Imam Darimi : 3061
أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ عَامِرٍ عَنْ شُرَيْحٍ فِي الرَّجُلِ يُوصِي بِأَكْثَرَ مِنْ ثُلُثِهِ قَالَ إِنْ أَجَازَتْهُ الْوَرَثَةُ أَجَزْنَاهُ وَإِنْ قَالَتْ الْوَرَثَةُ أَجَزْنَاهُ فَهُمْ بِالْخِيَارِ إِذَا نَفَضُوا أَيْدِيَهُمْ مِنْ الْقَبْرِ
[Yazid bin Harunek] [Dawud bin Abu Hind]-engandik [Amir]-engandik [Syuraih]-engandik bere aberastasunaren herena baino gehiago utzi zuen norbaiti buruz esan zigunean, esan zuen: Oinordekoek ados badaude, onartuko dugu eta oinordekoek esan badute: Ados gaude, orduan aukeratu dezakete hilobitik eskua eman badute.
Imam Darimi : 3062
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا الْمَسْعُودِيُّ عَنْ أَبِي عَوْنٍ عَنْ الْقَاسِمِ أَنَّ رَجُلًا اسْتَأْذَنَ وَرَثَتَهُ أَنْ يُوصِيَ بِأَكْثَرَ مِنْ الثُّلُثِ فَأَذِنُوا لَهُ ثُمَّ رَجَعُوا فِيهِ بَعْدَ مَا مَاتَ فَسُئِلَ عَبْدُ اللَّهِ عَنْ ذَلِكَ فَقَالَ هَذَا التَّكَرُّهُ لَا يَجُوزُ
Abu Nu'aimek Al Qasimeko Abu 'Aunengandik kontatu zigun gizon batek bere oinordekoei bere ondasunen heren bat baino gehiago uzteko baimena eskatu ziela. Baimena eman zioten, baina gero, hil ondoren, baimena ezeztatu zuten. Abdullahi horri buruz galdetu ziotenean, erantzun zuen: "Baimen hori ezeztatzea ez da zilegi".
Imam Darimi : 3063
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ هِشَامٍ عَنْ الْحَسَنِ فِي الرَّجُلِ يُوصِي بِأَكْثَرَ مِنْ الثُّلُثِ فَرَضِيَ الْوَرَثَةُ قَالَ هُوَ جَائِزٌ قَالَ أَبُو مُحَمَّد أَجَزْنَاهُ يَعْنِي فِي الْحَيَاةِ
Esan zigularik [Abu An Nu'manek] [Hammad bin Zaid]-ek [Hisyam]-etik [Al Hasan]-etik esan zigula ondasunen heren bat baino gehiago utzi zuen gizon bati buruz, baina bere oinordekoek ados egon ziren, esan zuen: Bai. Abu Muhammadek esan zuen: Onartzen dugu, hau da, bizirik dagoen bitartean.
Imam Darimi : 3064
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ يُونُسَ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ عَلَيْهِ وَهُوَ بِمَكَّةَ وَلَيْسَ لَهُ إِلَّا ابْنَةٌ فَقُلْتُ لَهُ إِنَّهُ لَيْسَ لِي إِلَّا ابْنَةٌ وَاحِدَةٌ فَأُوصِي بِمَالِي كُلِّهِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا قُلْتُ فَأُوصِي بِالنِّصْفِ فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا قَالَ فَأُوصِي بِالثُّلُثِ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الثُّلُثُ وَالثُّلُثُ كَثِيرٌ
Esan digu [Abu Al Walid Ath Thayalisik] [Hammam] esan digu [Qatadah] [Yunus bin Jubairrengandik] [Muhammad bin Sa'd]rengandik [bere aita]rengandik] esan digula, sallallaahu 'alaihi wasallam Profetak Mekan zegoenean ezagutu zuela eta alaba bakarra zuela. Nik ere galdetu nion; Izan ere, alaba bakarra daukat, utzi diezaioket nire aberastasun guztia hari? Sallallaahu 'alaihi wasallam Profetak erantzun zuen: "Ez". Berriro galdetu nion; Erdia utzi al dezaket? Esan zion: "Ez". Galdetu nion; Heren bat utzi al dezaket?" Esan zuen; Sallallaahu 'alaihi wasallam Profetak erantzun zuen: "Herren bat onargarria da eta heren bat asko".
