Imam Ibnu Majah (الامام ابن ماجه) - 4332 Hadith

Hadith

Imam Ibnu Majah : 81

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ عُثْمَانَ مَوْلَى أَبِي بَكْرٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّهُ دَخَلَ عَلَى عَائِشَةَ فَذَكَرَ لَهَا شَيْئًا مِنْ الْقَدَرِ فَقَالَتْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ تَكَلَّمَ فِي شَيْءٍ مِنْ الْقَدَرِ سُئِلَ عَنْهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَمَنْ لَمْ يَتَكَلَّمْ فِيهِ لَمْ يُسْأَلْ عَنْهُقَالَ أَبُو الْحَسَنِ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَاهُ حَازِمُ بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شَيْبَانَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ عُثْمَانَ فَذَكَرَ نَحْوَهُ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވެފައިވާ ކަމަށް، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މާލިކް ބިން އިސްމާޢީލް] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވި، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔަޙްޔާ ބިން ޢުޘްމާން] އަބޫބަކުރުގެ ކުރީގެ އަޅާއަށް ވާރިދުވެފައި އޮތީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އެއީ އަޅުގަނޑުމެން [ޔަޙްޔާ ބިން ޢަބްދުالله ބިން އަބޫ މުލައިކާ] އަށް [އޭނާގެ ބައްޕަގެ ފަރާތުން] ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި އެއްފަހަރަކު [އައިޝާ] އާއި ބައްދަލުވެ ތަޤްދީރާ ގުޅުންހުރި ކަމެއް ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އެހެންކަމުން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވާ އަޑު އިވިއްޖެއެވެ. އަދި އެކަމާ ބެހޭގޮތުން މަޝްވަރާ ނުކުރާ މީހަކު ދެން ޖަވާބުދާރީ ނުކުރެވޭނެއެވެ'. އަބުލް ޙަސަން އަލް ޤަޞްތާން ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ؛ އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެގެންވާ ޙާޒިމް ބިން ޔަޙްޔާ ވިދާޅުވި، އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް ޢަބްދުލްމާލިކް ބިން ޝައިބާން ވިދާޅުވި، އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ޔަޙްޔާ ބިން ޢުޘްމާނަށް ރިވާވެގެންވާ ކަމެކެވެ. ދެން މަތީގައިވާ ޙަދީޘްގައިވާ ފަދައިން ބަޔާންކުރެއްވިއެވެ.

Hadith

Imam Ibnu Majah : 82

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ أَبِي هِنْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى أَصْحَابِهِ وَهُمْ يَخْتَصِمُونَ فِي الْقَدَرِ فَكَأَنَّمَا يُفْقَأُ فِي وَجْهِهِ حَبُّ الرُّمَّانِ مِنْ الْغَضَبِ فَقَالَ بِهَذَا أُمِرْتُمْ أَوْ لِهَذَا خُلِقْتُمْ تَضْرِبُونَ الْقُرْآنَ بَعْضَهُ بِبَعْضٍ بِهَذَا هَلَكَتْ الْأُمَمُ قَبْلَكُمْقَالَ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو مَا غَبَطْتُ نَفْسِي بِمَجْلِسٍ تَخَلَّفْتُ فِيهِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا غَبَطْتُ نَفْسِي بِذَلِكَ الْمَجْلِسِ وَتَخَلُّفِي عَنْهُ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެފައި އޮތީ [ޢަލީ ބިން މުޙައްމަދު] ވިދާޅުވެފައި، އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެފައި ވެއެވެ [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] ވިދާޅުވެފައި، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ދާއޫދު ބިން އަބޫ ހިންދަށް] [ޢަމްރު ބިން ޝުޢަޢިބު] ގެ އަރިހުން [އޭނާގެ ބައްޕަގެ] އަތުން [ކާފަގެ] ކިބައިން ރިވާކުރައްވާފައިވެއެވެ. اللَّه ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ނުކުމެވަޑައިގަތީ ތަޤްދީރާމެދު ޖަދަލުކުރަމުން ދިޔަ އެކަލޭގެފާނުގެ އަޞްޙާބީންނާ ބައްދަލުކުރުމަށެވެ. އެހެންކަމުން ރުޅިވެރިކަމުގެ ސަބަބުން އޭނާގެ މޫނުމަތި އަނބު ފަދަ ކަހަލައެވެ. އެއަށްފަހު އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ: ‘ތިބާއަށް އަމުރު ކުރެވުނީ މިކަމުގެ ސަބަބުންތޯ ނުވަތަ އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. ތިބާ ޤުރުއާނުގެ ބަޔަކާއި އަނެއް ބަޔަކާ ކުރިމަތިލައެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން ތިޔަބައިމީހުންގެ ކުރިން ތިބި މީހުން ނައްތާލެވުނެވެ'. އޭނާ - ވާހަކަ ކިޔައިދޭ މީހާ - ބުންޏެވެ؛ ޢަބްދުالله ބިން ޢަމްރު ދެން ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އަދި އެ މަޖިލީހުގައި އަހަރެން ނެތުމުން އަހަރެން އަމިއްލަ ނަފްސާއި މެދު ކިހާ ރުޅިގަދަވާނެ ހެއްޔެވެ'.

