Imam Darimi (الامام الدارمي) - 3469 حديث
حديث
Imam Darimi : 1261
أَخْبَرَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أُمِّ الْفَضْلِ أَنَّهَا سَمِعَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ فِي الْمَغْرِبِ بِالْمُرْسَلَاتِ
اسان کي (عثمان بن عمر) خبر ڏني آهي، اسان کي [يونس] کان خبر ڏني آهي [عز زهري] کان عبيدالله بن عبدالله بن عتبه [ابن عباس] کان [ام الفضل] کان. هن رسول الله صلي الله عليه وآله وسلم کي مغرب جي نماز پڙهڻ وقت ”المرسلات“ پڙهندي ٻڌو.
حديث
Imam Darimi : 1262
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ فِي الْمَغْرِبِ بِالطُّورِ
اسان کي [محمد بن يوسف] ٻڌايو آهي ته اسان کي [ابن عينة] [عز زهريءَ] کان [محمد بن جبير بن مطعم] [پنهنجي پيءُ] کان ٻڌايو آهي ته هن رسول الله ﷺ کي مغرب جي نماز ۾ "الثور" پڙهندي ٻڌو.
حديث
Imam Darimi : 1263
أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ مُعَاذًا كَانَ يُصَلِّي مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ يَأْتِي قَوْمَهُ فَيُصَلِّي بِهِمْ فَجَاءَ ذَاتَ لَيْلَةٍ فَصَلَّى الْعَتَمَةَ وَقَرَأَ الْبَقَرَةَ فَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ فَصَلَّى ثُمَّ ذَهَبَ فَبَلَغَهُ أَنَّ مُعَاذًا يَنَالُ مِنْهُ فَشَكَا ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِمُعَاذٍ فَاتِنًا فَاتِنًا فَاتِنًا أَوْ فَتَّانًا فَتَّانًا فَتَّانًا ثُمَّ أَمَرَهُ بِسُورَتَيْنِ مِنْ وَسَطِ الْمُفَصَّلِ قَالَ أَبُو مُحَمَّد نَأْخُذُ بِهَذَا
اسان کي [سعيد بن عامر] [صيوبة] کان [عمرو بن دينار] کان [جابر بن عبدالله] تائين ٻڌايو آهي ته معاذ هڪ ڀيري رسول الله ﷺ سان گڏ نماز پڙهي، پوءِ پنهنجي قوم وٽ آيو ۽ انهن سان گڏ نماز پڙهي. هڪ رات هو آيو ۽ سورة بقره پڙهي عشاء جي نماز پڙهي، پوءِ هڪ انصاري ماڻهو نماز پڙهڻ لاءِ آيو ۽ فوراً هليو ويو. پوءِ کيس خبر پهتي ته معاذ هن جي مذمت ڪئي آهي، تنهن ڪري هن رسول الله ﷺ سان ان بابت شڪايت ڪئي. رسول الله ﷺ پوءِ معاذ کي چيو: 'ڇا تون بهتان باز ٿيندو؟ ڇا تون بهتان باز ٿيندو؟ ڇا تون بهتان باز ٿيندو؟' پوءِ هن کيس حڪم ڏنو ته اهي ٻه اکر پڙهو جيڪي لکيا پيا وڃن. ابو محمد چيو: 'اسان هي راءِ وٺون ٿا'.
حديث
Imam Darimi : 1264
أَخْبَرَنَا أَبُو الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلَاقَةَ قَالَ سَمِعْتُ عَمِّي يَقُولُ إِنَّهُ صَلَّى مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَمِعَهُ يَقْرَأُ فِي إِحْدَى الرَّكْعَتَيْنِ مِنْ الصُّبْحِ وَالنَّخْلَ بَاسِقَاتٍ قَالَ شُعْبَةُ وَسَأَلْتُهُ مَرَّةً أُخْرَى قَالَ سَمِعْتُهُ يَقْرَأُ بْ ق
اسان کي [ابو الوليد] ٻڌايو آهي ته اسان کي [شعبة] ٻڌايو آهي ته [زياد بن علقمه] کان، هن چيو ته مون [پنهنجي چاچي] کي چوندي ٻڌو آهي ته هن رسول الله ﷺ سان گڏ نماز پڙهي هئي. هن کيس فجر جي نماز جي هڪ رڪعت ۾ 'وان نخلا باسيقاتين - ۽ ڊگها کجور جا وڻ... - -قص. ق. 10-' پڙهندي ٻڌو. شعبه چيو ته مون کانئس ٻيهر پڇيو، پوءِ هن چيو ته مون کيس سورة ق. پڙهندي ٻڌو آهي.
