Imam Darimi (الامام الدارمي) - 3469 Hadith
Hadith
Imam Darimi : 81
أَخْبَرَنَا فَرْوَةُ بْنُ أَبِي الْمَغْرَاءِ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُخْتَارٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَرَضِهِ صُبُّوا عَلَيَّ سَبْعَ قِرَبٍ مِنْ سَبْعِ آبَارٍ شَتَّى حَتَّى أَخْرُجَ إِلَى النَّاسِ فَأَعْهَدَ إِلَيْهِمْ قَالَتْ فَأَقْعَدْنَاهُ فِي مِخْضَبٍ لِحَفْصَةَ فَصَبَبْنَا عَلَيْهِ الْمَاءَ صَبًّا أَوْ شَنَنَّا عَلَيْهِ شَنًّا الشَّكُّ مِنْ قِبَلِ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ فَوَجَدَ رَاحَةً فَخَرَجَ فَصَعِدَ الْمِنْبَرَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَاسْتَغْفَرَ لِلشُّهَدَاءِ مِنْ أَصْحَابِ أُحُدٍ وَدَعَا لَهُمْ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ الْأَنْصَارَ عَيْبَتِي الَّتِي أَوَيْتُ إِلَيْهَا فَأَكْرِمُوا كَرِيمَهُمْ وَتَجَاوَزُوا عَنْ مُسِيئِهِمْ إِلَّا فِي حَدٍّ أَلَا إِنَّ عَبْدًا مِنْ عِبَادِ اللَّهِ قَدْ خُيِّرَ بَيْنَ الدُّنْيَا وَبَيْنَ مَا عِنْدَ اللَّهِ فَاخْتَارَ مَا عِنْدَ اللَّهِ فَبَكَى أَبُو بَكْرٍ وَظَنَّ أَنَّهُ يَعْنِي نَفْسَهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى رِسْلِكَ يَا أَبَا بَكْرٍ سُدُّوا هَذِهِ الْأَبْوَابَ الشَّوَارِعَ إِلَى الْمَسْجِدِ إِلَّا بَابَ أَبِي بَكْرٍ فَإِنِّي لَا أَعْلَمُ امْرَأً أَفْضَلَ عِنْدِي يَدًا فِي الصُّحْبَةِ مِنْ أَبِي بَكْرٍ
Пире [Фарвах бин Абу Аль-Магра`] каласа пачӗ [Ибрагим бин Мухтар] [Мухаммад бин Исхакран] [Мухаммад бин Каабран] [Урваран] ['Айсяхран] Радлияллаху'анхаран вӑл ҫапла каланӑ: «Пророк саллаллаху алейхиал пирӗн ҫичӗ вӑкӑр пулнӑ чухне каланӑ: ҫичӗ тӗрлӗ пусӑран шыв, ҫынсем патне вӗсен сӑмахне пурнӑҫлама тухма пултартӑр тесе, — терӗ калавҫӑ: «Ҫапла вара эпир ӑна Хафсах Радлияллахуанха савӑчӗ ҫине лартрӑмӑр, ун ҫине шыв сапрӑмӑр е шыв ятӑмӑр — редакци иккӗленӗвӗсем ятӑмӑр е ҫакна Мухаммед бин Исхакран ятӑмӑр, унтан вӑл амвон ҫине анчӗ те амвон ҫине хӑпарчӗ; ҫав вӑхӑтрах ҫапла калать: «Ансарсем — манӑн шанчӑклӑ ҫынсем, манӑн вӑрттӑнлӑхсене упракансем, эпӗ унта хӳтлӗх тупатӑп, вӗсем чӑнах та саккуна пӑсмасан». Астӑватӑр-и, Аллах Субханаху ва Таала тарҫи пулнӑ, ӑна тӗнчепе Аллах Субханаху ва Таала патӗнче мӗн пуррине суйласа илме ирӗк панӑ, ҫавӑнпа та вӑл Аллах Субханаху ва Таала патӗнче мӗн пуррине суйласа илнӗ. Унтан пророк саллаллаху алейхи васаллам каланӑ: «Эй Абу Бакр, пӗр минут тӑхта, мечӗт патне илсе пыракан ҫулӑн алӑкӗсене хуп — Набави — Абу Бакр алӑкӗсӗр пуҫне, мӗншӗн тесен эпӗ Абу Бакр Радлиахуанран туслӑхра тата хӳтӗленӳре маншӑн пӗлтерӗшлӗрех ҫынна пӗлместӗп».
Hadith
Imam Darimi : 82
أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا فُلَيْحُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ أُوذِنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالصَّلَاةِ فِي مَرَضِهِ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ ثُمَّ أُغْمِيَ عَلَيْهِ فَلَمَّا سُرِّيَ عَنْهُ قَالَ هَلْ أَمَرْتُنَّ أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ فَقُلْتُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ رَقِيقٌ فَلَوْ أَمَرْتَ عُمَرَ فَقَالَ أَنْتُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ فَرُبَّ قَائِلٍ مُتَمَنٍّ وَيَأْبَى اللَّهُ وَالْمُؤْمِنُونَ
Пире [Саид бин Маншур] каласа пачӗ [Фулаи бин Сулейман] [Сулейман бин Абдуррахман] [Аль-Касим бин Мухаммед] [Айся] Радлияллахуанхаран вӑл ҫапла каланӑ: «Расулуллах саллаллаху Алейхи ва Аллам кӗлӗ чӗнме ирӗк панӑ, унтан вӑл ҫапла каланӑ: Бакр кӗлле ертсе пыма. ҫынсен, унтан вӑл тӑнсӑр пулса ӳкнӗ. Тӑна кӗрсен вӑл ҫапла ыйтнӑ: «Эпӗ Абу Бакр Радлияллахуанхуна халӑха ертсе пыма хушрӑм-и? Вара эпӗ — калавҫӑ — ҫапла каларӑм: «Абу Бакр ҫӑмӑллӑнах макӑракан ҫемҫе ҫын мар-и, Умара ҫеҫ хушмалла мар-и?». Ҫапла вара Расулуллах алейхи васаллам каланӑ: «Ах, эсир те Юсуфӑн пиччӗшӗсем пекех, Абу Бакра халӑха ертсе пыма хушӑр, миҫе ҫын ӗмӗтленет, анчах Аллах Субханаллаху ва Таала тата ӗненекенсем ҫакна тӑвасшӑн мар».
