Imam Ahmad : 201
حَدَّثَنَا أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ حَدَّثَنِي عَطَاءُ بْنُ دِينَارٍ عَنْ حَكِيمِ بْنِ شَرِيكٍ الْهُذَلِيِّ عَنْ يَحْيَى بْنِ مَيْمُونٍ الْحَضْرَمِيِّ عَنْ رَبِيعَةَ الْجُرَشِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُجَالِسُوا أَهْلَ الْقَدَرِ وَلَا تُفَاتِحُوهُمْ وَقَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَرَّةً سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Иҳаиҳәеит [Абу Абдурраҳман] исеиҳәеит [Саид Бин Абу Аиуб] Аԥеиԥш агәра зго ауаа урыдтәаланы, ацәажәара уаламгалан». Абу Абдурраҳман даҽа ҭоурыхк аҿы иҳәеит; Сара исаҳаит Аллаҳ Иԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам.
Imam Ahmad : 202
حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ خُمَيْرٍ الْهَمْدَانِيِّ أَبِي عُمَرَ قَالَ سَمِعْتُ حَبِيبَ بْنَ عُبَيْدٍ يُحَدِّثُ عَنْ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ عَنِ ابْنِ السِّمْطِ أَنَّهُ خَرَجَ مَعَ عُمَرَ إِلَى ذِي الْحُلَيْفَةِ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ فَسَأَلْتُهُ عَنْ ذَلِكَ فَقَالَ إِنَّمَا أَصْنَعُ كَمَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Иҳаиҳәеит [Ҳасим Бин Аль Қасим] Иҳаиҳәеит [Сиуба] [Иазид Бин Хумаир Аль Ҳамдани Абу Умар] иҟынтә иҳәеит; Сара исаҳаит [Ҳабиб Бин Убеид] [Џьубеир Бин Нуфаир] [Ибн Ас Симт] иҟынтә [Умар] дицны Дзул Ҳулаифаҟа дцаны ҩ-ракааҭк дныҳәаны дшыҟаз, убри аҟнытә уи азы сиазҵааит, иара аҭак ҟаиҵеит; «Сара уи Аллаҳ Иԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам дызбаз еиԥш иҟасҵеит».
Imam Ahmad : 203
حَدَّثَنَا أَبُو نُوحٍ قُرَادٌ أَنْبَأَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا سِمَاكٌ الْحَنَفِيُّ أَبُو زُمَيْلٍ حَدَّثَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ حَدَّثَنِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ بَدْرٍ قَالَ نَظَرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى أَصْحَابِهِ وَهُمْ ثَلَاثُ مِائَةٍ وَنَيِّفٌ وَنَظَرَ إِلَى الْمُشْرِكِينَ فَإِذَا هُمْ أَلْفٌ وَزِيَادَةٌ فَاسْتَقْبَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْقِبْلَةَ ثُمَّ مَدَّ يَدَيْهِ وَعَلَيْهِ رِدَاؤُهُ وَإِزَارُهُ ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ أَيْنَ مَا وَعَدْتَنِي اللَّهُمَّ أَنْجِزْ مَا وَعَدْتَنِي اللَّهُمَّ إِنَّكَ إِنْ تُهْلِكْ هَذِهِ الْعِصَابَةَ مِنْ أَهْلِ الْإِسْلَامِ فَلَا تُعْبَدْ فِي الْأَرْضِ أَبَدًا قَالَ فَمَا زَالَ يَسْتَغِيثُ رَبَّهُ عَزَّ وَجَلَّ وَيَدْعُوهُ حَتَّى سَقَطَ رِدَاؤُهُ فَأَتَاهُ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَخَذَ رِدَاءَهُ فَرَدَّاهُ ثُمَّ الْتَزَمَهُ مِنْ وَرَائِهِ ثُمَّ قَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ كَفَاكَ مُنَاشَدَتُكَ رَبَّكَ فَإِنَّهُ سَيُنْجِزُ لَكَ مَا وَعَدَكَ وَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { إِذْ تَسْتَغِيثُونَ رَبَّكُمْ فَاسْتَجَابَ لَكُمْ أَنِّي مُمِدُّكُمْ بِأَلْفٍ مِنْ الْمَلَائِكَةِ مُرْدِفِينَ } فَلَمَّا كَانَ يَوْمُئِذٍ وَالْتَقَوْا فَهَزَمَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ الْمُشْرِكِينَ فَقُتِلَ مِنْهُمْ سَبْعُونَ رَجُلًا وَأُسِرَ مِنْهُمْ سَبْعُونَ رَجُلًا فَاسْتَشَارَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبَا بَكْرٍ وَعَلِيًّا وَعُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَا نَبِيَّ اللَّهِ هَؤُلَاءِ بَنُو الْعَمِّ وَالْعَشِيرَةُ وَالْإِخْوَانُ فَإِنِّي أَرَى أَنْ تَأْخُذَ مِنْهُمْ الْفِدْيَةَ فَيَكُونُ مَا أَخَذْنَا مِنْهُمْ قُوَّةً لَنَا عَلَى الْكُفَّارِ وَعَسَى اللَّهُ أَنْ يَهْدِيَهُمْ فَيَكُونُونَ لَنَا عَضُدًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَرَى يَا ابْنَ الْخَطَّابِ قَالَ قُلْتُ وَاللَّهِ مَا أَرَى مَا رَأَى أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَلَكِنِّي أَرَى أَنْ تُمَكِّنَنِي مِنْ فُلَانٍ قَرِيبًا لِعُمَرَ فَأَضْرِبَ عُنُقَهُ وَتُمَكِّنَ عَلِيًّا رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ مِنْ عَقِيلٍ فَيَضْرِبَ عُنُقَهُ وَتُمَكِّنَ حَمْزَةَ مِنْ فُلَانٍ أَخِيهِ فَيَضْرِبَ عُنُقَهُ حَتَّى يَعْلَمَ اللَّهُ أَنَّهُ لَيْسَتْ فِي قُلُوبِنَا هَوَادَةٌ لِلْمُشْرِكِينَ هَؤُلَاءِ صَنَادِيدُهُمْ وَأَئِمَّتُهُمْ وَقَادَتُهُمْ فَهَوِيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا قَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَلَمْ يَهْوَ مَا قُلْتُ فَأَخَذَ مِنْهُمْ الْفِدَاءَ فَلَمَّا أَنْ كَانَ مِنْ الْغَدِ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ غَدَوْتُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا هُوَ قَاعِدٌ وَأَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَإِذَا هُمَا يَبْكِيَانِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَخْبِرْنِي مَاذَا يُبْكِيكَ أَنْتَ وَصَاحِبَكَ فَإِنْ وَجَدْتُ بُكَاءً بَكَيْتُ وَإِنْ لَمْ أَجِدْ بُكَاءً تَبَاكَيْتُ لِبُكَائِكُمَا قَالَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي عَرَضَ عَلَيَّ أَصْحَابُكَ مِنْ الْفِدَاءِ لَقَدْ عُرِضَ عَلَيَّ عَذَابُكُمْ أَدْنَى مِنْ هَذِهِ الشَّجَرَةِ لِشَجَرَةٍ قَرِيبَةٍ وَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { مَا كَانَ لِنَبِيٍّ أَنْ يَكُونَ لَهُ أَسْرَى حَتَّى يُثْخِنَ فِي الْأَرْضِ إِلَى قَوْلِهِ لَوْلَا كِتَابٌ مِنْ اللَّهِ سَبَقَ لَمَسَّكُمْ فِيمَا أَخَذْتُمْ } مِنْ الْفِدَاءِ ثُمَّ أُحِلَّ لَهُمْ الْغَنَائِمُ فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ أُحُدٍ مِنْ الْعَامِ الْمُقْبِلِ عُوقِبُوا بِمَا صَنَعُوا يَوْمَ بَدْرٍ مِنْ أَخْذِهِمْ الْفِدَاءَ فَقُتِلَ مِنْهُمْ سَبْعُونَ وَفَرَّ أَصْحَابُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكُسِرَتْ رَبَاعِيَتُهُ وَهُشِمَتْ الْبَيْضَةُ عَلَى رَأْسِهِ وَسَالَ الدَّمُ عَلَى وَجْهِهِ وَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { أَوَلَمَّا أَصَابَتْكُمْ مُصِيبَةٌ قَدْ أَصَبْتُمْ مِثْلَيْهَا } الْآيَةَ بِأَخْذِكُمْ الْفِدَاءَ
