Imam Darimi : 161
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّلْتِ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ بُرْقَانَ حَدَّثَنَا مَيْمُونُ بْنُ مِهْرَانَ قَالَ كَانَ أَبُو بَكْرٍ إِذَا وَرَدَ عَلَيْهِ الْخَصْمُ نَظَرَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَإِنْ وَجَدَ فِيهِ مَا يَقْضِي بَيْنَهُمْ قَضَى بِهِ وَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي الْكِتَابِ وَعَلِمَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ذَلِكَ الْأَمْرِ سُنَّةً قَضَى بِهِ فَإِنْ أَعْيَاهُ خَرَجَ فَسَأَلَ الْمُسْلِمِينَ فَقَالَ أَتَانِي كَذَا وَكَذَا فَهَلْ عَلِمْتُمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى فِي ذَلِكَ بِقَضَاءٍ فَرُبَّمَا اجْتَمَعَ إِلَيْهِ النَّفَرُ كُلُّهُمْ يَذْكُرُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيهِ قَضَاءً فَيَقُولُ أَبُو بَكْرٍ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ فِينَا مَنْ يَحْفَظُ عَلَى نَبِيِّنَا فَإِنْ أَعْيَاهُ أَنْ يَجِدَ فِيهِ سُنَّةً مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَمَعَ رُءُوسَ النَّاسِ وَخِيَارَهُمْ فَاسْتَشَارَهُمْ فَإِنْ أَجْمَعَ رَأْيُهُمْ عَلَى أَمْرٍ قَضَى بِهِ
tzaj tq´ama´n qeye [Muhammad bin As Shalt] tzaj tq´ama´n qeye [Zuhair] te [Ja'far bin Burqan] tzaj tq´ama´n qeye [Maimun bin Mihran] tzaj tq´ama´n qeye: 'Toj amb´il ojtxi [Abu Bakr] radliallahu 'anhu, qa at jun nya b´a´n - jun nya b´a´n - jun rat naj n-jyon ti´j toj Bookal subalahu te Allah, qa tzaj tq´o´n jun tchik´b´ab´il tzaj t-ximana ti´j nya b´a´n tuk´e, noqtzun ayetzi´n qa mya tzaj tka´yin toj u´j te Allah ex qa ma tz´el tniky´ ti´j jun sunnah te Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam ti´j jlu, kub´ t-ximana tuk´e, noqtzun tu´nj, qa mya ma tz´el tniky´a ti´j, jun rat naj n-xi´ ex n-xi tqanina kye musulmán, exttzen n-xi tq´ama´n: 'At jlu wune ex aju nya b´a´n lu, b´i´n tu´na qa a Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam' jun majx n-chi b´aj t-ximana ti´j jlu tuk´e jun t-xim toj ley?, t-xe´l t-xi´ tchmon tib´ junjun xjal, teyele junjun kye n-xi tq´o´n jun t-xim ti´j t-xim Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam, t-xe´chil Abu Bakr, b´a´n tu´n t-xi´ tzalaj Allah ti´j, tq´ama: 'B´a´n tu´n t-xi´ t-xnaq´tza´n kye xjal aju´ sunnah te Prophellalahu 'alaihi wasallam. Qa ma tz´el tniky´ ti´j toj Sunnah te t-sanjel Dios sallallaahu 'alaihi wasallam, n-ok tchmo´n qe xjal nim kyoklen ex n-ok t-sk´o´n xjal kyxol qe tuk´il tun t-xi ky-xjelb´itz, qa ma tz´ok kymojb´an kyib´ - ky-xim - exttzen ti´j t-xilen t-xim lu tzaj tq´o´n jun t-xim toj ley.
