Imam Darimi : 161
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّلْتِ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ بُرْقَانَ حَدَّثَنَا مَيْمُونُ بْنُ مِهْرَانَ قَالَ كَانَ أَبُو بَكْرٍ إِذَا وَرَدَ عَلَيْهِ الْخَصْمُ نَظَرَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَإِنْ وَجَدَ فِيهِ مَا يَقْضِي بَيْنَهُمْ قَضَى بِهِ وَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي الْكِتَابِ وَعَلِمَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ذَلِكَ الْأَمْرِ سُنَّةً قَضَى بِهِ فَإِنْ أَعْيَاهُ خَرَجَ فَسَأَلَ الْمُسْلِمِينَ فَقَالَ أَتَانِي كَذَا وَكَذَا فَهَلْ عَلِمْتُمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى فِي ذَلِكَ بِقَضَاءٍ فَرُبَّمَا اجْتَمَعَ إِلَيْهِ النَّفَرُ كُلُّهُمْ يَذْكُرُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيهِ قَضَاءً فَيَقُولُ أَبُو بَكْرٍ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ فِينَا مَنْ يَحْفَظُ عَلَى نَبِيِّنَا فَإِنْ أَعْيَاهُ أَنْ يَجِدَ فِيهِ سُنَّةً مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَمَعَ رُءُوسَ النَّاسِ وَخِيَارَهُمْ فَاسْتَشَارَهُمْ فَإِنْ أَجْمَعَ رَأْيُهُمْ عَلَى أَمْرٍ قَضَى بِهِ
A falaxi moxo bE [Muhammad bin As Shalt] a fala moxo bE [Zuhair] kelife [Ja'far bin Burqan] a fala moxo bE [Maimun bin Mihran] a naxElE: 'A singe ra [Abu Bakr] Radliallahu Anhu, a to nu na kOntOfili kui - a nu na kOntOfili nde kui - a naxa a fen keren na ala xa taala xa buki kui, a naxa a yaba a bara na fe ra gbata a ra, kOnO xa a mu toxi ala xa kitaabui kui a man a kolon Rasulullah Slallahu Alaihi Wasallam xa sunna na fe ma, a na fe ra bama, kOnO xa a mu a toxi, a minima keren na a fa musulumie maxOrin, a fa a fala: 'N bara yi fe sOtO a nun yi fe, wo nu a kolon Rasulullah Alaihi Wasallam lOxE yi fe ra tOxOxi sariyE ra?, a gbegben gni mixi gbegbe to e malan, e keren keren ma sariyE ra bama Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam nan ma, a wuyaxi ra Abu Bakr Radliallahu Anhu naxE: 'Ala xa matOxO naxan a niya won ma mixie xa nO Annabi sallalahu Alaihi Wasallam xa sunna xarande. Xa a mu a toxi Annabi Sallallahu Alaihi Wasallam xa sunna kui, a naxa mixi xungbee malan a nun mixi sugandi a boree ya ma ala ko e xa e maxOrin, xa e tin - e xa ma gnErE - na nan a ra yi lanlanteya nan ma a naxa tinxin sariyE ra.
