Imam Malik (الامام مالك) - 1594 Hadith
Hadith
Imam Malik : 21
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ نَافِعٍأَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ أُغْمِيَ عَلَيْهِ فَذَهَبَ عَقْلُهُ فَلَمْ يَقْضِ الصَّلَاةَقَالَ مَالِك وَذَلِكَ فِيمَا نَرَى وَاللَّهُ أَعْلَمُ أَنَّ الْوَقْتَ قَدْ ذَهَبَ فَأَمَّا مَنْ أَفَاقَ فِي الْوَقْتِ فَإِنَّهُ يُصَلِّي
[ނާފިޢު] ގެ އަރިހުން މާލިކުގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިނީ، [ޢަބްދުالله ބިން ޢުމަރު] ހޭނެތިގެން ހަނދާން ނެތިގެން ގޮސް، ދުޢާތައް ޤަޟާ ނުކުރެއްވި ވާހަކައެވެ. މަލިކު ވިދާޅުވި އެވެ؛ 'އަޅުގަނޑުމެންގެ ނަޒަރުގައި الله އަށް މާ ރަނގަޅަށް ދެނެވޮޑިގެންވާތީ، ވަގުތު ފާއިތުވެގެން ދިޔައިރު، އެ ވަގުތަށް ހޭލުންތެރިވާ މީހާއާ ބެހޭގޮތުން ބުނާނަމަ، އޭނާ ނަމާދު ކުރަން ޖެހޭނެ'.
Hadith
Imam Malik : 22
حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ قَفَلَ مِنْ خَيْبَرَ أَسْرَى حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ عَرَّسَ وَقَالَ لِبِلَالٍ اكْلَأْ لَنَا الصُّبْحَ وَنَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ وَكَلَأَ بِلَالٌ مَا قُدِّرَ لَهُ ثُمَّ اسْتَنَدَ إِلَى رَاحِلَتِهِ وَهُوَ مُقَابِلُ الْفَجْرِ فَغَلَبَتْهُ عَيْنَاهُ فَلَمْ يَسْتَيْقِظْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا بِلَالٌ وَلَا أَحَدٌ مِنْ الرَّكْبِ حَتَّى ضَرَبَتْهُمْ الشَّمْسُ فَفَزِعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ بِلَالٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَخَذَ بِنَفْسِي الَّذِي أَخَذَ بِنَفْسِكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْتَادُوا فَبَعَثُوا رَوَاحِلَهُمْ وَاقْتَادُوا شَيْئًا ثُمَّ أَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِلَالًا فَأَقَامَ الصَّلَاةَ فَصَلَّى بِهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصُّبْحَ ثُمَّ قَالَ حِينَ قَضَى الصَّلَاةَ مَنْ نَسِيَ الصَّلَاةَ فَلْيُصَلِّهَا إِذَا ذَكَرَهَا فَإِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى يَقُولُ فِي كِتَابِهِ{ أَقِمْ الصَّلَاةَ لِذِكْرِي }
ޔަޙްޔާ އަހަންނަށް މާލިކުގެ އަރިހުން [އިބްނު ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން [ސަޢީދު ބިން މުޞައްޔަބު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއިރު، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޚައިބަރު ފަތަޙަ ކުރެއްވިއިރު، ރޭގަނޑު ނިމެންދެން ހިނގައިގަނެ، ދެން އަރާމު ކުރައްވަން ހުއްޓިވަޑައިގެން، ދެން ބިލާލްއަށް ވިދާޅުވީ: 'އަހަރެމެން ހޭލައްވާލެވޭތޯ ފަތިސް ދުވަހު ސަމާލުވާށެވެ'، ދެން الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم އެވެ އޭނާގެ މައްޗަށް) އަދި އޭނާގެ އެކުވެރިން ނިދާފައި ތިއްބާ، ބިލާލް ބާރަށް ބަލަން ހުއްޓާ، ފަތިސް ކައިރިވުމުން އޭނާގެ ފަރުބަދައަށް ލެނގިލައިގެން، އެންމެ ފަހުން އޭނާއަށް ނިދިއްޖެއެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم، ބިލާލް އާއި އެހެން ޞަޙާބީން އިރު ހޭލައްވަންދެން ހޭނުލައްވައި، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ހައިރާންވެ، ބިލާލް އޭނާއަށް ވިދާޅުވިއެވެ: be upon him) ވިދާޅުވިއެވެ: 'ތިޔަބައިމީހުންގެ ފަރުބަދަތައް ލީޑް ކުރައްވާ'، އެހެންކަމުން އެމީހުން ތެދުވެ އެމީހުންގެ ފަރުބަދަތައް އިރުކޮޅަކު ކުރިއަށް ގެންދިޔައީ، ދެން الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ބިލާލަށް އިޤާމާ ގޮވާލުމަށް އަމުރުކުރެއްވިއެވެ ނަމާދު، ދެން އޭނާ ހަނދާންވުމުން އެ ނަމާދު ކުރާށެވެ. އެހެނީ الله ތަޢާލާ އެކަލޭގެފާނުގެ ފޮތުގައި ޙަދީޘްކުރައްވަނީ: 'ތިބާގެ ޒިކުރާގެ ދުޢާ ޤާއިމުކުރައްވާށެވެ.''