Hadith

Imam Ibnu Majah : 83

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي حَيَّةَ أَبُو جَنَابٍ الْكَلْبِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا عَدْوَى وَلَا طِيَرَةَ وَلَا هَامَةَ فَقَامَ إِلَيْهِ رَجُلٌ أَعْرَابِيٌّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ الْبَعِيرَ يَكُونُ بِهِ الْجَرَبُ فَيُجْرِبُ الْإِبِلَ كُلَّهَا قَالَ ذَلِكُمْ الْقَدَرُ فَمَنْ أَجْرَبَ الْأَوَّلَ

އަޅުގަނޑުމެން [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އާއި [ޢަލީ ބިން މުޙައްމަދު] އަށް ވެސް ރިވާވެގެންވެއެވެ؛ އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެގެންވާ އެއްޗެއް [ވާކީޢު] ވިދާޅުވެފައި ވާއިރު، އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔަޙްޔާ ބިން އަބޫޙައްޔަޙް އަބޫ ޖަނަބް އަލް ކަލްބީ] [އޭނާގެ ބައްޕަގެ] ކިބައިން [އިބްނު ޢުމަރުގެ އަތުން] ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އެހެންކަމުން ބަދުޢީ ޢަރަބިއަކު ތެދުވެ ބުންޏެވެ؛ 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، ކަލޭގެފާނުގެ ނަޒަރަކީ ކޮބައިތޯ، ޖަމަލަކަށް ކަށިގަނޑު ހުންނައިރު، ދެން ހުރިހާ ޖަމަލަކަށް ވެސް ކަތިވަޅި ޖެހިފައިވޭތޯއެވެ؟' އޭނާ ޖަވާބު ދިނީ: 'އެ ހުރިހާ ކަމެއް ކަނޑައެޅިފައި އޮތީ، -ނުވާނަމަ- ދެން ފުރަތަމަ ޖަމަލަށް ބަލި ޖެހުނީ ކާކު ހެއްޔެވެ؟'

Hadith Corroboration (55)

Hadith

Imam Ibnu Majah : 84

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ عِيسَى الْجَرَّارُ عَنْ عَبْدِ الْأَعْلَى بْنِ أَبِي الْمُسَاوِرِ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَلَمَّا قَدِمَ عَدِيُّ ابْنُ حَاتِمٍ الْكُوفَةَ أَتَيْنَاهُ فِي نَفَرٍ مِنْ فُقَهَاءِ أَهْلِ الْكُوفَةِ فَقُلْنَا لَهُ حَدِّثْنَا مَا سَمِعْتَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا عَدِيَّ ابْنَ حَاتِمٍ أَسْلِمْ تَسْلَمْ قُلْتُ وَمَا الْإِسْلَامُ فَقَالَ تَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ وَتُؤْمِنُ بِالْأَقْدَارِ كُلِّهَا لِخَيْرِهَا وَشَرِّهَا حُلْوِهَا وَمُرِّهَا

