Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Darimi (الامام الدارمي) - 3469 Hadith

Hadith

Imam Darimi : 3181

حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ هُوَ الْهَجَرِيُّ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ مَأْدُبَةُ اللَّهِ فَتَعَلَّمُوا مِنْ مَأْدُبَتِهِ مَا اسْتَطَعْتُمْ إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ حَبْلُ اللَّهِ وَالنُّورُ الْمُبِينُ وَالشِّفَاءُ النَّافِعُ عِصْمَةٌ لِمَنْ تَمَسَّكَ بِهِ وَنَجَاةٌ لِمَنْ اتَّبَعَهُ لَا يَزِيغُ فَيَسْتَعْتِبُ وَلَا يَعْوَجُّ فَيُقَوَّمُ وَلَا تَنْقَضِي عَجَائِبُهُ وَلَا يَخْلَقُ عَنْ كَثْرَةِ الرَّدِّ فَاتْلُوهُ فَإِنَّ اللَّهَ يَأْجُرُكُمْ عَلَى تِلَاوَتِهِ بِكُلِّ حَرْفٍ عَشْرَ حَسَنَاتٍ أَمَا إِنِّي لَا أَقُولُ الم وَلَكِنْ بِأَلِفٍ وَلَامٍ وَمِيمٍ

Neh warseh [Ja'far bin Aun] neh warseh [Ibraahim] - axcih Al Hajari - [Abu Al Ahwash] lih [Abdullah] usuk iyyem, 'Qur'aan Yallih qaffayda kinniimih taagah kay qaffaydak barit elle dudda innal. Nummah, qhur-aan Yallih akettaay, diifuy diifuy tuxxiq le dayla kinni. kalalu too tet kataata marah kee amaan too tet kataata marah. is qigdu hoxat magexxa toh sadak takkem fan, kee qigdu maqammaxxaga toh massowtam fan. Baabà qigdu gaba makaltaay, mango qagaaqagitak gexxaamih taagah taqabi mali. Tonna kinnuk qhur-aan ikriy, asmatah Yalli kaa kaawisseemih kaa acwale, kulli warat tabna meqe caagiida. Anu Alif lam Mim maxciyyo, takkay immay alif inki wara, lam inki wara kee mim inki wara'.

Hadith

Imam Darimi : 3182

حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ حَيَّانَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ قَالَ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا خَطِيبًا فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ يُوشِكُ أَنْ يَأْتِيَنِي رَسُولُ رَبِّي فَأُجِيبَهُ وَإِنِّي تَارِكٌ فِيكُمْ الثَّقَلَيْنِ أَوَّلُهُمَا كِتَابُ اللَّهِ فِيهِ الْهُدَى وَالنُّورُ فَتَمَسَّكُوا بِكِتَابِ اللَّهِ وَخُذُوا بِهِ فَحَثَّ عَلَيْهِ وَرَغَّبَ فِيهِ ثُمَّ قَالَ وَأَهْلَ بَيْتِي أُذَكِّرُكُمْ اللَّهَ فِي أَهْلِ بَيْتِي ثَلَاثَ مَرَّاتٍ

Neh warseh [Ja'far bin 'Aun] neh warseh [Abu Hayyan] [Yazid bin Hayyan] [Zaid bin Arqam] usuk iyyem, 'Inki ayro Yallih farmoyti sallallaahu 'alaahi wasallam inki adda sooleh, usuk Yallih gadda gacseeh, kaa qibaada abeeh, tohuk lakal iyyem, 'Yaa, sahdayti baxih uddur a yi Rabbih farmoyti yoo fan yamaateemih taagah anu kaa kibnam faxximta. Kee nummaak Anu namma gibdi caagiidat koo cabeyyo. Naharsi Yallih kitaabaay hinnaa kee iffonta kak beyta, tonna kinnuk Yallih kitab ibbixaay tet beya'. Toysa usug edde yabbixeenim qoklah kaa fayseh. Tokkeek usuk iyyem: 'Anu Yalla koo kassiisa yi qibaadah Ahlu'. Usuku iyyemi sixoca adda'.

