Imam Tirmidzi : 1
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ ح و حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ مُصْعَبِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُقْبَلُ صَلَاةٌ بِغَيْرِ طُهُورٍ وَلَا صَدَقَةٌ مِنْ غُلُولٍقَالَ هَنَّادٌ فِي حَدِيثِهِ إِلَّا بِطُهُورٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا الْحَدِيثُ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَحْسَنُ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي الْمَلِيحِ عَنْ أَبِيهِ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَنَسٍ وَأَبُو الْمَلِيحِ بْنُ أُسَامَةَ اسْمُهُ عَامِرٌ وَيُقَالُ زَيْدُ بْنُ أُسَامَةَ بْنِ عُمَيْرٍ الْهُذَلِيُّ
a falaxi moxo bE [Qutaibah bin Said] a fala nE, a bara a fala moxo bE [Abu Awanah] kelife [Simak bin Harb], a man a fala moxo bE [Hannad] a fala nE, a fala moxo bE [Waki'] kelife [Israil] kelife [Simak] kelife [Mush'ab bin Sa'd] kelife [Ibn Umar] kelife Annabi sallaahu Alahilam, a naxɛ; 'Sali yo mu tinma xa a mu a yEtE rasEn, a nun mixi yo mu tinma se muɲaxi ra'. Hannad a falaxi a xa hadisi kui, 'fe kobi'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi hadisi nan tide gbo a nun a fisa yi sEbEli kui'. Yi sEbEli kui, hadisi ndee na Abu Al Malih yi ra kelife a baba ma a nun Abu Hurairah nun Anas. A nun Abu Al Malih bin Usamah xili Amir, a man xili Zaid bin Usamah bin Umair Al Hudzali'.
Imam Tirmidzi : 2
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى الْقَزَّازُ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ عَنْ مَالِكٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَوَضَّأَ الْعَبْدُ الْمُسْلِمُ أَوْ الْمُؤْمِنُ فَغَسَلَ وَجْهَهُ خَرَجَتْ مِنْ وَجْهِهِ كُلُّ خَطِيئَةٍ نَظَرَ إِلَيْهَا بِعَيْنَيْهِ مَعَ الْمَاءِ أَوْ مَعَ آخِرِ قَطْرِ الْمَاءِ أَوْ نَحْوَ هَذَا وَإِذَا غَسَلَ يَدَيْهِ خَرَجَتْ مِنْ يَدَيْهِ كُلُّ خَطِيئَةٍ بَطَشَتْهَا يَدَاهُ مَعَ الْمَاءِ أَوْ مَعَ آخِرِ قَطْرِ الْمَاءِ حَتَّى يَخْرُجَ نَقِيًّا مِنْ الذُّنُوبِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ حَدِيثُ مَالِكٍ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبُو صَالِحٍ وَالِدُ سُهَيْلٍ هُوَ أَبُو صَالِحٍ السَّمَّانُ وَاسْمُهُ ذَكْوَانُ وَأَبُو هُرَيْرَةَ اخْتُلِفَ فِي اسْمِهِ فَقَالُوا عَبْدُ شَمْسٍ وَقَالُوا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو وَهَكَذَا قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ وَهُوَ الْأَصَحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ وَثَوْبَانَ وَالصُّنَابِحِيِّ وَعَمْرِو بْنِ عَبَسَةَ وَسَلْمَانَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَالصُّنَابِحِيُّ الَّذِي رَوَى عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ لَيْسَ لَهُ سَمَاعٌ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْمُهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عُسَيْلَةَ وَيُكْنَى أَبَا عَبْدِ اللَّهِ رَحَلَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُبِضَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي الطَّرِيقِ وَقَدْ رَوَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحَادِيثَ وَالصُّنَابِحُ بْنُ الْأَعْسَرِ الْأَحْمَسِيُّ صَاحِبُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقَالُ لَهُ الصُّنَابِحِيُّ أَيْضًا وَإِنَّمَا حَدِيثُهُ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنِّي مُكَاثِرٌ بِكُمْ الْأُمَمَ فَلَا تَقْتَتِلُنَّ بَعْدِي
A fala nE [Ishaq bin Musa Al Ansari] a fala nE, a fala nE [Ma'n bin Isa Al Qazzaz] a fala nE, a fala moxo bE [Malik bin Anas]. Kelife kira gbEtE ma; a nun a falaxi won bE [Qutaibah] kelife [Malik] kelife [Suhail bin Abu Salih] kelife [a baba] kelife [Abu Hurairah] a naxElE, Rasulullah Sallallaahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'Xa musulumi, xa na mu danxaniyatOrE a yEtE raxa, a yatagi maxa, yunubie naxee na a yatagi barima ye nan mini ma ye ra ye xunxuri dOnxE, xa na mu na mOdEli gbEtE. Xa a bElExE maxa, yunubi naxan na a bElExE ma a fama nE minide ye ra, xa na mu ye dOnxE ra han a mini a mu yunubi dondoroti. Abu Isa naxa a fala; 'Yi findixi Hasan xa hadisi yati nan na, naxan findixi hadisi ra Malik naxan falaxi Suhail ma kelife a baba ma kelife Abu Hurairah ma a nun Abu Shalih, Suhail baba, naxan xili Abu Salih As Samman, a xili Dzakwan. Abu Hurairah yEtE man na a xili nan ma; ndee naxa a fala Abdu Syamsi, ndee naxa a fala Abdullah bin Amru a nun yi ki, Muhammad bin Isma'il naxa a fala; 'Na nan tide gbo'. Abu Isa naxa a fala; Yi buki kui, taruxu fan na Uthman bin 'Affan, Tsauban, Ash Shunabihi, Umar bin Abasah, Salman, Abdullah bin Amru, a nun Ash Shunabihi naxan a falaxi Abu Bakar Ash Shiddiq nan ma, kOnO a mu a mExi Rasulullah Shallallaahu Alaihi Wasallam nan ma. A xili nu na Abdurrahman bin Usailah, a xili nu na Abu Abdullah, a naxa siga Annabi Shallalahu Alaihi Wasallam tode, Annabi Salalahu Alaihi Wasallam yati nu bara faxa a nu na biyaasi kui. A bara hadisi gbegbe fala Annabi Sallalahu Alaihi Wasallam xa fe ra. Ash Shunabi Ibnul A'sar Al Ahmasi nu na Annabi Sallallaahu Alaihi Wasallam xanunten gni nan na, a nu xili Ash Shunabihi. A xa hadisi naxan falaxi; a naxɛ; N naxa Annabi Sallalahu Alaihi Wasallam xui mE a falafe ra: 'N fama nE umma gbegbe ra, na nan a ra wo naxa wo bore faxa n xanbi ra'.