Hadith
Imam Malik : 23
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ أَنَّهُ قَالَعَرَّسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْلَةً بِطَرِيقِ مَكَّةَ وَوَكَّلَ بِلَالًا أَنْ يُوقِظَهُمْ لِلصَّلَاةِ فَرَقَدَ بِلَالٌ وَرَقَدُوا حَتَّى اسْتَيْقَظُوا وَقَدْ طَلَعَتْ عَلَيْهِمْ الشَّمْسُ فَاسْتَيْقَظَ الْقَوْمُ وَقَدْ فَزِعُوا فَأَمَرَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَرْكَبُوا حَتَّى يَخْرُجُوا مِنْ ذَلِكَ الْوَادِي وَقَالَ إِنَّ هَذَا وَادٍ بِهِ شَيْطَانٌ فَرَكِبُوا حَتَّى خَرَجُوا مِنْ ذَلِكَ الْوَادِي ثُمَّ أَمَرَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَنْزِلُوا وَأَنْ يَتَوَضَّئُوا وَأَمَرَ بِلَالًا أَنْ يُنَادِيَ بِالصَّلَاةِ أَوْ يُقِيمَ فَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالنَّاسِ ثُمَّ انْصَرَفَ إِلَيْهِمْ وَقَدْ رَأَى مِنْ فَزَعِهِمْ فَقَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ اللَّهَ قَبَضَ أَرْوَاحَنَا وَلَوْ شَاءَ لَرَدَّهَا إِلَيْنَا فِي حِينٍ غَيْرِ هَذَا فَإِذَا رَقَدَ أَحَدُكُمْ عَنْ الصَّلَاةِ أَوْ نَسِيَهَا ثُمَّ فَزِعَ إِلَيْهَا فَلْيُصَلِّهَا كَمَا كَانَ يُصَلِّيهَا فِي وَقْتِهَا ثُمَّ الْتَفَتَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى أَبِي بَكْرٍ فَقَالَ إِنَّ الشَّيْطَانَ أَتَى بِلَالًا وَهُوَ قَائِمٌ يُصَلِّي فَأَضْجَعَهُ فَلَمْ يَزَلْ يُهَدِّئُهُ كَمَا يُهَدَّأُ الصَّبِيُّ حَتَّى نَامَ ثُمَّ دَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِلَالًا فَأَخْبَرَ بِلَالٌ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَ الَّذِي أَخْبَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبَا بَكْرٍ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ أَشْهَدُ أَنَّكَ رَسُولُ اللَّهِ
މާލިކުގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޒައިދު ބިން އަސްލަމް] ޙަދީޘް ކުރައްވާފައި ވެއެވެ: "އެއްރެއަކު الله ގެ ރަސޫލާ (صلى الله عليه وسلم) މައްކާގެ މަގެއްގައި އަރާމުކޮށްލުމަށް ހުއްޓި ބިލާލަށް އަމުރުކުރެއްވިއެވެ ވާދީން ބޭރަށް ނުކުމެވަޑައިގަންނަވައެވެ ނަފްސުތަކެވެ. އެކަލާނގެ އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ މިނޫން ވަގުތެއްގައި އަހަރެމެންގެ ނަފްސުތައް ގެންގުޅުއްވާނެއެވެ. ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން އެކަކު ނަމާދުގެ ތެރޭގައި ނިދިއްޖެނަމަ ނުވަތަ ހަނދާން ނެތިއްޖެނަމަ ދެން ހަނދާންކޮށްފިނަމަ އެވަގުތު އޭނާ ކުރި ގޮތަށް ކަންތައް ކުރައްވާށެވެ." الله ގެ ރަސޫލާ (ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ) އަބޫބަކުރުގެފާނަށް އެނބުރިވަޑައިގެން ވިދާޅުވިއެވެ: "ހަމަކަށަވަރުން ޝައިޠާނާ ބިލާލަށް އައިސް ނަމާދުގައި ހުއްޓި އޭނާ ނިދި ގެނެސްދިނެވެ ނިދާފައި." ދެން ބިލާލަށް ގޮވާލެއްވުމުން އެކަލޭގެފާނު އަބޫބަކުރުގެފާނަށް ކިޔައިދެއްވި ވާހަކަ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމައަށް ކިޔައިދެއްވިއެވެ. އަބޫބަކުރު ވިދާޅުވިއެވެ: "ތިޔައީ ހަމަކަށަވަރުން الله ގެ ރަސޫލާ ކަމުގައި އަހަރެން ހެކިވަމެވެ."
Hadith
Imam Malik : 24
حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنْ الصَّلَاةِ وَقَالَ اشْتَكَتْ النَّارُ إِلَى رَبِّهَا فَقَالَتْ يَا رَبِّ أَكَلَ بَعْضِي بَعْضًا فَأَذِنَ لَهَا بِنَفَسَيْنِ فِي كُلِّ عَامٍ نَفَسٍ فِي الشِّتَاءِ وَنَفَسٍ فِي الصَّيْفِ
ޔަޙްޔާ އަހަންނަށް މާލިކުގެ އަރިހުން [ޒައިދު ބިން އަސްލަމް] ގެ އަރިހުން [އަތޯ` ބިން ޔަސާރު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައި ވާއިރު، الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. ދެން އެންމެ މަތިވެރި الله ތަޢާލާ ކޮންމެ އަހަރަކު ދެ ނޭވާ، ވިންޓަރުގައި އެއް ނޭވާ އަދި ހޫނު މޫސުމުގައި އެއް ނޭވާ ދޫކޮށްލައްވައެވެ.'
Hadith
Imam Malik : 25
و حَدَّثَنَا مَالِك عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ مَوْلَى الْأَسْوَدِ بْنِ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَعَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ ثَوْبَانَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنْ الصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ وَذَكَرَ أَنَّ النَّارَ اشْتَكَتْ إِلَى رَبِّهَا فَأَذِنَ لَهَا فِي كُلِّ عَامٍ بِنَفَسَيْنِ نَفَسٍ فِي الشِّتَاءِ وَنَفَسٍ فِي الصَّيْفِ
އަލްއަސްވާދު ބިން ސުފްޔާންގެ ކުރީގެ އަޅާ [ޢަބްދުﷲ ބިން ޔަޒީދު] ގެ އަރިހުން، [އަބޫ ސަލާމާ ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން] ގެ އަރިހުން، އަދި [މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން ޞައްވުބާން] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން، الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ ހިޔަނި އަޅަންދެން ދުޢާކުރުން، ސަބަބަކީ ހޫނު ހޫނުކަން އަންނަނީ ނަރަކައިގެ ވައިރޯޅިތަކުން ކަމަށްވާތީ،' އަދި އޭނާ ވިދާޅުވީ، 'ނަރަކަ އޭގެ ވެރިރަސްކަލާނގެއަށް ޝަކުވާކުރާތީ، ކޮންމެ އަހަރަކުވެސް الله ހުއްދަ ކުރައްވަނީ ދެ ނޭވާއަކުންނެވެ.
