Imam Darimi : 81
أَخْبَرَنَا فَرْوَةُ بْنُ أَبِي الْمَغْرَاءِ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُخْتَارٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَرَضِهِ صُبُّوا عَلَيَّ سَبْعَ قِرَبٍ مِنْ سَبْعِ آبَارٍ شَتَّى حَتَّى أَخْرُجَ إِلَى النَّاسِ فَأَعْهَدَ إِلَيْهِمْ قَالَتْ فَأَقْعَدْنَاهُ فِي مِخْضَبٍ لِحَفْصَةَ فَصَبَبْنَا عَلَيْهِ الْمَاءَ صَبًّا أَوْ شَنَنَّا عَلَيْهِ شَنًّا الشَّكُّ مِنْ قِبَلِ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ فَوَجَدَ رَاحَةً فَخَرَجَ فَصَعِدَ الْمِنْبَرَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَاسْتَغْفَرَ لِلشُّهَدَاءِ مِنْ أَصْحَابِ أُحُدٍ وَدَعَا لَهُمْ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ الْأَنْصَارَ عَيْبَتِي الَّتِي أَوَيْتُ إِلَيْهَا فَأَكْرِمُوا كَرِيمَهُمْ وَتَجَاوَزُوا عَنْ مُسِيئِهِمْ إِلَّا فِي حَدٍّ أَلَا إِنَّ عَبْدًا مِنْ عِبَادِ اللَّهِ قَدْ خُيِّرَ بَيْنَ الدُّنْيَا وَبَيْنَ مَا عِنْدَ اللَّهِ فَاخْتَارَ مَا عِنْدَ اللَّهِ فَبَكَى أَبُو بَكْرٍ وَظَنَّ أَنَّهُ يَعْنِي نَفْسَهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى رِسْلِكَ يَا أَبَا بَكْرٍ سُدُّوا هَذِهِ الْأَبْوَابَ الشَّوَارِعَ إِلَى الْمَسْجِدِ إِلَّا بَابَ أَبِي بَكْرٍ فَإِنِّي لَا أَعْلَمُ امْرَأً أَفْضَلَ عِنْدِي يَدًا فِي الصُّحْبَةِ مِنْ أَبِي بَكْرٍ
I dɔn tɛl wi [Farwah bin Abu Al Maghra`] dɔn tɛl wi [Ibrahim bin Mukhtar] frɔm [Muhammad bin Ishaq] frɔm [Muhammad bin Ka’ab] frɔm [’Urwah] frɔm [’Aisyah] Radliyallahu’anha i se: Di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam bin se we i sik: ‘Pɔ mi sɛvin bɔkit wata frɔm sɛvin difrɛn wɛl dɛm, so dat a go kam aut to pipul dɛm fɔ fulfil dɛn prɔmis' di naratɔ se: 'So wi sidɔm am pan wan vessel we na Hafsah Radliyallahu'anha in yon, wi sprink ɔ wi tɔn wata pan am - wi tɔn ɛditorial dawt ɔ wi tɔn dis frɔm Muhammad bin Ishaq -, dɔn i fɛn pis, dɔn i kam aut ɛn klaym di pulpit; we i de se: ‘Di Ansar dɛn na pipul dɛn we a kin abop pan ɛn di wan dɛn we de kip mi sikrit dɛn, usay a kin rɔnawe, pas nɔmɔ dɛn rili brok di lɔ. Mɛmba se, wan savant bin de fɔ Allah Subhanahu wa Ta’ala we dɛn bin gi di fridɔm fɔ pik bitwin di wɔl ɛn wetin de wit Allah Subhanahu wa Ta’ala, so i pik wetin de wit Allah Subhanahu wa Ta’ala’ Dɔn Abu Bakr Radliyallahu’anhu kray, i tink se di wɔd dɛn we di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam tɔk na to am. Dɔn di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam se: ‘Wet wan minit, O Abu Bakr, lɔk di domɔt dɛn na di rod we de go na di moskɛt - Nabawi - pas di domɔt fɔ Abu Bakr, bikɔs a nɔ no ɛnibɔdi we impɔtant to mi mɔ pan padi biznɛs ɛn difens pas Abu Bakr Radliyallahu’anhu’.
Imam Darimi : 82
أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا فُلَيْحُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ أُوذِنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالصَّلَاةِ فِي مَرَضِهِ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ ثُمَّ أُغْمِيَ عَلَيْهِ فَلَمَّا سُرِّيَ عَنْهُ قَالَ هَلْ أَمَرْتُنَّ أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ فَقُلْتُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ رَقِيقٌ فَلَوْ أَمَرْتَ عُمَرَ فَقَالَ أَنْتُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ فَرُبَّ قَائِلٍ مُتَمَنٍّ وَيَأْبَى اللَّهُ وَالْمُؤْمِنُونَ
I dɔn tɛl wi [Sa’id bin Manshur] dɔn tɛl wi [Fulaih bin Sulaiman] frɔm [Sulaiman bin Abdurrahman] frɔm [Al Qasim bin Muhammad] frɔm [’Aisyah] Radliyallahu’anha i se: ‘Rasulullah sallallaahu ‘Alaihi wa Aallam alaw fɔ kɔl di kɔl fɔ pre, dɔn i se: ‘Ɔda Abu Bakr fɔ lid di prea. pipul dɛn’, dɔn i fɔdɔm we i nɔ no natin. We i gɛt kɔnshɛns bak, i aks se: ‘A dɔn ɔda Abu Bakr Radliyallahu’anhu fɔ lid di pipul dɛn? Den mi - di narator - se: 'No bi Abu Bakr na soft man we de kray izi, yu no shud jos oda Umar?'. So Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam se: ‘Ah, yu jɔs tan lɛk Yusuf in brɔda dɛn, ɔda Abu Bakr fɔ lid di pipul dɛn, aw bɔku pipul dɛn de drim bɔt Allah Subhaanallahu wa Ta’ala ɛn di wan dɛn we biliv nɔ want am’.
