Imam Darimi (الامام الدارمي) - 3469 حديث
حديث
Imam Darimi : 2381
حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ عُمَرَ الزَّهْرَانِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ هُوَ ابْنُ لَهِيعَةَ حَدَّثَنَا عَيَّاشُ بْنُ عَبَّاسٍ عَنْ شِيَيْمِ بْنِ بَيْتَانَ عَنْ جُنَادَةَ بْنِ أَبِي أُمَيَّةَ قَالَ لَوْلَا أَنِّي سَمِعْتُ ابْنَ أَرْطَاةَ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا تُقْطَعُ الْأَيْدِي فِي الْغَزْوِ لَقَطَعْتُهَا
اسان کي ٻڌايو آهي [بصير بن عمر الزهراني] مون کي ٻڌايو آهي [عبدالله يعني ابن لُحية] اسان کي [عياسي بن عباس] [صيام بن بيطان] [جناده بن ابو اميه] کان ٻڌايو آهي ته، هن چيو ته: 'جيڪڏهن مون [ابن ارثعة] کي اهو نه ٻڌو هجي ها ته: مون رسول الله ﷺ کي چوندي ٻڌو هو ته: 'جنگ ۾ پنهنجا هٿ نه ڪٽيو'. مون کي پڪ آهي ته مون ڪٽي ڇڏيا آهن'.
حديث
Imam Darimi : 2382
أَخْبَرَنَا الْحَكَمُ بْنُ نَافِعٍ حَدَّثَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ أَنَّهُ أَخْبَرَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْتَعْمَلَ عَامِلًا عَلَى الصَّدَقَةِ فَجَاءَهُ الْعَامِلُ حِينَ فَرَغَ مِنْ عَمَلِهِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا الَّذِي لَكُمْ وَهَذَا أُهْدِيَ لِي فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَهَلَّا قَعَدْتَ فِي بَيْتِ أَبِيكَ وَأَمِّكَ فَنَظَرْتَ أَيُهْدَى لَكَ أَمْ لَا ثُمَّ قَامَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَشِيَّةً بَعْدَ الصَّلَاةِ عَلَى الْمِنْبَرِ فَتَشَهَّدَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَمَا بَالُ الْعَامِلِ نَسْتَعْمِلُهُ فَيَأْتِينَا فَيَقُولُ هَذَا مِنْ عَمَلِكُمْ وَهَذَا أُهْدِيَ لِي فَهَلَّا قَعَدَ فِي بَيْتِ أَبِيهِ وَأُمِّهِ فَيَنْظُرَ أَيُهْدَى لَهُ أَمْ لَا وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ لَا يَغُلُّ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنْهَا شَيْئًا إِلَّا جَاءَ بِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يَحْمِلُهُ عَلَى عُنُقِهِ إِنْ كَانَ بَعِيرًا جَاءَ بِهِ لَهُ رُغَاءٌ وَإِنْ كَانَتْ بَقَرَةً جَاءَ بِهَا لَهَا خُوَارٌ وَإِنْ كَانَتْ شَاةً جَاءَ بِهَا تَيْعِرُ فَقَدْ بَلَّغْتُ قَالَ أَبُو حُمَيْدٍ ثُمَّ رَفَعَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَدَيْهِ حَتَّى إِنَّا لَنَنْظُرُ إِلَى عُفْرَةِ إِبِطَيْهِ قَالَ أَبُو حُمَيْدٍ وَقَدْ سَمِعَ ذَلِكَ مَعِي مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ زَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ فَسَلُوهُ
اسان کي خبر ڏني آهي [حڪم بن نافع] اسان کي خبر ڏني آهي [سيوب] [عز زهريءَ] مون کي [عروه بن الزبير] [ابو حميد السعيدي] کان خبر ڏني آهي ته هن ان کي خبر ڏني آهي ته رسول الله صلي الله عليه وسلم هڪ ڀيري هڪ ماڻهوءَ کي عام زڪوات تي مقرر ڪيو ته هو خيرات گڏ ڪري، جڏهن عام زڪوات خيرات گڏ ڪري ختم ڪري، ته هو ان وٽ آيو ۽ چيو: 'يا رسول الله صلي الله عليه وسلم، هي توهان جو حصو آهي ۽ هي مون کي ڏنو ويو آهي'. پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو: 'ڇا توهان صرف پنهنجي پيءُ ۽ ماءُ جي گهر ۾ نه ويٺا آهيو، پوءِ ڏسو ته توهان کي تحفو ڏنو ويندو يا نه؟' جڏهن شام ٿيندي آهي، يعني نماز عصر کان پوءِ - رسول الله صلي الله عليه وسلم منبر تي بيٺا، شهادت پڙهڻ ۽ الله جي تعريف سان سندس تعريف ڪرڻ کان پوءِ، پاڻ فرمايائون: 'هڪ زڪوات عامل جو ڇا حال آهي جنهن کي اسان نوڪري تي رکيو هو، پوءِ اسان وٽ آيو ۽ چيو؛' 'هي توهان جو حصو آهي ۽ هي مون کي ڏنو ويو آهي'. ڇا هو صرف پنهنجي پيءُ ۽ ماءُ جي گهر ۾ ويهي نه ٿو ڏسي ته کيس تحفو ڏنو ويندو يا نه؟ ان ذات جو قسم جنهن جي هٿ ۾ محمد جي جان آهي، توهان مان ڪو به اهڙي شيءِ نه کڻي جيڪو سندس ناحق هجي، جيستائين قيامت جي ڏينهن ان کي پنهنجي ڳچيءَ تي کڻي نه ايندو، جيڪڏهن اها شيءِ اُٺ آهي ته ان کي روئندي کڻي ايندو، جيڪڏهن اها شيءِ ڳئون آهي ته ان کي روئندي کڻي ايندو، ۽ جيڪڏهن ڪا شيءِ ٻڪري آهي ته ان کي روئندي کڻي ايندو، بيشڪ مون ان کي پهچائي ڇڏيو آهي. ابو حميد چيو؛ 'ان کان پوءِ، رسول الله ﷺ پنهنجا هٿ بلند ڪيا جيستائين اسان سندس بغلن جو اڇو حصو ڏٺو. ابو حميد چيو؛ '۽ بيشڪ زيد بن ثابت مون سان اهو رسول الله ﷺ کان ٻڌو آهي، - جيڪڏهن توهان کي يقين نه اچي ته - ان کان پڇو.'