Hadith
Imam Darimi : 83
َخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ عِكْرِمَةَ قَالَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ الِاثْنَيْنِ فَحُبِسَ بَقِيَّةَ يَوْمِهِ وَلَيْلَتَهُ وَالْغَدَ حَتَّى دُفِنَ لَيْلَةَ الْأَرْبِعَاءِ وَقَالُوا إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَمُتْ وَلَكِنْ عُرِجَ بِرُوحِهِ كَمَا عُرِجَ بِرُوحِ مُوسَى فَقَامَ عُمَرُ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَمُتْ وَلَكِنْ عُرِجَ بِرُوحِهِ كَمَا عُرِجَ بِرُوحِ مُوسَى وَاللَّهِ لَا يَمُوتُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى يَقْطَعَ أَيْدِيَ أَقْوَامٍ وَأَلْسِنَتَهُمْ فَلَمْ يَزَلْ عُمَرُ يَتَكَلَّمُ حَتَّى أَزْبَدَ شِدْقَاهُ مِمَّا يُوعِدُ وَيَقُولُ فَقَامَ الْعَبَّاسُ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ مَاتَ وَإِنَّهُ لَبَشَرٌ وَإِنَّهُ يَأْسُنُ كَمَا يَأْسُنُ الْبَشَرُ أَيْ قَوْمِ فَادْفِنُوا صَاحِبَكُمْ فَإِنَّهُ أَكْرَمُ عَلَى اللَّهِ مِنْ أَنْ يُمِيتَهُ إِمَاتَتَيْنِ أَيُمِيتُ أَحَدَكُمْ إِمَاتَةً وَيُمِيتُهُ إِمَاتَتَيْنِ وَهُوَ أَكْرَمُ عَلَى اللَّهِ مِنْ ذَلِكَ أَيْ قَوْمِ فَادْفِنُوا صَاحِبَكُمْ فَإِنْ يَكُ كَمَا تَقُولُونَ فَلَيْسَ بِعَزِيزٍ عَلَى اللَّهِ أَنْ يَبْحَثَ عَنْهُ التُّرَابَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاللَّهِ مَا مَاتَ حَتَّى تَرَكَ السَّبِيلَ نَهْجًا وَاضِحًا فَأَحَلَّ الْحَلَالَ وَحَرَّمَ الْحَرَامَ وَنَكَحَ وَطَلَّقَ وَحَارَبَ وَسَالَمَ مَا كَانَ رَاعِي غَنَمٍ يَتَّبِعُ بِهَا صَاحِبُهَا رُءُوسَ الْجِبَالِ يَخْبِطُ عَلَيْهَا الْعِضَاهَ بِمِخْبَطِهِ وَيَمْدُرُ حَوْضَهَا بِيَدِهِ بِأَنْصَبَ وَلَا أَدْأَبَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ فِيكُمْ أَيْ قَوْمِ فَادْفِنُوا صَاحِبَكُمْ قَالَ وَجَعَلَتْ أُمُّ أَيْمَنَ تَبْكِي فَقِيلَ لَهَا يَا أُمَّ أَيْمَنَ تَبْكِي عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ إِنِّي وَاللَّهِ مَا أَبْكِي عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَّا أَكُونَ أَعْلَمُ أَنَّهُ قَدْ ذَهَبَ إِلَى مَا هُوَ خَيْرٌ لَهُ مِنْ الدُّنْيَا وَلَكِنِّي أَبْكِي عَلَى خَبَرِ السَّمَاءِ انْقَطَعَ قَالَ حَمَّادٌ خَنَقَتْ الْعَبْرَةُ أَيُّوبَ حِينَ بَلَغَ هَا هُنَا
Пире каласа пачӗ [Сулейман бин Харб] пире [Хаммад бин Заид] [Айюбран] ['Икрима] ҫинчен каласа пачӗ, вӑл ҫапла каланӑ: «Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам тунтикун вилнӗ, анчах унӑн ӳтне ҫав кун, ҫав каҫхине тата тепӗр кунне пытарман-ха, ҫавӑнпа ӑна вырсарникун каҫхине пытарнӑ, вӗсем ҫапла каланӑ: Васаллам вилмен, анчах вӑл хӑйӗн чунӗпе пӗлӗте хӑпарнӑ, мӗншӗн тесен Муса Аалихисалам чӗрӗлнӗ, Унтан Умар Радлияллахуанху тӑчӗ те каланӑ: «Чӑнах та, Аллахӑн Элчи вилмен, анчах вӑл хӑйӗн чунӗпе тӳпене ҫӗкленнӗ, мӗншӗн тесен Мусайсалам ҫӗкленнӗ». Аллах Субханаллаху ва Таала тупа туса, Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллам вӗсен аллисене тата чӗлхисене касса татиччен вилмен. Умар Радлияллахуанху ҫапла каларӗ, унӑн ҫӑварӗн кӗтессисем хӑратнипе тата сӑмахӗсемпе кӑпӑкланма пуҫларӗҫ. Унтан Аббас Радлияллахуанху ура ҫине тӑчӗ те ҫапла каларӗ: «Чӑнах та, Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам вилнӗ, мӗншӗн тесен вӑл ахаль ҫын пулнӑ, вӑл ҫынсем улшӑннӑ пекех улшӑннӑ, ҫавӑнпа та хӑвӑн тусна пытар, чӑнах та, вӑл Аллах Субханаллаху ва Таала умӗнче икӗ хутчен вилнинчен те ырӑ пулнӑ, эсӗ икӗ хутчен вилнӗ чухне те сывалма пултарнӑ вӑл Аллах Субхааналлаху ва Таала умӗнче вӗсенчен ырӑрах пулнӑ пулин те? Эй, ҫынсем, хӑвӑрӑн тусӑра пытарӑр, вара вӑл эсир каланӑ пек пулсан, Аллах Субханаллаху ва Таала ӑна пытармалли вырӑн тупма йывӑр пулмӗ. Аллахпа, чӑнах та, Аллахӑн Элчипе, вӑл уҫӑмлӑ манхадж хӑвариччен вилмен, вӑл саккунлӑ япалана саккунлӑ тунӑ, харама чарнӑ, авланнӑ тата уйрӑлнӑ, вӑрҫӑ тунӑ тата мир тунӑ. Тата хӑйӗн качакисем хыҫҫӑн ту тӑррине хӑпарса ывӑннӑ, ывӑннӑ кӗтӳҫӗ пулман, вӑл туяпа йӗплӗ йывӑҫсене ҫапса антарнӑ, шыв кӳллисене аллисемпе юсанӑ, Аллахӑн Элчинчен (саллаллаху алейхи ва саллям) пек ывӑннӑ тата ывӑннӑ. Халӗ вӑл сирӗн хушшӑрта, ҫавӑнпа та тусӑра пытарӑр». Вӑл каланӑ: «Умм Айман Радлияллахуанха макӑрнӑ, унтан унран ыйтнӑ: «Эй, Умм Айман, эсӗ Аллахӑн Элчишӗн макӑратӑн-и? — терӗ вӑл: «Аллахпа тупа тӑватӑп, эпӗ Аллахӑн Элчишӗн макӑрмастӑп. Эсир пӗлетӗр, эпӗ вӑл ҫак тӗнчерен лайӑхрах ҫӗршыва кайнине лайӑхрах пӗлетӗп, анчах эпӗ ҫӳлти хыпар — ҫутта кӑларни — пӳлнӗшӗн макӑратӑп». — Хаммад Рахимахуллах: — Умм Айман сӑмахӗсем кунта ҫитсен, Айюб ҫав тери хытӑ макӑрса ячӗ.