Imam Darimi : 83
َخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ عِكْرِمَةَ قَالَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ الِاثْنَيْنِ فَحُبِسَ بَقِيَّةَ يَوْمِهِ وَلَيْلَتَهُ وَالْغَدَ حَتَّى دُفِنَ لَيْلَةَ الْأَرْبِعَاءِ وَقَالُوا إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَمُتْ وَلَكِنْ عُرِجَ بِرُوحِهِ كَمَا عُرِجَ بِرُوحِ مُوسَى فَقَامَ عُمَرُ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَمُتْ وَلَكِنْ عُرِجَ بِرُوحِهِ كَمَا عُرِجَ بِرُوحِ مُوسَى وَاللَّهِ لَا يَمُوتُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى يَقْطَعَ أَيْدِيَ أَقْوَامٍ وَأَلْسِنَتَهُمْ فَلَمْ يَزَلْ عُمَرُ يَتَكَلَّمُ حَتَّى أَزْبَدَ شِدْقَاهُ مِمَّا يُوعِدُ وَيَقُولُ فَقَامَ الْعَبَّاسُ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ مَاتَ وَإِنَّهُ لَبَشَرٌ وَإِنَّهُ يَأْسُنُ كَمَا يَأْسُنُ الْبَشَرُ أَيْ قَوْمِ فَادْفِنُوا صَاحِبَكُمْ فَإِنَّهُ أَكْرَمُ عَلَى اللَّهِ مِنْ أَنْ يُمِيتَهُ إِمَاتَتَيْنِ أَيُمِيتُ أَحَدَكُمْ إِمَاتَةً وَيُمِيتُهُ إِمَاتَتَيْنِ وَهُوَ أَكْرَمُ عَلَى اللَّهِ مِنْ ذَلِكَ أَيْ قَوْمِ فَادْفِنُوا صَاحِبَكُمْ فَإِنْ يَكُ كَمَا تَقُولُونَ فَلَيْسَ بِعَزِيزٍ عَلَى اللَّهِ أَنْ يَبْحَثَ عَنْهُ التُّرَابَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاللَّهِ مَا مَاتَ حَتَّى تَرَكَ السَّبِيلَ نَهْجًا وَاضِحًا فَأَحَلَّ الْحَلَالَ وَحَرَّمَ الْحَرَامَ وَنَكَحَ وَطَلَّقَ وَحَارَبَ وَسَالَمَ مَا كَانَ رَاعِي غَنَمٍ يَتَّبِعُ بِهَا صَاحِبُهَا رُءُوسَ الْجِبَالِ يَخْبِطُ عَلَيْهَا الْعِضَاهَ بِمِخْبَطِهِ وَيَمْدُرُ حَوْضَهَا بِيَدِهِ بِأَنْصَبَ وَلَا أَدْأَبَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ فِيكُمْ أَيْ قَوْمِ فَادْفِنُوا صَاحِبَكُمْ قَالَ وَجَعَلَتْ أُمُّ أَيْمَنَ تَبْكِي فَقِيلَ لَهَا يَا أُمَّ أَيْمَنَ تَبْكِي عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ إِنِّي وَاللَّهِ مَا أَبْكِي عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَّا أَكُونَ أَعْلَمُ أَنَّهُ قَدْ ذَهَبَ إِلَى مَا هُوَ خَيْرٌ لَهُ مِنْ الدُّنْيَا وَلَكِنِّي أَبْكِي عَلَى خَبَرِ السَّمَاءِ انْقَطَعَ قَالَ حَمَّادٌ خَنَقَتْ الْعَبْرَةُ أَيُّوبَ حِينَ بَلَغَ هَا هُنَا
I dɔn tɛl wi [Sulaiman bin Harb] dɔn tɛl wi [Hammad bin Zaid] frɔm [Ayyub] frɔm [’Ikrimah] i se: ‘ Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam day Mɔnde bɔt dɛn nɔ bɛr in bɔdi yet da de de, da ivintɛm de, ɛn di nɛks de, so dɛn bɛr am Wednesde nɛt, dɛn se: ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam has nɔ day, na in nɔmɔ i go ɔp -to di skay- wit in spirit as dɛn rayz Musa 'Aalaihissalam, Dɔn Umar Radliyallahu'anhu tinap ɛn se: 'Fɔ tru di mɛsenja fɔ Allah shallallahu 'alaihi wasallam nɔ day, bɔt i rayz wit in spirit -to di skay- as Musa 'Aalaihissalam rayz.' Na Allah Subhaanallahu wa Ta’ala rayt am, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam nɔ day te i kɔt dɛn an ɛn dɛn tɔŋ. Umar Radliyallahu'anhu kɔntinyu fɔ tɔk - lɛk dat - te di kɔna dɛn na in mɔt de fom bikɔs ɔf in trɛtin ɛn wɔd dɛn. Dɔn Abbas Radliyallahu’anhu tinap ɛn se: ‘Fɔ tru, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam dɔn day, bikɔs na ɔdinari mɔtalman, ɛn i chenj as mɔtalman de chenj, so bɛr yu padi, fɔ tru i bin rili nobul na Allah Subhaanallahu wa Ta’ala in yay pas if i day tu tɛm, i pɔsibul se dɛn kil yu wan tɛm ɛn i day tu tɛm ivin pan ɔl we i bin nobul pas dɛn? O pipul, una bɛr una padi, den if i tan lɛk wetin una de tɔk, i nɔ go at fɔ mek Allah Subhaanallahu wa Ta’ala fɛn ples fɔ bɛr am. Na Allah, fɔ tru, na di Mɛsenja fɔ Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam, i nɔ day te i lɛf klia manhaj, i mek wetin rayt, i ban wetin na haram, i mared ɛn dayvɔs, mek wɔ ɛn mek pis. Ɛn no shɛpad nɔ bin de we taya ɛn taya fɔ fala in got dɛn go ɔp di mawnten dɛn, i bin de nak tik dɛn we gɛt chukchuk wit in stik, i bin de mek in wata pɔnd dɛn wit in an, pas di Mɛsenja fɔ Allah (s. Naw i de wit una, so bɛr una padi’. I se: ‘Ɛn Umm Aiman Radliyallahu’anha bin de kray, dɔn dɛn aks am se, ‘O Umm Aiman, yu de kray fɔ di Mɛsenja fɔ Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam? ' i ansa se: 'Bay Allah, a nɔ de kray fɔ di mɛsenja fɔ Allah sallallaahu 'alaihi wasallam.' Yu no se a no beta se im don go beta kontri pas dis wold, bot a de kray bikos di nyus of heven -reveleshon- don intarop'. ' Hammad Rahimahullah: 'Ayyub kray bita wan we Umm Aiman in wɔd dɛn rich ya.