حديث
Imam Darimi : 2383
أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا عُمَارَةُ بْنُ زَاذَانَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ مَلِكَ ذِي يَزَنٍ أَهْدَى إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُلَّةً أَخَذَهَا بِثَلَاثَةٍ وَثَلَاثِينَ بَعِيرًا أَوْ ثَلَاثٍ وَثَلَاثِينَ نَاقَةً فَقَبِلَهَا
اسان کي خبر پئي آهي ته عمرو بن عون اسان کي عماره بن زادان کي ثابت کان انس بن مالڪ کان خبر ڏني آهي ته هڪ ڀيري بادشاهه يزان رسول الله ﷺ کي ٽيٽيهه نر اُٺ يا ٽيٽيهه مادي اُٺن سان گڏ زيور پيش ڪيا، ۽ پاڻ ان کي قبول ڪيو.
حديث
Imam Darimi : 2384
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى عَنْ عَبَّاسِ بْنِ سَهْلٍ السَّاعِدِيِّ عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ قَالَ بَعَثَ صَاحِبُ أَيْلَةَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِكِتَابٍ وَأَهْدَى لَهُ بَغْلَةً بَيْضَاءَ فَكَتَبَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَهْدَى لَهُ بُرْدًا
اسان کي [عبدالله بن مسلمه] ٻڌايو آهي ته اسان کي [سليمان بن بلال] عمرو بن يحييٰ کان [عباس بن سهل السعيدي] کان [ابو حميد السعيدي] ٻڌايو آهي ته: ايله جي بادشاهن رسول الله ﷺ ڏانهن هڪ قاصد موڪليو ۽ ان کي هڪ اڇو بيگل تحفي طور ڏنو. پوءِ رسول الله ﷺ ان کي جواب لکيو ۽ بادشاهه کي پٽين وارا ڪپڙا پيش ڪيا.
حديث
Imam Darimi : 2385
أَخْبَرَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نِيَارٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّا لَا نَسْتَعِينُ بِمُشْرِكٍ أَخْبَرَنَا إِسْحَقُ عَنْ رَوْحٍ عَنْ مَالِكٍ عَنْ فُضَيْلٍ هُوَ ابْنُ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نِيَارٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ أَطْوَلُ مِنْهُ
اسان کي [اسحاق بن ابراهيم] ٻڌايو آهي ته اسان کي [واقع] ٻڌايو آهي ته [مالڪ بن انس] ٻڌايو آهي ته [عبدالله بن نيئر] عروه کان عيسيه کان ته رسول الله ﷺ فرمايو آهي ته: 'اسان مشرڪن کان مدد نه ٿا گهرون'. اسان کي [اسحاق] ٻڌايو آهي ته [روح] چيو آهي ته [مالڪ] چيو آهي ته [فضيل، يعني ابن ابو عبدالله] چيو آهي ته [عبدالله بن نيئر] چيو آهي ته [عروه] چيو آهي ته [عيسيٰ] چيو آهي جيڪو مٿي ڏنل حديث کان ڊگهو آهي.
حديث
Imam Darimi : 2386
أَخْبَرَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مَيْمُونٍ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْكُوفَةِ حَدَّثَنِي سَعْدُ بْنُ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدُبٍ عَنْ أَبِيهِ سَمُرَةَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ الْجَرَّاحِ قَالَ كَانَ فِي آخِرِ مَا تَكَلَّمَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَخْرِجُوا يَهُودَ الْحِجَازِ وَأَهْلَ نَجْرَانَ مِنْ جَزِيرَةِ الْعَرَبِ
اسان کي عفان ٻڌايو آهي [يحيى بن سعيد القثان] اسان کي ابراهيم بن ميمون ٻڌايو آهي ڪوفي جي ماڻهن مان هڪ ماڻهو مون کي سعد بن سمره بن جندب پنهنجي پيءُ کان، يعني سمره کان، [ابو عبيده بن الجراح کان] ٻڌايو آهي ته: رسول الله صلي الله عليه وسلم جي آخري لفظن مان هڪ اهو هو ته، پاڻ فرمايو ته: 'حجاز جي يهودين ۽ نجران جي رهاڪن کي جزيره عرب مان ڪڍي ڇڏيو'.
