Imam Darimi (الامام الدارمي) - 3469 Hadith
Hadith
Imam Darimi : 41
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي خَلَفٍ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ أَبِي طَلْحَةَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُومُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ فَيُسْنِدُ ظَهْرَهُ إِلَى جِذْعٍ مَنْصُوبٍ فِي الْمَسْجِدِ فَيَخْطُبُ النَّاسَ فَجَاءَهُ رُومِيٌّ فَقَالَ أَلَا أَصْنَعُ لَكَ شَيْئًا تَقْعُدُ عَلَيْهِ وَكَأَنَّكَ قَائِمٌ فَصَنَعَ لَهُ مِنْبَرًا لَهُ دَرَجَتَانِ وَيَقْعُدُ عَلَى الثَّالِثَةِ فَلَمَّا قَعَدَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى ذَلِكَ الْمِنْبَرِ خَارَ الْجِذْعُ كَخُوَارِ الثَّوْرِ حَتَّى ارْتَجَّ الْمَسْجِدُ حُزْنًا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَزَلَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْمِنْبَرِ فَالْتَزَمَهُ وَهُوَ يَخُورُ فَلَمَّا الْتَزَمَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَكَنَ ثُمَّ قَالَ أَمَا وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ لَوْ لَمْ أَلْتَزِمْهُ لَمَا زَالَ هَكَذَا إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ حُزْنًا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَمَرَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدُفِنَ
Безгә Мөхәммәд бин Әхмәд бин Әбу Хәләф сөйләде, Гомәр бин Юныс әйтте: Икримә бин Әммар сөйләде, Исхак бин Әбу Талха әйтте, Әнәс бин Малик әйтте: Пәйгамбәр صلى الله عليه وسلم элек җомга көннәрендә мәчеттә кадалган агачка аркасын куеп вәгазь сөйләгән һәм халыкка вәгазь сөйләгән. Шуннан соң Римнан бер кеше килеп: "Сезгә утырып, басып торуыгызны күрерлек урын ясап биримме?" – диде. Шулай итеп, ул үзенә ике баскычлы мәйданчык ясады һәм өченче катта утырды. Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) минбәргә утыргач, агач кәүсәсе үгезнең ыңгырашуы кебек ыңгырашты, бөтен мәчет шау-шу куптарды. Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) артта калуына кайгырды. Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) шунда ук минбәрдән төшеп, агачка якынлашты, агач әле дә ыңгырашып торганда аны кочаклады. Ул аны кочаклап торгач, агач тынып калды. Аннары ул: «Җаным Аның кулында булган Зат белән ант итәм, әгәр мин аны кочакламасам, Аллаһның Рәсүле (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) тарафыннан калдырылу кайгысыннан ул Кыямәт көненә кадәр шулай калыр иде», – диде. Шуннан соң Аллаһның Рәсүле (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) аны күмәргә боерды, һәм ул эшләнде.
Hadith
Imam Darimi : 42
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ أَبَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمُحَارِبِيُّ عَنْ عَبْدِ الْوَاحِدِ بْنِ أَيْمَنَ الْمَكِّيِّ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قُلْتُ لِجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ حَدِّثْنِي بِحَدِيثٍ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَمِعْتَهُ مِنْهُ أَرْوِيهِ عَنْكَ فَقَالَ جَابِرٌ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ الْخَنْدَقِ نَحْفُرُهُ فَلَبِثْنَا ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ لَا نَطْعَمُ طَعَامًا وَلَا نَقْدِرُ عَلَيْهِ فَعَرَضَتْ فِي الْخَنْدَقِ كُدْيَةٌ فَجِئْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذِهِ كُدْيَةٌ قَدْ عَرَضَتْ فِي الْخَنْدَقِ فَرَشَشْنَا عَلَيْهَا الْمَاءَ فَقَامَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَبَطْنُهُ مَعْصُوبٌ بِحَجَرٍ فَأَخَذَ الْمِعْوَلَ أَوْ الْمِسْحَاةَ ثُمَّ سَمَّى ثَلَاثًا ثُمَّ ضَرَبَ فَعَادَتْ كَثِيبًا أَهْيَلَ فَلَمَّا رَأَيْتُ ذَلِكَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ ايْذَنْ لِي قَالَ فَأَذِنَ لِي فَجِئْتُ امْرَأَتِي فَقُلْتُ ثَكِلَتْكِ أُمُّكِ فَقُلْتُ قَدْ رَأَيْتُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَيْئًا لَا صَبْرَ لِي عَلَيْهِ فَهَلْ عِنْدَكِ مِنْ شَيْءٍ فَقَالَتْ عِنْدِي صَاعٌ مِنْ شَعِيرٍ وَعَنَاقٌ قَالَ فَطَحَنَّا الشَّعِيرَ وَذَبَحْنَا الْعَنَاقَ وَسَلَخْتُهَا وَجَعَلْتُهَا فِي الْبُرْمَةِ وَعَجَنْتُ الشَّعِيرَ ثُمَّ رَجَعْتُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَبِثْتُ سَاعَةً ثُمَّ اسْتَأْذَنْتُهُ الثَّانِيَةَ فَأَذِنَ لِي فَجِئْتُ فَإِذَا الْعَجِينُ قَدْ أَمْكَنَ فَأَمَرْتُهَا بِالْخَبْزِ وَجَعَلْتُ الْقِدْرَ عَلَى الْأَثَاثِي قَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِنَّمَا هِيَ الْأَثَافِيُّ وَلَكِنْ هَكَذَا قَالَ ثُمَّ جِئْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ إِنَّ عِنْدَنَا طُعَيِّمًا لَنَا فَإِنْ رَأَيْتَ أَنْ تَقُومَ مَعِي أَنْتَ وَرَجُلٌ أَوْ رَجُلَانِ مَعَكَ فَقَالَ وَكَمْ هُوَ قُلْتُ صَاعٌ مِنْ شَعِيرٍ وَعَنَاقٌ فَقَالَ ارْجِعْ إِلَى أَهْلِكَ وَقُلْ لَهَا لَا تَنْزِعْ الْقِدْرَ مِنْ الْأَثَافِيِّ وَلَا تُخْرِجْ الْخُبْزَ مِنْ التَّنُّورِ حَتَّى آتِيَ ثُمَّ قَالَ لِلنَّاسِ قُومُوا إِلَى بَيْتِ جَابِرٍ قَالَ فَاسْتَحْيَيْتُ حَيَاءً لَا يَعْلَمُهُ إِلَّا اللَّهُ فَقُلْتُ لِامْرَأَتِي ثَكِلَتْكِ أُمُّكِ قَدْ جَاءَكِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِأَصْحَابِهِ أَجْمَعِينَ فَقَالَتْ أَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَأَلَكَ كَمْ الطَّعَامُ فَقُلْتُ نَعَمْ فَقَالَتْ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَدْ أَخْبَرْتَهُ بِمَا كَانَ عِنْدَنَا قَالَ فَذَهَبَ عَنِّي بَعْضُ مَا كُنْتُ أَجِدُ وَقُلْتُ لَقَدْ صَدَقْتِ فَجَاءَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدَخَلَ ثُمَّ قَالَ لِأَصْحَابِهِ لَا تَضَاغَطُوا ثُمَّ بَرَّكَ عَلَى التَّنُّورِ وَعَلَى الْبُرْمَةِ قَالَ فَجَعَلْنَا نَأْخُذُ مِنْ التَّنُّورِ الْخُبْزَ وَنَأْخُذُ اللَّحْمَ مِنْ الْبُرْمَةِ فَنُثَرِّدُ وَنَغْرِفُ لَهُمْ وَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيَجْلِسْ عَلَى الصَّحْفَةِ سَبْعَةٌ أَوْ ثَمَانِيَةٌ فَإِذَا أَكَلُوا كَشَفْنَا عَنْ التَّنُّورِ وَكَشَفْنَا عَنْ الْبُرْمَةِ فَإِذَا هُمَا أَمْلَأُ مَا كَانَا فَلَمْ نَزَلْ نَفْعَلُ ذَلِكَ كُلَّمَا فَتَحْنَا التَّنُّورَ وَكَشَفْنَا عَنْ الْبُرْمَةِ وَجَدْنَاهُمَا أَمْلَأَ مَا كَانَا حَتَّى شَبِعَ الْمُسْلِمُونَ كُلُّهُمْ وَبَقِيَ طَائِفَةٌ مِنْ الطَّعَامِ فَقَالَ لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ النَّاسَ قَدْ أَصَابَتْهُمْ مَخْمَصَةٌ فَكُلُوا وَأَطْعِمُوا فَلَمْ نَزَلْ يَوْمَنَا ذَلِكَ نَأْكُلُ وَنُطْعِمُ قَالَ وَأَخْبَرَنِي أَنَّهُمْ كَانُوا ثَمَانَ مِائَةٍ أَوْ قَالَ ثَلَاثَ مِائَةٍ قَالَ أَيْمَنُ لَا أَدْرِي أَيُّهُمَا قَالَ