Hadith
Imam Malik : 26
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنْ الصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ
ވާހަކަ ކިޔައިދިން މީހާ ކިޔައިދިނެވެ؛ އަދި [އަބޫ އަޒް ޒިނާދު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން މާލިކުގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Malik : 27
حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَكَلَ مِنْ هَذِهِ الشَّجَرَةِ فَلَا يَقْرُبْ مَسَاجِدَنَا يُؤْذِينَا بِرِيحِ الثُّومِ
ޔަޙްޔާ އަޅުގަނޑަށް މާލިކުގެ އަރިހުން [އިބްނު ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން [ސަޢީދު ބިން މުޞައްޔަބު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވި ގޮތުގައި الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Malik : 28
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْمُجَبَّرِأَنَّهُ كَانَ يَرَى سَالِمَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ إِذَا رَأَى الْإِنْسَانَ يُغَطِّي فَاهُ وَهُوَ يُصَلِّي جَبَذَ الثَّوْبَ عَنْ فِيهِ جَبْذًا شَدِيدًا حَتَّى يَنْزِعَهُ عَنْ فِيهِ
[ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން އަލް މުޖައްބާރު] ގެ އަރިހުން މަލިކުގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ސަލީމް ބިން ޢަބްދުالله] ފެނިވަޑައިގަތީ، ނަމާދު ކުރަމުން ދަނިކޮށް އަނގަ ނިވާކޮށްގެން ހުރި މީހަކު ފެނުމުން، އަނގައިން ނިކުންނަންދެން ގަމީސް ބާރަށް ދަމައިގަތެވެ.
Hadith
Imam Malik : 29
حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى الْمَازِنِيِّ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ قَالَ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدِ بْنِ عَاصِمٍ وَهُوَ جَدُّ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى الْمَازِنِيِّ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَهَلْ تَسْتَطِيعُ أَنْ تُرِيَنِي كَيْفَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَوَضَّأُ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدِ بْنِ عَاصِمٍ نَعَمْ فَدَعَا بِوَضُوءٍ فَأَفْرَغَ عَلَى يَدِهِ فَغَسَلَ يَدَيْهِ مَرَّتَيْنِ مَرَّتَيْنِ ثُمَّ تَمَضْمَضَ وَاسْتَنْثَرَ ثَلَاثًا ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثَلَاثًا ثُمَّ غَسَلَ يَدَيْهِ مَرَّتَيْنِ مَرَّتَيْنِ إِلَى الْمِرْفَقَيْنِ ثُمَّ مَسَحَ رَأْسَهُ بِيَدَيْهِ فَأَقْبَلَ بِهِمَا وَأَدْبَرَ بَدَأَ بِمُقَدَّمِ رَأْسِهِ ثُمَّ ذَهَبَ بِهِمَا إِلَى قَفَاهُ ثُمَّ رَدَّهُمَا حَتَّى رَجَعَ إِلَى الْمَكَانِ الَّذِي بَدَأَ مِنْهُ ثُمَّ غَسَلَ رِجْلَيْهِ
ޔަޙްޔާ އަހަންނަށް މާލިކުގެ އަރިހުން [ޢަމްރު ބިން ޔަޙްޔާ އަލް މަޒީނީ] ގެ އަރިހުން [އޭނާގެ ބައްޕަ] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ އަދި الله ގެ ރަޙްމަތްތައް އެކަލޭގެފާނުގެ މައްޗަށް) ވުޟޫ ކުރެއްވިއެވެ؟' އަބްދުالله ބިން ޒައިދު ބިން އާސިމް ވިދާޅުވިއެވެ: 'އާނ.' އެހެންކަމުން ވުޟޫއަށް ފެން އެދި، އަތަށް އޮއްސާލުމަށްފަހު ދެފަހަރު ދޮވެލިއެވެ. ދެން އަނގަ ދޮވެ ތިން ފަހަރު އިސްތިންސާރު ހަދައިފިއެވެ. ދެން ތިން ފަހަރު މޫނު ދޮވެލުމަށްފަހު ދެ ފަހަރު އުނަގަނޑާ ހަމައަށް ދެއަތް ދޮވެލިއެވެ. ދެން ދެއަތުން ބޯ ފޮހެލީ، ކުރިއަށް ފަހަތަށް، ބޮލުގެ ކުރިމަތިން ފެށިގެން ދެން ކުރިއަށް ގޮސް ކަރުގެ ފަހަތަށް ގޮސް އެނބުރި ފެށުނު ތަނަށް ދެން ފައި ދޮވެލިއެވެ.