Imam Darimi : 162
أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى وَعَمْرُو بْنُ زُرَارَةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي سُهَيْلٍ قَالَ كَانَ عَلَى امْرَأَتِي اعْتِكَافُ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ فِي الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ فَسَأَلْتُ عُمَرَ بْنَ عَبْدِ الْعَزِيزِ وَعِنْدَهُ ابْنُ شِهَابٍ قَالَ قُلْتُ عَلَيْهَا صِيَامٌ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ لَا يَكُونُ اعْتِكَافٌ إِلَّا بِصِيَامٍ فَقَالَ لَهُ عُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ أَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا قَالَ فَعَنْ أَبِي بَكْرٍ قَالَ لَا قَالَ فَعَنْ عُمَرَ قَالَ لَا قَالَ فَعَنْ عُثْمَانَ قَالَ لَا قَالَ عُمَرُ مَا أَرَى عَلَيْهَا صِيَامًا فَخَرَجْتُ فَوَجَدْتُ طَاوُسًا وَعَطَاءَ بْنَ أَبِي رَبَاحٍ فَسَأَلْتُهُمَا فَقَالَ طَاوُسٌ كَانَ ابْنُ عَبَّاسٍ لَا يَرَى عَلَيْهَا صِيَامًا إِلَّا أَنْ تَجْعَلَهُ عَلَى نَفْسِهَا قَالَ وَقَالَ عَطَاءٌ ذَلِكَ رَأْيِي
Tej t-xi tq´ama´n qe [Ibrahim bin Musa] ex ['Amru bin Zurarah] te [Abdul Aziz bin Muhammad] te [Abu Suhail] tq´ama; 'Toj amb´il ojtxi, a n-xu´jile tzaj ttziyan tun t-b´inchen I'tikaf toj Gran Mezquita toj oxe q´ij. Yajxitl, xi nqanine te Umar bin Abdul Aziz Rahimahullahu alkye attoq tuk´il Syihab toj amb´il aju. Xi nqanine te: ‹¿Axpe ikx te il tiʼj tuʼn tkubʼ weʼyaj? ', Ibn Shihab tzaj ttzaq´we´n: 'Minti´ jun i'itikaf qa mya n-b´ant toj amb´il te wab´j. Toj amb´il aye, a Umar bin Abdul Aziz Rahihullahu kukx n-xjel: ¿Atpe jun tqanil ikyjo tzaj tq´o´n t-sanjel Dios salallahu 'alihi wa sallam? ' Xi ttzaq´we´n: 'myia'. Yajxitl, a Umar bin Abdul Aziz (tu´n t-xi tzalaj Allah ti´j) xi tqanin: '¿Atpe jun tqanil tzaj tq´o´n Abu Bakr radiallahu 'anhu? ' xi ttzaq´we´n: 'mixti´, xi tqanin: 'atpe jun tqanil tzaj tq´o´n Umar radiallahu 'anhu? ', tzaj ttzaq´we´n: 'mixti´' xi tqanin: 'atpe jun tqanil tzaj tqona Uthman radiallahu 'anhu? ', tzaj ttzaq´we´n: 'mixti'. Umar Rahihullahu tq´ama: 'Mya n-ximane qa il ti´j tu´n t-xi t-ximen jun xu´j tu´n t-xi t-wa´n. Exttzen n-xi´ye extzen n-ok nka´yine Thawus extzen 'Atho` bin Abu Rabbah, n-xi nqanine kye kykab´il. [Thawus] tzaj ttzaq´we´n: 'Toj amb´il ojtxi [Ibn Abbas] radliallahu 'anhu -o tzaj tq´o´n jun fatwa- qa a xu´j mya il ti´j tu´n t-xi´ t-xnaq´tza´n, noq o´kx qa ma txi ttziyan tu´n t-xi´ t-xnaq´tza´n. Yajxitl tzaj tq´ama´n `Atha`: ''Iktzun tten n-ximane''.
Imam Darimi : 163
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبُو عَقِيلٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ الْجُرَيْرِيُّ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ قَالَ لَمَّا قَدِمَ أَبُو سَلَمَةَ الْبَصْرَةَ أَتَيْتُهُ أَنَا وَالْحَسَنُ فَقَالَ لِلْحَسَنِ أَنْتَ الْحَسَنُ مَا كَانَ أَحَدٌ بِالْبَصْرَةِ أَحَبَّ إِلَيَّ لِقَاءً مِنْكَ وَذَلِكَ أَنَّهُ بَلَغَنِي أَنَّكَ تُفْتِي بِرَأْيِكَ فَلَا تُفْتِ بِرَأْيِكَ إِلَّا أَنْ تَكُونَ سُنَّةٌ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ كِتَابٌ مُنْزَلٌ
O tzaj tq´ama´n qeye [Muslim bin Ibrahim] o tzaj tq´ama´n qeye [Abu 'Aqil] tzaj tq´ama´n qeye [Sa'id Al Jurairi] te [Abu Nadlrah] tzaj tq´ama´n: 'Tej tpon [Abu Salamah] toj tnam te Basrah, ayen ex Al Hasan ok qka´yine, extzun tzaj tq´ama´n te Al Hasan: '¿Aya Al Hasan? 'Minti´ jun xjal toj tnam lu a wajb´ile tu´n tok wojtzqi´ne mas twitz teya', ikyjo tu´n tpaj ma pon tqanil wuk´ile qa ma tz´ok t-ximana. Mya b´a´n tu´n t-xi tq´o´na jun fatwa tuk´e t-xim, noq o´kx qa mya tzajni toj sunnah te t-sanjelal Dios sallallaahu 'alaihi wasallam, moqa toj u´j o tz´el nik´b´aj - aju Qur'an - ''.
