Imam Darimi (الامام الدارمي) - 3469 حديث
حديث
Imam Darimi : 2781
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى وَمُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ قَالَ لَقِيتُ مَرْوَانَ بْنَ الْحَكَمِ بِالْمَدِينَةِ فَقَالَ يَا ابْنَ أَبِي مُوسَى أَلَمْ أُخْبَرْ أَنَّ الْجَدَّ لَا يُنَزَّلُ فِيكُمْ مَنْزِلَةَ الْأَبِ وَأَنْتَ لَا تُنْكِرُ قَالَ قُلْتُ وَلَوْ كُنْتَ أَنْتَ لَمْ تُنْكِرْ قَالَ مَرْوَانُ فَأَنَا أَشْهَدُ عَلَى عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ أَنَّهُ شَهِدَ عَلَى أَبِي بَكْرٍ أَنَّهُ جَعَلَ الْجَدَّ أَبًا إِذَا لَمْ يَكُنْ دُونَهُ أَبٌ
اسان کي [عبيدالله بن موسيٰ] ۽ [محمد بن يوسف] [اسرائيل] کان [ابو اسحاق] کان [ابو برده] تائين ٻڌايو ته هن چيو ته؛ مان مديني ۾ مروان بن الحڪم سان مليو، پوءِ هن مون کي چيو؛ اي ابن ابو موسيٰ، ڇا اهو نه ٻڌايو ويو آهي ته توهان جي مطابق، ڏاڏو پيءُ جي حيثيت تي قبضو نٿو ڪري ۽ توهان ان کان انڪار نٿا ڪريو؟ هن چيو؛ مون جواب ڏنو؛ جيتوڻيڪ اڳ ۾ توهان ان کان انڪار نه ڪندا هئا؟ [مروان] چيو؛ ڇاڪاڻ ته مون ڏٺو هو ته [عثمان بن عفان] هڪ ڀيرو [ابوبڪر] کي ڏاڏي کي وارثت ۾ پيءُ جي حيثيت تي رکڻ جو مشاهدو ڪيو هو، جيڪڏهن فوت ٿيل جو پيءُ نه هجي ها.
حديث
Imam Darimi : 2782
حَدَّثَنَا الْأَسْوَدُ بْنُ عَامِرٍ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ خَالِدٍ الْحَذَّاءِ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ وَعَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ كَانَ يَجْعَلُ الْجَدَّ أَبًا
اسان کي [الاسود بن عامر] ٻڌايو آهي [صيوبة] [خالد الحزع] کان [ابو نضلر] ۽ [عڪرمه] کان [ابن عباس] ٻڌايو آهي ته [ابوبڪر] ڏاڏي کي وراثت ۾ پيءُ جو درجو ڏنو آهي.
حديث
Imam Darimi : 2783
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ جَعَلَهُ الَّذِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ كُنْتُ مُتَّخِذًا أَحَدًا خَلِيلًا لَاتَّخَذْتُهُ خَلِيلًا وَلَكِنْ أُخُوَّةُ الْإِسْلَامِ أَفْضَلُ يَعْنِي أَبَا بَكْرٍ جَعَلَهُ أَبًا يَعْنِي الْجَدَّ
اسان کي [مسلم بن ابراهيم] ٻڌايو آهي اسان کي [وهيب] اسان کي [ايوب] ٻڌايو آهي [عڪرمه] کان [ابن عباس] ٻڌايو آهي ته هن چيو ته؛ [اهو شخص] جنهن رسول الله ﷺ کي چيو ته: 'جيڪڏهن مان ڪنهن کي پنهنجو محبوب بڻائي سگهان ها ته يقيناً مان ان کي - ابوبڪر - پنهنجو عاشق بڻائيندس. پر اسلام ۾ ڀائيچارو بهتر آهي'. يعني ابوبڪر، هن ان کي پيءُ جي حيثيت ۾ رکيو، يعني ڏاڏي جي حيثيت ۾.
