Imam Ahmad : 61
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنَا نَافِعُ بْنُ عُمَرَ الْجُمَحِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ قِيلَ لِأَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَا خَلِيفَةَ اللَّهِ فَقَالَ بَلْ خَلِيفَةُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا أَرْضَى بِهِ
Беҙгә [Мөхәммәт бин Йәзид] [Нәфиғ бин Ғүмәр Әл-Джумаһи] [Ғабдулла бин Әбүмүләйәкенән] һөйләне, ул әйтте; [Әбү Бәкер] исеме менән өндәшкәндәр; — Йә, хәлифәтуллаһ, — тип яуап бирҙе; - Әммә хәлиф Мөхәммәт ғәләйһис-сәләм һәм мин был саҡырыуҙы ҡабул итергә әҙербеҙ.
Imam Ahmad : 62
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ دَاوُدَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُؤَمَّلِ عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ كَانَ رُبَّمَا سَقَطَ الْخِطَامُ مِنْ يَدِ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ فَيَضْرِبُ بِذِرَاعِ نَاقَتِهِ فَيُنِيخُهَا فَيَأْخُذُهُ قَالَ فَقَالُوا لَهُ أَفَلَا أَمَرْتَنَا نُنَاوِلُكَهُ فَقَالَ إِنَّ حَبِيبِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَنِي أَنْ لَا أَسْأَلَ النَّاسَ شَيْئًا
Һөйләне беҙгә [Муса бин Дауыт] Беҙгә [Ғабдулла бин Әл Мөғәммәлгә] [Ибн Әбимүләйәкенән] һөйләне, тине; бер тапҡыр аттың йүгәне Әбү Бәкер Әш Сиддиҡтың ҡулынан төшөп киткән, шунан дөйәнең алғы ҡулына һуҡҡан, дөйә үкереп ебәргән һәм шунан уны күтәргән, шунан дуҫтар әйткән; — Беҙгә алырға ҡушманыңмы? [Әбү Бәкер] әйтте; — Ысынлап та, һөйөклө Рәсүлуллаһу ғәләйһис-сәләм миңә кешеләрҙән бер нәмә лә һорамаҫҡа ҡушты.
Imam Ahmad : 63
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَامَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ بَعْدَ وَفَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَامٍ فَقَالَ قَامَ فِينَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ الْأَوَّلِ فَقَالَ إِنَّ ابْنَ آدَمَ لَمْ يُعْطَ شَيْئًا أَفْضَلَ مِنْ الْعَافِيَةِ فَاسْأَلُوا اللَّهَ الْعَافِيَةَ وَعَلَيْكُمْ بِالصِّدْقِ وَالْبِرِّ فَإِنَّهُمَا فِي الْجَنَّةِ وَإِيَّاكُمْ وَالْكَذِبَ وَالْفُجُورَ فَإِنَّهُمَا فِي النَّارِ
Һөйләне беҙгә [Ғәбүррәзәк] беҙгә [Суфьян] [Ғәмру бин Мүррәнән] [Әбү Ғөбәйҙә] [Әбү Бәкерҙән] һөйләне, тине; Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм вафат булғандан һуң бер йыл үткәс, Әбү Бәкер тороп баҫты ла әйтте; Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм беҙҙең алдыбыҙҙа беренсе йылда торҙо һәм һуңынан ул әйтте: «Ысынлап та, Әҙәм нәҫеленә ҡотолоуҙан да мөһимерәк бер нәмә лә бирелмәй, шуға күрә Аллаһтан ҡотолоу һорағыҙ, намыҫлы һәм яҡшы эш итегеҙ, сөнки һеҙ икегеҙ ҙә Күктә, һәм ялғандан һәм яуызлыҡтан алыҫ тороғоҙ, сөнки Ул икеһе лә Күктә».
Imam Ahmad : 64
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ قَالَ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ بْنُ حُسَيْنٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَإِذَا قَالُوهَا عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ تَعَالَى قَالَ فَلَمَّا كَانَتْ الرِّدَّةُ قَالَ عُمَرُ لِأَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ تُقَاتِلُهُمْ وَقَدْ سَمِعْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ كَذَا وَكَذَا قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَاللَّهِ لَا أُفَرِّقُ بَيْنَ الصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ وَلَأُقَاتِلَنَّ مَنْ فَرَّقَ بَيْنَهُمَا قَالَ فَقَاتَلْنَا مَعَهُ فَرَأَيْنَا ذَلِكَ رَشَدًا
Беҙгә [Мөхәммәт бин Йәзидкә] әйтте, ул әйтте; беҙгә [Суфьян бин Хөсәйен] [Әз Зөһриҙән] [Ғөбәйҙулла бин Ғабдулла бин Ғотба бин Мәсғүдтән] [Әбү Һүрәйрәнән] хәбәр итте, пәйғәмбәребеҙҙән, ул әйтте: «Миңә кешеләр менән һуғышырға бойоролған, улар ғибәҙәт ҡылыу юҡ, тип әйткәнсе. улар әйткәндә, улар ҡаны һәм мөлкәте һаҡланасаҡ, тик Аллаһы Тәғәләгә хаҡ һәм иҫәп-хисап нигеҙендә генә. Әбү Һөрәйрә әйтте; шуға күрә, мөртәт башланғас, [Ғүмәр] Әбү Бәкергә әйтте; — Аллаһ Илсеһенең (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) тегеләй-былай һөйләгәнен ишеткәнегеҙгә ҡарамаҫтан, һеҙ улар менән һуғышаһығыҙмы?» Шулай итеп, [Әбү Бәкер] яуап бирҙе; «Аллаһ менән ант итәм, мин намаҙ менән зәҡәт бойороҡтарын айырмайым, икеһен айырған кеше менән көрәшәсәкмен». Әбү Һөрәйрә әйтте; 'Шулай итеп, беҙ уның менән һуғыштыҡ һәм беҙ был дөрөҫ икәнен күрҙек'.
Imam Ahmad : 65
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ قَالَ أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي زُهَيْرٍ قَالَ أُخْبِرْتُ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ الصَّلَاحُ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ { لَيْسَ بِأَمَانِيِّكُمْ وَلَا أَمَانِيِّ أَهْلِ الْكِتَابِ مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ } فَكُلَّ سُوءٍ عَمِلْنَا جُزِينَا بِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَفَرَ اللَّهُ لَكَ يَا أَبَا بَكْرٍ أَلَسْتَ تَمْرَضُ أَلَسْتَ تَنْصَبُ أَلَسْتَ تَحْزَنُ أَلَسْتَ تُصِيبُكَ اللَّأْوَاءُ قَالَ بَلَى قَالَ فَهُوَ مَا تُجْزَوْنَ بِهِ
Беҙгә [Ғабдулла бин Нумайрға] әйтте, ул әйтте; беҙгә [Исмәғил] [Әбү Бәкер бин Әбү Зөхәйерҙән] хәбәр итте, ул әйтте; Миңә [хәбәр килде]: [Әбү Бәкр] әйтте; «Эй, Аллаһ Рәсүле, был аяттан һуң нисек изгелек булыр: «Был һинең теләгең дә, китап әһелдәренең дә теләге түгел». Кем енәйәт ҡылһа, мотлаҡ рәүештә шул енәйәткә ярашлы ҡайтарыласаҡ' -QS Нисааят 23-, беҙгә ҡылған һәр енәйәт өсөн ҡайтарыласаҡмы? һуңынан Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм яуап бирә: «Аллаһ һине ғәфү итһен, эй Әбү Бәкер, һин ауырыу, арыған, ҡайғылы, һынауҙар менән ҡапланған түгелме?» Әбү Бәкер яуап бирҙе; «Эйе», — тине: «Улайһа, был барыһы ла һеҙҙең өсөн сауап».