حديث
Imam Darimi : 1265
أَخْبَرَنَا قَبِيصَةُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلَاقَةَ عَنْ قُطْبَةَ بْنِ مَالِكٍ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ فِي الْفَجْرِ فِي الرَّكْعَةِ الْأُولَى وَالنَّخْلَ بَاسِقَاتٍ لَهَا طَلْعٌ نَضِيدٌ
اسان کي [قبيشا] ٻڌايو آهي ته اسان کي [سفيان] زياد بن علقمه کان [قطب بن مالڪ] کان بيان ڪيو آهي، هن چيو ته؛ مون رسول الله ﷺ کي فجر جي نماز جي پهرين رڪعت ۾ پڙهندي ٻڌو. وَن نخلا بَصِيْقَاتِنَ لَهَا تَلْعُوْنَ نَهِيدَ - ۽ کجيءَ جو هڪ ڊگهو وڻ جنهن جي پرت ۾ وڻ هجن. قاف؛ 10-.
حديث
Imam Darimi : 1266
أَخْبَرَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا الْمَسْعُودِيُّ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ سَرِيعٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ فِي صَلَاةِ الصُّبْحِ إِذَا الشَّمْسُ كُوِّرَتْ فَلَمَّا انْتَهَى إِلَى هَذِهِ الْآيَةِ { وَاللَّيْلِ إِذَا عَسْعَسَ } جَعَلْتُ أَقُولُ فِي نَفْسِي مَا اللَّيْلُ إِذَا عَسْعَسَ أَخْبَرَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ عَنْ الْوَلِيدِ عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ بِنَحْوِهِ
اسان کي [ابو نعيم] ٻڌايو آهي ته اسان کي [المسعودي] [الوليد بن سريع] کان [عمرو بن حريث] کان ٻڌايو آهي ته هن رسول الله ﷺ کي فجر جي نماز پڙهندي ٻڌو آهي؛ اذسي سيمس ڪوويرات پوءِ آيت واليلي اذسي عاص تي پهچڻ کان پوءِ - رات جو قسم جڏهن اهو اوندهه ختم ٿيڻ لڳندي آهي - -قس. تڪوير ۾؛ 17-، پوءِ مون پاڻ کي چيو، 'اها ڪهڙي رات آهي جڏهن اهو اوندهه ختم ٿيڻ لڳندي آهي؟'. اسان کي [ابو نعيم] ٻڌايو آهي ته اسان کي [مصعر] [الوليد] کان [عمرو بن حريث] هن حديث وانگر ٻڌايو آهي.'