Imam Tirmidzi : 3
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَنَفِيَّةِ عَنْ عَلِيٍّعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مِفْتَاحُ الصَّلَاةِ الطُّهُورُ وَتَحْرِيمُهَا التَّكْبِيرُ وَتَحْلِيلُهَا التَّسْلِيمُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا الْحَدِيثُ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَحْسَنُ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ هُوَ صَدُوقٌ وَقَدْ تَكَلَّمَ فِيهِ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ يَقُولُ كَانَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَالْحُمَيْدِيُّ يَحْتَجُّونَ بِحَدِيثِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ قَالَ مُحَمَّدٌ وَهُوَ مُقَارِبُ الْحَدِيثِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَأَبِي سَعِيدٍ
A falaxi moxo bE [Qutaibah] a nun [Hannad] a nun [Mahmud bin Ghailan] e naxan falaxi; a falaxi nE [Waki'] kelife [Sufyan]. -a falaxi kira gbEtE nan ma- a fala nE [Muhammad bin Basyar] a fala nE, a fala nE [Abdurrahman bin Mahdi] a fala nE, a fala won bE [Sufyan] kelife [Abdullah bin Muhammad bin Aqil] kelife [Muhammad Ibnul Hanafiah] kelife [Ali] kelife Annabi Salala Alai Alai, a fala nE: na findixi sEnE nan na, naxan mu lanma a xa findi takbir ra a nun halal nan findixi sali ra. Abu Isa naxa a fala; 'Yi hadisi nan tide gbo a nun a fisa yi sEbEli kui. Abdullah bin Muhammad bin Aqil mixi tinxin gni nan a ra, kOnO lOnnila ndee na na naxee wOyEn ma a xaxili ma. Abu Isa naxa a fala; 'N bara Muhammad bin Isma'il xui mE a falafe ra; Ahmad bin Hanbal, Ishaq bin Ibrahim a nun Al Humaidi, e na Abdullah bin Muhammad bin Aqil xa hadisi nan ma. Muxumadi naxa a fala; ‹Waxati bara makɔrɛ›. Abu Isa naxa a fala; 'Yi buki kui, taruxu fan na Jabir nun Abu Said ma'.
Imam Tirmidzi : 4
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ زَنْجَوَيْهِ الْبَغْدَادِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالَ حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ قَرْمٍ عَنْ أَبِي يَحْيَى الْقَتَّاتِ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِفْتَاحُ الْجَنَّةِ الصَّلَاةُ وَمِفْتَاحُ الصَّلَاةِ الْوُضُوءُ
a falaxi moxo bE [Abu Bakr Muhammad bin Zanjawih Al Baghdadi] a nun keren gbansan, a naxElE; a fala moxo bE [Husain bin Muhammad] a fala nE, a fala moxo bE [Sulaiman bin Qarn] kelife [Abu Yahya Al Qattat] kelife [Mujahid] kelife [Jabir bin Abdullah] Radliaallahu 'anhuma, a naxElE, Rasulullah Shallallaahu Alaihi Wasallam a fala nE: 'Koore ma sEti nan na sali ra, kOnO sali nan a ra'.
Imam Tirmidzi : 5
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا دَخَلَ الْخَلَاءَ قَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ قَالَ شُعْبَةُ وَقَدْ قَالَ مَرَّةً أُخْرَى أَعُوذُ بِكَ مِنْ الْخُبْثِ وَالْخَبِيثِ أَوْ الْخُبُثِ وَالْخَبَائِثِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَزَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ وَجَابِرٍ وَابْنِ مَسْعُودٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَحْسَنُ وَحَدِيثُ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ فِي إِسْنَادِهِ اضْطِرَابٌ رَوَى هِشَامٌ الدَّسْتُوَائِيُّ وَسَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ فَقَالَ سَعِيدٌ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ عَوْفٍ الشَّيْبَانِيِّ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ و قَالَ هِشَامٌ الدَّسْتُوَائِيُّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ وَرَوَاهُ شُعْبَةُ وَمَعْمَرٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ النَّضْرِ بْنِ أَنَسٍ فَقَالَ شُعْبَةُ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ وَقَالَ مَعْمَرٌ عَنْ النَّضْرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو عِيسَى سَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا فَقَالَ يُحْتَمَلُ أَنْ يَكُونَ قَتَادَةُ رَوَى عَنْهُمَا جَمِيعًا
e bara a fala moxo bE [Qutaibah] a nun [Hannad] e naxan falaxi; a falaxi moxo bE [Waki'] kelife [Syu'bah] kelife [Abdul Aziz bin Shuhaib] kelife [Anas bin Malik] a naxElE, Annabi sallallahu Alaihi Wasallam a to nu sigafe sofe banxi kui a naxa a fala: 'ALLAHUMMA INNI A'UUDZU BIKA -O Ala, n bara i yEtE ratanga'. Suba naxa a fala; 'Waxati gbEtE a naxElE: 'A'UUDZU BIKA MINAL KHUBTSI WAL KHUBIIS -n na i yEtE ma kantafe ɲinnE xamEe nun ɲinnE ginEe ma- xa na mu AL KHUBUTSI WAL KHABA`ITS -n na i yEtE ma gaga fe ɲinnE xamEe nun ɲinnE ginEe-'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi buki kui, Ali, Zaid bin Arqam, Jabir nun Ibnu Mas'ud xa taruxui fan na. Abu Isa naxa a fala; 'Anas bin Isa xa hadisi nan a ra naxan tide na a nun a fangni ra yi kitaabui kui. Na waxati, Zaid bin Arqam xa hadisi kui, xaxili kanafen na sanad kui. Yi hadisi fan sEbExi Hisyam Ad Dastuwa`i nun Said bin Abu Arubah nan na kelife Qatadah. Said a fala nE a kelixi Al Qasim bin 'Auf Asy Syaibani nan ma kelife Zaid bin Arqam. A nun Hisyam Ad Dastuwa`i kelife Zaid bin Arqam xa Qatadah ma, Syu'bah nun Ma'mar naxa a masen An Nadlr bin Anas xa Qatadah kui. Syu'bah a falaxi Zaid bin Arqam nan ma. Ma'mar naxa a fala a kelixi An Nadlr bin Anas nan ma kelife a baba ma, kelife Annabi Sallallahu Alaihi Wasallam. Abu Isa naxa a fala; 'N naxa Muhamadi maxOrin yi taruxui ma, a naxa a yabi, 'A nO ma rabade Qatadah nan e firin birin xa taruxui fala'.
