Imam Ibnu Majah : 61
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ نِزَارٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صِنْفَانِ مِنْ هَذِهِ الْأُمَّةِ لَيْسَ لَهُمَا فِي الْإِسْلَامِ نَصِيبٌ الْمُرْجِئَةُ وَالْقَدَرِيَّةُ
Atile [Ali bin Muhamadi] atile, atile [Ali bin Fudlail] atile, atwebele [Ali bin Nizar] ukufuma kuli [wishi] ukufuma kuli [Ikrimah] ukufuma kuli [Ibn Abbas] atile; Umuntu uo mwalandapo atile: ‘Kuli amabumba yabili aya muli iyi Ummah ayashili mu Buislamu; e kutila Murjiah na Qadariya.
Imam Ibnu Majah : 62
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ كَهْمَسِ بْنِ الْحَسَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ قَالَ كُنَّا جُلُوسًا عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَاءَ رَجُلٌ شَدِيدُ بَيَاضِ الثِّيَابِ شَدِيدُ سَوَادِ شَعَرِ الرَّأْسِ لَا يُرَى عَلَيْهِ أَثَرُ سَفَرٍ وَلَا يَعْرِفُهُ مِنَّا أَحَدٌ فَجَلَسَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْنَدَ رُكْبَتَهُ إِلَى رُكْبَتِهِ وَوَضَعَ يَدَيْهِ عَلَى فَخِذَيْهِ ثُمَّ قَالَ يَا مُحَمَّدُ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامُ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ وَصَوْمُ رَمَضَانَ وَحَجُّ الْبَيْتِ فَقَالَ صَدَقْتَ فَعَجِبْنَا مِنْهُ يَسْأَلُهُ وَيُصَدِّقُهُ ثُمَّ قَالَ يَا مُحَمَّدُ مَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَرُسُلِهِ وَكُتُبِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَالْقَدَرِ خَيْرِهِ وَشَرِّهِ قَالَ صَدَقْتَ فَعَجِبْنَا مِنْهُ يَسْأَلُهُ وَيُصَدِّقُهُ ثُمَّ قَالَ يَا مُحَمَّدُ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لَا تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ فَمَتَى السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ قَالَ فَمَا أَمَارَتُهَا قَالَ أَنْ تَلِدَ الْأَمَةُ رَبَّتَهَا قَالَ وَكِيعٌ يَعْنِي تَلِدُ الْعَجَمُ الْعَرَبَ وَأَنْ تَرَى الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الْعَالَةَ رِعَاءَ الشَّاءِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبِنَاءِ قَالَ ثُمَّ قَالَ فَلَقِيَنِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ ثَلَاثٍ فَقَالَ أَتَدْرِي مَنْ الرَّجُلُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ ذَاكَ جِبْرِيلُ أَتَاكُمْ يُعَلِّمُكُمْ مَعَالِمَ دِينِكُمْ
Atile [Ali bin Muhamadi] atile, atile [Waki’] ukufuma kuli [Kahmas bin Al Hasan] ukufuma kuli [Abdullah bin Buraidah] ukufuma kuli [Yahya bin Ya’mar] ukufuma kuli [Ibn Umar] ukufuma kuli [Umar] atile; 'Twaliikala mupepi no Mutumwa wakwa Lesa, lyena umuntu umo aishile uwafwele ifya kufwala ifyabuuta nga nshi, inkanda yakwe yali iyafiita nga nshi, takwali ifishibilo fya lwendo ulutali ifyalemoneka pali wene, kabili takwali nangu umo pali ifwe uwamwishibe.' Lyena aikele pa mbali ya kwa Kasesema, ukufina amafupa yakwe ku mafupa ya kwa Kasesema no kubika iminwe yakwe pa fifuba fyakwe. Umuntu lyene aipwishe ukuti; ‘O Muhamadi, cinshi ica Buislamu?’ ayaswike ukuti: ‘Bushininkisho bwa kuti takwaba lesa uwalinga ukupepa kano fye Lesa kabili nine ntumwa ya kwa Lesa, cita amapepo, ukulipila zakat, ukufunga mu mweshi wa Ramadlan no kucita ulwendo lwa ku Baitullah’. Atile na kabili: ‘Uli bwino’. E ico twalipapile, e wali no kwipusha kabili e wali no kushininkisha. Lyene aipwishe na kabili ukuti, ‘O Muhamadi, bushe icitetekelo cinshi?’ Ayaswike ati: ‘Mwasumina muli Allah, abamalaika bakwe, abatumwa bakwe, amabuuku yakwe, ubushiku bwa kulekelesha na Qadar, fyonse fibili ifisuma ne fibi’. Atile: ‘Uli bwino’. E ico twalipapile, aipwishe kabili na o alishininkishe. Lyena aipwishe na kabili ati, ‘O Muhamadi, cinshi Ihsan?’ Ayaswike ukuti: ‘Mulepepa Allah nga ca kuti mulemumona. Nga tekuti mumone, mucine cine alemumona'. Aipwishe ukuti, ‘Ni lilali Ubushiku bwa Bupingushi bukafika?’ Ayaswike ukuti: ‘Umuntu uo baipusha pali ici taishiba ukucila pa muntu uo aipusha.’ Aipwishe ukuti: ‘Ni fishibilo nshi?’ ayaswike ukuti: ‘Umwanakashi umubomfi afyele umwana wa kwa shikulu wakwe’. -Waki' atile; 'Ekutiila, 'ajam - te ukufuma ku luko lwa baArab - afyele abantu baArab - 'Kabili mwamwene abantu abashakwata amakasa kabili abashakwata amafupa, abapiina na bacemi ba mpaanga balecimfyanya mu kukuula amayanda'. Ibn Umar atile; Umar atile; 'Elyo Rasulullah alisangene naine pa numa ya nshiku shitatu, lyene aipwishe ukuti: 'Bushe mwalishiba uyo muntu nani?' Nayaswike ukuti, ‘Lesa no Mutumwa Wakwe balishiba bwino’. Atile: ‘Ni Gabriele uwaishile kuli imwe ku kumusambilisha pa lwa milandu yenu iya mapepo’.