حديث
Imam Darimi : 2784
حَدَّثَنَا مُسْلِمٌ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ ابْنِ الزُّبَيْرِ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ جَعَلَ الْجَدَّ أَبًا
اسان کان روايت ڪئي وئي آهي [مسلم] اسان کان روايت ڪئي آهي [وهيب] اسان کان [ايوب] [ابن ابو مليڪه] کان [ابن الزبير] کان روايت ڪئي آهي ته [ابوبڪر] ڏاڏي کي وراثت ۾ پيءُ جو درجو ڏنو.
حديث
Imam Darimi : 2785
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا الْأَشْعَثُ عَنْ الْحَسَنِ قَالَ إِنَّ الْجَدَّ قَدْ مَضَتْ سُنَّتُهُ وَإِنَّ أَبَا بَكْرٍ جَعَلَ الْجَدَّ أَبًا وَلَكِنَّ النَّاسَ تَحَيَّرُوا
اسان کي [يزيد بن هارون] ٻڌايو آهي ته اسان کي [الاسيات] ٻڌايو آهي ته [الحسن] چيو ته؛ بيشڪ، ڏاڏا سنت ۾ قائم ڪيا ويا آهن ۽ بيشڪ [ابوبڪر] ڏاڏن کي پيءُ جي حيثيت ۾ رکيو آهي، پر ماڻهو مونجهاري ۾ آهن.
حديث
Imam Darimi : 2786
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ مُسْهِرٍ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ إِنَّ أَوَّلَ جَدٍّ وَرِثَ فِي الْإِسْلَامِ عُمَرُ
اسان کي [محمد بن عينة]، [علي بن مُشير]، [عاشم]، [عاش سيابي]، ٻڌايو ته؛ حقيقت ۾ - اسلام ۾ وراثت حاصل ڪندڙ سڀ کان پهرين ڏاڏي جو مقام [عمر] هو.
حديث
Imam Darimi : 2787
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا حَسَنٌ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ أَوَّلُ جَدٍّ وَرِثَ فِي الْإِسْلَامِ عُمَرُ فَأَخَذَ مَالَهُ فَأَتَاهُ عَلِيٌّ وَزَيْدٌ فَقَالَا لَيْسَ لَكَ ذَاكَ إِنَّمَا أَنْتَ كَأَحَدِ الْأَخَوَيْنِ
[ابو نعيم] اسان کي [حسن]، [عاشق]، [عاش سيابي] کان روايت ڪئي آهي ته هن چيو: - ڏاڏي جو مقام - اسلام ۾ وراثت حاصل ڪرڻ وارو پهريون شخص عمر آهي. سندس حصو وٺڻ کان پوءِ، [علي] ۽ [زيد] وٽس آيا، ۽ ٻنهي چيو: توهان کي اهو نه ڪرڻ گهرجي، حقيقت ۾ توهان جو مقام ٻن ڀائرن مان هڪ جهڙو آهي.
حديث
Imam Darimi : 2788
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ عِيسَى الْحَنَّاطِ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ كَانَ عُمَرُ يُقَاسِمُ بِالْجَدِّ مَعَ الْأَخِ وَالْأَخَوَيْنِ فَإِذَا زَادُوا أَعْطَاهُ الثُّلُثَ وَكَانَ يُعْطِيهِ مَعَ الْوَلَدِ السُّدُسَ
[عبيدالله بن موسيٰ] اسان کي [عيسيٰ الحنث] کان [عاش سيابي] کان روايت ڪئي آهي ته: [عمر] هڪ ڀاءُ ۽ ٻن ڀائرن سان گڏ ڏاڏي ۾ ورثو ورهايو. جيڪڏهن ٻن کان وڌيڪ ڀائر هئا ته عمر ڏاڏي کي ٽيون حصو ڏيندو هو. جڏهن ٻار هئا ته عمر ڏاڏي کي ڇهون حصو به ڏيندو هو.
