Imam Malik : 1381
و حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ حِمَاسٍ عَنْ عَمِّهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَتُتْرَكَنَّ الْمَدِينَةُ عَلَى أَحْسَنِ مَا كَانَتْ حَتَّى يَدْخُلَ الْكَلْبُ أَوْ الذِّئْبُ فَيُغَذِّي عَلَى بَعْضِ سَوَارِي الْمَسْجِدِ أَوْ عَلَى الْمِنْبَرِ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَلِمَنْ تَكُونُ الثِّمَارُ ذَلِكَ الزَّمَانَ قَالَ لِلْعَوَافِي الطَّيْرِ وَالسِّبَاعِ
Yahya u ndzi hlamuserile ku suka eka Malik ku suka eka Ibn Himas ku suka eka buti wa yena ku suka eka Abu Hurairah leswaku Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allah a swi ve eka yena) u te: "Hakunene, Medina yi ta sala na swilo swa yona hinkwaswo leswinene ku kondza mbyana kumbe mpfundla yi nghena eka yona yi chulula eka tin'wana ta tiphuphu ta mosque kumbe pulpiti ya yona." Vaseketeri va vutisile: "Oho Murhumiwa wa Allah, mihandzu yi ta va ya mani hi nkarhi wolowo?" U te: "Eka swinyenyana ni swiharhi swa nhova."
Imam Malik : 1382
حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ عَمْرٍو مَوْلَى الْمُطَّلِبِ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ طَلَعَ لَهُ أُحُدٌ فَقَالَ هَذَا جَبَلٌ يُحِبُّنَا وَنُحِبُّهُ اللَّهُمَّ إِنَّ إِبْرَاهِيمَ حَرَّمَ مَكَّةَ وَأَنَا أُحَرِّمُ مَا بَيْنَ لَابَتَيْهَا
Ndzi byeriwile leswaku Yahya ku suka eka Malik ku suka eka [’Amru] khale ka hlonga ra Al Muthallib, ku suka eka [Anas bin Malik] u te, ‘Loko Ntshava ya Uhud yi voniwa hi Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam, u te: ‘Leyi i ntshava, leyi a hi rhandzeke naswona ha yi tsakela. O Allah, hakunene, Abraham u yirise Mecca, kutani ndzi yirise leswi nga exikarhi ka tintshava ta yona timbirhi - Medina - '.
Imam Malik : 1383
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ لَوْ رَأَيْتُ الظِّبَاءَ بِالْمَدِينَةِ تَرْتَعُ مَا ذَعَرْتُهَاقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا بَيْنَ لَابَتَيْهَا حَرَامٌ
Ndzi byeriwile leswaku Malik ku suka eka [Ibn Shihab] ku suka eka [Sa’id bin Musayyab] ku suka eka [Abu Hurairah] u te; 'Loko ndzi vona nghala - eka tindzhawu ta byanyi - yi lava swakudya e Medina, andzi nga ta endla leswaku yi baleka, hikuva Murhumiwa wa Allah u te: 'Leswi nga exikarhi ka tintshava ta yona timbirhi i Haram''.
Imam Malik : 1384
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يُونُسَ بْنِ يُوسُفَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيِّأَنَّهُ وَجَدَ غِلْمَانًا قَدْ أَلْجَئُوا ثَعْلَبًا إِلَى زَاوِيَةٍ فَطَرَدَهُمْ عَنْهُقَالَ مَالِك لَا أَعْلَمُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ أَفِي حَرَمِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصْنَعُ هَذَا
Malik u ndzi hlamusele ku suka eka [Yunus bin Yusuf] ku suka eka [‘Atha bin Yasar] ku suka eka [Abu Ayub Al Ansari] leswaku u tshame a kuma vana van’wana va ri karhi va risa ni ku hlongola mpfundla. Malik u te: 'A ndzi swi tivi handle ka leswaku Abu Hurairah u te: 'Xana leswi swi endliwile endhawini yo kwetsima - Medina - ya Murhumiwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam?'