Imam Darimi : 162
أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى وَعَمْرُو بْنُ زُرَارَةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي سُهَيْلٍ قَالَ كَانَ عَلَى امْرَأَتِي اعْتِكَافُ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ فِي الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ فَسَأَلْتُ عُمَرَ بْنَ عَبْدِ الْعَزِيزِ وَعِنْدَهُ ابْنُ شِهَابٍ قَالَ قُلْتُ عَلَيْهَا صِيَامٌ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ لَا يَكُونُ اعْتِكَافٌ إِلَّا بِصِيَامٍ فَقَالَ لَهُ عُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ أَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا قَالَ فَعَنْ أَبِي بَكْرٍ قَالَ لَا قَالَ فَعَنْ عُمَرَ قَالَ لَا قَالَ فَعَنْ عُثْمَانَ قَالَ لَا قَالَ عُمَرُ مَا أَرَى عَلَيْهَا صِيَامًا فَخَرَجْتُ فَوَجَدْتُ طَاوُسًا وَعَطَاءَ بْنَ أَبِي رَبَاحٍ فَسَأَلْتُهُمَا فَقَالَ طَاوُسٌ كَانَ ابْنُ عَبَّاسٍ لَا يَرَى عَلَيْهَا صِيَامًا إِلَّا أَنْ تَجْعَلَهُ عَلَى نَفْسِهَا قَالَ وَقَالَ عَطَاءٌ ذَلِكَ رَأْيِي
A to gbata moxo bE [Ibrahim bin Musa] a nun [Amru bin Zurarah] kelife [Abdul Aziz bin Muhammad] kelife [Abu Suhail] a naxElE; 'A singe ra, n ma ginE nu bara laayidi tongo a xa I'tikaf raba salide xungbe kui xi saxan bun ma. Na xanbi, n naxa Umar bin Abdul Aziz Rahimahullahu maxOrin naxan nu na Syihab fEma na waxati. N naxa a maxOrin: 'A fan lan ma a xa sunbu? ', Ibn Shihab naxa a yabi: 'I'itikaf mu na fo a raba sunbuxi kui'. Na waxati, Umar bin Abdul Aziz Rahihullahu naxa siga a maxOrin de: 'Na masen gni nde na Annabi Salallahu 'alihi wa sallam ma? ' A naxa a yabi: 'ade'. Na xanbi, Umar bin Abdul Aziz (Ala xa sEwa) naxa a ma xOxun: 'Abu Bakr Radliallahu Anhu xa fe nde na? ' a naxa a yaabi: 'fe yo mu na', a naxa a maxOrin: 'fe nde na naxan fatanxi Umar Radliallahu Anhu ra? ', a naxa a yabi: 'sese mu' a naxa a maxOrin: 'fe nde na naxan fatanxi Uthman Radliallahu Anhu ra? ', a naxa a yabi: 'fe yo'. Umar Rahihullahu naxa a fala: 'N mu a ma gnOxun xi ginE bE a xa sunbu.' Na xanbi n naxa mini n naxa Thawus nun 'Atho` bin Abu Rabbah li, n naxa e firin birin maxOrin. [Thawus] naxa a yabi: 'A singe ra [Ibnu Abbas] Radliallahu Anhu - a fatwa nan fixi - ginE mu lan a xa sunbu, fo a to sunbu.' Na xanbi `Atha` naxa a fala: ''N ma xaxili nan na ki''.
Imam Darimi : 163
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبُو عَقِيلٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ الْجُرَيْرِيُّ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ قَالَ لَمَّا قَدِمَ أَبُو سَلَمَةَ الْبَصْرَةَ أَتَيْتُهُ أَنَا وَالْحَسَنُ فَقَالَ لِلْحَسَنِ أَنْتَ الْحَسَنُ مَا كَانَ أَحَدٌ بِالْبَصْرَةِ أَحَبَّ إِلَيَّ لِقَاءً مِنْكَ وَذَلِكَ أَنَّهُ بَلَغَنِي أَنَّكَ تُفْتِي بِرَأْيِكَ فَلَا تُفْتِ بِرَأْيِكَ إِلَّا أَنْ تَكُونَ سُنَّةٌ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ كِتَابٌ مُنْزَلٌ
A falaxi nE [Muslim bin Ibrahim] a fala nE [Abu 'Aqil] a fala nE [Said Al Jurairi] kelife [Abu Nadlrah] a naxElE: '[Abu Salamah] to fa Basrah taa kui, n tan nun Al Hasan naxa a to, a naxa a fala Al Hasan bE: 'I tan nan na Al Hasan ra? 'Mixi yo mu na yi taa kui n wama naxan tofe dangi wo ra', na nan a ra barima xibaaru bara n li wo bara wo xaxili rafelen. Wo naxa fatwa fi wo xa ma gnErE ra, fo a to fatanxi Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam xa sunna nan na, xa na mu buki naxan minixi - Qur'an- ''.