Безгә [Абдуллаһ бин Гомәр бин Әбан] безгә [Абдуллаһ бин Мөхәммәд Әл Мөхариба] [Абдуллаһ бин Айман Әл Мәкки] [әтисеннән] сөйләде ул: "Мин Җәбир бин Абдуллаһ Радлиаллаһуга әйттем: ул: "Миңа Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән, аннан ишеткән һәм мин дә сездән сөйли алырлык хәдис сөйлә", - диде. Җәбир әйтте: "Моңа кадәр без Хәндәк сугышы вакытында Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәлам белән бергә идек һәм окоплар казыдык. Өч көн ашамадык һәм ризык таба алмадык. Аннары чокырда каты туфрак кисәге таптым, шуңа күрә Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәлам янына бардым. Мин: "Әй Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәлам, бу каты җир бу чокырны казырга комачаулады, хәтта без аңа су сипсәк тә", - дидем. Аннары Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам корсагын таш белән бәйләп торды, аннары китмән алды һәм өч тапкыр "Бисмилләһ" укыды. Ул аны сукты һәм йомшак тузанга әйләндерде. Мин Рәсүлүллаһның (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) хәлен күргәч, аңа: "Әй Аллаһның Илчесе, миңа бераз вакытка өйгә кайтырга рөхсәт ит, аннары ул миңа бераз вакытка өйгә кайтырга рөхсәт итте", - дидем. Аннары мин хатыным янына килеп: "Хәл чыннан да җитди", - дидем. Хатыныма: "Мин Рәсүлүллаһның (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) хәлен күрдем, ул мине тотып тора алмады. Ашарга берәр нәрсәң бармы?" - дип җавап бирде. Ул: "Бер ша' эре он һәм бер ана кәҗә баласы гына бар", - диде. Җәбир әйтте: "Аннары без эре онны чәйнәргә яраклы итеп вакладык һәм бер улакны суеп, тиресен аерып, чүлмәккә салдык. Мин он басарга дәвам иттем, аннары Пәйгамбәрүллаһ (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) янына кайттым һәм бераз тынып калдым. Аннары мин икенче тапкыр өйгә кайтырга рөхсәт сорадым. Ул миңа рөхсәт бирде, шуңа күрә мин хатыным белән очрашкач, бодай камыры әзер булып чыкты, шуңа күрә мин хатыныма икмәк пешерергә куштым һәм казанны таш өстенә куйдым. Абдуррахман әйтте: "Мәгънәсе мич/аш бүлмәсе өстендә". Аннары Җәбир әйтте: "Аннары мин Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам белән очраштым." Аннары мин аңа әйттем: "Минем ризык күп түгел, әй, теләсәң, әй Аллаһның Илчесе, минем өйгә бер яки ике кеше белән генә килә аласың." Ул сорады: "Күпме ризык бар?" Мин җавап бирдем: "Бер бодай бөртеге һәм бер кәҗә генә." Шуннан соң Рәсүл әйтте: "Шулай ук, гаиләң янына кайт һәм аңа мин килгәнче казанны аш бүлмәсеннән күтәрмәскә һәм икмәкне тостердан алмаска куш." Аннары ул юлдашларына әйтте: "Әйдәгез, Җәбирнең өенә барыйк." Җәбир әйтте: "Мин бик җитди ояттан оялдым, моны Аллаһтан башка беркем дә белми." '- -чөнки пәйгамбәр дусларын чакырды, хәтта ризык күләме күп булмаса да- --- Мин хатыныма әйттем: 'Вау... проблема җитдиләнә бара... Аллаһ илчесе барлык дуслары белән килде.' Хатыным: 'Рәсул сездән алдарак бездә күпме ризык барлыгын сорадымы?' - диде. Мин: 'Әйе, мин аңлаттым' - дип җавап бирдем! Аннары хатыным: 'Аллаһ һәм Аның илчесе яхшырак белә, сез аңа күпме ризык барлыгын хәбәр иттегез' - диде. Җәбир әйтте: 'Хатынымның сүзләре мине борчыган бар нәрсәдән тынычландырды.' Аннары мин аңа әйттем: 'Сез чыннан да хаклы.' Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам килеп керде, аннары юлдашларына: 'Сак булыгыз, сезне тыгызламасыннар!' - диде. Шуннан соң Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәлам тостер һәм казанга фатиха бирде. Җәбир әйтте: 'Аннары без мичтән икмәкне һәм казаннан итне алдык, аннары аны болгаттык һәм аларга кашык белән бирдек. Шуннан соң Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: «Җиде яки сигез кеше бер тәлинкәгә утырсын». Алар ашап бетергәч, без мичнең капкачын һәм казанны ачтык һәм икесен дә элеккечә туйганнарын күрдек. Бу хәл барлык мөселманнар туйганчы һәм бераз гына ризык калганчы дәвам итте. Шуннан соң Аллаһның Илчесе саллаһу галәйһи вәссәлам безгә әйтте: «Чыннан да, кешеләр барысы да туйдылар, хәзер сез һәм гаиләгез ашагыз!» Шулай итеп, без ул көнне күп тапкырлар бер үк икмәк һәм ит белән ашадык. Җәбир әйтте: «Миңа Җәбир өендә ашаган сәхабәләрнең саны якынча сигез йөз яки өч йөз дип әйттеләр». Айман әйтте: «Мин бу саннарның кайсысы дөрес икәнен белмим».
Hadith
Imam Darimi : 43
أَخْبَرَنَا زَكَرِيَّا بْنُ عَدِيٍّ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ هُوَ ابْنُ عَمْرٍو عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ أَمَرَ أَبُو طَلْحَةَ أُمَّ سُلَيْمٍ أَنْ تَجْعَلَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ طَعَامًا يَأْكُلُ مِنْهُ قَالَ ثُمَّ بَعَثَنِي أَبُو طَلْحَةَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَيْتُهُ فَقُلْتُ بَعَثَنِي إِلَيْكَ أَبُو طَلْحَةَ فَقَالَ لِلْقَوْمِ قُومُوا فَانْطَلَقَ وَانْطَلَقَ الْقَوْمُ مَعَهُ فَقَالَ أَبُو طَلْحَةَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّمَا صَنَعْتُ طَعَامًا لِنَفْسِكَ خَاصَّةً فَقَالَ لَا عَلَيْكَ انْطَلِقْ قَالَ فَانْطَلَقَ وَانْطَلَقَ الْقَوْمُ قَالَ فَجِيءَ بِالطَّعَامِ فَوَضَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَدَهُ وَسَمَّى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ ائْذَنْ لِعَشَرَةٍ قَالَ فَأَذِنَ لَهُمْ فَقَالَ كُلُوا بِاسْمِ اللَّهِ فَأَكَلُوا حَتَّى شَبِعُوا ثُمَّ قَامُوا ثُمَّ وَضَعَ يَدَهُ كَمَا صَنَعَ فِي الْمَرَّةِ الْأُولَى وَسَمَّى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ ائْذَنْ لِعَشَرَةٍ فَأَذِنَ لَهُمْ فَقَالَ كُلُوا بِاسْمِ اللَّهِ فَأَكَلُوا حَتَّى شَبِعُوا ثُمَّ قَامُوا حَتَّى فَعَلَ ذَلِكَ بِثَمَانِينَ رَجُلًا قَالَ وَأَكَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَهْلُ الْبَيْتِ وَتَرَكُوا سُؤْرًا
Безгә [Зәкәрия бин Әди] безгә [Убайдуллаһ ибн Әмр] [Габдел Малик бин Умайр] [Габдел Рахман бин Әбү Ләйлә] [Әнәс бин Мәлик] сөйләде ул болай диде: Әбу Талха Өмм Сөләймгә Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламгә ашарга ризык әзерләп бирергә кушты. Ул әйтте: "Аннары Әбу Талха мине Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламгә җибәрде. Мин аның белән очраштым, аннары мин әйттем: Әбу Талха мине патшага җибәрде, ул әйтте: "Әй мөселманнар, әйдәгез", - диде. Ул китте, һәм сәхабәләре киттеләр. Хикәяләүче әйтте: "Аннары ризык китерелде, аннары Аллаһның пәйгамбәре саллаһу галәйһи вәссәлам кулларын куйды һәм ризыкка бәрәкәт дога кылды һәм әйтте: "Ун кешегә бирегез", - диде. Хикәяләүче әйтте: "Аннары аларга ризык бирелде. Аннары ул әйтте: "Аллаһ Сүбхәнәһү вә Тәгалә исеме белән ашагыз". Аннары алар туйганчы ашадылар, аннары тордылар, ул моны сиксән кешегә эшләсен өчен. Риваят итүче болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам йорт хуҗасы белән ашады, һәм анда әле зур савыт калды.