Imam Tirmidzi : 6
أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا دَخَلَ الْخَلَاءَ قَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ الْخُبْثِ وَالْخَبَائِثِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
a falaxi moxo bE [Ahmad bin Abdah Adl Dlabbi Al Bashri] a fala nE, a fala moxo bE [Hammad bin Zaid] kelife [Abdul Aziz bin Shuhaib] kelife [Anas bin Malik] a fala nE; Annabi to so banxi kui a naxa a fala: 'ALLAHUMMA INNI A'UUDZU BIKA MINAL KHUBUTSI WAL KHABA`ITS -O Ala, n na n yEtE ratangama i ma xamE nun ginE ɲinnEe ma-'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi findixi Hasan hadisi yati nan na'.
Imam Tirmidzi : 7
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ إِسْرَائِيلَ بْنِ يُونُسَ عَنْ يُوسُفَ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا خَرَجَ مِنْ الْخَلَاءِ قَالَ غُفْرَانَكَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ إِسْرَائِيلَ عَنْ يُوسُفَ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ وَأَبُو بُرْدَةَ بْنُ أَبِي مُوسَى اسْمُهُ عَامِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ قَيْسٍ الْأَشْعَرِيُّ وَلَا نَعْرِفُ فِي هَذَا الْبَابِ إِلَّا حَدِيثَ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
a fala nE [Muhammad bin Isma'il] a fala nE, a fala nE [Malik bin Isma'il] kelife [Isra'il bin Yunus] kelife [Yusuf bin Abu Burdah] kelife [a baba] kelife [Aisyah] Radliaallahu 'anha, a naxɛ; 'Annabi Sallalahu Alaihi Wasallam to mini banxi kui, a naxa a xaran: 'GHUFRAANAKA -n xaxili tixi i xa diɲɛ nan ma-'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi hadisi na Hasan Gharib nan ma, won mu a kolon fo a kelixi Isirayila xa hadisi nan ma, Yusuf bin Abu Burdah, Abu Burdah bin Abu Musa xili Amir bin Abdullah bin Qais Al Asy'ari. A nun moxo mu a kolon yi sEbEli kui fo Aisyah Radliaallahu 'anha' xa hadisi naxan fatanxi Annabi Shallallaahu Alaihi Wasallam' ra.
Imam Tirmidzi : 8
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمَخْزُومِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَطَاءَ بْنِ يَزِيدَ اللَّيْثِيِّ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَتَيْتُمْ الْغَائِطَ فَلَا تَسْتَقْبِلُوا الْقِبْلَةَ بِغَائِطٍ وَلَا بَوْلٍ وَلَا تَسْتَدْبِرُوهَا وَلَكِنْ شَرِّقُوا أَوْ غَرِّبُواقَالَ أَبُو أَيُّوبَ فَقَدِمْنَا الشَّامَ فَوَجَدْنَا مَرَاحِيضَ قَدْ بُنِيَتْ مُسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةِ فَنَنْحَرِفُ عَنْهَا وَنَسْتَغْفِرُ اللَّهَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ جَزْءٍ الزُّبَيْدِيِّ وَمَعْقِلِ بْنِ أَبِي الْهَيْثَمِ وَيُقَالُ مَعْقِلُ بْنُ أَبِي مَعْقِلٍ وَأَبِي أُمَامَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَسَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي أَيُّوبَ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَصَحُّ وَأَبُو أَيُّوبَ اسْمُهُ خَالِدُ بْنُ زَيْدٍ وَالزُّهْرِيُّ اسْمُهُ مُحَمَّدُ بْنُ مُسْلِمٍ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ شِهَابٍ الزُّهْرِيُّ وَكُنْيَتُهُ أَبُو بَكْرٍ قَالَ أَبُو الْوَلِيدِ الْمَكِّيُّ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ مُحَمَّدُ بْنُ إِدْرِيسَ الشَّافِعِيُّ إِنَّمَا مَعْنَى قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَسْتَقْبِلُوا الْقِبْلَةَ بِغَائِطٍ وَلَا بِبَوْلٍ وَلَا تَسْتَدْبِرُوهَا إِنَّمَا هَذَا فِي الْفَيَافِي وَأَمَّا فِي الْكُنُفِ الْمَبْنِيَّةِ لَهُ رُخْصَةٌ فِي أَنْ يَسْتَقْبِلَهَا وَهَكَذَا قَالَ إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ و قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ رَحِمَهُ اللَّهُ إِنَّمَا الرُّخْصَةُ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي اسْتِدْبَارِ الْقِبْلَةِ بِغَائِطٍ أَوْ بَوْلٍ وَأَمَّا اسْتِقْبَالُ الْقِبْلَةِ فَلَا يَسْتَقْبِلُهَا كَأَنَّهُ لَمْ يَرَ فِي الصَّحْرَاءِ وَلَا فِي الْكُنُفِ أَنْ يَسْتَقْبِلَ الْقِبْلَةَ
a fala nE [Said bin Abdurrahman Al Makhzumi] a fala nE [Sufyan bin Uyainah] kelife [Az Zuhri] kelife ['Atho` bin Yazid Al Laitsi] kelife [Abu Ayyub Al Anshari] a naxɛ, Rasulullah Sallallaahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'Xa wo mu wo yEtE kana xa na mu wo xa wo yatagi ra gbilen yelefe xa na mu yelefe. KOnO wo xa wo ya ti sogegorode xa na mu sogegorode. Abu Ayyub naxa a fala; 'Moxo to so siri bOxi ma, moxo naxa e xa toilet to e ya ra tima kira xOn ma, na nan a ra moxo naxa gbilen e ra moxo naxa Ala maxOrin dignE ra'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi sEbEli kui, taruxui fan na Abdullah bin Al Harith bin Jaz`i Az Zubaidi nun Ma'qil bin Abu Al Haitsam -naxan xili Ma'qil bin Abu Umamah-, Abu Hurairah nun Suhail bin Hanif'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi sEbEli kui, hadisi naxan falaxi Abu Ayyub nan a ra a fangni ra a man findixi tinxin gni nan na. Abu Ayyub xili Khalid bin Zaid, Az Zuhri xili Muhammad bin Muslim bin Ubaidullah bin Syihab Az Zuhri, a xili Abu Bakr'. Abu Al Walid Al Makki naxa a fala; Abu Abdullah Muhammad bin Idris Asy Syafi'i naxE; 'Annabi Sallallahu Alaihi Wasallam xa masen gni keren nan a ra 'I naxa i ya rasiga kibla ma, i naxa i xanbi ra gbilen a ma i na iyEtE ra bama xa na mu i na iyEtE rafelen' a na yire rabixi nan kui. Na waxati, xa wo na banxi balanxi kui, wo nOma wo ya rasigade kibla kira ma. Ishaq bin Ibrahim fan nan yi falaxi. Na waxati, Ahmad bin Hanbal Rahimahullah naxa a fala; "Annabi Sallallaahu Alaihi Wasallam xa tinxinyi ra a to nu na a xa furi kui xa na mu a nu na a xa furi kui, a nu lanma a xa a xanbi ra gbilen a ma, kOnO a ya ra tima a mu tinxi." A luxi alo Imam Ahmad mu a kolon a na gbengberenyi nan kui xa na mu banxi balanxi kui ala ko a xa kibla kira mato.