Imam Darimi : 3065
أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ اشْتَكَيْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ حَتَّى أُدْنِفْتُ فَدَخَلَ عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعُودُنِي فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا أُرَانِي إِلَّا لِمَا بِي وَأَنَا ذُو مَالٍ كَثِيرٍ وَإِنَّمَا يَرِثُنِي ابْنَةٌ لِي أَفَأَتَصَدَّقُ بِمَالِي كُلِّهِ قَالَ لَا قُلْتُ فَبِنِصْفِهِ قَالَ لَا قُلْتُ فَالثُّلُثِ قَالَ الثُّلُثُ وَالثُّلُثُ كَثِيرٌ إِنَّكَ إِنْ تَتْرُكْ وَرَثَتَكَ أَغْنِيَاءَ خَيْرٌ مِنْ أَنْ تَتْرُكَهُمْ فُقَرَاءَ يَتَكَفَّفُونَ النَّاسَ بِأَيْدِيهِمْ وَإِنَّكَ لَا تُنْفِقُ نَفَقَةً إِلَّا آجَرَكَ اللَّهُ فِيهَا حَتَّى مَا تَجْعَلُ فِي فِي امْرَأَتِكَ
[Yazid bin Harunek] esan zigun [Muhammad bin Ishaqek] [Az Zuhritik] [Amir bin Sa'dek] [bere aitak] esan zigun: Nire gaixotasunaz kexatu nintzen Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-i Hajj Wada-n zehar, harik eta nire gaixotasuna okerrera egin zuenean, Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam bisitan etorri zitzaidan arte. Nik esaten dut: Allahren Mezularia, uste dut nire gaixotasuna okerrera egiten ari dela aberastasun handia dudan arren eta nire oinordeko bakarra nire alaba den arren. Eman al ditzaket nire ondasun guztiak? Hark erantzun zuen: 'Ez'. Nik esan nion: 'Erdia?' Hark erantzun zuen: 'Ez'. Nik esan nion: 'Heren bat?' Hark erantzun zuen: 'Heren bat eta heren bat asko da dagoeneko. Izan ere, zure oinordekoak aberats uzten badituzu, hobe da pobre uztea baino, jendeari eskuekin eskean. Izan ere, ez duzu ezer gastatuko Allahk sarituko ez zaituenik, zure emaztearen ahoan jartzen duzun zerbaitengatik ere ez bada'.
Imam Darimi : 3066
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ سُوَيْدٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ زِيَادٍ أَنَّ أَبَاهُ زِيَادَ بْنَ مَطَرٍ أَوْصَى فَقَالَ وَصِيَّتِي مَا اتَّفَقَ عَلَيْهِ فُقَهَاءُ أَهْلِ الْبَصْرَةِ فَسَأَلْتُ فَاتَّفَقُوا عَلَى الْخُمُسِ
[Sulaiman bin Harb]-ek [Hammad bin Zaid]-ek [Ishaq bin Suwaid]-engandik [Al 'Ala` bin Ziyad]-engandik kontatu zigun bere aitak [Ziyad bin Mathar] testamentu bat egin zuela esanez: Nire testamentua Basrah-eko juristek adosten dutena da. Beraz, galdetu nienean, bosten baten ados jarri ziren.
Imam Darimi : 3067
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ سُوَيْدٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ زِيَادٍ أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ فَقَالَ إِنَّ وَارِثِي كَلَالَةٌ فَأُوصِي بِالنِّصْفِ قَالَ لَا قَالَ فَالثُّلُثِ قَالَ لَا قَالَ فَالرُّبُعِ قَالَ لَا قَالَ فَالْخُمُسِ قَالَ لَا حَتَّى صَارَ إِلَى الْعُشْرِ فَقَالَ أَوْصِ بِالْعُشْرِ
Esan digu [Sulaiman bin Harb]-ek [Hammad bin Zaid]-ek [Ishaq bin Suwaid]-engandik [Al 'Ala` bin Ziyad]-engandik esan digu gizon batek behin [Umar bin Al Khaththab] galdetu zion, esanez: Izan ere, nire oinordekoa da galtzailea, egin al dezaket testamentu bat ondasunen erdiarekin? Hark erantzun zuen: Ez. Berriro galdetu zuen: Heren bat? Hark erantzun zuen: Ez. Berriro galdetu zuen: Laurden bat? Hark erantzun zuen: Ez. Galdetu zuen: Bosgarren bat? Hark erantzun zuen: Ez. Hamargarrenera arte, erantzun zuen: Egin testamentu bat hamarren batekin.