Hadith
Imam Malik : 30
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا تَوَضَّأَ أَحَدُكُمْ فَلْيَجْعَلْ فِي أَنْفِهِ مَاءً ثُمَّ لِيَنْثِرْ وَمَنْ اسْتَجْمَرَ فَلْيُوتِرْ
މަލިކުގެ އަރިހުން އަބޫ އަޒް ޒިނާދުގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން [އަލްއަޢްރާޖް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އަދި ހިލަތަކުން ވުޟޫކޮށްފި މީހަކު، ދެން އެކަން ކުރަންވާނީ ތަފާތު އަދަދަކުންނެވެ.'
Hadith
Imam Malik : 31
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ الْخَوْلَانِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ تَوَضَّأَ فَلْيَسْتَنْثِرْ وَمَنْ اسْتَجْمَرَ فَلْيُوتِرْ
[އިބްނު ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ އިދްރީސް އަލް ޚައުލާނީ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން މާލިކުގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Malik : 32
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ طَحْلَاءَ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ أَبَاهُ حَدَّثَهُ أَنَّهُ سَمِعَ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِيَتَوَضَّأُ بِالْمَاءِ لِمَا تَحْتَ إِزَارِهِ
[ޔަޙްޔާ ބިން މުޙައްމަދު ބިން ތަޙްލާ`] ގެ އަރިހުން [ޢުޘްމާން ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން] ގެ އަރިހުން މާލިކުގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި، [އުމަރު ބިން އަލް ޚައްޠާބު] އިސްތިންޖާ` އަށް ބޭނުންކުރާ ފެނުން ވުޟޫ ކުރި ވާހަކަ އަޑުއެހި ކަމަށް [އޭނާގެ ބައްޕަ] އޭނާއަށް ކިޔައިދިނެވެ.
Hadith
Imam Malik : 33
حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا اسْتَيْقَظَ أَحَدُكُمْ مِنْ نَوْمِهِ فَلْيَغْسِلْ يَدَهُ قَبْلَ أَنْ يُدْخِلَهَا فِي وَضُوئِهِ فَإِنَّ أَحَدَكُمْ لَا يَدْرِي أَيْنَ بَاتَتْ يَدُهُ
ޔަޙްޔާ އަހަންނަށް މާލިކުގެ އަރިހުން އަބޫ އަޒް ޒިނާދުގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Malik : 34
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قَالَإِذَا نَامَ أَحَدُكُمْ مُضْطَجِعًا فَلْيَتَوَضَّأْ
[ޒައިދު ބިން އަސްލަމް] ގެ އަރިހުން މަލިކުގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ރިވާކުރައްވާފައި ވެއެވެ، [ޢުމަރު ބިން އަލް ޚައްޠާބު] ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ؛ 'ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން އެކަކު ބުރަކަށީގައި އޮށޯވެގެން ނިދާނަމަ ދެން ވުޟޫ ކުރަން ޖެހޭނެ'.
Hadith
Imam Malik : 35
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَأَنَّ تَفْسِيرَ هَذِهِ الْآيَةِ{ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ }أَنَّ ذَلِكَ إِذَا قُمْتُمْ مِنْ الْمَضَاجِعِ يَعْنِي النَّوْمَ
މާލިކު އަޅުގަނޑަށް [ޒައިދު ބިން އަސްލަމް] ގެ އަރިހުން، އާޔަތުގެ ތަފްސީރާ ބެހޭގޮތުން ވިދާޅުވީ: 'އޭ އީމާންވާ މީހުން، ނަމާދު ކުރަން ބޭނުންވާ ވަގުތު، މޫނާއި އަތް އުނަގަނޑާ ހަމައަށް ދޮވެ، ބޮލާއި ފައި ފައިތިލައާ ހަމައަށް ފޮހެލާށެވެ' މިއީ ނިދި ހޭލެވުމުން ވާގޮތެވެ.