حديث
Imam Darimi : 2789
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ مَرْوَانَ بْنِ الْحَكَمِ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ لَمَّا طُعِنَ اسْتَشَارَهُمْ فِي الْجَدِّ فَقَالَ إِنِّي كُنْتُ رَأَيْتُ فِي الْجَدِّ رَأْيًا فَإِنْ رَأَيْتُمْ أَنْ تَتَّبِعُوهُ فَاتَّبِعُوهُ فَقَالَ لَهُ عُثْمَانُ إِنْ نَتَّبِعْ رَأْيَكَ فَإِنَّهُ رَشَدٌ وَإِنْ نَتَّبِعْ رَأْيَ الشَّيْخِ فَلَنِعْمَ ذُو الرَّأْيِ كَانَ
اسان کي [مسلم بن ابراهيم] ٻڌايو آهي اسان کي [وهيب] اسان کي [هشام بن عروه] ٻڌايو آهي [پنهنجي پيءُ] کان [مروان بن الحڪم] ته [عمر بن الخطاب] جڏهن هن کي چاقو هنيو ويو، تڏهن هن انهن سان ڏاڏي جي حصي بابت صلاح ڪئي. هن چيو؛ اصل ۾ مون کي ڏاڏي جي حصي بابت هڪ راءِ آهي. جيڪڏهن توهان ان تي عمل ڪرڻ تي متفق آهيو ته پوءِ منهنجي راءِ تي عمل ڪريو. [عثمان] هن کي چيو؛ جيڪڏهن اسان توهان جي راءِ تي عمل ڪريون ٿا، ته پوءِ توهان جي راءِ اصل ۾ صحيح آهي، پر جيڪڏهن اسان شيخ جي راءِ تي عمل ڪريون ٿا - ڪو ماڻهو جيڪو وڏو آهي ۽ پنهنجي مذهب کي سمجهي ٿو - ته پوءِ اهو واقعي بهترين ماڻهو آهي جنهن وٽ راءِ آهي.
حديث
Imam Darimi : 2790
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ مُسْهِرٍ عَنْ الشَّيْبَانِيِّ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ كَتَبَ ابْنُ عَبَّاسٍ إِلَى عَلِيٍّ وَابْنُ عَبَّاسٍ بِالْبَصْرَةِ إِنِّي أُتِيتُ بِجَدٍّ وَسِتَّةِ إِخْوَةٍ فَكَتَبَ إِلَيْهِ عَلِيٌّ أَنْ أَعْطِ الْجَدَّ سُبُعًا وَلَا تُعْطِهِ أَحَدًا بَعْدَهُ
اسان کي [محمد بن عينة] [علي بن مُشير] کان [عاش شيباني] کان [عاش شيابي] تائين ٻڌايو آهي ته؛ ابن عباس علي کي خط لکيو، ان وقت ابن عباس بصره ۾ هو؛ حقيقت ۾ مون کي پنهنجي ڏاڏي ۽ ڇهن ڀائرن جي مسئلي جو سامنا ٿيو آهي. تنهن ڪري [علي] چيو؛ ڏاڏي کي ڇهون حصو ڏيو ۽ ان کان پوءِ ڪنهن کي به ڇهون حصو نه ڏيو.
حديث
Imam Darimi : 2791
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا حَسَنٌ عَنْ إِسْمَعِيلَ عَنْ الشَّعْبِيِّ فِي سِتَّةِ إِخْوَةٍ وَجَدٍّ قَالَ أَعْطِ الْجَدَّ السُّدُسَ قَالَ أَبُو مُحَمَّد كَأَنَّهُ يَعْنِي عَلِيًّا الشَّعْبِيُّ يَرْوِيهِ عَنْ عَلِيٍّ
اسان کي [ابو نعيم] ٻڌايو آهي ته اسان کي [حسن] اسماعيل کان [عاشق شيعي] ڇهن ڀائرن ۽ ڏاڏي جي معاملي بابت ٻڌايو آهي، هن چيو ته ڏاڏي کي ڇهون حصو ڏيو. ابو محمد چيو ته اهو لڳي ٿو ته شيعي سڌو سنئون علي کان روايت ڪئي آهي.
حديث
Imam Darimi : 2792
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلَمَةَ أَنَّ عَلِيًّا كَانَ يَجْعَلُ الْجَدَّ أَخًا حَتَّى يَكُونَ سَادِسًا
اسان کي [سليمان بن حرب] اسان کي [سيوبا] کان [عمرو بن مُره] کان [عبدالله بن سلمه] تائين روايت ڪئي آهي ته [علي] ڏاڏي کي وراثت ۾ ڀاءُ جي حيثيت ڏني جيستائين ڀائرن جو تعداد ڇهه هو.