حديث
Imam Darimi : 2387
أَخْبَرَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ حَيْوَةَ بْنِ شُرَيْحٍ حَدَّثَنِي رَبِيعَةُ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنِي أَبُو إِدْرِيسَ حَدَّثَنِي أَبُو ثَعْلَبَةَ قَالَ أَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا بِأَرْضِ أَهْلِ الْكِتَابِ فَنَأْكُلُ فِي آنِيَتِهِمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنْ كُنْتَ بِأَرْضٍ كَمَا ذَكَرْتَ فَلَا تَأْكُلُوا فِي آنِيَتِهِمْ إِلَّا أَنْ لَا تَجِدُوا مِنْهَا بُدًّا فَإِنْ لَمْ تَجِدُوا مِنْهَا بُدًّا فَاغْسِلُوهَا ثُمَّ كُلُوا فِيهَا
اسان کي [ابو عاصم] [حيوه بن سيوريه] کان ٻڌايو آهي مون کي [ربيع بن يزيد] ٻڌايو آهي مون کي [ابو ادريس] ٻڌايو آهي مون کي [ابو ثعلبه] چيو ته؛ مان رسول الله ﷺ سان ملڻ لاءِ آيو ۽ چيو ته؛ 'يا رسول الله، بيشڪ اسين اهل ڪتاب جي ملڪ ۾ آهيون، اسين انهن جي ٿانون مان کائيندا آهيون'. رسول الله ﷺ فرمايو: 'جيڪڏهن توهان ڪنهن اهڙي ملڪ ۾ آهيو جيئن توهان ذڪر ڪيو آهي، ته پوءِ انهن جي ٿانون مان نه کائو، جيستائين توهان کي ان کي استعمال ڪرڻ لاءِ ٻي ڪا جاءِ نه هجي. جيڪڏهن توهان کي ٻي جاءِ نه ملي ته پوءِ ٿانو کي ڌوئو ۽ پوءِ ان سان کائو'.
حديث
Imam Darimi : 2388
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ هُوَ ابْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ قَالَ دُلِّيَ جِرَابٌ مِنْ شَحْمٍ يَوْمَ خَيْبَرَ قَالَ فَأَتَيْتُهُ فَالْتَزَمْتُهُ قَالَ ثُمَّ قُلْتُ لَا أُعْطِي مِنْ هَذَا أَحَدًا الْيَوْمَ شَيْئًا فَالْتَفَتُّ فَإِذَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَبْتَسِمُ إِلَيَّ قَالَ عَبْد اللَّهِ أَرْجُو أَنْ يَكُونَ حُمَيْدٌ سَمِعَ مِنْ عَبْدِ اللَّهِ
اسان کي [عبدالله بن مسلمه] ٻڌايو آهي مون کي [سليمان يعني ابن المغيره] [حميد] کان [عبدالله بن مغفل] ٻڌايو آهي ته: 'خيبر جي جنگ دوران، هڪ ٿانو ۾ چربی جو هڪ ٿيلهو لٽڪيل هو، تنهنڪري مان هن وٽ ويس ۽ سندس انتظار ڪندي چيو: 'مان ڪنهن ٻئي کي ڪجهه به نه ڏيندس'. جڏهن مون پوئتي ڏٺو ته رسول الله صلي الله عليه وسلم مون تي مسڪرائي رهيا هئا.' عبدالله چيو؛ 'مون کي اميد آهي ته حميد عبدالله کان ٻڌو هوندو.'
حديث
Imam Darimi : 2389
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرٍو عَنْ بَجَالَةَ قَالَ سَمِعْتُهُ يَقُولُ لَمْ يَكُنْ عُمَرُ أَخَذَ الْجِزْيَةَ مِنْ الْمَجُوسِ حَتَّى شَهِدَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخَذَهَا مِنْ مَجُوسِ هَجَرَ
[محمد بن يوسف] کي خبر ڏيڻ کان پوءِ، هن اسان کي [ابن عينيه] [عمرو] کان [بجله] تائين ٻڌايو آهي، هن چيو ته مون کيس چوندي ٻڌو آهي ته: 'عمر ڪڏهن به مجوسي ماڻهن کان جزيه نه ورتو جيستائين [عبدالرحمان بن عوف] شاهدي نه ڏني ته رسول الله ﷺ مجوسي حجر ماڻهن کان جزيه ورتو'.
حديث
Imam Darimi : 2390
أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْمَجِيدِ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ أَبِي النَّضْرِ أَنَّ أَبَا مُرَّةَ مَوْلَى عَقِيلِ بْنِ أَبِي طَالِبٍ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أُمَّ هَانِئٍ بِنْتَ أَبِي طَالِبٍ تُحَدِّثُ أَنَّهَا ذَهَبَتْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ الْفَتْحِ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ زَعَمَ ابْنُ أُمِّي أَنَّهُ قَاتِلٌ رَجُلًا أَجَرْتُهُ فُلَانُ بْنُ هُبَيْرَةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ أَجَرْنَا مَنْ أَجَرْتِ يَا أُمَّ هَانِئٍ
اسان کي خبر ڏني آهي [عبيدالله بن عبدالمجيد] مون کي [مالڪ] [عن نضر] کان ٻڌايو آهي ته [ابو مُرّہ] اڳوڻي غلام 'عقيل بن ابو طالب' کيس خبر ڏني آهي؛ ته هن [ام هاني] کي ٻُڌو آهي ته هو مڪي جي فتح جي سال ۾ رسول الله ﷺ سان ملڻ لاءِ ويو، هن چيو؛ 'يا رسول الله! منهنجي ڀاءُ فلان بن هبيره اعتراف ڪيو ته هو ڪنهن کي قتل ڪندو جنهن جي مون حفاظت ڪئي هئي'. رسول الله ﷺ فرمايو؛ 'مون ان شخص جي حفاظت ڪئي آهي جنهن جي توهان حفاظت ڪئي آهي، اي ام هاني'.