Imam Malik : 1385
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ أَنَّهَا قَالَتْلَمَّا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ وُعِكَ أَبُو بَكْرٍ وَبِلَالٌ قَالَتْ فَدَخَلْتُ عَلَيْهِمَا فَقُلْتُ يَا أَبَتِ كَيْفَ تَجِدُكَ وَيَا بِلَالُ كَيْفَ تَجِدُكَ قَالَتْ فَكَانَ أَبُو بَكْرٍ إِذَا أَخَذَتْهُ الْحُمَّى يَقُولُ كُلُّ امْرِئٍ مُصَبَّحٌ فِي أَهْلِهِوَالْمَوْتُ أَدْنَى مِنْ شِرَاكِ نَعْلِهِوَكَانَ بِلَالٌ إِذَا أُقْلِعَ عَنْهُ يَرْفَعُ عَقِيرَتَهُ فَيَقُولُ أَلَا لَيْتَ شِعْرِي هَلْ أَبِيتَنَّ لَيْلَةًبِوَادٍ وَحَوْلِي إِذْخِرٌ وَجَلِيلُوَهَلْ أَرِدَنْ يَوْمًا مِيَاهَ مَجِنَّةٍوَهَلْ يَبْدُوَنْ لِي شَامَةٌ وَطَفِيلُقَالَتْ عَائِشَةُ فَجِئْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ اللَّهُمَّ حَبِّبْ إِلَيْنَا الْمَدِينَةَ كَحُبِّنَا مَكَّةَ أَوْ أَشَدَّ وَصَحِّحْهَا وَبَارِكْ لَنَا فِي صَاعِهَا وَمُدِّهَا وَانْقُلْ حُمَّاهَا فَاجْعَلْهَا بِالْجُحْفَةِقَالَ مَالِك و حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ أَنَّ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ وَكَانَ عَامِرُ بْنُ فُهَيْرَةَ يَقُولُ قَدْ رَأَيْتُ الْمَوْتَ قَبْلَ ذَوْقِهِإِنَّ الْجَبَانَ حَتْفُهُ مِنْ فَوْقِهِ
Swi hlamuseriwe na mina ku suka eka Malik ku suka eka [Hisham bin ‘Urwah] ku suka eka [tata wa yena] ku suka eka [Aisha] Ummul Mu’minin, u vurile; 'Loko Murhumiwa wa Allah shallallahu 'alaihi wasallam a fika eMedina, Abu Bakr na Bilal va hlaseriwe hi ku hisa ka miri'. Aisha u te; 'Kutani ndzi ye eka vona.' Ndzi ku: ‘Oho tatana, u njhani? Wena Bilal u njhani?' u engeterile; 'Loko Abu Bakr a hlaseriwa hi ku hisa ka miri, a a tolovele ku vula leswaku: 'Moya wun'wana na wun'wana wu pfuka nimixo eka ndyangu wa yena, hambi leswi rifu ri nga ekusuhi ku tlula bandi ra xihuku xa yena.' Loko ku ri Bilal loko a hola eka ku hisa ka miri, u tlakusile rito ra yena kutani a ku: ‘O, loko ku ri na munhu loyi a nga ta yingisela vutlhokovetseri bya mina, xana ndzi nga tshama vusiku lebyi enkoveni lowu nga ni mirhi ya idkhir ni mirhi ya jalil leyi ndzi rhendzeleke? Naswona xana ndzi ta ta ematini ya Majinnah siku rin’wana kumbe Shamah na Thafil va ta humelela eka mina?’ Ku vula yena. Aisha u te; 'Ndzi ye eka Murhumiwa wa Allah shallallahu 'alaihi wasallam kutani ndzi n'wi tivisa.' Kutani u khongerile a ku: ‘O Allah, hi endle hi rhandza Medina ku fana na leswi hi rhandzaka Makkah, kutani u endla leswaku hi yi tsakela swinene. Hi katekise eka Sha’ ya hina na ndzhope wa hina, u yisa ku hisa ka miri ku kongoma eJuhfah,’ Malik u vurile; Yahya bin Sa’id u ndzi byerile leswaku Aisha, nsati wa Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, u te; Amir bin Fuhairah u te; 'Ndzi vone rifu ndzi nga si ri nantswa, hakunene rifu ra xigangu ri huma ehenhla ka rona'.
Imam Malik : 1386
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ نُعَيْمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُجْمِرِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى أَنْقَابِ الْمَدِينَةِ مَلَائِكَةٌ لَا يَدْخُلُهَا الطَّاعُونُ وَلَا الدَّجَّالُ
Swi byeriwile eka mina ku suka eka Malik ku suka eka [Nu’aim bin Abdullah Al Mujmir] ku suka eka [Abu Hurairah] u te; ‘Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Eka xitarata xin’wana na xin’wana xa Medina ku na tintsumi leswaku vuvabyi bya Tha’un byi nga ngheni, na Dajjal a byi nge ngheni’.
Imam Malik : 1387
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي حَكِيمٍ أَنَّهُ سَمِعَ عُمَرَ بْنَ عَبْدِ الْعَزِيزِ يَقُولُكَانَ مِنْ آخِرِ مَا تَكَلَّمَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ قَالَ قَاتَلَ اللَّهُ الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى اتَّخَذُوا قُبُورَ أَنْبِيَائِهِمْ مَسَاجِدَ لَا يَبْقَيَنَّ دِينَانِ بِأَرْضِ الْعَرَبِ
Malik u ndzi byerile ku suka eka [Isma’il bin Abu Hakim] leswaku u tshame a twa [Umar bin Abdul Aziz] a ku, ‘Rin’wana ra marito yo hetelela ya Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam a ku ri: ‘Onge Allah a nga lovisa Vayuda na Vakriste. Va endle masirha ya Vaprofeta va vona ma va timosque. A ku nge vi na vukhongeri byimbirhi eArabiya’.