حديث
Imam Darimi : 1267
أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ حَدَّثَنَا عَوْفٌ عَنْ سَيَّارِ بْنِ سَلَامَةَ قَالَ دَخَلْتُ مَعَ أَبِي عَلَى أَبِي بَرْزَةَ الْأَسْلَمِيِّ وَهُوَ عَلَى عِلْوٍ مِنْ قَصَبٍ فَسَأَلَهُ أَبِي عَنْ وَقْتِ صَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ كَانَ يُصَلِّي الْهَجِيرَ الَّتِي تَدْعُونَ الظُّهْرَ إِذَا دَحَضَتْ الشَّمْسُ وَكَانَ يُصَلِّي الْعَصْرَ ثُمَّ يَنْطَلِقُ أَحَدُنَا إِلَى أَهْلِهِ فِي أَقْصَى الْمَدِينَةِ وَالشَّمْسُ حَيَّةٌ قَالَ وَنَسِيتُ مَا ذَكَرَ فِي الْمَغْرِبِ وَكَانَ يَسْتَحِبُّ أَنْ يُؤَخِّرَ مِنْ صَلَاةِ الْعِشَاءِ الَّتِي تَدْعُونَ الْعَتَمَةَ وَكَانَ يَنْصَرِفُ مِنْ صَلَاةِ الصُّبْحِ وَالرَّجُلُ يَعْرِفُ جَلِيسَهُ وَكَانَ يَقْرَأُ فِيهَا مِنْ السِّتِّينَ إِلَى الْمِائَةِ
اسان کي [سعيد بن عامر] ٻڌايو آهي ته اسان کي [عوف] سيار بن سلمه کان ٻڌايو آهي ته هن چيو ته: 'مان ۽ منهنجو پيءُ [ابو برزہ الاسلمي] سان مليا جيڪو ان وقت ڪاٺ جي ٺهيل ڇت تي هو. پوءِ منهنجي پيءُ کانئس رسول الله ﷺ جي نماز جي وقت بابت پڇيو. هن جواب ڏنو ته، 'هن ظهر جي نماز پڙهي جنهن کي توهان ظهر چوندا آهيو جڏهن سج مغرب ۾ لهي چڪو هو، ۽ هن ظهر جي نماز تڏهن پڙهي جڏهن اسان مان هڪ مديني جي آخر ۾ پنهنجي خاندان سان مليو، جڏهن سج اڇو ۽ تمام گرم هو - سيار چيو؛ '۽ مون کي مغرب جي نماز بابت جيڪو ذڪر ڪيو هو اهو وساري ڇڏيو. ۽ هن عشاء جي نماز ختم ڪرڻ پسند ڪيو جنهن کي توهان 'عتمه' چوندا آهيو. هو صبح جي نماز کان اٿيو جڏهن ڪنهن کي خبر پئي ته سندس ڀرسان ويٺل شخص ڪير آهي، ۽ ان نماز دوران - فجر جو - هن سٺ کان هڪ سؤ آيتون پڙهيون.'
حديث
Imam Darimi : 1268
أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ خَلِيلٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ أَخْبَرَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ الْمُسَيَّبِ بْنِ رَافِعٍ عَنْ تَمِيمِ بْنِ طَرَفَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ دَخَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَسْجِدَ وَقَدْ رَفَعُوا أَبْصَارَهُمْ فِي الصَّلَاةِ فَقَالَ لَتَنْتَهُنَّ أَوْ لَا تَرْجِعُ إِلَيْكُمْ أَبْصَارُكُمْ
اسان کي اسماعيل بن خليل ٻڌايو آهي ته اسان کي علي بن مُشير ٻڌايو آهي ته اسان کي العماسي ٻڌايو آهي ته مسيب بن رافع کان ۽ تميم بن ظرافه کان ۽ جابر بن سمره کان، هن چيو ته: رسول الله ﷺ مسجد ۾ داخل ٿيا، جڏهن ته سندن اصحاب نماز پڙهي رهيا هئا ۽ پنهنجون اکيون مٿي ڪري رهيا هئا، پوءِ فرمايائون: ”يقيناً، توهان فوري طور تي اهڙن ڪمن کان رڪجي وڃو نه ته توهان جون نظرون توهان ڏانهن نه موٽنديون!“
حديث
Imam Darimi : 1269
أَخْبَرَنَا عُثْمَانُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ مَا بَالُ أَقْوَامٍ يَرْفَعُونَ أَبْصَارَهُمْ إِلَى السَّمَاءِ فِي صَلَاتِهِمْ فَاشْتَدَّ قَوْلُهُ فِي ذَلِكَ حَتَّى قَالَ لَتَنْتَهُنَّ عَنْ ذَلِكَ أَوْ لَيَخْطَفَنَّ اللَّهُ أَبْصَارَكُمْ