Imam Tirmidzi : 9
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ أَبَانَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَنَهَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ نَسْتَقْبِلَ الْقِبْلَةَ بِبَوْلٍ فَرَأَيْتُهُ قَبْلَ أَنْ يُقْبَضَ بِعَامٍ يَسْتَقْبِلُهَاوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي قَتَادَةَ وَعَائِشَةَ وَعَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ جَابِرٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
a falaxi moxo bE [Muhammad bin Basyar] a nun [Muhammad bin Al Mutsanna] e firin birin a falaxi nE; a fala moxo bE [Wahb bin Jarir] a fala nE, a fala moxo bE [n baba] kelife [Muhammad bin Ishaq] kelife [Aban bin Salih] kelife [Mujahid] kelife [Jabir bin Abdullah] a naxɛ; Annabi sallallaahu alaihi wasallam naxa a fala a mixi mu lanma a xa a ya rasiga kibla ma a nu wama a xOnE ra, kOnO n naxa a to gnE keren beenun a xa faxa a nu a ya rasiga kibla ma. Yi sEbEli kui, taruxu fan na Abu Qatadah, Aisyah nun Ammar bin Yasir. Abu Isa naxa a fala; 'Yi sEbEli kui, Jabir xa hadisi nan a ra hasan gharib'.
Imam Tirmidzi : 10
وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ عَنْ أَبِي قَتَادَةَأَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَبُولُ مُسْتَقْبِلَ الْقِبْلَةِحَدَّثَنَا بِذَلِكَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ وَحَدِيثُ جَابِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ لَهِيعَةَ وَابْنُ لَهِيعَةَ ضَعِيفٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ ضَعَّفَهُ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ وَغَيْرُهُ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ
A nun yi hadisi naxan falaxi [Ibn Lahi'ah], kelife [Abu Zubair], kelife [Jabir], kelife [Abu Qatadah], a naxa a to lOxun keren Annabi sallallaahu Alaihi Wasallam nu na yelefe kibla' ya ra. [Qutaibah] a fala nE moxo bE, a naxElE; 'Ibn Lahi'ah nan a falaxi moxo bE'. A nun Jabir xa hadisi naxan fatanxi Annabi Salalahu Alaihi Wasallam ra, a tide gbo Ibn Lahi'ah xa hadisi bE, barima Ibn Lahi'ah mixi sEmbE mu nu na a ra hadisi xaranmae bE, Imam Yahya bin Said Al Qaththan a nun mixi gbEtee naxee a masenxi e xaxili ra.
Imam Tirmidzi : 11
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ عَمِّهِ وَاسِعِ بْنِ حَبَّانَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَرَقِيتُ يَوْمًا عَلَى بَيْتِ حَفْصَةَ فَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى حَاجَتِهِ مُسْتَقْبِلَ الشَّامِ مُسْتَدْبِرَ الْكَعْبَةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
a falaxi moxo bE [Hannad] a fala nE, a bara a fala moxo bE [Abdah bin Sulaiman] kelife [Ubaidullah bin Umar] kelife [Muhammad bin Yahya bin Habban] kelife a baba - [Wasi' bin Habban] - kelife [Ibn Umar] a naxɛ; 'LOxun keren n naxa te Hafshah xa banxi fari, n naxa Annabi Sallallaahu Alaihi Wasallam to a nu na a yEtE rafelen fe a nu na Sham yire ra a nun a xanbi ra Kaaba'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi hadisi hasan nan a ra a tide na'.
Imam Tirmidzi : 12
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا شَرِيكٌ عَنْ الْمِقْدَامِ بْنِ شُرَيْحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْمَنْ حَدَّثَكُمْ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَبُولُ قَائِمًا فَلَا تُصَدِّقُوهُ مَا كَانَ يَبُولُ إِلَّا قَاعِدًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَبُرَيْدَةَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ حَسَنَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَصَحُّ وَحَدِيثُ عُمَرَ إِنَّمَا رُوِيَ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الْكَرِيمِ بْنِ أَبِي الْمُخَارِقِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ قَالَ رَآنِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا أَبُولُ قَائِمًا فَقَالَ يَا عُمَرُ لَا تَبُلْ قَائِمًا فَمَا بُلْتُ قَائِمًا بَعْدُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَإِنَّمَا رَفَعَ هَذَا الْحَدِيثَ عَبْدُ الْكَرِيمِ بْنُ أَبِي الْمُخَارِقِ وَهُوَ ضَعِيفٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ ضَعَّفَهُ أَيُّوبُ السَّخْتِيَانِيُّ وَتَكَلَّمَ فِيهِ وَرَوَى عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ مَا بُلْتُ قَائِمًا مُنْذُ أَسْلَمْتُ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الْكَرِيمِ وَحَدِيثُ بُرَيْدَةَ فِي هَذَا غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَمَعْنَى النَّهْيِ عَنْ الْبَوْلِ قَائِمًا عَلَى التَّأْدِيبِ لَا عَلَى التَّحْرِيمِ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَ إِنَّ مِنْ الْجَفَاءِ أَنْ تَبُولَ وَأَنْتَ قَائِمٌ
a fala moxo bE [Ali Bin Hujr] a fala nE, a fala moxo bE [Sharik] kelife [Al Miqdam bin Syuraih] kelife [a baba] kelife [Aisyah] a fala nE; 'Naxan na a fala wo bE a Annabi sallallaahu alaihi wasallam a yelexi a tixi, wo naxa la a ra, barima a mu yexi fo a dOxO xi'. A naxɛ; 'Yi sEbEli kui, umar boree xa hadisi fan na, Buraidah nun Abdurrahman bin Hasanah'. Abu Isa naxa a fala; 'Aisyah xa hadisi nan a ra a fangnira a nun a tinxinxi yi buki kui, a nun Umar xa hadisi naxan fatanxi Abdul Karim bin Abul Mukhariq xa hadisi ra, kelife Nafi ma', kelife Ibn Umar ma, kelife Umar ma, a naxɛ; 'Annabi Sallallahu Alaihi Wasallam n toxi nE n nu tixi, a naxa a fala n bE: 'O Umar, i naxa tixi,' na xanbi n mu tixi sOnOn. Abu Isa naxa a fala; Mixi keren nan yi hadisi tagi ra bama Abdul Karim bin Abul Mukhariq nan a ra, a nu sEmbE mu a ra hadisi kolon ma. Abu Ayyub As Sikhtiyani fan bara a sEmbE kana a man bara a fala. Ubaidullah a falaxi Nafi' nan ma, Ibn Umar ma, a naxElE; Umar Radliaallahu 'anhu naxa a fala; 'N mu nu n ma furi rafelen n tixi kabi n to findi islama ra'. A nun yi hadisi tide gbo Abdul Karim xa hadisi bE, kOnO Buraidah xa hadisi yi buki kui a mu findixi mahfudz -awake-' ra. Na waxati, yi tOnxOma naxan na yi tOxun fe ma a fatanxi sariyE nan na, a mu findixi tOnxOma ra. A falaxi Abdullah bin Mas'ud nan ma, a naxElE; 'A fOlOde, a findixi fe kobi nan na xa i iyEtE tixi iyEtE ra'.