Hadith
Imam Darimi : 44
أَخْبَرَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبَانُ هُوَ الْعَطَّارُ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ أَبِي عُبَيْدٍ أَنَّهُ طَبَخَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قِدْرًا فَقَالَ لَهُ نَاوِلْنِي الذِّرَاعَ وَكَانَ يُعْجِبُهُ الذِّرَاعُ فَنَاوَلَهُ الذِّرَاعَ ثُمَّ قَالَ نَاوِلْنِي الذِّرَاعَ فَنَاوَلَهُ ذِرَاعًا ثُمَّ قَالَ نَاوِلْنِي الذِّرَاعَ فَقُلْتُ يَا نَبِيَّ اللَّهِ وَكَمْ لِلشَّاةِ مِنْ ذِرَاعٍ فَقَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ أَنْ لَوْ سَكَتَّ لَأُعْطِيتُ أَذْرُعًا مَا دَعَوْتُ بِهِ
Безгә [Мөслим бин Ибраһим] безгә [Әбән әл-Әсәр] безгә [Катада] [Сияхр бин Хәусяб] [Әбү Убәйд] пәйгамбәргә салла-галәйһиссәлам өчен казан пешергәнлеген сөйләде. Аннары ул аңа: "Миңа чәмпил бир", - диде, һәм аның иң яраткан ризыгы чәмпил ите иде. Ул шулай ук Пәйгамбәргә салла-галәйһиссәламгә сөяк сөягеннән бер өлеш бирде. Аннары ул: "Зинһар, миңа сөяк сөяге ите бир", - диде, һәм ул аңа сөяк сөяге ите бирде", - диде. Аннары ул тагын: "Миңа арка сөяге ите бир", - диде. Мин: "Әй Аллаһ пәйгамбәре, Сөбхәнәһү вә Тәгалә - чыннан да, кәҗәнең ничә аркасы бар?" - дип сорадым. Ул җавап бирде: "Мин Аның кулында булган Зат белән ант итәм, әгәр син тын гына булсаң, син миңа сораган сөяк сөяге ите бирә алыр идең".
Hadith
Imam Darimi : 45
أَخْبَرَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ نُبَيْحٍ الْعَنَزِيِّ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْمُشْرِكِينَ لِيُقَاتِلَهُمْ فَقَالَ أَبِي عَبْدُ اللَّهِ يَا جَابِرُ لَا عَلَيْكَ أَنْ تَكُونَ فِي نَظَّارِي أَهْلِ الْمَدِينَةِ حَتَّى تَعْلَمَ إِلَى مَا يَصِيرُ أَمْرُنَا فَإِنِّي وَاللَّهِ لَوْلَا أَنِّي أَتْرُكُ بَنَاتٍ لِي بَعْدِي لَأَحْبَبْتُ أَنْ تُقْتَلَ بَيْنَ يَدَيَّ قَالَ فَبَيْنَمَا أَنَا فِي النَّظَّارِينَ إِذْ جَاءَتْ عَمَّتِي بِأَبِي وَخَالِي لِتَدْفِنَهُمَا فِي مَقَابِرِنَا فَلَحِقَ رَجُلٌ يُنَادِي إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تَرُدُّوا الْقَتْلَى فَتَدْفِنُوهَا فِي مَضَاجِعِهَا حَيْثُ قُتِلَتْ فَرَدَدْنَاهُمَا فَدَفَنَّاهُمَا فِي مَضْجَعِهِمَا حَيْثُ قُتِلَا فَبَيْنَا أَنَا فِي خِلَافَةِ مُعَاوِيَةَ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ إِذْ جَاءَنِي رَجُلٌ فَقَالَ يَا جَابِرُ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ لَقَدْ أَثَارَ أَبَاكَ عُمَّالُ مُعَاوِيَةَ فَبَدَا فَخَرَجَ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ فَانْطَلَقْتُ إِلَيْهِ فَوَجَدْتُهُ عَلَى النَّحْوِ الَّذِي دَفَنْتُهُ لَمْ يَتَغَيَّرْ إِلَّا مَا لَمْ يَدَعْ الْقَتِيلَ قَالَ فَوَارَيْتُهُ وَتَرَكَ أَبِي عَلَيْهِ دَيْنًا مِنْ التَّمْرِ فَاشْتَدَّ عَلَيَّ بَعْضُ غُرَمَائِهِ فِي التَّقَاضِي فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبِي أُصِيبَ يَوْمَ كَذَا وَكَذَا وَإِنَّهُ تَرَكَ عَلَيْهِ دَيْنًا مِنْ التَّمْرِ وَإِنَّهُ قَدْ اشْتَدَّ عَلَيَّ بَعْضُ غُرَمَائِهِ فِي الطَّلَبِ فَأُحِبُّ أَنْ تُعِينَنِي عَلَيْهِ لَعَلَّهُ أَنْ يُنْظِرَنِي طَائِفَةً مِنْ تَمْرِهِ إِلَى هَذَا الصِّرَامِ الْمُقْبِلِ قَالَ نَعَمْ آتِيكَ إِنْ شَاءَ اللَّهُ قَرِيبًا مِنْ وَسَطِ النَّهَارِ قَالَ فَجَاءَ وَمَعَهُ حَوَارِيُّوهُ قَالَ فَجَلَسُوا فِي الظِّلِّ وَسَلَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْتَأْذَنَ ثُمَّ دَخَلَ عَلَيْنَا قَالَ وَقَدْ قُلْتُ لِامْرَأَتِي إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَائِيَّ الْيَوْمَ وَسَطَ النَّهَارِ فَلَا يَرَيَنَّكِ وَلَا تُؤْذِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي شَيْءٍ وَلَا تُكَلِّمِيهِ فَفَرَشَتْ فِرَاشًا وَوِسَادَةً وَوَضَعَ رَأْسَهُ فَنَامَ فَقُلْتُ لِمَوْلًى لِي اذْبَحْ هَذِهِ الْعَنَاقَ وَهِيَ دَاجِنٌ سَمِينَةٌ فَالْوَحَى وَالْعَجَلَ افْرُغْ مِنْهَا قَبْلَ أَنْ يَسْتَيْقِظَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا مَعَكَ فَلَمْ نَزَلْ فِيهَا حَتَّى فَرَغْنَا مِنْهَا وَهُوَ نَائِمٌ فَقُلْتُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ يَسْتَيْقِظُ يَدْعُو بِطَهُورِهِ وَأَنَا أَخَافُ إِذَا فَرَغَ أَنْ يَقُومَ فَلَا يَفْرُغَ مِنْ طُهُورِهِ حَتَّى يُوضَعَ الْعَنَاقُ بَيْنَ يَدَيْهِ فَلَمَّا اسْتَيْقَظَ قَالَ يَا جَابِرُ ايْتِنِي بِطَهُورٍ قَالَ نَعَمْ فَلَمْ يَفْرُغْ مِنْ وُضُوئِهِ حَتَّى وُضِعَتْ الْعَنَاقُ بَيْنَ يَدَيْهِ قَالَ فَنَظَرَ إِلَيَّ فَقَالَ كَأَنَّكَ قَدْ عَلِمْتَ حُبَّنَا اللَّحْمِ ادْعُ أَبَا بَكْرٍ ثُمَّ دَعَا حَوَارِيِّيهِ قَالَ فَجِيءَ بِالطَّعَامِ فَوُضِعَ قَالَ فَوَضَعَ يَدَهُ وَقَالَ بِسْمِ اللَّهِ كُلُوا فَأَكَلُوا حَتَّى شَبِعُوا وَفَضَلَ مِنْهَا لَحْمٌ كَثِيرٌ وَقَالَ وَاللَّهِ إِنَّ مَجْلِسَ بَنِي سَلَمَةَ لَيَنْظُرُونَ إِلَيْهِمْ هُوَ أَحَبُّ إِلَيْهِمْ مِنْ أَعْيُنِهِمْ مَا يَقْرَبُونَهُ مَخَافَةَ أَنْ يُؤْذُوهُ ثُمَّ قَامَ وَقَامَ أَصْحَابُهُ فَخَرَجُوا بَيْنَ يَدَيْهِ وَكَانَ يَقُولُ خَلُّوا ظَهْرِي لِلْمَلَائِكَةِ قَالَ فَاتَّبَعْتُهُمْ حَتَّى بَلَغْتُ سَقُفَّةَ الْبَابِ فَأَخْرَجَتْ امْرَأَتِي صَدْرَهَا وَكَانَتْ سَتِيرَةً فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ صَلِّ عَلَيَّ وَعَلَى زَوْجِي قَالَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْكِ وَعَلَى زَوْجِكِ ثُمَّ قَالَ ادْعُوا لِي فُلَانًا لِلْغَرِيمِ الَّذِي اشْتَدَّ عَلَيَّ فِي الطَّلَبِ فَقَالَ أَنْسِ جَابِرًا طَائِفَةً مِنْ دَيْنِكَ الَّذِي عَلَى أَبِيهِ إِلَى هَذَا الصِّرَامِ الْمُقْبِلِ قَالَ مَا أَنَا بِفَاعِلٍ قَالَ وَاعْتَلَّ وَقَالَ إِنَّمَا هُوَ مَالُ يَتَامَى فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْنَ جَابِرٌ قَالَ قُلْتُ أَنَا ذَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ كِلْ لَهُ مِنْ الْعَجْوَةِ فَإِنَّ اللَّهَ تَعَالَى سَوْفَ يُوَفِّيهِ فَرَفَعَ رَأْسَهُ إِلَى السَّمَاءِ فَإِذَا الشَّمْسُ قَدْ دَلَكَتْ قَالَ الصَّلَاةُ يَا أَبَا بَكْرٍ قَالَ فَانْدَفَعُوا إِلَى الْمَسْجِدِ فَقُلْتُ لِغَرِيمِي قَرِّبْ أَوْعِيَتَكَ فَكِلْتُ لَهُ مِنْ الْعَجْوَةِ فَوَفَّاهُ اللَّهُ وَفَضَلَ لَنَا مِنْ التَّمْرِ كَذَا وَكَذَا قَالَ فَجِئْتُ أَسْعَى إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَسْجِدِهِ كَأَنِّي شَرَارَةٌ فَوَجَدْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ صَلَّى فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي قَدْ كِلْتُ لِغَرِيمِي تَمْرَهُ فَوَفَّاهُ اللَّهُ وَفَضَلَ لَنَا مِنْ التَّمْرِ كَذَا وَكَذَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْنَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَ فَجَاءَ يُهَرْوِلُ قَالَ سَلْ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ غَرِيمِهِ وَتَمْرِهِ قَالَ مَا أَنَا بِسَائِلِهِ قَدْ عَلِمْتُ أَنَّ اللَّهَ سَوْفَ يُوَفِّيهِ إِذْ أَخْبَرْتَ أَنَّ اللَّهَ سَوْفَ يُوَفِّيهِ فَرَدَّدَ عَلَيْهِ وَرَدَّدَ عَلَيْهِ هَذِهِ الْكَلِمَةَ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ كُلُّ ذَلِكَ يَقُولُ مَا أَنَا بِسَائِلِهِ وَكَانَ لَا يُرَاجَعُ بَعْدَ الْمَرَّةِ الثَّالِثَةِ فَقَالَ مَا فَعَلَ غَرِيمُكَ وَتَمْرُكَ قَالَ قُلْتُ وَفَّاهُ اللَّهُ وَفَضَلَ لَنَا مِنْ التَّمْرِ كَذَا وَكَذَا فَرَجَعْتُ إِلَى امْرَأَتِي فَقُلْتُ أَلَمْ أَكُنْ نَهَيْتُكِ أَنْ تُكَلِّمِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَيْتِي فَقَالَتْ تَظُنُّ أَنَّ اللَّهَ تَعَالَى يُورِدُ نَبِيَّهُ فِي بَيْتِي ثُمَّ يَخْرُجُ وَلَا أَسْأَلُهُ الصَّلَاةَ عَلَيَّ وَعَلَى زَوْجِي
Безгә [Әбу Ән Нуъман] безгә [Әбу Әванә] [Әл-Әсвадтан] [Нүбәйх Әл-Әнәзидән] [Җабир бин Абдуллаһ] Радлия-Ләһү'анһу әйтте: Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәлам мөшрикләргә каршы сугышырга чыкты. Әтием - Габдуллаһ - әйтте: "Сугышка барма, әй Җәбир, син Мәдинә кешесе, аның эше мөселман гаскәрләренең хәле турындагы мәгълүматны күзәтеп тору. Шулай итеп, безнең язмышыбыз нинди булачагын чыннан да беләсең. Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә хакына, әгәр мин үлгәннән соң кызларымны калдырмасам, син минем алдымда үтерелсәң - сугыш кырында шәһит китсәң - бик шат булыр идем." Җәбир әйтте: "Мин хәлне һәм гаскәрләрнең кайтуын күзәтеп тору эше булган кешеләр белән булганда, кинәт апам әтием белән абыемның мәетләрен алып килде, аларны икесен дә гаилә зиратыбызга күмде. Аннары ул кычкырып торган берәү белән очрашты; «Чыннан да, Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәлам сезгә үлгәннәрне үтерелгән урыннарына кайтарырга боерды, һәм сез аларны үтерелгән урыннарына күмегез». Шуңа күрә без әтиемнең һәм абыемның гәүдәләрен шунда ук ул үтерелгән урынга кайтардык. Без аларны нәкъ үтерелгән урыннарына күмдек. Соңрак, мин - Җабир - Мөавия бин Әбү Суфьян Радлияллаху'анһу хәлифәлеге вакытында булганда, кинәт миңа бер хәбәрче килде. Ул әйтте: «Әй, Җабир бин Абдулла, Мөавия Радлияллаху'анһу төзүчеләре зиратны сүткәндә әтиеңнең гәүдәсен аның гәүдәсе күренгәнче таптылар. Төзүчеләрнең кайберләре киткән иде, шуңа күрә мин әтиемнең гәүдәсен күрергә мөмкинлек алдым. Әһә... Әһә... Мин әтиемнең гәүдәсен аны күмгән килеш таптым, үтерелгән кешенең эзләреннән башка үзгәрешсез. Риваятьче - Җабир - әйтте; шуңа күрә мин аны капладым». Мин әле дә әтиемнең хөрмә рәвешендә бурыч калдырганын хәтерлим, аңа бурыч биргән кайбер кешеләр мине шунда ук түләргә мәҗбүр иттеләр. Аннары мин Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам белән очраштым. Һәм мин барлык борчылуларымны әйттем: "Әй, Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам, чыннан да әтием сугышта үлде, һәм ул хөрмә рәвешендә бурыч калдырды, һәм бурычлар хуҗалары мине бу бурычларны шунда ук түләргә мәҗбүр иттеләр. Әгәр сез аңа ярдәм итәргә әзер булсагыз, мин бик шат булыр идем, кем белә, ул үзенең счетын киләсе уңыш сезонына кадәр кичектерергә әзер булыр. Ул: "Ярар, мин аны сезгә бирермен, Аллаһ теләсә, Сөбханәһү вә Тәгалә, бу төштән соң күп тә үтми", - диде. Хикәяләүче - Җәбир - диде; "Аннары ул үзенең тугры дуслары белән килде". Хикәяләүче - Җәбир - диде; алар сыену урынында көттеләр, һәм Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам безне сәламләде һәм рөхсәт сорады, аннары безнең өйгә керде. Хикәяләүче - Җәбир - әйтте; «Мин хатыныма әйттем, Рәсүлүллаһ бүген төштән соң миңа киләчәк, шуңа күрә үзеңне күрсәтмә, Рәсүлүллаһны бернәрсә белән дә рәнҗетмә, хәтта аның белән сөйләшмә дә». Аннары мин түшәк җәйдем һәм мендәр бирдем, аннары ул башын куйды һәм йоклады. Аннары мин хезмәтчемә боердым: «Бу ана кәҗәне суе, ул тыйнак кәҗә, ите күп һәм җитез. Зинһар, аны Рәсүлүллаһ уянганчы әзерлә, әгәр ул уянса, чистарту өчен су сорар, ә мин аның алдында кәҗә ите булмаганда уянып чистартуны тәмамлавы турында борчылам». Ул йокысыннан уянгач: «Әй, Җәбир, миңа чистарту өчен су бир», – дидем мин; «Әйе, ярый». Шуңа күрә ул тәһарәтен бетермәс борын, мин аның алдына пешкән кәҗә итен куйдым. Хикәяләүче – Җәбир – болай диде: Ул миңа карап: «Сез безнең яраткан итебезне беләсез кебек, Әбү Бәкерне чакырыгыз», – диде. Аннары ризык китерелә һәм өстәлгә куела. Хикәяләүче – Җәбир – әйтте. Аннары ул: «Аллаһ Субханә вә Тәгалә исемен – Бисмилла – әйтегез һәм ашагыз», – диде. Шулай итеп, алар туйганчы һәм ризыктан күп ит калганчы ашадылар. Хикәяләүче – Җәбир – әйтте: «Аллаһ Субханә вә Тәгалә белән ант итәм, чыннан да, Бәни Сәлама җәмгыяте үзләрен Пәйгамбәрне – галәйһиссәламне – үз күзләреннән дә ныграк яратабыз дип саныйлар, чөнки алар аңа зыян китерер дип бик куркалар». Аннары ул торып басты һәм аның юлдашлары да тордылар, аннары алар аның яныннан чыктылар, һәм ул: «Минем ирегемне – эшләремне – фәрештәләргә калдырыгыз», – диде. Хикәяләүче – Җәбир – әйтте: «Аннары мин алар белән ишек янындагы такта янына кайттым, аннары хатыным элек пәрдә белән капланган бераз күренде һәм: « «Әй, Рәсүлүллаһ, салләллаһу галәйһи вәссәлам, минем һәм ирем өчен дога кыл», – дип җавап бирде ул. Ул: «Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә сиңа һәм иреңә бәрәкәт бирсен», – диде. Аннары ул: «Зинһар, мине фәлән дип атагыз – бурычлы кешегә мөрәҗәгать итеп, аны тиз арада түләргә өндәде –». Аннары ул: «Җәбир радияллаһү'әнһүгә аның әтисенә тиешле бурычыңның бер өлешен киләсе уңыш җыю вакытына кадәр калдыр», – диде. Ул: «Мин моны эшли алмыйм, әй Аллаһның Илчесе!» – диде. Ул: «Яисә син аны кимет», – диде. Ул: «Бу милек ятимнәрнеке, әй Аллаһның Илчесе», – диде. Шуннан соң Рәсүл: «Җәбир кайда?» – дип сорады. Җәбир әйтте: "Мин Аллаһның Илчесе". Шуннан соң Пәйгамбәр әйтте: "Аңа "әҗүва хөрмәләрен" үлчәгез - "Алия Мәдинәдә үсә торган хөрмә төре" - чөнки Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә аларны һичшиксез ризыкландырачак", аннары Рәсүлүллаһ башын күтәрде һәм кояш баеган булып чыкты, шуңа күрә ул: "Әйдәгез, дога кылыйк, әй Әбү Бәкер, радиаллаһу'анһу", - диде. Җәбир радиаллаһу'анһу: "Алар барысы да мәчеткә киттеләр", - диде. Аннары мин бурычлыга: "Савыгыңны якынрак китер", - дидем. Аннары мин аңа берничә хөрмә үлчәдем. Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә безгә җитәрлек ризык бирде һәм безгә берничә хөрмә калдырды. Җәбир радияллаһу'анһу болай диде: «Шулай итеп, мин бу мәчеттә Рәсүлүллаһ салләллаһу'аләйһиссәлам белән очрашырга ашыктым, әйтерсең мин гади кеше идем, аннары Рәсүлүллаһ салләллаһу'аләйһиссәлам намаз укыган килеш таптым, аннары Рәсүлүллаһ салләллаһу'аләйһиссәламгә әйттем: Чынлыкта, мин хөрмәләрне үлчәдем, Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгаләгә җитәрлек, һәм безгә шул кадәр калды». Шуннан соң Рәсүлүллаһ салләллаһу'аләйһиссәлам сорады: «Гомәр бин Хәссәб радияллаһу'анһу кайда?» Риваят итүче Җәбир әйтте: Гомәр йөгереп килде, шуңа күрә аңа: «Зинһар, Җәбир бин Габдуллаһ радияллаһу'анһудан аңа бурычлы кеше - әтисе - һәм аның хөрмәләре турында сора», - дип боерды». Гомәр җавап бирде: «Миңа аннан сорарга кирәкми, һәм мин Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә аңа һичшиксез җитәрлек ризык бирәчәгенә ышанам, син аңа Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә аңа җитәрлек ризык бирәчәген әйттең». Аннары сорау аңа кабатланды, шуңа күрә Гомәр радьяллаллаһу'анһу җавапны өч тапкыр кабатлады, һәм ул барысын да: "Миңа аннан сорарга кирәкми", - диде. Аллаһның Илчесе (саллаллаһу'аләйһиссәлам) өченче тапкырдан соң соравын кабатламады, шуңа күрә ул: "Сиңа бурычлы кешенең хәле һәм хөрмәләрең ничек?" - дип сорады. Хикәяләүче: "Шуңа күрә мин: "Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә аңа җитәрлек күләмдә ризык бирде һәм фәлән-фәлән хөрмә калдырды", - дип җавап бирдем. Аннары мин хатыным янына кайтып: "Мин сиңа Аллаһның Илчесе (саллаллаһу'аләйһиссәлам) белән минем өйдә сөйләшүдән тыймадыммы?" - дип сорадым. Хатын: "Син Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә үз Илчесен минем өйгә алып килде, аннары мин аңардан минем һәм иремнең иминлеге өчен дога кылуын сорамыйча китте дип уйлыйсыңмы?" - дип җавап бирде.
Hadith
Imam Darimi : 46
أَخْبَرَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ أَبِي حَكِيمٍ حَدَّثَنِي الْحَكَمُ بْنُ أَبَانَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ إِنَّ اللَّهَ فَضَّلَ مُحَمَّدًا عَلَى الْأَنْبِيَاءِ وَعَلَى أَهْلِ السَّمَاءِ فَقَالُوا يَا ابْنَ عَبَّاسٍ بِمَ فَضَّلَهُ عَلَى أَهْلِ السَّمَاءِ قَالَ إِنَّ اللَّهَ قَالَ لِأَهْلِ السَّمَاءِ { وَمَنْ يَقُلْ مِنْهُمْ إِنِّي إِلَهٌ مِنْ دُونِهِ فَذَلِكَ نَجْزِيهِ جَهَنَّمَ كَذَلِكَ نَجْزِي الظَّالِمِينَ } الْآيَةَ وَقَالَ اللَّهُ لِمُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { إِنَّا فَتَحْنَا لَكَ فَتْحًا مُبِينًا لِيَغْفِرَ لَكَ اللَّهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ } قَالُوا فَمَا فَضْلُهُ عَلَى الْأَنْبِيَاءِ قَالَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { وَمَا أَرْسَلْنَا مِنْ رَسُولٍ إِلَّا بِلِسَانِ قَوْمِهِ لِيُبَيِّنَ لَهُمْ } الْآيَةَ وَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِمُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { وَمَا أَرْسَلْنَاكَ إِلَّا كَافَّةً لِلنَّاسِ } فَأَرْسَلَهُ إِلَى الْجِنِّ وَالْإِنْسِ
Безгә [Исхак бин Ибраһим] безгә [Язид бин Әбу Хәким] миңа [Әл-Хәкәм бин Әбан] [Икримадан] [Ибн Аббастан] Радлияллаху'анһу әйтте: "Чыннан да, Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә Пәйгамбәр Мөхәммәд салләллаһу галәйһи вәссәламне башка пәйгамбәрләрдән һәм күкләр әһеленнән өстен күрде", - диде. Аннары алар сорадылар: "Әй Ибн Аббас, аңа күк әһеленнән нәрсә өстен булды?" Ибн Аббас җавап бирде: "Чынлыкта, Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә күкләр әһеленә болай диде: Ибн Аббас әйтте: "Вәман йәкүл минһүм иннии иләаһун мин дуних фәззәлиҗкә нәҗзииһи җәһәннамә кәҗзәликә нәҗзии әҗһә-җәлимиин. Аларның берсе: "Мин Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгаләдән башка илаһ", - дисә, без бу кешене җәһәннәм белән бүләклибез, шулай итеп без залимнәрдән үч алабыз." -Әл-Әнбия" /21:29- Аллаһы Тәгалә сезнең үткән һәм киләчәк гөнаһларыгыз өчен рәхмәтен яудырыр, сезгә нигъмәтләрен тулыландырыр һәм сезне туры юлга күндерер. ` -Әл-Фәтх /48:1. 2- Аннары алар: "Аның барлык пәйгамбәрләрдән өстенлеге нәрсәдә?" - дип сорадылар. Ибн Аббас җавап бирде: "Чынлыкта, Аллаһы Тәгалә әйтте: "Без бернинди пәйгамбәрне дә аның халкы телендә генә җибәрдек, ул аларга ачык итеп аңлатсын өчен." -Ибраһим /14:4- һәм Аллаһы Тәгалә Мөхәммәд пәйгамбәргә: "Без сезне барлык кешеләргә генә түгел, ә сөенечле хәбәр бирүче һәм кисәтүче итеп җибәрдек." -Әс-Сәбә" 34:28-, аннары ул җеннәргә һәм кешеләргә җибәрелде.