Imam Malik : 1388
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَجْتَمِعُ دِينَانِ فِي جَزِيرَةِ الْعَرَبِقَالَ مَالِك قَالَ ابْنُ شِهَابٍ فَفَحَصَ عَنْ ذَلِكَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ حَتَّى أَتَاهُ الثَّلْجُ وَالْيَقِينُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَجْتَمِعُ دِينَانِ فِي جَزِيرَةِ الْعَرَبِ فَأَجْلَى يَهُودَ خَيْبَرَ
Swi hlamuseriwe na mina ku suka eka Malik ku suka eka [Ibn Shihab] leswaku Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Tidyondzo timbirhi a ti nge hlangani eka nhlonhle ya Arabia’. Malik u te; [Ibn Shihab] u te; ' [Umar bin Khattab] u lavisisile hi mhaka leyi ku kondza a tiyiseka leswaku Murhumiwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam u te: 'Tidyondzo timbirhi a ti nge hlangani eka nhlonhle ya Arabia''. kutani a hlongola Vayuda eKhaibar.
Imam Malik : 1389
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ طَلَعَ لَهُ أُحُدٌ فَقَالَ هَذَا جَبَلٌ يُحِبُّنَا وَنُحِبُّهُ
Swi hlamuseriwe na mina kusuka eka Malik kusuka eka [Hisyam bin ‘Urwah] kusuka eka [tata wa yena] loyi anga te, ‘Loko Ntshava ya Uhud yi voniwa hi Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam, u te: ‘Leyi i ntshava leyi hi rhandzeke naswona ha yi tsakela’.
Imam Malik : 1390
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ أَنَّ أَسْلَمَ مَوْلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ أَخْبَرَهُأَنَّهُ زَارَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَيَّاشٍ الْمَخْزُومِيَّ فَرَأَى عِنْدَهُ نَبِيذًا وَهُوَ بِطَرِيقِ مَكَّةَ فَقَالَ لَهُ أَسْلَمُ إِنَّ هَذَا الشَّرَابَ يُحِبُّهُ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَحَمَلَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَيَّاشٍ قَدَحًا عَظِيمًا فَجَاءَ بِهِ إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَوَضَعَهُ فِي يَدَيْهِ فَقَرَّبَهُ عُمَرُ إِلَى فِيهِ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَقَالَ عُمَرُ إِنَّ هَذَا لَشَرَابٌ طَيِّبٌ فَشَرِبَ مِنْهُ ثُمَّ نَاوَلَهُ رَجُلًا عَنْ يَمِينِهِ فَلَمَّا أَدْبَرَ عَبْدُ اللَّهِ نَادَاهُ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَقَالَ أَأَنْتَ الْقَائِلُ لَمَكَّةُ خَيْرٌ مِنْ الْمَدِينَةِ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَقُلْتُ هِيَ حَرَمُ اللَّهِ وَأَمْنُهُ وَفِيهَا بَيْتُهُ فَقَالَ عُمَرُ لَا أَقُولُ فِي بَيْتِ اللَّهِ وَلَا فِي حَرَمِهِ شَيْئًا ثُمَّ قَالَ عُمَرُ أَأَنْتَ الْقَائِلُ لَمَكَّةُ خَيْرٌ مِنْ الْمَدِينَةِ قَالَ فَقُلْتُ هِيَ حَرَمُ اللَّهِ وَأَمْنُهُ وَفِيهَا بَيْتُهُ فَقَالَ عُمَرُ لَا أَقُولُ فِي حَرَمِ اللَّهِ وَلَا فِي بَيْتِهِ شَيْئًا ثُمَّ انْصَرَفَ
Swi hlamuseriwe na mina ku suka eka Malik ku suka eka Yahya bin Sa’id ku suka eka Abdurrahman bin Al Qasim leswaku Aslam, khale ka hlonga ra Umar bin Khattab, u n’wi byele leswaku u endzele Abdullah bin Ayasy Al Makhzumy. Loko a ri eswitarateni swa Makkah, u n’wi vonile a rhwale juzi ya vaprofeta. Aslam u tlhele a ku eka yena: ‘Leswi i swakunwa leswi Umar bin Khattab a swi tsakelaka.’ Kutani Abdullah bin Ayasy u teke nghilazi leyikulu a yi tisa eka Umar bin Khattab. Umar u tlhele a yi veka evokweni ra yena a yi tisa enon’wini wa yena, kutani a tlakusa nhloko ya yena a ku, ‘Hakunene leswi i swakunwa swo nandziha.’ Umar u tlhele a nwa a yi nyika wanuna loyi a a ri etlhelo ra yena ra xinene. Loko Abdullah a ri karhi a famba, Umar bin Khattab u n’wi vitanile kutani a vutisa a ku: ‘Xana hi wena u vuleke leswaku Makkah ya antswa ku tlula Madinah?’. [Abdullah] u te: ‘Hiloko ndzi hlamula ndzi ku: ‘I tiko ro kwetsima ra Allah, Loyi a tiyisisaka nsirhelelo wa rona, naswona eka rona ku na yindlu ya Yena.’ Umar u te: 'A ndzi vuli leswaku endlwini ya Allah na tiko ra Yena ro kwetsima ku na -ku vangama-'. Kutani Umar u vutisile; 'Xana hi wena u vuleke leswaku Mecca ya antswa ku tlula Medina? ’ Hiloko ndzi hlamula; 'I tiko ro kwetsima ra Allah, Loyi a tiyisisaka nsirhelelo wa rona, naswona eka rona ku na yindlu ya Yena'. Umar u tlhele a vula leswaku; 'A ndzi vuli leswaku endlwini ya Allah na tiko ra Yena ro kwetsima ku na -ku vangama-'. Endzhaku ka sweswo u fambile'.