Imam Darimi : 164
أَخْبَرَنَا عِصْمَةُ بْنُ الْفَضْلِ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عُقْبَةَ حَدَّثَنَا الضَّحَّاكُ عَنْ جَابِرِ بْنِ زَيْدٍ أَنَّ ابْنَ عُمَرَ لَقِيَهُ فِي الطَّوَافِ فَقَالَ لَهُ يَا أَبَا الشَّعْثَاءِ إِنَّكَ مِنْ فُقَهَاءِ الْبَصْرَةِ فَلَا تُفْتِ إِلَّا بِقُرْآنٍ نَاطِقٍ أَوْ سُنَّةٍ مَاضِيَةٍ فَإِنَّكَ إِنْ فَعَلْتَ غَيْرَ ذَلِكَ هَلَكْتَ وَأَهْلَكْتَ
A falaxi moxo bE ['Ishmah bin Al Fadlal] a fala moxo bE [Zaid bin Al Hubab] kelife [Yazid bin 'Uqbah] a fala moxo bE [Al Dlahhak] kelife [Jabir bin Zaid]: [Ibnu Umar] naxa a to a nu na Tawaf rabafe, na xanbi a naxa -Ibnu Umar Radliallahu Anhu- a fala a bE: I tan nan na Shabu ra fiqh karamOxOe naxee na basrah taa kui, na kui wo naxa fatwa fi fo a fatanxi qur'an nun sunna nan na, barima xa wo mu na raba wo fama nE tOrO de a nun mixi gbEtE tOrO ma.
Imam Darimi : 165
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ حُرَيْثِ بْنِ ظُهَيْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَ أَتَى عَلَيْنَا زَمَانٌ لَسْنَا نَقْضِي وَلَسْنَا هُنَالِكَ وَإِنَّ اللَّهَ قَدْ قَدَّرَ مِنْ الْأَمْرِ أَنْ قَدْ بَلَغْنَا مَا تَرَوْنَ فَمَنْ عَرَضَ لَهُ قَضَاءٌ بَعْدَ الْيَوْمِ فَلْيَقْضِ فِيهِ بِمَا فِي كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَإِنْ جَاءَهُ مَا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَلْيَقْضِ بِمَا قَضَى بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِنْ جَاءَهُ مَا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ وَلَمْ يَقْضِ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلْيَقْضِ بِمَا قَضَى بِهِ الصَّالِحُونَ وَلَا يَقُلْ إِنِّي أَخَافُ وَإِنِّي أُرَى فَإِنَّ الْحَرَامَ بَيِّنٌ وَالْحَلَالَ بَيِّنٌ وَبَيْنَ ذَلِكَ أُمُورٌ مُشْتَبِهَةٌ فَدَعْ مَا يَرِيبُكَ إِلَى مَا لَا يَرِيبُكَ
A falaxi moxo bE [Muhammad bin Yusuf] kelife [Sufyan] kelife [Al Amasy] kelife ['Umarah bin 'Umair] kelife [Huraits bin Zhuhair] kelife [Abdullah bin Mas'ud] a naxElE: 'Waxati fama nE moxo lide, moxo mu na moxo yi ra moxo mu nu na na waxati, a nun Ala bara fe nde sugandi wo mu naxan toxi sinden naxan nabaxi-. Na kui, mixi yo mixi naxan kOntOfili sOtOxi to dangi xanbi, a xa a ra tOxO ala xa kitaabui kui, xa kOntOfili mu na al Qur'an kui, a xa a ra tOxO alo Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam a falaxi ki naxE. KOnO xa fe nde fa a ma naxan mu na al Qur'an kui a nun annabi sallallahu alaihi wasallam xa natE kui, a xa natE tongo mixi xaxilimae naxan natE tongoxi, a naxa a fala: 'n bara gaxu', xa na mu a fala: 'n ma xaxili ra'. Na kui, fe naxan haram a ma senxi a nun fe naxan halal a ma senxi a nun na firin tagi fe naxan mutasyabih -vague-. Na kui, wo xa fe lu na wo siikExi naxan ma, wo xa lu fe nde ma wo mu siikExi naxan ma.