Hadith

Imam Darimi : 3183

حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي وَائِلٍ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ إِنَّ هَذَا الصِّرَاطَ مُحْتَضَرٌ تَحْضُرُهُ الشَّيَاطِينُ يُنَادُونَ يَا عَبْدَ اللَّهِ هَذَا الطَّرِيقُ فَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ فَإِنَّ حَبْلَ اللَّهِ الْقُرْآنُ

Neh warseh [Ja'far bin Aun] neh warseh [Al A'masy] [Abu Wa'il] usuk iyyem; [Qabdullah] iyyeh: "Nummah ta giti sheytanitteh kibbiimeh yan, umman way Yallih taama abeyna, tamah ku gita" axcuk weeqak tamaate. Tohih taagah, Yallih akat ibbixa, diggah Yallih akat qhuraana.

Hadith

Imam Darimi : 3184

أَخْبَرَنَا أَبُو الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ قَالَ إِنَّ قَارِئَ الْقُرْآنِ وَالْمُتَعَلِّمَ تُصَلِّي عَلَيْهِمْ الْمَلَائِكَةُ حَتَّى يَخْتِمُوا السُّورَةَ فَإِذَا أَقْرَأَ أَحَدُكُمْ السُّورَةَ فَلْيُؤَخِّرْ مِنْهَا آيَتَيْنِ حَتَّى يَخْتِمَهَا مِنْ آخِرِ النَّهَارِ كَيْ مَا تُصَلِّي الْمَلَائِكَةُ عَلَى الْقَارِئِ وَالْمُقْرِئِ مِنْ أَوَّلِ النَّهَارِ إِلَى آخِرِهِ

neh warseh [Abu Al Mughirah] neh warseh suge ['Abdah] [Khalid bin Ma'dan] usuk iyyem, 'Qur'aanak yakriye mara kee Qur'aanak baritta maritte inki suura gaba kaltam fan malaykaak dooqa abtaah, sin fanak numuk teyni suura gaba kaltam fan suura gaba kaltam fan usuk namma suura gaba kaltam fan carra, tohih taagah malaykoota dooqa abta num kee kawsa num qimmol carra gaba kalti fan'.

Hadith

Imam Darimi : 3185

أَخْبَرَنَا الْحَكَمُ بْنُ نَافِعٍ أَخْبَرَنَا حَرِيزٌ عَنْ شُرَحْبِيلَ بْنِ مُسْلِمٍ الْخَوْلَانِيِّ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ اقْرَءُوا الْقُرْآنَ وَلَا يَغُرَّنَّكُمْ هَذِهِ الْمَصَاحِفُ الْمُعَلَّقَةُ فَإِنَّ اللَّهَ لَنْ يُعَذِّبَ قَلْبًا وَعَى الْقُرْآنَ

[Al Hakam bin Nafi'] [Haariz] [Syurahbil bin Muslim Al Khaulaani] [Abu Umamah] fanah nee warseh sugem, usuk inki adda Qur'aanak ikriy, tama hangit tan galitte koo maqambaala, asmatah Yalli umman Qur'aanak hangi yacee kalbitte maqambaala' iyye.

Hadith

Imam Darimi : 3186

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ سُلَيْمِ بْنِ عَامِرٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ الْبَاهِلِيِّ قَالَ اقْرَءُوا الْقُرْآنَ وَلَا يَغُرَّنَّكُمْ هَذِهِ الْمَصَاحِفُ الْمُعَلَّقَةُ فَإِنَّ اللَّهَ لَا يُعَذِّبُ قَلْبًا وَعَى الْقُرْآنَ

Neh warseh [Qabdullah bin Salih] yoh warseh [Mu'awiyah bin Salih] [Sulayim bin Amir] [Abu Umamah Al Bahili] usuk iyyem, 'Qur'aan ikriy, kee tama waxeexih galitte koo maqambaala, asmatah Yalli umman Qur'aanak hangi yacee kalbitte maqambaala'.

Hadith

Imam Darimi : 3187

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ عَنْ مَعْنِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ قَالَ لَيْسَ مِنْ مُؤَدِّبٍ إِلَّا وَهُوَ يُحِبُّ أَنْ يُؤْتَى أَدَبُهُ وَإِنَّ أَدَبَ اللَّهِ الْقُرْآنُ

Nek [Mucammad bin Yuusuf] [Mis'ar] [Ma'n bin Abdurrahmaan] [Ibn Mas'ud] fanah neh warseeh, ''Num maqambaala, usuk afxagoh addat geytima wak ruffa edde iyyam hinna'. Diggah, Yallih xaylo qhur-aan kinni.

Hadith

Imam Darimi : 3188

حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ مَيْسَرَةَ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ قَالَ كَانَ عَبْدُ اللَّهِ يَقُولُ إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ مَأْدُبَةُ اللَّهِ فَمَنْ دَخَلَ فِيهِ فَهُوَ آمِنٌ

Neh warseh [Sahl bin Cammad] neh warseh [Syu’bah] [Qabdul Malik bin Maisarah] [Abu Al Ahwash] iyyeh; [Abdullah] inki adda iyyem, 'Ta Qur'aana Yallih qaffayda, faxe num edde culeh yan num asmatah amaan le'.

Hadith

Imam Darimi : 3189

أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ مَنْ أَحَبَّ الْقُرْآنَ فَلْيُبْشِرْ

Neh warseh [Yahya bin Cammad] neh warseh [Abu Awaana] [Al A'masy] [Ibraahim] [Abdurrahmaan bin Yazid] [Qabdullah] usuk iyyem 'Qur'aana kicna num rufto le'.

Hadith

Imam Darimi : 3190

حَدَّثَنَا يَعْلَى حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ مَنْ أَحَبَّ الْقُرْآنَ فَلْيُبْشِرْ

Neh warseh [Ya'la] neh warseh [Al A'masi] [Ibraahim] [Abdurrahmaan bin Yazid] [Abdullah] usuk iyyem 'Qur'aan kicna num ruffa iyya'.

Hadith

Imam Darimi : 3191

حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا هَمَّامٌ عَنْ عَاصِمِ بْنِ أَبِي النُّجُودِ عَنْ الشَّعْبِيِّ أَنَّ ابْنَ مَسْعُودٍ كَانَ يَقُولُ يَجِيءُ الْقُرْآنُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيَشْفَعُ لِصَاحِبِهِ فَيَكُونُ لَهُ قَائِدًا إِلَى الْجَنَّةِ وَيَشْهَدُ عَلَيْهِ وَيَكُونُ لَهُ سَائِقًا إِلَى النَّارِ

Neh warseh [Yazid bin Harun] neh warseh [Hammam] ['Ashim bin Abu An Nujud] [Ash Sya'bi] lih [Ibn Mas'ud] inki adda iyyem, 'Qur'aanak qiyaam ayro amaateleeh, kaadu tet yakriye marah shafaaqat aba, toh kaadu usuk miracsenta akkele. jahannam fan miracsenta'.

Hadith

Imam Darimi : 3192

حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَبِي جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا بُدَيْلٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ لِلَّهِ أَهْلِينَ مِنْ النَّاسِ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ هُمْ قَالَ أَهْلُ الْقُرْآنِ

Neh warseh [Muslim bin Ibrahim] neh warseh [Al Casan bin Abu Jaafar] neh warseh [Budail] [Anas] usuk iyyem 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam iyyem: 'Yalli xayi mara le'. toh iyyeenim Yallih Farmoytaw oson miyyaay? Usuk gacseh: 'Oson Qur'aanak mixigitte kinnon'.