Imam Darimi : 164
أَخْبَرَنَا عِصْمَةُ بْنُ الْفَضْلِ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عُقْبَةَ حَدَّثَنَا الضَّحَّاكُ عَنْ جَابِرِ بْنِ زَيْدٍ أَنَّ ابْنَ عُمَرَ لَقِيَهُ فِي الطَّوَافِ فَقَالَ لَهُ يَا أَبَا الشَّعْثَاءِ إِنَّكَ مِنْ فُقَهَاءِ الْبَصْرَةِ فَلَا تُفْتِ إِلَّا بِقُرْآنٍ نَاطِقٍ أَوْ سُنَّةٍ مَاضِيَةٍ فَإِنَّكَ إِنْ فَعَلْتَ غَيْرَ ذَلِكَ هَلَكْتَ وَأَهْلَكْتَ
O tzaj tq´ama´n qe ['Ishmah bin Al Fadlal] o tzaj tq´ama´n qe ['Zaid bin Al Hubab] te [Yazid bin 'Uqbah] o tzaj tq´ama´n qe [Al Dlahhak] te [Jabir bin Zaid]: [Ibnu Umar] ok tmojb´an tib´ tuk´il tej n-b´inchante Tawaf, exttzen tzaj tq´ama´n te -Ibnu Umar b´a´n tu´n t-xi tzalaj Allah ti´j- tzaj tq´ama´n te: A Sabu', aya jun te Shabut, O' aye xjal at kyojtzqib´il ti´j fiqh te tnam Basrah, extzun mya n-xi kyq´o´ne jun fatwa noq o´kx ti´j Qur'an exttzen Sunnah, qu´n qa mya b´ant kyu´ne ikyjo, ax tok k-ok b´incha´n nya b´a´n kyi´ja ex k-ok kyb´incha nya b´a´n kyi´j txqantl xjal.
Imam Darimi : 165
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ حُرَيْثِ بْنِ ظُهَيْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَ أَتَى عَلَيْنَا زَمَانٌ لَسْنَا نَقْضِي وَلَسْنَا هُنَالِكَ وَإِنَّ اللَّهَ قَدْ قَدَّرَ مِنْ الْأَمْرِ أَنْ قَدْ بَلَغْنَا مَا تَرَوْنَ فَمَنْ عَرَضَ لَهُ قَضَاءٌ بَعْدَ الْيَوْمِ فَلْيَقْضِ فِيهِ بِمَا فِي كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَإِنْ جَاءَهُ مَا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَلْيَقْضِ بِمَا قَضَى بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِنْ جَاءَهُ مَا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ وَلَمْ يَقْضِ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلْيَقْضِ بِمَا قَضَى بِهِ الصَّالِحُونَ وَلَا يَقُلْ إِنِّي أَخَافُ وَإِنِّي أُرَى فَإِنَّ الْحَرَامَ بَيِّنٌ وَالْحَلَالَ بَيِّنٌ وَبَيْنَ ذَلِكَ أُمُورٌ مُشْتَبِهَةٌ فَدَعْ مَا يَرِيبُكَ إِلَى مَا لَا يَرِيبُكَ
O tzaj tq´ama´n qeye tu´n [Muhammad bin Yusuf] te [Sufyan] te [Al A'masy] te ['Umarah bin 'Umair] te [Huraits bin Zhuhair] te [Abdullah bin Mas'ud] tzaj tq´ama´n: 'Jun amb´il tzul qeye, mya aqo´ye aye n-chi b´inchan ex mya ato´ye toj amb´il aju, ex tzaj tq´ama´n Allah qa at jun ti´xti´ na´mx t-xi tka´yina - b´aj-. Kyja´tzun alkye jun xjal at jun nya b´a´n ti´j t-xe q´ij ja´lo, b´a´n tu´n t-ximan ik tza´n tku´x toj u´j te Allah subhanallahu wa ta'ala, qa aju nya b´a´n mya at toj Qur'an, b´a´n tu´n tkub´ t-ximan ik tza´n t-xi tq´ama´n t-sanjel Dios sallallaahu 'alaihi wasallam. Extzun qa ma tzaj jun nya b´a´n ti´j aju´ mya toj Qur´an extzen aju´ t-xim t-xnaq´tzb´en Allah sallallaahu 'alaihi wasallam, b´a´n tu´n t-ximan tuk´e aju´ ma kub´ t-ximan aye xjal b´a´n kymod, ex mya tu´n t-xi tq´ama´n: 'N-xob´e', moqa tu´n t-xi tq´ama´n: 'Toj n-ximane'. Ax tok, aye tiyjil haram q´ancha´l extzen aye tiyjil halal q´ancha´l extzen kyxol kab´e atqe tiyjil mutasyabih -vago-. Tuʼntzunju, kyaj ttzaqpiʼna aju in kubʼ t-ximana ex qʼonk tilil tiʼj jun tiʼ mintiʼ in kubʼ t-ximana tiʼj.