Imam Darimi : 166
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي يَزِيدَ قَالَ كَانَ ابْنُ عَبَّاسٍ إِذَا سُئِلَ عَنْ الْأَمْرِ فَكَانَ فِي الْقُرْآنِ أَخْبَرَ بِهِ وَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي الْقُرْآنِ وَكَانَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخْبَرَ بِهِ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فَعَنْ أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ قَالَ فِيهِ بِرَأْيِهِ
A falaxi moxo bE [Abdullah bin Muhammad] a fala moxo bE [Ibn 'Uyainah] kelife ['Ubaidullah bin Abu Yazid] a naxElE: 'A singe ra, [Ibn Abbas] Radliallahu Anhu, e to a maxOrin fe nde ma a nun a to nu na Qur'an kui, a naxa a fala. Xa a mu nu na al Qur'an kui, a naxa a masen Annabi sallallahu alaihi wasallam. Xa a mu nu na xErE xa sunna kui, a naxa a yaba Abu Bakr nun Umar Radliallahu Anhuma yi ra, kOnO xa a mu nu na e firin birin yi ra, a naxa a yEtE kan xa masen gni tongo.
Imam Darimi : 167
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ مُسْهِرٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ شُرَيْحٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ كَتَبَ إِلَيْهِ إِنْ جَاءَكَ شَيْءٌ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَاقْضِ بِهِ وَلَا تَلْفِتْكَ عَنْهُ الرِّجَالُ فَإِنْ جَاءَكَ مَا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَانْظُرْ سُنَّةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاقْضِ بِهَا فَإِنْ جَاءَكَ مَا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ وَلَمْ يَكُنْ فِيهِ سُنَّةٌ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَانْظُرْ مَا اجْتَمَعَ عَلَيْهِ النَّاسُ فَخُذْ بِهِ فَإِنْ جَاءَكَ مَا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ وَلَمْ يَكُنْ فِي سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يَتَكَلَّمْ فِيهِ أَحَدٌ قَبْلَكَ فَاخْتَرْ أَيَّ الْأَمْرَيْنِ شِئْتَ إِنْ شِئْتَ أَنْ تَجْتَهِدَ رَأْيَكَ ثُمَّ تَقَدَّمَ فَتَقَدَّمْ وَإِنْ شِئْتَ أَنْ تَأَخَّرَ فَتَأَخَّرْ وَلَا أَرَى التَّأَخُّرَ إِلَّا خَيْرًا لَكَ
A bara a fala moxo bE [Muhammad bin 'Uyainah] kelife [Ali bin Mushir] kelife [Abu Ishaq] kelife [As Sya'bi] kelife [Syuraih]: ' [Umar bin Khatthab] Radliallahu Anhu lEtEri sEbExi nE a bE, 'Xa fe nde fa wo ma a nun a na Ala xa buki kui, wo naxa a fala wo bE mixi gbegbe xa ma gnErE ma, xa fe nde fa wo ma wo mu a to Al Qur'an kui, wo xa Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam xa sunna mato, wo xa natE tongo. A nun man xa kOntOfili nde fa wo ma naxan mu na Al Qur'an kui a nun Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam xa sunna kui, wo xa mixie xa ijma' mato -naxan findixi karamOxOe ra-, a nun xa fe nde fa wo ma wo mu naxan toxi Qur'an kui, Annabi Sallahu Alaihi Wasallam xa sunna kui, mixi yo mu sese falaxi wo ya i. Na kui, wo sugandi fe firin tagi, xa wo wama ijtihad raba fe wo xa ma gnErE ra, wo xa natE tongo, xa wo wama wo xa a ra gbilen, wo xa a ra gbilen. N mu gbilen ma xanbi ra fo a findi fe fangni ra wo bE.