Imam Darimi : 84
أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ سَعِيدٍ الدِّمَشْقِيُّ حَدَّثَنَا شُعَيْبٌ هُوَ ابْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ حَدَّثَنِي يَعِيشُ بْنُ الْوَلِيدِ حَدَّثَنِي مَكْحُولٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَصَابَ أَحَدَكُمْ مُصِيبَةٌ فَلْيَذْكُرْ مُصِيبَتَهُ بِي فَإِنَّهَا مِنْ أَعْظَمِ الْمَصَائِبِ
I dɔn tɛl wi [Abdul Wahab bin Sa’id Ad Dimasyqi] dɔn tɛl wi [Syu’aib Ibn Ishaq], dɔn tɛl wi [Al ‘Auza’i] dɔn tɛl mi [Ya’isy bin Al Walid] dɔn tɛl mi [Makhul] se di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam bin se: ‘ If wan pan una gɛt disasta, den imajin se di disasta dat befell am befell mi, den i go bi bigest disaster’.
Imam Darimi : 85
أَخْبَرَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا فِطْرٌ عَنْ عَطَاءٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَصَابَ أَحَدَكُمْ مُصِيبَةٌ فَلْيَذْكُرْ مُصَابَهُ بِي فَإِنَّهَا مِنْ أَعْظَمِ الْمَصَائِبِ
I dɔn tɛl wi [Abu Nu’aim] dɔn tɛl wi [Fithr] frɔm [’Atha`] i se: Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam: ‘If bad bad tin apin to wan pan una den imajin se bad bad tin apin to mi, den dat go bi wan pan di big big bad tin dɛn’.
Imam Darimi : 86
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي خَلَفٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عُمَرَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ مَا سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يَذْكُرُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَطُّ إِلَّا بَكَى
I dɔn tɛl wi [Muhammad bin Ahmad bin Abu Khalaf] dɔn tɛl wi [Sufyan] frɔm [‘Amr bin Muhammad] frɔm [in papa] i se: ‘ A nɔ yɛri [Ibn Umar] mɛmba di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam atɔl ɔda pas se i kray’.
Imam Darimi : 87
أَخْبَرَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ فَاطِمَةَ قَالَتْ يَا أَنَسُ كَيْفَ طَابَتْ أَنْفُسُكُمْ أَنْ تَحْثُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ التُّرَابَ وَقَالَتْ يَا أَبَتَاهْ مِنْ رَبِّهِ مَا أَدْنَاهْ وَا أَبَتَاهْ جَنَّةُ الْفِرْدَوْسِ مَأْوَاهْ وَا أَبَتَاهْ إِلَى جِبْرِيلَ نَنْعَاهْ وَا أَبَتَاهْ أَجَابَ رَبًّا دَعَاهْ قَالَ حَمَّادٌ حِينَ حَدَّثَ ثَابِتٌ بَكَى و قَالَ ثَابِتٌ حِينَ حَدَّثَ أَنَسٌ بَكَى
I dɔn tɛl wi [Abu An Nu’man] dɔn tɛl wi [Hammad bin Zaid] frɔm [Tsabit] frɔm [Anas bin Malik] Radliyallahu’anhu se [Fatimah] Radliyallahu’anha aks: ‘O Anas, aw yu lɛk fɔ sprinkle grɔn pan -di grev fɔ- Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam? Ɛn Fatimah we i de ala se: ‘O mi papa we so klos to in Rab, O mi papa we in paradays na in ples fɔ kam bak, O mi papa we Jibril ‘Aalaihissalam wi bin anɔys in day to, O mi papa we fulfil in Rab we i kɔl am’. Hammad Rahimahullah se: ‘We Thabit bin de gi dis hadith, i kray’. Thabit se: ‘Anas Radliyallahu’anhu we i gi dis hadith i kray’.
Imam Darimi : 88
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ وَذَكَرَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ شَهِدْتُهُ يَوْمَ دَخَلَ الْمَدِينَةَ فَمَا رَأَيْتُ يَوْمًا قَطُّ كَانَ أَحْسَنَ وَلَا أَضْوَأَ مِنْ يَوْمٍ دَخَلَ عَلَيْنَا فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَشَهِدْتُهُ يَوْمَ مَوْتِهِ فَمَا رَأَيْتُ يَوْمًا كَانَ أَقْبَحَ وَلَا أَظْلَمَ مِنْ يَوْمٍ مَاتَ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
I dɔn tɛl wi ['Affan] dɔn tɛl wi [Hammad Salamah] frɔm [Tsabit] frɔm [Anas] Radliyallahu'anhu i mɛmba di Prɔfɛt sallallaahu 'alaihi wasallam, ' A witnɛs am we i go insay Madina, a nɔ ɛva si wan de we bɛtɛ ɛn brayt pas di de we di Mɛsenja fɔ Allah sallallaahu 'alaihi wasallam kam na Madina, ɛn mi bak witnɛs di de we i day, so a nɔ si wan de we de wɔs ɛn wɔs. dak pas di de we di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam’ day.
Imam Darimi : 89
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُطِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ أَبِي عَبْدِ الْجَلِيلِ عَنْ أَبِي حَرِيزٍ الْأَزْدِيِّ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلَامٍ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَجِدُكَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَائِمًا عِنْدَ رَبِّكَ وَأَنْتَ مُحْمَارَّةٌ وَجْنَتَاكَ مُسْتَحْيٍ مِنْ رَبِّكَ مِمَّا أَحْدَثَتْ أُمَّتُكَ مِنْ بَعْدِكَ
I dɔn tɛl wi [Abdullah bin Muthi’] dɔn tɛl wi [Husyaim] frɔm [Abu Abdul Jalil] frɔm [Abu Hariz Al Azdi] i se: ‘Abdullah bin Salam se to di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam: ‘O Mɛsenja fɔ Allah, wi si yu tinap na di sayd fɔ yu Rab, ɛn yu fes tɔn rɛd - i bi smɔl rɛd - we yu fɔrɛst bin shem fɔ yu Rab bikɔs ɔf di akshɔn dɛn we yu pipul dɛn bin du afta yu -day- '.
