Imam Ahmad (الامام احمد) - 26363 Hadith
Hadith
Imam Ahmad : 301
حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ وَعَفَّانُ قَالَا حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ أَبِي الْفُرَاتِ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ قَالَ عَفَّانُ عَنِ ابْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ الدِّيلِيِّ قَالَ أَتَيْتُ الْمَدِينَةَ وَقَدْ وَقَعَ بِهَا مَرَضٌ قَالَ عَبْدُ الصَّمَدِ فَهُمْ يَمُوتُونَ مَوْتًا ذَرِيعًا فَجَلَسْتُ إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَمَرَّتْ بِهِ جَنَازَةٌ فَأُثْنِيَ عَلَى صَاحِبِهَا خَيْرٌ فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَجَبَتْ ثُمَّ مُرَّ بِأُخْرَى فَأُثْنِيَ عَلَى صَاحِبِهَا خَيْرٌ فَقَالَ وَجَبَتْ ثُمَّ مُرَّ بِأُخْرَى فَأُثْنِيَ عَلَيْهَا شَرٌّ فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَجَبَتْ فَقَالَ أَبُو الْأَسْوَدِ فَقُلْتُ لَهُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ مَا وَجَبَتْ فَقَالَ قُلْتُ كَمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّمَا مُسْلِمٍ شَهِدَ لَهُ أَرْبَعَةٌ بِخَيْرٍ إِلَّا أَدْخَلَهُ اللَّهُ الْجَنَّةَ قَالَ قُلْنَا وَثَلَاثَةٌ قَالَ وَثَلَاثَةٌ قُلْنَا وَاثْنَانِ قَالَ وَاثْنَانِ قَالَ وَلَمْ نَسْأَلْهُ عَنْ الْوَاحِدِ
Беҙгә [Ғабдуш Шәмәд] һәм [Аффан] икеһе лә әйтте; Һөйләне беҙгә [Дауыт бин Әбүл Фурат] Һөйләне беҙгә [Ғабдуллаһ бин Бурайда] әйтте ['Аффан] [Ибнү Бурайда] [Әбүл Әсүәд Әд Дили] ул әйтте; Мәҙинәгә килгәс, унда эпидемия башланды, — тине [Ғабдүш Шәмәд]; — Улар ҡот осҡос үлделәр, — шунан мин [Ғүмәр бин Әл-Хәттхаб] эргәһенә ултырҙым, ҡапыл кәүҙә — биер — үтеп китте, ә мәйетте изгелек менән маҡтанылар, ә Ғүмәр әйтте; 'Кәрәклек'. Шунан икенсе мәйет үтеп китте һәм мәйетте ул әйткәнсә изгелек менән маҡтанылар; 'Кәрәклек'. Шунан өсөнсө кәүҙә үтте, әммә мәйеттең йәмһеҙлеге асылды, шуға күрә Ғүмәр әйтте; — Был мотлаҡ, — тине Әбүл Әсүәд; Мин унан һораным; — Эй, Әмирул Мөкминин, фарыз тигән һүҙ нимәне аңлата? Ғүмәр яуап бирҙе; «Мин Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйткәнсә әйтәм: «Дүрт кеше тарафынан изгелек менән шаһитлыҡ ителгән мосолманға Аллаһ уны ожмахҡа индерә». Ғүмәр әйтте; тип һорайбыҙ; — Әгәр -шаһит- өс кеше? Ул: «Өс кеше тарафынан да», — тип яуап бирҙе. Беҙ тағы ла һораныҡ; — Ике кеше булһа? Ул: «Шулай уҡ ике кеше тарафынан», — тип яуап бирҙе. Ғүмәр әйтте; — Шунан беҙ уны бер кешеме икәнен һорамайбыҙ.