Imam Ahmad : 66
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي خَالِدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي زُهَيْرٍ أَظُنُّهُ قَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ الصَّلَاحُ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ قَالَ يَرْحَمُكَ اللَّهُ يَا أَبَا بَكْرٍ أَلَسْتَ تَمْرَضُ أَلَسْتَ تَحْزَنُ أَلَسْتَ تُصِيبُكَ اللَّأْوَاءُ قَالَ بَلَى قَالَ فَإِنَّ ذَاكَ بِذَاكَ حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الثَّقَفِيِّ قَالَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ الصَّلَاحُ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ { مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ } فَذَكَرَ الْحَدِيثَ
Беҙгә [Суфьянға] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Ибн Әбү Халидҡа] [Әбү Бәкер бин Әбү Зөһәйрҙән] һөйләп, мин был [Әбү Бәкер әйткән] кеүек тип уйланым; «Эй, Аллаһ илсеһе, был аяттан һуң нисек изгелек булыр». Ул яуап бирә: «Аллаһ һиңә рәхмәтле булһын, эй Әбү Бәкер, һин һыҙланыу, һағыш, һынауҙар кисермәнеңме?» Әбү Бәкер яуап бирҙе; 'эйе', һуңынан Пәйғәмбәребеҙ әйтте: 'шунан һуң, ысынлап та, был барыһы ла сауап'. Беҙгә [Йәғлә бин Ғөбәйд] [Исмәғилгә] [Әбү Бәкер Әтс Цаҡафиҙан] һөйләне, ул әйтте; [Әбү Бәкер] әйтте; «Эй, Аллаһ илсеһе, был аяттан һуң нисек изгелек булыр: «Кем яуызлыҡ эшләһә, һис шикһеҙ, шул яуызлыҡҡа ҡарап ҡайтарыласаҡ». -ҠС Ән нисәәт 123-. һуңынан хәҙисте телгә ала.
Imam Ahmad : 67
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي خَالِدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي زُهَيْرٍ الثَّقَفِيِّ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ { لَيْسَ بِأَمَانِيِّكُمْ وَلَا أَمَانِيِّ أَهْلِ الْكِتَابِ مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ } قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا لَنُجَازَى بِكُلِّ سُوءٍ نَعْمَلُهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُكَ اللَّهُ يَا أَبَا بَكْرٍ أَلَسْتَ تَنْصَبُ أَلَسْتَ تَحْزَنُ أَلَسْتَ تُصِيبُكَ اللَّأْوَاءُ فَهَذَا مَا تُجْزَوْنَ بِهِ
Беҙгә [Вәкиғ] Һөйләне [Ибн Әбү Халид] [Әбү Бәкер бин Әбү Зөһәйр Атс Цаҡафи] ул әйтте; тигән аят иңдерелгәндә: «Был һинең теләгең дә, китап кешеләренең теләге лә түгел». Кем яуызлыҡ эшләһә, һис шикһеҙ, шул яуызлыҡҡа ярашлы әжер биреләсәк-' -QS Нисаят 123-, тине ул, [Әбү Бәкер] әйтте; «Эй, Аллаһ илсеһе, һәр ҡылған енәйәтебеҙ өсөн беҙгә әжер биреләсәкме?» Шулай итеп, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм яуап бирә: «Аллаһ һиңә рәхмәтле булһын, эй Әбү Бәкер, һин һыҙланыуҙар, һағыштар кисермәнеңме, һынауҙарға һуҡманыңмы? Тимәк, был һеҙҙең яуап'.
Imam Ahmad : 68
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ قَالَ أَخَذْتُ هَذَا الْكِتَابَ مِنْ ثُمَامَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ كَتَبَ لَهُمْ إِنَّ هَذِهِ فَرَائِضُ الصَّدَقَةِ الَّتِي فَرَضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْمُسْلِمِينَ الَّتِي أَمَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ بِهَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَمَنْ سُئِلَهَا مِنْ الْمُسْلِمِينَ عَلَى وَجْهِهَا فَلْيُعْطِهَا وَمَنْ سُئِلَ فَوْقَ ذَلِكَ فَلَا يُعْطِهِ فِيمَا دُونَ خَمْسٍ وَعِشْرِينَ مِنْ الْإِبِلِ فَفِي كُلِّ خَمْسِ ذَوْدٍ شَاةٌ فَإِذَا بَلَغَتْ خَمْسًا وَعِشْرِينَ فَفِيهَا ابْنَةُ مَخَاضٍ إِلَى خَمْسٍ وَثَلَاثِينَ فَإِنْ لَمْ تَكُنِ ابْنَةُ مَخَاضٍ فَابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَثَلَاثِينَ فَفِيهَا ابْنَةُ لَبُونٍ إِلَى خَمْسٍ وَأَرْبَعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَأَرْبَعِينَ فَفِيهَا حِقَّةٌ طَرُوقَةُ الْفَحْلِ إِلَى سِتِّينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَسِتِّينَ فَفِيهَا جَذَعَةٌ إِلَى خَمْسٍ وَسَبْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَسَبْعِينَ فَفِيهَا بِنْتَا لَبُونٍ إِلَى تِسْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَتِسْعِينَ فَفِيهَا حِقَّتَانِ طَرُوقَتَا الْفَحْلِ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِنْ زَادَتْ عَلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَفِي كُلِّ أَرْبَعِينَ ابْنَةُ لَبُونٍ وَفِي كُلِّ خَمْسِينَ حِقَّةٌ فَإِذَا تَبَايَنَ أَسْنَانُ الْإِبِلِ فِي فَرَائِضِ الصَّدَقَاتِ فَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْجَذَعَةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ جَذَعَةٌ وَعِنْدَهُ حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنْ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ إِلَّا جَذَعَةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ وَعِنْدَهُ بِنْتُ لَبُونٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنْ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ لَبُونٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ إِلَّا حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ لَبُونٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ ابْنَةُ لَبُونٍ وَعِنْدَهُ ابْنَةُ مَخَاضٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنْ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ صَدَقَتُهُ بِنْتَ مَخَاضٍ وَلَيْسَ عِنْدَهُ إِلَّا ابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِنَّهُ يُقْبَلُ مِنْهُ وَلَيْسَ مَعَهُ شَيْءٌ وَمَنْ لَمْ يَكُنْ عِنْدَهُ إِلَّا أَرْبَعٌ مِنْ الْإِبِلِ فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي صَدَقَةِ الْغَنَمِ فِي سَائِمَتِهَا إِذَا كَانَتْ أَرْبَعِينَ فَفِيهَا شَاةٌ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِنْ زَادَتْ فَفِيهَا شَاتَانِ إِلَى مِائَتَيْنِ فَإِذَا زَادَتْ وَاحِدَةٌ فَفِيهَا ثَلَاثُ شِيَاهٍ إِلَى ثَلَاثِ مِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ فَفِي كُلِّ مِائَةٍ شَاةٌ وَلَا تُؤْخَذُ فِي الصَّدَقَةِ هَرِمَةٌ وَلَا ذَاتُ عَوَارٍ وَلَا تَيْسٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ الْمُصَدِّقُ وَلَا يُجْمَعُ بَيْنَ مُتَفَرِّقٍ وَلَا يُفَرَّقُ بَيْنَ مُجْتَمِعٍ خَشْيَةَ الصَّدَقَةِ وَمَا كَانَ مِنْ خَلِيطَيْنِ فَإِنَّهُمَا يَتَرَاجَعَانِ بَيْنَهُمَا بِالسَّوِيَّةِ وَإِذَا كَانَتْ سَائِمَةُ الرَّجُلِ نَاقِصَةً مِنْ أَرْبَعِينَ شَاةً وَاحِدَةً فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي الرِّقَةِ رُبْعُ الْعُشْرِ فَإِذَا لَمْ يَكُنْ الْمَالُ إِلَّا تِسْعِينَ وَمِائَةَ دِرْهَمٍ فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا
Беҙгә [Әбү Камилға] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Хәммәт бин Сәләмәгә] һөйләп, ул әйтте; Мин был хатты [Тсумама бин Абдулла бин Әнәстен] [Әнәс бин Мәликтән] алдым, [Әбү Бәкер] уларға яҙған; Ысынлап та, был зәҡәт таратыу, Аллаһ Рәсүле мосолмандар өсөн фарыз иткән һәм Аллаһ Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм бойорған, шуға күрә мосолмандарҙан кем ризыҡ буйынса һоралһа, ул бирһен, ә кем ризыҡтан күберәк һораһа, ризыҡ бирмәһен; дөйәләр өсөн егерме биштән кәмерәк, һәр биштән ун дөйәгә тиклем зәҡәт бер кәзә, ә әгәр егерме бишкә етһә, зәҡәт бер инә дөйә, уның йәше ике йәш, утыҙ бишкә тиклем, әгәр ике йәшлек инә дөйәләр булмаһа, тимәк, ир дөйә өс йәш булһа, өс һәм Һан алтмыш бергә етһә, зәҡәт биш йәшлек бер инә дөйәгә биреләсәк, етмеш бишкә тиклем, етмеш бишкә тиклем, әгәр ҙә зәҡәт икегә тиклем зәҡәт биреләсәк. дөйә, улар өс йәшкә тиклем, туҡһан бергә тиклем, һәм әгәр ул туҡһан бергә етһә, дүрт йәшлек ике дөйәгә зәкәт биреләсәк, ике ата дөйә кеүек, дөйөм алғанда йөҙ егермегә тиклем, әгәр ҙә йөҙ егерме зәкәттән артыҡ булһа, һәр ҡырҡ бер быҙау зәкәт һәм өс йыл өсөн. инә дөйә дүрт йәш, һәм әгәр дөйәләрҙең йәше зәкәт фарызында айырыла, тимәк, кем инә дөйәгә фарыз зәкәткә еткән, тип биш йәшлек һәм инә дөйә юҡ, тип биш йәшлек, әммә инә дөйә бар, тип дүрт йәшлек acceptd is, тип, был adn ике йәш, тип, уларҙы алыу еңел йәки егерме дирһәм, ә кем бер быҙауға фарыз зәҡәткә еткән. дүрт йәшлек инә дөйә һәм уның биш йәшлек дөйәһенән башҡа дөйәһе булмаһа, был ҡабул ителергә һәм зәҡәт бурысы булған кешегә егерме дирһәм йәки ике кәзә бирелергә етә. ә кем дүрт йәшлек инә дөйәгә фарыз зәкәткә өлгәшкән һәм уның бер дөйәһе юҡ, әммә өс йәшлек бер инә дөйәһе бар, тимәк, унан алырға етә һәм өҫтәүенә ике кәзә, әгәр уларҙы алыу еңел булһа, йәки егерме дирһәм, ә кем фарыз зәкәткә өлгәшкән, өс йыллыҡ зәкәткә өлгәшкән. дүрт йәшлек инә дөйә, тимәк, был етә, тип ҡабул ителә һәм кешегә бирелә, кем бурыслы зәкәт егерме дирһәм йәки ике кәзә, һәм кем бар Әгәр һеҙ өлгәшкән фарыз зәкәт бер өс йәшлек инә дөйә, әммә бер юҡ һәм уны алыу өсөн, тип, етерлек ad ике йәшлек был уларҙы алыу еңел йәки егерме дирһәм, һәм кем ике йәшлек бер инә дөйәгә фарыз зәҡәткә өлгәшкән, әммә өс йәшлек бер генә ир дөйәһе булмаған, тимәк, унан алырға шул етә һәм башҡа бер нәмә лә өҫтәлергә тейеш түгел, ә кемдең дүрт дөйә өсөн дөйәнән башҡа зәкәте юҡ. Ә кәзә көтөү зәкәтендә, әгәр һаны ҡырҡҡа етһә, зәкәт бер имән була йәки йөҙ егермегә тиклем кәзә, әгәр ҙә унан күберәк булһа, зәкәт ике йөҙгә тиклем ике кәзә, әгәр берҙән артыҡ булһа, зәкәт өс кәзә өс йөҙгә тиклем, әгәр ҙә күберәк булһа, һәр йөҙ өсөн зәкәт бер кәзә, ә зәкәт аҫтында гоатппе, беҙ түгел, әгәр ҙә зәҡәт биргән кеше теләмәһә, һәм айырым мөлкәт йыйырға ярамай - зәҡәт алырға - һәм шулай уҡ йыйылған мөлкәт ҡурҡыуҙан айырылырға тейеш түгел. зәҡәттән, ә ике өлөштән ҡатыштырылған мөлкәт һуңынан икеһе лә һәр береһенә тигеҙ ҡайтарыла, әгәр кемдеңдер көтөү кәзәһе ҡырҡтан бер кәзәнән кәмерәк булһа, хужа теләмәһә, зәҡәт юҡ. Ҡолдар өсөн зәҡәт ундан дүрт өлөш, әгәр улар малдары йөҙ туҡһан дирһәмгә генә етмәһә, хужа теләмәһә, зәҡәт юҡ».