Imam Malik : 1391
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ نَوْفَلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ خَرَجَ إِلَى الشَّامِ حَتَّى إِذَا كَانَ بِسَرْغَ لَقِيَهُ أُمَرَاءُ الْأَجْنَادِ أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ الْجَرَّاحِ وَأَصْحَابُهُ فَأَخْبَرُوهُ أَنَّ الْوَبَأَ قَدْ وَقَعَ بِأَرْضِ الشَّامِ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ ادْعُ لِي الْمُهَاجِرِينَ الْأَوَّلِينَ فَدَعَاهُمْ فَاسْتَشَارَهُمْ وَأَخْبَرَهُمْ أَنَّ الْوَبَأَ قَدْ وَقَعَ بِالشَّامِ فَاخْتَلَفُوا فَقَالَ بَعْضُهُمْ قَدْ خَرَجْتَ لِأَمْرٍ وَلَا نَرَى أَنْ تَرْجِعَ عَنْهُ وَقَالَ بَعْضُهُمْ مَعَكَ بَقِيَّةُ النَّاسِ وَأَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا نَرَى أَنْ تُقْدِمَهُمْ عَلَى هَذَا الْوَبَإِ فَقَالَ عُمَرُ ارْتَفِعُوا عَنِّي ثُمَّ قَالَ ادْعُ لِي الْأَنْصَارَ فَدَعَوْتُهُمْ فَاسْتَشَارَهُمْ فَسَلَكُوا سَبِيلَ الْمُهَاجِرِينَ وَاخْتَلَفُوا كَاخْتِلَافِهِمْ فَقَالَ ارْتَفِعُوا عَنِّي ثُمَّ قَالَ ادْعُ لِي مَنْ كَانَ هَاهُنَا مِنْ مَشْيَخَةِ قُرَيْشٍ مِنْ مُهَاجِرَةِ الْفَتْحِ فَدَعَوْتُهُمْ فَلَمْ يَخْتَلِفْ عَلَيْهِ مِنْهُمُ رَجُلَانِ فَقَالُوا نَرَى أَنْ تَرْجِعَ بِالنَّاسِ وَلَا تُقْدِمَهُمْ عَلَى هَذَا الْوَبَإِ فَنَادَى عُمَرُ فِي النَّاسِ إِنِّي مُصْبِحٌ عَلَى ظَهْرٍ فَأَصْبِحُوا عَلَيْهِ فَقَالَ أَبُو عُبَيْدَةَ أَفِرَارًا مِنْ قَدَرِ اللَّهِ فَقَالَ عُمَرُ لَوْ غَيْرُكَ قَالَهَا يَا أَبَا عُبَيْدَةَ نَعَمْ نَفِرُّ مِنْ قَدَرِ اللَّهِ إِلَى قَدَرِ اللَّهِ أَرَأَيْتَ لَوْ كَانَ لَكَ إِبِلٌ فَهَبَطَتْ وَادِيًا لَهُ عُدْوَتَانِ إِحْدَاهُمَا خَصِبَةٌ وَالْأُخْرَى جَدْبَةٌ أَلَيْسَ إِنْ رَعَيْتَ الْخَصِبَةَ رَعَيْتَهَا بِقَدَرِ اللَّهِ وَإِنْ رَعَيْتَ الْجَدْبَةَ رَعَيْتَهَا بِقَدَرِ اللَّهِفَجَاءَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ وَكَانَ غَائِبًا فِي بَعْضِ حَاجَتِهِ فَقَالَ إِنَّ عِنْدِي مِنْ هَذَا عِلْمًا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِذَا سَمِعْتُمْ بِهِ بِأَرْضٍ فَلَا تَقْدَمُوا عَلَيْهِ وَإِذَا وَقَعَ بِأَرْضٍ وَأَنْتُمْ بِهَا فَلَا تَخْرُجُوا فِرَارًا مِنْهُ قَالَ فَحَمِدَ اللَّهَ عُمَرُ ثُمَّ انْصَرَفَ
Swi hlamuseriwe na mina ku suka eka Malik ku suka eka [Ibn Syihab] ku suka eka [Abdul Hamid bin Abdurrahman bin Zaid bin Al Khattab] ku suka eka [Abdullah bin Abdullah bin Al Harith bin Naufal] ku suka eka [Abdullah bin ‘Abbas] u te, ‘Umar bin Khattab u teke riendzo ro ya eSiriya, kutani loko a fika endhawini leyi vuriwaka Sargha, varhangeri va masocha, Abu Ubaidah bin Jarrah ni vanghana va yena, va hlangane na yena kutani va n’wi tivisa leswaku xifundzha xa Siriya xi tluleriwe hi vuvabyi bya Wahab. Ibn Abbas u te; ‘Kutani [Umar bin Khattab] u te; 'Ndzi vitaneni wo sungula eka vahlapfa.' Kutani vanghana va vitaniwile, kutani Umar a vulavurisana ni ku va tivisa leswaku ndhawu ya Siriya yi tluleriwe hi ntungu. Nakambe a va hambana hi mavonelo, van’wana va vona va vule leswaku; 'U humile u ya lava xilaveko, hi ehleketa leswaku a swi bohi leswaku u tlhelela endzhaku.' Naswona van'wana va te; 'U na van'wana va vanhu na van'wana va Vaseketeri va Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allaah a swi ve eka yena).' Hi ehleketa leswaku a wu fanelanga u va veka ekhombyeni ra ntungu lowu.’ Umar u te: 'Huma,' a ku: 'Ndzi vitaneni Ansar.' Ndzi va vitanile, kutani a burisana na vona, loko va ri karhi va kanetana ku fana na Vamuhajirin naswona va hambana ku fana na vona. Umar u te: ‘Huma,’ a ku: ‘Ndzi vitaneni un’wana na un’wana laha loyi a a ri nkulu wa Quraysh naswona a rhurheleke hi nkarhi wa ku Hluriwa ka Makkah.’ Ndzi n’wi fonerile naswona a ku na un’we wa vona loyi a hambaneke handle ka vambirhi. Va te: ‘Hi ehleketa leswaku u fanele u tlhelela ni vanhu naswona u nga va veki ekhombyeni ra ntungu lowu.’ Umar u vitanile vanhu aku: ‘Hakunene, ndzi ta pfuka nimixo hi xitulu xa xitulu, ndzi pfuka nimixo eka xona.’ Abu Ubaidah u vutisile: 'Xana u baleka eka xileriso xa Allaah?' Umar u hlamurile a ku: ‘Loko a ku nga ri wena loyi u swi vuleke, O Abu ‘Ubaidah! Ina, hi baleka eka vumundzuku bya Allah hi ya eka vumundzuku byin’wana bya Allah. Xana u ehleketa yini, loko u ri na kamela ivi u fika enkoveni lowu nga ni tindhawu timbirhi, yin’wana leyi noneke kasi yin’wana leyi omeke, xana wa swi tiva leswaku loko u yi yisa endhawini leyi noneke, u yi tisile ni vumundzuku bya Allah. Loko u yi yisa endhawini leyi omeke, kutani na wena u yi tisile ni vumundzuku bya Allah.’ Kutani [Abdurrahman bin Auf] u tile, a nga ri kona hikwalaho ka nchumu wo karhi. U te; 'Ndzi na mahungu mayelana na leswi kusuka eka Murhumiwa wa Allah Shalla Allahu 'alaihi wa sallam u te: 'Loko u twa tiko ri hlaseriwa hi ntungu, kutani unga yi eka rona, kambe loko ri hlasela tiko loko uri eka rona, kutani unga ri tshiki u baleka eka rona.' - Ibn 'Abbas RA- u te; 'Kutani Umar u dzunise Allah kutani a famba.'
Imam Malik : 1392
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ وَعَنْ سَالِمٍ أَبِي النَّضْرِ مَوْلَى عُمَرَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَهُ يَسْأَلُ أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍمَا سَمِعْتَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الطَّاعُونِ فَقَالَ أُسَامَةُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الطَّاعُونُ رِجْزٌ أُرْسِلَ عَلَى طَائِفَةٍ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ أَوْ عَلَى مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ فَإِذَا سَمِعْتُمْ بِهِ بِأَرْضٍ فَلَا تَدْخُلُوا عَلَيْهِ وَإِذَا وَقَعَ بِأَرْضٍ وَأَنْتُمْ بِهَا فَلَا تَخْرُجُوا فِرَارًا مِنْهُقَالَ مَالِك قَالَ أَبُو النَّضْرِ لَا يُخْرِجُكُمْ إِلَّا فِرَارٌ مِنْهُ
Ndzi byeriwile ku suka eka Malik ku suka eka [Muhammad bin Al Munkadir] na ku suka eka [Salim Abu Nadlr] khale ka hlonga ra 'Umar bin 'Ubaidullah ku suka eka ['Amir bin Abu Waqqas] ku suka eka tata wa yena, leswaku u twe tata wa yena a vutisa Usamah bin Zaid, 'U twe yini eka Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam hi tha'un' vuvabyi?' [Usamah] u hlamurile, ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Tha’un i ku xanisiwa loku Allah a ku rhumeleke eka ntlawa wa vanhu lava humaka eBani Isra`il, kumbe eka vanhu lava nga emahlweni ka n’wina. Loko u twa leswaku yi le tikweni kutani u nga ngheni eka rona. Naswona loko vuvabyi byi ri etikweni leri u tshamaka eka rona, kutani u nga humi u ya byi balekela’. Malik u te; Abu Nadlr u te; 'A nga kona loyi a ku hlongoleke handle ka -hikuva a wu lava- ku baleka eka swona'.
