Imam Darimi : 3001
حَدَّثَنَا يَعْلَى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ جَابِرٍ قَالَ إِذَا اسْتَهَلَّ الْمَوْلُودُ صُلِّيَ عَلَيْهِ وَوُرِثَ
اسان کي [يعليٰ] ٻڌايو آهي ته اسان کي [محمد بن اسحاق] ٻڌايو آهي ته [عثا] ۽ [جابر] چيو ته: جيڪڏهن ڪو ٻار روئندي پيدا ٿئي ٿو ته ان کي حق آهي ته ان لاءِ دعا ڪئي وڃي ۽ ان کي وراثت ملي.
Imam Darimi : 3002
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا مَعْنٌ عَنْ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَرَى الْعُطَاسَ اسْتِهْلَالًا
اسان کي [عبدالله بن محمد] ٻڌايو آهي اسان کي [معان] [ابن ابو ذيب] کان [عز زهري] ٻڌايو آهي ته هن چيو ته؛ مون کي لڳي ٿو ته ڇڪڻ هڪ نشاني آهي ته ٻار روئيندي پيدا ٿيو آهي.
Imam Darimi : 3003
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ قَالَ لَا يُوَرَّثُ الْمَوْلُودُ حَتَّى يَسْتَهِلَّ وَلَا يُصَلَّى عَلَيْهِ حَتَّى يَسْتَهِلَّ فَإِذَا اسْتَهَلَّ صُلِّيَ عَلَيْهِ وَوُرِّثَ وَكُمِّلَتْ الدِّيَةُ
اسان کي [ابو نعمان] ٻڌايو آهي ته اسان کي [ابو عوانه] ٻڌايو آهي ته [مغيره] ۽ [ابراهيم] چيو آهي ته: هڪ ٻار جيڪو پيدا ٿئي ٿو ان کي وراثت نه ملندي جيستائين هو روئي پيدا نه ٿئي، ۽ نه ئي ان لاءِ دعا ڪئي ويندي جيستائين هو روئي پيدا نه ٿئي. تنهن ڪري، جيڪڏهن هو روئي پيدا ٿئي ٿو، ته ان کي حق آهي ته ان لاءِ دعا ڪئي وڃي، وراثت حاصل ڪئي وڃي، ۽ ان جي ديت مڪمل طور تي ڏني وڃي.
Imam Darimi : 3004
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ وَسَأَلْنَاهُ عَنْ السِّقْطِ فَقَالَ لَا يُصَلَّى عَلَيْهِ وَلَا يُصَلَّى عَلَى مَوْلُودٍ حَتَّى يَسْتَهِلَّ صَارِخًا
اسان کي [عبدالله بن صالح] ٻڌايو هو ته مون کي [الليث] ٻڌايو هو ته مون کي [يونس] [ابن شهاب] کان ٻڌايو هو ۽ اسان کانئس وقت کان اڳ پيدا ٿيندڙ ٻارن بابت به پڇيو - حمل ضايع ٿيڻ -، هن جواب ڏنو؛ ٻار لاءِ دعا نه ڪئي ويندي آهي، هڪ ٻار جيڪو پيدا ٿئي ٿو ان لاءِ دعا نه ڪرڻ گهرجي جيستائين هو روئي ۽ رڙيون نه ڪري.
Imam Darimi : 3005
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ إِذَا ابْتَاعَ الْمُكَاتَبَانِ أَحَدُهُمَا الْآخَرَ هَذَا هَذَا مِنْ سَيِّدِهِ وَهَذَا هَذَا مِنْ سَيِّدِهِ فَالْبَيْعُ لِلْأَوَّلِ وَيَقُولُ أَهْلُ الْمَدِينَةِ الْوَلَاءُ لِسَيِّدِ الْبَائِعِ وَيَقُولُونَ إِنَّمَا ابْتَاعَ هَذَا مَا عَلَى الْمُكَاتَبِ فَالْوَلَاءُ لِلسَّيِّدِ
اسان کي [هارون بن معاويه] [ابو سفيان] [معمر] [قتاده] کان ٻڌايو آهي ته، هن چيو ته: جيڪڏهن ٻه مضارب غلام هڪ ٻئي کي خريد ڪن ٿا، ته هي غلام ان غلام کي پنهنجي مالڪ کان خريد ڪري ٿو ۽ اهو غلام هن غلام کي پنهنجي مالڪ کان خريد ڪري ٿو ته پوءِ وڪري ۽ خريداري پهرين آهي. مديني جي ماڻهن چيو ته: ولاء وڪرو ڪندڙ آجر لاءِ رهي ٿو. انهن چيو ته: حقيقت ۾، هن غلام اهو خريد ڪيو جيڪو تموڪتاب کي پورو ادا ڪرڻو هو. تنهن ڪري ولاء آجر لاءِ رهي ٿو.