Imam Ahmad : 69
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ أَهْلُ مَكَّةَ يَقُولُونَ أَخَذَ ابْنُ جُرَيْجٍ الصَّلَاةَ مِنْ عَطَاءٍ وَأَخَذَهَا عَطَاءٌ مِنْ ابْنِ الزُّبَيْرِ وَأَخَذَهَا ابْنُ الزُّبَيْرِ مِنْ أَبِي بَكْرٍ وَأَخَذَهَا أَبُو بَكْرٍ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا رَأَيْتُ أَحَدًا أَحْسَنَ صَلَاةً مِنْ ابْنِ جُرَيْجٍ
Беҙгә [Ғабдурраззаҡҡа] һөйләп, ул әйтте; мәккәндәр әйтте; ' [Ибн Джүрәйж] намаҙ тәртибен ['Ато'], Атхо [Ибн Әз Зөбәйерҙән], Ибн Зөбәйер [Әбү Бәкерҙән] һәм Әбү Бәкер пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсәлләмдән алды, мин Ибн Джүрәйждән яҡшыраҡ намаҙ уҡыған кешене күрмәнем'.
Imam Ahmad : 70
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ قَالَ تَأَيَّمَتْ حَفْصَةُ بِنْتُ عُمَرَ مِنْ خُنَيْسٍ أَوْ حُذَيْفَةَ بْنِ حُذَافَةَ شَكَّ عَبْدُ الرَّزَّاقِ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِمَّنْ شَهِدَ بَدْرًا فَتُوُفِّيَ بِالْمَدِينَةِ قَالَ فَلَقِيتُ عُثْمَانَ بْنَ عَفَّانَ فَعَرَضْتُ عَلَيْهِ حَفْصَةَ فَقُلْتُ إِنْ شِئْتَ أَنْكَحْتُكَ حَفْصَةَ قَالَ سَأَنْظُرُ فِي ذَلِكَ فَلَبِثْتُ لَيَالِيَ فَلَقِيَنِي فَقَالَ مَا أُرِيدُ أَنْ أَتَزَوَّجَ يَوْمِي هَذَا قَالَ عُمَرُ فَلَقِيتُ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقُلْتُ إِنْ شِئْتَ أَنْكَحْتُكَ حَفْصَةَ ابْنَةَ عُمَرَ فَلَمْ يَرْجِعْ إِلَيَّ شَيْئًا فَكُنْتُ أَوْجَدَ عَلَيْهِ مِنِّي عَلَى عُثْمَانَ فَلَبِثْتُ لَيَالِيَ فَخَطَبَهَا إِلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَنْكَحْتُهَا إِيَّاهُ فَلَقِيَنِي أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ لَعَلَّكَ وَجَدْتَ عَلَيَّ حِينَ عَرَضْتَ عَلَيَّ حَفْصَةَ فَلَمْ أَرْجِعْ إِلَيْكَ شَيْئًا قَالَ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَإِنَّهُ لَمْ يَمْنَعْنِي أَنْ أَرْجِعَ إِلَيْكَ شَيْئًا حِينَ عَرَضْتَهَا عَلَيَّ إِلَّا أَنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُهَا وَلَمْ أَكُنْ لِأُفْشِيَ سِرَّ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَوْ تَرَكَهَا لَنَكَحْتُهَا
Беҙгә [Ғабдурраззаҡҡа] һөйләп, ул әйтте; беҙгә [Мәғмәр] [Әз Зөһриҙән] [Сәлимдән] [Ибн Ғүмәрҙән] [Ғүмәрҙән] хәбәр итте, ул әйтте; Хафшох Бинт Ғүмәр тол ҡалған һәм Һунайҙар йәки Хөдзәйфә бин Хүҙзәфәнән ҡалған - Абдурраззаҡ шиктәре - һәм ул Бәҙер һуғышы ваҡиғаларына шаһит булған һәм Мәҙинәлә вафат булған Пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренең береһе булған, тип әйткән Ғүмәр; шулай итеп, мин Усман бин Аффан менән осраштым һәм уға Хафшаһты тәҡдим иттем, тинем; — Теләһәң, һине Хафшаға кейәүгә бирәм, — тип яуап бирҙе Усман; — Мин тәүҙә был турала уйлайым. Бер нисә төн үтте лә, Усман мине осратты ла; — Был көндәрҙә өйләнергә теләк юҡ. Ғүмәр әйтте; шунан Әбү Бәкер менән осраштым һәм уға әйттем; — Теләһәң, мин һине Хафшах Бинт Ғүмәргә кейәүгә бирәм. Әммә ул миңә бер ниндәй ҙә яуап бирмәне, шуға күрә күңелемдә Усман менән булғандағы тойғонан да артып киткән тойғо тыуҙы, һәм бер нисә көн үтте, ниһайәт, Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәсәллам миңә килеп, Хафшаһҡа тәҡдим иттем, шунан мин Хафшаһты уға кейәүгә бирҙем, Әбү Бәкерҙе күрергә тип әйтте; — Бәлки, һинең күңелеңдә миңә ҡарата ниндәйҙер тойғо булғандыр, һин миңә Хафшаһ тәҡдим иткәндә, мин һиңә бер ниндәй ҙә яуап бирмәнем? Ғүмәр: «Мин яуап бирҙем; «Эйе» [Әбү Бәкер] әйтте; — Ысынлап та, һин миңә Хафшаһ тәҡдим иткәндә, һиңә яуап менән ҡайтырға ҡамасаулаған бер нәмә лә юҡ, әммә мин Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләмдең телгә алыуын ишеттем, һәм мин Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләмдең серен таратмам, әгәр ул уны ташлап китһә, мотлаҡ уға кейәүгә сығасаҡмын.