Hadith
Imam Ahmad : 302
حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا حَرْبٌ يَعْنِي ابْنَ شَدَّادٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ بَيْنَمَا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَخْطُبُ إِذْ جَاءَ رَجُلٌ فَجَلَسَ فَقَالَ عُمَرُ لِمَ تَحْتَبِسُونَ عَنْ الْجُمُعَةِ فَقَالَ الرَّجُلُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ مَا هُوَ إِلَّا أَنْ سَمِعْتُ النِّدَاءَ فَتَوَضَّأْتُ ثُمَّ أَقْبَلْتُ فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَأَيْضًا أَلَمْ تَسْمَعُوا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِذَا رَاحَ أَحَدُكُمْ إِلَى الْجُمُعَةِ فَلْيَغْتَسِلْ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ الْمُعَلِّمُ حَدَّثَنَا يَحْيَى أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَخْبَرَهُ أَنَّ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ بَيْنَا هُوَ يَخْطُبُ فَذَكَرَهُ
Һөйләне беҙгә [Ғабдүш Шәмәд] Һөйләне беҙгә [Хәрб мәғәнәһе Ибн Сиаддад] Һөйләне беҙгә [Яхъя] Һөйләне беҙгә [Әбү Сәләмә] Һөйләне беҙгә [Әбү Һүрәйрә] ул әйтте; [Ғүмәр бин Әл-Хаттхаб] вәғәз һөйләгәндә, ҡапыл бер кеше килеп ултырҙы, шунан Ғүмәр һораны; — Ниңә йома намаҙына һуңлайһың? шунан ир яуап бирҙе; — Эй, Әмирул Мөкминин, аҙан ишеткәс, шунда уҡ тәһәрәт алып, шунан мәсеткә барҙым, — тине шунан Ғүмәр; «Ә шулай уҡ -тик тәһәрәт алыу-, һеҙ бер ҡасан да ишеткәнһегеҙме, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм: «Һеҙҙең берегеҙ йома намаҙына барырға теләһә, душҡа инергә тейеш», — тигән. Беҙгә [Ғабдүш Шәмәд] Миңә [атайыма] әйтте Беҙгә [Әл Хөсәйен Әл Мөғәллимгә] Беҙгә [Яхъя] миңә [Әбү Сәләмәгә] [Әбү Һөрәйрә] уға әйткән, [Ғүмәр] вәғәзләгәндә. Артабан ул өҫтәге хәҙисте телгә алды.
Hadith
Imam Ahmad : 303
حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا حَرْبٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حِطَّانَ فِيمَا يَحْسِبُ حَرْبٌ أَنَّهُ سَأَلَ ابْنَ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ لَبُوسِ الْحَرِيرِ فَقَالَ سَلْ عَنْهُ عَائِشَةَ فَسَأَلَ عَائِشَةَ فَقَالَتْ سَلْ ابْنَ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَسَأَلَ ابْنَ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ حَدَّثَنِي أَبُو حَفْصٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ لَبِسَ الْحَرِيرَ فِي الدُّنْيَا فَلَا خَلَاقَ لَهُ فِي الْآخِرَةِ
Беҙгә [Ғабдуш Шәмәд] Һөйләне [Хәрб] Һөйләне беҙгә [Яхъя] [Имран бин Хиттандан] Хәрбтең баһаһы буйынса, ул Ибн Ғаббастан ебәк кейеүҙе һораған, тип яуап бирҙе; — Был хаҡта Ғәйсәнән һора!, — тип һораны шунан Ғәйсәнән, Ғәйсә яуап бирҙе; — Ибн Ғүмәрҙән һора! һуңынан ул [Ибн Ғүмәрҙән] һораны, һәм ул яуап бирҙе; Миңә [Әбү Хәфшкә] әйтелгәнсә, Аллаһ Илсеһе (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм): «Был донъяла ебәк туҡыма кейгән кешегә һуңғы көндә унан өлөш булмаясаҡ», — тигән.
Hadith
Imam Ahmad : 304