ޢަލީ ބިން މުޙައްމަދު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައި ވާއިރު، ޔަޙްޔާ ބިން ޢީސާ އަލްޖައްރާރު ޝަޢުބީގެ އަރިހުން ޢަބްދުލްޢަޢުލާ ބިން އަބޫލްމުޞަވީރުގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އަހަރެން އޭނާއާ ސުވާލުކުރީމެވެ: އިސްލާމްދީނަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟ އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވިއެވެ.

Hadith

Imam Ibnu Majah : 85

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَسْبَاطُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ يَزِيدَ الرِّقَاشِيِّ عَنْ غُنَيْمِ بْنِ قَيْسٍ عَنْ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَثَلُ الْقَلْبِ مَثَلُ الرِّيشَةِ تُقَلِّبُهَا الرِّيَاحُ بِفَلَاةٍ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުﷲ ބިން ނޫމައިރު] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވެފައިވާ ކަމަށް، އަޅުގަނޑުމެން [އަސްބަތު ބިން މުޙައްމަދު] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.

Hadith

Imam Ibnu Majah : 86

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا خَالِي يَعْلَى عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي جَارِيَةً أَعْزِلُ عَنْهَا قَالَ سَيَأْتِيهَا مَا قُدِّرَ لَهَا فَأَتَاهُ بَعْدَ ذَلِكَ فَقَالَ قَدْ حَمَلَتْ الْجَارِيَةُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا قُدِّرَ لِنَفْسٍ شَيْءٌ إِلَّا هِيَ كَائِنَةٌ

އަޅުގަނޑުމެން [ޢަލީ ބިން މުޙައްމަދު] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި، އަހަރެންގެ ދޮންބައްޕަ [ޔަޢުލާ] [ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން [ސަލީމް ބިން އަބޫ އަލްޖަޢުދު] ގެ އަރިހުން [އަލްއަޢްމާސީ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، އަންޞާރުގެ މީހަކު ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހަށް އައިސް އެދުނެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ: 'އެކަމަނާއަށް ކަނޑައެޅިފައިވާ ކަމެއް ވާނެ އެވެ.' އޭގެ ދުވަސްކޮޅެއް ފަހުން އަނެއްކާވެސް އައިސް ބުންޏެވެ: 'އަޅުގަނޑު ބަނޑުބޮޑު!' ފަހެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.

Hadith

Imam Ibnu Majah : 87

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عِيسَى عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ ثَوْبَانَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزِيدُ فِي الْعُمْرِ إِلَّا الْبِرُّ وَلَا يَرُدُّ الْقَدَرَ إِلَّا الدُّعَاءُ وَإِنَّ الرَّجُلَ لَيُحْرَمُ الرِّزْقَ بِخَطِيئَةٍ يَعْمَلُهَا

އަޅުގަނޑުމެން [ޢަލީ ބިން މުޙައްމަދު] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވެފައިވާ ކަމަށް، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ވާކީޢް] އަށް [ސުފްޔާންގެ] ކިބައިން [ޢަބްދުالله ބިން ޢީސާ] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުالله ބިން އަބީ އަލްޖަޢުދު] ގެ އަރިހުން [ޞައުބާން] ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ކަމަށް އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.

Hadith Corroboration (5)

Hadith

Imam Ibnu Majah : 88

حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا عَطَاءُ بْنُ مُسْلِمٍ الْخَفَّافُ قَالَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ سُرَاقَةَ بْنِ جُعْشُمٍ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ الْعَمَلُ فِيمَا جَفَّ بِهِ الْقَلَمُ وَجَرَتْ بِهِ الْمَقَادِيرُ أَمْ فِي أَمْرٍ مُسْتَقْبَلٍ قَالَ بَلْ فِيمَا جَفَّ بِهِ الْقَلَمُ وَجَرَتْ بِهِ الْمَقَادِيرُ وَكُلٌّ مُيَسَّرٌ لِمَا خُلِقَ لَهُ

އަޅުގަނޑުމެން [ޙިޝާމް ބިން ޢައްމާރު] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވި ވާހަކަ، އަޅުގަނޑުމެން [ޢަތޯ` ބިން މުސްލިމް އަލް ޚައްފާފް] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ؛ އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވެފައިވަނީ [މުޖާހިދު] އާއި [ސޫރަޤަތު ބިން ޖޫސީމް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްއަޢުމާސީއަށް] ރިވާވެގެންވެއެވެ؛ އަހަރެން އަހާލީމެވެ؛ 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަމަލަކީ ހިކިފައިވާ ގަލަމަކުން ލިޔެވިފައިވާ އަދި ކުރިން ފާސްވެފައިވާ އަމުރެއްތޯ ނުވަތަ ކުރިއަށް އޮތްތަނުގައި ލިޔެވިފައިވާ ކަމެއް ހެއްޔެވެ؟' އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވިއެވެ: 'ހަމަކަށަވަރުން އެއީ ހިކިފައިވާ ގަލަމަކާއި ކުރިން ފާސްވެފައިވާ އަމުރަކުން ލިޔެވިފައިވާ އެއްޗެއް ކަމަށާއި، އެކަމަށްޓަކައި އުފެދިފައިވާ އެއްޗަކާ އެއްގޮތަށް ހުރިހާ ކަމެއް ފަސޭހަ ކުރެވިފައިވާ އެއްޗެކެވެ.'

Hadith

Imam Ibnu Majah : 89

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُصَفَّى الْحِمْصِيُّ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ بْنُ الْوَلِيدِ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ مَجُوسَ هَذِهِ الْأُمَّةِ الْمُكَذِّبُونَ بِأَقْدَارِ اللَّهِ إِنْ مَرِضُوا فَلَا تَعُودُوهُمْ وَإِنْ مَاتُوا فَلَا تَشْهَدُوهُمْ وَإِنْ لَقِيتُمُوهُمْ فَلَا تُسَلِّمُوا عَلَيْهِمْ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުޞައްފާ އަލް ހިމްޝީ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ބަޤިއްޔާ ބިން އަލް ވަލީދު] [އަލް އައުޒާޢީ] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޖުރައިޖު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޒުބައިރު] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު ބިން ޢަބްދުالله] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި ގޮތުގައި، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ الله ގެ އަމުރަށް އިންކާރު ކުރާށެވެ. އެމީހުން ބަލިވެއްޖެނަމަ އެމީހުންނަށް ޒިޔާރަތް ނުކުރައްވާށެވެ، މަރުވެއްޖެނަމަ ހިތާމަ ނުކުރާށެވެ، އަދި އެމީހުންނާ ބައްދަލުވެއްޖެނަމަ ސަލާމް ނުކުރައްވާށެވެ.'

Hadith

Imam Ibnu Majah : 90

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَا إِنِّي أَبْرَأُ إِلَى كُلِّ خَلِيلٍ مِنْ خُلَّتِهِ وَلَوْ كُنْتُ مُتَّخِذًا خَلِيلًا لَاتَّخَذْتُ أَبَا بَكْرٍ خَلِيلًا إِنَّ صَاحِبَكُمْ خَلِيلُ اللَّهِ قَالَ وَكِيعٌ يَعْنِي نَفْسَهُ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަލީ ބިން މުޙައްމަދު] ރިވާވެގެންވަނީ އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވި ވާހަކަ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ވާކީޢް] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ރައްޓެއްސަކު ގެންދިއުމުގެ ހުއްދަ ލިބިއްޖެނަމަ އަބޫބަކުރު އަހަރެންގެ އެކުވެރިއެއްގެ ގޮތުގައި ނަގާނަމެވެ. ހަމަކަށަވަރުން ތިޔަބައިމީހުންގެ މި އެކުވެރިޔާއަކީ الله ގެ ރަޙްމަތްތެރިޔާއެވެ'. ވާކީ' ބުންޏެވެ؛ 'އޭނާ މާނަކުރީ އަމިއްލައަށް'.

Hadith Corroboration (32)

Hadith

Imam Ibnu Majah : 91

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ قَالَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا نَفَعَنِي مَالٌ قَطُّ مَا نَفَعَنِي مَالُ أَبِي بَكْرٍ فَبَكَى أَبُو بَكْرٍ وَقَالَ هَلْ أَنَا وَمَالِي إِلَّا لَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ

އެއީ އަޅުގަނޑުމެން [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އާއި [ޢަލީ ބިން މުޙައްމަދު] އަށް ރިވާވެގެންވާ އެއްޗެއް ކަމުގައި ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ؛ އެއީ އަޅުގަނޑުމެން [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] އަށް ރިވާވެގެންވާ ކަމެކެވެ. އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްއަޢުމާސީއަށް] [އަބޫ ޞާލިޙް] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެކެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަހަރެންނާއި އަހަރެންގެ މުދަލަކީ ތިބާގެ އެއްޗެއް ނޫން ހެއްޔެވެ؟'

Hadith

Imam Ibnu Majah : 92

حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الْحَسَنِ بْنِ عُمَارَةَ عَنْ فِرَاسٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ الْحَارِثِ عَنْ عَلِيٍّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ سَيِّدَا كُهُولِ أَهْلِ الْجَنَّةِ مِنْ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ إِلَّا النَّبِيِّينَ وَالْمُرْسَلِينَ لَا تُخْبِرْهُمَا يَا عَلِيُّ مَا دَامَا حَيَّيْنِ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޙިޝާމް ބިން ޢައްމާރު] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވެފައި ވާއިރު، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުފްޔާން] އަށް [އަލްޙަސަން ބިން ޢުމަރާ] ގެ ފަރާތުން [ފިރާސް] ގެ އަރިހުން [އަޝް ޝަޢުބީ] ގެ އަރިހުން [އަލްޙަރީޘް] ގެ އަރިހުން [ޢަލީ] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އޭ ޢަލީ، އެމީހުން ދިރިތިބިހާ ހިނދަކު އެމީހުންނަށް ނުބުނާށެވެ.'

Hadith

Imam Ibnu Majah : 93

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ وَعَمْرُو بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ عَطِيَّةَ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَهْلَ الدَّرَجَاتِ الْعُلَى يَرَاهُمْ مَنْ أَسْفَلَ مِنْهُمْ كَمَا يُرَى الْكَوْكَبُ الطَّالِعُ فِي الْأُفُقِ مِنْ آفَاقِ السَّمَاءِ وَإِنَّ أَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ مِنْهُمْ وَأَنْعَمَا

އަޅުގަނޑުމެން [ޢަލީ ބިން މުޙައްމަދު] އާއި [ޢަމްރު ބިން ޢަބްދުﷲ] އަށް ވެސް ރިވާވެގެންވެއެވެ؛ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [ވާކީޢު] ވިދާޅުވެފައި، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްއަޢްމާޝް] ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [ޢަތިއްޔާ ބިން ސަޢުދު] އިން [އަބޫ ސަޢީދު އަލް ޚުދުރީ] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އަދި ހަމަކަށަވަރުން، މި ނިޢުމަތް ލިބުނު މީހުންގެ ތެރޭގައި އަބޫބަކުރު އާއި ޢުމަރު ހިމެނެއެވެ.'