Imam Ahmad : 71
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَالَ سَمِعْتُ الْمُغِيرَةَ بْنَ مُسْلِمٍ أَبَا سَلَمَةَ عَنْ فَرْقَدٍ السَّبَخِيِّ عَنْ مُرَّةَ الطَّيِّبِ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ سَيِّئُ الْمَلَكَةِ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَيْسَ أَخْبَرْتَنَا أَنَّ هَذِهِ الْأُمَّةَ أَكْثَرُ الْأُمَمِ مَمْلُوكِينَ وَأَيْتَامًا قَالَ بَلَى فَأَكْرِمُوهُمْ كَرَامَةَ أَوْلَادِكُمْ وَأَطْعِمُوهُمْ مِمَّا تَأْكُلُونَ قَالُوا فَمَا يَنْفَعُنَا فِي الدُّنْيَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَرَسٌ صَالِحٌ تَرْتَبِطُهُ تُقَاتِلُ عَلَيْهِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَمَمْلُوكٌ يَكْفِيكَ فَإِذَا صَلَّى فَهُوَ أَخُوكَ
Беҙгә [Исхаҡ бин Сөләймәнгә] һөйләп, ул әйтте; Мин [Әл Мөғирә бин Мөслим Әбү Сәләмә] [Фәрҡәд Әс Сүбәхиҙән] [Мурра Ат Сәййиб] [Әбү Бәкер Әш Шиддиҡтан] ишеттем, ул әйтте; Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм әйткән: «Холҡо насар булған кеше Йәннәткә инмәйәсәк», шуға күрә бер кеше һораған; «Эй, Аллаһ Рәсүле, был өммәттең иң күп ҡолдары һәм етемдәре күп булған өммәт булыуын иғлан итмәнегеҙме?» Шулай итеп, Аллаһ Рәсүле яуап бирә: «Эйе, уларҙы ла балаларығыҙҙы хөрмәт иткән кеүек хөрмәт итегеҙ, уларҙы ашаған ризыҡтарығыҙҙан ашатығыҙ». Дуҫтар һораны; — Эй, Аллаһ Рәсүле, донъяла беҙгә ниндәй файҙа килтерә ала? Ул яуап бирҙе: «Һеҙ Аллаһ юлында һуғышырға йәбештергән яҡшы автомобиль һәм һеҙгә етерлек ҡол, ә ул намаҙ уҡығанда ул һеҙҙең ҡәрҙәшегеҙ».
Imam Ahmad : 72
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ السَّبَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنِي زَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَرْسَلَ إِلَيْهِ مَقْتَلَ أَهْلِ الْيَمَامَةِ فَإِذَا عُمَرُ عِنْدَهُ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنَّ عُمَرَ أَتَانِي فَقَالَ إِنَّ الْقَتْلَ قَدْ اسْتَحَرَّ بِأَهْلِ الْيَمَامَةِ مِنْ قُرَّاءِ الْقُرْآنِ مِنْ الْمُسْلِمِينَ وَأَنَا أَخْشَى أَنْ يَسْتَحِرَّ الْقَتْلُ بِالْقُرَّاءِ فِي الْمَوَاطِنِ فَيَذْهَبَ قُرْآنٌ كَثِيرٌ لَا يُوعَى وَإِنِّي أَرَى أَنْ تَأْمُرَ بِجَمْعِ الْقُرْآنِ فَقُلْتُ لِعُمَرَ وَكَيْفَ أَفْعَلُ شَيْئًا لَمْ يَفْعَلْهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هُوَ وَاللَّهِ خَيْرٌ فَلَمْ يَزَلْ يُرَاجِعُنِي فِي ذَلِكَ حَتَّى شَرَحَ اللَّهُ بِذَلِكَ صَدْرِي وَرَأَيْتُ فِيهِ الَّذِي رَأَى عُمَرُ قَالَ زَيْدٌ وَعُمَرُ عِنْدَهُ جَالِسٌ لَا يَتَكَلَّمُ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِنَّكَ شَابٌّ عَاقِلٌ لَا نَتَّهِمُكَ وَقَدْ كُنْتَ تَكْتُبُ الْوَحْيَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاجْمَعْهُ قَالَ زَيْدٌ فَوَاللَّهِ لَوْ كَلَّفُونِي نَقْلَ جَبَلٍ مِنْ الْجِبَالِ مَا كَانَ بِأَثْقَلَ عَلَيَّ مِمَّا أَمَرَنِي بِهِ مِنْ جَمْعِ الْقُرْآنِ فَقُلْتُ كَيْفَ تَفْعَلُونَ شَيْئًا لَمْ يَفْعَلْهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Беҙгә [Усман бин Ғүмәргә] һөйләп, ул әйтте; беҙгә [Юнысҡа] [Әз Зөһриҙән] хәбәр итте, ул әйтте; миңә [Ибн Әс Саббаҡҡа] хәбәр итте, ул әйтте; миңә [Зәйет бин Сабитҡа] хәбәр иткән ине, [Әбү Бәкер] уны Ғүмәр эргәһендә булғанда Ямама халҡының һуғыш урынына ебәргән, шунан Әбү Бәкер әйтте; — Ысынлап та, Ғүмәр мине осратты һәм ул әйтте; Ысынлап та, Ямама һуғышының күп ҡорбандары ҡолаған, улар мосолмандар ҡориҙарынан булған, һәм мин ҡурҡам, башҡа яу яландарында ҡориҙар күберәк үлтереләсәк, шуға күрә Ҡөрьәндең күп өлөшө юғаласаҡ, сөнки улар билдәле түгел, ә ысынында мин һеҙ миңә Ҡөрьәнде йыйырға тейешһегеҙ тигән фекерҙәмен. шулай тинем мин Ғүмәргә; — Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм бер ҡасан да эшләмәгән эште нисек эшләй алам? — Шулай итеп, Ғүмәр яуап бирҙе; «Аллаһ менән ант итәм, был яҡшы». Шунан Ғүмәр миңә килеп, быға яуап һорап торҙо, шуға күрә Аллаһ Тәғәлә күкрәгемде асты, мин Ғүмәрҙең уйҙары менән килештем. Ул әйтә; Зәйет менән Ғүмәр уның эргәһендә ултырып, бер һүҙ ҙә өндәшмәгәндә, Әбү Бәкер әйтте; «Ысынлап та, һин аҡыллы егет, беҙ һинең һәләттәреңә шикләнмәйбеҙ, сөнки һин Пәйғәмбәребеҙ өсөн вәхиҙәр яҙғанһың, шуға күрә Ҡөрьән китабы эшлә» Зәйет әйтте; — Аллаһ менән ант итәм, әгәр ҙә миңә тауҙарҙан береһен күсерергә ҡушһалар, ул миңә Ҡөрьән йыйыуҙы фарыз иткән кеүек ауыр булмаҫ ине, шунан һуң мин әйттем; — Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм бер ҡасан да эшләмәгән эште нисек эшләй алаһың?