Imam Darimi : 3006
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سَعِيدٍ أَنَّ عُمَرَ قَالَ أَيُّمَا حُرٍّ تَزَوَّجَ أَمَةً فَقَدْ أَرَقَّ نِصْفَهُ وَأَيُّمَا عَبْدٍ تَزَوَّجَ حُرَّةً فَقَدْ أَعْتَقَ نِصْفَهُ قَالَ أَبُو مُحَمَّد يَعْنِي الْوَلَدَ
اسان کي [يزيد بن هارون] ٻڌايو آهي ته اسان کي [يحييٰ] ٻڌايو آهي ته [سعيد] چيو ته [عمر] چيو ته: جيڪو به آزاد مرد ڪنهن ٻانهي سان شادي ڪري ٿو ان ان جو اڌ آزاد ڪيو آهي. ۽ جيڪو به غلام ڪنهن آزاد عورت سان شادي ڪري ٿو ان ان جو اڌ آزاد ڪيو آهي. ابو محمد چيو ته: يعني سندس ٻار جي حيثيت.
Imam Darimi : 3007
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا أَبُو شِهَابٍ عَنْ الشَّيْبَانِيِّ عَنْ الشَّعْبِيِّ فِي الْعَبْدِ يَتَزَوَّجُ الْمَرْأَةَ ثُمَّ يُطَلِّقُهَا وَلَهُ مِنْهَا وَلَدٌ قَالَ إِنْ كَانَتْ حُرَّةً فَالنَّفَقَةُ عَلَى أُمِّهِ وَإِنْ كَانَ عَبْدًا يَعْنِي الصَّبِيَّ فَعَلَى مُوَالِيهِ
اسان کي [احمد بن عبدالله] ٻڌايو آهي ته اسان کي [ابو شهاب] [اش شيباني] کان [اش شيابي] هڪ غلام بابت ٻڌايو آهي جنهن هڪ عورت سان شادي ڪئي ۽ پوءِ ان کي طلاق ڏني جڏهن ته ان کيس ٻار پيدا ڪيا. هن چيو ته: جيڪڏهن ٻار هڪ آزاد عورت آهي، ته ٻار کي ماءُ طرفان رزق ڏنو ويندو آهي، ۽ جيڪڏهن ٻار غلام آهي، يعني هڪ نابالغ غلام، ته پوءِ مالڪ طرفان مدد ڪئي ويندي آهي.
Imam Darimi : 3008
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّا عَنْ عَامِرٍ ح و حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ أَنَّهُمَا قَالَا وَلَاؤُهُ لِمَنْ بَدَأَ بِالْعِتْقِ أَوَّلَ مَرَّةٍ
اسان کي [محمد بن عيسيٰ] ٻڌايو آهي اسان کي [حُصِيم] ٻڌايو آهي اسان کي [زڪريا] ٻڌايو آهي [عامر] کان، هڪ ٻي حديث ۾؛ اسان کي [جرير] ٻڌايو آهي [مغيره] کان [ابراهيم] تائين ته انهن ٻنهي چيو؛ واليانيا ان شخص تي آهي جيڪو پهريان آزاد ڪري ٿو.
Imam Darimi : 3009
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنْ الْحَسَنِ ح و حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ أَبَانَ بْنِ تَغْلِبَ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ أَنَّهُمَا قَالَا إِنْ ضَمِنَ كَانَ الْوَلَاءُ لَهُ وَإِنْ اسْتَسْعَى الْعَبْدُ كَانَ الْوَلَاءُ بَيْنَهُمْ
اسان کي [محمد بن عيسيٰ] ٻڌايو آهي اسان کي [حسيم] ٻڌايو آهي اسان کي [يونس] ٻڌايو آهي [الحسن] کان، هڪ ٻي حديث ۾؛ اسان کي [جرير] ٻڌايو آهي [ابان بن تغلب] کان [الحڪم] کان [ابراهيم] ٻڌايو آهي ته انهن ٻنهي چيو ته؛ جيڪڏهن هو ضمانت ڏئي ٿو ته پوءِ والي ان کي ملندي، ۽ جيڪڏهن هو غلام کي ملازمت تي رکي ٿو ته والي انهن جي وچ ۾ ورهائجي ويندي.
Imam Darimi : 3010
حَدَّثَنَا يَعْلَى وَأَبُو نُعَيْمٍ قَالَا حَدَّثَنَا زَكَرِيَّا عَنْ عَامِرٍ فِي عَبْدٍ بَيْنَ رَجُلَيْنِ أَعْتَقَ أَحَدُهُمَا نَصِيبَهُ قَالَ يُتَمَّمُ عِتْقُهُ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُ مَالٌ اسْتُسْعِيَ الْعَبْدُ فِي النِّصْفِ بِقِيمَةِ عَدْلٍ وَالْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْتَقَ
[يعليٰ] ۽ [ابو نعيم] ٻنهي چيو ته: [زڪريا] اسان کي [عامر] کان هڪ غلام بابت ٻڌايو جيڪو ٻن ماڻهن جي ملڪيت هو، جن مان هڪ پنهنجو حصو آزاد ڪيو، هن چيو ته: هن کي پنهنجي آزادي مڪمل ڪرڻ گهرجي. جيڪڏهن هن وٽ ڪا ملڪيت نه آهي، ته غلام کي پنهنجي اڌ کي مناسب قيمت سان پورو ڪرڻ جي ڪوشش ڪرڻ گهرجي. جڏهن ته ولاء ان لاءِ آهي جيڪو آزاد ڪري ٿو.
Imam Darimi : 3011
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ الْمَعْمَرِيِّ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ ابْنِ طَاوُسٍ عَنْ أَبِيهِ فِي عَبْدٍ بَيْنَ رَجُلَيْنِ أَعْتَقَ أَحَدَهُمَا نَصِيبَهُ وَأَمْسَكَهُ الْآخَرُ قَالَ مِيرَاثُهُ بَيْنَهُمَا
[هارون بن معاويه] اسان کي [ابو سفيان المعماري]، [معمار]، [ابن ثووس]، [پنهنجي پيءُ] کان هڪ غلام بابت بيان ڪيو آهي جيڪو ٻن ماڻهن جي ملڪيت هو، پوءِ انهن مان هڪ پنهنجو حصو آزاد ڪيو ۽ ٻئي نه ڏنو، هن چيو ته غلام جي وراثت انهن ٻنهي ۾ ورهايل هئي.
Imam Darimi : 3012
حَدَّثَنَا هَارُونُ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ مِيرَاثُهُ لِلَّذِي أَمْسَكَهُ و قَالَ قَتَادَةُ هُوَ لِلْمُعْتِقِ كُلُّهُ وَثَمَنُهُ عَلَيْهِ وَيَقُولُهُ أَهْلُ الْكُوفَةِ
اسان کي [هارون]، [ابو سفيان]، [معمر]، [عز زهري]، ٻڌايو ته؛ سندس ورثو انهن لاءِ آهي جن آزاد نه ڪيو. [قتاده] چيو؛ آزاد ڪندڙ جي پوري ورثي ۽ ان کي آزاد ڪرڻ جي قيمت. اهو ئي ڪوفي وارن چيو.