حديث
Imam Darimi : 2391
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ ابْنِ مُعَيْزٍ السَّعْدِيِّ قَالَ خَرَجْتُ أُسْفِرُ فَرَسًا لِي مِنْ السَّحَرِ فَمَرَرْتُ عَلَى مَسْجِدٍ مِنْ مَسَاجِدِ بَنِي حَنِيفَةَ فَسَمِعْتُهُمْ يَشْهَدُونَ أَنَّ مُسَيْلَمَةَ رَسُولُ اللَّهِ فَرَجَعْتُ إِلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ فَأَخْبَرْتُهُ فَبَعَثَ إِلَيْهِمْ الشُّرَطَ فَأَخَذُوهُمْ فَجِيءَ بِهِمْ إِلَيْهِ فَتَابَ الْقَوْمُ وَرَجَعُوا عَنْ قَوْلِهِمْ فَخَلَّى سَبِيلَهُمْ وَقَدَّمَ رَجُلًا مِنْهُمْ يُقَالُ لَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُوَاحَةَ فَضَرَبَ عُنُقَهُ فَقَالُوا لَهُ تَرَكْتَ الْقَوْمَ وَقَتَلْتَ هَذَا فَقَالَ إِنِّي كُنْتُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسًا إِذْ دَخَلَ هَذَا وَرَجُلٌ وَافِدَيْنِ مِنْ عِنْدِ مُسَيْلَمَةَ فَقَالَ لَهُمَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَشْهَدَانِ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ فَقَالَا لَهُ تَشْهَدُ أَنْتَ أَنَّ مُسَيْلَمَةَ رَسُولُ اللَّهِ فَقَالَ آمَنْتُ بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ لَوْ كُنْتُ قَاتِلًا وَفْدًا لَقَتَلْتُكُمَا فَلِذَلِكَ قَتَلْتُهُ وَأَمَرَ بِمَسْجِدِهِمْ فَهُدِمَ
اسان کي [عبدالله بن سعيد] ٻڌايو آهي [ابوبڪر بن عياسي] [عاشق] کان [ابو وائل] کان [ابن معاذ السعدي] تائين ٻڌايو آهي، هن چيو ته؛ صبح جو، مان پنهنجي گهوڙي جي ڳولا لاءِ ٻاهر نڪتس، پوءِ مان بني حنيفه جي مسجدن جي وچ ۾ هڪ مسجد مان گذريس. مون انهن کي گواهي ڏيندي ٻڌو ته مسيلمه الله جو رسول هو. مان واپس [عبدالله بن مسعود] ڏانهن ڊوڙيس ۽ کيس ٻڌايو. پوءِ هن انهن کي گرفتار ڪرڻ لاءِ ڪيترائي پوليس موڪليا. پوءِ ماڻهن جو مقابلو هن سان ٿيو، آخرڪار انهن توبه ڪئي ۽ پنهنجا لفظ واپس ورتا. عبدالله بن مسعود انهن کي آزاد ڪرڻ کان پوءِ، هو عبدالله بن نواحه نالي هڪ شخص وٽ ويو ۽ ان جو سر قلم ڪيو. ماڻهن کيس چيو؛ '- ڇو- تو انهن ماڻهن کي ڇڏيو ۽ هن ماڻهوءَ کي قتل ڪيو؟' عبدالله جواب ڏنو؛ 'حقيقت ۾، هڪ ڀيرو مان رسول الله ﷺ سان گڏ ويٺو هوس، اوچتو اهو شخص ۽ هڪ ٻيو شخص مسيلمه کان قاصد طور اندر آيا، پوءِ هن انهن ٻنهي کي چيو؛ 'ڇا تون شاهدي ڏئين ٿو ته مان الله جو رسول آهيان؟' انهن کيس چيو؛ 'ڇا تون شاهدي ڏئين ٿو ته مسيلمه الله جو رسول آهي؟' رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو؛ 'مان الله ۽ سندس رسولن تي ايمان رکان ٿو، جيڪڏهن مان رسول کي قتل ڪري سگهان ها ته توهان ٻنهي کي ضرور قتل ڪريان ها'. اهو ئي سبب آهي جو مون ان کي قتل ڪيو. ابن مسعود انهن جي مسجد کي به تباهه ڪرڻ جو حڪم ڏنو.