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ وَعَفَّانُ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْأَوْدِيِّ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيِّ حَدَّثَنَا ابْنُ عَبَّاسٍ بِالْبَصْرَةِ قَالَ أَنَا أَوَّلُ مَنْ أَتَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ حِينَ طُعِنَ فَقَالَ احْفَظْ عَنِّي ثَلَاثًا فَإِنِّي أَخَافُ أَنْ لَا يُدْرِكَنِي النَّاسُ أَمَّا أَنَا فَلَمْ أَقْضِ فِي الْكَلَالَةِ قَضَاءً وَلَمْ أَسْتَخْلِفْ عَلَى النَّاسِ خَلِيفَةً وَكُلُّ مَمْلُوكٍ لَهُ عَتِيقٌ فَقَالَ لَهُ النَّاسُ اسْتَخْلِفْ فَقَالَ أَيَّ ذَلِكَ أَفْعَلُ فَقَدْ فَعَلَهُ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنِّي إِنْ أَدَعْ إِلَى النَّاسِ أَمْرَهُمْ فَقَدْ تَرَكَهُ نَبِيُّ اللَّهِ عَلَيْهِ الصَّلَاة وَالسَّلَامُ وَإِنْ أَسْتَخْلِفْ فَقَدْ اسْتَخْلَفَ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنِّي أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقُلْتُ لَهُ أَبْشِرْ بِالْجَنَّةِ صَاحَبْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَطَلْتَ صُحْبَتَهُ وَوُلِّيتَ أَمْرَ الْمُؤْمِنِينَ فَقَوِيتَ وَأَدَّيْتَ الْأَمَانَةَ فَقَالَ أَمَّا تَبْشِيرُكَ إِيَّايَ بِالْجَنَّةِ فَوَاللَّهِ لَوْ أَنَّ لِي قَالَ عَفَّانُ فَلَا وَاللَّهِ الَّذِي لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ لَوْ أَنَّ لِي الدُّنْيَا بِمَا فِيهَا لَافْتَدَيْتُ بِهِ مِنْ هَوْلِ مَا أَمَامِي قَبْلَ أَنْ أَعْلَمَ الْخَبَرَ وَأَمَّا قَوْلُكَ فِي أَمْرِ الْمُؤْمِنِينَ فَوَاللَّهِ لَوَدِدْتُ أَنَّ ذَلِكَ كَفَافًا لَا لِي وَلَا عَلَيَّ وَأَمَّا مَا ذَكَرْتَ مِنْ صُحْبَةِ نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَلِكَ
Беҙгә әйтелгәнсә, [Яхъя бин Хәммәд] һәм [Аффан] икеһе лә; Беҙгә [Әбү Әүәнә] [Дәүд бин Абдулла Әл Әл Әүди] [Хөмәйд бин Абдуррахман Әл Химйәри] беҙгә [Ибн Ғаббасҡа] Бәсрәлә һөйләне, тине; Мин [Ғүмәргә] бысаҡ менән сәнскәндә беренсе булып килдем, шунан ул әйтте; «Минән өс нәмәне иҫкә төшөрөгөҙ, сөнки кешеләр мине осраштырмаҫ тип ҡурҡам, ысынында мин Ҡалалаға ҡағылышлы ҡарар ҡабул итмәнем, халыҡҡа хәлифә — алмаш тәғәйенләмәнем — минән һуң —, ә һәр ҡол өсөн уны азат итеүсе бар». Шунан һуң халыҡ уға; — Хәлфә тәғәйенлә! Ғүмәр яуап бирҙе; — Мин унан нимә генә эшләһәм дә, һис шикһеҙ, минән дә яҡшыраҡ кеше эшләгән; Әгәр ҙә мин уларҙың эштәрен - Хәлифәлекте - халыҡҡа -минән һуң- ҡалдырһам, тимәк, ысынлап та, Нәбиуллаһ Ғәләхиш Шәләтү Вәссәләм унан баш тартты. Әгәр ҙә мин хәлфә тәғәйенләһәм, тимәк, ысынлап та, минән дә яҡшыраҡ кеше, йәғни Әбү Бәкер, хәлифә тәғәйенләгән. Шунан мин уға әйттем; «Күктә һин бәхетле, һин Аллаһ Рәсүленә ярайһы уҡ оҙаҡ юлдаш булдың, мөьминдәр эштәрен башҡарҙың һәм һәләтлеһең һәм фарызды үтәнең». Ул әйтә; — Ә һинең минең турала күк менән хәбәр итеүеңә килгәндә, Аллаһ менән ант итәм, әгәр ҙә Күк минең өсөн булһа ине, — тине Аффан; - «Бер нәмә лә түгел, Аллаһ менән ант итәм, Унан башҡа илаһы юҡ, әгәр донъя һәм ундағы бөтә нәмә миңә тәғәйенләнһә, мин, һис шикһеҙ, уның менән алдымда торған афәтте ғәфү итер инем, нимә булғанын белмәйем, ә һин мөьминдәр эштәре тураһында әйткән һүҙҙәреңә килгәндә, ант итәм, ысынында, был тик миңә зыян килтермәгән нәмә генә булыуын теләйем. Ә һеҙҙең пәйғәмбәребеҙҙе саллаллаһу ғәләйһис-сәләмгә юлдаш булыу тураһында әйткәндәрегеҙгә килгәндә, был, ысынлап та, дөрөҫ.