Imam Darimi : 3013
حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ عَنْ عَطَاءٍ فِي الرَّجُلِ يَمُوتُ وَيَتْرُكُ مُكَاتَبًا وَلَهُ بَنُونَ وَبَنَاتٌ أَيَكُونُ لِلنِّسَاءِ مِنْ الْوَلَاءِ شَيْءٌ قَالَ تَرِثُ النِّسَاءُ مِمَّا عَلَى ظَهْرِهِ مِنْ مُكَاتَبَتِهِ وَيَكُونُ الْوَلَاءُ لِلرِّجَالِ دُونَ النِّسَاءِ إِلَّا مَا كَاتَبْنَ أَوْ أَعْتَقْنَ
اسان کي [يعليٰ بن عبيد] ٻڌايو آهي ته اسان کي [عبد الملڪ] [عثا] کان هڪ اهڙي شخص بابت ٻڌايو آهي جيڪو فوت ٿي ويو ۽ هڪ مکاتب غلام ڇڏي ويو، ان جا ڪيترائي پٽ ۽ ڌيئر به هئا، ڇا عورتن کي ولاء ملندو آهي، هن جواب ڏنو؛ عورتون صرف اهو وارث ٿي سگهن ٿيون جيڪو غلامن کي انهن جي آزادي جي شرطن تحت ادا ڪرڻ جي ضرورت هئي. ساڳئي وقت، ولاء صرف مردن لاءِ آهي، عورتن لاءِ نه، سواءِ انهن جي جيڪي مشروط آزادي جو واعدو ڪن ٿا يا جيڪي آزاد ڪن ٿا.
Imam Darimi : 3014
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ لَيْثٍ عَنْ طَاوُسٍ قَالَ لَا تَرِثُ النِّسَاءُ مِنْ الْوَلَاءِ إِلَّا مَا أَعْتَقْنَ أَوْ أَعْتَقَ مَنْ أَعْتَقْنَ
اسان کي [ابو نعيم] ٻڌايو آهي ته اسان کي [لطيس] جي [شَرِق] [ثوُس] چيو آهي ته: عورتون والا جي وارث نه ٿيون ٿين سواءِ انهن جي جيڪي آزادي جو واعدو ڪن ٿيون يا انهن کي آزاد ڪن ٿيون.
Imam Darimi : 3015
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا أَبُو سُفْيَانَ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ قَالَ تُوُفِّيَ رَجُلٌ وَتَرَكَ مُكَاتَبًا ثُمَّ مَاتَ الْمُكَاتَبُ وَتَرَكَ مَالًا فَجَعَلَ ابْنُ الْمُسَيَّبِ وَأَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَا بَقِيَ مِنْ مُكَاتَبَتِهِ بَيْنَ بَنِي مَوْلَاهُ الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ عَلَى مِيرَاثِهِمْ وَمَا فَضَلَ مِنْ الْمَالِ بَعْدَ كِتَابَتِهِ فَلِلرِّجَالِ مِنْهُمْ مِنْ بَنِي مَوْلَاهُ دُونَ النِّسَاءِ
اسان کي [محمد بن عيسيٰ] ٻڌايو آهي اسان کي [ابو سفيان] ٻڌايو آهي [معمر] کان [يحييٰ بن ابو ڪثير] چيو ته: هڪ ماڻهو فوت ٿي ويو ۽ هڪ مکاتب غلام ڇڏي ويو، پوءِ مکاتب غلام فوت ٿي ويو ۽ ملڪيت ڇڏي ويو. ابن المسيب ۽ ابو سلمه بن عبدالرحمان پنهنجي آزاديءَ جي شرطن مان جيڪو بچيو هو اهو پنهنجي مالڪ جي ٻارن کي ڏئي ڇڏيو. مردن ۽ عورتن کي وراثت جو حق آهي، جڏهن ته ادائيگي کان پوءِ جيڪا ملڪيت بچي ٿي اها انهن جي مالڪ جي ٻارن جي مردن کي ڏني ويندي آهي ۽ انهن جي مالڪ جي ٻارن جي عورتن کي نه.
Imam Darimi : 3016
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا عَبْدُ السَّلَامِ بْنُ حَرْبٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَزَيْدٍ أَنَّهُمْ قَالُوا الْوَلَاءُ لِلْكُبْرِ وَلَا يَرِثُونَ النِّسَاءَ مِنْ الْوَلَاءِ إِلَّا مَا أَعْتَقْنَ أَوْ كَاتَبْنَ
اسان کي [محمد بن عيسيٰ] ٻڌايو آهي اسان کي [عبد السلام بن حرب] ٻڌايو آهي [العماسي] کان [ابراهيم] کان [عمر]، [علي] ۽ [زيد] ته انهن چيو: وڏن لاءِ ولاء. اهي عورتن کي ولاء نه ڏيندا آهن جيستائين اهي انهن کي آزاد نه ڪن يا آزادي جو واعدو نه ڏين.