Hadith
Imam Darimi : 84
أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ سَعِيدٍ الدِّمَشْقِيُّ حَدَّثَنَا شُعَيْبٌ هُوَ ابْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ حَدَّثَنِي يَعِيشُ بْنُ الْوَلِيدِ حَدَّثَنِي مَكْحُولٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَصَابَ أَحَدَكُمْ مُصِيبَةٌ فَلْيَذْكُرْ مُصِيبَتَهُ بِي فَإِنَّهَا مِنْ أَعْظَمِ الْمَصَائِبِ
Пире [Абдул Вахаб бин Саид Ад Димасики] каласа пачӗ [Сюаиб ибн Исхак], пире [Аль-Аузаи] каласа пачӗ [Яиси бин Аль-Валид] мана [Махул] каласа пачӗ, пророк саллаллаху алейхи васаллам ҫапла каланӑ: ун ҫине пулнӑ инкек мана та пырса тивнӗ, ун чухне вӑл чи пысӑк инкек пулнӑ пулӗччӗ».
Hadith
Imam Darimi : 85
أَخْبَرَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا فِطْرٌ عَنْ عَطَاءٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَصَابَ أَحَدَكُمْ مُصِيبَةٌ فَلْيَذْكُرْ مُصَابَهُ بِي فَإِنَّهَا مِنْ أَعْظَمِ الْمَصَائِبِ
Пире каласа пачӗ [Абу Нуаим] пире [Фитр] ['Ата`] ҫинчен каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ: «Расулуллах саллаллаху алейхи васаллям: «Сирӗнтен кама та пулин инкек сиксе тухсан, мана ҫав инкек килнине шута илӗр, вара ку чи пысӑк инкексенчен пӗри пулать».
Hadith
Imam Darimi : 86
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي خَلَفٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عُمَرَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ مَا سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يَذْكُرُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَطُّ إِلَّا بَكَى
Вӑл пире [Мухаммад бин Ахмад бин Абу Халаф] каласа пачӗ [Суфьян] ['Амр бин Мухаммед] [хӑйӗн ашшӗнчен] вӑл ҫапла каланӑ: «Эпӗ [Ибн Умар] пророк саллаллаху алейхи васаллам ҫинчен пачах та астуман, вӑл макӑрнӑ».
Hadith
Imam Darimi : 87
أَخْبَرَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ فَاطِمَةَ قَالَتْ يَا أَنَسُ كَيْفَ طَابَتْ أَنْفُسُكُمْ أَنْ تَحْثُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ التُّرَابَ وَقَالَتْ يَا أَبَتَاهْ مِنْ رَبِّهِ مَا أَدْنَاهْ وَا أَبَتَاهْ جَنَّةُ الْفِرْدَوْسِ مَأْوَاهْ وَا أَبَتَاهْ إِلَى جِبْرِيلَ نَنْعَاهْ وَا أَبَتَاهْ أَجَابَ رَبًّا دَعَاهْ قَالَ حَمَّادٌ حِينَ حَدَّثَ ثَابِتٌ بَكَى و قَالَ ثَابِتٌ حِينَ حَدَّثَ أَنَسٌ بَكَى
Пире [Абу Ан Нуман] пире [Хаммад бин Заид] [Цабитран] [Анас бин Маликран] Радлияллахуанхуран ҫапла каласа панӑ: [Фатима] Радлияллахуанха ҫапла ыйтнӑ: «Эй, Анас, эсӗ Расулуллах саллахуалахилахӑн вилтӑприйӗ ҫине ҫӗр сапма мӗнле юрататӑн?» Фатима вара ҫапла юрлать: «Эй, аттем, хӑйӗн равви патне ҫав тери ҫывӑх, эй аттем, унӑн райӗ унӑн таврӑнмалли вырӑнӗ, эй, аттем, ӑна эпир унӑн вилӗмӗ ҫинчен пӗлтернӗччӗ, эй аттем, вӑл ӑна чӗнсе илсен, хӑйӗн раввинне пурнӑҫларӗ». Хаммад Рахимахуллах ҫапла каланӑ: «Табит ҫак хадиса каласа панӑ чухне вӑл макӑрнӑ». Сабит каланӑ: «Анас Радлияллахуанху ҫак хадиса ҫитернӗ чухне макӑрнӑ».
Hadith
Imam Darimi : 88
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ وَذَكَرَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ شَهِدْتُهُ يَوْمَ دَخَلَ الْمَدِينَةَ فَمَا رَأَيْتُ يَوْمًا قَطُّ كَانَ أَحْسَنَ وَلَا أَضْوَأَ مِنْ يَوْمٍ دَخَلَ عَلَيْنَا فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَشَهِدْتُهُ يَوْمَ مَوْتِهِ فَمَا رَأَيْتُ يَوْمًا كَانَ أَقْبَحَ وَلَا أَظْلَمَ مِنْ يَوْمٍ مَاتَ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Вӑл пире ['Аффан] каласа пачӗ [Хаммад Салама] [Цабит] [Анас] Радлияллаху'анхуран вӑл Саллаллаху алейхи васаллям пророка аса илчӗ, 'Эпӗ ӑна Мединӑна кӗнӗ чухне куртӑм, эпӗ нихҫан та Аллахӑн элчи саллаллахуана килнӗ кунран лайӑхрах та ҫутӑрах кун курман Медина та, эпӗ те вӑл вилнӗ куна куртӑмӑр, ҫавӑнпа та унран япӑхрах та япӑхрах кун курмарӑм. пророк вилнӗ кунран та тӗксӗмрех.
Hadith
Imam Darimi : 89
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُطِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ أَبِي عَبْدِ الْجَلِيلِ عَنْ أَبِي حَرِيزٍ الْأَزْدِيِّ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلَامٍ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَجِدُكَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَائِمًا عِنْدَ رَبِّكَ وَأَنْتَ مُحْمَارَّةٌ وَجْنَتَاكَ مُسْتَحْيٍ مِنْ رَبِّكَ مِمَّا أَحْدَثَتْ أُمَّتُكَ مِنْ بَعْدِكَ
Пире каласа пачӗ [Абдулла бин Мути'] пире [Хусяим] [Абу Абдул Джалил] [Абу Хариз Аль-Азди] ҫинчен каласа пачӗ, вӑл ҫапла каланӑ: «Абдулла бин Салам саллаллаху алейхи васаллам пророка каланӑ: «Эй, Аллахӑн Элчи, эпир сана Раббӑн ҫумӗнче тӑнине куртӑмӑр, санӑн сӑну хӗрелсе кайрӗ, вӑл кӑштах хӗрелсе кайрӗ - санӑн Раббран санӑн халӑху эсӗ вилнӗ хыҫҫӑн тунӑ ӗҫсемшӗн ҫамка намӑс пулчӗ.