Иҳаиҳәеит [Абу Нух Қьурадл] иҳаиҳәеит [Икрима Бин Аммар] Иҳаиҳәеит [Аль Ҳанафи Абу Зумаил] Исаиҳәеит [Ибну Аббас] Исаиҳәеит [Умар Бин Аль Хатсхаб], иҳәеит; «Бадртәи аибашьра аныҟала» иҳәеит Умар; Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам иҩызцәа днарыхәаԥшит, урҭ хышәи ҩынҩажәижәабаҩык ракәын, нас амушрикцәа дрыхәаԥшит, урҭ зқьҩык инареиҳаны иҟан, нас Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам ақыбла днаҿаԥшит, нас инапқәа ҩбагьы шьҭыхны, шау шьҭеиҵеит. Сара, Аллаҳ, ажәа сызҭаз сырба, Аллаҳ, ииашаҵәҟьаны, абри аԥсылман гәыԥ хәыҷы ықәухыр, усҟан адгьыл аҿы наӡаӡа амҵахырхәара ҟалаӡом». Умар иҳәеит; Убас ала, Аԥааимбар и-Шьал каҳанӡа ацхыраара диҳәон, диҳәон, нас Абу Бакр дааины ишьал аашьҭыхны ирхынҳәит, нас ишьҭахьала дицны иеиҳәеит; Уа Набиуллаҳ, урабб иахь угәы нзырхаз азхоит, избан акәзар, уара иуқәиргәыӷыз уиҭоит, нас Аллаҳ иааирԥшит; Ишәхашәмыршҭын, шәынцәа ацхыраара шәаниҳәа, усҟан Уи азин шәиҭеит: «Иҵабыргыҵәҟьаны, зқьҩык амаалықьцәа рыла ацхыраара шәзаазгоит». -QS Ал Анфал ажәеинраала 9-. Уи амш анааи, аҩ-аркгьы анеиқәшәа, Аллаҳ амушрикцәа ықәихит, урҭ рҟынтә хынҩажәижәаҩык ҭахеит, ҩынҩажәижәаҩык аруаа ҭаркит, нас Аллаҳ Иԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам Абу Бакир, Али, Умар дрыҿцәажәеит. Абу Бакр иҳәеит; Уа Набиуллаҳ, урҭ саб иашьа ихәыҷқәа роуп, ҳҭынхацәа роуп, иахьагьы ҳҭынхацәа роуп, убри аҟнытә сара сгәанала, урҭ рҟынтәи аҿыхратә мазара умхтәуп, урҭ рҟынтә иаҳгогьы амапкыҩцәа рҿаԥхьа амч ҳзыҟалоит, ҳгәыӷуеит, Аллаҳ урҭ амҩақәҵара риҭоит, урҭ ҳара ҳадгылаҩцәаны иҟаларц азы. нас Расулуллаҳ саллаллаҳу алеиҳи васаллам дҵааит: «Угәы ишԥаанаго, Ибнул Хатсхаб?» Умар аҭак ҟаиҵеит; — Сара исҳәеит; Аллаҳ ҳәа, Абу Бакр иеиԥш сгәаанагара сымаӡам, аха сара сгәы иаанагоит, Умар иҭынхацәа зегьы сара исышәҭеит, ибӷа ԥысҟарц азы, Ақьыл Али инапы ианиҵеит, ибӷа ԥиҟарц азы, Ҳамза иашьа убриаҟара Ҳамза инапы ианиҵеит, Аллаҳ издыруам, ибӷа ԥысҟарц азы. Анцәа дуқәа рзы ргәы, урҭ рҳаҭыр ду змоу, реиҳабацәа, рнапхгаҩцәа роуп. Аха Расулуллаҳ саллаллаҳу алеиҳи васаллам Абу Бакр игәаанагара ахь дхьаԥшуан, сара сгәаанагара акәымкәа». Нас урҭ рҟынтә аҿыхра ааигеит, нас адырҩаҽны Умар иҳәеит; «Шьыжьымҭан Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам иахь снеит, иаалырҟьаны иареи Абу Бакири итәеит, рҩыџьагьы ҵәыуон, убри аҟнытә сразҵааит; Уа Аллаҳ Иԥааимбар, исзеиҭаҳәа уҩызеи уареи шәызҵәыуо, сара сҵәыуозҭгьы, сҵәыуон, сҵәыуон, сҵәыуон, избан акәзар шәҩыџьагьы шәҵәыуоит. Умар иҳәеит; Убасҟан Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам аҭак ҟаиҵеит: «Уҩызцәа аҿыхра аҳасабала иҟарҵаз агәаанагара, ииашаҵәҟьаны, исдырбеит уара усискса иааигәоу аҵла аасҭа еиҳа ишааигәоу», насгьы Аллаҳ иажәа ааишьҭит: «Иақәнагам аԥааимбар иҿаԥхьа абаандаҩцәа рыҟазаара». Ал Анфал ажәеинраала 67-, Иажәа аҟынӡа; «Хымԥада, гәаҟра дуӡӡак шәзықәшәоит, шәара ишәгаз аҿыхразы» -QS Al Anfal ажәеинраала 68-. ҳәарада, аҿыхра, усҟан урҭ рзы изакәантәын ганимаҳ ахазына - аибашьра иаанрыжьыз -, убри аҟнытә Уҳудтәи аибашьра аныҟала 1 ашықәсазы Анаҩс урҭ Бадртәи аибашьраҿы иҟарҵаз азы ашьауӷа рықәҵан, урҭ рҟынтә хынҩажәижәабаҩык ҭахеит, аибашьраан Аԥааимбар иҩызцәа саллаллаҳу алеиҳи васаллам ицәыбналеит, иԥынҵақәа ԥжәеит, иԥынҵа ԥжәеит, ашьа леиҵеит. Уара арыцҳара уақәшәоит - Уҳудтәи аибашьраҿы - уаӷацәа ҩынтәны ишырықәхызгьы - Бадртәи аибашьраҿы ' -QS Али Имран ажәеинраала 165- иажәақәа рахь: 'Ииашаҵәҟьаны, Аллаҳ зегьы амч рымоуп'. -QS Али Имран ажәеинраала 165- избан акәзар шәара аҿыхра шәгеит.
Imam Ahmad : 204
حَدَّثَنَا أَبُو نُوحٍ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ قَالَ فَسَأَلْتُهُ عَنْ شَيْءٍ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيَّ قَالَ فَقُلْتُ لِنَفْسِي ثَكِلَتْكَ أُمُّكَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ نَزَرْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيْكَ قَالَ فَرَكِبْتُ رَاحِلَتِي فَتَقَدَّمْتُ مَخَافَةَ أَنْ يَكُونَ نَزَلَ فِيَّ شَيْءٌ قَالَ فَإِذَا أَنَا بِمُنَادٍ يُنَادِي يَا عُمَرُ أَيْنَ عُمَرُ قَالَ فَرَجَعْتُ وَأَنَا أَظُنُّ أَنَّهُ نَزَلَ فِيَّ شَيْءٌ قَالَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَزَلَتْ عَلَيَّ الْبَارِحَةَ سُورَةٌ هِيَ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ الدُّنْيَا وَمَا فِيهَا { إِنَّا فَتَحْنَا لَكَ فَتْحًا مُبِينًا لِيَغْفِرَ لَكَ اللَّهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ }
Иҳаиҳәеит [Абу Нух] Иҳаиҳәеит [Малик Бин Анас] [Заид Бин Аслам] иҟынтә [Иаб] иҟынтә [Умар Бин Аль Хатсхаб] иҟынтә иҳәеит; Ҳара Расулуллаҳ саллаллаҳу алеиҳи васаллам ҳицны ныҟәара ҳаҟан, нас хынтә акы азы сиазҵааит, аха аҭак симҭеит, убри аҟнытә сгәы иҭасҵеит; Уара, Ибнул Хатсхаб, хынтә Расулуллаҳ саллаллаҳу алеиҳи васаллам уиҳәарц уҽазыушәеит, аха аҭак уимҭеит. Умар иҳәеит; убри аҟынтә смашьына сҭатәаны ԥхьаҟа сцеит, избанзар акы сықәҳар ҳәа сшәон. Умар иҳәеит; иаалырҟьаны аӡәы дсыԥхьеит; — Уа Умар, дабаҟоу Умар? Умар иҳәеит; «Сара сааит, избан акәзар, сара сзы акы лбааит ҳәа сгәы иаанагон, нас Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам иҳәеит: «Иацы уахынла адунеии уи аҵаки раасҭа еиӷьасшьо асаламшәҟәы сзааит: «Ииашаҵәҟьаны, ҳара иаахтыҵәҟьоу аиааира шәаҳҭеит. Аллаҳ ииасыз, иҟалараны иҟоу агәнаҳақәа шәанаижьырц азы' -QS Al Fath verse 1 - 2-'.