Imam Tirmidzi : 13
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ حُذَيْفَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَى سُبَاطَةَ قَوْمٍ فَبَالَ عَلَيْهَا قَائِمًا فَأَتَيْتُهُ بِوَضُوءٍ فَذَهَبْتُ لِأَتَأَخَّرَ عَنْهُ فَدَعَانِي حَتَّى كُنْتُ عِنْدَ عَقِبَيْهِ فَتَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت الْجَارُودَ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعًا يُحَدِّثُ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْ الْأَعْمَشِ ثُمَّ قَالَ وَكِيعٌ هَذَا أَصَحُّ حَدِيثٍ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَسْحِ و سَمِعْت أَبَا عَمَّارٍ الْحُسَيْنَ بْنَ حُرَيْثٍ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعًا فَذَكَرَ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَكَذَا رَوَى مَنْصُورٌ وَعُبَيْدَةُ الضَّبِّيُّ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ حُذَيْفَةَ مِثْلَ رِوَايَةِ الْأَعْمَشِ وَرَوَى حَمَّادُ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ وَعَاصِمُ بْنُ بَهْدَلَةَ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَحَدِيثُ أَبِي وَائِلٍ عَنْ حُذَيْفَةَ أَصَحُّ وَقَدْ رَخَّصَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي الْبَوْلِ قَائِمًا قَالَ أَبُو عِيسَى وَعَبِيدَةُ بْنُ عَمْرٍو السَّلْمَانِيُّ رَوَى عَنْهُ إِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ وَعَبِيدَةُ مِنْ كِبَارِ التَّابِعِينَ يُرْوَى عَنْ عَبِيدَةَ أَنَّهُ قَالَ أَسْلَمْتُ قَبْلَ وَفَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِسَنَتَيْنِ وَعُبَيْدَةُ الضَّبِّيُّ صَاحِبُ إِبْرَاهِيمَ هُوَ عُبَيْدَةُ بْنُ مُعَتِّبٍ الضَّبِّيُّ وَيُكْنَى أَبَا عَبْدِ الْكَرِيمِ
a falaxi moxo bE [Hannad] a fala nE, a fala moxo bE [Waki'] kelife [Al Amasy] kelife [Abu Wa`il] kelife [Hudzaifah] a fala nE; 'Annabi sallallahu alaihi wasallam lOxE keren a siga mixe xa bElExE yire nde, a fa a yEtE rafelen a tixi. N naxa siga n makuya a ra, kOnO a naxa n xili han n naxa lu a sEti ma, na xanbi a naxa ablu raba a naxa a xa khuf maxa. Abu Isa naxa a fala; N bara [Al Jarud] xui mE a falafe ra; 'N bara a mE [Waki'] yi hadisi falafe [Al Amasy] yi ra, na xanbi Waki' naxa a fala; 'Yi nan findixi hadisi tinxinxi ra naxan falaxi Annabi Sallallahu Alaihi Wasallam yi ra naxan fatanxi khuf xa fe ra. N man naxa Abu Ammar Al Husain bin Huraib xui mE a falafe ra; 'N bara Waki xui mE', na xanbi a naxa na fala'. Abu Isa naxa a fala; 'Alo yi [Mansur] nun [Ubaidah Adl Dlabbi] naxan falaxi [Abu Wa`il] kelife [Hudzaifah], alo Al Amasy a falaxi ki naxɛ. [Hammad bin Abu Sulaiman] nun [Ashim bin Bilah] e fan bara a masen [Abu Wa`il], [Al Mughirah bin Syu'bah], Annabi sallallaahu Alaihi Wasallam. Na waxati, Abu Wa`il xa hadisi kelife Hudzaifah nan findixi hadisi tinxinxi ra. LOnlila ndee bara a niya i xa iyEtE rafelen i tixi. Abu Isa naxa a fala; 'Ibrahin An Nakha'i bara Abidah bin Amru As Salmani xa fe fala, a nun 'Abidah Tabi'in xaranma xungbe nan a ra'. A falaxi nE a Abida a fala nE; 'N naxa n ma diinE suxu gnE firin beenun Annabi xa faxa'. Na waxati, Ubaidah Adl Dlabbi nan nu na Ibrahim bore ra, a xili Ubaidah bin Mu'attib Adl Dlabbi, naxan xili saxi Abu Abdul Karim'.