Hadith
Imam Darimi : 90
أَخْبَرَنَا الْقَاسِمُ بْنُ كَثِيرٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ شُرَيْحٍ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ الْقُرَشِيِّ عَنْ أَبِي قُرَّةَ مَوْلَى أَبِي جَهْلٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ هَذِهِ السُّورَةَ لَمَّا أُنْزِلَتْ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا جَاءَ نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْحُ وَرَأَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ فِي دِينِ اللَّهِ أَفْوَاجًا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيَخْرُجُنَّ مِنْهَا أَفْوَاجًا كَمَا دَخَلُوهُ أَفْوَاجًا
Пире [Аль-Касим бин Кацир] пӗлтернӗ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: «Эпӗ [Абдуррахман бин Сюрай] [Абу Аль-Асвад Аль-Курасий] [Абу Фарва] ҫинчен - Абу Джахлӑн ӗлӗкхи чури - [Абу Хурайра] Радлияллахуанху пророкран, саллахулахиал пророкран, ҫакна илтнӗ чухне каласа панине илтрӗм: уҫӑлнӑ 'IDZAA JAA`A NASHRULLAHI WAL FATHU WA RAITANNASA YADKHULUNA FI DIINILLAHI AFWAAJAA' - Аллах пулӑшӑвӗ тата ҫӗнтерӳ ҫитсен. Эсир вара ҫынсем ушкӑнӗпех Аллах тӗнне кӗнине куратӑр- -Qs. Ан Нашр: 1-2-. Пророк саллаллаху алейхи васаллам каланӑ: «Чӑнах та, вӗсем хӑйсен тӗнне ушкӑнпа кӗнӗ пекех пӑрахӗҫ».
Hadith
Imam Darimi : 91
أَخْبَرَنِي أَبُو بَكْرٍ الْمِصْرِيُّ عَنْ سُلَيْمَانَ أَبِي أَيُّوبَ الْخُزَاعِيِّ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْأُمَوِيِّ عَنْ مَعْرُوفِ بْنِ خَرَّبُوذَ الْمَكِّيِّ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ قَالَ دَخَلَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْأَهْتَمِ عَلَى عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ مَعَ الْعَامَّةِ فَلَمْ يُفْجَأْ عُمَرُ إِلَّا وَهُوَ بَيْنَ يَدَيْهِ يَتَكَلَّمُ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ اللَّهَ خَلَقَ الْخَلْقَ غَنِيًّا عَنْ طَاعَتِهِمْ آمِنًا لِمَعْصِيَتِهِمْ وَالنَّاسُ يَوْمَئِذٍ فِي الْمَنَازِلِ وَالرَّأْيِ مُخْتَلِفُونَ فَالْعَرَبُ بِشَرِّ تِلْكَ الْمَنَازِلِ أَهْلُ الْحَجَرِ وَأَهْلُ الْوَبَرِ وَأَهْلُ الدَّبَرِ يُحْتَازُ دُونَهُمْ طَيِّبَاتُ الدُّنْيَا وَرَخَاءُ عَيْشِهَا لَا يَسْأَلُونَ اللَّهَ جَمَاعَةً وَلَا يَتْلُونَ لَهُ كِتَابًا مَيِّتُهُمْ فِي النَّارِ وَحَيُّهُمْ أَعْمَى نَجِسٌ مَعَ مَا لَا يُحْصَى مِنْ الْمَرْغُوبِ عَنْهُ وَالْمَزْهُودِ فِيهِ فَلَمَّا أَرَادَ اللَّهُ أَنْ يَنْشُرَ عَلَيْهِمْ رَحْمَتَهُ بَعَثَ إِلَيْهِمْ رَسُولًا مِنْ أَنْفُسِهِمْ { عَزِيزٌ عَلَيْهِ مَا عَنِتُّمْ حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ بِالْمُؤْمِنِينَ رَءُوفٌ رَحِيمٌ } صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَعَلَيْهِ السَّلَامُ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ فَلَمْ يَمْنَعْهُمْ ذَلِكَ أَنْ جَرَحُوهُ فِي جِسْمِهِ وَلَقَّبُوهُ فِي اسْمِهِ وَمَعَهُ كِتَابٌ مِنْ اللَّهِ نَاطِقٌ لَا يُقَدَّمُ إِلَّا بِأَمْرِهِ وَلَا يُرْحَلُ إِلَّا بِإِذْنِهِ فَلَمَّا أُمِرَ بِالْعَزْمَةِ وَحُمِلَ عَلَى الْجِهَادِ انْبَسَطَ لِأَمْرِ اللَّهِ لَوْثُهُ فَأَفْلَجَ اللَّهُ حُجَّتَهُ وَأَجَازَ كَلِمَتَهُ وَأَظْهَرَ دَعْوَتَهُ وَفَارَقَ الدُّنْيَا تَقِيًّا نَقِيًّا ثُمَّ قَامَ بَعْدَهُ أَبُو بَكْرٍ فَسَلَكَ سُنَّتَهُ وَأَخَذَ سَبِيلَهُ وَارْتَدَّتْ الْعَرَبُ أَوْ مَنْ فَعَلَ ذَلِكَ مِنْهُمْ فَأَبَى أَنْ يَقْبَلَ مِنْهُمْ بَعْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا الَّذِي كَانَ قَابِلًا انْتَزَعَ السُّيُوفَ مِنْ أَغْمَادِهَا وَأَوْقَدَ النِّيرَانَ فِي شُعُلِهَا ثُمَّ رَكِبَ بِأَهْلِ الْحَقِّ أَهْلَ الْبَاطِلِ فَلَمْ يَبْرَحْ يُقَطِّعُ أَوْصَالَهُمْ وَيَسْقِي الْأَرْضَ دِمَاءَهُمْ حَتَّى أَدْخَلَهُمْ فِي الَّذِي خَرَجُوا مِنْهُ وَقَرَّرَهُمْ بِالَّذِي نَفَرُوا عَنْهُ وَقَدْ كَانَ أَصَابَ مِنْ مَالِ اللَّهِ بَكْرًا يَرْتَوِي عَلَيْهِ وَحَبَشِيَّةً أَرْضَعَتْ وَلَدًا لَهُ فَرَأَى ذَلِكَ عِنْدَ مَوْتِهِ غُصَّةً فِي حَلْقِهِ فَأَدَّى ذَلِكَ إِلَى الْخَلِيفَةِ مِنْ بَعْدِهِ وَفَارَقَ الدُّنْيَا تَقِيًّا نَقِيًّا عَلَى مِنْهَاجِ صَاحِبِهِ ثُمَّ قَامَ بَعْدَهُ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَمَصَّرَ الْأَمْصَارَ وَخَلَطَ الشِّدَّةَ بِاللِّينِ وَحَسَرَ عَنْ ذِرَاعَيْهِ وَشَمَّرَ عَنْ سَاقَيْهِ وَأَعَدَّ لِلْأُمُورِ أَقْرَانَهَا وَلِلْحَرْبِ آلَتَهَا فَلَمَّا أَصَابَهُ قَيْنُ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ أَمَرَ ابْنَ عَبَّاسٍ يَسْأَلُ النَّاسَ هَلْ يُثْبِتُونَ قَاتِلَهُ فَلَمَّا قِيلَ قَيْنُ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ اسْتَهَلَّ يَحْمَدُ رَبَّهُ أَنْ لَا يَكُونَ أَصَابَهُ ذُو حَقٍّ فِي الْفَيْءِ فَيَحْتَجَّ عَلَيْهِ بِأَنَّهُ إِنَّمَا اسْتَحَلَّ دَمَهُ بِمَا اسْتَحَلَّ مِنْ حَقِّهِ وَقَدْ كَانَ أَصَابَ مِنْ مَالِ اللَّهِ بِضْعَةً وَثَمَانِينَ أَلْفًا فَكَسَرَ لَهَا رِبَاعَهُ وَكَرِهَ بِهَا كَفَالَةَ أَوْلَادِهِ فَأَدَّاهَا إِلَى الْخَلِيفَةِ مِنْ بَعْدِهِ وَفَارَقَ الدُّنْيَا تَقِيًّا نَقِيًّا عَلَى مِنْهَاجِ صَاحِبَيْهِ ثُمَّ إِنَّكَ يَا عُمَرُ بُنَيُّ الدُّنْيَا وَلَّدَتْكَ مُلُوكُهَا وَأَلْقَمَتْكَ ثَدْيَيْهَا وَنَبَتَّ فِيهَا تَلْتَمِسُهَا مَظَانَّهَا فَلَمَّا وُلِّيتَهَا أَلْقَيْتَهَا حَيْثُ أَلْقَاهَا اللَّهُ هَجَرْتَهَا وَجَفَوْتَهَا وَقَذِرْتَهَا إِلَّا مَا تَزَوَّدْتَ مِنْهَا فَالْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَلَا بِكَ حَوْبَتَنَا وَكَشَفَ بِكَ كُرْبَتَنَا فَامْضِ وَلَا تَلْتَفِتْ فَإِنَّهُ لَا يَعِزُّ عَلَى الْحَقِّ شَيْءٌ وَلَا يَذِلُّ عَلَى الْبَاطِلِ شَيْءٌ أَقُولُ قَوْلِي وَأَسْتَغْفِرُ اللَّهَ لِي وَلِلْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ قَالَ أَبُو أَيُّوبَ فَكَانَ عُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ يَقُولُ فِي الشَّيْءِ قَالَ لِيَ ابْنُ الْأَهْتَمِ امْضِ وَلَا تَلْتَفِتْ
Мана [Абу Бакар Аль Мишри] [Сулайман Абу Аюб Аль Хузаи] [Яхья бин Саид Аль Умави] [Ма'руф бин Харрабудз Аль Макки] [Халид бин Ма'дан] ҫинчен пӗлтерчӗ, вӑл ҫапла каларӗ: «[Абдулла бин Аль Ахтам] Умар бин Абдулизпа халӑхпа тӗл пулнӑ. Умар нимӗн те туман-ха, сасартӑк ун умне Абдулла бин Аль-Ахтам Рахимахуллах тӑчӗ те ҫавӑнтах сӑмах калама тухрӗ, вӑл Аллах Субханаллаху ва Таалана мухтаса илчӗ, унтан ҫапла каларӗ: «Амма бад». Чӑнах та, Аллах Субхааналлаху ва Таала ҫынсене пултарнӑ, ҫавӑнпа та Ӑна вӗсен пӑхӑнӑвӗ кирлӗ мар, Вӑл яланах вӗсен пӑхӑнманлӑхӗнчен хӑрушсӑр. Ун чухне ҫынсем тӗрлӗ шайра тата тӗрлӗ перспективӑра пулнӑ, арабсем вара чи ирсӗр шайра пулнӑ. Хула ҫыннисем, ял ҫыннисем тата ту ҫинчи ҫынсем тӗнче ырлӑхӗпе унӑн киленӗҫӗнчен пӑрӑнаҫҫӗ, пӗтӗмӗшле илсен, вӗсем Аллахран ыйтма пӗлмеҫҫӗ, Унӑн кӗнекине вуламаҫҫӗ, вилекенсем тамӑкра, ҫул кӑтартса пыма суккӑр та таса мар лару-тӑрура пурӑнакансем, вӗсен шутсӑр нумай йӗрӗнчӗк те йӑлӑхтарса ҫитернӗ ыйтусем пур. Аллах Субханаллаху ва Таала вӗсене Хӑйӗн ырӑлӑхне сарасшӑн пулсан, вӑл вӗсенчен «АЗИЗУН АЛАИХИМ МА АНИТТУМ ХАРИСУН АЛАЙКУМ БИЛ МУМИНИНА РАУФУРРАХИМ» сӑнарлӑ ҫынна янӑ. ӗненекенсем еннелле- -Qs. Тауба патӗнче: 128. Аллах Субханаллаху ва Таала ӑна хӑйӗн пиллӗхне, ырлӑхне, ырӑлӑхне тата пиллӗхне патӑр. Анчах та унӑн мӗнпур ырӑ енӗсем пур пулин те, ҫакӑ вӗсене унӑн ӳтне сиенлеме, ӑна усал ятсем пама чӑрмантарман, вӑл Аллахран калаҫакан кӗнекене йӑтса пынӑ пулин те, Хӑй хушнинчен урӑх нимӗн те каламан, Вӑл ирӗк памасӑр кайман. Ҫавӑнпа та ӑна хӑйӗн чӗрине лӑплантарма, джихад йывӑрлӑхне йӑтма хушсан, унӑн вӑйӗ Аллах Субхааналлаху ва Таала хушнине пурнӑҫлама тӑсӑлнӑ, ҫапла вара Аллах Хӑйӗн ҫирӗплетӗвӗсене уҫса панӑ, Хӑйӗн сӑмахӗсене упранӑ, ҫавӑн пекех хӑйӗн проповедьне кӑтартнӑ. Вӑл вара турра ӗненсе, таса пурӑнса вилнӗ. Унтан ун вырӑнне Абу Бакр Радлияллахуанху ларнӑ та унӑн суннитне тытса пынӑ, унӑн ҫулӗпе кайнӑ, анчах - хӑш-пӗр арабсем тӗнрен пӑрӑннӑ е вӗсенчен кам та пулин ҫавӑн пек тунӑ, унтан Абу Бакр вӗсене йышӑнма килӗшмен - хӑй вилнӗ хыҫҫӑн - Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам унӑн хӗҫне йышӑнас текенсемсӗр пуҫне тата унӑн ҫӗҫҫи ҫинчен ҫыру ҫырнӑ хӑйӗн факелӗпе юлнӑ — унӑн вӑрҫӑ политикине йышӑннӑ — унтан чӑнлӑха хӳтӗлекенсемпе пӗрле вӑл культистсен усаллӑхне пӗтернӗ. Вӑл нихҫан та вӑрҫӑ пуҫарма, вӗсен юнӗпе ҫӗре шӑварма пӑрахман, вӗсене чӑннипех те хӑйсем пӑрахнӑ тӗн ытамне тавӑрса панӑ, вӗсем сирсе янӑ вӗрентӳсене ҫӗнӗрен ҫирӗплетнӗ. Вӑл вара Аллахӑн пуянлӑхне — ганима — ҫамрӑк тӗвесем евӗрлӗ илнӗ, вӗсемпе вӑл ҫырлахнӑ, хӑйӗн ачине кӑкӑр ӗмӗртекен Хабасия хӗрарӑмне илнӗ, ӑна вара вӑл вилсен унӑн пырӗнче пӑкӑ пулнӑ тесе шутланӑ. Юлашкинчен вӑл ҫак ӗҫе хӑй хыҫҫӑнхи халифа панӑ, вара вӑл хӑйӗн тусӗн — пророк саллаллаху алейхи васаллямӑн — манхаджне тытса тӑнипе тӗнчене турра ӗненекен тата тасалӑхлӑ лару-тӑрура хӑварнӑ. Унтан Умар бин Хаттаб ун хыҫҫӑн халиф пулса тӑнӑ; вӑл темиҫе хула туса лартнӑ, ҫирӗплӗхпе йӑвашлӑха пӗрлештернӗ, ҫаннисене тата пӑрусене тавӑрнӑ — ҫакӑ вӑл хӑй мӗн пултарнӑ таран ӗҫленӗ, вӑл ҫак ыйтӑва татса панӑ, вӑрҫӑ валли мӗнпур хатӗрсене хатӗрленӗ, ҫавӑнпа та Мугира бин Сюба Радлияллахуанху чури ӑна ҫӗҫӗпе чиксе вӗлернӗ Radliyallahu'anhu ыйтма ҫынсенчен: «Ҫынсем пур ҫын вӗлерекене ҫирӗплетмелле-и? Ҫын вӗлерекенӗ «Мугира бин Сюба чури» пулни ҫинчен хыпар ҫитсен, вӑл хӑйӗн Ҫӳлхуҫине мухтаса хыттӑн кӑшкӑрнӑ, мӗншӗн тесен ӑна чиксе вӗлерекенӗ ҫын пулман, ҫавӑнпа та вӑл хӑйӗн юнне саккунлӑ тунӑ тесе ҫирӗплетме пултарнӑ. Умар Аллах Субханаллаху ва Таала пуянлӑхӗнчен сакӑрвунӑ пине яхӑн ытларах ӗҫлесе илнӗ, вӑл хӑйӗн ҫуртне те сутнӑ, мӗншӗн тесен вӑл хӑйӗн ачисемшӗн ҫемье пулса тӑрасран хӑранӑ. Вара вӑл ҫав пуянлӑхсене хӑй хыҫҫӑн килнӗ халифа панӑ, вӑл вара — Умар Радлияллахуанху — хӑйӗн тусӗн манхаджӗпе килӗшӳллӗн тӗнчерен турра тасалӑхлӑ лару-тӑрура тухса кайнӑ. Вара, эй, Умар бин Абд Азиз, тӗнче сан валли патшалӑх ҫуратса пачӗ те сана хӑйӗн икӗ ҫӑварне пачӗ, эсӗ вара унта пурӑнмалли вырӑн шыраса ӳснӗ, ҫав влаҫа сана панӑ чухне эсӗ ӑна Аллах Субханаллаху ва Таала ывӑтнӑ ҫӗре пӑрахнӑ, эсӗ ӑна пӑрахнӑ, эсӗ ӑна йӗрӗнчӗк тесе шутланӑ, ӑна хӑвна мӗнле апат-ҫимӗҫпе тивӗҫтермеллине таса мар тесе шутланӑ. Мухтав Аллаха Субхааналлаху ва Таала, Сан пирки пирӗн ҫылӑхсем тасалаҫҫӗ, пирӗн инкексем уҫӑлаҫҫӗ, ҫавӑнпа та малалла ут, каялла ан пӑх, мӗншӗн тесен тӗрӗссине нимӗн те ҫӗнтереймест, тӗрӗс маррине нимӗн те ҫӗнтереймест. Мана ҫак сӑмахсене калани ҫителӗклӗ, эпӗ Аллах Субханаллаху ва Тааларан хамшӑн та, ӗненекенсемпе ӗненекенсемшӗн те каҫару ыйтатӑп. Халид бин Мадан Рахимахуллах ҫапла каланӑ: «Умар бин Абдул Азиз темскер каларӗ». Ибн Хайцам мана каларӗ: «Малалла кай та каялла ан пӑх. '
Hadith
Imam Darimi : 92
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ زَيْدٍ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مَالِكٍ النُّكْرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو الْجَوْزَاءِ أَوْسُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قُحِطَ أَهْلُ الْمَدِينَةِ قَحْطًا شَدِيدًا فَشَكَوْا إِلَى عَائِشَةَ فَقَالَتْ انْظُرُوا قَبْرَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاجْعَلُوا مِنْهُ كِوًى إِلَى السَّمَاءِ حَتَّى لَا يَكُونَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ السَّمَاءِ سَقْفٌ قَالَ فَفَعَلُوا فَمُطِرْنَا مَطَرًا حَتَّى نَبَتَ الْعُشْبُ وَسَمِنَتْ الْإِبِلُ حَتَّى تَفَتَّقَتْ مِنْ الشَّحْمِ فَسُمِّيَ عَامَ الْفَتْقِ
Пире [Абу Нуман] каласа пачӗ [Саид бин Заид] каласа пачӗ [Умар бин Малик Ан Нукри] пире [Абу Аль Джауза` Аус бин Абдуллах] каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ: «Пӗррехинче Медина ҫыннисем питӗ хаяр типӗ ҫанталӑкра пулнӑ, ҫав вӑхӑтра вӗсем [Айсях Рад] патне ӳпкелешнӗ, унтан вӑл Гахана ҫапла каланӑ: пророкӑн вилтӑприйӗ, тӳпе еннелле шӑтӑк тӑвӑр та унпа тӳпе хушшинче тӑрӑ ан пултӑр. Унтан Абу Аль Джауза хӑйӗн калавне малалла тӑсрӗ: «Унтан Медина ҫыннисем Айся Радлияллахуанха хушнине турӗҫ, ҫакӑн хыҫҫӑн ҫумӑр ҫурӗ, курӑк ӳсрӗ, выльӑх-чӗрлӗх сывӑ пулчӗ. Ҫавӑнпа та ҫав ҫула ҫӗнтерӳ ҫулӗ теҫҫӗ».