Hadith

Imam Darimi : 3193

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَاصِمٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَاصِمِ بْنِ بَهْدَلَةَ عَنْ مُغِيثٍ عَنْ كَعْبٍ قَالَ عَلَيْكُمْ بِالْقُرْآنِ فَإِنَّهُ فَهْمُ الْعَقْلِ وَنُورُ الْحِكْمَةِ وَيَنَابِيعُ الْعِلْمِ وَأَحْدَثُ الْكُتُبِ بِالرَّحْمَنِ عَهْدًا وَقَالَ فِي التَّوْرَاةِ يَا مُحَمَّدُ إِنِّي مُنَزِّلٌ عَلَيْكَ تَوْرَاةً حَدِيثَةً تَفْتَحُ فِيهَا أَعْيُنًا عُمْيًا وَآذَانًا صُمًّا وَقُلُوبًا غُلْفًا

Has neh warseh [Amru bin 'Ashim] neh warseh [Hammad bin Salamah] ['Ashim bin Bahdalah] [Mughits] [Ka'b] usuk iyyem, 'Qur'aanak barittam faxximta, kah kinnim toh sabab edde raddam, qilmih ifu, ixxiga raceena kee qusba kitab kinnim'. Kaab elle iyyennal, 'Tawraat addal tanim: 'Yaa Macammad, nummaak anu qusba Tawraat koh oobeh an, intiitaay, ayti maliiy, sorkocô baxa alfimta''.

Hadith

Imam Darimi : 3194

حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا زِيَادُ بْنُ مِخْرَاقٍ عَنْ أَبِي إِيَاسٍ عَنْ أَبِي كِنَانَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى أَنَّهُ قَالَ إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ كَائِنٌ لَكُمْ أَجْرًا وَكَائِنٌ لَكُمْ ذِكْرًا وَكَائِنٌ بِكُمْ نُورًا وَكَائِنٌ عَلَيْكُمْ وِزْرًا اتَّبِعُوا الْقُرْآنَ وَلَا يَتَّبِعْكُمْ الْقُرْآنُ فَإِنَّهُ مَنْ يَتَّبِعْ الْقُرْآنَ يَهْبِطْ بِهِ فِي رِيَاضِ الْجَنَّةِ وَمَنْ اتَّبَعَهُ الْقُرْآنُ يَزُخُّ فِي قَفَاهُ فَيَقْذِفُهُ فِي جَهَنَّمَ قَالَ أَبُو مُحَمَّد يَزُخُّ يَدْفَعُ

Neh warseh [Sahl bin Hammad] neh warseh [Syu'bah] neh warseh [Ziyad bin Mikhraq] [Abu Iyas] [Abu Kinanah] [Abu Muusa] iyyem, usuk iyyem, 'Inkinnah, ta Qur'aana kaaduk ku gicloh afkan takkem bictah, kaadu ku dambih afkan takkem bictah, laakin ku dambih afkan takkem bictah, laakin ku dambih afkan takkem bictah. A Qhur-aan katayaay, Qhur-aan koo katayam mahaana. Akah kinnim, Qur'aan katayta mari jannatih caxaaxuwih addat soolaah, Qur'aan numuk teyna kataytek, Qur'aan filli darrek kaa gutqaah, jahannab jahannam fanah kaa qidda. Abu Macammad iyyem, 'Yazukhkhu yaanam gutqo yaanama'.

Hadith

Imam Darimi : 3195

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَيُّوبَ قَالَ سَمِعْتُ عَمِّي إِيَاسَ بْنَ عَامِرٍ يَقُولُ أَخَذَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ بِيَدِي ثُمَّ قَالَ إِنَّكَ إِنْ بَقِيتَ سَيَقْرَأُ الْقُرْآنَ ثَلَاثَةُ أَصْنَافٍ فَصِنْفٌ لِلَّهِ وَصِنْفٌ لِلْجِدَالِ وَصِنْفٌ لِلدُّنْيَا وَمَنْ طَلَبَ بِهِ أَدْرَكَ

Neh warseh [Qabdullah bin Yaziid] neh warseh [Muusa bin Ayyub] usuk iyyem; Anu inni qammi [Iyas bin Amir] iyyem obbeh, '[Qali bin Abu Taalib] gaba yok xabba heeh, tohuk lakal ''Nummaak, atu uxih manol sugtek, Qur'aana takriye sidiica buttat garayta; tet takriye buttay Yallih Sabbatah tet takriye buttaay, Sidákah tet takriye butta kee addunya sababah tet takriye butta. Kur'aanak gorrise num gorrisam asmatah geele'.