Imam Darimi : 3017
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ خَالِدٍ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ يُونُسَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ أَنَّهُمْ قَالُوا لَا تَرِثُ النِّسَاءُ مِنْ الْوَلَاءِ إِلَّا مَا أَعْتَقْنَ أَوْ كَاتَبْنَ
اسان کي ٻڌايو ويو آهي ته [محمد بن عيسيٰ] اسان کي [اسماعيل بن ابراهيم] [خالد] کان [ابو قلابه] کان، ۽ اهو ٻئي طريقي سان نقل ڪيو ويو آهي؛ اسان کي [ابن وهب] [يونس] کان [عز زهريءَ] کان [سعيد بن المسيب] کان، ۽ اهو ٻئي طريقي سان نقل ڪيو ويو آهي؛ اسان کي [ابن ابو الزناد] [پنهنجي پيءُ] کان [سليمان بن يسار] کان ٻڌايو ويو آهي ته انهن چيو ته عورتون ولاء جي وارث نه ٿي سگهن جيستائين اهي انهن کي آزاد نه ڪن يا آزادي جو واعدو نه ڏين.
Imam Darimi : 3018
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا مُعَاذٌ عَنْ أَشْعَثَ عَنْ الْحَسَنِ قَالَ لَا تَرِثُ النِّسَاءُ مِنْ الْوَلَاءِ إِلَّا مَا أَعْتَقْنَ أَوْ أَعْتَقَ مَنْ أَعْتَقْنَ إِلَّا الْمُلَاعَنَةُ فَإِنَّهَا تَرِثُ مَنْ أَعْتَقَ ابْنُهَا وَالَّذِي انْتَفَى مِنْهُ أَبُوهُ
اسان کي [محمد بن عيسيٰ] ٻڌايو آهي ته اسان کي [معذ] اشعث کان ۽ [الحسن کان] ٻڌايو آهي ته: عورتون ولاء جي وارث نه ٿي سگهن جيستائين اهي انهن کي آزاد نه ڪن يا اهي ڪنهن کي آزاد نه ڪن سواءِ ان عورت جي ٻار جي جيڪو لعان کان متاثر آهي، پوءِ عورت ان شخص جي وارث ٿي سگهي ٿي جنهن پنهنجي ٻار کي آزاد ڪيو ۽ اهو شخص جنهن جي پيءُ ان کي بي دخل ڪيو.
Imam Darimi : 3019
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ يُونُسَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ كَانَ يَرِثُ مَوَالِيَ عُمَرَ دُونَ بَنَاتِ عُمَرَ
اسان کي [محمد بن عيسيٰ] ٻڌايو آهي [ابن وهب] [يونس] کان [عز زهري] کان [سالم] [پنهنجي پيءُ] کان ٻڌايو آهي ته هن هڪ ڀيرو عمر جي اڳوڻن غلامن کي وراثت ڏني هئي ۽ اهو عمر جي ڌيئرن کي نه ڏنو ويو هو.
Imam Darimi : 3020
أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَوْنٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ خَالِدٍ الْحَذَّاءِ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ فِي امْرَأَةٍ مَاتَتْ وَتَرَكَتْ بَنِيهَا فَوَرِثُوهَا مَالًا وَمَوَالِيَ ثُمَّ مَاتَ بَنُوهَا قَالَ يَرْجِعُ الْوَلَاءُ إِلَى عَصَبَةِ الْمَرْأَةِ
اسان کي [عمرو بن عون]، [خالد بن عبدالله]، [خالد الحزع]، [ابو قلابه]، هڪ عورت جي باري ۾ ٻڌايو آهي جيڪا فوت ٿي وئي ۽ ڪيترائي پٽ ڇڏي وئي، تنهن ڪري انهن کي سندس ملڪيت ۽ سندس ماءُ جا غلام مليا، پوءِ سندس ٻار فوت ٿي ويا. هن چيو ته؛ والاع عورت اصحابه ڏانهن موٽي وئي.