Imam Ahmad : 73
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنِ الْأَعْمَشِ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ رَجَاءٍ عَنْ عُمَيْرٍ مَوْلَى الْعَبَّاسِ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْتُخْلِفَ أَبُو بَكْرٍ خَاصَمَ الْعَبَّاسُ عَلِيًّا فِي أَشْيَاءَ تَرَكَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ شَيْءٌ تَرَكَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يُحَرِّكْهُ فَلَا أُحَرِّكُهُ فَلَمَّا اسْتُخْلِفَ عُمَرُ اخْتَصَمَا إِلَيْهِ فَقَالَ شَيْءٌ لَمْ يُحَرِّكْهُ أَبُو بَكْرٍ فَلَسْتُ أُحَرِّكُهُ قَالَ فَلَمَّا اسْتُخْلِفَ عُثْمَانُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ اخْتَصَمَا إِلَيْهِ قَالَ فَأَسْكَتَ عُثْمَانُ وَنَكَسَ رَأْسَهُ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَخَشِيتُ أَنْ يَأْخُذَهُ فَضَرَبْتُ بِيَدِي بَيْنَ كَتِفَيْ الْعَبَّاسِ فَقُلْتُ يَا أَبَتِ أَقْسَمْتُ عَلَيْكَ إِلَّا سَلَّمْتَهُ لِعَلِيٍّ قَالَ فَسَلَّمَهُ لَهُ
Һөйләне беҙгә [Яхъя бин Хәммәд] Беҙгә [Әбү Ғәүәнә] [Әл-Әғмәсиҙән] [Исмәғил бин Раджанан] [Ғүмәир Әл-Ғаббастың элекке ҡоло] [Ибн Ғаббастан] һөйләне, ул әйтте; Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм вафат булып, Әбү Бәкер хәлфә итеп тәғәйенләнгәс, Ғәббәс Ғәлиҙән Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм ҡалдырған мираҫ тураһында һорау ала, шунан [Әбү Бәкер] әйтә; «Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм ҡалдырған һәм ул уны күсермәгән нәмә, мин уны күсермәйәсәкмен». Ғүмәрҙе хәлфә итеп тәғәйенләгәс, икеһе лә үҙ эштәре тураһында Ғүмәргә зарлана, шунан Ғүмәр; «Әбү Бәкер нимәне күсермәһә, мин уны күсермәйәсәкмен». Ә Усманды хәлфә итеп тәғәйенләгәс, икеһе лә Усманға зарланды, Усман өнһөҙ ҡалды һәм башын эйҙе, Ибн Ғәббәс әйтте; — Мин уны ала тип борсолдом, шуға күрә Ғәббәстең елкәһе уртаһына ҡулымды ҡағып, мин әйттем; — Эй, атайым, ант итәм, һин уны Ғәлигә тапшырырға тейешһең. Ибн Ғәббәс әйткән; — Шулай итеп, ул уны Алиға тапшырҙы.
Imam Ahmad : 74
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ قَالَ حَدَّثَنِي شَيْخٌ مِنْ قُرَيْشٍ مِنْ بَنِي تَيْمٍ قَالَ حَدَّثَنِي فُلَانٌ وَفُلَانٌ وَقَالَ فَعَدَّ سِتَّةً أَوْ سَبْعَةً كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ فِيهِمْ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ قَالَ بَيْنَا نَحْنُ جُلُوسٌ عِنْدَ عُمَرَ إِذْ دَخَلَ عَلِيٌّ وَالْعَبَّاسُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَدْ ارْتَفَعَتْ أَصْوَاتُهُمَا فَقَالَ عُمَرُ مَهْ يَا عَبَّاسُ قَدْ عَلِمْتُ مَا تَقُولُ تَقُولُ ابْنُ أَخِي وَلِي شَطْرُ الْمَالِ وَقَدْ عَلِمْتُ مَا تَقُولُ يَا عَلِيُّ تَقُولُ ابْنَتُهُ تَحْتِي وَلَهَا شَطْرُ الْمَالِ وَهَذَا مَا كَانَ فِي يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَدْ رَأَيْنَا كَيْفَ كَانَ يَصْنَعُ فِيهِ فَوَلِيَهُ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ مِنْ بَعْدِهِ فَعَمِلَ فِيهِ بِعَمَلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ وَلِيتُهُ مِنْ بَعْدِ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَحْلِفُ بِاللَّهِ لَأَجْهَدَنَّ أَنْ أَعْمَلَ فِيهِ بِعَمَلِ رَسُولِ اللَّهِ وَعَمَلِ أَبِي بَكْرٍ ثُمَّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَحَلَفَ بِأَنَّهُ لَصَادِقٌ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ النَّبِيَّ لَا يُورَثُ وَإِنَّمَا مِيرَاثُهُ فِي فُقَرَاءِ الْمُسْلِمِينَ وَالْمَسَاكِينِ و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَحَلَفَ بِاللَّهِ إِنَّهُ صَادِقٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ النَّبِيَّ لَا يَمُوتُ حَتَّى يَؤُمَّهُ بَعْضُ أُمَّتِهِ وَهَذَا مَا كَانَ فِي يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَدْ رَأَيْنَا كَيْفَ كَانَ يَصْنَعُ فِيهِ فَإِنْ شِئْتُمَا أَعْطَيْتُكُمَا لِتَعْمَلَا فِيهِ بِعَمَلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَمَلِ أَبِي بَكْرٍ حَتَّى أَدْفَعَهُ إِلَيْكُمَا قَالَ فَخَلَوَا ثُمَّ جَاءَا فَقَالَ الْعَبَّاسُ ادْفَعْهُ إِلَى عَلِيٍّ فَإِنِّي قَدْ طِبْتُ نَفْسًا بِهِ لَهُ
Беҙгә [Яхъя бин Хәммәткә] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Әбү Әүәнә] [Әшим бин Ҡулайбтан] әйтте, ул әйтте; Миңә [Бәни Таимдан бер Ҡөрәйеш шәйехенә] һөйләп, ул әйтте; Миңә шулай һәм шулай һәм шулай һәм шулай тип әйткән ине һәм ул әйтте; тимәк, ул алты-ете кешене телгә алды, барыһы ла Ҡөрәйштән, шул иҫәптән улар араһында [Ғабдулла бин Әз Зөбәйер], тине; беҙ Ғүмәр эргәһендә ултырғанда, ҡапыл Ғәли менән Ғаббас тауыштарын күтәреп килеп инделәр, шуға [Ғүмәр] әйтте; — Тын, эй, Ғәббәс! Мин уже беләм нимә әйтергә йыйыныуыңды, ағайымдың улы тинең дә мөлкәттең яртыһын алам. Һәм мин шулай уҡ инде беләм, һеҙ нимә әйтерһегеҙ, эй Ғәли, һеҙ әйтерһегеҙ, уның ҡыҙы минең ҡарамаҡта, шуға күрә ул ярты мөлкәтте бүлешәсәк, һәм был нимә булды, ваҡытында Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм, шулай итеп, беҙ күрҙек, нисек ул был мәсьәләлә хәл иткән, һуңынан Әбү Бәкер дауам иткәндән һуң нимә эшләгән Рәсүлуллаһ һәм ди ҡалды, шуға күрә мин Аллаһ исеме менән ант итәм, был мәсьәләне етди хәл итергә, нисек Рәсүлуллаһ һәм Әбү Бәкер эшләгән. Шунан һуң ул; — Әбү Бәкер миңә һөйләне һәм ант итте: «Ысынлап та, Пәйғәмбәребеҙ мираҫ алманы, тик уның мираҫы мохтаждарға һәм мохтаждарға мосолмандар араһында бүленде», — тигән һүҙҙәрен намыҫ менән ишеттем. ә [Әбү Бәкер] миңә үҙенең намыҫлы булыуын, Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйтте һәм Аллаһ исеме менән ант итте: «Ысынлап та, пәйғәмбәр үлмәйәсәк, тик уның халҡынан ҡайһы берәүҙәр уны имам итмәйенсә», — тигән. Ә был -хазина- ҡасандыр Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм ҡулында булған, һәм беҙ уның был осраҡта нисек эшләгәнен күрҙек, әгәр һеҙ теләһәгеҙ, мин уны һеҙгә икегеҙгә бирәм, һеҙ уны Рәсүлуллаһ менән Әбү Бәкерҙең ҡылғандары буйынса ҡабул итегеҙ, шуға күрә мин уны һеҙгә икегеҙгә лә бирәм». Абдулла бин Зөбәйер әйтте; шулай итеп, икеһе лә китте, шунан икеһе лә ҡайтты, Ғәббәс әйтте; — Ғәлигә бир, сөнки ысынлап та, Ғәлигә бирергә йән тыныслана.