Hadith
Imam Ahmad : 305
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَيَّاشٍ عَنْ حَكِيمِ بْنِ حَكِيمٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ بْنِ سَهْلٍ قَالَ كَتَبَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِلَى أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ الْجَرَّاحِ أَنْ عَلِّمُوا غِلْمَانَكُمْ الْعَوْمَ وَمُقَاتِلَتَكُمْ الرَّمْيَ فَكَانُوا يَخْتَلِفُونَ إِلَى الْأَغْرَاضِ فَجَاءَ سَهْمٌ غَرْبٌ إِلَى غُلَامٍ فَقَتَلَهُ فَلَمْ يُوجَدْ لَهُ أَصْلٌ وَكَانَ فِي حَجْرِ خَالٍ لَهُ فَكَتَبَ فِيهِ أَبُو عُبَيْدَةَ إِلَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِلَى مَنْ أَدْفَعُ عَقْلَهُ فَكَتَبَ إِلَيْهِ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُولُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ مَوْلَى مَنْ لَا مَوْلَى لَهُ وَالْخَالُ وَارِثُ مَنْ لَا وَارِثَ لَهُ
Һөйләне беҙгә [Яхъя бин Әҙәм] Һөйләне беҙгә [Суфьян] [Ғәбдүррәхмән бин Ғәййәси] [Хәким бин Хәким] [Әбү Үмәмә бин Сахал] әйтте; [Ғүмәр] Әбү Ғөбәйҙә бин Әл-Джәррәгә хат яҙа -унда-; — Балаларығыҙҙы йөҙөргә, уҡ менән көрәшергә өйрәтегеҙ, сөнки улар төрлө маҡсаттарға хеҙмәт итәсәк. Шул саҡта аҙашҡан уҡ бер балаға тейеп, уны үлтерә, әммә ата-әсәһе табылмай, ә ул абзыйы ҡарамағында була - әсәһе яғынан -, шунан һуң Әбү Ғөбәйҙә был хаҡта Ғүмәргә хат яҙа - унда -; — Диятты кемгә бирәм? Шунан Ғүмәр уға хат яҙа; — Ысынлап та, бер ваҡыт Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм әйткән: «Аллаһ һәм Уның рәсүле - һаҡсылары булмаған кешеләр өсөн һаҡсылар, ә абзыйҙары - әсә яғынан - вариҫтары булмаған кешеләр өсөн вариҫтар».
Hadith
Imam Ahmad : 306
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ يَرِثُ الْوَلَاءَ مَنْ وَرِثَ الْمَالَ مِنْ وَالِدٍ أَوْ وَلَدٍ
Һөйләне беҙгә [Ғабдулла бин Зәид] беҙгә [Ибнү Лаһиә] [Ғәмру бин Сөйғәйбтән] [атаһынан] [олатаһынан] [Ғүмәр бин Хатсхабтан] һөйләне, ул әйтте; Мин Пәйғәмбәребеҙҙең саллаллаһу ғәләйһис-сәләмдең: «Вала мираҫҡа ҡалған кеше атаһынан да, улынан да мөлкәткә мираҫҡа ҡалған кеше» тигәнен ишеттем.
Hadith
Imam Ahmad : 307
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَابِسِ بْنِ رَبِيعَةَ قَالَ رَأَيْتُ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَتَى الْحَجَرَ فَقَالَ أَمَا وَاللَّهِ إِنِّي لَأَعْلَمُ أَنَّكَ حَجَرٌ لَا تَضُرُّ وَلَا تَنْفَعُ وَلَوْلَا أَنِّي رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبَّلَكَ مَا قَبَّلْتُكَ ثُمَّ دَنَا فَقَبَّلَهُ
Беҙгә [Мөхәммәт бин Ғөбәйд] [Әл-Ғәмәси] [Ибраһимдан] [Ғәбис бин Рәбиғәттән] һөйләне, ул әйтте; Мин күрҙем [Ғүмәр] яҡынлашты Хәжәр -Әсүәд- шунан әйтте; «Аллаһ менән ант итәм, ысынында мин һинең бер ниндәй ҙә зыян һәм файҙа килтерә алмаған таш ҡына икәнлегеңде ысынлап та беләм, әгәр ҙә мин Аллаһ Рәсүленең һине үбешкәнен күрмәһәм, һине үбешмәҫ инем». Шунан эргәһенә килеп үпте.