Imam Darimi : 168
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيِّ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ ابْنِ أَخِي الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ نَاسٍ مِنْ أَهْلِ حِمْصٍ مِنْ أَصْحَابِ مُعَاذٍ عَنْ مُعَاذٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا بَعَثَهُ إِلَى الْيَمَنِ قَالَ أَرَأَيْتَ إِنْ عَرَضَ لَكَ قَضَاءٌ كَيْفَ تَقْضِي قَالَ أَقْضِي بِكِتَابِ اللَّهِ قَالَ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي كِتَابِ اللَّهِ قَالَ فَبِسُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ قَالَ أَجْتَهِدُ رَأْيِي وَلَا آلُو قَالَ فَضَرَبَ صَدْرَهُ ثُمَّ قَالَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي وَفَّقَ رَسُولَ رَسُولِ اللَّهِ لِمَا يُرْضِي رَسُولَ اللَّهِ
A bara a fala moxo bE [Yahya bin Hammad] bara a fala moxo bE [Syu'bah] kelife [Muhammad bin 'Ubaidillah Al Tsaqafi] kelife ['Amr bin Al Harith] -Al Mughirah bin Syu'bah xa di xamE-, kelife [Mu'adz xa boree Himsh mixie ma], kelife [Mu'ad]; na Annabi Sallahu Alaihi Wasallam to a xErE Yemen, a naxa a fala: 'Xa fe nde to wo bE, wo natE tongoma di? ', a naxa a yabi: 'N bara natE tongo Ala xa Kitaabui ra', a naxa a maxOrin: 'Na kui xa a mu na Ala xa Kitaabui kui? ', a naxa a yabi: 'n bara natE tongo Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam xa sunna ra', a naxa a maxOrin: 'Xa a mu na Rasulullah Shallalahu Alaihi Wasallam xa sunna kui? ', a naxa a yabi: 'n ijtihad rabama n ma xaxili ra a nun sese gbEtE'. A naxElE: 'na waxati a naxa a bOgnE sa a bOgnE ma, na xanbi a naxa a fala: 'Ala xa matOxO naxan a xa xOnE raso taufik ra a nun se nde naxan ra fan a xa xOnE ra''.
Imam Darimi : 169
أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ حُرَيْثِ بْنِ ظُهَيْرٍ قَالَ أَحْسَبُهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ قَالَ قَدْ أَتَى عَلَيْنَا زَمَانٌ وَمَا نُسْأَلُ وَمَا نَحْنُ هُنَاكَ وَإِنَّ اللَّهَ قَدَّرَ أَنْ بَلَغْتُ مَا تَرَوْنَ فَإِذَا سُئِلْتُمْ عَنْ شَيْءٍ فَانْظُرُوا فِي كِتَابِ اللَّهِ فَإِنْ لَمْ تَجِدُوهُ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَفِي سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ فَإِنْ لَمْ تَجِدُوهُ فِي سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ فَمَا أَجْمَعَ عَلَيْهِ الْمُسْلِمُونَ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِيمَا أَجْمَعَ عَلَيْهِ الْمُسْلِمُونَ فَاجْتَهِدْ رَأْيَكَ وَلَا تَقُلْ إِنِّي أَخَافُ وَأَخْشَى فَإِنَّ الْحَلَالَ بَيِّنٌ وَالْحَرَامَ بَيِّنٌ وَبَيْنَ ذَلِكَ أُمُورٌ مُشْتَبِهَةٌ فَدَعْ مَا يَرِيبُكَ إِلَى مَا لَا يَرِيبُكَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ عَنْ أَبِي عَوَانَةَ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ نَحْوَهُ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بِنَحْوِهِ
A falaxi moxo bE [Yahya bin Hammad] a fala moxo bE [Syu'bah] kelife [Sulaiman] kelife ['Umarah bin 'Umair] kelife [Huraits bin Zhuhair] a naxElE: 'n laxi nara, [Abdullah] a fala nE: 'Waxati nde bara fa moxo yi ra moxo mu nu naxan maxOrin xi, moxo mu nu naxan toxi sinden. A nun Ala bara a yamari n xa wo ra kolon wo lan ma wo xa lu ki naxan na. Wo a mato, xa wo maxOrin xi fe nde ma, wo a mato Ala xa kitaabui kui, kOnO xa wo mu a to Ala xa kitaabui kui wo xa a mato Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam xa sunna kui, na xanbi xa wo mu a toxi sunna kui, wo naxan tongoxi musulumie tagi, xa wo mu a toxi ijma kui, wo xa a raba wo nun wo xa ma gnErE ra Wo naxa a fala: ‹N bara gaaxu yati. Barima fe naxan halal a ma senxi a nun fe naxan haram a ma senxi, a nun na fee tagi e birin findixi mutasyabih -vague- fe nan na, na xanbi i xa fe nde lu na xan i siikExi naxan ma i mu siikExi naxan ma. A falaxi moxo bE [Yahya bin Hammad] kelife [Abu 'Awanah] kelife [Sulaiman] a nun ['Umarah bin 'Umair] kelife [Abdur Rahman bin Yazid] kelife [Abdullah] a nun sEbEli tie. A falaxi nE [Abdullah bin Muhammad] a fala nE [Jarir] kelife [Al Amasy] kelife [Al Qasim bin Abdur Rahman] kelife [a baba] kelife [Abdullah] a nun man sEbEli.