حديث
Imam Darimi : 2392
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنَا عُيَيْنَةُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جَوْشَنٍ الْغَطَفَانِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي بَكْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ قَتَلَ مُعَاهَدًا فِي غَيْرِ كُنْهِهِ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ
اسان کي [عبدالله بن يزيد] ٻڌايو آهي ته اسان کي [عينه بن عبدالرحمان بن جوسيان الغثفاني] پنهنجي پيءُ کان ۽ [ابوبڪره] کان ٻڌايو آهي ته رسول الله ﷺ فرمايو: جيڪو به ڪنهن معاهد ڪافر کي - جنهن جو ڪنهن مسلمان سان معاهدو آهي - ان جي وقت کان اڳ قتل ڪري ٿو، الله تعاليٰ ان تي جنت حرام ڪري ڇڏيندو.
حديث
Imam Darimi : 2393
أَخْبَرَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَبِي الْمُهَلَّبِ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ قَالَ كَانَتْ الْعَضْبَاءُ لِرَجُلٍ مِنْ بَنِي عُقَيْلٍ فَأُسِرَ وَأُخِذَتْ الْعَضْبَاءُ فَمَرَّ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي وَثَاقٍ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ عَلَى مَا تَأْخُذُونِي وَتَأْخُذُونَ سَابِقَةَ الْحَاجِّ وَقَدْ أَسْلَمْتُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ قُلْتَهَا وَأَنْتَ تَمْلِكُ أَمْرَكَ أَفْلَحْتَ كُلَّ الْفَلَاحِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَأْخُذُكَ بِجَرِيرَةِ حُلَفَائِكَ وَكَانَتْ ثَقِيفٌ قَدْ أَسَرُوا رَجُلَيْنِ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى حِمَارٍ عَلَيْهِ قَطِيفَةٌ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ إِنِّي جَائِعٌ فَأَطْعِمْنِي وَظَمْآنُ فَاسْقِنِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذِهِ حَاجَتُكَ ثُمَّ إِنَّ الرَّجُلَ فُدِيَ بِرَجُلَيْنِ فَحَبَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعَضْبَاءَ لِرَحْلِهِ وَكَانَتْ مِنْ سَوَابِقِ الْحَاجِّ ثُمَّ إِنَّ الْمُشْرِكِينَ أَغَارُوا عَلَى سَرْحِ الْمَدِينَةِ فَذَهَبُوا بِهِ فِيهَا الْعَضْبَاءُ وَأَسَرُوا امْرَأَةً مِنْ الْمُسْلِمِينَ وَكَانُوا إِذَا نَزَلُوا قَالَ أَبُو مُحَمَّد ثُمَّ ذَكَرَ كَلِمَةً إِبِلُهُمْ فِي أَفْنِيَتِهِمْ فَلَمَّا كَانَ ذَاتَ لَيْلَةٍ قَامَتْ الْمَرْأَةُ وَقَدْ نُوِّمُوا فَجَعَلَتْ لَا تَضَعُ يَدَيْهَا عَلَى بَعِيرٍ إِلَّا رَغَا حَتَّى أَتَتْ الْعَضْبَاءَ فَأَتَتْ عَلَى نَاقَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَلُولٍ مُجَرَّسَةٍ فَرَكِبَتْهَا ثُمَّ تَوَجَّهَتْ قِبَلَ الْمَدِينَةِ وَنَذَرَتْ لَئِنْ اللَّهُ نَجَّاهَا لَتَنْحَرَنَّهَا قَالَ فَلَمَّا قَدِمَتْ عُرِفَتْ النَّاقَةُ فَقِيلَ نَاقَةُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَوْا بِهَا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَخْبَرَتْ الْمَرْأَةُ بِنَذْرِهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِئْسَمَا جَزَيْتِهَا أَوْ بِئْسَمَا جَزَتْهَا إِنْ اللَّهُ نَجَّاهَا لَتَنْحَرَنَّهَا لَا وَفَاءَ لِنَذْرٍ فِي مَعْصِيَةِ اللَّهِ وَلَا فِيمَا لَا يَمْلِكُ ابْنُ آدَمَ