Hadith
Imam Darimi : 93
أَخْبَرَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ قَالَ لَمَّا كَانَ أَيَّامُ الْحَرَّةِ لَمْ يُؤَذَّنْ فِي مَسْجِدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا وَلَمْ يُقَمْ وَلَمْ يَبْرَحْ سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ مِنْ الْمَسْجِدِ وَكَانَ لَا يَعْرِفُ وَقْتَ الصَّلَاةِ إِلَّا بِهَمْهَمَةٍ يَسْمَعُهَا مِنْ قَبْرِ النَّبِيِّ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ
Пире [Марван бин Мухаммед] [Саид бин Абдул Азизран] ҫапла пӗлтернӗччӗ: «Хӑрушӑ типӗ ҫанталӑк пулнӑ чухне Набави мечӗтӗнче виҫӗ хутчен кӗлӗ тума чӗнмен, икама та пулман. Тата, [Саид бин Аль Мусайиб] пророкӑн мечӗчӗнчен тухман. Вӑл кӗлӗ вӑхӑтне пӗлмен, пророк саллаллаху алейхи васаллам вилтӑприйӗ енчен сасӑсем илтнӗ хыҫҫӑн ҫеҫ. Унтан унӑн пӗлтерӗшне каласа пачӗ.
Hadith
Imam Darimi : 94
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ حَدَّثَنِي خَالِدٌ هُوَ ابْنُ يَزِيدَ عَنْ سَعِيدٍ هُوَ ابْنُ أَبِي هِلَالٍ عَنْ نُبَيْهِ بْنِ وَهْبٍ أَنَّ كَعْبًا دَخَلَ عَلَى عَائِشَةَ فَذَكَرُوا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ كَعْبٌ مَا مِنْ يَوْمٍ يَطْلُعُ إِلَّا نَزَلَ سَبْعُونَ أَلْفًا مِنْ الْمَلَائِكَةِ حَتَّى يَحُفُّوا بِقَبْرِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَضْرِبُونَ بِأَجْنِحَتِهِمْ وَيُصَلُّونَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا أَمْسَوْا عَرَجُوا وَهَبَطَ مِثْلُهُمْ فَصَنَعُوا مِثْلَ ذَلِكَ حَتَّى إِذَا انْشَقَّتْ عَنْهُ الْأَرْضُ خَرَجَ فِي سَبْعِينَ أَلْفًا مِنْ الْمَلَائِكَةِ يَزِفُّونَهُ
Пире [Абдулла бин Салих] мана каласа пачӗ, [Аль Лайц] мана, [Халид Ибну Язид], [Саид Ибну Абу Хилал] [Нубайх бин Вахб] каларӗ, Кааб Айсях Радлияллахуанха патне килни ҫинчен. Унтан юлташӗсем пророк ятне асӑннӑ, [Кааб] ҫапла каланӑ: «Пӗр кун та иртмест, пин ангел анса пророкӑн вилтӑприне хупӑрласа илмесен, вӗсем ҫуначӗсене сулкаласа пророк саллаллахи умне кӗлтунӑ. Каҫ пуличчен вӗсем тӳпенелле ҫӗкленчӗҫ, вӗсем пекех ангелсем анчӗҫ те унчченхи пекех ӗҫсем турӗҫ, ҫӗр ҫурӑлса кайсан, вӑл ҫитмӗл пин ангелпа пӗрле тухрӗ.
Hadith
Imam Darimi : 95
أَخْبَرَنَا أَبُو عَاصِمٍ أَخْبَرَنَا ثَوْرُ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنِي خَالِدُ بْنُ مَعْدَانَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ عِرْبَاضِ بْنِ سَارِيَةَ قَالَ صَلَّى لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاةَ الْفَجْرِ ثُمَّ وَعَظَنَا مَوْعِظَةً بَلِيغَةً ذَرَفَتْ مِنْهَا الْعُيُونُ وَوَجِلَتْ مِنْهَا الْقُلُوبُ فَقَالَ قَائِلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَأَنَّهَا مَوْعِظَةُ مُوَدِّعٍ فَأَوْصِنَا فَقَالَ أُوصِيكُمْ بِتَقْوَى اللَّهِ وَالسَّمْعِ وَالطَّاعَةِ وَإِنْ كَانَ عَبْدًا حَبَشِيًّا فَإِنَّهُ مَنْ يَعِشْ مِنْكُمْ بَعْدِي فَسَيَرَى اخْتِلَافًا كَثِيرًا فَعَلَيْكُمْ بِسُنَّتِي وَسَنَّةِ الْخُلَفَاءِ الرَّاشِدِينَ الْمَهْدِيِّينَ عَضُّوا عَلَيْهَا بِالنَّوَاجِذِ وَإِيَّاكُمْ وَالْمُحْدَثَاتِ فَإِنَّ كُلَّ مُحْدَثَةٍ بِدْعَةٌ و قَالَ أَبُو عَاصِمٍ مَرَّةً وَإِيَّاكُمْ وَمُحْدَثَاتِ الْأُمُورِ فَإِنَّ كُلَّ بِدْعَةٍ ضَلَالَةٌ
Пире [Абу Ашим] каласа пачӗ [Цаур бин Язид] мана [Халид бин Мадан] [Абдур Рахман бин Амр] [Ирбадл бин Сариах] ҫинчен каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам пирӗнпе пӗрле ирхи кӗлӗ турӗ, унтан вӑл ҫав тери тарӑн канаш пачӗ, пирӗн куҫҫуль юхрӗ, чӗре чӗтресе илчӗ, унтан такам ыйтрӗ; Эй, Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллам, ҫак канаш эсӗ панӑ юлашки сӑмах пулнӑ пек, пире халал пар. Унтан вӑл ҫапла каланӑ: «Эпӗ сире Аллахран хӑрама хушатӑп, ертсе пыракансене яланах итлеме тата пӑхӑнма хушатӑп, вӑл Хабасия чури пулсан та, сирӗнтен кам та пулин ман хыҫҫӑн пурӑнать, ҫавӑ нумай уйрӑмлӑх курӗ, вара эсир манӑн сунна тата хулаурфаурасӑн тӳрӗ сунна тӑрӑх кайӑр, ӑна хӑвӑрӑн молярлӑ суннапа пӗрле тытса тӑмалла ҫирӗппӗн-, ҫӗнӗ япаласемпе пуринпе те асӑрхануллӑ пулӑр -бид`ах тӗслӗхӗ-, мӗншӗн тесен ҫӗнни бид`ах'. Абу-Ашим каланӑ: «Эсир тӗнре ҫӗнӗ япаласенчен асӑрханмалла, мӗншӗн тесен кашни бидах еретик».