Imam Darimi : 166
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي يَزِيدَ قَالَ كَانَ ابْنُ عَبَّاسٍ إِذَا سُئِلَ عَنْ الْأَمْرِ فَكَانَ فِي الْقُرْآنِ أَخْبَرَ بِهِ وَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي الْقُرْآنِ وَكَانَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخْبَرَ بِهِ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فَعَنْ أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ قَالَ فِيهِ بِرَأْيِهِ
O tzaj q´ama´n qe [Abdullah bin Muhammad] o tzaj tq´ama´n qe [Ibn 'Uyainah] te ['Ubaidullah bin Abu Yazid] tq´ama: 'Toj amb´il ojtxi, [Ibn Abbas] b´a´n tu´n t-xi tzalaj Allah ti´j, qa ma txi qanit te ti´j jun ti´xti´ ex qa ma tz´el nik´b´aj ti´j toj Qur'an, kxel tq´ama´n. Qa mya toj Qur'an, tzaj tqona jun tchik´b´ab´il te t-sanjel Dios sallallaahu 'alaihi wasallam. Qa mya toj Sunnah te t-sanjel Dios, xi tq´o´n jun tchik´b´ab´il te Abu Bakr ex Umar, b´a´n tu´n t-xi tzalaj Allah ti´j, noqtzun tu´nj, qa mya at jun tchik´b´ab´il te jun kyxol, xi tq´o´n t-xim tuk´e t-xim.
Imam Darimi : 167
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ مُسْهِرٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ شُرَيْحٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ كَتَبَ إِلَيْهِ إِنْ جَاءَكَ شَيْءٌ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَاقْضِ بِهِ وَلَا تَلْفِتْكَ عَنْهُ الرِّجَالُ فَإِنْ جَاءَكَ مَا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَانْظُرْ سُنَّةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاقْضِ بِهَا فَإِنْ جَاءَكَ مَا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ وَلَمْ يَكُنْ فِيهِ سُنَّةٌ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَانْظُرْ مَا اجْتَمَعَ عَلَيْهِ النَّاسُ فَخُذْ بِهِ فَإِنْ جَاءَكَ مَا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ وَلَمْ يَكُنْ فِي سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يَتَكَلَّمْ فِيهِ أَحَدٌ قَبْلَكَ فَاخْتَرْ أَيَّ الْأَمْرَيْنِ شِئْتَ إِنْ شِئْتَ أَنْ تَجْتَهِدَ رَأْيَكَ ثُمَّ تَقَدَّمَ فَتَقَدَّمْ وَإِنْ شِئْتَ أَنْ تَأَخَّرَ فَتَأَخَّرْ وَلَا أَرَى التَّأَخُّرَ إِلَّا خَيْرًا لَكَ
O tzaj tq´ama´n qeye tu´n [Muhammad bin 'Uyainah] te [Ali bin Mushir] te [Abu Ishaq] te [As Sha'bi] te [Syuraih]: ' [Umar bin Khatthab] radiallahu 'anhu jun maj kub´ ttz´ib´in jun u´j te,: ' Qa at jun nya b´a´n tzaj ti´ja ex at toj u´j te Allah subala', ex mi´n b´inchama t-xi t-ximana ti´j ky-xim aye xjal, extzen qa ma tzaj jun nya b´a´n ti´ja extzen mya n-ok tka´yina toj Qur'an, b´a´n tu´n tok tq´o´n twitza ti´j sunnah te t-sanjel Dios sallallaahu 'alaihi wasallam, ex t-ximana ti´j. extzen qa at jun nya b´a´n n-tzaj teya mya toj Qur'an extzen toj sunnah te t-sanjelal Dios sallallaahu 'alaihi wasallam, yajxi'tl q'onka twitza ti'j ijma' kye xjal -aqe ulama'-, ex qa ma tzaj jun nya b'a'n teya mya n-ok tka'yina toj Qur'an, a sunnah te t-sanjelal Dios sallallaahu 'alaihi wasallam, yajxi'tl mya b'a'n tzaj tq'ama'na, yajxi'tl ma tzaj tq'ama'na, kyxol kab´e tiyjil, qa n-tajb´ena tu´n tb´ant ijtihad tu´na tuk´e t-xim, b´a´n t-ximana, extzen qa n-tajb´ila tu´n t-xi t-ximana, yajxi´tl t-ximana. extzen mya n-ka´yine jun t-xilen qa mya b´a´n teya.