Imam Ahmad : 205
حَدَّثَنَا أَبُو النَّضْرِ حَدَّثَنَا الْمَسْعُودِيُّ عَنْ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنِ ابْنِ الْحَوْتَكِيَّةِ قَالَ أُتِيَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ بِطَعَامٍ فَدَعَا إِلَيْهِ رَجُلًا فَقَالَ إِنِّي صَائِمٌ ثُمَّ قَالَ وَأَيُّ الصِّيَامِ تَصُومُ لَوْلَا كَرَاهِيَةُ أَنْ أَزِيدَ أَوْ أَنْقُصَ لَحَدَّثْتُكُمْ بِحَدِيثِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ جَاءَهُ الْأَعْرَابِيُّ بِالْأَرْنَبِ وَلَكِنْ أَرْسِلُوا إِلَى عَمَّارٍ فَلَمَّا جَاءَ عَمَّارٌ قَالَ أَشَاهِدٌ أَنْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ جَاءَهُ الْأَعْرَابِيُّ بِالْأَرْنَبِ قَالَ نَعَمْ فَقَالَ إِنِّي رَأَيْتُ بِهَا دَمًا فَقَالَ كُلُوهَا قَالَ إِنِّي صَائِمٌ قَالَ وَأَيُّ الصِّيَامِ تَصُومُ قَالَ أَوَّلَ الشَّهْرِ وَآخِرَهُ قَالَ إِنْ كُنْتَ صَائِمًا فَصُمْ الثَّلَاثَ عَشْرَةَ وَالْأَرْبَعَ عَشْرَةَ وَالْخَمْسَ عَشْرَةَ
Иҳаиҳәеит [Абу Ан Надлар] Иҳаиҳәеит [Аль Масуди] [Ҳаким Бин Џьубаир] иҟынтә [Муса Бин Талҳаҳ] иҟынтә [Ибнул Ҳаутакиа] иҟынтә иҳәеит; [Умар Бин Аль Хатхаб] акрыфара ииҭеит нас уаҩык диԥхьеит аха иҳәеит; 'Сара сычгоит'. Умар дҵааит; — Иарбан чгоу шәызҿу? Ацҵара-аҵхра шәгәы ҭымҵәозҭгьы, хымԥада ишәасҳәон Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам иҳадис, бедуинтәи арабк аҭыӡшәа шьҭыхны даниз, аха Аммар дишьҭан. Убри аҟнытә Аммар данааи, Умар иҳәеит; «Бедуинтәи арабк аҭыҩра иманы данааиз аҽны Аллаҳ Иԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам дыжәбама?» Аммар аҭак ҟаиҵеит; 'Ааи'. [Аммар] иациҵеит; Сара избеит ашьа ыҟан, Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам иҳәеит: 'Шәара шәҟынтәи ишәф' Аммар иҳәеит; 'Сара сычгоит'. Аԥааимбар дҵааит: «Иарбан чгоу шәара ишәыхьчо?» Аммар аҭак ҟаиҵеит; «Амза алагамҭеи аҵыхәтәеи рзы ачгара». Аԥааимбар иҳәеит: «Ачгара шәҭахызар, жәахатәи, жәиԥшьтәи, жәохәтәи амшқәа рзы шәчгала».
Imam Ahmad : 206
حَدَّثَنَا أَبُو النَّضْرِ حَدَّثَنَا أَبُو عَقِيلٍ حَدَّثَنَا مُجَالِدُ بْنُ سَعِيدٍ أَخْبَرَنَا عَامِرٌ عَنْ مَسْرُوقِ بْنِ الْأَجْدَعِ قَالَ لَقِيتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ لِي مَنْ أَنْتَ قُلْتُ مَسْرُوقُ بْنُ الْأَجْدَعِ فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْأَجْدَعُ شَيْطَانٌ وَلَكِنَّكَ مَسْرُوقُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ عَامِرٌ فَرَأَيْتُهُ فِي الدِّيوَانِ مَكْتُوبًا مَسْرُوقُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ فَقُلْتُ مَا هَذَا فَقَالَ هَكَذَا سَمَّانِي عُمَرُ
Иҳаиҳәеит [Абу Ан Надлар] Иҳаиҳәеит [Абу Ақил] Иҳаиҳәеит [Муџьалид Бин Саид] иҳаиҳәеит [Амир] [Масруқ Бин Аль Аџьда] иҟынтә иҳәеит; Сара [Умар Бин Аль Хатхаб] сиқәшәеит, нас исеиҳәеит; 'Узусҭара?' Сара аҭак ҟасҵеит; Масруқ Бин Аџьда. Убри аҟнытә Умар иҳәеит; Сара исаҳаит Расулуллаҳ шаллаллаҳу алеиҳи васаллам ҳәа: Аџьда ҳәа Аҩсҭаа ихьӡуп, аха уара Масруқ Бин Абдурраҳман уоуп. Амир иҳәеит; — Убас ала, Масруқ Бин Абдурраҳман иҩымҭаҿы избеит, сҵааит; — Изакәызеи ари? Убри аҟнытә иара аҭак ҟаиҵеит; — Убри ауп Умар исыхьӡиҵаз.
Imam Ahmad : 207
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ رَبِيعَةَ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ مُحَرَّرِ بْنِ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ الْعَزْلِ عَنْ الْحُرَّةِ إِلَّا بِإِذْنِهَا
Ҳара иҳаиҳәеит [Исҳақ Бин Иса] Иҳаиҳәеит [Ибн Лаҳи'а] [Џьафар Бин Рабиа] иҟынтә [Аз Зуҳри] иҟынтә [Мухаррар Бин Абу Ҳуреира] иҟынтә [Иаб] иҟынтә [Умар Бин Аль Хатсхаб] иҟынтә Аԥааимбар саллалаламааҳу-алеиҳиҳа аԥҳәыс лцәеижь анҭыҵ - аԥҳәыс лҟынтә, лара лзин лымҭакәа'.
Imam Ahmad : 208
حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عَمْرٍو قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ يَعْنِي ابْنَ سَعْدٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ يَقُولُ لَئِنْ عِشْتُ إِلَى هَذَا الْعَامِ الْمُقْبِلِ لَا يُفْتَحُ لِلنَّاسِ قَرْيَةٌ إِلَّا قَسَمْتُهَا بَيْنَهُمْ كَمَا قَسَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيْبَرَ
[Абу Амир Абдул Малик Бин Амру] иҳаиҳәаны иҳәеит; [Ҳисиам ҵакыс иамоу Ибн Саад] [Заид Бин Аслам] иҟынтәи [иаб] иҟынтәи иҳаиҳәаны иҳәеит; [Умар] иҳәо саҳаит; «Иааиуа ашықәс анҵәамҭанӡа сыԥсы ҭазар, қыҭакгьы сызҭагылаӡом, Аллаҳ Иԥааимбар Хаибартәи аибашьраҿы ишишаз еиԥш, урҭ рыбжьара ишысымшо».
Imam Ahmad : 209
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الزُّبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ كُنْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزَاةٍ فَحَلَفْتُ لَا وَأَبِي فَهَتَفَ بِي رَجُلٌ مِنْ خَلْفِي فَقَالَ لَا تَحْلِفُوا بِآبَائِكُمْ فَإِذَا هُوَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Иҳаиҳәеит [Муҳаммад Бин Абдуллаҳ Аз Забири] Иҳаиҳәеит [Исраил] [Симак] иҟынтә [Икрима] иҟынтә [Ибн Аббас] иҟынтә [Умар] иҟынтә иҳәеит; Сара Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам сицын аибашьраҿы нас сҭоуба ҟасҵеит; — Мап, саб изы. Убри аҟынтә аӡәы сышьҭахьала дсықәыӡбеит, насгьы исеиҳәеит: „Уаб ихьӡала уқәымҳәан“. Иҟалаз ала, уи Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам иакәын.
Imam Ahmad : 210
حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ الزُّبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ لَئِنْ عِشْتُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ لَأُخْرِجَنَّ الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى مِنْ جَزِيرَةِ الْعَرَبِ
Иҳаиҳәеит [Абу Аҳмад Аз Зубеири] Иҳаиҳәеит [Суфиан] [Абу Аз Зубеири] [Џьабир] иҟынтә [Умар] иҟынтә иҳәеит; «Сыԥсы ҭазар, хымԥада Арабтә хҭәаабжаҿы аиудеиааи ахристианцәеи срылицоит».
Imam Ahmad : 211
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ أَبُو دَاوُدَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِ
Иҳаиҳәеит [Сулеиман Бин Дауд Абу Дауд] Иҳаиҳәеит [Шарик] [Ашим] иҟынтә [Иаб] иҟынтә [Умар] иҟынтә иҳәеит; «Сара избеит Аллаҳ Иԥааимбар аҩ-хәыфк дрыхьшьуа».