Hadith
Imam Darimi : 47
أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْمَجِيدِ حَدَّثَنَا زَمْعَةُ عَنْ سَلَمَةَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ جَلَسَ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنْتَظِرُونَهُ فَخَرَجَ حَتَّى إِذَا دَنَا مِنْهُمْ سَمِعَهُمْ يَتَذَاكَرُونَ فَتَسَمَّعَ حَدِيثَهُمْ فَإِذَا بَعْضُهُمْ يَقُولُ عَجَبًا إِنَّ اللَّهَ اتَّخَذَ مِنْ خَلْقِهِ خَلِيلًا فَإِبْرَاهِيمُ خَلِيلُهُ وَقَالَ آخَرُ مَاذَا بِأَعْجَبَ مِنْ { وَكَلَّمَ اللَّهُ مُوسَى تَكْلِيمًا } وَقَالَ آخَرُ فَعِيسَى كَلِمَةُ اللَّهِ وَرُوحُهُ وَقَالَ آخَرُ وَآدَمُ اصْطَفَاهُ اللَّهُ فَخَرَجَ عَلَيْهِمْ فَسَلَّمَ وَقَالَ قَدْ سَمِعْتُ كَلَامَكُمْ وَعَجَبَكُمْ أَنَّ إِبْرَاهِيمَ خَلِيلُ اللَّهِ وَهُوَ كَذَلِكَ وَمُوسَى نَجِيُّهُ وَهُوَ كَذَلِكَ وَعِيسَى رُوحُهُ وَكَلِمَتُهُ وَهُوَ كَذَلِكَ وَآدَمُ اصْطَفَاهُ اللَّهُ تَعَالَى وَهُوَ كَذَلِكَ أَلَا وَأَنَا حَبِيبُ اللَّهِ وَلَا فَخْرَ وَأَنَا حَامِلُ لِوَاءِ الْحَمْدِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ تَحْتَهُ آدَمُ فَمَنْ دُونَهُ وَلَا فَخْرَ وَأَنَا أَوَّلُ شَافِعٍ وَأَوَّلُ مُشَفَّعٍ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا فَخْرَ وَأَنَا أَوَّلُ مَنْ يُحَرِّكُ بِحَلَقِ الْجَنَّةِ وَلَا فَخْرَ فَيَفْتَحُ اللَّهُ فَيُدْخِلُنِيهَا وَمَعِي فُقَرَاءُ الْمُؤْمِنِينَ وَلَا فَخْرَ وَأَنَا أَكْرَمُ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ عَلَى اللَّهِ وَلَا فَخْرَ
Безгә [Убәйдуллаһ бин Габдел Мәҗид] безгә [Зәм'ә] сөйләгән, [Сәләмәдән] [Икримәдән] [Ибн Аббастан] Радлияллаһу'анһу әйтте: "Пәйгамбәрнең сәхабәләреннән кешеләр аны көтеп утырдылар. Аннары ул чыкты һәм аларга якын килгәч, аларның аның исемен искә алуларын ишетте. Аннары ул аларның сөйләшүен игътибар белән тыңлады, аннары берсе әйтте: "Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгаләнең үз мәхлукларын Үзенә якын дуслары итүе бик гаҗәпләндерә, һәм Ибраһим Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгаләнең якын дусты иде". Икенчесе әйтте: "Бу "Вә Кәлләмә Аллаһ Муса Тәклимә" аятеннән дә гаҗәпләндерә. Аллаһ Муса пәйгамбәр белән турыдан-туры сөйләште" (Ән-Ниса: 4: 164), ә башкалар әйтте: "Гайсә Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгаләнең сүзе һәм Аның Рухы булса, башкалар да әйтте: "Адәм Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә тарафыннан пакьләнде". Аннары ул аларны каршы алырга чыгып сәламләде, аннары болай диде: «Мин сезнең сөйләшүегезне тыңладым һәм Ибраһим пәйгамбәрнең Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгаләнең якын дусты булуына гаҗәпләндем, һәм ул чыннан да шулай иде. Муса пәйгамбәр Аның белән турыдан-туры сөйләшкән кеше иде, һәм ул чыннан да шулай иде. Гайсә Аның Рухы һәм Сүзе иде, һәм ул чыннан да шулай иде. Адәм Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә аны сайлаган иде, һәм ул чыннан да шулай иде. Белегез, мин – Аллаһ тарафыннан сөекле кеше – һәм тәкәбберлек юк, мин – Кыямәт көнендә мактау байрагын күтәрүче, ул Адәмне һәм аннан соңгы пәйгамбәрләрне күтәрә, һәм тәкәбберлек юк, мин – Кыямәт көнендә беренче бирүче һәм шәфәгать ителәчәк кеше, һәм тәкәбберлек юк, һәм мин – җәннәт капкасының бавын беренче булып күчерүче, һәм тәкәбберлек юк, аннары Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә аның капкасын ачып, мине кертте. Мин мөселманнарның ярлылары белән кердем, һәм тәкәбберлек юк иде, һәм мин Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә каршында иң хөрмәтле һәм иң соңгысы, һәм мин... тәкәбберлек.
Hadith
Imam Darimi : 48
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ مَنْصُورِ بْنِ أَبِي الْأَسْوَدِ عَنْ لَيْثٍ عَنْ الرَّبِيعِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا أَوَّلُهُمْ خُرُوجًا وَأَنَا قَائِدُهُمْ إِذَا وَفَدُوا وَأَنَا خَطِيبُهُمْ إِذَا أَنْصَتُوا وَأَنَا مُسْتَشْفِعُكُمْ إِذَا حُبِسُوا وَأَنَا مُبَشِّرُهُمْ إِذَا أَيِسُوا الْكَرَامَةُ وَالْمَفَاتِيحُ يَوْمَئِذٍ بِيَدِي وَأَنَا أَكْرَمُ وَلَدِ آدَمَ عَلَى رَبِّي يَطُوفُ عَلَيَّ أَلْفُ خَادِمٍ كَأَنَّهُمْ بَيْضٌ مَكْنُونٌ أَوْ لُؤْلُؤٌ مَنْثُورٌ
Безгә [Сәгыйд бин Сөләйман]нан [Мансур бин Әби Әл Әсвәдтан] [Ләйтстан] [Әр-Рабигъ бин Әнәстән] [Әнәстән] Радлия-Ләһү'әнһү әйтте: Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам әйтте: "Кыямәт көнендә кабердән беренче булып торучы кеше мин идем, алар килгәндә мин аларның җитәкчесе идем, алар тын калганда мин аларның вәкиле идем, алар мәхсьяр басуларында калганда мин алар өчен шәфәгать сораган кеше идем, алар өметсезлеккә бирелгәндә мин аларга хәбәр җиткергән кеше идем. Ул көннең дан-шөһрәте һәм ачкычлары минем кулымда, һәм мин Адәм галәйһиссәламнең улы, Раббым каршында иң изге сәламнәр, минем янымда мең хезмәтче, әйтерсең алар ак бизәнү әйберләре яки таралган энҗеләр кебек".
Hadith
Imam Darimi : 49
أخبرنا عبد الله بن عبد الحكم المصري حدثنا بكر بن مضر عن جعفر بن ربيعة عن صالح هو ابن عطاء بن خباب مولى بني الدئل عن عطاء بن أبي رباح عن جابر بن عبد الله أن النبي صلى الله عليه وسلم قال أنا قائد المرسلين ولا فخر وأنا خاتم النبيين ولا فخر وأنا أول شافع وأول مشفع ولا فخر
Безгә [Абдуллаһ бин Габдел Хәкам Әл-Мишри] безгә [Бакар бин Мудлар]дан [Җәгъфәр бин Рабиа]дан [Салих Ибн Әсә бин Хәббаб]дан, Бәни Әл-Дуилның элеккеге колыннан [Әсә бин Әби Рабба]дан [Җәбир бин Габдуллаһ]дан, радыйаллаһу'анһудан Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен сөйләде: «Мин – илчеләрнең җитәкчесе, һәм тәкәбберлек юк, мин пәйгамбәрләрнең капкачы, һәм тәкәбберлек юк, мин беренче шәфәгать кылучы һәм беренче шәфәгать ителәчәк кеше, һәм тәкәбберлек юк».
Hadith
Imam Darimi : 50
حدثنا محمد بن عباد حدثنا سفيان هو ابن عيينة عن ابن جدعان عن أنس أن النبي صلى الله عليه وسلم قال أنا أول من يأخذ بحلقة باب الجنة فأقعقعها قال أنس كأني أنظر إلى يد رسول الله صلى الله عليه وسلم يحركها وصف لنا سفيان كذا وجمع أبو عبد الله أصابعه وحركها قال وقال له ثابت مسست يد رسول الله صلى الله عليه وسلم بيدك قال نعم قال فأعطنيها أقبلها
Безгә [Мөхәммәд бин Әббәд] безгә [Суфиян Ибн Уяйнә], [Ибн Җудъан], [Әнәс], Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен сөйләделәр: Җәбир бин Әбделлаһтан пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: Мин җәннәт капкасы арканын беренче булып тоттым һәм аны күчердем. Әнәс болай диде: "Мин Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәламнең кулын күчергәнен күргән кебек идем, һәм Суфиян да - хикәяне - искә алды, һәм Әбу Габдулла аның кулын тотып һәм хәрәкәтләндерде", - диде риваятьче; Сабит аңардан сорады: "Син Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең кулын кулың белән тотасыңмы?" Ул җавап бирде: "Хәтта миңа үбәргә кулын да бирде".
Hadith
Imam Darimi : 51
أخبرنا أحمد بن عبد الله حدثنا حسين بن علي عن زائدة عن المختار بن فلفل عن أنس قال قال رسول الله صلى الله عليه وسلم أنا أول شافع في الجنة
Безгә [Әхмәд бин Абдуллаһ] безгә [Хөсәен бин Али] [Зәйдә]дән [Әл-Мөхтар бин Фүлфулдан] [Әнәс]дән ул болай диде: Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам болай диде: "Мин җәннәттә шәфәгать кылучы беренче кешемен".