Imam Darimi : 168
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيِّ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ ابْنِ أَخِي الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ نَاسٍ مِنْ أَهْلِ حِمْصٍ مِنْ أَصْحَابِ مُعَاذٍ عَنْ مُعَاذٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا بَعَثَهُ إِلَى الْيَمَنِ قَالَ أَرَأَيْتَ إِنْ عَرَضَ لَكَ قَضَاءٌ كَيْفَ تَقْضِي قَالَ أَقْضِي بِكِتَابِ اللَّهِ قَالَ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي كِتَابِ اللَّهِ قَالَ فَبِسُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ قَالَ أَجْتَهِدُ رَأْيِي وَلَا آلُو قَالَ فَضَرَبَ صَدْرَهُ ثُمَّ قَالَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي وَفَّقَ رَسُولَ رَسُولِ اللَّهِ لِمَا يُرْضِي رَسُولَ اللَّهِ
O tzaj tq´ama´n qeye [Yahya bin Hammad] o tzaj tq´ama´n qeye [Syu'bah] te [Muhammad bin 'Ubaidillah Al Tsaqafi] te ['Amr bin Al Harith] -Al Mughirah bin Syu'bah's cousin-, te [junjun tamiw Mu'adz te tnam te Himsh], te [Mu'ad]; qa tej t-xi t-sama´n t-sanjel Dios sallallaahu 'alaihi wasallam toj tnam te Yemen, xi tq´ama´n: 'Qa ma tzaj q´o´n jun nya b´a´n teya, ¿tze´n tten tu´n t-xi t-ximana? ', tzaj ttzaq´we´n: 'N-ximane tuk´e u´j te Allah Subhanallah wa Ta'ala', xi tqanin: 'Yajtzun qa mya toj u´j te Allah Subhanallah Wa Ta'ala? ', tzaj ttzaq´we´n: 'N-ximane tuk´e sunnah te t-sanjel Dios sallallaahu 'alaihi wasallam', xi tqanin: '¿Ti t-xilen qa mya toj sunnah te Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam? ', tzaj ttzaq´we´n: 'Kb´antel ijtihad wu´ne tuk´e n-ximane ex mya juntl ti´xti´. Xi tq´ama´n: 'Toj amb´il lu xi t-xo´n t-xu´k, extzun xi tq´ama: 'B´a´n t-xi tq´o´n chjonte te Allah aju tzaj tq´o´n te t-sanjel t-sanjel taufik tuk´e jun ti´xti´ b´a´n ela toj twitz t-sanjel''.
Imam Darimi : 169
أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ حُرَيْثِ بْنِ ظُهَيْرٍ قَالَ أَحْسَبُهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ قَالَ قَدْ أَتَى عَلَيْنَا زَمَانٌ وَمَا نُسْأَلُ وَمَا نَحْنُ هُنَاكَ وَإِنَّ اللَّهَ قَدَّرَ أَنْ بَلَغْتُ مَا تَرَوْنَ فَإِذَا سُئِلْتُمْ عَنْ شَيْءٍ فَانْظُرُوا فِي كِتَابِ اللَّهِ فَإِنْ لَمْ تَجِدُوهُ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَفِي سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ فَإِنْ لَمْ تَجِدُوهُ فِي سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ فَمَا أَجْمَعَ عَلَيْهِ الْمُسْلِمُونَ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِيمَا أَجْمَعَ عَلَيْهِ الْمُسْلِمُونَ فَاجْتَهِدْ رَأْيَكَ وَلَا تَقُلْ إِنِّي أَخَافُ وَأَخْشَى فَإِنَّ الْحَلَالَ بَيِّنٌ وَالْحَرَامَ بَيِّنٌ وَبَيْنَ ذَلِكَ أُمُورٌ مُشْتَبِهَةٌ فَدَعْ مَا يَرِيبُكَ إِلَى مَا لَا يَرِيبُكَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ عَنْ أَبِي عَوَانَةَ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ نَحْوَهُ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بِنَحْوِهِ
O tzaj tq´ama´n qeye [Yahya bin Hammad] o tzaj tq´ama´n qeye [Syu'bah] te [Sulaiman] te ['Umarah bin 'Umair] te [Huraits bin Zhuhair] tzaj tq´ama´n: 'Ax tok, [Abdullah] jun maj tzaj tq´ama´n: 'Ax tok jun amb´il ma tzul qxol aju´ mya b´ajx tzaj qanit qe, ex mya b´ajx tzaj qna´ne. extzen a Allah ma tzaj tqona tun t-xi nq´o´ne tza´n tten tu´n t-xi tka´yina. Q´onka twitza, qa ma tzaj qanit jun ti´xti´ teya, jyonxa toj u´j te Allah subhanallahu wa ta'ala, extzun qa mya n-kanet tu´na toj u´j te Allah, q´onka twitza ti´j Sunnah te t-sanjelal Dios sallallaahu 'alaihi wasallam, extzun qa mya n-ok tka´yina toj Sunnah, b´a´n tu´n tajb´en aju´ o tz´ok ky-b´i´n kye musulmán, ex qa mya n-kanet tu´na toj ijhad, b´inchama tuk´e t-xim, ex b´incha miʼn txi tqʼamaʼna jlu: ‹Ax tok in chin xobʼe›. qu´n aye tiyjil halal q´ancha´l extzen aye tiyjil haram q´ancha´l, extzen kyxol qe ti´chaq lu kykyaqil mutasyabih -vagues- cosas, entonces deja algo que te duda sobre algo que no te duda. O tzaj tq´ama´n qe tu´n [Yahya bin Hammad] te [Abu 'Awanah] te [Sulaiman] ex ['Umarah bin 'Umair] te [Abdur Rahman bin Yazid] te [Abdullah] ex ikx kye b´inchal u´j. O tzaj tq´ama´n qeye [Abdullah bin Muhammad] o tzaj tq´ama´n qeye [Jarir] te [Al A'masy] te [Al Qasim bin Abdur Rahman] te [ttat] te [Abdullah] extzen te t-editor.