Imam Darimi : 3068
حَدَّثَنَا يَعْلَى حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ عَنْ عَامِرٍ قَالَ إِنَّمَا كَانُوا يُوصُونَ بِالْخُمُسِ وَالرُّبُعِ وَكَانَ الثُّلُثُ مُنْتَهَى الْجَامِحِ قَالَ أَبُو مُحَمَّد يَعْنِي بِالْجَامِحِ الْفَرَسَ الْجَمُوحَ
Esan digu [Ya'lak] esan digu [Isma'ilek] [Amir]-engandik esan zuela; Egia esan, bosgarren eta laugarren zatitan egingo dute testamentua. Bitartean, hirugarrena oso jamih da. Abu Muhammadek esan zuen; Al Jamih jabeari desobedientea den zaldi basati bat da.
Imam Darimi : 3069
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ بَكْرٍ قَالَ أَوْصَيْتُ إِلَى حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ فَقَالَ مَا كُنْتُ لِأَقْبَلَ وَصِيَّةَ رَجُلٍ لَهُ وَلَدٌ يُوصِي بِالثُّلُثِ
Esan digu [Sulaiman bin Harbek] [Hammad bin Salamah]-ek [Humaid]-engandik [Bakr]-engandik esan duela; Behin testamentu bat egin nion [Humaid bin Abdurrahman]-i, eta gero esan zuen; Ez dut onartu nahi ondasunen heren batekin testamenturik gabeko seme-alaba bat duen norbaiten testamentua.
Imam Darimi : 3070
حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ هِشَامٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ شُرَيْحٍ قَالَ الثُّلُثُ جَهْدٌ وَهُوَ جَائِزٌ
[Qabishah-ek] esan digu [Sufyan-ek] [Hisyam-ek] [Muhammad bin Sirin-ek] [Syuraih-ek] esan duela; Heren bat oso astuna da, baina ondo dago.
Imam Darimi : 3071
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ قَالَ كَانَ السُّدُسُ أَحَبَّ إِلَيْهِمْ مِنْ الثُّلُثِ
[Ubaidullah-ek] [Israeletik] [Mansurretik] [Ibrahimetik] kontatu zigun, eta esan zuen: Seirena herena baino maiteagoa dute.
Imam Darimi : 3072
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ قَالَ الْوَصِيُّ أَمِينٌ فِيمَا أُوصِيَ إِلَيْهِ بِهِ
[Abu Al Walidek] esan digu [Sharik]-ek [Mughirah-ek] [Ibrahim-ek] esan duela: Testamentua ematen zaion pertsonak fidagarria izan behar du legatzean.
Imam Darimi : 3073
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُبَارَكِ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمْزَةَ عَنْ ابْنِ وَهْبٍ عَنْ مَكْحُولٍ قَالَ أَمْرُ الْوَصِيِّ جَائِزٌ فِي كُلِّ شَيْءٍ إِلَّا فِي الِابْتِيَاعِ وَإِذَا بَاعَ بَيْعًا لَمْ يُقِلْ وَهُوَ رَأْيُ يَحْيَى بْنِ حَمْزَةَ
[Muhammad bin Al Mubarak]-ek [Yahya bin Hamzah-ek] [Ibn Wahb-ek] [Makhul-ek] esan zigun: Testamentua eman zaion pertsonaren ekintzak baimenduta daude gai guztietan, bere burua erosteko kasuan izan ezik. Elementu bat saltzen badu, ezin da ezeztatu. Hau da Yahya bin Hamzah-en iritzia.
Imam Darimi : 3074
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُبَارَكِ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ قَالَ الْوَصِيُّ أَمِينٌ فِي كُلِّ شَيْءٍ إِلَّا فِي الْعِتْقِ فَإِنَّ عَلَيْهِ أَنْ يُقِيمَ الْوَلَاءَ
[Muhammad bin Al Mubarak]-ek [Al Walid]-ek [Al Auza'i-tik] [Yahya bin Abu Kathir-ek] esan zigun: Testamentua eman zitzaion pertsonak emantzipazioa izan ezik dena izateko eskubidea zuen, bere betebeharra esklaboen jabetza mantentzea baitzen.
Imam Darimi : 3075
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ فِي مَالِ الْيَتِيمِ يَعْمَلُ بِهِ الْوَصِيُّ إِذَا أَوْصَى إِلَى الرَّجُلِ
[Ubaidullah-ek] [Israeletik] [Mansur-etik] [Ibrahim-etik] umezurtzen ondasunei buruz esan digu; Testamentua ematen zaion pertsonak kudeatzeko eskubidea du, norbaiti uzten badio.