Imam Darimi : 90
أَخْبَرَنَا الْقَاسِمُ بْنُ كَثِيرٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ شُرَيْحٍ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ الْقُرَشِيِّ عَنْ أَبِي قُرَّةَ مَوْلَى أَبِي جَهْلٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ هَذِهِ السُّورَةَ لَمَّا أُنْزِلَتْ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا جَاءَ نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْحُ وَرَأَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ فِي دِينِ اللَّهِ أَفْوَاجًا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيَخْرُجُنَّ مِنْهَا أَفْوَاجًا كَمَا دَخَلُوهُ أَفْوَاجًا
Afta i dɔn ripɔt to wi [Al Qasim bin Katsir] i se: ‘A yɛri [Abdurrahman bin Syuraih] tɛl frɔm [Abu Al Aswad Al Qurasyi] frɔm [Abu Farwah] - Abu Jahl in fɔma slev - frɔm [Abu Hurairah] Radliyallahu’anhu Frɔm di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam: ‘Fɔ tru, we dis lɛta bin bi rivɛl 'IDZAA JAA`A NASHRULLAHI WAL FATHU WA RAITANNASA YADKHULUNA FI DIINILLAHI AFWAAJAA' -We di ɛp we Allah Suhaanallahu wa Ta'ala ɛn win dɔn kam. En yu si pipul enta di rilijon of Allah in droves- -Qs. Wan Nashr: 1-2-. Di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam bin se: ‘Fɔ tru, dɛn go lɛf dɛn rilijɔn insay bɔku bɔku pipul dɛn lɛk aw dɛn go insay am bɔku bɔku wan’.
Imam Darimi : 91
أَخْبَرَنِي أَبُو بَكْرٍ الْمِصْرِيُّ عَنْ سُلَيْمَانَ أَبِي أَيُّوبَ الْخُزَاعِيِّ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْأُمَوِيِّ عَنْ مَعْرُوفِ بْنِ خَرَّبُوذَ الْمَكِّيِّ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ قَالَ دَخَلَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْأَهْتَمِ عَلَى عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ مَعَ الْعَامَّةِ فَلَمْ يُفْجَأْ عُمَرُ إِلَّا وَهُوَ بَيْنَ يَدَيْهِ يَتَكَلَّمُ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ اللَّهَ خَلَقَ الْخَلْقَ غَنِيًّا عَنْ طَاعَتِهِمْ آمِنًا لِمَعْصِيَتِهِمْ وَالنَّاسُ يَوْمَئِذٍ فِي الْمَنَازِلِ وَالرَّأْيِ مُخْتَلِفُونَ فَالْعَرَبُ بِشَرِّ تِلْكَ الْمَنَازِلِ أَهْلُ الْحَجَرِ وَأَهْلُ الْوَبَرِ وَأَهْلُ الدَّبَرِ يُحْتَازُ دُونَهُمْ طَيِّبَاتُ الدُّنْيَا وَرَخَاءُ عَيْشِهَا لَا يَسْأَلُونَ اللَّهَ جَمَاعَةً وَلَا يَتْلُونَ لَهُ كِتَابًا مَيِّتُهُمْ فِي النَّارِ وَحَيُّهُمْ أَعْمَى نَجِسٌ مَعَ مَا لَا يُحْصَى مِنْ الْمَرْغُوبِ عَنْهُ وَالْمَزْهُودِ فِيهِ فَلَمَّا أَرَادَ اللَّهُ أَنْ يَنْشُرَ عَلَيْهِمْ رَحْمَتَهُ بَعَثَ إِلَيْهِمْ رَسُولًا مِنْ أَنْفُسِهِمْ { عَزِيزٌ عَلَيْهِ مَا عَنِتُّمْ حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ بِالْمُؤْمِنِينَ رَءُوفٌ رَحِيمٌ } صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَعَلَيْهِ السَّلَامُ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ فَلَمْ يَمْنَعْهُمْ ذَلِكَ أَنْ جَرَحُوهُ فِي جِسْمِهِ وَلَقَّبُوهُ فِي اسْمِهِ وَمَعَهُ كِتَابٌ مِنْ اللَّهِ نَاطِقٌ لَا يُقَدَّمُ إِلَّا بِأَمْرِهِ وَلَا يُرْحَلُ إِلَّا بِإِذْنِهِ فَلَمَّا أُمِرَ بِالْعَزْمَةِ وَحُمِلَ عَلَى الْجِهَادِ انْبَسَطَ لِأَمْرِ اللَّهِ لَوْثُهُ فَأَفْلَجَ اللَّهُ حُجَّتَهُ وَأَجَازَ كَلِمَتَهُ وَأَظْهَرَ دَعْوَتَهُ وَفَارَقَ الدُّنْيَا تَقِيًّا نَقِيًّا ثُمَّ قَامَ بَعْدَهُ أَبُو بَكْرٍ فَسَلَكَ سُنَّتَهُ وَأَخَذَ سَبِيلَهُ وَارْتَدَّتْ الْعَرَبُ أَوْ مَنْ فَعَلَ ذَلِكَ مِنْهُمْ فَأَبَى أَنْ يَقْبَلَ مِنْهُمْ بَعْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا الَّذِي كَانَ قَابِلًا انْتَزَعَ السُّيُوفَ مِنْ أَغْمَادِهَا وَأَوْقَدَ النِّيرَانَ فِي شُعُلِهَا ثُمَّ رَكِبَ بِأَهْلِ الْحَقِّ أَهْلَ الْبَاطِلِ فَلَمْ يَبْرَحْ يُقَطِّعُ أَوْصَالَهُمْ وَيَسْقِي الْأَرْضَ دِمَاءَهُمْ حَتَّى أَدْخَلَهُمْ فِي الَّذِي خَرَجُوا مِنْهُ وَقَرَّرَهُمْ بِالَّذِي نَفَرُوا عَنْهُ وَقَدْ كَانَ أَصَابَ مِنْ مَالِ اللَّهِ بَكْرًا يَرْتَوِي عَلَيْهِ وَحَبَشِيَّةً أَرْضَعَتْ وَلَدًا لَهُ فَرَأَى ذَلِكَ عِنْدَ مَوْتِهِ غُصَّةً فِي حَلْقِهِ فَأَدَّى ذَلِكَ إِلَى الْخَلِيفَةِ مِنْ بَعْدِهِ وَفَارَقَ الدُّنْيَا تَقِيًّا نَقِيًّا عَلَى مِنْهَاجِ صَاحِبِهِ ثُمَّ قَامَ بَعْدَهُ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَمَصَّرَ الْأَمْصَارَ وَخَلَطَ الشِّدَّةَ بِاللِّينِ وَحَسَرَ عَنْ ذِرَاعَيْهِ وَشَمَّرَ عَنْ سَاقَيْهِ وَأَعَدَّ لِلْأُمُورِ أَقْرَانَهَا وَلِلْحَرْبِ آلَتَهَا فَلَمَّا أَصَابَهُ قَيْنُ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ أَمَرَ ابْنَ عَبَّاسٍ يَسْأَلُ النَّاسَ هَلْ يُثْبِتُونَ قَاتِلَهُ فَلَمَّا قِيلَ قَيْنُ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ اسْتَهَلَّ يَحْمَدُ رَبَّهُ أَنْ لَا يَكُونَ أَصَابَهُ ذُو حَقٍّ فِي الْفَيْءِ فَيَحْتَجَّ عَلَيْهِ بِأَنَّهُ إِنَّمَا اسْتَحَلَّ دَمَهُ بِمَا اسْتَحَلَّ مِنْ حَقِّهِ وَقَدْ كَانَ أَصَابَ مِنْ مَالِ اللَّهِ بِضْعَةً وَثَمَانِينَ أَلْفًا فَكَسَرَ لَهَا رِبَاعَهُ وَكَرِهَ بِهَا كَفَالَةَ أَوْلَادِهِ فَأَدَّاهَا إِلَى الْخَلِيفَةِ مِنْ بَعْدِهِ وَفَارَقَ الدُّنْيَا تَقِيًّا نَقِيًّا عَلَى مِنْهَاجِ صَاحِبَيْهِ ثُمَّ إِنَّكَ يَا عُمَرُ بُنَيُّ الدُّنْيَا وَلَّدَتْكَ مُلُوكُهَا وَأَلْقَمَتْكَ ثَدْيَيْهَا وَنَبَتَّ فِيهَا تَلْتَمِسُهَا مَظَانَّهَا فَلَمَّا وُلِّيتَهَا أَلْقَيْتَهَا حَيْثُ أَلْقَاهَا اللَّهُ هَجَرْتَهَا وَجَفَوْتَهَا وَقَذِرْتَهَا إِلَّا مَا تَزَوَّدْتَ مِنْهَا فَالْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَلَا بِكَ حَوْبَتَنَا وَكَشَفَ بِكَ كُرْبَتَنَا فَامْضِ وَلَا تَلْتَفِتْ فَإِنَّهُ لَا يَعِزُّ عَلَى الْحَقِّ شَيْءٌ وَلَا يَذِلُّ عَلَى الْبَاطِلِ شَيْءٌ أَقُولُ قَوْلِي وَأَسْتَغْفِرُ اللَّهَ لِي وَلِلْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ قَالَ أَبُو أَيُّوبَ فَكَانَ عُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ يَقُولُ فِي الشَّيْءِ قَالَ لِيَ ابْنُ الْأَهْتَمِ امْضِ وَلَا تَلْتَفِتْ
I dɔn ripɔt to mi [Abu Bakar Al Mishri] frɔm [Sulaiman Abu Ayyub Al Khuza’i] frɔm [Yahya bin Sa’id Al Umawi] frɔm [Ma’ruf bin Kharrabudz Al Makki] frɔm [Khalid bin Ma’dan] i se: ‘ [Abdullah bin Al Ahtam] mit ‘Umar bin Abdul’aziz wit di pipul dɛn. Umar nɔ bin dɔn du natin yet, wantɛm wantɛm Abdullah bin Al Ahtam Rahimahullah bin tinap bifo am ɛn wantɛm wantɛm i apia fɔ tɔk, i prez Allah Subhaanallahu wa Ta’ala ɛn prez Am, dɔn i se: ‘Amma ba’d. Fɔ tru, Allah Subhaanallahu wa Ta’ala mek mɔtalman ɛn I nɔ nid dɛn fɔ obe, I de sef ɔltɛm frɔm dɛn nɔ obe. Da tɛm de mɔtalman bin de na difrɛn lɛvul ɛn di we aw dɛn bin de si tin, ɛn di Arab dɛn bin de na dɛn lɛvul we nɔ fayn pas ɔl. Dɛn de mek pipul dɛn we de na siti, pipul dɛn we de na vilej ɛn pipul dɛn we de na mawnten nɔ gɛt di gud tin dɛn we di wɔl de du ɛn di tin dɛn we de mek dɛn gladi, in jɔnal dɛn nɔ no aw fɔ aks Allah Subhaanallahu wa Ta’ala, ɛn dɛn nɔ de rid In buk, di wan dɛn we de day de na ɛlfaya ɛn di wan dɛn we de liv na kɔndishɔn we blaynd fɔ gayd ɛn nɔ klin, dɛn gɛt bɔku bɔku prɔblɛm dɛn we nɔ fayn ɛn we de mek dɛn vɛks. We Allah Subhaanallahu wa Ta'ala bin want fɔ spre in sɔri-at to dɛn, i sɛn wan Mɛsenja frɔm dɛn, we bin gɛt di abit fɔ ''AZIIZUN 'ALAIHIM MA ANITTUM HARIISUN 'ALAIKUM BIL MU'MININA RAUFURRAHIIM' -I bin fil bad bad wan bay yu sɔfa, rili want fet ɛn sev fɔ yu, we rili sɔri ɛn sɔri fɔ di di wan dɛn we biliv- -Qs. Na Taubah: 128. Mek Allah Subhaanallahu wa Ta’ala gi am in blɛsin, prɔsperiti, sɔri-at ɛn blɛsin. Bɔt wit ɔl in gud kwaliti dɛn, dis nɔ bin mek dɛn nɔ wund in bɔdi, gi am bad taytul, pan ɔl we i bin de kɛr buk we de tɔk frɔm Allah, i nɔ bin de tɔk ɔda tin pas wetin I kɔmand, i nɔ bin de go pas I gi am permishɔn. So we dɛn tɛl am fɔ stedi in at, kɛr di lod fɔ jihad, in trɛnk strɛch fɔ du di kɔmand dɛn we Allah Subhaanallahu wa Ta’ala gi so dat Allah go sho In pruf ɛn kip In wɔd dɛn, ɛn bak fɔ sho in prichin. Ɛn i day we i bin de wɔship Gɔd ɛn i bin klin. Dɔn Abu Bakr Radliyallahu’anhu tek in ples ɛn fala in sunnah, fala in rod, bɔt - sɔm Arab dɛn apostatayz ɔ ɛnibɔdi pan dɛn we du dat, dɔn Abu Bakr nɔ gri fɔ aksept dɛn afta - in day - Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam apat frɔm di wan dɛn we bin want fɔ aksept am pul in sɔd frɔm in sheath ɛn layt faya so dat i go de wit in tɔch - aksept in wɔ polisi - dɔn wit di wan dɛn we de fɛt fɔ trut i pul di kultist dɛn bad. I nɔ bin ɛva stɔp fɔ fɛt wɔ ɛn wata di wɔl wit dɛn blɔd, te i rili put dɛn bak na di rilijɔn we dɛn bin dɔn lɛf, ɛn mek dɛn tinap bak na di tichin dɛn we dɛn nɔ gri wit. Ɛn i gɛt Allah in trɔs - ghanimah - insay di fɔm fɔ yɔŋ kamɛl dɛn, we i bin satisfay wit, ɛn i gɛt wan Habasyah uman we de gi in pikin in bɛlɛ, we i bin tink afta dat we i day na klɔg na in trot. Fɔ dɔn i gi dis wok to di kalif afta am, ɛn i lɛf di wɔl insay wan stet fɔ piety ɛn klin bay we i sɔpɔt di manhaj fɔ in padi - di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam -. Dɔn Umar bin Khattab bi kalif afta am; i bil ɛn prosper sɔm siti dɛm, i kɔba fayn wit saful, i rol in sliv ɛn in kaw pikin dɛm - we min se i de wok as i ebul -, i arenj ɔltin we de rawnd di prɔblɛm, ɛn i pripia ɔl di ikwipmɛnt fɔ wɔ, so we Mughirah bin Syu`bah Radliyallahu'anhu in slev chuk am, i tɛl Ibin Abbas Radliyallahu'anhu fɔ aks pipul dɛn se, ‘Gɛt di pipul dɛn kɔnfɔm di pɔsin we kil?’ We nyus kam se di pɔsin we kil na ‘Mughirah bin Syu`bah in slev’ i ala lawd wan fɔ prez in Masta, bikɔs di wan we chuk am nɔto pɔsin we gɛt rayt fɔ fai` so i go agyu se i mek in blɔd lɔ fɔ di rizin we mek i mek in rayt. Umar dɔn gɛt arawnd et tawzin mɔ pas Allah Subhaanallahu wa Ta’ala in jɛntri, ɛn i ivin sɛl in os bikɔs i bin de wɔri se i go bi dipɛndent fɔ in pikin dɛn. Dɔn i gi dɛn trɔs ya to di kalif we kam afta am, ɛn in - Umar Radliyallahu’anhu - lɛf di wɔl insay wan stet we de wɔship Gɔd ɛn klin akɔdin to di manhaj we in padi bin du. Dɔn, O Umar bin Abd Aziz, di wɔl dɔn bɔn wan kiŋdɔm fɔ yu ɛn gi yu in tu nipples, ɛn yu gro de de luk fɔ ples fɔ de, we dɛn gi yu da pawa de, insted yu trowe am usay Allah Subhaanallahu wa Ta’ala trowe am, yu lɛf am, yu tek am se i nɔ fayn, ɛn yu tek am se i dɔti pas wetin yu tek as prɔvishɔn. Prez fɔ Allah Subhaanallahu wa Ta'ala, bikɔs ɔf Yu wi sin dɛn dɔn klin, wi disasta dɛn dɔn sho, so kɔntinyu fɔ waka, nɔ luk bak, bikɔs natin nɔ go ebul fɔ win wetin rayt, ɛn natin nɔ go ebul fɔ win wetin rɔng. I inof fɔ mi fɔ se dɛn wɔd ya, a de aks Allah Subhaanallahu wa Ta’ala fɔ fɔgiv mi ɛn fɔ di wan dɛn we biliv ɛn biliv. Khalid bin Ma’dan Rahimahullah bin se: ‘Den Umar bin Abdul Aziz bin tɔk sɔntin’. Ibn Haitsam se to mi: ‘Go on en no luk bak. ’ .
Imam Darimi : 92
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ زَيْدٍ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مَالِكٍ النُّكْرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو الْجَوْزَاءِ أَوْسُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قُحِطَ أَهْلُ الْمَدِينَةِ قَحْطًا شَدِيدًا فَشَكَوْا إِلَى عَائِشَةَ فَقَالَتْ انْظُرُوا قَبْرَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاجْعَلُوا مِنْهُ كِوًى إِلَى السَّمَاءِ حَتَّى لَا يَكُونَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ السَّمَاءِ سَقْفٌ قَالَ فَفَعَلُوا فَمُطِرْنَا مَطَرًا حَتَّى نَبَتَ الْعُشْبُ وَسَمِنَتْ الْإِبِلُ حَتَّى تَفَتَّقَتْ مِنْ الشَّحْمِ فَسُمِّيَ عَامَ الْفَتْقِ
I dɔn tɛl wi [Abu Nu’man] dɔn tɛl wi [Sa’id bin Zaid] dɔn tɛl wi [Umar bin Malik An Nukri] dɔn tɛl wi [Abu Al Jauza` Aus bin Abdullah], i se: ‘Wan de di pipul dɛn na Madina bin gɛt wan bad bad dray we, ɛn da tɛm de dɛn kɔmplen to [Aisyah] Radliyallahu’anha, dɔn i se: ‘Go to di grev na di Prophet sallallaahu 'alaihi wasallam, mek wan ol to di skay en no mek ruf de bitwin am en di skay. Dɔn Abu Al Jauza` kɔntinyu in stori se: ‘Dɔn di pipul dɛn na Madina du wetin Aisyah Radliyallahu’anha ɔda, afta dat, di ren kam ɛn di gras gro ɛn di layfstoŋ dɛn gɛt wɛlbɔdi. So dɛn kɔl da ia de di ia we dɛn win’.
Imam Darimi : 93
أَخْبَرَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ قَالَ لَمَّا كَانَ أَيَّامُ الْحَرَّةِ لَمْ يُؤَذَّنْ فِي مَسْجِدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا وَلَمْ يُقَمْ وَلَمْ يَبْرَحْ سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ مِنْ الْمَسْجِدِ وَكَانَ لَا يَعْرِفُ وَقْتَ الصَّلَاةِ إِلَّا بِهَمْهَمَةٍ يَسْمَعُهَا مِنْ قَبْرِ النَّبِيِّ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ
Dɛn bin ripɔt to wi [Marwan bin Muhammad] frɔm [Sa’id bin Abdul Aziz] se i bin se: ‘We bad bad dray sizin bin de, dɛn nɔ bin de kɔl fɔ pre na di Nabawi moskɛt tri tɛm, ɛn iqamah nɔ bin de. Ɛn, [Sa’id bin Al Musayyib] nɔ bin kɔmɔt na di moskɛt fɔ di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam. I nɔ bin no di prea tɛm dɛn pas afta i yɛri vɔys dɛn frɔm di dairekshɔn fɔ di grev fɔ di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam. Dɔn i bin tɔk bɔt wetin i min.