Imam Darimi : 170
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَنْ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ سَتُحْدِثُونَ وَيُحْدَثُ لَكُمْ فَإِذَا رَأَيْتُمْ مُحْدَثَةً فَعَلَيْكُمْ بِالْأَمْرِ الْأَوَّلِ قَالَ حَفْصٌ كُنْتُ أُسْنِدُ عَنْ حَبِيبٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ ثُمَّ دَخَلَنِي مِنْهُ شَكٌّ
O tzaj tq´ama´n qeye [Harun bin Mu'awiyah] te [Hafsh bin Ghiyats] o tzaj tq´ama´n qeye [Al A'masy] tzaj tq´ama´n: [Abdullah] tzaj tq´ama´n: 'O xjal, ok chi b´inchante ak´aj ti´chaq, extzen at xjal n-chi b´inchanteye ak´aj ti´chaq kyeye -tu´n t-xi kyb´i´ne-, kyja´tzun qa ma tz´ok kyke´yine jun ak´aj ti´chaq -tuj okslab´il-, b´a´n tu´n t-xi ky-k´amo´ne jun ti´xti´ tzaj q´o´n kye xjal ojtxi. A Hafsh tq´ama: 'N-chi yolin ti´j Habib ti´j Abu Abdur Rahman exttzen t-xe´tzun n-chin tzalaje'.
Imam Darimi : 171
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّلْتِ حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ ابْنِ عَوْنٍ عَنْ مُحَمَّدٍ قَالَ قَالَ عُمَرُ لِأَبِي مَسْعُودٍ أَلَمْ أُنْبَأْ أَوْ أُنْبِئْتُ أَنَّكَ تُفْتِي وَلَسْتَ بِأَمِيرٍ وَلِّ حَارَّهَا مَنْ تَوَلَّى قَارَّهَا
O tzaj tq´ama´n qe [Muhammad bin As Shalt] o tzaj tq´ama´n qe [Ibnu Al Mubarak] te [Ibn 'Aun] te [Muhammad] tzaj tq´ama´n: '[Umar] radliallahu 'anhu xi tq´ama´n te Ibn Mas'ud radliallahu 'anhu: 'Mya tzaj tq´ama´n weye moqa tzaj q´ma´n weye -A narrador n-chi tzaj tq´ama´n te jun xjal- qa ma txi tq´o´na jun fatwa maske -toj amb´il lu- mya jun nejenel teya?, Heih,,, q´onxa t-xilen mya b´a´n kye xjal o tz´ok ky-tzalaj ti´j t-xmakal.
Imam Darimi : 172
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ قَالَ إِنَّ الَّذِي يُفْتِي النَّاسَ فِي كُلِّ مَا يُسْتَفْتَى لَمَجْنُونٌ
O tzaj tq´ama´n qe tu´n [Muhammad bin Yusuf] te [Sufyan] te [Al A'masy] te [Abu Wa`il] te [Ibn Mas'ud] qa tq´ama: 'Aju xjal n-xi tq´o´n jun fatwa toj tkyaqil ti´chaq n-xi qanit te - jun xjal mya b´a´n t-xim.