Hadith
Imam Darimi : 52
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يَزِيدُ هُوَ ابْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْهَادِ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي عَمْرٍو عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنِّي لَأَوَّلُ النَّاسِ تَنْشَقُّ الْأَرْضُ عَنْ جُمْجُمَتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا فَخْرَ وَأُعْطَى لِوَاءَ الْحَمْدِ وَلَا فَخْرَ وَأَنَا سَيِّدُ النَّاسِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا فَخْرَ وَأَنَا أَوَّلُ مَنْ يَدْخُلُ الْجَنَّةَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا فَخْرَ وَآتِي بَابَ الْجَنَّةِ فَآخُذُ بِحَلْقَتِهَا فَيَقُولُونَ مَنْ هَذَا فَأَقُولُ أَنَا مُحَمَّدٌ فَيَفْتَحُونَ لِي فَأَدْخُلُ فَأَجِدُ الْجَبَّارَ مُسْتَقْبِلِي فَأَسْجُدُ لَهُ فَيَقُولُ ارْفَعْ رَأْسَكَ يَا مُحَمَّدُ وَتَكَلَّمْ يُسْمَعْ مِنْكَ وَقُلْ يُقْبَلْ مِنْكَ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَرْفَعُ رَأْسِي فَأَقُولُ أُمَّتِي أُمَّتِي يَا رَبِّ فَيَقُولُ اذْهَبْ إِلَى أُمَّتِكَ فَمَنْ وَجَدْتَ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ حَبَّةٍ مِنْ شَعِيرٍ مِنْ الْإِيمَانِ فَأَدْخِلْهُ الْجَنَّةَ فَأَذْهَبُ فَمَنْ وَجَدْتُ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ ذَلِكَ أَدْخَلْتُهُمْ الْجَنَّةَ فَأَجِدُ الْجَبَّارَ مُسْتَقْبِلِي فَأَسْجُدُ لَهُ فَيَقُولُ ارْفَعْ رَأْسَكَ يَا مُحَمَّدُ وَتَكَلَّمْ يُسْمَعْ مِنْكَ وَقُلْ يُقْبَلْ مِنْكَ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَرْفَعُ رَأْسِي فَأَقُولُ أُمَّتِي أُمَّتِي يَا رَبِّ فَيَقُولُ اذْهَبْ إِلَى أُمَّتِكَ فَمَنْ وَجَدْتَ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ مِنْ الْإِيمَانِ فَأَدْخِلْهُ الْجَنَّةَ فَأَذْهَبُ فَمَنْ وَجَدْتُ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ ذَلِكَ أَدْخَلْتُهُمْ الْجَنَّةَ وَفُرِغَ مِنْ حِسَابِ النَّاسِ وَأُدْخِلَ مَنْ بَقِيَ مِنْ أُمَّتِي فِي النَّارِ مَعَ أَهْلِ النَّارِ فَيَقُولُ أَهْلُ النَّارِ مَا أَغْنَى عَنْكُمْ أَنَّكُمْ كُنْتُمْ تَعْبُدُونَ اللَّهَ وَلَا تُشْرِكُونَ بِهِ شَيْئًا فَيَقُولُ الْجَبَّارُ فَبِعِزَّتِي لَأَعْتِقَنَّهُمْ مِنْ النَّارِ فَيُرْسِلُ إِلَيْهِمْ فَيَخْرُجُونَ مِنْ النَّارِ وَقَدْ امْتُحِشُوا فَيُدْخَلُونَ فِي نَهَرِ الْحَيَاةِ فَيَنْبُتُونَ فِيهِ كَمَا تَنْبُتُ الْحِبَّةُ فِي غُثَاءِ السَّيْلِ وَيُكْتَبُ بَيْنَ أَعْيُنِهِمْ هَؤُلَاءِ عُتَقَاءُ اللَّهِ فَيُذْهَبُ بِهِمْ فَيَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ فَيَقُولُ لَهُمْ أَهْلُ الْجَنَّةِ هَؤُلَاءِ الْجَهَنَّمِيُّونَ فَيَقُولُ الْجَبَّارُ بَلْ هَؤُلَاءِ عُتَقَاءُ الْجَبَّارِ
Безгә [Абдуллаһ бин Салих] безгә [Әл-Ләйтс] миңа [Язид Ибн Абдуллаһ бин Әл-Һад]дан [`Әмр бин Әбү Әмр]дан [Әнәс бин Мәлик]дан радияллахуанһу әйтте: Мин Аллаһның Рәсүленең саллаһу галәйһи вәссәламне ишеттем: "Чыннан да, мин Кыямәт көнендә - соңрак - минем даным аркасында җир ярылачак беренче кеше, һәм тәкәбберлек булмаячак. Мин Кыямәт көнендә җәннәткә керә торган беренче кеше, һәм тәкәбберлек булмаячак, һәм мин күк ишегенә якынлашып, арканны тотачакмын, алар - күк сакчылары - бу кеше кем дип сорыйлар?" Мин җавап бирдем: Мин Мөхәммәд, аннары алар аны миңа ачтылар, аннары мин кердем һәм алдымда Аллаһы Тәгаләне таптым, һәм Аңа сәҗдә кылдым. Аннары Ул әйтте: Башыңны күтәр, әй Мөхәммәд, сөйлә, сүзләрең ишетеләчәк, сора, үтенечең кабул ителәчәк, шәфәгать ит, һәм син шәфәгать итә алачаксың. Шуңа күрә мин башымны күтәрдем һәм әйттем: Минем халкым, минем халкым, әй Раббым". Ул әйтте: «Кил, үз халкың янына бар, йөрәгендә бодай бөртеге зурлыгындагы иманы булган кешене җәннәткә кертәм». Аннары мин бардым, очраткан һәркемнең йөрәге орлык зурлыгында иде, мин аны җәннәткә керттем. Аннары мин каршымда Аллаһы Тәгаләне таптым, шуңа күрә Аңа баш идем. Ул әйтте: «Башыңны күтәр һәм сөйлә, сүзләрең ишетеләчәк, әйт, алар ишетеләчәк, шәфәгать ит, һәм син шәфәгать итә алачаксың». Мин башымны күтәрдем һәм халкыма әйттем: «Әй Раббым!» Аннары Ул әйтте: «Кил, халкың янына бар, йөрәкләрендә бодай бөртеге зурлыгындагы иманы булган кешене җәннәткә керт». Аннары мин бардым, йөрәкләрендә бөртек зурлыгындагы иманы булган кешене җәннәткә керттем». «Бөтен кешелекнең гамәлләрен санап бетергәннән һәм халкымның калганнары җәһәннәм әһеле белән бергә җәһәннәмгә ташланганнан соң, җәһәннәм әһеле әйттеләр: «Сезгә Аллаһ Сүбханә вә Тәгаләгә гыйбадәт кылуыгыз һәм Аңа бернәрсәне дә тиңдәш итмәвегез файдасыз». Шулай итеп, Аллаһы Тәгалә әйтте: Үземнең бөеклегем белән ант итәм, мин аларны җәһәннәм утыннан азат итәчәкмен. Аннары аларга җәһәннәм уты җибәрелде һәм аларны җәһәннәмнән кыздырдылар, аннары аларны тормыш елгасына керттеләр, аннары алар агып торган күбектә үскән орлык кебек үстеләр, һәм маңгайларына язылган иде: алар Аллаһ Сүбхәнәһү вә Тәгалә тарафыннан азат ителгән кешеләр. Аннары аларны алып барып җәннәткә керттеләр. Шуңа күрә җәннәт әһеле аларга: "Болар җәһәннәм әһеле", - диделәр. Шуңа күрә Аллаһы Тәгалә әйтте: "Юк, алар Аллаһы Тәгалә тарафыннан азат ителгән кешеләр".
Hadith
Imam Darimi : 53
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي مُعَاوِيَةُ عَنْ يُونُسَ بْنِ مَيْسَرَةَ عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ الْخَوْلَانِيِّ عَنْ ابْنِ غَنْمٍ قَالَ نَزَلَ جِبْرِيلُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَشَقَّ بَطْنَهُ ثُمَّ قَالَ جِبْرِيلُ قَلْبٌ وَكِيعٌ فِيهِ أُذُنَانِ سَمِيعَتَانِ وَعَيْنَانِ بَصِيرَتَانِ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ الْمُقَفِّي الْحَاشِرُ خُلُقُكَ قَيِّمٌ وَلِسَانُكَ صَادِقٌ وَنَفْسُكَ مُطْمَئِنَّةٌ قَالَ أَبُو مُحَمَّد وَكِيعٌ يَعْنِي شَدِيدًا
Безгә [Абдуллаһ бин Салих] миңа [Мөавия]дән [Юнус бин Мәйсәрәдән] [Әбү Идрис әл-Хуланидән] [Ибн Ганмнан] ул болай диде: Аллаһның Рәсүленә Җәбраил галәйһиссәлам сәламнәр килде һәм аның ашказанын ярды, аннары Җәбраил әйтте: "Көчле йөрәкнең ишетә торган ике колагы һәм күрә торган ике күзе бар, Мөхәммәд салләллаһу галәйһи вәссәлам. Рәсүлүллаһ әл-Мукаффа - мактаулы - һәм әл-Хашир - җыючы - сезнең әхлакыгыз гүзәл, телегезгә ышанырга мөмкин һәм җаныгыз тыныч. Әбү Мөхәммәд "ваки" сүзенең мәгънәсе көчле" диде.
