Imam Tirmidzi : 161
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ الضُّبَعِيُّ عَنْ أَبِي عِمْرَانَ الْجَوْنِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الصَّامِتِ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا أَبَا ذَرٍّ أُمَرَاءُ يَكُونُونَ بَعْدِي يُمِيتُونَ الصَّلَاةَ فَصَلِّ الصَّلَاةَ لِوَقْتِهَا فَإِنْ صُلِّيَتْ لِوَقْتِهَا كَانَتْ لَكَ نَافِلَةً وَإِلَّا كُنْتَ قَدْ أَحْرَزْتَ صَلَاتَكَوَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي ذَرٍّ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ يَسْتَحِبُّونَ أَنْ يُصَلِّيَ الرَّجُلُ الصَّلَاةَ لِمِيقَاتِهَا إِذَا أَخَّرَهَا الْإِمَامُ ثُمَّ يُصَلِّي مَعَ الْإِمَامِ وَالصَّلَاةُ الْأُولَى هِيَ الْمَكْتُوبَةُ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَأَبُو عِمْرَانَ الْجَوْنِيُّ اسْمُهُ عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ حَبِيبٍ
[Muhammad bin Musa Al Bashri] u hi hlamuserile; [Ja’far bin Sulaiman Adl Dluba’i] u hi hlamuserile ku suka eka [Abu Imran Al Jauni] ku suka eka [Abdullah bin Ash Shamit] ku suka eka [Abu Dharr] u te; 'Muprofeta shallallahu 'alaihi wasallam u te: 'O Abu Dharr, varhangeri endzhaku ka mina va ta dlaya - va tekela ehansi - xikhongelo, kutani khongela hi nkarhi, loko xikhongelo xi endliwa hi ku ya hi nkarhi wa xona kutani u ta kuma hakelo ya nafilah, loko swi nga ri tano kutani u rindze xikhongelo xa wena'. U te; 'Eka ndzima leyi ku tlhela ku va na xitlhokovetselo lexi humaka eka Abdullah bin Mas'ud na Ubadah bin Ash Shamit'. Abu Isa u te; Hadith ya Abu Dharr i hasan sahih. Leri i vonelo leri tekiweke hi swidyondzi swo tala. Va tsakela leswaku wanuna a endla xikhongelo hi nkarhi loko imam a swi hlwela, endzhaku ka sweswo u khongela hi ku joyina imam. Naswona hi ku ya hi vativi vo tala va sayense, xikhongelo lexi a xi endleke eku sunguleni ka nkarhi wolowo a ku ri xikhongelo lexi bohaka. Vito ra Abu Imran Al Jauni i Abdul Malik bin Habib’.
Imam Tirmidzi : 162
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَبَاحٍ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أَبِي قَتَادَةَ قَالَذَكَرُوا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَوْمَهُمْ عَنْ الصَّلَاةِ فَقَالَ إِنَّهُ لَيْسَ فِي النَّوْمِ تَفْرِيطٌ إِنَّمَا التَّفْرِيطُ فِي الْيَقَظَةِ فَإِذَا نَسِيَ أَحَدُكُمْ صَلَاةً أَوْ نَامَ عَنْهَا فَلْيُصَلِّهَا إِذَا ذَكَرَهَاوَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي مَرْيَمَ وَعِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ وَجُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ وَأَبِي جُحَيْفَةَ وَأَبِي سَعِيدٍ وَعَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ الضَّمْرِيِّ وَذِي مِخْبَرٍ وَيُقَالُ ذِي مِخْمَرٍ وَهُوَ ابْنُ أَخِي النَّجَاشِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَبِي قَتَادَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الرَّجُلِ يَنَامُ عَنْ الصَّلَاةِ أَوْ يَنْسَاهَا فَيَسْتَيْقِظُ أَوْ يَذْكُرُ وَهُوَ فِي غَيْرِ وَقْتِ صَلَاةٍ عِنْدَ طُلُوعِ الشَّمْسِ أَوْ عِنْدَ غُرُوبِهَا فَقَالَ بَعْضُهُمْ يُصَلِّيهَا إِذَا اسْتَيْقَظَ أَوْ ذَكَرَ وَإِنْ كَانَ عِنْدَ طُلُوعِ الشَّمْسِ أَوْ عِنْدَ غُرُوبِهَا وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَالشَّافِعِيِّ وَمَالِكٍ و قَالَ بَعْضُهُمْ لَا يُصَلِّي حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ أَوْ تَغْرُبَ