Hadith
Imam Malik : 36
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ نَافِعٍ أَنَّ ابْنَ عُمَرَكَانَ يَنَامُ جَالِسًا ثُمَّ يُصَلِّي وَلَا يَتَوَضَّأُ
ވާހަކަ ކިޔައިދިން މީހާ ކިޔައިދިނެވެ؛ [ނާފީޢު] ގެ އަރިހުން މަލިކުގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އިބްނު ޢުމަރު] އެއްފަހަރަކު ނިދާފައި އިށީނދެގެން، ދެން ނަމާދުކޮށް ވުޟޫ ނުކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Malik : 37
حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ صَفْوَانَ بْنِ سُلَيْمٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ سَلَمَةَ مِنْ آلِ بَنِي الْأَزْرَقِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ وَهُوَ مِنْ بَنِي عَبْدِ الدَّارِ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُجَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَرْكَبُ الْبَحْرَ وَنَحْمِلُ مَعَنَا الْقَلِيلَ مِنْ الْمَاءِ فَإِنْ تَوَضَّأْنَا بِهِ عَطِشْنَا أَفَنَتَوَضَّأُ بِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُوَ الطَّهُورُ مَاؤُهُ الْحِلُّ مَيْتَتُهُ
ވާހަކަ ކިޔައިދިން މީހާ ކިޔައިދިނެވެ؛ އެއީ މާލިކުގެ އަރިހުން [ސަފްވާން ބިން ސުލައިމް] އިން [ސަޢީދު ބިން ސަލާމާ] އިން ބަނޫ އަލް އަރުޒާޤުން، [އަލްމުޣިރާ ބިން އަބޫ ބުރުދާ] އިން ބަނޫ ޢަބްދުދުރު އިން އަޅުގަނޑަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި، [އަބޫ ޙުރައިރާ] ބުނި އަޑު އިވިފައިވެއެވެ. މީހަކު الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ގެ އަރިހަށް އައިސް ބުންޏެވެ؛ 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ އަހަރެމެން ކަނޑުމަތީގައި ދަތުރުކުރަމުންދާއިރު އަހަރެމެން ގެނައީ އެންމެ ކުޑަ ފެންގަނޑެކެވެ. އެއިން ވުޟޫ ކޮށްފިނަމަ ކަރުހިއްކުން، އެއިން ވުޟޫ ކުރުން ހުއްދަ ހެއްޔެވެ؟' الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Malik : 38
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ حُمَيْدَةَ بِنْتِ عُبَيْدِ بْنِ رِفَاعَةَ عَنْ خَالَتِهَا كَبْشَةَ بِنْتِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ وَكَانَتْ تَحْتَ ابْنِ أَبِي قَتَادَةَ الْأَنْصَارِيِّ أَنَّهَا أَخْبَرَتْهَاأَنَّ أَبَا قَتَادَةَ دَخَلَ عَلَيْهَا فَسَكَبَتْ لَهُ وَضُوءًا فَجَاءَتْ هِرَّةٌ لِتَشْرَبَ مِنْهُ فَأَصْغَى لَهَا الْإِنَاءَ حَتَّى شَرِبَتْ قَالَتْ كَبْشَةُ فَرَآنِي أَنْظُرُ إِلَيْهِ فَقَالَ أَتَعْجَبِينَ يَا ابْنَةَ أَخِي قَالَتْ فَقُلْتُ نَعَمْ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّهَا لَيْسَتْ بِنَجَسٍ إِنَّمَا هِيَ مِنْ الطَّوَّافِينَ عَلَيْكُمْ أَوْ الطَّوَّافَاتِ
ވާހަކަ ކިޔައިދިން މީހާ ކިޔައިދިނެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދީފައިވަނީ މާލިކުގެ އަރިހުން [އިޝާޤް ބިން ޢަބްދުالله ބިން އަބޫ ތަލްޙާ] އިން [ހުމައިދާ ބިންތު އުބައިދު ބިން ރިފާޢާ] ގެ ފަރާތުން އޭނާގެ ދައްތަ - [ކަބްޞައް ބިން ކަޢުބު ބިން މާލިކް] - އަދި އޭނާ ހުރީ އަބޫ ޤަޠާދާ އަލް އަންސާރީގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި ކަމަށް، އޭނާ އޭނާއަށް އަންގާފައި އޮތީ [އަބޫ ޤަޠާދާ] އޭނާއަށް ޒިޔާރަތް ކުރައްވައި، ކަބްސިޔާ އޭނާއަށްޓަކައި ވުޟޫ ފެން އުކާލެއްވުމުން، ކުއްލިއަކަށް ބަނޑޮހެއް އައިސް... އެކަމަނާގެ ވުޟޫ ފެނުން ބޯތީ، އެ އުޅަނދު ކައިރިއަށް ގެނައީ ބަނޑޮސް އެއިން ބޯށެވެ. ކަބްސިޔާ ބުންޏެވެ؛ ދެން އޭނާއަށް ބަލަން ހުރި އަހަރެން ފެނިފައި ބުނީ؛ 'އަހަރެން ހައިރާން ވެއްޖެތަ އޭ އަހަރެންގެ ބޭބެގެ އަންހެން ދަރިފުޅާ؟' އެކަމަނާ ވިދާޅުވީ؛ ދެން އަހަރެން ޖަވާބު ދިނީ 'އާނ' އެވެ. އަބޫ ޤަޠާދާ ބަޔާންކުރެއްވި ގޮތުގައި، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘް ކުރައްވާފައި ވެއެވެ: 'ބަދަލަކީ ނަޖިސް އެއްޗެއް ނޫން، ސަބަބަކީ އެއީ އަހަރެމެންގެ ވަށައިގެންވާ ޖަނަވާރުތަކަކަށް ވާތީ'.