Imam Darimi : 94
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ حَدَّثَنِي خَالِدٌ هُوَ ابْنُ يَزِيدَ عَنْ سَعِيدٍ هُوَ ابْنُ أَبِي هِلَالٍ عَنْ نُبَيْهِ بْنِ وَهْبٍ أَنَّ كَعْبًا دَخَلَ عَلَى عَائِشَةَ فَذَكَرُوا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ كَعْبٌ مَا مِنْ يَوْمٍ يَطْلُعُ إِلَّا نَزَلَ سَبْعُونَ أَلْفًا مِنْ الْمَلَائِكَةِ حَتَّى يَحُفُّوا بِقَبْرِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَضْرِبُونَ بِأَجْنِحَتِهِمْ وَيُصَلُّونَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا أَمْسَوْا عَرَجُوا وَهَبَطَ مِثْلُهُمْ فَصَنَعُوا مِثْلَ ذَلِكَ حَتَّى إِذَا انْشَقَّتْ عَنْهُ الْأَرْضُ خَرَجَ فِي سَبْعِينَ أَلْفًا مِنْ الْمَلَائِكَةِ يَزِفُّونَهُ
Dɛn dɔn tɛl wi se [Abdullah bin Salih] dɔn tɛl mi, [Al Laits] dɔn tɛl mi, [Khalid Ibnu Yazid], frɔm [Sa`id Ibnu Abu Hilal] frɔm [Nubaih bin Wahb] se Ka’ab kam fɔ go fɛn Aisyah Radliyallahu’anha. Dɔn di kɔmpin dɛn tɔk bɔt di nem fɔ di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam, [Ka’ab] se: ‘ Nɔto wan de - pas - pas wan tawzin enjɛl dɛn kam dɔŋ ɛn rawnd di grev fɔ di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam, dɛn kin flap dɛn wing ɛn pre to di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam. Te ivintɛm kam, dɛn grap -ɔp na di skay,- ɛn enjɛl dɛn kam dɔŋ lɛk dɛn ɛn du akshɔn dɛn lɛk di wan dɛn we bin de bifo, te we di wɔl split, I shallallahu ‘alaihi wasallam kɔmɔt wit sɛvinti tawzin enjɛl dɛn’.
Imam Darimi : 95
أَخْبَرَنَا أَبُو عَاصِمٍ أَخْبَرَنَا ثَوْرُ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنِي خَالِدُ بْنُ مَعْدَانَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ عِرْبَاضِ بْنِ سَارِيَةَ قَالَ صَلَّى لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاةَ الْفَجْرِ ثُمَّ وَعَظَنَا مَوْعِظَةً بَلِيغَةً ذَرَفَتْ مِنْهَا الْعُيُونُ وَوَجِلَتْ مِنْهَا الْقُلُوبُ فَقَالَ قَائِلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَأَنَّهَا مَوْعِظَةُ مُوَدِّعٍ فَأَوْصِنَا فَقَالَ أُوصِيكُمْ بِتَقْوَى اللَّهِ وَالسَّمْعِ وَالطَّاعَةِ وَإِنْ كَانَ عَبْدًا حَبَشِيًّا فَإِنَّهُ مَنْ يَعِشْ مِنْكُمْ بَعْدِي فَسَيَرَى اخْتِلَافًا كَثِيرًا فَعَلَيْكُمْ بِسُنَّتِي وَسَنَّةِ الْخُلَفَاءِ الرَّاشِدِينَ الْمَهْدِيِّينَ عَضُّوا عَلَيْهَا بِالنَّوَاجِذِ وَإِيَّاكُمْ وَالْمُحْدَثَاتِ فَإِنَّ كُلَّ مُحْدَثَةٍ بِدْعَةٌ و قَالَ أَبُو عَاصِمٍ مَرَّةً وَإِيَّاكُمْ وَمُحْدَثَاتِ الْأُمُورِ فَإِنَّ كُلَّ بِدْعَةٍ ضَلَالَةٌ
I dɔn tɛl wi [Abu ‘Ashim] dɔn tɛl wi [Tsaur bin Yazid] dɔn tɛl mi [Khalid bin Ma’dan] frɔm [Abdur Rahman bin ‘Amr] frɔm [’Irbadl bin Sariah] i se; ' Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam pre di mɔnin prea wit wi, dɔn i gi advays wit so dip advays dat -wi- kray wata bin de flɔ ɛn -wi- at bin de shek shek, dɔn sɔmbɔdi aks; ' O Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam, lɛk se dis advays na di klosing mɛsej -we yu gi-, den gi wi tɛstamɛnt. Dɔn I se: ‘A de kɔmand una fɔ fred Allah Subhaanallahu wa Ta’ala ɛn ɔltɛm lisin ɛn obe -to di lida dɛn-, pan ɔl we i na slev fɔ Habasyah, fɔ tru ɛnibɔdi pan una we de liv afta mi go mɔs si bɔku difrɛns, den una fɔ fala mi sunnah ɛn di stret Sunnah fɔ di khulafa`urrasyidin, bit am wit una molars -hold am tranga wan-, tek tɛm wit ɔltin we de nyu -di kes fɔ bid`ah-, bikɔs sɔntin nyu na bid`ah'. Abu 'Ashim se: 'Yu fɔ tek tɛm wit nyu tin -insay rilijɔn-, bikɔs ɛvri bid`ah na heretical'.
Imam Darimi : 96
أَخْبَرَنَا أَبُو الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ عَنْ يُونُسَ بْنِ يَزِيدَ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ كَانَ مَنْ مَضَى مِنْ عُلَمَائِنَا يَقُولُونَ الِاعْتِصَامُ بِالسُّنَّةِ نَجَاةٌ وَالْعِلْمُ يُقْبَضُ قَبْضًا سَرِيعًا فَنَعْشُ الْعِلْمِ ثَبَاتُ الدِّينِ وَالدُّنْيَا وَفِي ذَهَابِ الْعِلْمِ ذَهَابُ ذَلِكَ كُلِّهِ
Dɛn dɔn ripɔt to wi [Abu Al Mughirah] dɔn tɛl wi [Al `Auza’i] frɔm [Yunus bin Yazid] frɔm [Az Zuhri] i se: ‘Nɔto wan pan wi masta sabi bukman dɛn nɔ mis bɔt dɛn se: ‘Fɔ fala di Sunnah na sakrifays, ɛn dɛn go pul di no kwik kwik wan, fɔ sɔpɔt se no na fɔ sɔpɔt rilijɔn ɛn di wɔl, ɛn wit di lɔs fɔ no ɔl dat dɔn lɔs’.