Imam Darimi : 170
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَنْ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ سَتُحْدِثُونَ وَيُحْدَثُ لَكُمْ فَإِذَا رَأَيْتُمْ مُحْدَثَةً فَعَلَيْكُمْ بِالْأَمْرِ الْأَوَّلِ قَالَ حَفْصٌ كُنْتُ أُسْنِدُ عَنْ حَبِيبٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ ثُمَّ دَخَلَنِي مِنْهُ شَكٌّ
A falaxi moxo bE [Harun bin Muawiyah] kelife [Hafsh bin Ghiyats] a fala moxo bE [Al Amasy] a naxElE: [Abdullah] a fala nE: 'O mixie, wo fe nEnEe rafamanE, a nun mixi ndee na fe nEnEe rafamanE wo bE -wo xa bira a fOxOra-, na nan a ra xa wo fe nEnE to diinE kui-, wo lan ma wo xa fe nEnE suxu naxan nu na waxati dangixi'. Hafsh naxa a fala: 'N bara Habib xa fe fala Abu Abdur Rahman bE na xanbi n naxa siikE.'
Imam Darimi : 171
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّلْتِ حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ ابْنِ عَوْنٍ عَنْ مُحَمَّدٍ قَالَ قَالَ عُمَرُ لِأَبِي مَسْعُودٍ أَلَمْ أُنْبَأْ أَوْ أُنْبِئْتُ أَنَّكَ تُفْتِي وَلَسْتَ بِأَمِيرٍ وَلِّ حَارَّهَا مَنْ تَوَلَّى قَارَّهَا
A bara a fala moxo bE [Muhammad bin As Shalt] a fala moxo bE [Ibnu Al Mubarak] kelife [Ibnu 'Aun] kelife [Muhammad] a naxElE: '[Umar] Radliallahu Anhu naxa a fala Ibn Mas'ud Radliallahu Anhu bE: 'N mu a fala xa na mu n mu a fala - Na sEbEli laxi a ra a naxan falaxi wo bE fatwa hali wo - na waxati - wo mu nu na mangE ra?, Heih,,, wo xa risk tongo wo xa fe kobie ra mixie bE naxee bara a xa fe fangni sOtO.
Imam Darimi : 172
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ قَالَ إِنَّ الَّذِي يُفْتِي النَّاسَ فِي كُلِّ مَا يُسْتَفْتَى لَمَجْنُونٌ
A falaxi moxo bE [Muhammad bin Yusuf] kelife [Sufyan] kelife [Al Amasy] kelife [Abu Wa'il] kelife [Ibn Mas'ud] a naxElE: 'Mixi naxan fatwa fima tEmui birin fe birin ma naxan maxOrin xi a bE - a findixi xaxilitare nan na'.
Imam Darimi : 173
أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ هِشَامٍ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَ إِنَّمَا يُفْتِي النَّاسَ ثَلَاثَةٌ رَجُلٌ إِمَامٌ أَوْ وَالٍ وَرَجُلٌ يَعْلَمُ نَاسِخَ الْقُرْآنِ مِنْ الْمَنْسُوخِ قَالُوا يَا حُذَيْفَةُ وَمَنْ ذَاكَ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ أَوْ أَحْمَقُ مُتَكَلِّفٌ
A to a fala moxo bE [Said bin Amir] kelife [Hisyam] kelife [Muhammad] kelife [Hudzaifah] a naxElE: 'Mixi saxan nan fatwa fima - na nan ya -: Imam, xa na mu kantama - naxan musulumie xa fe ra yamarima - xa na mu mixi naxan nasikh nun mansukh kolon Qur'an kui, na nan a ra Husk': a tan? ', Umar bin Khathab Radliallahu Anhu nan a ra, xa na mu mixi xaxilitare nan a ra naxan a yEtE tOrOxi''.