Hadith
Imam Malik : 39
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْحَارِثِ التَّيْمِيِّ عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ حَاطِبٍأَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ خَرَجَ فِي رَكْبٍ فِيهِمْ عَمْرُو بْنُ الْعَاصِ حَتَّى وَرَدُوا حَوْضًا فَقَالَ عَمْرُو بْنُ الْعَاصِ لِصَاحِبِ الْحَوْضِ يَا صَاحِبَ الْحَوْضِ هَلْ تَرِدُ حَوْضَكَ السِّبَاعُ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ يَا صَاحِبَ الْحَوْضِ لَا تُخْبِرْنَا فَإِنَّا نَرِدُ عَلَى السِّبَاعِ وَتَرِدُ عَلَيْنَا
ވާހަކަ ކިޔައިދިން މީހާ ކިޔައިދިނެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދީފައިވަނީ މާލިކުގެ އަރިހުން [ޔަޙްޔާ ބިން ސަޢީދު] ގެ އަރިހުން [މުޙައްމަދު ބިން އިބްރާހިމް ބިން އަލްޙަރީޘް ޠައިމީ] ގެ އަރިހުން [ޔަޙްޔާ ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން ޙަތީބު] ގެ އަރިހުން، އެއްފަހަރަކު [ޢުމަރު ބިން އަލް ޚަޠަބް] ޢަމްރު ބިން އަލް އަޝް ކިޔާ ގްރޫޕަކާއެކު ނުކުމެވަޑައިގަތީ، އެމީހުން ފޮއްޓަކަށް އައިސް، ޢަމްރޫ ބިން އަލް އަޝް ފޮއްޓެއްގެ ވެރިފަރާތަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އޭ ފޮއްޓެއް ބަލަހައްޓާ މީހާ، ތިބާގެ ފޮއްޓުން ވަލު ޖަނަވާރެއް ބޯން އުޅޭ ހެއްޔެވެ؟' ދެން އުމަރު ބިން އަލް ޚަތަބު ވާހަކަ މެދުކަނޑާލިއެވެ؛ 'އޭ ފޮއްޓެއްގެ ބެލެހެއްޓުންތެރިޔާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަންގާ ނުދެއްވާ، އަޅުގަނޑުމެން ބޯނީ ވަލު ޖަނަވާރުތަކުން ބޮއެފައިވާ ފެނުން އަދި ވަލު ޖަނަވާރުތައް ވެސް ބޯނީ އަޅުގަނޑުމެން ބޯ ފެނުން'.
Hadith
Imam Malik : 40
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ كَانَ يَقُولُإِنْ كَانَ الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ فِي زَمَانِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيَتَوَضَّئُونَ جَمِيعًا
ވާހަކަ ކިޔައިދިން މީހާ ކިޔައިދިނެވެ؛ [ނާފިޢު] ގެ އަރިހުން މާލިކުގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދީފައި ވެއެވެ؛ އެއީ [ޢަބްދުالله ބިން ޢުމަރު] ވިދާޅުވެފައި ވާތީއެވެ؛ 'الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ޒަމާނުގައި އަންހެނުންނާއި ފިރިހެނުން އެކުގައި ވުޟޫ ކުރެއްވިއެވެ'.