اسان کي [عثمان بن محمد] ٻڌايو آهي ته اسان کي [محمد بن بصير] ٻڌايو آهي ته [قتاده] کان [انس] رسول الله ﷺ کان وٺي ته پاڻ فرمايو: 'ماڻهو نماز پڙهندي پنهنجون اکيون مٿي ڇو کڻندا آهن؟' هن معاملي ۾ سندس لفظ تمام مضبوط هئا جيستائين هن چيو: 'سچ پچ، ڇا توهان فوري طور تي اهو ڪرڻ بند ڪندا يا الله توهان جون اکيون انڌيون ڪري ڇڏيندو؟'
حديث
Imam Darimi : 1270
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ حَدَّثَنَا أَبُو يَعْفُورٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنِي مُصْعَبُ بْنُ سَعْدٍ قَالَ كَانَ بَنُو عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ إِذَا رَكَعُوا جَعَلُوا أَيْدِيَهُمْ بَيْنَ أَفْخَاذِهِمْ فَصَلَّيْتُ إِلَى جَنْبِ سَعْدٍ فَصَنَعْتُهُ فَضَرَبَ يَدِي فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ يَا بُنَيَّ اضْرِبْ بِيَدَيْكَ رُكْبَتَيْكَ ثُمَّ فَعَلْتُهُ مَرَّةً أُخْرَى بَعْدَ ذَلِكَ بِيَوْمٍ فَصَلَّيْتُ إِلَى جَنْبِهِ فَضَرَبَ يَدِي فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ كُنَّا نَفْعَلُ هَذَا وَأُمِرْنَا أَنْ نَضْرِبَ بِالْأَكُفِّ عَلَى الرُّكَبِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ مُصْعَبٍ بِإِسْنَادِهِ نَحْوَهُ
اسان کي ٻڌايو آهي [محمد بن يوسف] اسان کي ٻڌايو آهي [اسرائيل] اسان کي ٻڌايو آهي [ابو يعفر العبدي] مون کي ٻڌايو آهي [مشعب بن سعد] هن چيو ته؛ 'جڏهن عبدالله بن مسعود جا پٽ رڪوع ڪندا آهن، اهي پنهنجا هٿ پنهنجن رانن جي وچ ۾ رکندا آهن. پوءِ جڏهن مان [سعد] جي ڀرسان نماز پڙهي رهيو هوس ۽ مون اهو ڪيو، ته هن منهنجو هٿ ماريو. نماز پڙهڻ کان پوءِ هن چيو: 'اي منهنجا پٽ، پنهنجا هٿ پنهنجن گوڏن تي رک'. ان کان پوءِ، هڪ ڏينهن جڏهن مان هن جي ڀرسان نماز پڙهي رهيو هوس ۽ مان اڃا تائين ساڳيو ڪم ڪري رهيو هوس، ته هن منهنجو هٿ ماريو. نماز پڙهڻ کان پوءِ هن چيو: '- اڳ ۾- اسان اهو هن طرح ڪندا هئاسين، اسان کي چيو ويو هو ته اسان جا هٿ پنهنجن گوڏن تي رکو'. اسان کي [محمد بن يوسف] [اسرائيل] کان [ابو اسحاق] کان [مشعب] کان حديث وانگر سند سان ٻڌايو آهي.'
حديث
Imam Darimi : 1271
أَخْبَرَنَا أَبُو الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا عَطَاءُ بْنُ السَّائِبِ عَنْ سَالِمٍ الْبَرَّادِ قَالَ وَكَانَ أَوْثَقَ عِنْدِي مِنْ نَفْسِي قَالَ قَالَ لَنَا أَبُو مَسْعُودٍ الْأَنْصَارِيُّ أَلَا أُصَلِّي بِكُمْ صَلَاةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَكَبَّرَ وَرَكَعَ وَوَضَعَ يَدَيْهِ عَلَى رُكْبَتَيْهِ وَفَرَّجَ بَيْنَ أَصَابِعِهِ حَتَّى اسْتَقَرَّ كُلُّ شَيْءٍ مِنْهُ
اسان کي [ابو الوليد] ٻڌايو آهي اسان کي [همام] اسان کي [عثاء بن عاص سائب] ٻڌايو آهي [سالم البراد] کان - چيو؛ مون کي هو مون کان وڌيڪ تسيقہ ڪندڙ آهي - هن چيو؛ [ابو مسعود انصاري] اسان کي چيو، 'ڇا مان توهان کي ڏيکاريان ته رسول الله صلي الله عليه وسلم ڪيئن نماز پڙهندا هئا؟' سليم چيو؛ 'پوءِ هن تڪبير چيو، پوءِ سجدو ڪيو ۽ پنهنجا هٿ گوڏن تي رکيا. هن پنهنجون آڱريون ايتري تائين پکيڙيون جو سندس سڀئي عضوا پوزيشن ۾ هئا.'