Imam Ahmad : 75
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ عَطَاءٍ قَالَ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ فَاطِمَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا جَاءَتْ أَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا تَطْلُبُ مِيرَاثَهَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَا إِنَّا سَمِعْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنِّي لَا أُورَثُ
Беҙгә [Ғабдул Ваһаб бин Ато`] һөйләп, ул әйтте; беҙгә [Әбү Сәләмәнән] [Әбү Һөрәйрәнән] [Мөхәммәт бин Әмру] хәбәр итте: Фатима Әбү Бәкер менән Ғүмәргә килеп, Аллаһ Рәсүленән мираҫынан өлөш һораны, шунан [Әбү Бәкер] һәм [Ғүмәр] әйттеләр; «Ысынлап та, беҙ Аллаһ Рәсүленең: «Ысынлап та, миңә мираҫ түгел», — тигәнен ишеттек.
Imam Ahmad : 76
حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ قَالَ حَدَّثَنَا عِيسَى يَعْنِي ابْنَ الْمُسَيَّبِ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ قَالَ إِنِّي لَجَالِسٌ عِنْدَ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ خَلِيفَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ وَفَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِشَهْرٍ فَذَكَرَ قِصَّةً فَنُودِيَ فِي النَّاسِ أَنَّ الصَّلَاةَ جَامِعَةٌ وَهِيَ أَوَّلُ صَلَاةٍ فِي الْمُسْلِمِينَ نُودِيَ بِهَا إِنَّ الصَّلَاةَ جَامِعَةٌ فَاجْتَمَعَ النَّاسُ فَصَعِدَ الْمِنْبَرَ شَيْئًا صُنِعَ لَهُ كَانَ يَخْطُبُ عَلَيْهِ وَهِيَ أَوَّلُ خُطْبَةٍ خَطَبَهَا فِي الْإِسْلَامِ قَالَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ وَلَوَدِدْتُ أَنَّ هَذَا كَفَانِيهِ غَيْرِي وَلَئِنْ أَخَذْتُمُونِي بِسُنَّةِ نَبِيِّكُمْ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أُطِيقُهَا إِنْ كَانَ لَمَعْصُومًا مِنْ الشَّيْطَانِ وَإِنْ كَانَ لَيَنْزِلُ عَلَيْهِ الْوَحْيُ مِنْ السَّمَاءِ
Беҙгә [Хәсим бин Әл-Ҡасимға] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Ғайса йәғни Ибн Әл Мусаййабтан] [Ҡайис бин Әбү Хәзимдән] әйтте, ул әйтте; мин [Әбү Бәкер] Аш Сиддиҡ эргәһендә ултырғанда, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм хәлифәһе, пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм үлгәндән һуң бер ай үткәс, Әбү Бәкер шунан һуң миңә бер хикәйә һөйләне; халыҡҡа ҡапыл иғлан ителгән; «Ысынлап та, намаҙ йәмәғәт менән». Һәм ул мосолмандарҙың уны әйтеп уҡыған тәүге доғаһы ине; «Ысынлап та, намаҙ йәмәғәт менән». Шулай итеп, халыҡ йыйылды, шунан Әбү Бәкер минбәргә менде, унда уға вәғәзләү өсөн эшләнгән урын, һәм был уның Исламда кисергән тәүге вәғәзе булды». Ҡаис әйтте; һуңынан Әбү Бәкер Аллаһты маҡтап, данлап, былай тине; — Эй, кешеләр, был эштә мине минән башҡа берәйһе алмаштырһа, мин бик шат булыр инем, әгәр ҙә һеҙ мине пәйғәмбәрегеҙҙең сөннәте менән судҡа бирһәгеҙ, тимәк, мин уны ҡабул итмәйем, сөнки ул шайтандан һаҡланған һәм уға күктән вәхиҙәр төшкән».
Imam Ahmad : 77
حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ عَنْ لَيْثٍ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَمَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ أَقُولَ إِذَا أَصْبَحْتُ وَإِذَا أَمْسَيْتُ وَإِذَا أَخَذْتُ مَضْجَعِي مِنْ اللَّيْلِ اللَّهُمَّ فَاطِرَ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ عَالِمَ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ أَنْتَ رَبُّ كُلِّ شَيْءٍ وَمَلِيكُهُ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ وَحْدَكَ لَا شَرِيكَ لَكَ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُكَ وَرَسُولُكَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ نَفْسِي وَشَرِّ الشَّيْطَانِ وَشِرْكِهِ وَأَنْ أَقْتَرِفَ عَلَى نَفْسِي سُوءًا أَوْ أَجُرَّهُ إِلَى مُسْلِمٍ آخِرُ مُسْنَدِ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ
Беҙгә [Хәсим бин Әл-Ҡасим] [Шәйбән] [Ләйетс]-тән [Мөжәһит] һөйләне, ул әйтте, [Әбү Бәкер] Әш Шиддиҡ әйтте; Рәсүлуллаһ шәлләллаһу ғәләйһи вәссәләм миңә һәр иртә, кис һәм төндә йоҡлар алдынан уҡырға бойорҙо: «АЛЛАХӨММӘ ФӘӘТИРӘС СӘМӘӘВӘТИ ВӘЛ АРДЛИ ҒӘЛИМӘЛ ҒӘЙБИ ВӘСИ СӘЙӘХӘӘДӘ АНТА РАББА КУЛЛИ СӘЙӘКУҒИН ВӘ ӘСӘМӘЛИЛӘ ВАХДАКА ЛАА СЯРИКАЛАКА ВА АННА МУХАММАДАН 'АБДУКА ВА РАСУУЛУКА А'УУДЗУБИКА МИН СЯРРИ НАФСИИ ВА СЯРРИСЫ СЯЙТХААНИ ВА СЫРКИХИ ВА АН АҠТАРИФА 'АЛА НАФСИИ СУУ'АН АВ ИЛМУСЛАИМ -АЛЛАХА АЖУРУО the cre ер, кем бөтә нәмәне белгән ғәйеп һәм күренгән, Һин бөтә нәмәләрҙең һәм уларҙың хужаһы Рабб, мин шаһитлыҡ итәм, тип, бер ниндәй ҙә илаһ юҡ -кем табынырға хоҡуҡлы- Һинән башҡа Һин генә партнерҙарың юҡ, һәм мин шаһитлыҡ итәм, тип, Мөхәммәт Һинең ҡолоң һәм илсеһе, Һин уның һыйыныу эҙләйем, ә минең һәм 100-ҙән. йәнемгә ҡаршы яуызлыҡ ҡылыу йәки уны башҡа мосолмандарға күсереү'.