Imam Darimi : 173
أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ هِشَامٍ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَ إِنَّمَا يُفْتِي النَّاسَ ثَلَاثَةٌ رَجُلٌ إِمَامٌ أَوْ وَالٍ وَرَجُلٌ يَعْلَمُ نَاسِخَ الْقُرْآنِ مِنْ الْمَنْسُوخِ قَالُوا يَا حُذَيْفَةُ وَمَنْ ذَاكَ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ أَوْ أَحْمَقُ مُتَكَلِّفٌ
Tej t-xi tq´ama´n qeye [Sa'id bin 'Amir] ti´j [Hisyam] ti´j [Muhammad] ti´j [Hudzaifah] tzaj tq´ama´n: 'At oxe k´loj xjal n-chi kyq´o´n fatwas - atzun -: Jun imam, moqa jun xq´uqil - a n-chi b´inchante ky-b´inchb´en aye musulmán - moqa jun xjal n-el tniky´ ti´j nasikh ex mansukh toj Quran, a Hudzaifah: ¿alkyetzun te? ', atzun Umar bin Khatthab, b´a´n tu´n t-xi tzalaj Allah ti´j, moqa jun xjal minti´ tnab´l n-ok t-ximan tib´.
Imam Darimi : 174
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ أَخْبَرَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ حَسَّانَ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ حُذَيْفَةَ قَالَ قَالَ حُذَيْفَةُ إِنَّمَا يُفْتِي النَّاسَ أَحَدُ ثَلَاثَةٍ رَجُلٌ عَلِمَ نَاسِخَ الْقُرْآنِ مِنْ مَنْسُوخِهِ قَالُوا وَمَنْ ذَاكَ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَ وَأَمِيرٌ لَا يَجِدُ بُدًّا أَوْ أَحْمَقُ مُتَكَلِّفٌ ثُمَّ قَالَ مُحَمَّدٌ فَلَسْتُ بِوَاحِدٍ مِنْ هَذَيْنِ وَأَرْجُو أَنْ لَا أَكُونَ الثَّالِثَ
O tzaj q´ama´n qeye [Abdullah bin Sa'id] o tzaj tq´ama´n qeye [Abu `Usamah] te [Hisyam bin Hassan] te [Muhammad] te [Abu 'Ubaidah bin Hudzaifah] tzaj tq´ama´n: ' [Hudzaifah] tq´ama: 'A xjal n-xi tq´o´n fatwa kye txqantl jun kyxol oxe k´loj: jun xjal ojtzqi´n nasikh tu´n ex te nasikh toj Quar,' xi kyqanin jlu: ‹¿Alkyetzunju? ', Umar bin Khatthab b´a´n tu´n t-xi tzalaj Allah ti´j, tzaj tq´ama´n: 'mo jun nejenel mya n-xob´, moqa jun xjal minti´ tnab´l n-ok tq´o´n tib´ te t-xilen. Exttzen a Muhammad tq´ama: 'Mya jun kyxol kab´e t-xilen -a tnejel- extzen n-chin ayone tun mya n-ok te toxin'.
Imam Darimi : 175
أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُسْلِمٍ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ مَنْ عَلِمَ مِنْكُمْ عِلْمًا فَلْيَقُلْ بِهِ وَمَنْ لَمْ يَعْلَمْ فَلْيَقُلْ لِمَا لَا يَعْلَمُ اللَّهُ أَعْلَمُ فَإِنَّ الْعَالِمَ إِذَا سُئِلَ عَمَّا لَا يَعْلَمُ قَالَ اللَّهُ أَعْلَمُ وَقَدْ قَالَ اللَّهُ لِرَسُولِهِ { قُلْ لَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ وَمَا أَنَا مِنْ الْمُتَكَلِّفِينَ }
O tzaj tq´ama´n qeye [Ja'far bin 'Aun] te [Al A'masy] te [Muslim] te [Masruq] te [Abdullah] tzaj tq´ama´n: 'Alkye jun kyxole at ch´in tojtzqib´il, q´manxa, ex alkye mya at tojtzqib´il, q´manxa toj junjun ti´chaq mya b´i´n tu´n: 'ALLAHU A'LAM' -Allah mas b'a'n ojtzqi'n tu'n qa at jun xjal ma txi tqanin jun ti' mya b´i´n, k-xel tq´ama´n: 'Allahu a'lam' extzen ax tok, a Allah ma tzaj tq´ama´n te t-sanjel: 'QUL MAA AS`ALUKUM `'LAIHI MIN ``AJRIN WA MAA ANA MINAL MUTAKALLIFIN' -Q´amanxa, O Muhammad: 'Minti´ n-xi nqanine jun chojb´il teya ti´j n-txu´ye, ex mya jun kyxol qe jlu'. -Qs. Shaad: 86-'.