Hadith
Imam Ahmad : 308
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ حَدَّثَنَا دُجَيْنٌ أَبُو الْغُصْنِ بَصْرِيٌّ قَالَ قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَلَقِيتُ أَسْلَمَ مَوْلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقُلْتُ حَدِّثْنِي عَنْ عُمَرَ فَقَالَ لَا أَسْتَطِيعُ أَخَافُ أَنْ أَزِيدَ أَوْ أَنْقُصَ كُنَّا إِذَا قُلْنَا لِعُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ حَدِّثْنَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَخَافُ أَنْ أَزِيدَ حَرْفًا أَوْ أَنْقُصَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ كَذَبَ عَلَيَّ فَهُوَ فِي النَّارِ
Беҙгә [Әбү Сәғит] Беҙгә [Дүжәйн Әбүл Ғошниға] Бәсрә халҡын һөйләне, тине; Мин Мәҙинәгә килдем, шунан [Әсләм] Ғүмәр бин Әл-Хаттхабтың хеҙмәтсеһе менән осраштым, уға әйттем; «[Ғүмәрҙән] бер хәҙис әйтегеҙ», — тип яуап бирҙе Ул; — Мин булдыра алмайым, өҫтәрмен йәки кәметермен, тип ҡурҡам, әгәр беҙ Ғүмәргә, Пәйғәмбәребеҙҙән килгән хәҙисте һөйлә, саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм, тиһәк, ул яуап бирҙе; «Мин бер һөйләмде өҫтәп йәки кәметеп ҡуйырмын тип ҡурҡам, ысынында Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйткән: «Кем миңә ялған һөйләһә, ул тамуҡҡа эләгер».
Hadith
Imam Ahmad : 309
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ مَوْلَى آلِ الزُّبَيْرِ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَالَ فِي سُوقٍ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ بِيَدِهِ الْخَيْرُ يُحْيِي وَيُمِيتُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ كَتَبَ اللَّهُ لَهُ بِهَا أَلْفَ أَلْفِ حَسَنَةٍ وَمَحَا عَنْهُ بِهَا أَلْفَ أَلْفِ سَيِّئَةٍ وَبَنَى لَهُ بَيْتًا فِي الْجَنَّةِ
Һөйләне беҙгә [Әбү Сәғит] Беҙгә [Хәммәд бин Зәид] [Әмру бин Динарҙан] Әз Зөбәйер ғаиләһенең элекке ҡоло [Сәлимдән] [атаһынан] [Ғүмәрҙән] әйтте; Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм әйтте: «Кем баҙарҙа булғанда уҡый; Ғалә иләһә илләллаһу ваһдаһу ла шәриикәләһу лаһүл мүлкүлүл хәмдү биядихил хәйрү йөһйи үәмииту үүә ғәләә кулли сяин ҡодиир - ғибәҙәт ҡылырға хоҡуҡлы илаһ юҡ, Ҡөҙрәтле Аллаһтан башҡа, Уның партнерҙары юҡ, Уға ҡарай бөтә маҡтауҙар, Уға ҡарай бөтә маҡтауҙар. Йәшәү биргән һәм үлемгә килтергән һәм Ул бөтә нәмәгә лә ҡөҙрәтле- 'шул саҡта Аллаһ уға миллион изгелек яҙасаҡ, унан миллион насар ғәмәлдәрҙе алып ташлай һәм уға Күктә йорт төҙөйәсәк'.
Hadith
Imam Ahmad : 310
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو زُمَيْلٍ حَدَّثَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ حَدَّثَنِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ خَيْبَرَ أَقْبَلَ نَفَرٌ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُونَ فُلَانٌ شَهِيدٌ وَفُلَانٌ شَهِيدٌ حَتَّى مَرُّوا بِرَجُلٍ فَقَالُوا فُلَانٌ شَهِيدٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَلَّا إِنِّي رَأَيْتُهُ يُجَرُّ إِلَى النَّارِ فِي عَبَاءَةٍ غَلَّهَا اخْرُجْ يَا عُمَرُ فَنَادِ فِي النَّاسِ إِنَّهُ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا الْمُؤْمِنُونَ فَخَرَجْتُ فَنَادَيْتُ إِنَّهُ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا الْمُؤْمِنُونَ
Һөйләне беҙгә [Әбү Сәғит] Һөйләне беҙгә [Икримә бин Ғәммәр] Һөйләне беҙгә [Әбү Зөмәғил] Һөйләне миңә [Ибнү Аббас] Һөйләне миңә [Ғүмәр бин Әл-Хәттхаб] ул әйтте; Хәйбәр яуы булғанда, пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән бер төркөм кеше килгән, улар әйткән; «Фәлән-фәлән шәһит булды, фәлән-фәлән шәһит булды», — тип, бер кеше янынан үткәнсе, тиҙәр ине; 'Фәлән һәм шулай шәһит булды'. Һуңынан Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйтте: «Бөтөнләй юҡ, ысынлап та, мин уны кейгән кейем арҡаһында тамуҡ утына һөйрәп алып киткәндәрен күрҙем, эй Ғүмәр, бар, халыҡҡа өндә: «Иман килтергәндәрҙән башҡа бер кем дә ожмахҡа инмәйәсәк», — тигән.