Imam Darimi : 97
أَخْبَرَنَا أَبُو الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي عَمْرٍو السَّيْبَانِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الدَّيْلَمِيِّ قَالَ بَلَغَنِي أَنَّ أَوَّلَ الدِّينِ تَرْكًا السُّنَّةُ يَذْهَبُ الدِّينُ سُنَّةً سُنَّةً كَمَا يَذْهَبُ الْحَبْلُ قُوَّةً قُوَّةً
Dɛn dɔn ripɔt to wi [Abu Al Mughirah] dɔn tɛl wi [Al `Auza’i] frɔm [Yahya bin Abu ‘Amr As Saibani] frɔm [Abdullah bin Ad Dailami] i se: ‘Di nyus dɔn kam to mi se di fɔs prɔblɛm we di rilijɔn gɛt we dɛn de lɛf na di sunnah, dis rilijɔn go lɔs in sunnah wan bay wan as dɛn de kɔt wan trɛd smɔl smɔl’.
Imam Darimi : 98
أَخْبَرَنَا أَبُو الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ عَنْ حَسَّانَ قَالَ مَا ابْتَدَعَ قَوْمٌ بِدْعَةً فِي دِينِهِمْ إِلَّا نَزَعَ اللَّهُ مِنْ سُنَّتِهِمْ مِثْلَهَا ثُمَّ لَا يُعِيدُهَا إِلَيْهِمْ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ
Dɛn dɔn ripɔt to wi se [Abu Al Mughirah] dɔn tɛl wi [Al `Auza’i] frɔm [Hassan] se i se: ‘Nɔto pipul dɛn de du bid`ah na dɛn rilijɔn bɔt Allah Subhaanallahu wa Ta’ala go pul pan dɛn sunnah dɛn kayn pat dɛn ya na di bid`ah - we dɛn de du - dɔn I nɔ go gi bak di sunnah bak te di De fɔ Layf’.
Imam Darimi : 99
أَخْبَرَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ قَالَ مَا ابْتَدَعَ رَجُلٌ بِدْعَةً إِلَّا اسْتَحَلَّ السَّيْفَ
Dɛn dɔn ripɔt to wi [Muslim bin Ibrahim] dɔn tɛl wi se [Wuhaib] dɔn tɛl wi [Ayyub] frɔm [Abu Kilabah] i se: ‘Nɔbɔdi nɔ de du heresy pas i alaw fɔ slash di sɔd’.
Imam Darimi : 100
أَخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ قَالَ إِنَّ أَهْلَ الْأَهْوَاءِ أَهْلُ الضَّلَالَةِ وَلَا أَرَى مَصِيرَهُمْ إِلَّا النَّارَ فَجَرِّبْهُمْ فَلَيْسَ أَحَدٌ مِنْهُمْ يَنْتَحِلُ قَوْلًا أَوْ قَالَ حَدِيثًا فَيَتَنَاهَى بِهِ الْأَمْرُ دُونَ السَّيْفِ وَإِنَّ النِّفَاقَ كَانَ ضُرُوبًا ثُمَّ تَلَا { وَمِنْهُمْ مَنْ عَاهَدَ اللَّهَ } { وَمِنْهُمْ مَنْ يَلْمِزُكَ فِي الصَّدَقَاتِ } { وَمِنْهُمْ الَّذِينَ يُؤْذُونَ النَّبِيَّ } فَاخْتَلَفَ قَوْلُهُمْ وَاجْتَمَعُوا فِي الشَّكِّ وَالتَّكْذِيبِ وَإِنَّ هَؤُلَاءِ اخْتَلَفَ قَوْلُهُمْ وَاجْتَمَعُوا فِي السَّيْفِ وَلَا أَرَى مَصِيرَهُمْ إِلَّا النَّارَ قَالَ حَمَّادٌ ثُمَّ قَالَ أَيُّوبُ عِنْدَ ذَا الْحَدِيثِ أَوْ عِنْدَ الْأَوَّلِ وَكَانَ وَاللَّهِ مِنْ الْفُقَهَاءِ ذَوِي الْأَلْبَابِ يَعْنِي أَبَا قِلَابَةَ
I dɔn tɛl wi [Sulaiman bin Harb] dɔn tɛl wi [Hammad bin Zaid] frɔm [Ayyub] frɔm [Abu Qilabah] i se: ‘Fɔ tru, di wan dɛn we de wɔship di lɔv na pipul dɛn we de rɔnawe, ɛn a nɔ de si di ɛnd pan di waka we dɛn de tek pas ɛl. Test dɛn. Nɔn pan dɛn nɔ bin kot wan wɔd ɔ tɔk, te di prɔblɛm nɔto natin pas di sɔd. Infakt, ipokrit dɔn bi dɛn kwaliti. Dɔn i rid di vas ‘WA MINHUM MAN ‘AHADALLAHA’ -Ɛn pan dɛn pipul dɛn de we dɔn mek vaw to Allah Subhaanallahu wa Ta’ala- -Qs. Na Taubah: 75-, ɛn di vas ‘WA MINHUM MAN YALMIZUKA FIS SHADAQAAT’ -Ɛn pan dɛn pipul dɛn de we de kɔrɛkt yu bɔt -distribushɔn- fɔ zakat- -Qs. Na Taubah: 58-, ɛn di vas ‘WAMINHUMULLADZINA YU`DZUUNANABIYYA’ -Ɛn pan dɛn ‘hypocrites’ de we de du bad to di Prɔfɛt sallallaahu ‘alaihi wasallam- -Qs. Atɔba: 116-,. Dɔn dɛn nɔ bin gri ɛn dɛn nɔ bin gri, ɛn leta dɛn bin gɛda togɛda fɔ dawt ɛn lay. Infakt, dɛn difrɛn pan wetin dɛn de tink ɛn dɛn gɛt wanwɔd we dɛn de fɛt wit sɔd. Ɛn a nɔ de si dɛn waka pas fɔ go na ɛlfaya’. Hammad se: ‘Ayyub bin se bɔt dis hadith ɔ di fɔs hadith, bay Allah Subhaanallahu wa Ta’ala, i bin bi wan pan di lɔrist dɛn we gɛt sɛns pas ɔl, a min Abu Qilabah’.