Imam Ahmad : 212
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ أَبُو دَاوُدَ حَدَّثَنَا سَلَّامٌ يَعْنِي أَبَا الْأَحْوَصِ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ سَيَّارِ بْنِ الْمَعْرُورِ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَخْطُبُ وَهُوَ يَقُولُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَنَى هَذَا الْمَسْجِدَ وَنَحْنُ مَعَهُ الْمُهَاجِرُونَ وَالْأَنْصَارُ فَإِذَا اشْتَدَّ الزِّحَامُ فَلْيَسْجُدْ الرَّجُلُ مِنْكُمْ عَلَى ظَهْرِ أَخِيهِ وَرَأَى قَوْمًا يُصَلُّونَ فِي الطَّرِيقِ فَقَالَ صَلُّوا فِي الْمَسْجِدِ
Иҳаиҳәеит [Сулеиман Бин Дауд Абу Дауд] Иҳаиҳәеит [Саллам, Абул Аҳвас] [Симак Бин Ҳарб] иҟынтә [Саиар Бин Ал Маурур] иҟынтә иҳәеит; Сара исаҳаит [Умар] ажәабжь шиҳәоз; «Ииашаҵәҟьаны, Расулуллаҳ шаллаллаҳу алеиҳи васаллам иргылеит абри аԥшьаныҳәарҭа, ҳара амҳаџьырцәеи ансарцәеи ҳаицын, аԥшьаныҳәарҭа убриаҟара ауаа анҭәыз, шәара шәҟынтә аӡәы иашьа ибӷа дхырхәаны, амҩаду аҿы ауаа аныҳәара аниба, иҳәеит: «Аџьаамаҿы шәныҳәа».
Imam Ahmad : 213
قَالَ قَرَأْتُ عَلَى يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ زُهَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَاقَ عَنْ حَارِثَةَ بْنِ مُضَرِّبٍ أَنَّهُ حَجَّ مَعَ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَتَاهُ أَشْرَافُ أَهْلِ الشَّامِ فَقَالُوا يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ إِنَّا أَصَبْنَا مِنْ أَمْوَالِنَا رَقِيقًا وَدَوَابَّ فَخُذْ مِنْ أَمْوَالِنَا صَدَقَةً تُطَهِّرُنَا بِهَا وَتَكُونُ لَنَا زَكَاةً فَقَالَ هَذَا شَيْءٌ لَمْ يَفْعَلْهُ اللَّذَانِ كَانَا مِنْ قَبْلِي وَلَكِنْ انْتَظِرُوا حَتَّى أَسْأَلَ الْمُسْلِمِينَ
Уи -Аҳмд Бин Ҳамбал- иҳәеит; [Иаҳиа Бин Саид] [Зуҳаир] иҟынтә саԥхьеит иҳәеит; Ҳара [Абу Исҳақ] [Ҳарица Бин Мудларраб] иҟынтәи иҳаиҳәеит [Умар Бин Аль Хатсхаб] дицны Ҳаџьра шыҟаиҵаз, нас Сириа ажәлар рԥызацәа иара иахь иааны иарҳәеит; «Уа Амирул Мукминин, ҳара амазара ҳамоуп, амаҵуҩцәа, арахә, убри аҟнытә ҳмазара аҟынтәи ҳазрыцқьо закаҭс иаҳга», - ҳәа Умар аҭак ҟаиҵеит; «Сара саԥхьа иҟаз аҩыџьа ауаа иҟарымҵаз акы ауп, аха аԥсылманцәа срызҵааанӡа шәааԥшы».
Imam Ahmad : 214
حَدَّثَنَا رَوْحٌ وَمُؤَمَّلٌ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَئِنْ عِشْتُ لَأُخْرِجَنَّ الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى مِنْ جَزِيرَةِ الْعَرَبِ حَتَّى لَا أَتْرُكَ فِيهَا إِلَّا مُسْلِمًا
Ҳара иҳарҳәеит [Рауҳи] [Муаммал] рыҩыџьагьы ишырҳәаз; Ҳара [Суфиан Ац Цаури] [Абу Аз Зубаир] иҟынтә [Џьабир Бин Абдуллаҳ] иҟынтә [Умар Бин Аль Хатсхаб] иҳәеит; Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам иҳәеит: «Сыԥсы ҭазар, хымԥада Арабтә хҭәаабжа аиудеиааи ахристианцәеи ҭысцап, аԥсылманцәа рыда аԥсылманцәа нысмыжькәа».
Imam Ahmad : 215
حَدَّثَنَا عَتَّابُ بْنُ زِيَادٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنِ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ وَعُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ عَبْد اللَّهِ وَقَدْ بَلَغَ بِهِ أَبِي إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ فَاتَهُ شَيْءٌ مِنْ وِرْدِهِ أَوْ قَالَ مِنْ جُزْئِهِ مِنْ اللَّيْلِ فَقَرَأَهُ مَا بَيْنَ صَلَاةِ الْفَجْرِ إِلَى الظُّهْرِ فَكَأَنَّمَا قَرَأَهُ مِنْ لَيْلَتِهِ
Иҳаиҳәеит [Аттаб Бин Зиад] Иҳаиҳәеит [Абдуллаҳ, Ибнул Мубарак] иҳаиҳәеит [Иунус] [Аз Зухри] иҟынтә [Ас Саиб Бин Иазид] иҟынтә, [Убаидуллаҳ Бин Абдуллаҳ Бин Утба] иҟынтә [Абдурблаҳ Бин] [Абдурблаҳ] Бин иҳәеит; Саб Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам иеиҳәеит, иара иҳәеит: «Дызусҭазаалак ивирид аҟынтәи акы аанзыжьыз», мамзаргьы иҳәеит: «Уахынла уи аҟынтәи ԥыҭрак ааиганы, нас ашьыжьтәи анамазқәеи шьыбжьонтәи анамазқәеи рыбжьара даԥхьозар, уи уахынла даԥхьошәа иҟалоит».
Imam Ahmad : 216
حَدَّثَنَا أَبُو نُوحٍ قُرَادٌ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا سِمَاكٌ الْحَنَفِيُّ أَبُو زُمَيْلٍ حَدَّثَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ حَدَّثَنِي عُمَرُ قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ بَدْرٍ قَالَ نَظَرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى أَصْحَابِهِ وَهُمْ ثَلَاثُ مِائَةٍ وَنَيِّفٌ وَنَظَرَ إِلَى الْمُشْرِكِينَ فَإِذَا هُمْ أَلْفٌ وَزِيَادَةٌ فَاسْتَقْبَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْقِبْلَةَ ثُمَّ مَدَّ يَدَهُ وَعَلَيْهِ رِدَاؤُهُ وَإِزَارُهُ ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ أَيْنَ مَا وَعَدْتَنِي اللَّهُمَّ أَنْجِزْ مَا وَعَدْتَنِي اللَّهُمَّ إِنْ تُهْلِكْ هَذِهِ الْعِصَابَةَ مِنْ أَهْلِ الْإِسْلَامِ فَلَا تُعْبَدْ فِي الْأَرْضِ أَبَدًا قَالَ فَمَا زَالَ يَسْتَغِيثُ رَبَّهُ وَيَدْعُوهُ حَتَّى سَقَطَ رِدَاؤُهُ فَأَتَاهُ أَبُو بَكْرٍ فَأَخَذَ رِدَاءَهُ فَرَدَّاهُ ثُمَّ الْتَزَمَهُ مِنْ وَرَائِهِ ثُمَّ قَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ كَفَاكَ مُنَاشَدَتُكَ رَبَّكَ فَإِنَّهُ سَيُنْجِزُ لَكَ مَا وَعَدَكَ وَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { إِذْ تَسْتَغِيثُونَ رَبَّكُمْ فَاسْتَجَابَ لَكُمْ أَنِّي مُمِدُّكُمْ بِأَلْفٍ مِنْ الْمَلَائِكَةِ مُرْدِفِينَ } فَلَمَّا كَانَ يَوْمُئِذٍ وَالْتَقَوْا فَهَزَمَ اللَّهُ الْمُشْرِكِينَ فَقُتِلَ مِنْهُمْ سَبْعُونَ رَجُلًا وَأُسِرَ مِنْهُمْ سَبْعُونَ رَجُلًا فَاسْتَشَارَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبَا بَكْرٍ وَعَلِيًّا وَعُمَرَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا نَبِيَّ اللَّهِ هَؤُلَاءِ بَنُو الْعَمِّ وَالْعَشِيرَةُ وَالْإِخْوَانُ فَأَنَا أَرَى أَنْ تَأْخُذَ مِنْهُمْ الْفِدَاءَ فَيَكُونُ مَا أَخَذْنَا مِنْهُمْ قُوَّةً لَنَا عَلَى الْكُفَّارِ وَعَسَى اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ يَهْدِيَهُمْ فَيَكُونُونَ لَنَا عَضُدًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَرَى يَا ابْنَ الْخَطَّابِ فَقَالَ قُلْتُ وَاللَّهِ مَا أَرَى مَا رَأَى أَبُو بَكْرٍ وَلَكِنِّي أَرَى أَنْ تُمَكِّنَنِي مِنْ فُلَانٍ قَرِيبٍ لِعُمَرَ فَأَضْرِبَ عُنُقَهُ وَتُمَكِّنَ عَلِيًّا مِنْ عَقِيلٍ فَيَضْرِبَ عُنُقَهُ وَتُمَكِّنَ حَمْزَةَ مِنْ فُلَانٍ أَخِيهِ فَيَضْرِبَ عُنُقَهُ حَتَّى يَعْلَمَ اللَّهُ أَنَّهُ لَيْسَ فِي قُلُوبِنَا هَوَادَةٌ لِلْمُشْرِكِينَ هَؤُلَاءِ صَنَادِيدُهُمْ وَأَئِمَّتُهُمْ وَقَادَتُهُمْ فَهَوِيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا قَالَ أَبُو بَكْرٍ وَلَمْ يَهْوَ مَا قُلْتُ فَأَخَذَ مِنْهُمْ الْفِدَاءَ فَلَمَّا كَانَ مِنْ الْغَدِ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ غَدَوْتُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا هُوَ قَاعِدٌ وَأَبُو بَكْرٍ وَإِذَا هُمَا يَبْكِيَانِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَخْبِرْنِي مَاذَا يُبْكِيكَ أَنْتَ وَصَاحِبَكَ فَإِنْ وَجَدْتُ بُكَاءً بَكَيْتُ وَإِنْ لَمْ أَجِدْ بُكَاءً تَبَاكَيْتُ لِبُكَائِكُمَا قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي عَرَضَ عَلَيَّ أَصْحَابُكَ مِنْ الْفِدَاءِ وَلَقَدْ عُرِضَ عَلَيَّ عَذَابُكُمْ أَدْنَى مِنْ هَذِهِ الشَّجَرَةِ لِشَجَرَةٍ قَرِيبَةٍ وَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { مَا كَانَ لِنَبِيٍّ أَنْ يَكُونَ لَهُ أَسْرَى حَتَّى يُثْخِنَ فِي الْأَرْضِ إِلَى قَوْلِهِ لَمَسَّكُمْ فِيمَا أَخَذْتُمْ } مِنْ الْفِدَاءِ ثُمَّ أُحِلَّ لَهُمْ الْغَنَائِمُ فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ أُحُدٍ مِنْ الْعَامِ الْمُقْبِلِ عُوقِبُوا بِمَا صَنَعُوا يَوْمَ بَدْرٍ مِنْ أَخْذِهِمْ الْفِدَاءَ فَقُتِلَ مِنْهُمْ سَبْعُونَ وَفَرَّ أَصْحَابُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكُسِرَتْ رَبَاعِيَتُهُ وَهُشِمَتْ الْبَيْضَةُ عَلَى رَأْسِهِ وَسَالَ الدَّمُ عَلَى وَجْهِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ { أَوَلَمَّا أَصَابَتْكُمْ مُصِيبَةٌ قَدْ أَصَبْتُمْ مِثْلَيْهَا إِلَى قَوْلِهِ إِنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ } بِأَخْذِكُمْ الْفِدَاءَ
Иҳаиҳәеит [Абу Нух Қьурад] Иҳаиҳәеит [Икрима Бин Аммар] Иҳаиҳәеит [Симак Аль Ҳанафи Абу Зумаил] Исаиҳәеит [Ибн Аббас] Исаиҳәеит [Умар] иҳәеит; Бадртәи аибашьра аҽны, аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам хышәи ҩынҩажәижәабаҩык зхыԥхьаӡара ыҟаз иҩызцәа данрыхәаԥш, зқьҩык инареиҳаны иҟаз амушрикцәа данрыхәаԥш, нас аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам ақыбла аганахьала ихы рханы, инапы ҩышьҭихит. ҳәа дныҳәеит: «Уа Аллаҳ, ажәа сызҭаз, ажәа сызҭаз сырба, уа Аллаҳ, абри аԥсылмантә уммат агәыԥ хәыҷы ықәухыр, хымԥада, адгьыл аҿы наӡаӡа Уара уҳамҵахырхәаӡом». Умар иҳәеит; Убас ала, иара ацхыраара даҳәон, ишьаҵа каҳанӡа, нас Абу Бакр дааины ишьаҵа ирхынҳәны, ишьҭахьала дицны иҳәеит; «Уа Набиуллаҳ, урабб иахь угәынамӡарақәа азхоит, избан акәзар Уи хымԥада иуиҭаз ажәа наигӡоит». Убри аҟнытә, Аллаҳ Таала шәынцәа ацхыраара шәаниҳәо, азин шәиҭоит: «Иҵабыргыҵәҟьаны, зқьҩык маалықьцәа рыла ацхыраара шәзаазгоит». -QS Al Anfal verse 9- нас уи аҽны ҩ-арк еиқәшәеит, Аллаҳ амушрикцәа ықәихит, урҭ рыбжьара хынҩажәижәабаҩык ҭахеит, хынҩажәижәабаҩык ҭаркит, нас Аллаҳ Иԥааимбар саллаллаҳу алеихи васаллам Абу Бакри, Али, Умари дрыҿцәажәеит, Абу Бакр иҳәеит; Уа Набиуллаҳ, урҭ ҳаб иашьа ихәыҷқәа роуп, ҳҭынхацәа гәакьақәа, ҳашьцәа роуп, убри аҟнытә сара сгәанала, урҭ рҟынтә ахақәҵаратә ԥара шьҭыхны иугоит, урҭ рҟынтәи иаҳго амчра амапкыҩцәа рҿаԥхьа ҳара ҳзы амчхараны иҟаларц азы, насгьы Аллаҳ урҭ амҩақәҵара риҭоит, ҳара ҳзы амчхараны иҟаларц азы. Нас Расулуллаҳ саллаллаҳу алеиҳи васаллам дҵааит: «Угәы ишԥаанаго, Ибнул Хатсхаб?» Убри аҟнытә Умар иҳәеит; — Сара исҳәеит; Аллаҳ иныс, Абу Бакр иеиԥш сгәаанагара сымаӡам, аха сара сгәы иаанагоит, Умар иашьа ибӷа ԥысҟарц азы абри, абри, абри, абри, абри, Ақьыл Али инапы ианиҵеит, нас иара иқьышә ԥиҟеит, насгьы Уара абри, абри, абри, абри, абри, Ҳамза иқьышә инапы ианиҵеит. ҳгәаҿы анцәашьцәа рахь абзиабара шыҟам, урҭ рҳаҭыр дуқәа, реиҳабацәа, рнапхгаҩцәа роуп. Аха Расулуллаҳ шаллаллаҳу алеиҳи васаллам Абу Бакр игәаанагара ахь дхьаԥшуан, сара сгәаанагара акәымкәа, усҟан урҭ рҟынтә аҿыхра игеит, убри аҟнытә адырҩаҽны Умар иҳәеит; «Шьыжьымҭан Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам иахь снеит, иаалырҟьаны иареи Абу Бакири итәеит, рҩыџьагьы ҵәыуон, убри аҟнытә сразҵааит; Уа Аллаҳ Иԥааимбар, исзеиҭаҳәа уҩызцәеи уареи шәызҵәыуаз? Сҵәыуозҭгьы, сҵәыуон, сҵәыуозҭгьы, сҵәыуон, избан акәзар шәҩыџьагьы шәҵәыуоит'. Умар иҳәеит; Убасҟан Аԥааимбар саллаллаҳу алеихи васаллам аҭак ҟаиҵеит: «Уҩыза аҿыхра аҳасабала иҟаиҵаз агәаанагара, ииашаҵәҟьаны иснарбеит уара усискса иааигәоу аҵла аасҭа еиҳа ишааигәоу», насгьы Аллаҳ иажәа ааишьҭит: «Иақәнагам аԥааимбар иҿаԥхьа абаандаҩцәа рықәыргылара». Ал Анфал ажәеинраала 67- иажәа 'Ишәҭаз аҿыхра азы хымԥада гәаҟра ду шәзықәшәоит' -QS Ал Анфал ажәеинраала 68-. Ҳәарада, аҿыхра, усҟан урҭ рзы изакәантәын ганимаҳ амазара - аибашьра иаанрыжьыз аӷьычрақәа -, убри аҟнытә егьи ашықәс азы Уҳудтәи аибашьра аныҟала, Бадр аибашьраҿы аҿыхра аганахьала иҟарҵаз азы иахьырхәын, убри аҟнытә диан урҭ рҟынтә ҩынҩажәаҩык каҳаит, аибашьраан Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам иҩызцәа иара иҟынтәи иҩны ицеит, иҩ-хаԥыцқәак ԥжәеит, иԥынҵа ԥжәеит, иҿы ашьа леиуан, нас Аллаҳ иажәа ааирԥшит: аӷацәа - Бадртәи аибашьраҿы' -QS Али Имран ажәеинраала 165- иажәа аҟынӡа: «Иҵабыргыҵәҟьаны, Аллаҳ зегьы амч рымоуп». -QS Али Имран ажәеинраала 165- избан акәзар шәара аҿыхра шәгеит'.