Imam Tirmidzi : 14
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ السَّلَامِ بْنُ حَرْبٍ الْمُلَائِيُّ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَنَسٍ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ الْحَاجَةَ لَمْ يَرْفَعْ ثَوْبَهُ حَتَّى يَدْنُوَ مِنْ الْأَرْضِقَالَ أَبُو عِيسَى هَكَذَا رَوَى مُحَمَّدُ بْنُ رَبِيعَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَنَسٍ هَذَا الْحَدِيثَ وَرَوَى وَكِيعٌ وَأَبُو يَحْيَى الْحِمَّانِيُّ عَنْ الْأَعْمَشِ قَالَ قَالَ ابْنُ عُمَرَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ الْحَاجَةَ لَمْ يَرْفَعْ ثَوْبَهُ حَتَّى يَدْنُوَ مِنْ الْأَرْضِ وَكِلَا الْحَدِيثَيْنِ مُرْسَلٌ وَيُقَالُ لَمْ يَسْمَعْ الْأَعْمَشُ مِنْ أَنَسٍ وَلَا مِنْ أَحَدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ نَظَرَ إِلَى أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ رَأَيْتُهُ يُصَلِّي فَذَكَرَ عَنْهُ حِكَايَةً فِي الصَّلَاةِ وَالْأَعْمَشُ اسْمُهُ سُلَيْمَانُ بْنُ مِهْرَانَ أَبُو مُحَمَّدٍ الْكَاهِلِيُّ وَهُوَ مَوْلًى لَهُمْ قَالَ الْأَعْمَشُ كَانَ أَبِي حَمِيلًا فَوَرَّثَهُ مَسْرُوقٌ
a falaxi moxo bE [Qutaibah bin Said] a fala nE, a fala moxo bE [Abdussalam bin Harb Al Mula`i] kelife [Al Amasy] kelife [Anas] a naxɛ; 'Annabi sallallahu alaihi wasallam to nu wama a yEtE raxarafe a mu a xa dugi rakeli han a nu bara goro bOxi ma'. Abu Isa naxa a fala; 'Na kui [Muhammad bin Rabi'ah] yi hadisi falaxi [Al Amasy] nan ma, kelife [Anas]'. [Waki'] nun [Abu Yahya Al Himmani] naxa [Al Amasy] xa fe fala, a naxa a fala; [Ibn Umar] naxa a fala; 'Annabi sallallahu alaihi wasallam to nu wama a yEtE raxarafe a mu a xa dugi rakeli han a nu bara goro bOxi ma'. Na hadisi firin mursal nan e ra. A man falaxi nE a Al Amasy mu wOyEnxi Anas ra, a nun Annabi Sallallahu Alaihi Wasallam xa boree yo ra. A naxa Anas bin Malik to, a naxa a fala; 'N naxa Anasi to a na salife,' na xanbi a naxa a fala a bE sali xa fe ra.' Na waxati, Al Amasy xili Sulaiman bin Mihran Abu Muhammad Al Kahili, a nu na konyi fori nan na Kahili bɔnsɔɛ kui. Al Amasy naxa a fala; 'N baba nu di sOtOxi naxan nu na a furi kui a fa a sOtO Masruq yi ra'.
Imam Tirmidzi : 15
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى أَنْ يَمَسَّ الرَّجُلُ ذَكَرَهُ بِيَمِينِهِوَفِي هَذَا الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَسَلْمَانَ وَأبِي هُرَيْرَةَ وَسَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو قَتَادَةَ الْأَنْصَارِيُّ اسْمُهُ الْحَارِثُ بْنُ رِبْعِيٍّ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ كَرِهُوا الِاسْتِنْجَاءَ بِالْيَمِينِ
a falaxi moxo bE [Muhammad bin Abu Umar Al Makki] a fala nE, a fala moxo bE [Sufyan bin Uyainah] kelife [Ma'mar] kelife [Yahya bin Abu Katsir] kelife [Abdullah bin Abu Qatadah] kelife [a baba] a fala nE; 'Annabi Sallallahu Alaihi Wasallam naxa a fala xamE bE a xa a bElExE sa a yirefanyi ra'. Yi sEbEli kui, taruxu fan na Aisyah, Salman, Abu Hurairah a nun Suhail bin Hanif. Abu Isa naxa a fala; 'Yi hadisi findixi hasan nan na.' Na waxati, Abu Qatadah Al Ansari xili Al Harith Ar Rib'i. Xaxilimae xa masen gni ma, yi hadisi raba fe a lan ma istinja` -cebok- raba bElExE yirefanyi ra'.
Imam Tirmidzi : 16
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ قَالَ قِيلَ لِسَلْمَانَقَدْ عَلَّمَكُمْ نَبِيُّكُمْ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُلَّ شَيْءٍ حَتَّى الْخِرَاءَةَ فَقَالَ سَلْمَانُ أَجَلْ نَهَانَا أَنْ نَسْتَقْبِلَ الْقِبْلَةَ بِغَائِطٍ أَوْ بَوْلٍ وَأَنْ نَسْتَنْجِيَ بِالْيَمِينِ أَوْ أَنْ يَسْتَنْجِيَ أَحَدُنَا بِأَقَلَّ مِنْ ثَلَاثَةِ أَحْجَارٍ أَوْ أَنْ نَسْتَنْجِيَ بِرَجِيعٍ أَوْ بِعَظْمٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَخُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ وَجَابِرٍ وَخَلَّادِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ سَلْمَانَ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ رَأَوْا أَنَّ الِاسْتِنْجَاءَ بِالْحِجَارَةِ يُجْزِئُ وَإِنْ لَمْ يَسْتَنْجِ بِالْمَاءِ إِذَا أَنْقَى أَثَرَ الْغَائِطِ وَالْبَوْلِ وَبِهِ يَقُولُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
a falaxi nE [Abu Muawiyah] kelife [Al Amasy] kelife [Ibrahim] kelife [Abdurrahman bin Yazid] a naxa a fala: 'Wo xa namiɲɔnmɛ sallallaahu Alaihi Wasallam wo xaranxi fe birin na han wo xa wo yEtE rafelen?' [Salman] naxa a yabi, 'na nan a ra, a bara moxo yamari moxo xa moxo ya ti kibla ra moxo na moxo yEtE rafelen, moxo naxa istinja raba bElExE yirefanyi ra, moxo naxa istinja raba gbeti saxan na, a nun moxo naxa istinja raba sube xOri ra xa na mu xOri ra'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi buki kui, taruxu fan na Aisyah, Khuzaimah bin Thabit, Jabir, Khallad Ibn As Sa`ib, kelife a baba ma'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi sEbEli kui, Salman xa hadisi findixi tinxin gni nan na, yi nan findixi karamOxO gbegbe xa ma gnErE ra Annabi Sallallahu Alaihi Wasallam nun mixi naxee faxi a xanbi ra. E na a ma gnOxun xi nE a sali raba gbeti ra a bara gbo hali a mu raba ye ra, na nan na ki, gbeti nO ma nE xOrOxOE raxande. Na xaxili fan tongoxi Ats Tsauri, Ibnul Mubarak, Asy Syafi'i, Ahmad a nun Ishaq'.