Hadith

Imam Darimi : 3196

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ أَنَّ رَجُلًا قَالَ لِأَبِي الدَّرْدَاءِ إِنَّ إِخْوَانَكَ مِنْ أَهْلِ الْكُوفَةِ مِنْ أَهْلِ الذِّكْرِ يُقْرِئُونَكَ السَّلَامَ فَقَالَ وَعَلَيْهِمْ السَّلَامُ وَمُرْهُمْ فَلْيُعْطُوا الْقُرْآنَ بِخَزَائِمِهِمْ فَإِنَّهُ يَحْمِلُهُمْ عَلَى الْقَصْدِ وَالسُّهُولَةِ وَيُجَنِّبُهُمْ الْجَوْرَ وَالْحُزُونَةَ

[Suleymaan bin Harb] [Hammad bin Zaayid] [Ayyub] [Abu Qilabah] neh warseeh, [Abu Ad Darda`] deqsita numuy, 'Kuufa ummattak zikr mihratleelah fanat yan tooboko salaam koh ruuba' iyye. Abu Darda gacseh, 'Wa'alaihimus salam -Keenik salaamatta-, kee Qur'aana sinni reeda akah aban innah keenih waris, asmatah toh keenih miraaciinu kee sahlinuk ken baaheleeh, hoxat kee rooka keenih baahele'.

Hadith

Imam Darimi : 3197

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ الرِّفَاعِيُّ حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ الْجُعْفِيُّ عَنْ حَمْزَةَ الزَّيَّاتِ عَنْ أَبِي الْمُخْتَارِ الطَّائِيِّ عَنْ ابْنِ أَخِي الْحَارِثِ عَنْ الْحَارِثِ قَالَ دَخَلْتُ الْمَسْجِدَ فَإِذَا أُنَاسٌ يَخُوضُونَ فِي أَحَادِيثَ فَدَخَلْتُ عَلَى عَلِيٍّ فَقُلْتُ أَلَا تَرَى أَنَّ أُنَاسًا يَخُوضُونَ فِي الْأَحَادِيثِ فِي الْمَسْجِدِ فَقَالَ قَدْ فَعَلُوهَا قُلْتُ نَعَمْ قَالَ أَمَا إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ سَتَكُونُ فِتَنٌ قُلْتُ وَمَا الْمَخْرَجُ مِنْهَا قَالَ كِتَابُ اللَّهِ كِتَابُ اللَّهِ فِيهِ نَبَأُ مَا قَبْلَكُمْ وَخَبَرُ مَا بَعْدَكُمْ وَحُكْمُ مَا بَيْنَكُمْ هُوَ الْفَصْلُ لَيْسَ بِالْهَزْلِ هُوَ الَّذِي مَنْ تَرَكَهُ مِنْ جَبَّارٍ قَصَمَهُ اللَّهُ وَمَنْ ابْتَغَى الْهُدَى فِي غَيْرِهِ أَضَلَّهُ اللَّهُ فَهُوَ حَبْلُ اللَّهِ الْمَتِينُ وَهُوَ الذِّكْرُ الْحَكِيمُ وَهُوَ الصِّرَاطُ الْمُسْتَقِيمُ وَهُوَ الَّذِي لَا تَزِيغُ بِهِ الْأَهْوَاءُ وَلَا تَلْتَبِسُ بِهِ الْأَلْسِنَةُ وَلَا يَشْبَعُ مِنْهُ الْعُلَمَاءُ وَلَا يَخْلَقُ عَنْ كَثْرَةِ الرَّدِّ وَلَا تَنْقَضِي عَجَائِبُهُ وَهُوَ الَّذِي لَمْ يَنْتَهِ الْجِنُّ إِذْ سَمِعَتْهُ أَنْ قَالُوا { إِنَّا سَمِعْنَا قُرْآنًا عَجَبًا } هُوَ الَّذِي مَنْ قَالَ بِهِ صَدَقَ وَمَنْ حَكَمَ بِهِ عَدَلَ وَمَنْ عَمِلَ بِهِ أُجِرَ وَمَنْ دَعَا إِلَيْهِ هُدِيَ إِلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ خُذْهَا إِلَيْكَ يَا أَعْوَرُ