Hadith

Imam Ibnu Majah : 94

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُؤَمَّلٌ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ مَوْلًى لِرِبْعِيِّ بْنِ حِرَاشٍ عَنْ رِبْعِيِّ بْنِ حِرَاشٍ عَنْ حُذَيْفَةَ بْنِ الْيَمَانِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَا أَدْرِي مَا قَدْرُ بَقَائِي فِيكُمْ فَاقْتَدُوا بِاللَّذَيْنِ مِنْ بَعْدِي وَأَشَارَ إِلَى أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ

[ޢަލީ ބިން މުޙައްމަދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ، [ވާކީޢު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނެވެ. އަދި އެހެން ސަފުހާއެއްގައިވާ ގޮތުންނެވެ. [މުޙައްމަދު ބިން ބަޝްޔާރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ، [މުޢާމަލް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ، ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ސުފްޔާން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ [ޢަބްދުލްމާލިކް ބިން ޢުމައިރު] ގެ އަރިހުން [ރިބްޢީ ބިން ހިރާސްގެ ކުރީގެ އަޅުން] ގެ އަރިހުން [ރިބްޢީ ބިން ހިރާސް] ގެ އަރިހުން [ހުދައިފާ ބިން އަލް ޔަމަނުން] އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އެއަށްފަހު އޭނާ އިޝާރާތް ކުރެއްވީ އަބޫބަކުރު އާއި ޢުމަރުއަށެވެ.

Hadith

Imam Ibnu Majah : 95

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ عُمَرَ بْنِ سَعِيدِ بْنِ أَبِي حُسَيْنٍ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ يَقُولُلَمَّا وُضِعَ عُمَرُ عَلَى سَرِيرِهِ اكْتَنَفَهُ النَّاسُ يَدْعُونَ وَيُصَلُّونَ أَوْ قَالَ يُثْنُونَ وَيُصَلُّونَ عَلَيْهِ قَبْلَ أَنْ يُرْفَعَ وَأَنَا فِيهِمْ فَلَمْ يَرُعْنِي إِلَّا رَجُلٌ قَدْ زَحَمَنِي وَأَخَذَ بِمَنْكِبِي فَالْتَفَتُّ فَإِذَا عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ فَتَرَحَّمَ عَلَى عُمَرَ ثُمَّ قَالَ مَا خَلَّفْتُ أَحَدًا أَحَبَّ إِلَيَّ أَنْ أَلْقَى اللَّهَ بِمِثْلِ عَمَلِهِ مِنْكَ وَايْمُ اللَّهِ إِنْ كُنْتُ لَأَظُنُّ لَيَجْعَلَنَّكَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مَعَ صَاحِبَيْكَ وَذَلِكَ أَنِّي كُنْتُ أَكْثَرُ أَنْ أَسْمَعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ذَهَبْتُ أَنَا وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَدَخَلْتُ أَنَا وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَخَرَجْتُ أَنَا وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ فَكُنْتُ أَظُنُّ لَيَجْعَلَنَّكَ اللَّهُ مَعَ صَاحِبَيْكَ

