٍ أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ الْعَبْدِيُّ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ طَهْمَانَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَعْرِفُ حَجَرًا بِمَكَّةَ كَانَ يُسَلِّمُ عَلَيَّ قَبْلَ أَنْ أُبْعَثَ إِنِّي لَأَعْرِفُهُ الْآنَ
Kixye qe [laj Muhammad bin Sa’id] kixye qe [laj Yahya bin Abu Bakr Al ‘Abdi] rik’in [laj Abrahim bin Thahman] rik’in [Simak] rik’in [Jabir bin Samura] Radliyallahu’anhu kixye; Li Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam kixye: “Ninnaw chi yaal naq wan jun li pek sa’ Meca li kixk’e wi’ xsahil inch’ool naq maji’ nintaqlaak.” Relik chi yaal ninnaw chi yaal anajwan’.