Neh warseh [Mucammad bin Yazid Ar Rifa'i] neh warseh [Al Cuseen Al Ju'fi] [Hamzah Az Zayyat] [Abu Al Mukhtar Ath Tha'i] [yi toobokoytih baxi Al Haris] [Al Haris] usuk iyyem, 'Anu inki adda masjid culeh sugeeh, woo wakti ummatta wagittaamal yaabak suge. Tokkeek anu [Qali] fan gexeeh, atu masjid addal inki inki cadiisittet yabtam sinam matabla? Toysa usug qagitaak essereh, 'Oson nummaak abeenii?' Anu gacseh, 'Gita'. Qali tokkeek iyyem: "nummaak, anu Yallih farmoyti sallallaahu qaleyhi wasallam" iyyem obbeh: mango xayyoowa akkele. Anu essereh, 'Macaay mawqa gita?' Usug gacseh: 'Kitabullah. Yallih Kitaaba. addat kok naharal sugte ummattah aydaaditte tan, kok lakal sugte ummattah xaagitte kee sin fanat tan madqooqi tan. tah qado kitaaba, digir hinna. is kitaabay, kaxxina mari wadir cabtek, yallih gabat kak boyse le. Wohuk kalah tan kitaabal miraaciino gorrisa num, Yalli kaa koo beyam diggah toh Yallih maqar le aketta kinniimih taagah. tah kasle maabitina. Taham massat yan gita. tet lih, fayxitte macittam kee qangor mahoxita. Mixigitte mango qagaaqagittee kee intil bixa inkinnah gaba makalta. Jinni yoobbek gaba kale sinni kitaaba, oson: '-nummah nanu qajiibik tan qhur'aan noobbe-' -Qs, Al Jin: 1-. toh kitaabay faxe num tet yaabe kaa tekkek, toh numma takkem faxximta, faxe num tet luk caagid margaqa beeh, asmatah qadli akkele, faxe num meqe taama abe num, asmatah acwa geele kee faxe num tet seeca, asmatah massat yan gita fan aybulleele'. isih bey, O Awar'.

Hadith

Imam Darimi : 3198

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّا بْنُ عَدِيٍّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ أَبِي سِنَانٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَبِي الْبَخْتَرِيِّ عَنْ الْحَارِثِ عَنْ عَلِيٍّ قَالَ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أُمَّتَكَ سَتُفْتَتَنُ مِنْ بَعْدِكَ قَالَ فَسَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ سُئِلَ مَا الْمَخْرَجُ مِنْهَا قَالَ الْكِتَابُ الْعَزِيزُ الَّذِي { لَا يَأْتِيهِ الْبَاطِلُ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَلَا مِنْ خَلْفِهِ تَنْزِيلٌ مِنْ حَكِيمٍ حَمِيدٍ } مَنْ ابْتَغَى الْهُدَى فِي غَيْرِهِ أَضَلَّهُ اللَّهُ وَمَنْ وَلِيَ هَذَا الْأَمْرَ مِنْ جَبَّارٍ فَحَكَمَ بِغَيْرِهِ قَصَمَهُ اللَّهُ هُوَ الذِّكْرُ الْحَكِيمُ وَالنُّورُ الْمُبِينُ وَالصِّرَاطُ الْمُسْتَقِيمُ فِيهِ خَبَرُ مَنْ قَبْلَكُمْ وَنَبَأُ مَا بَعْدَكُمْ وَحُكْمُ مَا بَيْنَكُمْ وَهُوَ الْفَصْلُ لَيْسَ بِالْهَزْلِ وَهُوَ الَّذِي سَمِعَتْهُ الْجِنُّ فَلَمْ تَتَنَاهَى أَنْ قَالُوا { إِنَّا سَمِعْنَا قُرْآنًا عَجَبًا يَهْدِي إِلَى الرُّشْدِ } وَلَا يَخْلَقُ عَنْ كَثْرَةِ الرَّدِّ وَلَا تَنْقَضِي عِبَرُهُ وَلَا تَفْنَى عَجَائِبُهُ ثُمَّ قَالَ عَلِيٌّ لِلْحَارِثِ خُذْهَا إِلَيْكَ يَا أَعْوَرُ

Neh warsem [Macammad bin Al Qala] neh warsem [Zakariya bin Qadi] neh warsem [Mucammad bin Salamah] [Abu Sinan] [Amru bin Murrah] [Abu Al Bakhtari] [Al Haris] [Qali] usuk iyyem 'finger of Ummah abteek lakal, Yallih abte. Qali iyyem tokkek too num qagitak rasullah sallallaahu qaleyhi wasallam essereeh, wonna hinnay usuk kaak iyyeenim tahak yawqeenim macaay? Usuk gacseh: 'Massakaxxale kitab, -foocal hinnay, wadirih umaane kaah yemeete, Rabb, Kaxxa qilmi, Kaxxa Fayxi le kitab-' -Qs. Fuushilaat: 42-. gersi kitoobaal miraaciino gorrisa num, Yalli kaa hoxat gacsele. kee numuy ta caagid kaxxiina le marak yabbixeeh, qhur-aanal rakitak margaqa abe num, Yalli kaa baysele. tah kasle maabitina, diifu le diifuu kee massat yan gita. toh addat xaagu yan kok naharal suge mara kee xaagu kok wadir, tonnah madqâ xayyos sin fanat. tah qado kitaaba, digir hinna. Jinni yobbeh yenek salce sinni kitaabay, iyyaanam fan: '-Diggah nanu noobbeh qajabak yan qhur-aanay, cakki gital nee miraacisa-' -Qs. Al jiin: 1-2-. mango qagaaqagitak gexxaamih taagah kawsa num mataqabisa, baritto gaba makaltaah, intil bixa gaba makalta. Tokkeek Qali Al Hariizih ''Kaa isih bey, A'war' iyye.

Hadith

Imam Darimi : 3199

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي حُرَّةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ { وَمَنْ يُؤْتَ الْحِكْمَةَ فَقَدْ أُوتِيَ خَيْرًا كَثِيرًا } قَالَ الْفَهْمَ بِالْقُرْآنِ

Neh warseh [Mucammad bin Yuusuf] neh warseh [Sufyan] [Abu Hurrah] [Ibraahim] fanah aayat wagittaamal: '-Kaadu Al-Hikmah acwa geyteh tan num, usuk mango acwa geyteh tan-' -Qs. Al Baqarah: 268-, iyyeh toh qhur-aanak cedaanam kinni.

Hadith

Imam Darimi : 3200

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ وَرْقَاءَ عَنْ ابْنِ أَبِي نَجِيحٍ عَنْ مُجَاهِدٍ { يُؤْتِي الْحِكْمَةَ مَنْ يَشَاءُ } قَالَ الْكِتَابَ يُؤْتِي إِصَابَتَهُ مَنْ يَشَاءُ

Nee warseh [Mucammad bin Yuusuf] [Warqa`] [Ibnu Abu Najih] [Mujaahid] aayat wagittaamal: '-Yalli Al Hikmah -Qur'aanak ceddam- usuk faxah yan marah-' -Qs. Al Baqarah: 269-, iyyeh Qhur-aanak numma isih faxe numuh yacee' iyye.