Imam Ibnu Majah : 63
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ أَبِي حَيَّانَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا بَارِزًا لِلنَّاسِ فَأَتَاهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَلِقَائِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ الْآخِرِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلَا تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ الْمَكْتُوبَةَ وَتُؤَدِّيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لَا تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَلَكِنْ سَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ رَبَّتَهَا فَذَلِكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا تَطَاوَلَ رِعَاءُ الْغَنَمِ فِي الْبُنْيَانِ فَذَلِكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ فَتَلَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ }الْآيَةَ
Atile [Abu Bakr bin Abu Syaiba] atile, atile [Isma’il bin Ulaiya] ukufuma kuli [Abu Hayyan] ukufuma kuli [Abu Zura] ukufuma kuli [Abu Hurairah] atile; 'Ubushiku bumo ilyo Kasesema ali pa kati ka baMuslim, umuntu umo aishile no kwipusha ukuti; 'O Mutumwa wa kwa Lesa, cinshi citetekelo?' Ayaswike ati: ‘Mwasumina muli Allah, bamalaika bakwe, amabuuku yakwe, Inkombe shakwe, ukulongana kwakwe, kabili mwasumina mu Bushiku bwa Kubuuka pa Bushiku bwa Kulekelesha’. Aipwishe ukuti, ‘O Mutumwa wa kwa Lesa, bushe ubuIslam ni shani?’ Ayaswike ati: ‘Mulepepa Allah kabili tamubikako nangu cimo kuli Wene, mulecita amapepo ya cishinka, mulelipila zakat wa cishinka no kufunga mu mweshi wa Ramadlan’. Aipwishe na kabili ati: ‘We Mutumwa wa kwa Lesa, cinshi ihsan?’ Ayaswike ukuti: ‘Mulepepa Allah nga ca kuti mulemumona. Nga taumumona, mucine cine alakumona'. Aipwishe na kabili ati, ‘O Mutumwa wa kwa Lesa, ni lilali impela ya calo ikaba?’ Ayaswike ukuti: ‘Umuntu uo baleipusha taishiba ifingi ukucila pa muntu uuleipusha. Lelo nkamweba pa lwa fishibilo; Nga ca kuti umubomfi mwanakashi afyele umwana wa kwa shikulu wakwe, ico cali cimo ica fishibilo. Abacemi ba mbushi balacimfyanya mu kukuula amayanda, ico e cimo ica fishibilo. Mu fisano - icishinka ca mafya yacilapo - tapali uwaishiba kano fye Allah'. Lyene Lesa abelenge icikomo ca kuti: ‘Mu cine cine, Lesa eka e waishiba Ubushiku bwa Bupingushi; kabili Wene Uwatuma imfula, kabili alishiba ifyaba mu fumo. Kabili tapali uwingaishiba - mu kushininkisha - ifyo akaesha mailo. Kabili tapali uwingaishiba uko akafwa pano isonde. Mucine cine, Allah alishiba fyonse, alishiba fyonse'.
Imam Ibnu Majah : 64
حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ أَبِي سَهْلٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ السَّلَامِ بْنُ صَالِحٍ أَبُو الصَّلْتِ الْهَرَوِيُّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُوسَى الرِّضَا عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِيمَانُ مَعْرِفَةٌ بِالْقَلْبِ وَقَوْلٌ بِاللِّسَانِ وَعَمَلٌ بِالْأَرْكَانِقَالَ أَبُو الصَّلْتِ لَوْ قُرِئَ هَذَا الْإِسْنَادُ عَلَى مَجْنُونٍ لَبَرَأَ
Catwebelwe ukuti [Sahl bin Abu Sahl] na [Muhamadi bin Isma’il] bonse babili batile; atile, atile, atile, “Ali bin Musa Ar Ridla] ukufuma kuli [wishi] ukufuma kuli [Ja’far bin Muhammad] ukufuma kuli [wishi] ukufuma kuli [Ali bin Al Hasan] ukufuma kuli [wishi] ukufuma kuli [Ali bin Abu Talib] atile; Kasesema atile: ‘Ukucetekela ni kwishiba mu mutima, amashiwi no lulimi, ne milimo ne fipimo fya mubili’. Abu Ashi Salti atile; 'Nga ca kuti iyi sanad yabelenga ku muntu uwa buwelewele, akaposhiwa'.