Imam Darimi : 174
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ أَخْبَرَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ حَسَّانَ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ حُذَيْفَةَ قَالَ قَالَ حُذَيْفَةُ إِنَّمَا يُفْتِي النَّاسَ أَحَدُ ثَلَاثَةٍ رَجُلٌ عَلِمَ نَاسِخَ الْقُرْآنِ مِنْ مَنْسُوخِهِ قَالُوا وَمَنْ ذَاكَ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَ وَأَمِيرٌ لَا يَجِدُ بُدًّا أَوْ أَحْمَقُ مُتَكَلِّفٌ ثُمَّ قَالَ مُحَمَّدٌ فَلَسْتُ بِوَاحِدٍ مِنْ هَذَيْنِ وَأَرْجُو أَنْ لَا أَكُونَ الثَّالِثَ
A bara a fala moxo bE [Abu `Usamah] kelife [Hisyam bin Hassan] kelife [Muhammad] kelife [Abu 'Ubaidah bin Hudzaifah] a naxElE: '[Hudzaifah] a fala nE: 'Mixi naxan fatwa fima mixi gbEtee ma a findixi mixi saxan nan na: mixi naxan nasikh kolon a nun Qur:' 'Nde nan a ra? ', Umar bin Khatthab Radliallahu Anhu naxa a masen: 'xa na mu mangE naxan mu gaxu ma, xa na mu xaxilitare naxan a yEtE tOrO ma''. Na xanbi, Muhamadi naxa a fala: 'N mu na yi mixi firin ya ma - a singe- n man laxi a ra n mu findima a saxan nde ra'.
Imam Darimi : 175
أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُسْلِمٍ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ مَنْ عَلِمَ مِنْكُمْ عِلْمًا فَلْيَقُلْ بِهِ وَمَنْ لَمْ يَعْلَمْ فَلْيَقُلْ لِمَا لَا يَعْلَمُ اللَّهُ أَعْلَمُ فَإِنَّ الْعَالِمَ إِذَا سُئِلَ عَمَّا لَا يَعْلَمُ قَالَ اللَّهُ أَعْلَمُ وَقَدْ قَالَ اللَّهُ لِرَسُولِهِ { قُلْ لَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ وَمَا أَنَا مِنْ الْمُتَكَلِّفِينَ }
A bara a fala moxo bE [Ja'far bin 'Aun] kelife [Al Amasy] kelife [Muslim] kelife [Masruq] kelife [Abdullah] a naxElE: 'Wo ya ma mixi yo naxan xaxili na a yi, a xa a fala, a nun mixi yo mixi naxan xaxili mu na a yi, a xa a fala fe nde ma a mu naxan kolon: 'ALLAHU A'LAM' -Allah a kolon a fangni ra, barima xaran mixi nan a maxOrin fe nde ma mu a kolon, a falama nE: 'Allahu a'lam' a nun Ala a fala nE a xa xOnE bE: 'QUL MAA AS`ALUKUM `'LAIHI MIN ``AJRIN WA MAA ANA MINAL MUTAKALLIFIN' -I xa a fala, O Muhamadi: 'N mu sare yo maxOrin ma i yi ra n ma di xa fe ra, n mu findixi mixi keren na e ya ma. Shaad: 86-'.