Imam Malik : 1393
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَأَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ خَرَجَ إِلَى الشَّامِ فَلَمَّا جَاءَ سَرْغَ بَلَغَهُ أَنَّ الْوَبَأَ قَدْ وَقَعَ بِالشَّامِ فَأَخْبَرَهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا سَمِعْتُمْ بِهِ بِأَرْضٍ فَلَا تَقْدَمُوا عَلَيْهِ وَإِذَا وَقَعَ بِأَرْضٍ وَأَنْتُمْ بِهَا فَلَا تَخْرُجُوا فِرَارًا مِنْهُ فَرَجَعَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ مِنْ سَرْغَو حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ إِنَّمَا رَجَعَ بِالنَّاسِ مِنْ سَرْغَ عَنْ حَدِيثِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ
Swi hlamuseriwe na mina ku suka eka Malik ku suka eka [Ibn Shihab] ku suka eka [Abdullah bin ‘Amir bin Rabi’ah] leswaku Umar bin Khattab u humile a ya eSiriya, naswona loko a fika eSargha, mahungu ya ntungu a ma hangalakile eSyria. Kutani [Abdurrahman bin Auf] u n’wi tivise leswaku Murhumiwa wa Allah (ku rhula ni mikateko ya Allah a swi ve eka yena) u te: ‘Loko u twa hi ta ntungu etikweni, u nga ngheni eka rona. Loko wu ri etikweni naswona u ri eka rona, u nga ri balekeli.’ Kutani Umar bin Khattab u suke eSargha. Swi fambelanisiwile na mina ku suka eka Malik ku suka eka [Ibn Shihab] ku suka eka [Salim bin Abdullah] leswaku Umar bin Khattab u vuyile na vanhu kutani a suka eSargha hikwalaho ka leswi Abdurrahman bin Auf a swi vuleke.
Imam Malik : 1394
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَحَاجَّ آدَمُ وَمُوسَى فَحَجَّ آدَمُ مُوسَى قَالَ لَهُ مُوسَى أَنْتَ آدَمُ الَّذِي أَغْوَيْتَ النَّاسَ وَأَخْرَجْتَهُمْ مِنْ الْجَنَّةِ فَقَالَ لَهُ آدَمُ أَنْتَ مُوسَى الَّذِي أَعْطَاهُ اللَّهُ عِلْمَ كُلِّ شَيْءٍ وَاصْطَفَاهُ عَلَى النَّاسِ بِرِسَالَتِهِ قَالَ نَعَمْ قَالَ أَفَتَلُومُنِي عَلَى أَمْرٍ قَدْ قُدِّرَ عَلَيَّ قَبْلَ أَنْ أُخْلَقَ
Swi hlamuseriwe na mina ku suka eka Malik ku suka eka [Abu Az Zinad] ku suka eka [Al A’raj] ku suka eka [Abu Hurairah] leswaku Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Adam na Musa va kanetana, kutani Adam a hlula Musa. Muxe a ku eka yena; ‘Hi wena Adamu, loyi a hambukiseke vanhu ni ku va hlongola eparadeyisini! ’ Kutani Adamu a vutisa Muxe; ‘Hi wena Muxe, loyi Allah a n’wi nyikeke vutivi bya swilo hinkwaswo, naswona u munhu la hlawuriweke ehenhla ka vanhu hi rungula ra Yena? ' Muxe a hlamula; 'Lulamisa'. Kutani Adamu u te; "Xana u ta ndzi sola hikwalaho ka leswi a swi kunguhatiwile eka mina, ndzi nga si tumbuluxiwa?"