Imam Tirmidzi : 17
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَقُتَيْبَةُ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَخَرَجَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِحَاجَتِهِ فَقَالَ الْتَمِسْ لِي ثَلَاثَةَ أَحْجَارٍ قَالَ فَأَتَيْتُهُ بِحَجَرَيْنِ وَرَوْثَةٍ فَأَخَذَ الْحَجَرَيْنِ وَأَلْقَى الرَّوْثَةَ وَقَالَ إِنَّهَا رِكْسٌقَالَ أَبُو عِيسَى وَهَكَذَا رَوَى قَيْسُ بْنُ الرَّبِيعِ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ نَحْوَ حَدِيثِ إِسْرَائِيلَ وَرَوَى مَعْمَرٌ وَعَمَّارُ بْنُ رُزَيْقٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ وَرَوَى زُهَيْرٌ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَسْوَدِ عَنْ أَبِيهِ الْأَسْوَدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ وَرَوَى زَكَرِيَّا بْنُ أَبِي زَائِدَةَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ وَهَذَا حَدِيثٌ فِيهِ اضْطِرَابٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا عُبَيْدَةَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ هَلْ تَذْكُرُ مِنْ عَبْدِ اللَّهِ شَيْئًا قَالَ لَا قَالَ أَبُو عِيسَى سَأَلْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَيُّ الرِّوَايَاتِ فِي هَذَا الْحَدِيثِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ أَصَحُّ فَلَمْ يَقْضِ فِيهِ بِشَيْءٍ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا فَلَمْ يَقْضِ فِيهِ بِشَيْءٍ وَكَأَنَّهُ رَأَى حَدِيثَ زُهَيْرٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَسْوَدِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ أَشْبَهَ وَوَضَعَهُ فِي كِتَابِ الْجَامِعِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَأَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا عِنْدِي حَدِيثُ إِسْرَائِيلَ وَقَيْسٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ لِأَنَّ إِسْرَائِيلَ أَثْبَتُ وَأَحْفَظُ لِحَدِيثِ أَبِي إِسْحَقَ مِنْ هَؤُلَاءِ وَتَابَعَهُ عَلَى ذَلِكَ قَيْسُ بْنُ الرَّبِيعِ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت أَبَا مُوسَى مُحَمَّدَ بْنَ الْمُثَنَّى يَقُولُ سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ مَهْدِيٍّ يَقُولُ مَا فَاتَنِي الَّذِي فَاتَنِي مِنْ حَدِيثِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ إِلَّا لِمَا اتَّكَلْتُ بِهِ عَلَى إِسْرَائِيلَ لِأَنَّهُ كَانَ يَأْتِي بِهِ أَتَمَّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَزُهَيْرٌ فِي أَبِي إِسْحَقَ لَيْسَ بِذَاكَ لِأَنَّ سَمَاعَهُ مِنْهُ بِآخِرَةٍ قَالَ و سَمِعْت أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ التِّرْمِذِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يَقُولُ إِذَا سَمِعْتَ الْحَدِيثَ عَنْ زَائِدَةَ وَزُهَيْرٍ فَلَا تُبَالِي أَنْ لَا تَسْمَعَهُ مِنْ غَيْرِهِمَا إِلَّا حَدِيثَ أَبِي إِسْحَقَ وَأَبُو إِسْحَقَ اسْمُهُ عَمْرُو بْنُ عَبْدِ اللَّهِ السَّبِيعِيُّ الْهَمْدَانِيُّ وَأَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ أَبِيهِ وَلَا يُعْرَفُ اسْمُهُ
a falaxi moxo bE [Hannad] nun [Qutaibah] e firin birin a falaxi nE; a falaxi moxo bE [Waki'] kelife [Isra'il] kelife [Abu Ishaq] kelife [Abu Ubaidah] kelife [Abdullah] a naxElE, Annabi sallallaahu Alaihi Wasallam naxa mini a yEtE ratangade, a naxa a fala: 'Wo gbeti saxan fen n bE,' Abu Ubaid naxa a fala; 'Na kui n naxa fa gbeti firin ra a nun sube xOri keren, a naxa gbeti firin tongo a naxa sube xOri woli a fa a fala: 'Awa sube xOri mu sEnE'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi nan a ra [Qais bin Ar Rabi'] yi hadisi masen [Abu Ishaq] yi ra, kelife [Abu Ubaidah] ma, kelife [Abdullah] ma alo hadisi naxan falaxi Isirayila ra. [Ma'mar] nun ['Ammar bin Ruzaiq] fan naxa a masen [Abu Ishaq], kelife [Alqamah], kelife [Abdullah]. [Zuhair] naxan falaxi [Abu Ishaq], [Abdurrahman Ibnul Aswad], a baba - [Al Aswad bin Yazid] -, [Abdullah]. Na kui, yi hadith xaxili kanafen na a kui. A falaxi moxo bE Muhammad bin Basysyar Al Abdi nan a fala, a fala moxo bE Muhammad bin Ja'far nan a fala, a bara a fala moxo bE Syu'bah kelife Amru bin Murrah a naxElE; 'I ratuxi fe nde ma Abdullah ma?' A naxa a yaabi, ‹Ade›. Abu Isa naxa a fala; N naxa Abdullah bin Abdurrahman maxOrin; Abu Ishaq xa hadisi kui, taruxui mundun findixi nɔndi ra? kɔnɔ a mu sese yaabi. N man naxa Muhamadi maxOrin, kOnO a fan mu yaabi yo fixi. A luxi alo a toxi nE zuhair hadisi naxan fatanxi Abu Ishaq ra, kelife Abdurrahman Ibnul Aswad ma, kelife a baba ma, kelife Abdullah ma e nu lanxi e bore ma, na xanbi a naxa a sa Al Jami buki kui. Abu Isa naxa a fala; 'Yi sEbEli kui, n ma sEbEli ma, naxan tide gbo a findixi Isirayila nun Qais xa hadisi nan na kelife Abu Ishaq ma, kelife Abu Ubaidah ma, kelife Abdullah ma. Barima Isirayila mixi nan a ra na xan sEmbE gbo a man Abu Ishaq xa hadisi xaranma a xaxili ma dangife booree ra. Qais bin Ar Rabi nan a sEmbE soxi na ra. Abu Isa naxa a fala; N bara Abu Musa Muhammad Ibnul Mutsanna xui mE; N bara Abdurrahman bin Mahdi xui mE a falafe ra; 'A mu lOExi n yi ra alo a lOExi n yi ra Sufyan Ats Tsauri xa hadisi kui, Abu Ishaq yi ra fo fe nde n naxan suxuxi Isirayila yi ra, barima a a falaxi fe nde nan na naxan kamalixi'. Abu Isa naxa a fala; 'Zuhair xa taruxu kelife Abu Ishaq ma na mu a ra, barima a bara a mE a dOnxE ra'. A naxa a fala; N bara Ahmad Ibnul Hasan At Turmudzi xui mE a falafe ra; N bara Ahmad bin Hanbal xui mE a falafe ra; Xa wo bara hadisi mE Za'idah nun Zuhair yi ra, wo xa la a ra, hali wo mu a mExi mixi gbEtE yi ra, fo hadisi naxan fatanxi Abu Ishaq ra, Abu Ishaq xili Amru bin Abdullah As Sabi'i Al Hamdani, a nun Abu Ubaidah bin Abdullah bin Mas'ud a mu a mExi a baba xili ra, a nun a baba xili kolontare'.