Imam Ibnu Majah : 65
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيهِ أَوْ قَالَ لِجَارِهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ
Catwebelwe ukuti [Muhamadi bin Basisyar] na [Muhamadi bin Al Mutsanna] bonse babili batile; atubuulile ukuti [Muhamadi bin Jafar] atile, atubuulile [Syuba] atile; Naumfwile [Kotada] alelanda hadith ukufuma kuli [Anas bin Malik] atile; Kasesema atile: ‘Umo uwa imwe takasumine mpaka atemwa umunyina, nelyo atila, ‘umunankwe nga fintu atemwa umwine’.
Imam Ibnu Majah : 66
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى أَكُونَ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ وَلَدِهِ وَوَالِدِهِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ
Catwebelwe ukuti [Muhamadi bin Basisyar] na [Muhamadi bin Al Mutsanna] bonse babili batile; atubuulile ukuti [Muhamadi bin Jafar] atile, atubuulile [Syuba] atile; Naumfwile [Icikomo] ukufuma kuli [Anasi bin Malik] atile; Kasesema atile: ‘Umo pali imwe takasumine mpaka nkabe umuntu uo atemwa sana ukucila abana bakwe, abafyashi bakwe na bantunse bonse’.
Imam Ibnu Majah : 67
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ وَأَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ حَتَّى تُؤْمِنُوا وَلَا تُؤْمِنُوا حَتَّى تَحَابُّوا أَوَ لَا أَدُلُّكُمْ عَلَى شَيْءٍ إِذَا فَعَلْتُمُوهُ تَحَابَبْتُمْ أَفْشُوا السَّلَامَ بَيْنَكُمْ
Atwebele [Abu Bakr bin Abu Syaiba] atile, atile [Waki’] na [Abu Mu’awiyah] ukufuma kuli [Al’Amasy] ukufuma kuli [Abu Shalih] ukufuma kuli [Abu Hurairah] atile; Kasesema atile: ‘Uyo umweo wandi uli mu minwe yakwe, tamwakaingila mu Paradiso mpaka mwasumina, kabili tamwakasumine mpaka mwatemwana. Bushe kuti namweba icibelesho ca kuti nga mwacicita mukatemwana? ukusabankanya amaposho pa kati kenu’.
Imam Ibnu Majah : 68
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْأَعْمَشِ ح و حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سِبَابُ الْمُسْلِمِ فُسُوقٌ وَقِتَالُهُ كُفْرٌ
Atile [Muhamadi bin Abdullah bin Numair] atile, atile [‘Affan] atile, atile [Syu’bah] ukufuma kuli [Al’Amasy]. Kabili ukulingana no mulongo umbi; Atile [Hisyam bin ‘Ammar] atile, atile [Isa bin Yunus] atile, atile [Al’Amasy] ukufuma kuli [Abu Wa’il] ukufuma kuli [Abdullah] atile; Kasesema atile: ‘Ukutukana umuMuslim bubifi kabili ukumwipaya bubifi’.
Imam Ibnu Majah : 69
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ الرَّازِيُّ عَنْ الرَّبِيعِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ فَارَقَ الدُّنْيَا عَلَى الْإِخْلَاصِ لِلَّهِ وَحْدَهُ وَعِبَادَتِهِ لَا شَرِيكَ لَهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ مَاتَ وَاللَّهُ عَنْهُ رَاضٍ قَالَ أَنَسٌ وَهُوَ دِينُ اللَّهِ الَّذِي جَاءَتْ بِهِ الرُّسُلُ وَبَلَّغُوهُ عَنْ رَبِّهِمْ قَبْلَ هَرْجِ الْأَحَادِيثِ وَاخْتِلَافِ الْأَهْوَاءِ وَتَصْدِيقُ ذَلِكَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فِي آخِرِ مَا نَزَلَ يَقُولُ اللَّهُ { فَإِنْ تَابُوا } قَالَ خَلْعُ الْأَوْثَانِ وَعِبَادَتِهَا { وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَآتَوْا الزَّكَاةَ } وَقَالَ فِي آيَةٍ أُخْرَى { فَإِنْ تَابُوا وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَآتَوْا الزَّكَاةَ فَإِخْوَانُكُمْ فِي الدِّينِ } حَدَّثَنَا أَبُو حَاتِمٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى الْعَبْسِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ الرَّازِيُّ عَنْ الرَّبِيعِ بْنِ أَنَسٍ مِثْلَهُ
Atile, atile, atile, atile, atile: Kasesema atile: ‘Umuntu onse uwafwa mu cifulo ca bufumacumi kuli Lesa, ukumupepa kabili ukukanabika pamo nankwe, ukucita amapepo no kulipila zakat, ninshi afwile mu kusekesha kwa kwa Lesa’. Ana atile; 'Uyo e mipepele ya kwa Allah iyaletwa na batumwa, bafitwala ukufuma kuli Rabb wabo ilyo kwali ukukansana kwa milandile no kukansana kwa kufwaya.' Ici cisangwa mu Citabo ca kwa Lesa pa mpela ya cikomo icasokolwelwe, Lesa atile: ‘Nga balapila - Anas atile; ukuleka ifibumbwa no busha bwafiko, ukusungilila ipepo no kulipila zakat’. Mu mashiwi Yakwe yambi: ‘Nga balapila, ukusuminisha ipepo, ukulipila zakat, ninshi ni bamunyinanu mu Deen’. Atile [Abu Hatim] atile, atile [Ubaidullah bin Musa Al 'Absi] atile, atushimikile [Abu Ja'far Ar Razi] ukufuma kuli [Ar Rabi' bin Anas] nga hadith wa pa muulu.