Hadith
Imam Darimi : 96
أَخْبَرَنَا أَبُو الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ عَنْ يُونُسَ بْنِ يَزِيدَ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ كَانَ مَنْ مَضَى مِنْ عُلَمَائِنَا يَقُولُونَ الِاعْتِصَامُ بِالسُّنَّةِ نَجَاةٌ وَالْعِلْمُ يُقْبَضُ قَبْضًا سَرِيعًا فَنَعْشُ الْعِلْمِ ثَبَاتُ الدِّينِ وَالدُّنْيَا وَفِي ذَهَابِ الْعِلْمِ ذَهَابُ ذَلِكَ كُلِّهِ
Пире пӗлтернӗ [Абу Аль Мугира] пире [Аль `Аузай] [Юнус бин Язидран] [Аз Зухрирен] вӑл ҫапла каланӑ: «Пирӗн ученӑйсенчен пӗри те ҫухатман, анчах вӗсем ҫапла каланӑ: «Сунна ҫине пӑхӑнни — ӑнӑҫу, пӗлӳ вара хӑвӑрт пӑрахӑҫланать, ҫакна тытса тӑни — тӗне тата пӗтӗм пӗлӗве ҫухатни пулать ҫавӑ ҫухалнӑ».
Hadith
Imam Darimi : 97
أَخْبَرَنَا أَبُو الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي عَمْرٍو السَّيْبَانِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الدَّيْلَمِيِّ قَالَ بَلَغَنِي أَنَّ أَوَّلَ الدِّينِ تَرْكًا السُّنَّةُ يَذْهَبُ الدِّينُ سُنَّةً سُنَّةً كَمَا يَذْهَبُ الْحَبْلُ قُوَّةً قُوَّةً
Пире [Абу Аль-Мугира] [Аль-Аузай] [Яхья бин Абу Амр Ас Сайбанирен] [Абдулла бин Ад Дайлами] ҫапла каланӑ: «Мана ҫакӑн пек хыпар ҫитрӗ: пӑрахса хӑварнӑ тӗнӗн пӗрремӗш ыйтӑвӗ — сунна, ҫак тӗн хӑйӗн хӗвелне пӗрерӗн-пӗрерӗн ҫухатать сахал'.
Hadith
Imam Darimi : 98
أَخْبَرَنَا أَبُو الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ عَنْ حَسَّانَ قَالَ مَا ابْتَدَعَ قَوْمٌ بِدْعَةً فِي دِينِهِمْ إِلَّا نَزَعَ اللَّهُ مِنْ سُنَّتِهِمْ مِثْلَهَا ثُمَّ لَا يُعِيدُهَا إِلَيْهِمْ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ
Пире ҫапла пӗлтернӗ: [Абу Аль-Мугира] пире [Аль-Аузай] [Хассанран] ҫапла каланӑ: «Хӑйӗн тӗнӗнче бида тӑвакан халӑх мар, анчах та Аллах Субханаллаху ва Таала вӗсен суннӑран ҫавӑн пек бида пайӗсене кӑларса пӑрахать, вара вӗсем чӗрӗлӳ кунӗччен каялла таврӑнмасть».
Hadith
Imam Darimi : 99
أَخْبَرَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ قَالَ مَا ابْتَدَعَ رَجُلٌ بِدْعَةً إِلَّا اسْتَحَلَّ السَّيْفَ
Пире [Муслим бин Ибрагим] пӗлтернӗ [Вухайб] пире [Айюб] [Абу Килаба] ҫапла каланӑ: «Хӗҫпе касма ирӗк памасан, никам та еретик тумасть».
Hadith
Imam Darimi : 100
أَخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ قَالَ إِنَّ أَهْلَ الْأَهْوَاءِ أَهْلُ الضَّلَالَةِ وَلَا أَرَى مَصِيرَهُمْ إِلَّا النَّارَ فَجَرِّبْهُمْ فَلَيْسَ أَحَدٌ مِنْهُمْ يَنْتَحِلُ قَوْلًا أَوْ قَالَ حَدِيثًا فَيَتَنَاهَى بِهِ الْأَمْرُ دُونَ السَّيْفِ وَإِنَّ النِّفَاقَ كَانَ ضُرُوبًا ثُمَّ تَلَا { وَمِنْهُمْ مَنْ عَاهَدَ اللَّهَ } { وَمِنْهُمْ مَنْ يَلْمِزُكَ فِي الصَّدَقَاتِ } { وَمِنْهُمْ الَّذِينَ يُؤْذُونَ النَّبِيَّ } فَاخْتَلَفَ قَوْلُهُمْ وَاجْتَمَعُوا فِي الشَّكِّ وَالتَّكْذِيبِ وَإِنَّ هَؤُلَاءِ اخْتَلَفَ قَوْلُهُمْ وَاجْتَمَعُوا فِي السَّيْفِ وَلَا أَرَى مَصِيرَهُمْ إِلَّا النَّارَ قَالَ حَمَّادٌ ثُمَّ قَالَ أَيُّوبُ عِنْدَ ذَا الْحَدِيثِ أَوْ عِنْدَ الْأَوَّلِ وَكَانَ وَاللَّهِ مِنْ الْفُقَهَاءِ ذَوِي الْأَلْبَابِ يَعْنِي أَبَا قِلَابَةَ
Пире каласа пачӗ [Сулайман бин Харб] пире [Хаммад бин Заид] [Айюбран] [Абу-Килабаран] вӑл ҫапла каланӑ: «Чӑнах та, ҫӑткӑнлӑха пуҫҫапакансем — аташса кайнӑ ҫынсем, эпӗ вӗсем ҫулҫӳревӗн вӗҫне тамӑксӑр пуҫне курмастӑп. Вӗсене тӗрӗслесе пӑхӑр. Вӗсенчен пӗри те пӗр сӑмах та илсе кӑтартмарӗ, нимӗн те чӗнмерӗ, анчах ыйту хӗҫ ҫеҫ пулса тӑчӗ. Тӗрӗссипе, икӗпитлӗх вӗсен характерӗ пулса тӑнӑ. Унтан вӑл «ВА МИНХУМ МАН АХАДАЛЛАХА» сӑвва вуласа пачӗ. Таубӑра: 75-, тата 'WA MINHUM MAN YALMIZUKA FIS SHADAQAAT' сӑвӑ йӗрки -Вӗсен хушшинче сире закат валеҫесси пирки критиклекен ҫынсем те пур- -Qs. Тауба патӗнче: 58-, тата «ВАМИНХУМУЛЛАДЗИНА Ю`ДЗУУНАНАБИЯ» сӑвӑ йӗрки - Вӗсен хушшинче «икӗпитсем» пур, вӗсем пророка саллаллаху алейхи васаллам кӳрентернӗ- -Qs. Аттаубах: 116-,. Унтан вӗсем пӗр-пӗринпе килӗшмесӗр, иккӗленӳпе, суяпа пӗр ҫӗре пухӑннӑ. Тӗрӗссипе, вӗсем шухӑш-кӑмӑлпа уйрӑлса тӑраҫҫӗ, хӗҫ ҫапӑҫӑвӗнче пӗрлешсе тӑраҫҫӗ. Эпӗ вӗсен ҫулне тамӑка ҫеҫ куратӑп». Хаммад каланӑ: «Айюб ҫак хадис е малтанхи хадис ҫинчен каланӑ, Аллах Субханаллаху ва Таала ячӗпе, вӑл чи ӑслӑ юристсенчен пӗри пулнӑ, эпӗ Абу Килаба ҫинчен калатӑп».