حديث
Imam Darimi : 1272
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ الْمُقْرِئُ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنِي عَمِّي إِيَاسُ بْنُ عَامِرٍ قَالَ سَمِعْتُ عُقْبَةَ بْنَ عَامِرٍ يَقُولُ لَمَّا نَزَلَتْ { فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ } قَالَ لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اجْعَلُوهَا فِي رُكُوعِكُمْ فَلَمَّا نَزَلَتْ { سَبِّحْ اسْمَ رَبِّكَ الْأَعْلَى } قَالَ اجْعَلُوهَا فِي سُجُودِكُمْ
اسان کي ٻڌايو آهي [عبدالله بن يزيد المقري] اسان کي ٻڌايو آهي [موسيٰ بن ايوب] مون کي منهنجي چاچي [عيس بن عامر] ٻڌايو آهي ته هن چيو ته مون [عقبه بن عامر] کي چوندي ٻڌو آهي ته جڏهن آيت نازل ٿي ته: 'فصبِح بِسْمِرَبِكَلِ عَظِيم - پوءِ پنهنجي رب جي نالي جو ذڪر ڪندي پاڻ کي پاڪائي سان بيان ڪريو، جيڪو سڀ کان وڏو آهي - - قُلْ الواقِعة؛ 74-، رسول الله صلي الله عليه وسلم اسان کي فرمايو: 'هن آيت کي پنهنجي ڪمان ۾ ٺاهيو'. پوءِ آيت نازل ٿيڻ کان پوءِ: 'سَبِحِسْمَ رَبِكَلِ عَلَى - پنهنجي رب جي نالي جي پاڪائي سان بيان ڪريو، جيڪو سڀ کان وڏو آهي - ' - قُلْ أَعْلَى؛ 1-، پاڻ فرمايو: 'هن آيت کي پنهنجي سجدي ۾ ٺاهيو'.
حديث
Imam Darimi : 1273
أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ الْمُسْتَوْرِدِ عَنْ صِلَةَ بْنِ زُفَرَ عَنْ حُذَيْفَةَ أَنَّهُ صَلَّى مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ لَيْلَةٍ فَكَانَ يَقُولُ فِي رُكُوعِهِ سُبْحَانَ رَبِّيَ الْعَظِيمِ وَفِي سُجُودِهِ سُبْحَانَ رَبِّيَ الْأَعْلَى وَمَا أَتَى عَلَى آيَةِ رَحْمَةٍ إِلَّا وَقَفَ عِنْدَهَا فَسَأَلَ وَمَا أَتَى عَلَى آيَةِ عَذَابٍ إِلَّا تَعَوَّذَ
اسان کي [سعيد بن عامر]، [شعبة]، [سليمان]، [المستورد]، [شعله بن زفر]، [حذیفہ] کان خبر ڏني آهي ته هن هڪ رات رسول الله ﷺ سان گڏ نماز پڙهي، پنهنجي رڪوع ۾ پڙهيو: 'سُبْحَانَ رَبِّيَ الْعَظِيم - پاڪائي الله جي لاءِ، سڀ کان وڏو رب -، ۽ پنهنجي سجدي ۾ پڙهيو: 'سُبْحَانَ رَبِّيَ الْعَلِيَ - پاڪائي الله جي لاءِ، سڀ کان اعليٰ رب -. ۽ هن اها آيت نه پڙهي جيڪا رحمت واري هجي جيستائين ان تي نه رڪجي ۽ دعا گهري، ۽ هن سزا بابت آيت نه پڙهي جيستائين ان تي نه رڪجي ۽ پناهه نه گهري.