Imam Ibnu Majah : 70
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ الْأَزْهَرِ حَدَّثَنَا أَبُو النَّضْرِ حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ عَنْ يُونُسَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ وَيُقِيمُوا الصَّلَاةَ وَيُؤْتُوا الزَّكَاةَ
Atwebele [Ahmad bin Al Azhar] atile, atile [Abu An Nadlr] atile, atwebele [Abu Ja’far] ukufuma kuli [Yunus] ukufuma kuli [Al Hasan] ukufuma kuli [Abu Hurairah] atile; Nalipeelwe ifunde lya kulwisha abantu ukufikila bapeela ubunte bwa kuti takwaba lesa umbi kano fye Lesa, kabili ndi ntumwa ya kwa Lesa, ukucita amapepo no kulipila zakat’.
Imam Ibnu Majah : 71
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ الْأَزْهَرِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ بَهْرَامَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ غَنْمٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ وَيُقِيمُوا الصَّلَاةَ وَيُؤْتُوا الزَّكَاةَ
Atile [Ahmad bin Al Azhar] atile, atile [Muhammad bin Yusuf] atile, atwebele [Abdul Hamid bin Bahram] ukufuma kuli [Syahr bin Hausyab] ukufuma kuli [Abdurrahman bin Ghanim] ukufuma kuli [Mu’adz bin Jabal] atile; Nalipeelwe ifunde lya kulwisha abantu ukufikila bapeela ubunte bwa kuti takwaba lesa umbi uwalinga ukupepa kano fye Lesa kabili mu cine cine ndi ntumwa ya kwa Lesa, uulebika ipepo no kupeela zakat’.
Imam Ibnu Majah : 72
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ الرَّازِيُّ أَنْبَأَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ اللَّيْثِيُّ حَدَّثَنَا نِزَارُ بْنُ حَيَّانَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَعَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صِنْفَانِ مِنْ أُمَّتِي لَيْسَ لَهُمَا فِي الْإِسْلَامِ نَصِيبٌ أَهْلُ الْإِرْجَاءِ وَأَهْلُ الْقَدَرِ حَدَّثَنَا أَبُو عُثْمَانَ الْبُخَارِيُّ سَعِيدُ بْنُ سَعْدٍ قَالَ حَدَّثَنَا الْهَيْثَمُ بْنُ خَارِجَةَ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ يَعْنِي ابْنَ عَيَّاشٍ عَنْ عَبْدِ الْوَهَّابِ بْنِ مُجَاهِدٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَعَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَا الْإِيمَانُ يَزِيدُ وَيَنْقُصُ حَدَّثَنَا أَبُو عُثْمَانَ الْبُخَارِيُّ حَدَّثَنَا الْهَيْثَمُ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ عَنْ حَرِيزِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ الْحَارِثِ أَظُنُّهُ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ قَالَ الْإِيمَانُ يَزْدَادُ وَيَنْقُصُ
Atile [Muhammad bin Isma’il Ar Razi] atile, atubuulile [Yunus bin Muhammad] atile, atubuulile [Abdullah bin Muhamadi Al Laits] atile, atubuulile [Nizar bin Hayyan] ukufuma kuli [Ikrimah] ukufuma kuli [Ibn Abbas] na [Jabir bin] atile Abdul; Kasesema atile: ‘Kuli amabumba yabili aya Ummah wandi ayashakwata ulubali nangu panono mu Buislamu; abakonka ubuteko bwa murji'ah na qadariya'. Atwebele ukuti Abu Uthman Al Bukhari Sa’id bin Sa’d atile; atubuulile ukuti: - ukufuma kuli Abdul Wahhab na Abu Hurairah bonse babili batile, 'Ukucetekela kulakulilako no kucepako'. Atile, atile, atile, atile, atile, Isma’il ukufuma kuli Jarir bin Uthman ukufuma kuli Al Harith, natontonkenye ukuti cali ukufuma kuli Mujahid ukufuma kuli Abu Darda` atile; 'Icitetekelo cilakula kabili cilacepa'.