Hadith
Imam Ahmad : 311
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَسْرُوقٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ عَنِ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ عُمَرَ أَنَّهُ قَالَ لَا وَأَبِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَهْ إِنَّهُ مَنْ حَلَفَ بِشَيْءٍ دُونَ اللَّهِ فَقَدْ أَشْرَكَ
Беҙгә [Әбү Сәғит] [Исраилгә] [Сәғит бин Мәсруҡтан] [Сәғд бин Ғөбәйҙәнән] [Ибн Ғүмәрҙән] [Ғүмәрҙән] әйтте, тип әйтте; «Юҡ, атайым менән ант итәм, — тине Аллаһ Илсеһе (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм): — Шым, ысынлап та, Аллаһтан башҡа нәмә менән ант иткән кеше боттарға табыныусы булыр».
Hadith
Imam Ahmad : 312
حَدَّثَنَا حَمَّادٌ الْخَيَّاطُ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ زَادَ فِي الْمَسْجِدِ مِنْ الْأُسْطُوَانَةِ إِلَى الْمَقْصُورَةِ وَزَادَ عُثْمَانُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ لَوْلَا أَنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ نَبْغِي نَزِيدُ فِي مَسْجِدِنَا مَا زِدْتُ فِيهِ
Беҙгә [Хәммәт Әл-Хәйәт] һөйләне Беҙгә [Ғабдулла] [Нафиғтан] әйтте; тип [Ғүмәр] мәсетте бағаналарҙан бәләкәй бүлмәләргә тиклем киңәйткән һәм Усман да өҫтәгән, шунан Ғүмәр әйткән; Әгәр ҙә Рәсүлуллаһ шәлләллаһу ғәләйһис-сәләмдең: “Мәсеттәге урынды киңәйтергә теләйбеҙ”, – тигәнен ишетмәһәм, артыҡ һүҙ өҫтәмәҫ инем.
Hadith
Imam Ahmad : 313
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّهُ قَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ بَعَثَ مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْحَقِّ وَأَنْزَلَ مَعَهُ الْكِتَابَ فَكَانَ مِمَّا أُنْزِلَ عَلَيْهِ آيَةُ الرَّجْمِ فَرَجَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَجَمْنَا بَعْدَهُ ثُمَّ قَالَ قَدْ كُنَّا نَقْرَأُ وَلَا تَرْغَبُوا عَنْ آبَائِكُمْ فَإِنَّهُ كُفْرٌ بِكُمْ أَوْ إِنَّ كُفْرًا بِكُمْ أَنْ تَرْغَبُوا عَنْ آبَائِكُمْ ثُمَّ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُطْرُونِي كَمَا أُطْرِيَ ابْنُ مَرْيَمَ وَإِنَّمَا أَنَا عَبْدٌ فَقُولُوا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَرُبَّمَا قَالَ مَعْمَرٌ كَمَا أَطْرَتْ النَّصَارَى ابْنَ مَرْيَمَ
Беҙгә [Ғабдурраззаҡ] [Әз Зөһриҙән] [Ғүбәйдиллаһ бин Абдулла бин Ғотба бин Мәсғүдтән] [Ибнү Аббастан] [Ғүмәрҙән] [Мәғмәргә] [Ғүмәрҙән] әйтте, тип әйтте; 'Ысынлап та, Аллаһы Тәғәлә Мөхәммәт саллаллаһу ғәләйһис-сәләмде хәҡиҡәт менән ебәрҙе, һәм уға Китапты - Ҡөрьәнде индерҙе, уға индерелгән аяттар араһында таш менән бәреүҙең ҡануны тураһында аят та бар ине, шунан һуң Аллаһ Рәсүле таш менән бәреүҙең ҡанунын тормошҡа ашырғандан һуң, ул үҙенең ҡанунын тормошҡа ашырҙы, беҙ ҙә; — ысынлап та, беҙ уҡыныҡ; «Аталарығыҙҙы нәфрәт итмәгеҙ, сөнки ул һеҙҙе кафыр итә ала», йәки; «Ысынлап та, атайҙарығыҙҙы нәфрәт иткәнгә күрә, һеҙ кафыр булып китә алаһығыҙ», — тип әйтте, шунан һуң Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм әйтте: «Миңә Ибн Исаға табынған кеүек табынмағыҙ, мин тик ҡол ғына, шулай тип әйтегеҙ; "Уның ҡолдары һәм илселәре". Мәғмәр әйтә алыр ине; «Христиандар Ибн Мәрйәмгә табынған кеүек».