ޢަލީ ބިން މުޙައްމަދު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި، ޔަޙްޔާ ބިން އާދަމް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި، އިބްނު މުބާރަކް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ ޢުމަރު ބިން ސަޢީދު ބިން އަބޫ ޙުސައިންގެ އަރިހުން އިބްނު އަބޫ މުލައިކާގެ އަރިހުން ކަމަށާއި އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ: އިބްނު އައްބާސް ވިދާޅުވާ އަޑު އިވުނެވެ: އުމަރު އެނދުގައި އޮށޯވެވަޑައިގަތުމުން މީސްތަކުން އޭނާ ކަފުންކޮށް، ދުޢާކޮށް ދުޢާކޮށް، ނުވަތަ އިބްނު ޢައްބާސް ވިދާޅުވި އެވެ އޭނާ އުފުލުމުގެ ކުރިން އޭނާއަށްޓަކައި ދުޢާކުރިއިރު، އަހަރެންވެސް އެވަގުތު އެމީހުންގެ ތެރޭގައި ހުއްޓެވެ. އަހަރެންގެ ކޮނޑުގައި ހިފަހައްޓައިގެން ހުރި މީހަކު ފިޔަވައި އެހެން މީހަކަށް އަހަރެން ފާހަގައެއް ނުކުރެވުނެވެ. އަހަރެން އެނބުރިލިއިރު އެއީ ޢަލީ ބިން އަބޫ ޠާލިބެވެ. އެކަލޭގެފާނު ޢުމަރުގެފާނަށް ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ދެން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. الله ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ކަލޭގެފާނުގެ ދެ ޞަޙާބީންނާއެކު ކަލޭގެފާނު ހައްދަވާނެކަން އަޅުގަނޑަށް ޔަޤީނެވެ. އެއީ الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވާ އަޑު އަޅުގަނޑަށް ގިނަ ފަހަރަށް އަޑުއިވިފައި ވާތީއެވެ. އަހަރެން ވަދެގެން އައީ އަބޫބަކުރު އާއި އުމަރު ގޮވައިގެންނެވެ. އަދި އަހަރެން ނުކުތީ އަބޫބަކުރު އާއި ޢުމަރުއާ އެކު ފަހެ، ކަލޭގެފާނުގެ ދެ ޞަޙާބީންނާއެކު މާތްالله ކަލޭގެފާނު އެއްބައިވަންތަ ކުރައްވާނެކަން އަޅުގަނޑަށް ޔަޤީނެވެ'.

Hadith

Imam Ibnu Majah : 96

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مَيْمُونٍ الرَّقِّيُّ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أُمَيَّةَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَخَرَجَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ فَقَالَ هَكَذَا نُبْعَثُ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަލީ ބިން މައިމޫން އާރް ރަޤްޤީ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ސަޢީދު ބިން މަސްލަމާ] [އިސްމާޢީލް ބިން އުމައްޔާ] ގެ އަރިހުން [ނަފީޢު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އަބޫބަކުރު އާއި ޢުމަރުގެ ދެމެދުގައި ނުކުމެވަޑައިގެން ވިދާޅުވިއެވެ: 'މިގޮތަށް އަހަރެމެން ދިރުއްވާލެވޭނެ' އެވެ.

Hadith

Imam Ibnu Majah : 97

حَدَّثَنَا أَبُو شُعَيْبٍ صَالِحُ بْنُ الْهَيْثَمِ الْوَاسِطِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْقُدُّوسِ بْنُ بَكْرِ بْنِ خُنَيْسٍ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ مِغْوَلٍ عَنْ عَوْنِ بْنِ أَبِي جُحَيْفَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ سَيِّدَا كُهُولِ أَهْلِ الْجَنَّةِ مِنْ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ إِلَّا النَّبِيِّينَ وَالْمُرْسَلِينَ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ ޝުޢޫޢިބު ޞާލިޙް ބިން އަލް ހައިތަމް އަލް ވަޞީޙް] އަށް ރިވާވެގެންވަނީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވެފައިވަނީ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަބްދުލްޤުދުސް ބިން ބަކުރު ބިން ޚުނައިސް] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މާލިކް ބިން މިޣުވާލް] އަށް [ޢައުން ބިން އަބޫ ޖުހައިފާ] ގެ އަރިހުން [އޭނާގެ ބައްޕަ] ގެ އަރިހުން ވާރިދުވެފައި އޮތީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.