Imam Darimi : 3076
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّلْتِ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ عَنْ الْحَسَنِ قَالَ وَصِيُّ الْيَتِيمِ يَأْخُذُ لَهُ بِالشُّفْعَةِ وَالْغَائِبُ عَلَى شُفْعَتِهِ
[Muhammad bin Ash Shalt]-ek [Isma'il]-ek [Al Hasan]-ek] esan zigun: Umezurtz zaintzeko testamentuzko eskubidea syuf'ah-ek hartzen du. Bertan ez dauden pertsonek ere syuf'ah eskubideak dituzte.
Imam Darimi : 3077
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُبَارَكِ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمْزَةَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ شَيْخٍ مِنْ أَهْلِ دِمَشْقَ قَالَ كُنْتُ عِنْدَ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ وَعِنْدَهُ سُلَيْمَانُ بْنُ حَبِيبٍ وَأَبُو قِلَابَةَ إِذْ دَخَلَ غُلَامٌ فَقَالَ أَرْضُنَا بِمَكَانِ كَذَا وَكَذَا بَاعَكُمْ الْوَصِيُّ وَنَحْنُ أَطْفَالٌ فَالْتَفَتَ إِلَى سُلَيْمَانَ بْنِ حَبِيبٍ فَقَالَ مَا تَقُولُ فَأَضْجَعَ فِي الْقَوْلِ فَالْتَفَتَ إِلَى أَبِي قِلَابَةَ فَقَالَ مَا تَقُولُ قَالَ رُدَّ عَلَى الْغُلَامِ أَرْضَهُ قَالَ إِذًا يَهْلِكُ مَالُنَا قَالَ أَنْتَ أَهْلَكْتَهُ
Esan digu [Muhammad bin Al Mubarak]-ek [Yahya bin Hamzah-ek] [Ikrimah-etik] esan digu [Damsyiq-eko bizilagun xeik bat]-engandik: Behin Umar bin Abdul Azizen ondoan nengoen, garai hartan haren ondoan Sulaiman bin Habib eta Abu Qilabah zeuden. Garai hartan, gazte bat sartu eta esan zuen: Gure lurra, halako eta halako lekuan, txikiak ginenean testamentua eman zizun pertsonak saldu zuen. Beraz, -Umar- Sulaiman bin Habibengana jo eta galdetu zion: Zer esango zenuke? Labur erantzun zuen, [Abu Qilabah-rengana] jo eta galdetu zion: Zer esango zenuke? Hark erantzun zuen: Itzuli lurra gazte honi. -Sulaiman-ek esan zuen: Orduan, gure altxorra galdu da. Hark erantzun zuen: Zu zara kendu duzuna.
Imam Darimi : 3078
أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَشْعَثَ عَنْ الْحَسَنِ فِي رَجُلٍ أَوْصَى لِرَجُلٍ بِنِصْفِ مَالِهِ وَلِآخَرَ بِثُلُثِ مَالِهِ قَالَ يَضْرِبَانِ بِذَلِكَ فِي الثُّلُثِ هَذَا بِالنِّصْفِ وَهَذَا بِالثُّلُثِ
[Ibrahim bin Musak] [Muhammad bin Abdullah]-engandik [Ash'ath]-engandik [Al Hasan]-engandik jakinarazi digu norbaitek bere aberastasunaren erdia beste norbaiti eta bere aberastasunaren herena beste pertsona bati eman ziola, esan zuen; Haien zatia ondasunen heren batetik hartu zen. Pertsona honentzat erdia da eta berarentzat herena.
Imam Darimi : 3079
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا زَائِدَةُ عَنْ الشَّيْبَانِيِّ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ يُغَيِّرُ صَاحِبُ الْوَصِيَّةِ مِنْهَا مَا شَاءَ غَيْرَ الْعَتَاقَةِ
Esan digu [Abu Al Walid Ath Thayalisik] [Za`idahk] [Ash Syaibani]-tik [Ash Sya'bi]-tik esan duela: Borondatea ematen duen pertsonak nahi duen bezala alda dezake, independentzia izan ezik.
Imam Darimi : 3080
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي رَبِيعَةَ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قَالَ يُحْدِثُ الرَّجُلُ فِي وَصِيَّتِهِ مَا شَاءَ وَمِلَاكُ الْوَصِيَّةِ آخِرُهَا
[Abu Al Walid Ath Thayalisik] esan digu [Hammamek] [Amr bin Syu'aib-engandik] [Abdullah bin Abu Rabi'ah-engandik] [Qatadah-ek] esan digu [Umar bin Al Khaththab-ek] esan zuela: Pertsona batek edozer egin dezake bere testamentuan. Testamentu baten oinarria azken atzean geratzen dena da.