اسان کي [ابو نعيم] ٻڌايو آهي ته اسان کي [حماد بن زيد] ٻڌايو آهي ته [ايوب] کان [ابو قلابه] کان [ابو المحلب] کان [عمران بن حُشين] چيو ته: اڳ ۾ 'عذبہ' - رسول الله ﷺ جي اٺ جو نالو - بني عقيل جي هڪ ماڻهو جو هو، پوءِ ان کي قيد ڪيو ويو، ۽ 'عذبہ' کي گرفتار ڪيو ويو. پوءِ رسول الله ﷺ ان وٽان گذريا، جڏهن ته اهو ماڻهو بند ٿيل هو. ان شخص چيو: 'اي محمد، توهان مون کي قيد ڇو ڪيو ۽ منهنجو تيز ڊوڙندڙ اٺ ڇو ورتو؟ بيشڪ، مون اسلام قبول ڪيو آهي'. رسول الله ﷺ فرمايو: 'جيڪڏهن توهان جيڪو چئو ٿا اهو سچ آهي، ۽ توهان پنهنجا معاملا سنڀالي سگهو ٿا، ته پوءِ توهان کي خوش نصيبي ملندي'. رسول الله ﷺ فرمايو: 'اسان توهان کي توهان جي ساٿين - يعني تسقيف - جي ڏوهن جي ڪري گرفتار ڪيو.' - بني ثقيف رسول الله ﷺ جي ٻن ساٿين کي قيد ڪيو هو - پوءِ رسول الله ﷺ هڪ گڏهه تي سوار ٿي آيا، جنهن تي ڪوٽ هو. قيدي چيو؛ 'اي محمد، مون کي بک لڳي آهي، مون کي کاڌو ڏيو، ۽ مان به اڃايل آهيان، مون کي پاڻي ڏيو'. رسول الله ﷺ فرمايو؛ 'هي اهو آهي جيڪو توهان کي گهرجي!' پوءِ قيدي کي ٻن ساٿين سان گڏ فديه ڏني وئي، جڏهن ته رسول الله ﷺ پنهنجي گاڏي لاءِ العضبع رکيو. اُٺ انهن اُٺن مان هو جيڪي تمام تيز هلندا هئا. هڪ ڀيرو مشرڪن اوچتو مديني تي حملو ڪيو، ۽ ڪيترائي ڍور کڻي ويا، جن ۾ العضبع به هو، انهن هڪ عورت کي به قيد ڪرڻ ۾ ڪامياب ٿي ويا، جڏهن اهي اتي روڪيا...' - ابو محمد چيو؛ پوءِ - عمران بن حُشِين - حديث جي لفظن جو ذڪر ڪيو؛ 'اهي پنهنجن اُٺن کي پنهنجي صحن ۾ گونگا ڪندا هئا. هڪ رات قيدي عورتون سمهڻ دوران اُٿيون. جڏهن به عورت اُٺ تي هٿ رکندي هئي، اُٺ آواز ڪندو هو جيستائين الاضحيٰ تي نه پهتي، پوءِ هوءَ رسول الله ﷺ جي فرمانبردار ۽ تجربيڪار اُٺ وٽ آئي، عورت فوراً ان تي سوار ٿي مديني ڏانهن هلي وئي، هن قسم کنيو ته جيڪڏهن الله تعاليٰ کيس بچايو ته هوءَ ضرور اُٺ کي ذبح ڪندي. عمران چيو؛ 'مديني ۾ پهچڻ تي، اُٺ کي سڃاڻي ورتو ويو ۽ چيو ويو ته؛ 'اهو رسول الله ﷺ جو اُٺ آهي'. ماڻهو رسول الله ﷺ سان سندس اُٺ کڻي مليا، عورت کيس پنهنجو نذر ٻڌايو. رسول الله ﷺ فرمايو؛ 'ڪيترو بڇڙو جواب ڏنو'. يا 'ڪيترو بڇڙو جواب ڏنو عورت، حقيقت ۾ الله تعاليٰ ان کي بچايو هو، پر ان جي بدران هو ان کي ذبح ڪرڻ چاهيندو هو. الله جي نافرماني ۾ ۽ اهڙن معاملن ۾ نذر پورو ڪرڻ جائز ناهي جيڪي آدم جي اولاد جي ملڪيت نه آهن'.
حديث
Imam Darimi : 2394
أَخْبَرَنَا بِشْرُ بْنُ ثَابِتٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْمُغِيرَةِ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ مُحَرَّرِ بْنِ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ كُنْتُ مَعَ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ لَمَّا بَعَثَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَادَى بِأَرْبَعٍ حَتَّى صَهَلَ صَوْتُهُ أَلَا لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا نَفْسٌ مُسْلِمَةٌ وَلَا يَحُجَّنَّ بَعْدَ الْعَامِ مُشْرِكٌ وَلَا يَطُوفُ بِالْبَيْتِ عُرْيَانٌ وَمَنْ كَانَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَهْدٌ فَإِنَّ أَجَلَهُ إِلَى أَرْبَعَةِ أَشْهُرٍ فَإِذَا مَضَتْ الْأَرْبَعَةُ فَإِنَّ اللَّهَ بَرِيءٌ مِنْ الْمُشْرِكِينَ وَرَسُولُهُ
اسان کي [بصير بن ثابت] ٻڌايو آهي اسان کي [صيوبة] ٻڌايو آهي [المغيرة] کان [عاش سيابي] کان [محرر بن ابو هريره] کان [پنهنجي پيءُ] کان، هن چيو ته: مان علي بن ابو طالب سان گڏ هوس جڏهن رسول الله صلي الله عليه وسلم ان کي موڪليو. پوءِ هن چار ڳالهيون اعلان ڪيون جيستائين سندس آواز ڳرو ٿي ويو، هن چيو: 'اهو ڄاڻي وٺو ته ڪو به جنت ۾ داخل نه ٿيندو سواءِ مومن جي روح جي، ۽ مشرڪن کي ڪعبي جو ننگا طواف ڪرڻ جي اجازت ناهي، جنهن جي ۽ الله جي رسول صلي الله عليه وسلم جي وچ ۾ ڪو معاهدو آهي، ته پوءِ مدت چئن مهينن تائين آهي، جڏهن چار مهينا گذري ويندا، بيشڪ الله ۽ سندس رسول مشرڪن کان آزاد ٿي ويندا.'