Hadith

Imam Ibnu Majah : 98

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ وَالْحُسَيْنُ بْنُ الْحَسَنِ الْمَرْوَزِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ النَّاسِ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ عَائِشَةُ قِيلَ مِنْ الرِّجَالِ قَالَ أَبُوهَا

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެގެންވަނީ [އަޙްމަދު ބިން ޢަބްދާޙް] އާއި [އަލްޙުސައިން ބިން އަލްޙަސަން އަލް މަރްވާޒީ] އެދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލް މުޢުތަމިރު ބިން ސުލައިމާނަށް] [ޙުމައިދުގެ] ކިބައިން [އަނަސް ބިން މާލިކް] ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެކެވެ. الله ގެ ރަސޫލާގެ އަރިހުން އެދުނެވެ؛ 'ތިބާ އެންމެ ލޯބިވާ މީހަކީ ކާކު؟' އޭނާ ޖަވާބު ދިނީ: 'އައިޝާ' އެވެ. ދެން އަނެއްކާވެސް އޭނާއާ ސުވާލު ކުރެވުނެވެ؛ 'ފިރިހެނުންގެ ތެރޭގައި؟' އޭނާ ޖަވާބު ދިނީ: 'އޭނާގެ ބައްޕަ' އެވެ.

Hadith

Imam Ibnu Majah : 99

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ أَخْبَرَنِي الْجُرَيْرِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ قَالَ قُلْتُ لِعَائِشَةَأَيُّ أَصْحَابِهِ كَانَ أَحَبَّ إِلَيْهِ قَالَتْ أَبُو بَكْرٍ قُلْتُ ثُمَّ أَيُّهُمْ قَالَتْ عُمَرُ قُلْتُ ثُمَّ أَيُّهُمْ قَالَتْ أَبُو عُبَيْدَةَ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަލީ ބިން މުޙައްމަދު] ރިވާވެގެންވަނީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވި ވާހަކަ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ އުސާމާ] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [ޢަބްދުالله ބިން ޝަޤީޤު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް [އަލް ޖުއައިރީއަށް] ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަހަރެން [އައިޝާ] ގާތު އަހާލީމެވެ؛ 'އޭނާގެ އެކުވެރިންގެ ތެރެއިން އޭނާ އެންމެ ލޯބިވީ ކާކު ހެއްޔެވެ؟' އެކަމަނާ ޖަވާބު ދިނެވެ؛ 'އަބޫބަކުރު' އެވެ. އަހަރެން އަނެއްކާވެސް އަހާލީމެވެ؛ 'ދެން ކާކު؟' އެކަމަނާ ޖަވާބު ދިނެވެ؛ 'އުމަރު' އެވެ. އަހަރެން އަނެއްކާވެސް އަހާލީމެވެ؛ 'ދެން ކާކު؟' އެކަމަނާ ޖަވާބު ދިނެވެ؛ 'އަބޫ އުބައިދާ' އެވެ.

Hadith

Imam Ibnu Majah : 100

حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُحَمَّدٍ الطَّلْحِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ خِرَاشٍ الْحَوْشَبِيُّ عَنْ الْعَوَّامِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَلَمَّا أَسْلَمَ عُمَرُ نَزَلَ جِبْرِيلُ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ لَقَدْ اسْتَبْشَرَ أَهْلُ السَّمَاءِ بِإِسْلَامِ عُمَرَ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އިސްމާޢީލް ބިން މުޙައްމަދު އާތު ތަލްޙީ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޢަބްދުالله ބިން ޚިރާސީ އަލް ޙައުޞަބީ] [އަލްޢައްވަމް ބިން ޙައުޞަބް] ގެ އަރިހުން [މުޖާހިދު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢައްބާސް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެފައިވަނީ އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އުމަރު އިސްލާމްދީން ގަބޫލުކުރެއްވިއިރު، ޖިބްރީލް ފައިބައިވަޑައިގެން ވިދާޅުވީ: އޭ މުޙައްމަދު، އުޑުތަކުގެ އަހުލުވެރިން އުމަރުގެ އިސްލާމްދީނާމެދު އުފާވެއެވެ.'

Hadith Corroboration (1)