Imam Ibnu Majah : 73
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ وَمُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ وَأَبُو مُعَاوِيَةَ ح و حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مَيْمُونٍ الرَّقِّيُّ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ زَيْدِ بْنِ وَهْبٍ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْعُودٍحَدَّثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ الصَّادِقُ الْمَصْدُوقُ أَنَّهُ يُجْمَعُ خَلْقُ أَحَدِكُمْ فِي بَطْنِ أُمِّهِ أَرْبَعِينَ يَوْمًا ثُمَّ يَكُونُ عَلَقَةً مِثْلَ ذَلِكَ ثُمَّ يَكُونُ مُضْغَةً مِثْلَ ذَلِكَ ثُمَّ يَبْعَثُ اللَّهُ إِلَيْهِ الْمَلَكَ فَيُؤْمَرُ بِأَرْبَعِ كَلِمَاتٍ فَيَقُولُ اكْتُبْ عَمَلَهُ وَأَجَلَهُ وَرِزْقَهُ وَشَقِيٌّ أَمْ سَعِيدٌ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنَّ أَحَدَكُمْ لَيَعْمَلُ بِعَمَلِ أَهْلِ الْجَنَّةِ حَتَّى مَا يَكُونُ بَيْنَهُ وَبَيْنَهَا إِلَّا ذِرَاعٌ فَيَسْبِقُ عَلَيْهِ الْكِتَابُ فَيَعْمَلُ بِعَمَلِ أَهْلِ النَّارِ فَيَدْخُلُهَا وَإِنَّ أَحَدَكُمْ لَيَعْمَلُ بِعَمَلِ أَهْلِ النَّارِ حَتَّى مَا يَكُونُ بَيْنَهُ وَبَيْنَهَا إِلَّا ذِرَاعٌ فَيَسْبِقُ عَلَيْهِ الْكِتَابُ فَيَعْمَلُ بِعَمَلِ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَيَدْخُلُهَا
Atwebele ukuti [Ali bin Muhamadi] atile, atubuulile [Waki’] na [Muhamadi bin Fudlail] na [Abu Muhamadi]. Ukulingana no mulongo umbi; Atwebele [Ali bin Maimun Ar Raqqi] atile, atwebele [Abu Mu’awiyah] na [Muhamadi bin Ubaid] ukufuma kuli [Al’Amasy] ukufuma kuli [Zaid bin Wahhab] atile; [Abdula] atile; Umuntu wa cishinka kabili uwashintililwapo, atwebele ukuti: ‘Icibumbwa ca umo umo uwa imwe cilonganikwa mu fumo lya kwa nyina pa nshiku amakumi yane ukufikila caba icilonda ca mulopa. Lyena caishileba iciputulwa ca mubili nga filya fine, lyena Allah atumine malaika kuli wene, alipeelwe amafunde yane, lyena atile: ‘Lemba imilimo yobe, imfwa yobe ne fya kulya fyobe pamo nga ubulanda bobe nelyo insansa shobe’. Ukupitila muli Uyo Uo umweo wandi uli mu Kuboko Kwakwe, mu cine cine umo uwa imwe acitile imilimo ya ba mu mulu ukufikila takwali ukutali pa kati kakwe na mu mulu kano fye umukono umo, lelo ilyashi lyalimukonkelepo ukufika na lintu acitile imilimo ya ba mu mulu kabili mu kupelako aingile mu mulilo wa pe. Kabili icine cine, umo pali imwe acitile imilimo ya ba mu mulilo wa pe mpaka takwali ukutali pa kati kakwe na mulilo wa pe kano fye umukono umo, lelo ilyashi lyalembwa lyalimukonkele ukufika na lintu acitile imilimo ya ba mu mulu kabili mu kupelako aingile mu mulu’.
Imam Ibnu Majah : 74
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا سِنَانٍ عَنْ وَهْبِ بْنِ خَالِدٍ الْحِمْصِيِّ عَنْ ابْنِ الدَّيْلَمِيِّ قَالَوَقَعَ فِي نَفْسِي شَيْءٌ مِنْ هَذَا الْقَدَرِ خَشِيتُ أَنْ يُفْسِدَ عَلَيَّ دِينِي وَأَمْرِي فَأَتَيْتُ أُبَيَّ بْنَ كَعْبٍ فَقُلْتُ أَبَا الْمُنْذِرِ إِنَّهُ قَدْ وَقَعَ فِي نَفْسِي شَيْءٌ مِنْ هَذَا الْقَدَرِ فَخَشِيتُ عَلَى دِينِي وَأَمْرِي فَحَدِّثْنِي مِنْ ذَلِكَ بِشَيْءٍ لَعَلَّ اللَّهَ أَنْ يَنْفَعَنِي بِهِ فَقَالَ لَوْ أَنَّ اللَّهَ عَذَّبَ أَهْلَ سَمَاوَاتِهِ وَأَهْلَ أَرْضِهِ لَعَذَّبَهُمْ وَهُوَ غَيْرُ ظَالِمٍ لَهُمْ وَلَوْ رَحِمَهُمْ لَكَانَتْ رَحْمَتُهُ خَيْرًا لَهُمْ مِنْ أَعْمَالِهِمْ وَلَوْ كَانَ لَكَ مِثْلُ جَبَلِ أُحُدٍ ذَهَبًا أَوْ مِثْلُ جَبَلِ أُحُدٍ تُنْفِقُهُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ مَا قُبِلَ مِنْكَ حَتَّى تُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ فَتَعْلَمَ أَنَّ مَا أَصَابَكَ لَمْ يَكُنْ لِيُخْطِئَكَ وَأَنَّ مَا أَخْطَأَكَ لَمْ يَكُنْ لِيُصِيبَكَ وَأَنَّكَ إِنْ مُتَّ عَلَى غَيْرِ هَذَا دَخَلْتَ النَّارَ وَلَا عَلَيْكَ أَنْ تَأْتِيَ أَخِي عَبْدَ اللَّهِ بْنَ مَسْعُودٍ فَتَسْأَلَهُ فَأَتَيْتُ عَبْدَ اللَّهِ فَسَأَلْتُهُ فَذَكَرَ مِثْلَ مَا قَالَ أُبَيٌّ وَقَالَ لِي وَلَا عَلَيْكَ أَنْ تَأْتِيَ حُذَيْفَةَ فَأَتَيْتُ حُذَيْفَةَ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ مِثْلَ مَا قَالَا وَقَالَ ائْتِ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ فَاسْأَلْهُ فَأَتَيْتُ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَوْ أَنَّ اللَّهَ عَذَّبَ أَهْلَ سَمَاوَاتِهِ وَأَهْلَ أَرْضِهِ لَعَذَّبَهُمْ وَهُوَ غَيْرُ ظَالِمٍ لَهُمْ وَلَوْ رَحِمَهُمْ لَكَانَتْ رَحْمَتُهُ خَيْرًا لَهُمْ مِنْ أَعْمَالِهِمْ وَلَوْ كَانَ لَكَ مِثْلُ أُحُدٍ ذَهَبًا أَوْ مِثْلُ جَبَلِ أُحُدٍ ذَهَبًا تُنْفِقُهُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ مَا قَبِلَهُ مِنْكَ حَتَّى تُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ كُلِّهِ فَتَعْلَمَ أَنَّ مَا أَصَابَكَ لَمْ يَكُنْ لِيُخْطِئَكَ وَمَا أَخْطَأَكَ لَمْ يَكُنْ لِيُصِيبَكَ وَأَنَّكَ إِنْ مُتَّ عَلَى غَيْرِ هَذَا دَخَلْتَ النَّارَ
Atile [Ali bin Muhamadi] atile, atile [Ishaq bin Sulaiman] atile; Naumfwile [Abu Sinan] ukufuma kuli [Wahb bin Khalid Al Himshi] ukufuma kuli [Ibn Ad Dailami] atile; ‘Kuli cimo icaikatana mu mutima wandi pa lwa nshita ya ku ntanshi. Nalisakamikwe ukuti kuti caonaula imipepele yandi ne milandu yandi, e co naile kuli [Ubai bin Ka’ab]. Namwipwishe ukuti; ‘O Abul Mundzir, kuli cimo icinsakamika pa lwa lyashi lya ku ntanshi, ndesakamikwa ukuti kuti caonaula imipepele yandi ne milandu yandi. Eico njishibeni fimo ifikuma kuli ci, Lesa anonkelamo muli ci'. Atile; 'Nga cakuti Allah akapila abaikala mu mulu na pano isonde, mucine cine akabakanda, kabili takabe uwa bufi kuli bene.' Nga cakuti alipeele uluse, uluse Lwakwe nga lwalicilile imilimo yabo. Nga uli na golde nga Lupili lwa Uhud kabili lyene waibomfya mu nshila ya kwa Allah, ninshi tayakasuminishiwe ukufikila wasumina mu nshita ya ku ntanshi. Ukwishibe ukuti ifyo fyaba icakaniko cobe tafyakapaatulwe kuli iwe, kabili ifyo tafyali fyako tafyakabe icakaniko cobe. Nga mwafwa mu mibele imbi ukucila pali iyi lyena mukaya ku mulilo wa pe. Takuli ububi nga mwaisa kuli munyinane, Abdullah bin Mas’ud, lyena mwamwipusha’. E ico naile kuli [Abdullah] no kumwipusha pali ici, kabili asosele ifyo Ubai asosele. Lyene anjebele ukuti, ‘Takuli icabipa nga mwaisa ku Hudzaifah’. E ico naile kuli [Hudzaifah] no kumwipusha pali ici. Lyene ayaswike nga fintu bonse babili batile’. Hudafa atile; 'Iseni kuli Zaidi no kumupusha'. E ico naile kuli [Zaid bin Thabit] no kumupusha, lyena ayaswike ukuti, ‘Naumfwile Umutumwa wa kwa Lesa alelanda ukuti: ‘Nga ca kuti Lesa akapila abaikala mu mulu na pano isonde, mu cine cine akabakanda, kabili takabe uwa bubifi kuli bene. Nga cakuti alipeele uluse, uluse Lwakwe nga lwalicilile imilimo yabo. Nga uli na golde nga Lupili lwa Uhud kabili lyene waibomfya mu nshila ya kwa Allah, ninshi tayakasuminishiwe ukufikila wasumina mu nshita ya ku ntanshi. Ukwishibe ukuti ifyo fyaba icakaniko cobe tafyakapaatulwe kuli iwe, kabili ifyo tafyali fyako tafyakabe icakaniko cobe. Nga wafwa mu mibele imbi ukucila pali iyi lyena ukaya ku mulilo wa pe'.