Hadith
Imam Ahmad : 314
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّهُ قَالَ لِعُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِنِّي سَمِعْتُ النَّاسَ يَقُولُونَ مَقَالَةً فَآلَيْتُ أَنْ أَقُولَهَا لَكُمْ زَعَمُوا أَنَّكَ غَيْرُ مُسْتَخْلِفٍ فَوَضَعَ رَأْسَهُ سَاعَةً ثُمَّ رَفَعَهُ فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يَحْفَظُ دِينَهُ وَإِنِّي إِنْ لَا أَسْتَخْلِفْ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَسْتَخْلِفْ وَإِنْ أَسْتَخْلِفْ فَإِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَدْ اسْتَخْلَفَ قَالَ فَوَاللَّهِ مَا هُوَ إِلَّا أَنْ ذَكَرَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبَا بَكْرٍ فَعَلِمْتُ أَنَّهُ لَمْ يَكُنْ يَعْدِلُ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحَدًا وَأَنَّهُ غَيْرُ مُسْتَخْلِفٍ
Беҙгә [Ғәбдүррәзәҡ] [Мәғмәрҙе] [Әз Зөһриҙән] [Сәлимдән] [Ибн Ғүмәрҙән] әйтте, ул [Ғүмәргә]; — Ысынлап та, кешеләрҙең нимәлер әйткәнен ишеттем, әммә һиңә әйтергә теләмәнем, хәлфә тәғәйенләмәгәнһең тип уйланылар. Шунан Ғүмәр башын бер мәлгә түбән эйеп, шунан күтәреп, әйтте; «Ысынлап та, Аллаһ Тәғәлә Үҙ динен һаҡлар, әгәр мин хәлифә тәғәйенләмәһәм, ысынлап та, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм хәлифә тәғәйенләмәгән, әгәр мин хәлифә тәғәйенләһәм, тимәк, Әбү Бәкер хәлифә тәғәйенләгән». Ибн Ғүмәр әйткән; «Аллаһ менән ант итәм, унан башҡа бер кем дә – Ғүмәр – Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләмде һәм Әбү Бәкерҙе иҫләмәй, шуға күрә мин беләм: Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм кеүек бер кем дә юҡ, һәм ул хәлифә тәғәйенләмәгән».
Hadith
Imam Ahmad : 315
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ قَالَ أَرْسَلَ إِلَيَّ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ فَقُلْتُ لَكُمَا إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ
Һөйләне беҙгә [Ғабдурраззаҡ] Һөйләне беҙгә [Мәғмәр] [Әз Зөһриҙән] [Мәлик бин Әүс бин Әл Хадатсандан] ул әйтте; [Ғүмәр] миңә хат ебәрҙе, - шунан бер хәҙис телгә алды, - шуға күрә мин һеҙгә икегеҙгә әйтәм, ысынлап та, бер ваҡыт Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйткән: «Ысынлап та, беҙ мираҫҡа ҡалдырылмайбыҙ, беҙ ҡалдырған байлыҡ саҙаҡа өсөн».
Hadith
Imam Ahmad : 316
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ قَالَ لَمَّا مَاتَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ بُكِيَ عَلَيْهِ فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْمَيِّتَ يُعَذَّبُ بِبُكَاءِ الْحَيِّ
Һөйләне беҙгә [Ғәбдүррәзәк] Беҙгә [Мәғмәрҙе] [Әз Зөһриҙән] [Ибнул Мөсәййибтән] һөйләне, ул әйтте; «Әбү Бәкер үлгәс, уны ҡайғырттылар, шунан [Ғүмәр] әйтте; Ысынында, бер ваҡыт пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм: «Ысынлап та, үлгән кешене йәберләйәсәктәр, сөнки уның өҫтөндә тере кеше илай», — тигән.