حديث
Imam Darimi : 2793
أَخْبَرَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا يُونُسُ عَنْ الْحَسَنِ أَنَّ عَلِيًّا كَانَ يُشَرِّكُ الْجَدَّ مَعَ الْإِخْوَةِ إِلَى السُّدُسِ
[ابو نعمان] اسان کي ٻڌايو آهي ته [وهيب] اسان کي ٻڌايو آهي ته [يونس] اسان کي [الحسن] کان ٻڌايو آهي ته [علي] ڏاڏن جي صورت ۾ مسيرڪا جي مطابق وراثت جي تقسيم ڏني جڏهن اهي پنهنجن ڀائرن سان گڏ هئا ته ڇهين حصي جي برابر.
حديث
Imam Darimi : 2794
حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلَمَةَ قَالَ كَانَ عَلِيٌّ يُشَرِّكُ بَيْنَ الْجَدِّ وَالْإِخْوَةِ حَتَّى يَكُونَ سَادِسًا
اسان کي [حسيم بن القاسم] ٻڌايو آهي ته اسان کي [سيوبا] عمرو بن مُره کان [عبدالله بن سلمه] ٻڌايو آهي ته؛ [علي] پنهنجي ڏاڏي ۽ پنهنجن ڀائرن جي وچ ۾ مسيرڪا جي ذريعي ملڪيت ورهائي، تان جو اهي ڇهه ٿي ويا.
حديث
Imam Darimi : 2795
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ قَالَ كَانَ عَلِيٌّ يُشَرِّكُ الْجَدَّ إِلَى سِتَّةٍ مَعَ الْإِخْوَةِ يُعْطِي كُلَّ صَاحِبِ فَرِيضَةٍ فَرِيضَتَهُ وَلَا يُوَرِّثُ أَخًا لِأُمٍّ مَعَ جَدٍّ وَلَا أُخْتًا لِأُمٍّ وَلَا يَزِيدُ الْجَدَّ مَعَ الْوَلَدِ عَلَى السُّدُسِ إِلَّا أَنْ يَكُونَ غَيْرُهُ وَلَا يُقَاسِمُ بِأَخٍ لِأَبٍ مَعَ أَخٍ لِأَبٍ وَأُمٍّ وَإِذَا كَانَتْ أُخْتٌ لِأَبٍ وَأُمٍّ وَأَخٌ لِأَبٍ أَعْطَى الْأُخْتَ النِّصْفَ وَالنِّصْفَ الْآخَرَ بَيْنَ الْجَدِّ وَالْأَخِ نِصْفَيْنِ وَإِذَا كَانُوا إِخْوَةً وَأَخَوَاتٍ شَرَّكَهُمْ مَعَ الْجَدِّ إِلَى السُّدُسِ
[محمد بن يوسف] اسان کي [سفيان] کان [العماسي] کان [ابراهيم] تائين بيان ڪيو آهي ته: [علي] هڪ ڀيرو پنهنجي ڏاڏي سان مسيرڪا جي ذريعي ملڪيت ورهائي جڏهن هو ڇهن ڀائرن سان گڏ هو. هر ڪنهن جو مقرر حصو هو، ان کي پنهنجو حصو مليو، پر سندس ماءُ جو ڀاءُ ڏاڏي سان وارث نه ٿي سگهيو، ۽ نه ئي سندس ماءُ جي ڀيڻ. علي ڏاڏي ۽ سندس ٻارن کي ڇهين حصي کان وڌيڪ نه ڏنو جيستائين هو ان کي ٻين سان حصيداري نه ڪري. هن ڏاڏي کي پنهنجي سوٽيلي ڀاءُ ۽ پنهنجي سوٽيلي ڀاءُ سان حصو نه ڏنو. جيڪڏهن اڌ ڀينرون ۽ سوٽيلي ڀائر هئا، ته هن ڀيڻ کي اڌ ڏنو ۽ ٻيو اڌ ڏاڏي ۽ ڀائرن ۾ ورهايو ويو، هر هڪ کي اڌ ملندو هو. جيڪڏهن ڪيترائي ڀائر ۽ ڪيتريون ڀينرون هيون، ته هن انهن کي ڇهين حصي ۾ ڏاڏي سان گڏ ڪيو.