Imam Ibnu Majah : 75
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَكُنَّا جُلُوسًا عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَبِيَدِهِ عُودٌ فَنَكَتَ فِي الْأَرْضِ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَقَالَ مَا مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ إِلَّا وَقَدْ كُتِبَ مَقْعَدُهُ مِنْ الْجَنَّةِ وَمَقْعَدُهُ مِنْ النَّارِ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا نَتَّكِلُ قَالَ لَا اعْمَلُوا وَلَا تَتَّكِلُوا فَكُلٌّ مُيَسَّرٌ لِمَا خُلِقَ لَهُ ثُمَّ قَرَأَ{ فَأَمَّا مَنْ أَعْطَى وَاتَّقَى وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَى فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرَى وَأَمَّا مَنْ بَخِلَ وَاسْتَغْنَى وَكَذَّبَ بِالْحُسْنَى فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْعُسْرَى }
Atwebele [Uthman bin Abu Saiba] atile, atushimikile [Waki’]. Kabili ukulingana no mulongo umbi; Atwebele [Ali bin Muhammad] atile, atwebele [Abu Mu’awiyah] na [Waki’] ukufuma kuli [Al A’masy] ukufuma kuli [Sa’d bin Ubaidah] ukufuma kuli [Abu Abdurrahman As Sulami] ukufuma kuli [Ali bin Abu Talib] atile: ‘Twaliikele inshita imo pa mbali ya kwa Kasesema. Acipoosele panshi lyena aimishe umutwe wakwe no kutila: ‘Umo umo uwa imwe alipeelwa icipuna mu mulu ne cipuna mu mulilo wa pe’. Aipwishiwe ukuti: ‘O Mutumwa wa kwa Allah, nga ca kuti twaipeelesha fye?’ ayaswike ukuti: ‘Awe, twalilileni ukucite fyo kabili mwileka. Umuntu onse akalengelwe ukwangufyanya ukulingana ne fyo alengelwe’. Lyena abelengele ukuti: ‘Nga ca kuti umuntu uupeela -ubunonshi bwakwe mu nshila ya kwa Allah- kabili uwa mucinshi, kabili uwashininkisha ukuti kuli icilambu icisuma -iulu-, lyena Tukamupekanishisha -inshila iyayanguka-. Kabili nga kuli abo aba buwelewele kabili abaumfwa ukuti balifikapo, kabili abakaana icilambu icisuma, lyena Tukabapekanishisha inshila iyakosa.’
Imam Ibnu Majah : 76
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ الطَّنَافِسِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُؤْمِنُ الْقَوِيُّ خَيْرٌ وَأَحَبُّ إِلَى اللَّهِ مِنْ الْمُؤْمِنِ الضَّعِيفِ وَفِي كُلٍّ خَيْرٌ احْرِصْ عَلَى مَا يَنْفَعُكَ وَاسْتَعِنْ بِاللَّهِ وَلَا تَعْجَزْ فَإِنْ أَصَابَكَ شَيْءٌ فَلَا تَقُلْ لَوْ أَنِّي فَعَلْتُ كَذَا وَكَذَا وَلَكِنْ قُلْ قَدَّرَ اللَّهُ وَمَا شَاءَ فَعَلَ فَإِنَّ لَوْ تَفْتَحُ عَمَلَ الشَّيْطَانِ
Catwebelwe ukuti [Abu Bakr bin Abu Syaiba] na [Ali bin Muhamadi Ath Thanafusi] bonse babili batile; atwebele [Abdullah bin Idris] ukufuma kuli [Rabi’a bin Uthman] ukufuma kuli [Muhamadi bin Yahya bin Hibban] ukufuma kuli [Al A’raj] ukufuma kuli [Abu Hurairah] atile; Kasesema atile: ‘Umusumina uwakosa alicilapo ukuwama kabili alitemwikwa kuli Lesa ukucila umusumina uwanaka, kabili umo umo alikwata ubusuma. Mube abacincila pali fyonse ifya kunonsha kuli imwe, mulelomba kuli Allah ukuti amwafwe kabili mwiba abakosa. Nga ca kuti mwapooswa ku cikuko lyena mwilandapo nangu cimo; 'nga cakuti fye nacitile ici na ici'. Lelo natutile; 'Ni funde lyakwa Lesa, acita fyonse ifyo afwaya'. Pa mulandu wa kuti ‘nga ca kuti fye cilende aisula umulyango’.
Imam Ibnu Majah : 77
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ وَيَعْقُوبُ بْنُ حُمَيْدِ بْنِ كَاسِبٍ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ سَمِعَ طَاوُسًا يَقُولُ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يُخْبِرُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ احْتَجَّ آدَمُ وَمُوسَى عَلَيْهِمَا السَّلَام فَقَالَ لَهُ مُوسَى يَا آدَمُ أَنْتَ أَبُونَا خَيَّبْتَنَا وَأَخْرَجْتَنَا مِنْ الْجَنَّةِ بِذَنْبِكَ فَقَالَ لَهُ آدَمُ يَا مُوسَى اصْطَفَاكَ اللَّهُ بِكَلَامِهِ وَخَطَّ لَكَ التَّوْرَاةَ بِيَدِهِ أَتَلُومُنِي عَلَى أَمْرٍ قَدَّرَهُ اللَّهُ عَلَيَّ قَبْلَ أَنْ يَخْلُقَنِي بِأَرْبَعِينَ سَنَةً فَحَجَّ آدَمُ مُوسَى فَحَجَّ آدَمُ مُوسَى فَحَجَّ آدَمُ مُوسَى ثَلَاثًا
Catwebelwe ukuti [Hisyam bin ‘Ammar] na [Ya’qub bin Humaid bin Kasib] bonse babili batile; atwebele [Sufyani bin Uyaina] ukufuma kuli [‘Amru bin Dinar] aumfwile [Tawus] alelanda ukuti; Naumfwile [Abu Hurairah] ukutulanda ukufuma kuli Kasesema, atile: ‘Adamu na Musa balekansana. Musa atile: ‘O Adamu, uli wishi wesu. Mwatufuupusha no kututamfya mu mulu pa mulandu wa lubembu lwenu’. Adamu ayaswike ati: ‘We Musa, Allah akusalile ne shiwi lyakwe kabili akulembele Torah ne minwe yakwe. Bushe mulenjikata pa fintu ifyo Allah apingwilepo ukuncita ilyo ashilanpanga imyaka amakumi yane’. Eico ukukansana kwa kwa Adamu kwacimfishe Mose, lyene ukukansana kwa kwa Adamu kwacimfishe ukwa kwa Mose. Abwelelepo imiku itatu.