Imam Malik : 1395
و حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَبِي أُنَيْسَةَ عَنْ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّهُ أَخْبَرَهُ عَنْ مُسْلِمِ بْنِ يَسَارٍ الْجُهَنِيِّ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِسُئِلَ عَنْ هَذِهِ الْآيَةِ{ وَإِذْ أَخَذَ رَبُّكَ مِنْ بَنِي آدَمَ مِنْ ظُهُورِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَأَشْهَدَهُمْ عَلَى أَنْفُسِهِمْ أَلَسْتُ بِرَبِّكُمْ قَالُوا بَلَى شَهِدْنَا أَنْ تَقُولُوا يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِنَّا كُنَّا عَنْ هَذَا غَافِلِينَ }فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُسْأَلُ عَنْهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى خَلَقَ آدَمَ ثُمَّ مَسَحَ ظَهْرَهُ بِيَمِينِهِ فَاسْتَخْرَجَ مِنْهُ ذُرِّيَّةً فَقَالَ خَلَقْتُ هَؤُلَاءِ لِلْجَنَّةِ وَبِعَمَلِ أَهْلِ الْجَنَّةِ يَعْمَلُونَ ثُمَّ مَسَحَ ظَهْرَهُ فَاسْتَخْرَجَ مِنْهُ ذُرِّيَّةً فَقَالَ خَلَقْتُ هَؤُلَاءِ لِلنَّارِ وَبِعَمَلِ أَهْلِ النَّارِ يَعْمَلُونَ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَفِيمَ الْعَمَلُ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ إِذَا خَلَقَ الْعَبْدَ لِلْجَنَّةِ اسْتَعْمَلَهُ بِعَمَلِ أَهْلِ الْجَنَّةِ حَتَّى يَمُوتَ عَلَى عَمَلٍ مِنْ أَعْمَالِ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَيُدْخِلُهُ رَبُّهُ الْجَنَّةَ وَإِذَا خَلَقَ الْعَبْدَ لِلنَّارِ اسْتَعْمَلَهُ بِعَمَلِ أَهْلِ النَّارِ حَتَّى يَمُوتَ عَلَى عَمَلٍ مِنْ أَعْمَالِ أَهْلِ النَّارِ فَيُدْخِلُهُ رَبُّهُ النَّارَو حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك أَنَّهُ بَلَغَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَرَكْتُ فِيكُمْ أَمْرَيْنِ لَنْ تَضِلُّوا مَا تَمَسَّكْتُمْ بِهِمَا كِتَابَ اللَّهِ وَسُنَّةَ نَبِيِّهِ
Yahya u ndzi byerile ku suka eka Malik ku suka eka [Zaid bin Abu Unaisah] ku suka eka [Abdul Hamid bin Abdurrahman bin Zaid bin Al Khattab] leswaku u n’wi vikile, ku suka eka [Muslim bin Yasar Al Juhani] leswaku [Umar bin Khattab] u vutisiwile ndzimana leyi: ‘-Naswona -tsundzuka-, loko Hosi ya wena yi humese vana va vana va Adamu enyameni ya vona naswona Allah a teka vumbhoni bya mimoya ya vona -loko va ri karhi va ku-: 'Xana a ndzi Hosi ya n'wina?' va hlamula va ku: 'Ina -U Hosi ya hina-, Hi timbhoni'. -Hi endla leswi- leswaku hi Siku ra ku pfuka mi nga vuli: 'Hakunene, Hina -Vana va Adamu- hi hina hi nga ri na mhaka na leswi -vun'we bya Xikwembu-' -Qs. Al A'raf: 172- Umar u te, 'Ndzi twe Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam a vutisa hi ndzimana leyi, kutani a hlamula; 'Hakunene, Allah Tabaraka Wa Ta'ala u tumbuluxe Adam ivi a n'wi tswontswa hi voko ra Yena ra xinene, Allah u humese eka yena vatukulu vo hlayanyana.' Kutani A ku; 'Ndzi va tumbuluxele tilo naswona va endla mintirho leyinene hi mintirho ya vativi va tilo'. Kutani Allah u tlhele a tswontswa nkolo wa Adam kutani a humesa vana eka yena. Kutani Allah a ku; 'Ndzi va tumbuluxele tihele, naswona va endla mintirho leyinene hi mintirho ya vativi va tihele'. Wanuna un’wana u vutisile, ‘Oho Murhumiwa wa Allah, kutani ha yini hi endla tintswalo?’. Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam u hlamurile: ‘Loko Allah a tumbuluxe nandza kusuka eka vanhu va tilo, kutani A n’wi thola hi mintirho ya vanhu va tilo, lerova a fa eka mintirho ya vanhu va tilo, kutani Rabb wa yena a n’wi veka etilweni. Naswona loko a tumbuluxa nandza loyi a nga mutivi wa tihele, kutani U n’wi thola hi mintirho ya mutivi wa tihele ku kondza a fa hikwalaho ka mintirho ya mutivi wa tihele. Kutani Hosi ya yena yi n'wi lahlela etiheleni'. Ndzi byeriwile ku suka eka Malik leswaku swi fikile eka yena leswaku Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allaah a swi ve eka yena) u te: ‘Ndzi ku siyele swilo swimbirhi leswi u nga ta ka u nga hambuki ntsena loko u swi khomelela; Buku ya Allah na Sunnah ya Muprofeta wa Yena'.