حديث
Imam Darimi : 2796
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْعَبْسِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مَعْقِلٍ قَالَ سُئِلَ ابْنُ عَبَّاسٍ عَنْ الْجَدِّ فَقَالَ أَيُّ أَبٍ لَكَ أَكْبَرُ فَقُلْتُ أَنَا آدَمُ قَالَ أَلَمْ تَسْمَعْ إِلَى قَوْلِ اللَّهِ تَعَالَى { يَا بَنِي آدَمَ }
اسان کي [محمد بن يوسف] [سفيان] کان [العبسي] کان [عبدالرحمان بن معقل] ٻڌايو آهي ته؛ [ابن عباس] کان هڪ ڀيرو ڏاڏي بابت پڇيو ويو، پوءِ هن جواب ڏنو؛ توهان جي خيال ۾ ڪهڙو پيءُ وڏو آهي؟ مون جواب ڏنو؛ آدم. هن ٻيهر پڇيو؛ ڇا توهان الله جو ڪلام نه ٻڌو آهي؛ - اي آدم جا اولاد-.
حديث
Imam Darimi : 2797
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ سُمَيْعٍ عَنْ رَجُلٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَوَدِدْتُ أَنِّي وَالَّذِينَ يُخَالِفُونِي فِي الْجَدِّ تَلَاعَنَّا أَيُّنَا أَسْوَأُ قَوْلًا
اسان کي [محمد بن يوسف] ٻڌايو آهي اسان کي [سفيان] ٻڌايو آهي [اسماعيل بن سميع] کان [ڪنهن] [ابن عباس] کان، هن چيو ته؛ مون کي اميد آهي ته مان ۽ اهي ماڻهو جيڪي ڏاڏي جي معاملي ۾ مون سان اختلاف رکن ٿا، هڪ لعان ڪريون ته معلوم ڪريون ته ڪنهن جا لفظ سڀ کان خراب آهن.
حديث
Imam Darimi : 2798
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا ابْنُ طَاوُسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ جَعَلَ الْجَدَّ أَبًا
اسان کي [مسلم بن ابراهيم] روايت ڪئي آهي، اسان کي [وهيب] اسان کي [ابن ثووس] [پنهنجي پيءُ] کان [ابن عباس] کان روايت ڪئي آهي ته هن ڏاڏي کي وراثت ۾ پيءُ جي حيثيت ڏني.
حديث
Imam Darimi : 2799
أَخْبَرَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى شُرَيْحٍ وَعِنْدَهُ عَامِرٌ وَإِبْرَاهِيمُ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ فِي فَرِيضَةِ امْرَأَةٍ مِنَّا الْعَالِيَةِ تَرَكَتْ زَوْجَهَا وَأُمَّهَا وَأَخَاهَا لِأَبِيهَا وَجَدَّهَا فَقَالَ لِي هَلْ مِنْ أُخْتٍ قُلْتُ لَا قَالَ هَلْ مِنْ أُخْتٍ قُلْتُ لَا قَالَ لِلْبَعْلِ الشَّطْرُ وَلِلْأُمِّ الثُّلُثُ قَالَ فَجَهِدْتُ عَلَى أَنْ يُجِيبَنِي فَلَمْ يُجِبْنِي إِلَّا بِذَلِكَ فَقَالَ إِبْرَاهِيمُ وَعَامِرٌ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ مَا جَاءَ أَحَدٌ بِفَرِيضَةٍ أَعْضَلَ مِنْ فَرِيضَةٍ جِئْتَ بِهَا قَالَ فَأَتَيْتُ عَبِيدَةَ السَّلْمَانِيَّ وَكَانَ يُقَالُ لَيْسَ بِالْكُوفَةِ أَحَدٌ أَعْلَمَ بِفَرِيضَةٍ مِنْ عَبِيدَةَ وَالْحَارِثِ الْأَعْوَرِ وَكَانَ عَبِيدَةُ يَجْلِسُ فِي الْمَسْجِدِ فَإِذَا وَرَدَتْ عَلَى شُرَيْحٍ فَرِيضَةٌ فِيهَا جَدٌّ رَفَعَهُمْ إِلَى عَبِيدَةَ فَفَرَضَ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ إِنْ شِئْتُمْ نَبَّأْتُكُمْ بِفَرِيضَةِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ فِي هَذَا جَعَلَ لِلزَّوْجِ ثَلَاثَةَ أَسْهُمٍ النِّصْفَ وَلِلْأُمِّ ثُلُثُ مَا بَقِيَ السُّدُسُ مِنْ رَأْسِ الْمَالِ وَلِلْأَخِ سَهْمٌ وَلِلْجَدِّ سَهْمٌ قَالَ أَبُو إِسْحَقَ الْجَدُّ أَبُو الْأَبِ
اسان کي [ابو نعيم] ٻڌايو آهي ته اسان کي [زُهير] ٻڌايو آهي ته [ابو اسحاق] چيو ته؛ مان هڪ ڀيرو سيوريه سان مليو هوس، ان وقت هو عامر، ابراهيم ۽ عبدالرحمان بن عبدالله سان گڏ هڪ عورت جي وراثت جي مسئلي بابت پڇڻ لاءِ هو جنهن پنهنجي پٺيان مڙس، ماءُ، ويٽو ڀاءُ ۽ ڏاڏو ڇڏيو هو. تنهن ڪري هن مون کان پڇيو؛ ڪا ڀينر؟ مون جواب ڏنو؛ ڪا به ناهي. سيوريه چيو؛ مڙس کي اڌ ۽ ماءُ کي ٽيون حصو ملندو آهي. هن جاري رکيو؛ مان هن تي زور ڀريندو رهيس ته ان کان سواءِ ڪجهه ٻيو جواب ڏي، پر هن ان کان سواءِ ٻيو ڪجهه به جواب نه ڏنو. تنهن ڪري ابراهيم، عامر ۽ عبدالرحمان بن عبدالله چيو؛ ڪو به اهڙو فريدي مسئلو کڻي نه آيو آهي جيڪو توهان جي کڻي آيل فريدي مسئلي کان وڌيڪ پيچيده هجي. پوءِ مان [عبيدة السلماني] سان مليو، ڪنهن چيو ته ڪوفه ۾ عبيده ۽ الحارث العوار کان وڌيڪ فريدي بابت ڪو به نه ڄاڻندو هو. ان وقت عبيده مسجد ۾ ويٺي هئي. جيڪڏهن شريح لاءِ ڪو به فريضي مسئلو حل ڪرڻ ڏکيو هوندو هو، ته هو انهن کي عبيده ڏانهن موڪليندو هو ۽ هوءَ انهن کي حل ڪندي هئي. مون کانئس پڇيو ۽ هن چيو، 'جيڪڏهن توهان چاهيو ٿا، ته مان توهان کي هن معاملي ۾ [عبدالله بن مسعود] جي ورڇ ٻڌائي سگهان ٿو.' هن مڙس کي ٽي حصا ڏنا: اڌ، ماءُ کي باقي بچيل حصي جو ٽيون حصو، يعني وراثت جو ڇهون حصو. ڀاءُ کي هڪ حصو مليو ۽ ڏاڏي کي ٻيو حصو مليو. ابو اسحاق چيو، 'ڏاڏو پيءُ جو پيءُ آهي.'
حديث
Imam Darimi : 2800
أَخْبَرَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا يُونُسُ عَنْ الْحَسَنِ أَنَّ زَيْدًا كَانَ يُشَرِّكُ الْجَدَّ مَعَ الْإِخْوَةِ إِلَى الثُّلُثِ
[ابو نعمان] اسان کي ٻڌايو آهي [وهيب] اسان کي [يونس] [الحسن] کان ٻڌايو آهي ته [زيد] پنهنجي ڏاڏي ۽ پنهنجن ڀائرن سان گڏ هڪ ٽئين حصي ۾ مسيرڪا ڪئي.