Imam Ibnu Majah : 78
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَامِرِ بْنِ زُرَارَةَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ رِبْعِيٍّ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُؤْمِنُ عَبْدٌ حَتَّى يُؤْمِنَ بِأَرْبَعٍ بِاللَّهِ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ وَبِالْبَعْثِ بَعْدَ الْمَوْتِ وَالْقَدَرِ
Atile, atulondolwelele ukufuma kuli Mansur ukufuma kuli Rib’i ukufuma kuli Ali, atile; Mukalamba wa bashilika atile: ‘Umubomfi takasumine mpaka asumine mu fintu fine; Ukusumina muli Allah uushakwata umunankwe, ukusumina ukuti ndi ntungulushi ya kwa Allah, ukusumina mu kubuuka pa numa ya mfwa no kusumina mu nshita’.
Imam Ibnu Majah : 79
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا طَلْحَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ طَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ عَمَّتِهِ عَائِشَةَ بِنْتِ طَلْحَةَ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ دُعِيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى جِنَازَةِ غُلَامٍ مِنْ الْأَنْصَارِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ طُوبَى لِهَذَا عُصْفُورٌ مِنْ عَصَافِيرِ الْجَنَّةِ لَمْ يَعْمَلْ السُّوءَ وَلَمْ يُدْرِكْهُ قَالَ أَوَ غَيْرُ ذَلِكَ يَا عَائِشَةُ إِنَّ اللَّهَ خَلَقَ لِلْجَنَّةِ أَهْلًا خَلَقَهُمْ لَهَا وَهُمْ فِي أَصْلَابِ آبَائِهِمْ وَخَلَقَ لِلنَّارِ أَهْلًا خَلَقَهُمْ لَهَا وَهُمْ فِي أَصْلَابِ آبَائِهِمْ
Catwebelwe ukuti [Abu Bakr bin Abu Syaiba] na [Ali bin Muhamadi] bonse babili batile; alitwebele [Waki’] atile, atushimikile [Umufyashi wakwe] ukufuma kuli nkashi yakwe [Aisyah] ukufuma kuli [Aisyah ummul mukminin radliallahu 'anha] atile; 'Umukalamba wa cikolwe aliitwe ukusangwa ku mubili wa mwana ukufuma ku Ansar. Eico natile; 'O Mutumwa wa kwa Allah, calicindama nga nshi ku nkunda ukufuma kuli iyi nkunda ya ku mulu, tacitile icintu cimo icabipa nangu ukukumanya'. Atile: ‘nangu ukucila pali ifyo, we Aisyah, mu cine cine Allah alengele abaikalamo paradiso. Allah abalengele kuli wene ilyo bacili mu mbafu sha bafyashi bakwe. Allah na kabili alengele inferno ku bekalamo. Abalengele kuli wene, ilyo bacili mu mishipa ya bafyashi bakwe’.
Imam Ibnu Majah : 80
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ عَنْ زِيَادِ بْنِ إِسْمَعِيلَ الْمَخْزُومِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبَّادِ بْنِ جَعْفَرٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَجَاءَ مُشْرِكُو قُرَيْشٍ يُخَاصِمُونَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْقَدَرِ فَنَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ{ يَوْمَ يُسْحَبُونَ فِي النَّارِ عَلَى وُجُوهِهِمْ ذُوقُوا مَسَّ سَقَرَ إِنَّا كُلَّ شَيْءٍ خَلَقْنَاهُ بِقَدَرٍ }
Catwebelwe ukuti [Abu Bakr bin Abu Syaiba] na [Ali bin Muhamadi] bonse babili batile; atile [Waki’] atile, atile [Sufyan Ats Tsauri] ukufuma kuli [Ziyad bin Isma’il Al Makhzumi] ukufuma kuli [Muhammad bin ‘Abbad bin Ja’far] ukufuma kuli [Abu Hurairah] atile; 'Abapepa ba Quraish baishile ku kukansana na Kasesema pa lwa nshita ya ku ntanshi.' E ico ici cikomo caishile: ‘Pa bushiku bakafukama pa menso yabo mu mulilo wa mulilo wa pe. Ukumfwa inyenjele sha mulilo wa Saqor. Icine cine, twapanga fyonse na qodar'.