Imam Malik : 1396
و حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ زِيَادِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَاوُسٍ الْيَمَانِيِّ أَنَّهُ قَالَ أَدْرَكْتُ نَاسًا مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُونَ كُلُّ شَيْءٍ بِقَدَرٍ قَالَ طَاوُسٌ وَسَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُلُّ شَيْءٍ بِقَدَرٍ حَتَّى الْعَجْزِ وَالْكَيْسِ أَوْ الْكَيْسِ وَالْعَجْزِ
Ndzi byeriwile leswaku Yahya ku suka eka Malik ku suka eka [Ziyad bin Sa’ad] ku suka eka [‘Amr bin Muslim] ku suka eka [Thawus Al Yamani] u te; 'Ndzi kume van'wana va vanghana va Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam va ku; 'Hinkwaswo swi humelela hi vumundzuku'. Thawus u te; ‘Naswona ndzi tlhele ndzi twa [Abdullah bin Umar] a ku, ‘Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Hinkwaswo swi humelela hi vumundzuku ku fikela eka ku tsana na vutlhari, kumbe vutlhari na ku tsana’.
Imam Malik : 1397
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ زِيَادِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ أَنَّهُ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ يَقُولُ فِي خُطْبَتِهِإِنَّ اللَّهَ هُوَ الْهَادِي وَالْفَاتِنُ
A ndzi byerile Malik ku suka eka [Ziyad bin Sa’ad] ku suka eka [Amru bin Dinar] u te; ‘Ndzi twe [Abdullah bin Zubair] a vula eka dyondzo ya yena; 'Allah hi yena loyi a kongomisaka ngopfu na ku nyika ku onhiwa ka vito'.
Imam Malik : 1398
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ عَمِّهِ أَبِي سُهَيْلِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ قَالَ كُنْتُ أَسِيرُ مَعَ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِفَقَالَ مَا رَأْيُكَ فِي هَؤُلَاءِ الْقَدَرِيَّةِ فَقُلْتُ رَأْيِي أَنْ تَسْتَتِيبَهُمْ فَإِنْ تَابُوا وَإِلَّا عَرَضْتَهُمْ عَلَى السَّيْفِ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ وَذَلِكَ رَأْيِيقَالَ مَالِك وَذَلِكَ رَأْيِي
ndzi byerile ku suka eka Malik ku suka eka buti wa yena [Abu Suhail bin Malik] u te; 'A ndzi famba na Umar bin Abdul Aziz, kutani a vutisa, 'Xana u ehleketa yini hi vanhu va Qadariyah?' Ndzi hlamurile ndzi ku, 'Hi ku vona ka mina u fanele ku va kombela ku hundzuka, loko va nga swi lavi -u ta swi amukela-, kambe loko swi nga ri tano kutani u ta va hoxela banga ra wena'. [Umar bin Abdul Aziz] u te; 'Na mina i mavonelo ya mina'. Malik u te; 'Na mina i mavonelo ya mina'.
Imam Malik : 1399
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَسْأَلْ الْمَرْأَةُ طَلَاقَ أُخْتِهَا لِتَسْتَفْرِغَ صَحْفَتَهَا وَلِتَنْكِحَ فَإِنَّمَا لَهَا مَا قُدِّرَ لَهَا
Ku hlamuseriwe eka mina ku suka eka Malik ku suka eka [Abu Az Zinad] ku suka eka [Al A’raj] ku suka eka [Abu Hurairah] leswaku Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allah a swi ve ehenhla ka yena) u te: ‘Wansati a nga fanelanga ku kombela ku dlaya vukati eka sesi wa yena leswaku a ta kota ku ‘chuvula pulati ya yena’ ivi a teka, hikuva eka yena hi leswi swi kunguhatiweke eka yena’.
Imam Malik : 1400
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ يَزِيدَ بْنِ زِيَادٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ الْقُرَظِيِّ قَالَ قَالَ مُعَاوِيَةُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ وَهُوَ عَلَى الْمِنْبَرِأَيُّهَا النَّاسُ إِنَّهُ لَا مَانِعَ لِمَا أَعْطَى اللَّهُ وَلَا مُعْطِيَ لِمَا مَنَعَ اللَّهُ وَلَا يَنْفَعُ ذَا الْجَدِّ مِنْهُ الْجَدُّ مَنْ يُرِدْ اللَّهُ بِهِ خَيْرًا يُفَقِّهْهُ فِي الدِّينِ ثُمَّ قَالَ مُعَاوِيَةُ سَمِعْتُ هَؤُلَاءِ الْكَلِمَاتِ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى هَذِهِ الْأَعْوَادِ
Swi hlamuseriwe na mina ku suka eka Malik ku suka eka [Yazid bin Ziyad] ku suka eka [Muhammad bin Ka’b Al Qurazhi] ku vula leswaku, ' [Mu’awiyah bin Abu Sufyan] u vule epulpiti; 'Wena munhu wa nyama.' Hakunene, a ku na nchumu lowu nga sivelaka leswi Allah a swi nyikeke. A nga kona loyi a nga nyikaka leswi Allah a swi yiriseke. Rifuwo ra lava nga na rifuwo a ri pfuni nchumu. Loyi Allah a navelaka ku kuma vunene, Allah hakunene u ta n’wi twisisa timhaka ta vukhongeri’. kutani Mu’awiyah aku, ‘Ndzi twe marito lawa kusuka eka Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam ehenhla ka ndzhawu leyi’.