حديث
Imam Darimi : 1274
أَخْبَرَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ حَدَّثَنَا فُلَيْحُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَبَّاسِ بْنِ سَهْلٍ قَالَ اجْتَمَعَ مُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ وَأَبُو أُسَيْدٍ وَأَبُو حُمَيْدٍ وَسَهْلُ بْنُ سَعْدٍ فَذَكَرُوا صَلَاةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو حُمَيْدٍ أَنَا أَعْلَمُكُمْ بِصَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ فَكَبَّرَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ ثُمَّ رَفَعَ يَدَيْهِ حِينَ كَبَّرَ لِلرُّكُوعِ ثُمَّ رَكَعَ وَوَضَعَ يَدَيْهِ عَلَى رُكْبَتَيْهِ كَأَنَّهُ قَابِضٌ عَلَيْهِمَا وَوَتَرَ يَدَيْهِ فَنَحَّاهُمَا عَنْ جَنْبَيْهِ وَلَمْ يُصَوِّبْ رَأْسَهُ وَلَمْ يُقْنِعْهُ
اسان کي اسحاق بن ابراهيم ٻڌايو آهي [ابو عامر العقادي] اسان کي [فُليح بن سليمان] ٻڌايو آهي [عباس بن سهل کان] هن چيو ته: 'محمد بن مسلمه، ابو اسيد، ابو حميد ۽ سهل بن سعد گڏ ٿيا، پوءِ انهن رسول الله صلي الله عليه وسلم جي دعا پڙهي. [ابو حميد] چيو ته: 'مان اهو آهيان جيڪو توهان مان ڪنهن کان به وڌيڪ رسول الله صلي الله عليه وسلم جي دعا جي باري ۾ ڄاڻان ٿو. رسول الله صلي الله عليه وسلم اٿيا ۽ تڪبير کنيو ۽ پنهنجا هٿ بلند ڪيا، پوءِ تڪبير دوران پنهنجا هٿ ٻيهر بلند ڪيا، پوءِ رڪوع ڪيو ۽ پنهنجا هٿ پنهنجن گوڏن تي رکيا، ڄڻ ته انهن کي گڏ ڪري رهيا آهن. هن پنهنجا هٿ ڊگها ڪيا ۽ انهن کي پنهنجي جسم جي ٻنهي پاسن کان پري رکيو، نه پنهنجو مٿو هيٺ ڪيو ۽ نه ئي ان کي مٿي ڪيو.'
حديث
Imam Darimi : 1275
أَخْبَرَنَا خَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا افْتَتَحَ الصَّلَاةَ رَفَعَ يَدَيْهِ حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ فَإِذَا رَكَعَ فَعَلَ مِثْلَ ذَلِكَ وَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ فَعَلَ مِثْلَ ذَلِكَ وَقَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ اللَّهُمَّ رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ وَلَا يَفْعَلُ ذَلِكَ فِي السُّجُودِ أَخْبَرَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ أَخْبَرَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ
اسان کي [خالد بن مخلد] ٻڌايو آهي ته اسان کي [مالڪ] ٻڌايو آهي ته [ابن شهاب] کان [سالم] کان [پنهنجي پيءُ کان] هن چيو ته: 'جڏهن رسول الله ﷺ نماز شروع ڪندا هئا ته پنهنجا هٿ پنهنجن ڪلهن جي برابر کڻندا هئا، جڏهن رڪوع ڪرڻ ويندا هئا ته به اهو ئي ڪندا هئا ۽ رڪوع کان پنهنجو سر مٿي ڪندا هئا، ۽ چوندا هئا: 'سمع الله لمن حمده، اللهم ربنا و لك الحمد - الله انهن جي تعريف ٻڌي جيڪي سندس تعريف ڪن ٿا. اي الله، اسان جا رب، سڀ تعريفون توهان لاءِ آهن. ۽ سجدي ڪرڻ وقت هٿ نه کڻندا هئا.' اسان کي [عثمان بن عمر] ٻڌايو آهي ته اسان کي [مالڪ بن انس] ٻڌايو آهي ته [از زهري] کان [سالم] کان [ابن عمر] کان رسول الله ﷺ هن حديث وانگر بيان ڪيو آهي. اهو صرف اهو آهي جيڪو هن ذڪر ڪيو آهي؛ 'ربنا ولڪ الحمد - اي اسان جا پالڻهار، سڀ تعريفون تنهنجي لاءِ آهن-'.