Imam Darimi : 176
أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَبِي رَجَاءٍ عَنْ أَبِي الْمُهَلَّبِ أَنَّ أَبَا مُوسَى قَالَ فِي خُطْبَتِهِ مَنْ عَلِمَ عِلْمًا فَلْيُعَلِّمْهُ النَّاسَ وَإِيَّاهُ أَنْ يَقُولَ مَا لَا عِلْمَ لَهُ بِهِ فَيَمْرُقَ مِنْ الدِّينِ وَيَكُونَ مِنْ الْمُتَكَلِّفِينَ
A falaxi moxo bE a [Yazid bin Harun] a fala moxo bE [Humaid] kelife [Abu Raja`] kelife [Abu Al Muhallab]: ' [Abu Musa] Radliallahu Anhu a fala nE a xa kawandi kui: 'Naxan xaxili kolon, a xa a xaran mixie bE, a man xa a yEtE ratanga mixi ma naxan fe nde falama a mu naxan kolon, a fama nE gbilen de diinE ra e yEtE.
Imam Darimi : 177
أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَوْنٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ أَبِي الْبَخْتَرِيِّ وَزَاذَانَ قَالَا قَالَ عَلِيٌّ وَا بَرْدَهَا عَلَى الْكَبِدِ إِذَا سُئِلْتُ عَمَّا لَا أَعْلَمُ أَنْ أَقُولَ اللَّهُ أَعْلَمُ
A falaxi moxo bE ['Amr bin 'Aun] kelife [Khalid bin Abdullah] kelife ['Atho` bin As Sa`ib] kelife [Abu Al Bakhtari] a nun [Zaadzan] e firin birin naxa a fala: ' ['Ali] naxa a fala: 'Yi bOgnE ra fangni, xa e n maxOrin fe nde ma n mu naxan kolon, n naxa a fala: Ala'u' a'.
Imam Darimi : 178
أَخْبَرَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ أَبِي الْبَخْتَرِيِّ عَنْ عَلِيٍّ قَالَ يَا بَرْدَهَا عَلَى الْكَبِدِ أَنْ تَقُولَ لِمَا لَا تَعْلَمُ اللَّهُ أَعْلَمُ
A bara a fala moxo bE [Abu Nu'aim] bara a fala moxo bE [Sharik] kelife ['Atho` bin As Sa`ib] kelife [Abu Al Bakhtari] kelife ['Ali] a naxElE: 'O yi bOgnE xOnE, i na a fala fe nde kui i mu naxan kolon: 'Allahu a'lam''.
Imam Darimi : 179
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا عُمَيْرُ بْنُ عَرْفَجَةَ حَدَّثَنَا رَزِينٌ أَبُو النُّعْمَانِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَ إِذَا سُئِلْتُمْ عَمَّا لَا تَعْلَمُونَ فَاهْرُبُوا قَالُوا وَكَيْفَ الْهَرَبُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ قَالَ تَقُولُونَ اللَّهُ أَعْلَمُ
A falaxi moxo bE [Muhammad bin Yusuf] a fala moxo bE ['Umair bin 'Arfajah] a fala moxo bE [Razin Abu An Nu'man] kelife ['Ali bin Abu Talib] Radliallahu Anhu a naxElE: 'Xa wo maxOrin fe nde ma wo mu naxan kolon wo naxa a makuya'. E naxa a maxOrin: 'I nOma a ratangade di, Amirul Mu`minin? ', a naxa a yabi: 'I to a fala: Allahu a'lam'.
Imam Darimi : 180
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ مُسْلِمٍ الْبَطِينِ عَنْ عَزْرَةَ التَّمِيمِيِّ قَالَ قَالَ عَلِيٌّ وَا بَرْدَهَا عَلَى الْكَبِدِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ قَالُوا وَمَا ذَلِكَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ قَالَ أَنْ يُسْأَلَ الرَّجُلُ عَمَّا لَا يَعْلَمُ فَيَقُولُ اللَّهُ أَعْلَمُ
A bara a fala moxo bE [Muhammad bin Humaid] a fala moxo bE [Jarir] kelife [Mansur] kelife [Muslim Al Bathin] kelife ['Azrah At Tamimi] a naxElE: '[Ali] Radliallahu Anhu naxa a fala: 'Yi bOgnE xOnOxi ki naxE', --a naxa a xa wOyEn sanya saxan--, e naxa a maxOrin: 'O muminin munse ra? ', a naxa a yabi: '-xa- mixi maxOrin fe nde ma a mu naxan kolon a a falama: Allahu a'lam'.