حديث
Imam Darimi : 2395
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ إِسْرَائِيلَ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَقَ عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَ اعْتَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ذِي الْقَعْدَةِ فَأَبَى أَهْلُ مَكَّةَ أَنْ يَدَعُوهُ أَنْ يَدْخُلَ مَكَّةَ حَتَّى قَاضَاهُمْ عَلَى أَنْ يُقِيمَ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ فَلَمَّا كَتَبُوا هَذَا مَا قَاضَى عَلَيْهِ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا لَا نُقِرُّ بِهَذَا لَوْ نَعْلَمُ أَنَّكَ رَسُولُ اللَّهِ مَا مَنَعْنَاكَ شَيْئًا وَلَكِنْ أَنْتَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ فَقَالَ أَنَا رَسُولُ اللَّهِ وَأَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ فَقَالَ لِعَلِيٍّ امْحُ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ فَقَالَ لَا وَاللَّهِ لَا أَمْحُوهُ أَبَدًا فَأَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْكِتَابَ وَلَيْسَ يُحْسِنُ يَكْتُبُ فَكَتَبَ مَكَانَ رَسُولِ اللَّهِ هَذَا مَا قَاضَى عَلَيْهِ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَنْ لَا يَدْخُلَ مَكَّةَ بِسِلَاحٍ إِلَّا السَّيْفَ فِي الْقِرَابِ وَأَنْ لَا يُخْرِجَ مِنْ أَهْلِهَا أَحَدًا أَرَادَ أَنْ يَتْبَعَهُ وَلَا يَمْنَعَ أَحَدًا مِنْ أَصْحَابِهِ أَرَادَ أَنْ يُقِيمَ بِهَا فَلَمَّا دَخَلَهَا وَمَضَى الْأَجَلُ أَتَوْا عَلِيًّا فَقَالُوا قُلْ لِصَاحِبِكَ فَلْيَخْرُجْ عَنَّا فَقَدْ مَضَى الْأَجَلُ
اسان کي [محمد بن يوسف] [اسماعيل کان] ٻڌايو آهي، اسان کي [ابو اسحاق] [البراء بن عازب] کان ٻڌايو آهي، هن چيو ته رسول الله صلي الله عليه وسلم ذوالقعد جي مهيني ۾ عمرو ڪيو، پر مڪي جا ماڻهو ان کي مڪي ۾ داخل ٿيڻ کان انڪار ڪري رهيا هئا، جيستائين هن انهن سان ٽي ڏينهن رهڻ جو معاهدو نه ڪيو. جڏهن اهي لکن ٿا؛ 'هي محمد رسول الله صلي الله عليه وسلم جو ڪيل معاهدو آهي.' اهو ڄاڻڻ تي، مشرڪن چيو؛ 'اسان اهو تسليم نٿا ڪريون، جيڪڏهن اسان کي خبر هجي ها ته توهان الله جا رسول آهيو، ته اسان توهان کي ٿورو به نه روڪيون ها، پر توهان محمد بن عبدالله آهيو'. پوءِ هن چيو؛ 'مان الله جو رسول آهيان ۽ مان محمد بن عبدالله آهيان'. پوءِ هن علي کي چيو؛ 'محمد رسول الله کي ختم ڪريو'. پوءِ علي چيو؛ 'نه، الله جو قسم مان ان کي هميشه لاءِ نه ختم ڪندس'. پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم اهو لکت کڻي ورتو، جڏهن ته هو لکڻ ۾ سٺو نه هو، رسول الله جي جاءِ تي انهن لفظن سان لکيو؛ 'هي اهو معاهدو آهي جيڪو محمد بن عبدالله ڪيو هو، يعني مڪي ۾ ڪنهن به هٿيار سان داخل نه ٿيندو سواءِ ميان ۾ تلوار جي، ۽ مڪي جي رهواسين مان ڪو به ان جي پٺيان نه نڪرندو، ۽ سندس ڪنهن به دوست کي منع نه ڪندو جيڪو مڪي ۾ رهڻ چاهي ٿو'. جڏهن هو مڪي ۾ داخل ٿيو، ۽ بالغ ٿيو، مشرڪن علي کي چيو؛ 'پنهنجي دوست کي چئو ته هو اسان جي علائقي مان نڪري وڃي، ڇاڪاڻ ته هن جو وقت گذري چڪو آهي'.
حديث
Imam Darimi : 2396
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ عَنْ الْحَجَّاجِ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ مِقْسَمٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ خَرَجَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَبْدَانِ مِنْ الطَّائِفِ فَأَعْتَقَهُمَا أَحَدُهُمَا أَبُو بَكْرَةَ
اسان کي [عبدالله بن سعيد] ٻڌايو آهي ته اسان کي [ابو خالد] [الحجاج] کان [الحڪم] کان [مقسم] کان [ابن عباس] ٻڌايو آهي ته: طائف کان ٻه غلام رسول الله ﷺ سان ملڻ لاءِ نڪتا، پوءِ انهن ٻنهي کي آزاد ڪيو، غلامن مان هڪ جو نالو ابو بڪره هو.