حديث
Imam Darimi : 1276
أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْمَجِيدِ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ وَإِذَا قَالَ الْإِمَامُ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ
اسان کي عبيدالله بن عبدالمجيد ٻڌايو آهي ته اسان کي مالڪ ٻڌايو آهي ته ابن شهاب ۽ انس نبي ڪريم صلي الله عليه وسلم کان روايت ڪئي آهي ته پاڻ فرمايو ته جڏهن امام چوي ته: 'سمع الله لمن حمده - الله انهن جي تعريف ٻڌي جيڪي سندس تعريف ڪن ٿا - ته پوءِ چئو: 'ربنا و لک الحمد - اي اسان جا رب، سڀ تعريفون تنهنجي لاءِ آهن.'
حديث
Imam Darimi : 1277
أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّمَا جُعِلَ الْإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا سَجَدَ فَاسْجُدُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ وَإِذَا صَلَّى قَائِمًا فَصَلُّوا قِيَامًا وَإِذَا صَلَّى جَالِسًا فَصَلُّوا جُلُوسًا أَجْمَعُونَ
اسان کي خبر ڏني آهي [يزيد بن هارون] اسان کي خبر ڏني آهي [محمد بن عمرو] [ابو سلمه] کان [ابو هريره] تائين، هن چيو ته رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو: 'يقيناً، هن کي امام بڻايو ويو هو ته جيئن سندس پيروي ڪئي وڃي، جيڪڏهن هو سجدو ڪري ته سجدو ڪري، جيڪڏهن هو رڪوع ڪري ته رڪوع ڪري، جيڪڏهن هو سجدو ڪري ته سجدو ڪري، جڏهن هو چوي ٿو: 'سمع الله لمن حمده - الله انهن جي تعريف ٻڌي جيڪي سندس تعريف ڪن ٿا - تنهن ڪري چئو: 'ربنا لڪ الحمد - اي اسان جا رب، سڀ تعريفون تنهنجي لاءِ آهن - ۽ جيڪڏهن هو بيٺي نماز پڙهي ته بيٺي نماز پڙهو، جيڪڏهن هو ويٺي نماز پڙهي ته سڄي ويٺي نماز پڙهو.'
حديث
Imam Darimi : 1278
أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ يُونُسَ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ حِطَّانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الرَّقَاشِيِّ عَنْ أَبِي مُوسَى أَنَّهُ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَطَبَنَا فَعَلَّمَنَا صَلَاتَنَا وَسَنَّ لَنَا سُنَّتَنَا قَالَ أَحْسَبُهُ قَالَ إِذَا أُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَلْيَؤُمَّكُمْ أَحَدُكُمْ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا قَالَ { غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلَا الضَّالِّينَ } فَقُولُوا آمِينَ يُجِبْكُمْ اللَّهُ وَإِذَا كَبَّرَ وَرَكَعَ فَكَبِّرُوا وَارْكَعُوا فَإِنَّ الْإِمَامَ يَرْكَعُ قَبْلَكُمْ وَيَرْفَعُ قَبْلَكُمْ قَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتِلْكَ بِتِلْكَ وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ أَوْ قَالَ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ فَإِنَّ اللَّهَ قَالَ عَلَى لِسَانِ نَبِيِّهِ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ
اسان کي [سعيد بن عامر]، [سعيد بن ابو عروبه]، [قتاده]، [يونس بن جبير]، [حثان بن عبدالله الرقسي]، [ابو موسيٰ] کان روايت ڪئي آهي ته هن چيو ته: 'رسول الله صلي الله عليه وسلم اسان کي وعظ ڪيو، پوءِ اسان کي نماز سيکاري ۽ اسان جي سنت قائم ڪئي'. راوي چيو ته: 'مون کي خيال هو ته پاڻ فرمايو: 'جڏهن نماز پڙهي وڃي ته پوءِ توهان مان هڪ کي امام بڻايو وڃي. جيڪڏهن امام تڪبير چوي ته پوءِ تڪبير چئو، جيڪڏهن هو چوي ته: 'غير المغضوب عليهم و لذهالين - نه غضب ڪندڙن جو رستو ۽ نه ئي گمراهن جو رستو - پوءِ چئو: آمين - الله توهان کي عطا ڪري - ته جيئن الله توهان جي دعا قبول ڪري. جيڪڏهن هو رڪوع ڪري ۽ رڪوع ڪري، ته پوءِ توهان کي رڪوع ۽ رڪوع ڪرڻ گهرجي.' بيشڪ، امام توهان جي اڳيان جهڪي ٿو ۽ توهان جي اڳيان پنهنجو سر بلند ڪري ٿو. پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو: 'رڪوع جو اهو لمحو ان رڪوع جي وقت جي برابر آهي. ۽ جيڪڏهن هو چوي ٿو: 'سمع الله لمن حمده - الله انهن جي تعريف ٻڌي جيڪي سندس تعريف ڪن ٿا -'، ته پوءِ چئو: 'اللهم ربنا لڪ الحمد - اي الله اسان جا رب، سڀ تعريفون تنهنجي لاءِ آهن - يا هن چيو - 'ربنا لڪ الحمد - اي اسان جا رب، سڀ تعريفون تنهنجي لاءِ آهن -. بيشڪ، الله پنهنجي نبي جي زباني وچولي ذريعي چيو؛ 'سمع الله لمن حمده'.