Hadith
Imam Darimi : 54
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي مُعَاوِيَةُ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ رُوَيْمٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ قَيْسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ اللَّهَ أَدْرَكَ بِيَ الْأَجَلَ الْمَرْحُومَ وَاخْتَصَرَ لِيَ اخْتِصَارًا فَنَحْنُ الْآخِرُونَ وَنَحْنُ السَّابِقُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَإِنِّي قَائِلٌ قَوْلًا غَيْرَ فَخْرٍ إِبْرَاهِيمُ خَلِيلُ اللَّهِ وَمُوسَى صَفِيُّ اللَّهِ وَأَنَا حَبِيبُ اللَّهِ وَمَعِي لِوَاءُ الْحَمْدِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ وَعَدَنِي فِي أُمَّتِي وَأَجَارَهُمْ مِنْ ثَلَاثٍ لَا يَعُمُّهُمْ بِسَنَةٍ وَلَا يَسْتَأْصِلُهُمْ عَدُوٌّ وَلَا يَجْمَعُهُمْ عَلَى ضَلَالَةٍ
Безгә [Абдуллаһ бин Салих] миңа [Мөавия] [Урва бин Рувайм]дан [Әмр бин Кайс] хәбәр итте, Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам болай диде: «Аллаһы Сөбхәнәһү вә Тәгалә миңа мәрхәмәтле үлемемнең тәмамлануын хәбәр итте һәм гомеремне кыскартты». Шуңа күрә без соңгы кешеләр, ләкин Кыямәт көнендә без алдан килүчеләр. Мин бер сүз әйтәм, гафу итегез, бу тәкәбберлек түгел, Ибраһим Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгаләнең якын дусты - халилуллаһ-, Муса Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгаләнең сайлавы, һәм мин Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгаләнең сөючесе һәм Кыямәт көнендә минем белән мактау байрагы. Чыннан да, Аллаһ Сөбхәнәһү вә Тәгалә минем халкыма өч нәрсәдән вәгъдә бирде һәм аларны саклады: аларга коточкыч ачлык китерелмәячәк, алар дошман тарафыннан таратылмаячак һәм алар ялгыш юл белән җыелмаячаклар.
Hadith
Imam Darimi : 55
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُبَارَكِ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا أَرْطَاةُ بْنُ الْمُنْذِرِ عَنْ ضَمْرَةَ بْنِ حَبِيبٍ قَالَ سَمِعْتُ مَسْلَمَةَ السَّكُونِيَّ وَقَالَ غَيْرُ مُحَمَّدٍ سَلَمَةَ السَّكُونِيَّ قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذْ قَالَ قَائِلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ أُتِيتَ بِطَعَامٍ مِنْ السَّمَاءِ قَالَ نَعَمْ أُتِيتُ بِطَعَامٍ قَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ هَلْ كَانَ فِيهِ مِنْ فَضْلٍ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَمَا فُعِلَ بِهِ قَالِ رُفِعَ إِلَى السَّمَاءِ وَقَدْ أُوحِيَ إِلَيَّ أَنِّي غَيْرُ لَابِثٍ فِيكُمْ إِلَّا قَلِيلًا ثُمَّ تَلْبَثُونَ حَتَّى تَقُولُوا مَتَى مَتَى ثُمَّ تَأْتُونِي أَفْنَادًا يُفْنِي بَعْضُكُمْ بَعْضًا بَيْنَ يَدَيْ السَّاعَةِ مُوتَانٌ شَدِيدٌ وَبَعْدَهُ سَنَوَاتُ الزَّلَازِلِ
Безгә [Мөхәммәд бин Әл-Мөбарәк] безгә [Мөавия бин Яхъя] безгә [Арта бин Әл-Мөнзир] [Дламра бин Хәбиб] сөйләгәнчә, мин Мәслим Әс-Сәкунины ишеттем - Мөхәммәдтән башка сүзләр буенча - [Сәлама Әс-Сәкуни] ул болай диде: Без Рәсүлүллаһ белән булганда, кинәт кемдер: "Әй, Рәсүлүллаһ, сезгә күктән ризык бирелдеме?" - дип сорады. Ул: "Әйе, миңа ризык бирелде", - дип җавап бирде. Ул тагын сорады: "Әй, Аллаһ пәйгамбәре Сөбхәнәһү вә Тәгалә, тагын ризык калдымы?" Ул җавап бирде: "Әйе". Ул тагын сорады: "Аңа нәрсә эшләнде?" Ул җавап бирде: "Күккә алып кителде, һәм миңа вәхий ителде: мин сезнең белән озак яшәмәячәкмен, аннары сез "Берникадәр вакыт?" - дип әйткәнче яшәячәксез. Аннары сез миңа төркемнәр белән килдегез, бер-берсен юк иттеләр, дөнья беткәнче коточкыч үлемнәр булачак, һәм аннан соң җир тетрәүләр белән тулы еллар киләчәк.
Hadith
Imam Darimi : 56
أَخْبَرَنَا عُثْمَانُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ التَّيْمِيُّ عَنْ أَبِي الْعَلَاءِ عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدُبٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُتِيَ بِقَصْعَةٍ مِنْ ثَرِيدٍ فَوُضِعَتْ بَيْنَ يَدَيْ الْقَوْمِ فَتَعَاقَبُوهَا إِلَى الظُّهْرِ مِنْ غُدْوَةٍ يَقُومُ قَوْمٌ وَيَجْلِسُ آخَرُونَ فَقَالَ رَجُلٌ لِسَمُرَةَ بْنِ جُنْدُبٍ أَمَا كَانَتْ تُمَدُّ فَقَالَ سَمُرَةُ مِنْ أَيِّ شَيْءٍ تَعْجَبُ مَا كَانَتْ تُمَدُّ إِلَّا مِنْ هَا هُنَا وَأَشَارَ بِيَدِهِ إِلَى السَّمَاءِ
[Госман бин Мөхәммәд] безгә [Язид бин Харун] безгә [Сөләйман әт-Тайми] безгә [Әбү Әл-Әладән] [Самура бин Җундудтан] хәбәр итүенчә, Аллаһның Рәсүленә (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) зур савыт ит боткасы бирелгән, аннары савыт кешеләр арасына куелган, шуңа күрә алар чиратлашып төшке аш өчен өйлә намазын укыганнар, кайберләре басып торган, кайберләре утырган. Берсе Самура бин Җундубтан: "Бу ризык шуннан гына килдеме?" - дип сораган. Самура: "Нәрсәгә гаҗәпләнәсез? Аны шул гына китермәгәннәр", - дип җавап биргән һәм кулы белән күккә ишарә ясаган.
Hadith
Imam Darimi : 57
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَعِيدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ أَشْعَثَ بْنِ سَوَّارٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي لَيْلَةٍ إِضْحِيَانَ وَعَلَيْهِ حُلَّةٌ حَمْرَاءُ فَجَعَلْتُ أَنْظُرُ إِلَيْهِ وَإِلَى الْقَمَرِ قَالَ فَلَهُوَ كَانَ أَحْسَنَ فِي عَيْنِي مِنْ الْقَمَرِ
Безгә [Мөхәммәд бин Сәгыйд] безгә [Абдуррахман бин Мөхәммәд] [Әш'ат бин Шәввар] [Әбу Исхак] [Җәбир бин Самура]дан ул болай диде: Мин Рәсүлүллаһны тулы айлы төндә күрдем, ул кызыл киемнәр кигән иде, аннары мин - чиратлашып - аңа карадым һәм айга карадым.
Hadith
Imam Darimi : 58
أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي ثَابِتٍ الزُّهْرِيُّ حَدَّثَنِي إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ ابْنُ أَخِي مُوسَى عَنْ عَمِّهِ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ كُرَيْبٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْلَجَ الثَّنِيَّتَيْنِ إِذَا تَكَلَّمَ رُئِيَ كَالنُّورِ يَخْرُجُ مِنْ بَيْنِ ثَنَايَاهُ
Безгә [Ибраһим бин Әл-Мөнзир] безгә [Габдел Азиз бин Әбу Сабит әз-Зүһри] миңа [Исмәгыйль бин Ибраһим] - абыемның улы Муса - абыйсыннан [Муса бин Укбадан] [Кураибтан] [Ибн Аббастан] Радлия-Ләһү'әнһүдән ул болай диде: «Пәйгамбәрнең салләллаһу галәйһи вәссәламнең теш тешләре йомшак иде, ул сөйләгәндә, ике теш тешләре арасыннан яктылык чыгып торган кебек тоелды».
Hadith
Imam Darimi : 59
أَخْبَرَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا مِسْعَرٌ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ قَالَ قَالَ ابْنُ عُمَرَ مَا رَأَيْتُ أَحَدًا أَنْجَدَ وَلَا أَجْوَدَ وَلَا أَشْجَعَ وَلَا أَضْوَأَ وَأَوْضَأَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] безгә [Язид бин Харун] безгә [Мисар] [Габдел Малик бин Умәйрдән] сөйләде, ул әйтте; [Ибн Гомәр] әйтте: Мин Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәламнән тизрәк сугышучы, чистарак, батыррак һәм яктырак кешене күргәнем юк.
Hadith
Imam Darimi : 60
أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ الْحِزَامِيُّ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ قَالَ قُلْتُ لِلرُّبَيِّعِ بِنْتِ مُعَوِّذِ بْنِ عَفْرَاءَ صِفِي لَنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ يَا بُنَيَّ لَوْ رَأَيْتَهُ رَأَيْتَ الشَّمْسَ طَالِعَةً
Безгә [Ибраһим бин Әл-Мөнзир әл-Хизами] безгә [Убәйдулла бин Муса] безгә [Усама бин Зәйд] [Әбү 'Убәйдә бин Мөхәммәд бин Әммар бин Ясир] сөйләгән: Мин [Әр-Рубай бинт Му'авиз бин Әфрага]: "Зинһар, миңа аңлатыгыз, Пәйгамбәр галәйһиссәлам", - дидем, аннары ул: "Әй балам, әгәр син аны күрсәң, кояш чыгуын күргән кебек булыр идең", - диде.