Hadith
Imam Ahmad : 317
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا رَبَاحٌ عَنْ مَعْمَرٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ لَمَّا تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَفَرَ مَنْ كَفَرَ قَالَ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَا أَبَا بَكْرٍ كَيْفَ تُقَاتِلُ النَّاسَ وَقَدْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَمَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَقَدْ عَصَمَ مِنِّي مَالَهُ وَنَفْسَهُ وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ قَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ لَأُقَاتِلَنَّ مَنْ فَرَّقَ بَيْنَ الصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ إِنَّ الزَّكَاةَ حَقُّ الْمَالِ وَاللَّهِ لَوْ مَنَعُونِي عَنَاقًا كَانُوا يُؤَدُّونَهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَقَاتَلْتُهُمْ عَلَى مَنْعِهَا فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَاللَّهِ مَا هُوَ إِلَّا أَنْ رَأَيْتُ أَنَّ اللَّهَ قَدْ شَرَحَ صَدْرَ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ بِالْقِتَالِ فَعَرَفْتُ أَنَّهُ الْحَقُّ
Беҙгә [Ибраһим бин Халид] [Мәғмәрҙән] [Әз Зөһриҙән] [Ғөбәйдиллаһ бин Абдулла бин Ғотбахтан] [Әбү Һөрәйрәнән] [Рәбахты] һөйләне, тине; Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм вафат булғас, ҡайһы бер кешеләр кафыр булып китте, -Әбү Һөрәйрә хикәйәне дауам итте; - 'шунан [Ғүмәр бин Әл-Хәттхаб] әйтте; «Эй, Әбү Бәкер, һин нисек кешеләр менән һуғыша алаһың, әгәр ҙә Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйткән: «Миңә кешеләр менән һуғышырға бойоролдо, улар «лаа иләәһә илләллаһ» тип әйткәнсе, ә кем «лаа иләәһә илләллаһ» тип әйтһә, улар үҙ ҡандарын һәм мөлкәтен минән һаҡлаған, ә иҫәп-хисап Аллаһҡа ҡалдырылған. [Әбү Бәкер] яуап бирҙе; «Мин намаҙ менән зәкәтте айырғандар менән көрәшәсәкмен, сөнки ысынында зәкәт — мөлкәткә хоҡуҡ, әгәр ҙә улар элек Аллаһ Рәсүленә тапшырған дөйәне биреүҙән баш тартһалар, мин улар менән мотлаҡ көрәшәсәкмен, сөнки улар баш тарта». Шунан Ғүмәр әйтте; «Аллаһ менән ант итәм, минән башҡа бер нәмә лә күрмәйем, Аллаһ Әбү Бәкерҙең күңелен һуғышҡа асҡан, һәм мин беләм, был хәҡиҡәт».
Hadith
Imam Ahmad : 318
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَوْسٍ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا لَا نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ
Беҙгә [Суфьянды] [Ғәмрүҙән] [Әз Зөһриҙән] [Мәлик бин Аустан] [Ғүмәрҙән] һөйләп, ул әйтте; Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм: «Ысынлап та, беҙ мираҫҡа ҡалдырылмайбыҙ, ә беҙ ҡалдырған малдар саҙаҡа кеүек», — тигән.
Hadith
Imam Ahmad : 319
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَوْسٍ قَالَ أَرْسَلَ إِلَيَّ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ وَقَالَ إِنَّ أَمْوَالَ بَنِي النَّضِيرِ كَانَتْ مِمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ مِمَّا لَمْ يُوجِفْ عَلَيْهِ الْمُسْلِمُونَ بِخَيْلٍ وَلَا رِكَابٍ فَكَانَ يُنْفِقُ عَلَى أَهْلِهِ مِنْهَا نَفَقَةَ سَنَةٍ وَمَا بَقِيَ جَعَلَهُ فِي الْكُرَاعِ وَالسِّلَاحِ عُدَّةً فِي سَبِيلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ
Беҙгә [Суфьянды] [Ғәмрүҙән] [Әз Зөһриҙән] [Мәлик бин Әүстән] һөйләп, ул әйтте; [Ғүмәр] миңә хат ебәрҙе, -шунан хәҙисте телгә алды, - һәм ул әйтте; Ысынлап та, Бәни Нәҙлир байлығы Аллаһ Тәғәләнең Рәсүле өсөн Фәйи мөлкәт иткән хазиналарының береһе булып тора, ул мосолмандарҙан аттар йәки башҡа транспорт саралары менән тырышлыҡ һалмайынса алынған, ул был байлыҡты бер йыл буйы ғаиләһенә сарыф иткән, ә ҡалғанын 2012 йылда Аллаһ Тәғәләнең һуғышҡа әҙерлек малдары һәм ҡоралдары һатып алыу өсөн ҡулланған.
Hadith
Imam Ahmad : 320
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَقْبَلَ اللَّيْلُ وَأَدْبَرَ النَّهَارُ وَغَرَبَتْ الشَّمْسُ فَقَدْ أَفْطَرَ الصَّائِمُ
Беҙгә [Суфьянға] [Хисйәмдән] [атаһынан] [Әшим бин Ғүмәрҙән] [атаһынан] әйтелгән: «Бер ваҡыт пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм: «Төн еткәс, көн юҡҡа сыға, ҡояш байыһа, ураҙа тотҡандарға өҙөү ваҡыты етә».