حديث
Imam Darimi : 1279
أَخْبَرَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ عَطِيَّةَ بْنِ قَيْسٍ عَنْ قَزَعَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ قَالَ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ مِلْءَ السَّمَوَاتِ وَمِلْءَ الْأَرْضِ وَمِلْءَ مَا شِئْتَ مِنْ شَيْءٍ بَعْدُ أَهْلَ الثَّنَاءِ وَالْمَجْدِ أَحَقُّ مَا قَالَ الْعَبْدُ وَكُلُّنَا لَكَ عَبْدٌ اللَّهُمَّ لَا مَانِعَ لِمَا أَعْطَيْتَ وَلَا مُعْطِيَ لِمَا مَنَعْتَ وَلَا يَنْفَعُ ذَا الْجَدِّ مِنْكَ الْجَدُّ
اسان وٽ مروان بن محمد کان روايت آهي ته اسان کان [سعيد بن عبدالعزيز] عطيه بن قيس [قزاره] کان [ابو سعيد الخدري] کان روايت ڪئي آهي، هن چيو ته؛ ”رسول الله صلي الله عليه وآله وسلم جڏهن رڪوع کان مٿي کنيو ته فرمايائون: ربنا لکل حمدو مل عصمتي و مل الاردلي و مل ما سيتا من سياء ان باعدو، اهلت تسناع والمجدي احقو ما قال عبدو و قلوبنا لله. اَللّٰهُمَّ لَا مَنِعَ لِمَا عَطَائِهِ وَلَا مُطَیَّا لِمَا مَنْتَ وَلَا یَنْفَعُوْ مِنْكَلَ جَدًا.
حديث
Imam Darimi : 1280
أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ حَسَّانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَمِّهْ الْمَاجِشُونَ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي رَافِعٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ مِلْءَ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ وَمِلْءَ مَا بَيْنَهُمَا وَمِلْءَ مَا شِئْتَ مِنْ شَيْءٍ بَعْدُ قِيلَ لِعَبْدِ اللَّهِ تَأْخُذُ بِهِ قَالَ لَا وَقِيلَ لَهُ تَقُولُ هَذَا فِي الْفَرِيضَةِ قَالَ عَسَى وَقَالَ كُلُّهُ طَيِّبٌ
اسان کي [يحيٰ بن حسن] ٻڌايو آهي ته اسان کي [عبدالعزيز بن ابو سلمه] پنهنجي چاچي [المجسيون] کان، [الاعراج] کان، [عبيدالله بن ابو رافع] کان، [علي بن ابو طالب] کان، هن چيو ته؛ ”جڏهن رسول الله صَلَّى اللهُ تَعَالٰى عَلَيْهِ وَاٰلِهٖ وَسَلَّمَ پنهنجو مٿو رڪوع کان اٿاريو ته فرمايائون: سميع الله لمن حميدة ربنا لکل حمدو مل عس سماواتي و مل العردلي و ملع ما بينهم و مله ما سييتا من سياء ان بعثي. پوءِ عبدالله کان پڇيو ويو ته ڇا توهان اهو ورتو؟ ھن چيو؛ 'نه'. وري پڇيو ويو ته ڇا توهان فرض نماز ۾ ائين چيو هو؟ هن جواب ڏنو، 'شايد. ۽ سڀ ٺيڪ آهي.