Imam Ahmad : 78
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ حَارِثَةَ قَالَ جَاءَ نَاسٌ مِنْ أَهْلِ الشَّامِ إِلَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالُوا إِنَّا قَدْ أَصَبْنَا أَمْوَالًا وَخَيْلًا وَرَقِيقًا نُحِبُّ أَنْ يَكُونَ لَنَا فِيهَا زَكَاةٌ وَطَهُورٌ قَالَ مَا فَعَلَهُ صَاحِبَايَ قَبْلِي فَأَفْعَلَهُ وَاسْتَشَارَ أَصْحَابَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِيهِمْ عَلِيٌّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ عَلِيٌّ هُوَ حَسَنٌ إِنْ لَمْ يَكُنْ جِزْيَةً رَاتِبَةً يُؤْخَذُونَ بِهَا مِنْ بَعْدِكَ
Беҙгә [Абдуррахман бин Мәхдигә] [Суфьяндан] [Әбү Исхаҡтан] [Хәритсәнән] һөйләп, ул әйтте; Үмәргә Сүриәнән бер төркөм кеше килде, шунан әйттеләр; «Ысынлап та, беҙҙең байлыҡ, аттар, ҡолдар бар, уларҙан зәҡәт һәм таҙарыныу бирергә теләйбеҙ». [Ғүмәр] яуап бирҙе; — Миңә тиклем ике дуҫым эшләгән кеүек, мин дә улар икеһе кеүек эшләйәсәкмен. Шунан ул Мөхәммәт пәйғәмбәрҙең сәхәбәләре менән кәңәшләште һәм улар араһында Ғәли ҙә бар ине, шунан Ғәли әйтте; 'Яҡшы, әгәр был даими һалым түгел, уларҙан һеҙҙән һуң алынған'.
Imam Ahmad : 79
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنِ الْحَكَمِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ أَنَّ الصُّبَيَّ بْنَ مَعْبَدٍ كَانَ نَصْرَانِيًّا تَغْلِبِيًّا أَعْرَابِيًّا فَأَسْلَمَ فَسَأَلَ أَيُّ الْعَمَلِ أَفْضَلُ فَقِيلَ لَهُ الْجِهَادُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَأَرَادَ أَنْ يُجَاهِدَ فَقِيلَ لَهُ حَجَجْتَ فَقَالَ لَا فَقِيلَ حُجَّ وَاعْتَمِرْ ثُمَّ جَاهِدْ فَانْطَلَقَ حَتَّى إِذَا كَانَ بِالْحَوَابِطِ أَهَلَّ بِهِمَا جَمِيعًا فَرَآهُ زَيْدُ بْنُ صُوحَانَ وَسَلْمَانُ بْنُ رَبِيعَةَ فَقَالَا لَهُوَ أَضَلُّ مِنْ جَمَلِهِ أَوْ مَا هُوَ بِأَهْدَى مِنْ نَاقَتِهِ فَانْطَلَقَ إِلَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَخْبَرَهُ بِقَوْلِهِمَا فَقَالَ هُدِيتَ لِسُنَّةِ نَبِيِّكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْحَكَمُ فَقُلْتُ لِأَبِي وَائِلٍ حَدَّثَكَ الصُّبَيُّ فَقَالَ نَعَمْ
Беҙгә [Мөхәммәт бин Джәғфәргә] әйтте, ул әйтте; Беҙгә [Әл-Хәкәмдән] [Әбү Вәилдән] [Сөғбәгә] [Шөбәй бин Мәғбәд] элек ғәрәп тағлиб ҡәбиләһенән христиан булған, һуңынан ислам динен ҡабул иткән, һуңынан һораған; — Иң мөһим практика ниндәй? Шулай итеп, уға әйтелде; 'Аллаһ юлында джихад' һуңынан ул джихад үткәрергә теләй, әммә унан һорайҙар; — Хаж ҡылдыңмы? Ул яуап бирҙе; — Әлегә юҡ, — тинеләр уға; «Хаж һәм ғөмрә ҡылығыҙ, унан һуң джиһад үткәрегеҙ». Шулай итеп, ҡоро урынға барып еткәнсе йөрөнө, шунан хаж һәм ғөмрә ҡылырға ниәтләргә йыйынды, Зәйет бин Шуһан менән Сәлмән бин Рәбиғәне күргәс, икеһе лә әйтте; «Ул дөйәһенән дә аҙашҡан», йәки; «Ул дөйәһенән дә тура юлда йөрөмәй». Шулай итеп, ул Ғүмәргә килеп, Зәйет менән Сәлмәндең һүҙҙәрен һөйләне, шулай итеп [Ғүмәр] әйтте; — Һин пәйғәмбәреңдең сөннәтен үтәнең, саллаллаһу ғәләйһис-сәләм. Әл Хакам әйтте; шуға күрә мин Әбү Ваилдан һораным; — Шубай әйттеме? Ул яуап бирҙе; 'Эйе'.
Imam Ahmad : 80
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ قَالَ سَمِعْتُ عَمْرَو بْنَ مَيْمُونٍ قَالَ صَلَّى بِنَا عُمَرُ بِجَمْعٍ الصُّبْحَ ثُمَّ وَقَفَ وَقَالَ إِنَّ الْمُشْرِكِينَ كَانُوا لَا يُفِيضُونَ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَالَفَهُمْ ثُمَّ أَفَاضَ قَبْلَ أَنْ تَطْلُعَ الشَّمْسُ
Беҙгә [Аффан] [Әбү Исхаҡтан] беҙгә [Сөғбәгә] риүәйәт итте, тине; Мин [Әмру бин Маймундың] әйткәнен ишеттем; [Ғүмәр] беҙҙең менән Мөздәлифәлә иртәнге намаҙҙы уҡыны һуңынан тороп әйтте; «Ысынлап та, мөшриктәр ҡояш сыҡҡансы Мөздәлифәнән сыҡмаған һәм ысынлап та, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм улар менән айырма ҡорған, шуға күрә ул ҡояш сыҡҡансы Мөздәлифәнән сығып киткән».