حديث
Imam Darimi : 2397
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا لَيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّهُ قَالَ رُمِيَ يَوْمَ الْأَحْزَابِ سَعْدُ بْنُ مُعَاذٍ فَقَطَعُوا أَبْجَلَهُ فَحَسَمَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالنَّارِ فَانْتَفَخَتْ يَدُهُ فَنَزَفَهُ فَحَسَمَهُ أُخْرَى فَانْتَفَخَتْ يَدُهُ فَلَمَّا رَأَى ذَلِكَ قَالَ اللَّهُمَّ لَا تُخْرِجْ نَفْسِي حَتَّى تُقِرَّ عَيْنِي مِنْ بَنِي قُرَيْظَةَ فَاسْتَمْسَكَ عِرْقُهُ فَمَا قَطَرَ قَطْرَةً حَتَّى نَزَلُوا عَلَى حُكْمِ سَعْدٍ فَأَرْسَلَ إِلَيْهِ فَحَكَمَ أَنْ تُقْتَلَ رِجَالُهُمْ وَتُسْتَحْيَى نِسَاؤُهُمْ وَذَرَارِيُّهُمْ يَسْتَعِينُ بِهِمْ الْمُسْلِمُونَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَصَبْتَ حُكْمَ اللَّهِ فِيهِمْ وَكَانُوا أَرْبَعَ مِائَةٍ فَلَمَّا فُرِغَ مِنْ قَتْلِهِمْ انْفَتَقَ عِرْقُهُ فَمَاتَ
اسان کي [احمد بن عبدالله] ٻڌايو آهي ته اسان کي [ليث بن سعد] [ابو الزبير] کان [جابر بن عبدالله] ٻڌايو آهي ته هن چيو ته؛ خندق جي جنگ دوران، سعد بن معاذ کي تير لڳو، پوءِ انهن سندس رڳون ڪٽي ڇڏيون، پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم سندس رت کي هڪ ڪِي سان روڪيو. اهو معلوم ٿيو ته سندس هٿ سوجي ويو هو، تنهن ڪري انهن رت ڪڍيو ۽ ڪِي سان بند ڪيو، پر سندس هٿ اڃا تائين سوجي ويو هو، ان بابت ڄاڻڻ کان پوءِ، پاڻ فرمايائون: 'اي الله، منهنجي جان نه ڇڏ جيستائين منهنجيون اکيون بني قريظه جي تباهي جي ڪري ٿڌيون نه ٿين.' ان کان پوءِ رڳون بند ٿي ويون، ۽ رت جو هڪ ڦڙو به نه نڪتو، جيستائين بني قريظه کي سعد جي قانون مان فيصلو نه مليو. هڪ ڀيرو هن پاڻ ڏانهن هڪ قاصد موڪليو، پوءِ سعد فيصلو ڪيو ته انهن جي مردن کي قتل ڪيو وڃي ۽ عورتن ۽ انهن جي اولاد کي مسلمانن جي خادمن جي حيثيت سان رهڻ لاءِ ڇڏيو وڃي. پوءِ رسول الله ﷺ فرمايو: 'تو انهن تي الله جو قانون نافذ ڪيو آهي'. ان وقت انهن مان چار سؤ هئا، انهن کي مارڻ کان پوءِ، سندس رڳون ڦاٽي پيون ۽ هو فوت ٿي ويو.'
حديث
Imam Darimi : 2398
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَدِيِّ بْنِ حَمْرَاءَ الزُّهْرِيَّ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ عَلَى رَاحِلَتِهِ وَاقِفًا بِالْحَزْوَرَةِ يَقُولُ وَاللَّهِ إِنَّكِ لَخَيْرُ أَرْضِ اللَّهِ وَأَحَبُّ أَرْضِ اللَّهِ إِلَى اللَّهِ وَلَوْلَا أَنِّي أُخْرِجْتُ مِنْكِ مَا خَرَجْتُ
اسان کي [عبدالله بن صالح] ٻڌايو آهي مون کي [الليث] ٻڌايو آهي مون کي [عقيل] ٻڌايو آهي [ابن شهاب] مون کي [ابو سلمه بن عبدالرحمان] ٻڌايو آهي ته [عبدالله بن عدي بن حمره الزهري] چيو ته: مون رسول الله ﷺ کي پنهنجي گاڏي تي هزواره ۾ بيٺل ڏٺو، پاڻ فرمايائون: 'الله جو قسم، بيشڪ تون الله جي زمين مان بهترين آهين ۽ الله کي سڀ کان وڌيڪ پسند آهين. جيڪڏهن مون کي توهان مان نه ڪڍيو وڃي ها ته مان ٻاهر نه نڪران ها'.
حديث
Imam Darimi : 2399
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ الرَّبِيعِ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ قَالَتْ عَائِشَةُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَسُبُّوا الْأَمْوَاتَ فَإِنَّهُمْ قَدْ أَفْضَوْا إِلَى مَا قَدَّمُوا
اسان کي [سعيد بن ربيع] ٻڌايو آهي ته اسان کي [صيبه] ٻڌايو آهي ته [سليمان] کان [مجاهد] کان، هن چيو ته [عائشه] چيو ته رسول الله ﷺ فرمايو: 'جيڪي فوت ٿي ويا آهن انهن کي گاريون نه ڏيو، حقيقت ۾ انهن اهو حاصل ڪيو آهي جيڪو انهن ڪيو آهي - خيرات جو بدلو -'.
حديث
Imam Darimi : 2400
أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ طَاوُسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ فَتْحِ مَكَّةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا هِجْرَةَ بَعْدَ الْفَتْحِ وَلَكِنْ جِهَادٌ وَنِيَّةٌ
اسان کي [عبيدالله بن موسيٰ]، اسرائيل کان، [منصور کان، [مجاهد کان، [ثوص کان،] [ابن عباس کان]، ٻڌايو ته: مڪي جي فتح جي وقت، رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو: 'مڪي جي فتح کان پوءِ ڪو به هجرت نه هئي، صرف جهاد ۽ نيت هئي'.