Imam Ahmad : 217
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَنْبَأَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي ثَوْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَ لَمْ أَزَلْ حَرِيصًا عَلَى أَنْ أَسْأَلَ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ الْمَرْأَتَيْنِ مِنْ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّتَيْنِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى { إِنْ تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا } حَتَّى حَجَّ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَحَجَجْتُ مَعَهُ فَلَمَّا كُنَّا بِبَعْضِ الطَّرِيقِ عَدَلَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَعَدَلْتُ مَعَهُ بِالْإِدَاوَةِ فَتَبَرَّزَ ثُمَّ أَتَانِي فَسَكَبْتُ عَلَى يَدَيْهِ فَتَوَضَّأَ فَقُلْتُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ مَنْ الْمَرْأَتَانِ مِنْ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّتَانِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى { إِنْ تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا } فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَاعَجَبًا لَكَ يَا ابْنَ عَبَّاسٍ قَالَ الزُّهْرِيُّ كَرِهَ وَاللَّهِ مَا سَأَلَهُ عَنْهُ وَلَمْ يَكْتُمْهُ عَنْهُ قَالَ هِيَ حَفْصَةُ وَعَائِشَةُ قَالَ ثُمَّ أَخَذَ يَسُوقُ الْحَدِيثَ قَالَ كُنَّا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ قَوْمًا نَغْلِبُ النِّسَاءَ فَلَمَّا قَدِمْنَا الْمَدِينَةَ وَجَدْنَا قَوْمًا تَغْلِبُهُمْ نِسَاؤُهُمْ فَطَفِقَ نِسَاؤُنَا يَتَعَلَّمْنَ مِنْ نِسَائِهِمْ قَالَ وَكَانَ مَنْزِلِي فِي بَنِي أُمَيَّةَ بْنِ زَيْدٍ بِالْعَوَالِي قَالَ فَتَغَضَّبْتُ يَوْمًا عَلَى امْرَأَتِي فَإِذَا هِيَ تُرَاجِعُنِي فَأَنْكَرْتُ أَنْ تُرَاجِعَنِي فَقَالَتْ مَا تُنْكِرُ أَنْ أُرَاجِعَكَ فَوَاللَّهِ إِنَّ أَزْوَاجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيُرَاجِعْنَهُ وَتَهْجُرُهُ إِحْدَاهُنَّ الْيَوْمَ إِلَى اللَّيْلِ قَالَ فَانْطَلَقْتُ فَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَقُلْتُ أَتُرَاجِعِينَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ نَعَمْ قُلْتُ وَتَهْجُرُهُ إِحْدَاكُنَّ الْيَوْمَ إِلَى اللَّيْلِ قَالَتْ نَعَمْ قُلْتُ قَدْ خَابَ مَنْ فَعَلَ ذَلِكَ مِنْكُنَّ وَخَسِرَ أَفَتَأْمَنُ إِحْدَاكُنَّ أَنْ يَغْضَبَ اللَّهُ عَلَيْهَا لِغَضَبِ رَسُولِهِ فَإِذَا هِيَ قَدْ هَلَكَتْ لَا تُرَاجِعِي رَسُولَ اللَّهِ وَلَا تَسْأَلِيهِ شَيْئًا وَسَلِينِي مَا بَدَا لَكِ وَلَا يَغُرَّنَّكِ إِنْ كَانَتْ جَارَتُكِ هِيَ أَوْسَمَ وَأَحَبَّ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ مِنْكِ يُرِيدُ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَ وَكَانَ لِي جَارٌ مِنْ الْأَنْصَارِ وَكُنَّا نَتَنَاوَبُ النُّزُولَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَنْزِلُ يَوْمًا وَأَنْزِلُ يَوْمًا فَيَأْتِينِي بِخَبَرِ الْوَحْيِ وَغَيْرِهِ وَآتِيهِ بِمِثْلِ ذَلِكَ قَالَ وَكُنَّا نَتَحَدَّثُ أَنَّ غَسَّانَ تُنْعِلُ الْخَيْلَ لِتَغْزُوَنَا فَنَزَلَ صَاحِبِي يَوْمًا ثُمَّ أَتَانِي عِشَاءً فَضَرَبَ بَابِي ثُمَّ نَادَانِي فَخَرَجْتُ إِلَيْهِ فَقَالَ حَدَثَ أَمْرٌ عَظِيمٌ قُلْتُ وَمَاذَا أَجَاءَتْ غَسَّانُ قَالَ لَا بَلْ أَعْظَمُ مِنْ ذَلِكَ وَأَطْوَلُ طَلَّقَ الرَّسُولُ نِسَاءَهُ فَقُلْتُ قَدْ خَابَتْ حَفْصَةُ وَخَسِرَتْ قَدْ كُنْتُ أَظُنُّ هَذَا كَائِنًا حَتَّى إِذَا صَلَّيْتُ الصُّبْحَ شَدَدْتُ عَلَيَّ ثِيَابِي ثُمَّ نَزَلْتُ فَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ وَهِيَ تَبْكِي فَقُلْتُ أَطَلَّقَكُنَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ لَا أَدْرِي هُوَ هَذَا مُعْتَزِلٌ فِي هَذِهِ الْمَشْرُبَةِ فَأَتَيْتُ غُلَامًا لَهُ أَسْوَدَ فَقُلْتُ اسْتَأْذِنْ لِعُمَرَ فَدَخَلَ الْغُلَامُ ثُمَّ خَرَجَ إِلَيَّ فَقَالَ قَدْ ذَكَرْتُكَ لَهُ فَصَمَتَ فَانْطَلَقْتُ حَتَّى أَتَيْتُ الْمِنْبَرَ فَإِذَا عِنْدَهُ رَهْطٌ جُلُوسٌ يَبْكِي بَعْضُهُمْ فَجَلَسْتُ قَلِيلًا ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَجِدُ فَأَتَيْتُ الْغُلَامَ فَقُلْتُ اسْتَأْذِنْ لِعُمَرَ فَدَخَلَ الْغُلَامُ ثُمَّ خَرَجَ عَلَيَّ فَقَالَ قَدْ ذَكَرْتُكَ لَهُ فَصَمَتَ فَخَرَجْتُ فَجَلَسْتُ إِلَى الْمِنْبَرِ ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَجِدُ فَأَتَيْتُ الْغُلَامَ فَقُلْتُ اسْتَأْذِنْ لِعُمَرَ فَدَخَلَ ثُمَّ خَرَجَ إِلَيَّ فَقَالَ قَدْ ذَكَرْتُكَ لَهُ فَصَمَتَ فَوَلَّيْتُ مُدْبِرًا فَإِذَا الْغُلَامُ يَدْعُونِي فَقَالَ ادْخُلْ فَقَدْ أَذِنَ لَكَ فَدَخَلْتُ فَسَلَّمْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا هُوَ مُتَّكِئٌ عَلَى رَمْلِ حَصِيرٍ ح و حَدَّثَنَاه يَعْقُوبُ فِي حَدِيثِ صَالِحٍ قَالَ رُمَالِ حَصِيرٍ قَدْ أَثَّرَ فِي جَنْبِهِ فَقُلْتُ أَطَلَّقْتَ يَا رَسُولَ اللَّهِ نِسَاءَكَ فَرَفَعَ رَأْسَهُ إِلَيَّ وَقَالَ لَا فَقُلْتُ اللَّهُ أَكْبَرُ لَوْ رَأَيْتَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَكُنَّا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ قَوْمًا نَغْلِبُ النِّسَاءَ فَلَمَّا قَدِمْنَا الْمَدِينَةَ وَجَدْنَا قَوْمًا تَغْلِبُهُمْ نِسَاؤُهُمْ فَطَفِقَ نِسَاؤُنَا يَتَعَلَّمْنَ مِنْ نِسَائِهِمْ فَتَغَضَّبْتُ عَلَى امْرَأَتِي يَوْمًا فَإِذَا هِيَ تُرَاجِعُنِي فَأَنْكَرْتُ أَنْ تُرَاجِعَنِي فَقَالَتْ مَا تُنْكِرُ أَنْ أُرَاجِعَكَ فَوَاللَّهِ إِنَّ أَزْوَاجَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيُرَاجِعْنَهُ وَتَهْجُرُهُ إِحْدَاهُنَّ الْيَوْمَ إِلَى اللَّيْلِ فَقُلْتُ قَدْ خَابَ مَنْ فَعَلَ ذَلِكَ مِنْهُنَّ وَخَسِرَ أَفَتَأْمَنُ إِحْدَاهُنَّ أَنْ يَغْضَبَ اللَّهُ عَلَيْهَا لِغَضَبِ رَسُولِهِ فَإِذَا هِيَ قَدْ هَلَكَتْ فَتَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَقُلْتُ لَا يَغُرُّكِ إِنْ كَانَتْ جَارَتُكِ هِيَ أَوْسَمَ وَأَحَبَّ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْكِ فَتَبَسَّمَ أُخْرَى فَقُلْتُ أَسْتَأْنِسُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ نَعَمْ فَجَلَسْتُ فَرَفَعْتُ رَأْسِي فِي الْبَيْتِ فَوَاللَّهِ مَا رَأَيْتُ فِيهِ شَيْئًا يَرُدُّ الْبَصَرَ إِلَّا أَهَبَةً ثَلَاثَةً فَقُلْتُ ادْعُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنْ يُوَسِّعَ عَلَى أُمَّتِكَ فَقَدْ وُسِّعَ عَلَى فَارِسَ وَالرُّومِ وَهُمْ لَا يَعْبُدُونَ اللَّهَ فَاسْتَوَى جَالِسًا ثُمَّ قَالَ أَفِي شَكٍّ أَنْتَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ أُولَئِكَ قَوْمٌ عُجِّلَتْ لَهُمْ طَيِّبَاتُهُمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا فَقُلْتُ اسْتَغْفِرْ لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ وَكَانَ أَقْسَمَ أَنْ لَا يَدْخُلَ عَلَيْهِنَّ شَهْرًا مِنْ شِدَّةِ مَوْجِدَتِهِ عَلَيْهِنَّ حَتَّى عَاتَبَهُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ
Ҳара иҳаиҳәеит [Абдурраззак] иҳаиҳәеит [Маамар] [Аз Зухри] иҟынтә [Убаидиллаҳ Бин Абдуллаҳ Бин Абу Цаур] иҟынтә [Ибн Аббас] иҟынтә иҳәеит; Сара еснагь [Умар Бин Аль Хатсхаб] дсазҵаауан Аԥааимбар саллаллаҳу алеихи васаллам иҳәса ҩыџьа рзы, Аллаҳ Таала иажәақәа рҿы зыӡбахә ҳәоу: «Шәҩыџьагьы Аллаҳ иахь шәҭабуп ҳәа шәҳәар, усҟан шәҩыџьагьы шәгәы абзиара адкылара иазыхиоуп», -QS At Tahrim also performed the Umar verse 4-, Ҳаџьы дицны, амҩа агәҭаны дыҟанаҵ, Умар ӷбак иманы дааит, саргьы сицны сцеит, нас ицәа ԥиҵәеит, анаҩс сара сахь дааит, инапы ҩбагьы ирықәысҭәеит, нас аҽыӡәӡәара ҟаиҵеит, ҳәа сиазҵааит; Уа Амирул Мукминин, Аԥааимбар саллаллаҳу алеихи васаллам иҳәсақәа ҩыџьа, Аллаҳ иажәақәа рҿы зыӡбахә ҳәоу: «Шәҩыџьагьы Аллаҳ иахь шәҭабуп ҳәа шәҳәар, шәҩыџьагьы шәгәы -абзиара ақәшаҳаҭхарахь инеиуеит» -QS At Tahrim verse 4-? Убри аҟнытә Умар аҭак ҟаиҵеит: «Зеиԥш џьашьахәузеи уара, Ибн Аббас», - иҳәеит Аз Зуҳри; Аллаҳ, Умар Ибн Аббас дызҵааз игәамԥхеит, насгьы уи маӡаны иҟаимҵеит- Умар аҭак ҟаиҵеит; «Лара Ҳафшаҳи Аисиеи роуп». Ибн Аббас иҳәеит; Убасҟан Умар аҳадис аӡбахә аҳәара далагеит, иҳәеит; «Ҳара, Қьуреишьцәа, рыҳәса рҿы амчра змаз жәларын, нас Медина ҳаннеи, зыҳәса рхацәа рҿы амчра змаз жәларк ҳаԥшааит, ҳаҳәсагьы рҳәса ирҿыԥшуан ҳәа ҳҳәар ҳалшоит», — иҳәеит Умар; «Уи аамҭазы сыҩны Бани Умаиа Бин Заид ақыҭа Авали аҭыԥ аҿы иҟан, ҽнак зны схатә ҩыза сгәы ԥжәеит, аха дышсыҿагылаз еилкаахеит, убри аҟнытә лҿагылара мап ацәыскит, убри аҟнытә дсазҵааит; «Сара сзықәҿызҭыз мап зацәышәкуазеи, Аллаҳ ихьӡала Аԥааимбар иҳәсақәагьы иҿагылеит, ҽнак зны урҭ рҟынтә аӡәы ахәылбыҽханӡа дицәыхараны дыҟан». Умар иҳәеит; нас сцаны Ҳафшаҳ иахь снеины сиазҵааит; Уара Аллаҳ Иԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам уиҿагылазма? Иара аҭак ҟаиҵеит; «Иаҳҳәап» ҳәа ҩаԥхьа сҵааит; — Шәара шәҟынтә аӡәы ҽынла уахынла уи дацәыхараны дыҟоума? Иара аҭак ҟаиҵеит; «Иаҳҳәап» сҳәеит; Шәара шәҟынтә абри аҩыза ҟазҵо зегьы рзы ԥхасҭоуп, шәара шәҟынтә аӡәы Аллаҳ игәыԥжәара дацәихьчар илшома, избан акәзар Иԥааимбар шәара шәгәы ԥжәаны дыҟан, насгьы иара дыԥсит, Аллаҳ Иԥааимбар шәиҿагыланы шәымҿагылан, шәара шәзыҳәан ҳәа акгьы ҟашәымҵан. Аллаҳ Иԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам. Ииҳәарц ииҭахыз Аисиа лакәын, иҳәеит Умар; «Сара Ансарцәа рҟынтә ҩызак дсыман, ҳара ҳҽеиҭныԥсахланы Расулуллаҳ саллаллаҳу алеиҳи васаллам ҳҭаауан, ҽнак иара дыҟан, ҽнак саргьы сыҟан, нас ажәабжьқәеи егьырҭ ауадаҩрақәеи рыла дысзааит, саргьы убасҵәҟьа иара иахь сцеит». Умар иҳәеит; — Гассан иӡбахә ҳҳәеит, ҳара ҳаибашьразы аҽыуаҩцәа дырхиеит ҳәа. Ҽнак зны сасра иҟаз сҩыза - Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам - Иша аамҭазы дааны сышә днақәыӷәӷәеит, нас дсыԥхьеит, сара сдәылҵны сиԥылеит, нас иҳәеит; 'Дараӡа ахҭыс ду ҟалеит'. Сара сҵааит; — Иааугозеи, Гассан иажәабжьқәа рзы? Иара аҭак ҟаиҵеит; «Мааи, ажәабжь уи аҵкысгьы идууп, еиҳагьы иаууеит, ҳәарада, Аллаҳ Иԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам иԥҳәыс дижьеит ҳәа ажәабжь». Убри аҟнытә исҳәеит; — Ҳафшаҳ лзы уи башахеит, цәыӡуп, уаанӡагьы абри аҩыза ҟалар ҳәа сгәы иаанагон, — ҳәа ашьыжьтәи аныҳәа саналга ашьҭахь сышәҵатәқәа шьҭысхны сара сахь снеит. Ҳафшаҳ сиқәшәеит, дыҵәыуозшәа збеит, убри аҟнытә сиазҵааит; — Аԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам хшыҩла мап шәцәикма? Иара аҭак ҟаиҵеит; — Издыруам, уажәы имацара аӡыржәырҭаҿы дыҟоуп. Убас ала, Аллаҳ Иԥааимбар имаҵуҩы еиқәаҵәа сиқәшәан, исҳәеит; Умар изы азин уиҳәа, нас аусзуҩы дааҩналт, нас ҩаԥхьа даадәылҵын, иҳәеит; «Сара уи изеиҭасҳәеит, аха иара дҭынчхеит». Нас аминбар ахь снеин, ауаа рацәа рыкәша-мыкәша итәан, урҭ рҟынтә џьоукы ҵәыуон, убри аҟнытә ԥыҭрак стәан, аха сзықәшәаз саиааит, убри аҟнытә Аллаҳ Иԥааимбар имаҵзуҩы сиқәшәеит, насгьы исҳәеит; — Умар изы азин уиҳәа, — нас дааҩналан, дысԥыларц ддәылҵын, иҳәеит; «Сара уи изеиҭасҳәеит, аха иара дҭынчуп». Нас сдәылҵны аминбар сықәтәеит аха сызхызгаз схы иасырхәеит, убри аҟнытә ҩаԥхьа аусзуҩы иахь сцаны исҳәеит; «Умар азин уиҳәа». Нас дыҩналт, дхынҳәны сара сахь даадәылҵын, иҳәеит; «Сара уи изеиҭасҳәеит, аха иара дҭынчхеит». Аҵыхәтәаны сцеит, аха иаалырҟьаны аусзуҩы дсыԥхьан исеиҳәеит; — Уҩнал, азин уиҭеит. Убри аҟнытә сара сыҩныҵны, Расулуллаҳ саллаллаҳу алеиҳи васаллам аԥсшәа иасҳәеит, ашәҵатәы зқәыз ацәардаӷәы данақәтәаз. Аҳадис Салиҳ аҟынтәи ҳара иҳаиҭеиҳәеит. «Аԥааимбар ицәеижь аганахьала ашьҭа ааннажьыртә еиԥш иаԥҵоу ацәарҭәа дшаҵагылаз», - ҳәа сҵааит сара – Умар; Уа Аллаҳ Иԥааимбар, уԥҳәыс длылҵхьоума? Ихы ҩышьҭыхны исеиҳәеит; 'Мап,' нас сара сҳәеит аткбир 'Аллаҳу Акбар - Аллаҳ дуӡӡоуп -, уара, Аллаҳ Иԥааимбар, ҳаубазар, ҳара Қьуреишьцәа рҳәса рҿы амчра змаз жәларын, аха Медина ҳаннеи ашьҭахь ҳара иҳаԥшааит жәларк зҳәсақәа рхацәа рҿы амчра змаз, ҳҳәсақәа рҳәса ирҿыԥшуан ҳәа ҳҳәар ҳалшоит, усҟан сара сзы Сара лҿагылара мап ацәыскит, убри аҟнытә дсазҵааит; Сара сзықәҿызҭыз мап зацәышәкуазеи, Аллаҳ ихьӡала Аԥааимбар иҳәсақәагьы иҿагылеит, ҽнак урҭ руаӡәк ахәылбыҽханӡа дицәыхараны дыҟан. Убри аҟнытә исҳәеит; «Ииашаҵәҟьаны, урҭ рҟынтә абас ҟазҵо зегьы рзы ԥхасҭоуп, ԥхасҭахоит, урҭ рҟынтә аӡәы Иԥааимбар игәыԥжәара иахҟьаны Аллаҳ игәыԥжәара дацәыхьчазҭгьы, усҟан ииашаҵәҟьаны дҭахон», - ҳәа Расулуллаҳ шаллаллаҳу алеиҳи васаллам дыԥышәырччеит, сҳәеит; Уа Аллаҳ Иԥааимбар, Ҳафшаҳ сиқәшәеит, исҳәеит; «Уҩыза уара уаасҭа дыԥшӡазар, Аллаҳ иԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам еиҳа бзиа дибозар, умыҵашьыцын», - ҳәа ҩаԥхьа дааԥышәарччеит, сара сҳәеит; «Азин сыҭ, Аллаҳ Иԥааимбар». Аԥааимбар аҭак ҟаиҵеит: «Иаҳҳәап». Нас стәаны схы аҩны ахаҿы ишьҭысхит, нас Аллаҳ иныс, х-цәак рыда сыблақәа зхызхуаз акгьы сымбеит, убри аҟнытә исҳәеит; «Уа Аллаҳ Иԥааимбар, уумма аҭбаара азы Анцәа уиҳәа, избан акәзар аперсцәеи аурымцәеи Аллаҳ имҵахырхәозаргьы, урҭ рзы аҭбаара ҟарҵеит». Итәарҭа ириашаны иҳәеит: «Уа Ибнул Хатсхаб, гәыҩбара умоума, урҭ адунеитә ԥсҭазаараҿы рыгәахәарақәа зхыццакуа жәларуп». Сара исҳәеит; «Санажь, Аллаҳ Иԥааимбар», ҳәа, мызкы иҳәса рахь дшымнеиуа аҭоуба ҟаиҵахьан, избан акәзар урҭ дрызгәааит, убри аҟнытә Аллаҳ диқәыӡбеит».
Imam Ahmad : 218
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنِي يُونُسُ بْنُ سُلَيْمٍ قَالَ أَمْلَى عَلَيَّ يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ الْأَيْلِيُّ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيِّ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ كَانَ إِذَا نَزَلَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوَحْيُ يُسْمَعُ عِنْدَ وَجْهِهِ دَوِيٌّ كَدَوِيِّ النَّحْلِ فَمَكَثْنَا سَاعَةً فَاسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ زِدْنَا وَلَا تَنْقُصْنَا وَأَكْرِمْنَا وَلَا تُهِنَّا وَأَعْطِنَا وَلَا تَحْرِمْنَا وَآثِرْنَا وَلَا تُؤْثِرْ عَلَيْنَا وَارْضَ عَنَّا وَأَرْضِنَا ثُمَّ قَالَ لَقَدْ أُنْزِلَتْ عَلَيَّ عَشْرُ آيَاتٍ مَنْ أَقَامَهُنَّ دَخَلَ الْجَنَّةَ ثُمَّ قَرَأَ عَلَيْنَا { قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ } حَتَّى خَتَمَ الْعَشْرَ
Иҳаиҳәеит [Абдурраззак] исеиҳәеит [Иунус Бин Сулеим] иҳәеит; диктатура ҟаиҵеит [Иунус Бин Иазид Аль Аили] [Ибну Шиҳаб] иҟынтә [Урва Бин Аз Зубаир] иҟынтә [Абдурраҳман Бин Абдул Қари] иҟынтә иҳәеит; Сара исаҳаит [Умар Бин Аль Хатхаб] иҳәоз; Аллаҳ Иԥааимбар (саллаллаҳ алейҳи алейҳи ва саллам) агәаҳәара аниоу, ихы-иҿы аҟәаҟәа абжьы еиԥш абжьы геит, убри аҟнытә ҳара ԥыҭрак ҳаԥшра ҳаҟәыҵит, нас ақьыбла дазыԥшын, инапқәа ҩбагьы ҩышьҭыхны АЛЛАҲУММА ЗИДННАА УАЛААУААТУАКУШНА ҳәа дныҳәон ТУХИНАА УАЛАА ТАХРИМНАА УА ААТСИРНАА УАЛАА ТУ'ЦИР 'АЛАИНАА УАРДЛА 'АННАА УА АРДЛИНАА - Уа Аллаҳ, ҳацҵа, ҳацәумгалан, ҳахьӡ-уԥша ҳаҭаны, ҳалазырҟәын, ҳаҭаны, ҳгәырӷьаҵәа, ҳаиааины, ҳаиааины ҳаӷацәа ҳрыцҳамшьан иҳәеит: «Жәа-жәеинраалак сзаадыртит, урҭ назыгӡо ажәҩан дҭалоит». Нас ҳаԥхьеит: «Иҵабыргыҵәҟьаны, насыԥ рымоуп азхаҵаҩцәа» -QS Al Mukminun: 1-10-'.
Imam Ahmad : 219
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَنْبَأَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي عُبَيْدٍ مَوْلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ أَنَّهُ شَهِدَ الْعِيدَ مَعَ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَصَلَّى قَبْلَ أَنْ يَخْطُبَ بِلَا أَذَانٍ وَلَا إِقَامَةٍ ثُمَّ خَطَبَ فَقَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ صِيَامِ هَذَيْنِ الْيَوْمَيْنِ أَمَّا أَحَدُهُمَا فَيَوْمُ فِطْرِكُمْ مِنْ صِيَامِكُمْ وَعِيدُكُمْ وَأَمَّا الْآخَرُ فَيَوْمٌ تَأْكُلُونَ فِيهِ مِنْ نُسُكِكُمْ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ حَدَّثَنَا الزُّهْرِيُّ عَنْ سَعْدِ بْنِ أَبِي عُبَيْدٍ مَوْلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَزْهَرَ قَالَ شَهِدْتُ الْعِيدَ مَعَ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ
Ҳара иҳаиҳәеит [Абдурраззак] иҳаиҳәеит [Ма'мар] [Аз Зухри] иҟынтә [Абу Убаид, Абдурраҳман Бин Ауф имаҵуҩы] иҟынтә [Умар Бин Аль Хатсхаб] дицны Ацхырааратә ныҳәа шаҳаҭс дшыҟаз, нас Умар аныҳәа ҟаиҵеит гамат ажәаҳәара ҟаиҵаанӡа, насгьы аныҳәара ҟаиҵеит. иҳәеит; Уа ауаа, ииашаҵәҟьаны, Аллаҳ Иԥааимбар саллаллаҳу алеиҳи васаллам абарҭ аҩымшк рзы ачгара мап ацәикит, урҭ рҟынтә акы шәчгара анышәԥырҵуеи шәныҳәамш аҽны ауп, егьи шәара ишәшьыз акәац анышәфо амш азы ауп». Иҳаиҳәеит [Иақәыб] Иҳаиҳәеит [саб] [Муҳаммад Бин Исҳақ] иҟынтә Иҳаиҳәеит [Аз Зуҳри] [Саад Бин Абу Убеид, Абдурраҳман Бин Азҳар имаҵуҩы] иҟынтә иҳәеит; «Сара Умар Бин Аль Хатсхаб сицны «Аид» аныҳәа сахәаԥшит, нас хыхь зыӡбахә ҳәаз аҳадис аӡбахә иҳәеит.
Imam Ahmad : 220
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَبَّلَ الْحَجَرَ ثُمَّ قَالَ قَدْ عَلِمْتُ أَنَّكَ حَجَرٌ وَلَوْلَا أَنِّي رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبَّلَكَ مَا قَبَّلْتُكَ
Иҳаиҳәеит [Абдурраззак] [Абдуллаҳ Бин Умар] [Нафи] иҟынтә [Ибн Умар] иҳаиҳәеит [Умар] Ахаҳә Еиқәа дшагәӡыз, нас иҳәеит; «Иашаҵәҟьаны издыруеит, уара ахаҳә мацара шуакәу, Расулуллаҳ саллаллаҳу алеиҳи васаллам дугәыдкыланы дсымбазҭгьы, хымԥада дугәыдкылаӡомызт».