Imam Tirmidzi : 18
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَسْتَنْجُوا بِالرَّوْثِ وَلَا بِالْعِظَامِ فَإِنَّهُ زَادُ إِخْوَانِكُمْ مِنْ الْجِنِّوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَسَلْمَانَ وَجَابِرٍ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَغَيْرُهُ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّهُ كَانَ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْلَةَ الْجِنِّ الْحَدِيثَ بِطُولِهِ فَقَالَ الشَّعْبِيُّ إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَسْتَنْجُوا بِالرَّوْثِ وَلَا بِالْعِظَامِ فَإِنَّهُ زَادُ إِخْوَانِكُمْ مِنْ الْجِنِّ وَكَأَنَّ رِوَايَةَ إِسْمَعِيلَ أَصَحُّ مِنْ رِوَايَةِ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا
a falaxi nE [Hafsh bin Ghiyats] kelife [Dawud bin Abu Hind] kelife [Ash Sya'bi] kelife [Alqamah] kelife [Abdullah bin Mas'ud] a naxElE, Rasulullah Sallallaahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'Wo naxa wo xa salie raba wo xa subee ra, barima e kelixi wo ngaxakerenyie nan ma jinn'. Yi sEbEli kui, hadisi fan na Abu Hurairah, Salman, Jabir nun Ibn Umar xa fe kui. Abu Isa naxa a fala; ' [Isma'il bin Ibrahim] a nun man yi hadisi falaxi [Dawud bin Abu Hind], [Ash Sya'bi], [Alqamah], [Abdullah], a nu na Annabi sallallaahu Alaihi Wasallam fEma Laylatul Qadar kOE ra... hadisi xungbe nan a ra. Asy Sya’bi naxa a fala, Annabi sallallahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'Wo naxa sali raba bOxi nun xOri ra barima e findixi wo ngaxakerenyie xa donse nan na kelife jin ma'. A luxi alo hadisi naxan sEbExi Isma'ili ra a tide gbo Hafsh bin Ghiyats xa sEbEli ra. Xaxilimae yi hadisi raba ma. A nun hadisi kui hadisi gbEtE nan na naxan falaxi Jabir nun Ibn Umar Radliaallahu 'anhuma' nan e ra.
Imam Tirmidzi : 19
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي الشَّوَارِبِ الْبَصْرِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ مُعَاذَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْمُرْنَ أَزْوَاجَكُنَّ أَنْ يَسْتَطِيبُوا بِالْمَاءِ فَإِنِّي أَسْتَحْيِيهِمْ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَفْعَلُهُوَفِي الْبَاب عَنْ جَرِيرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْبَجَلِيِّ وَأَنَسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَعَلَيْهِ الْعَمَلُ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ يَخْتَارُونَ الِاسْتِنْجَاءَ بِالْمَاءِ وَإِنْ كَانَ الِاسْتِنْجَاءُ بِالْحِجَارَةِ يُجْزِئُ عِنْدَهُمْ فَإِنَّهُمْ اسْتَحَبُّوا الِاسْتِنْجَاءَ بِالْمَاءِ وَرَأَوْهُ أَفْضَلَ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
a falaxi moxo bE [Qutaibah] a nun [Muhammad bin Abdul Malik bin Abu Asy Syawarib Al Bashri] e firin birin a falaxi nE; a falaxi moxo bE [Abu Awanah] kelife [Qotadah] kelife [Mu'adzah] kelife [Aisyah] a fala nE; 'Wo xa wo xamEe yamari e xa e yEtE rasE ye ra, n yaagixi e ra, Ala xa Mixi Sugandixi nan a ra ba'. Yi sEbEli kui, hadisi fan na Jarir bin Abdullah Al Bajali xa boreya, Anas nun Abu Hurairah. Abu Isa naxa a fala; 'Yi hadisi findixi hasan nan na, a nun Ahlul Ilmi yi hadisi raba ma, e sugandixi ye nan na hali e to a ma gnOxun xi a lanma e xa e yEtE rasE gbeti ra, e wama ye nan xOn barima e a kolon a tide gbo. Yi masen gni tongoxi sufyan ats tsauri, ibnul mubarak, syafi'i, ahmad a nun ishaq' nan e ra.
Imam Tirmidzi : 20
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَكُنْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَأَتَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَاجَتَهُ فَأَبْعَدَ فِي الْمَذْهَبِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي قُرَادٍ وَأَبِي قَتَادَةَ وَجَابِرٍ وَيَحْيَى بْنِ عُبَيْدٍ عَنْ أَبِيهِ وَأَبِي مُوسَى وَابْنِ عَبَّاسٍ وَبِلَالِ بْنِ الْحَارِثِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَيُرْوَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ يَرْتَادُ لِبَوْلِهِ مَكَانًا كَمَا يَرْتَادُ مَنْزِلًا وَأَبُو سَلَمَةَ اسْمُهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ الزُّهْرِيُّ
a falaxi nE [Muhammad bin Basyar] a fala nE, a fala nE [Abdul Wahab Ats Tsaqaf] kelife [Muhammad bin Amru] kelife [Abu Salamah] kelife [Al Mughirah bin Syu'bah] a naxɛ; 'N nu na Annabi Sallalahu Alaihi Wasallam fEma biyaasi kui, na xanbi Annabi Salai Alaihi Wasallam naxa a yEtE raxara a siga yire gbEtE'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi sEbEli kui, hadisi fan na a bore Abdurrahman bin Abu Qurad, Abu Qatadah, Jabir, Yahya bin Ubaid kelife a baba ma, Abu Musa, Ibn Abbas a nun a bore Bilal bin Harith'. Abu Isa naxa a fala; 'Yi hadisi findixi hasan nan na, a man fatanxi Annabi sallallahu alaihi wasallam nan na, a nu a xa ye xunxure makoto ma a nu ye xunxure kui alo banxi a makoto ma ki naxE. Abu Salamah xili Abdullah bin Abdurrahman bin 'Auf Az Zuhri'.