Imam Darimi : 176
أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَبِي رَجَاءٍ عَنْ أَبِي الْمُهَلَّبِ أَنَّ أَبَا مُوسَى قَالَ فِي خُطْبَتِهِ مَنْ عَلِمَ عِلْمًا فَلْيُعَلِّمْهُ النَّاسَ وَإِيَّاهُ أَنْ يَقُولَ مَا لَا عِلْمَ لَهُ بِهِ فَيَمْرُقَ مِنْ الدِّينِ وَيَكُونَ مِنْ الْمُتَكَلِّفِينَ
O tzaj q´ama´n qe qa [Yazid bin Harun] o tzaj tq´ama´n qe [Humaid] te [Abu Raja`] te [Abu Al Muhallab]: '[Abu Musa] b´a´n tu´n ttzalaj Dios ti´j tzaj tq´ama´n toj t-xnaq´tzb´il: 'Alkye jun xjal b´i´n t-xnaq´tzb´il, b´a´n tu´n t-xi t-xnaq´tza´n kye xjal, ex b´a´n tu´n tok t-xq´uqin tib´a ti´j jun xjal n-chi tq´ama´n jun ti´xti´ mya b´a´n t-xnaq´tzb´il, ok k-el tpa´n tib´ ti´j ky-okslab´il kyjunalx''.
Imam Darimi : 177
أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَوْنٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ أَبِي الْبَخْتَرِيِّ وَزَاذَانَ قَالَا قَالَ عَلِيٌّ وَا بَرْدَهَا عَلَى الْكَبِدِ إِذَا سُئِلْتُ عَمَّا لَا أَعْلَمُ أَنْ أَقُولَ اللَّهُ أَعْلَمُ
O tzaj q´ama´n qeye qa ['Amr bin 'Aun] te [Khalid bin Abdullah] te ['Atho` bin As Sa`ib] te [Abu Al Bakhtari] ex [Zaadzan] kykab´il kyq´ama: ' ['Ali] tq´ama: 'Tze´n t-xilen tanmi, qa ma tzaj qanit weye ti´j jun ti´xti´ mya b´i´n wune, atzun n-ximane: Allahu' a'lam.
Imam Darimi : 178
أَخْبَرَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ أَبِي الْبَخْتَرِيِّ عَنْ عَلِيٍّ قَالَ يَا بَرْدَهَا عَلَى الْكَبِدِ أَنْ تَقُولَ لِمَا لَا تَعْلَمُ اللَّهُ أَعْلَمُ
O tzaj tq´ama´n qeye [Abu Nu'aim] o tzaj tq´ama´n qeye [Sharik] te ['Atho` bin As Sa`ib] te [Abu Al Bakhtari] te ['Ali] tzaj tq´ama´n: 'O aju t-xew tanmi lu, aj t-xi tq´ama´na toj junjun tiyjil mya b´i´n teya: 'Allahu a'lam''.
Imam Darimi : 179
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا عُمَيْرُ بْنُ عَرْفَجَةَ حَدَّثَنَا رَزِينٌ أَبُو النُّعْمَانِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَ إِذَا سُئِلْتُمْ عَمَّا لَا تَعْلَمُونَ فَاهْرُبُوا قَالُوا وَكَيْفَ الْهَرَبُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ قَالَ تَقُولُونَ اللَّهُ أَعْلَمُ
O tzaj tq´ama´n qeye ['Umair bin 'Arfajah] o tzaj tq´ama´n qeye ['Razin Abu An Nu'man] te ['Ali bin Abu Talib] qa b´a´n tu´n t-xi tzalaj Allah ti´j, tzaj tq´ama´n: 'Aj t-xi qanit teya ti´j jun ti´xti´ mya b´i´n tu´na, b´a´n tu´n t-xi t-ximana. Xi kyqanin: ¿Tze´n tten tu´n t-xi t-ximana, O Amirul Mu`minin? ', tzaj ttzaq´we´n: 'Tu´n t-xi tqana: Allahu a'lam'.
Imam Darimi : 180
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ مُسْلِمٍ الْبَطِينِ عَنْ عَزْرَةَ التَّمِيمِيِّ قَالَ قَالَ عَلِيٌّ وَا بَرْدَهَا عَلَى الْكَبِدِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ قَالُوا وَمَا ذَلِكَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ قَالَ أَنْ يُسْأَلَ الرَّجُلُ عَمَّا لَا يَعْلَمُ فَيَقُولُ اللَّهُ أَعْلَمُ
O tzaj tq´ama´n qeye [Muhammad bin Humaid] o tzaj tq´ama´n qeye [Jarir] te [Mansur] te [Muslim Al Bathin] te ['Azrah At Tamimi] tzaj tq´ama´n: ' [Ali] radliallahu 'anhu tzaj tq´ama´n: 'Tze´n t-xilen tanmi lu', --tzaj tq´ama´n juntl majl tyol oxe maj--, xi kyqanin: 'Wul, Ominin? ', tzaj ttzaq´we´n: '-aj- aj t-xi qanit te jun xjal ti´j jun ti´xti´ mya b´i´n twitz exttzen n-xi tq´ama´n: Allahu a'lam'.