hi byerile [Qutaibah] u te; u hi byerile [Hammad bin Zaid] ku suka eka [Thabit Al Bunani] ku suka eka [Abdullah bin Rabah Al Ansari] ku suka eka [Abu Qatadah] u te; 'Vaseketeri va boxe eka Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam leswaku va hundze hi le ka swikhongelo swa vona hikuva a va etlele, kutani u te: 'Evurhongweni a ku na nchumu lowu vuriwaka ku tekela ehansi, kambe ku tekela ehansi i loko u ri karhi u titiva - u nga etleli -.' Kutani loko un'wana wa n'wina a rivala ku khongela, kumbe a khomiwa hi vurhongo, kutani a a khongele loko a tsundzuka'. U te; 'Eka ndzima leyi ku tlhela ku va na switlhokovetselo leswi humaka eka Ibn Mas'ud, Abu Maryam, Imran bin Hushain, Jubair bin Muth'im, Abu Juhaifah, Abu Sa'id, 'Amru bin Umayyah Adl Dlamri na Dzu Mikhbar, lava na vona va vuriwaka Dzu Mikhmar - ku nga n'wana wa n'wana wa An Najasyi -'. Abu Isa u te; Hadith ya Abu Qatadah i hasan sahih. Swidyondzi swi na mavonelo yo hambana mayelana na munhu loyi a honisaka ku endla xikhongelo hikwalaho ka ku etlela kumbe ku rivala, kutani a pfuka kutani a tsundzuka loko nkarhi wa xikhongelo wu herile, hi leswaku, loko dyambu ri humile kumbe ri pela. Van'wana va vona va te: "U fanele ku swi endla loko a pfuka kumbe a tsundzuka, hambiloko dyambu ri huma kumbe ri pela." Leri i vonelo ra Ahmad, Ishaq, Shafi’i na Malik. Kasi van'wana va te: "A nga pfumeleriwi ku endla xikhongelo ku kondza dyambu ri huma kumbe ri pela."
Imam Tirmidzi : 163
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَبِشْرُ بْنُ مُعَاذٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ نَسِيَ صَلَاةً فَلْيُصَلِّهَا إِذَا ذَكَرَهَاوَفِي الْبَاب عَنْ سَمُرَةَ وَأَبِي قَتَادَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَيُرْوَى عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ أَنَّهُ قَالَ فِي الرَّجُلِ يَنْسَى الصَّلَاةَ قَالَ يُصَلِّيهَا مَتَى مَا ذَكَرَهَا فِي وَقْتٍ أَوْ فِي غَيْرِ وَقْتٍ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ بْنِ حَنْبَلٍ وَإِسْحَقَ وَيُرْوَى عَنْ أَبِي بَكْرَةَ أَنَّهُ نَامَ عَنْ صَلَاةِ الْعَصْرِ فَاسْتَيْقَظَ عِنْدَ غُرُوبِ الشَّمْسِ فَلَمْ يُصَلِّ حَتَّى غَرَبَتْ الشَّمْسُ وَقَدْ ذَهَبَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْكُوفَةِ إِلَى هَذَا وَأَمَّا أَصْحَابُنَا فَذَهَبُوا إِلَى قَوْلِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ
hi byerile [Qutaibah] na [Bisyr bin Mu’adz] va te; u hi byerile [Abu Awanah] ku suka [Qatadah] ku suka eka [Anas bin Malik] u te; 'Murhumiwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam u te: 'Loyi a rivalaka ku khongela, a a swi endle loko a tsundzuka'. U te; 'Eka ndzima leyi kutlhela kuva na matimu kusuka eka Samrah na Abu Qatadah'. Abu Isa u te; 'Hadith leyi ku suka eka Anas i hasan ya ntiyiso.' Ku hlamuseriwe kusuka eka Ali bin Abu Talib, leswaku u vule hi wanuna loyi anga rivala ku khongela, u te: ‘A a khongele nkarhi wun’wana na wun’wana loko a tsundzuka, hambi kuri endzeni ka nkarhi kumbe ehandle ka nkarhi’. Leri i vonelo leri tekiweke hi Syafi’i, Ahmad bin Hambal na Ishaq’. Ku tlhele ku hlamuseriwa ku suka eka Abu Bakrah leswaku u tshame a etlela naswona a nga endlanga xikhongelo xa Asr, naswona u pfukile loko dyambu ri pela, hikwalaho a nga endlanga xikhongelo ku kondza dyambu ri pela. Van’wana va vanhu va le Kufa a va khome vonelo leri, kasi vanghana va hina a va namarhela mukhuva wa Ali ibn Abu Talib (Onge Allah a nga n’wi tsakela).
Imam Tirmidzi : 164
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ نَافِعِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ابْنِ مَسْعُودٍ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْعُودٍإِنَّ الْمُشْرِكِينَ شَغَلُوا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَرْبَعِ صَلَوَاتٍ يَوْمَ الْخَنْدَقِ حَتَّى ذَهَبَ مِنْ اللَّيْلِ مَا شَاءَ اللَّهُ فَأَمَرَ بِلَالًا فَأَذَّنَ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى الظُّهْرَ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى الْعَصْرَ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى الْمَغْرِبَ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى الْعِشَاءَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَجَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ لَيْسَ بِإِسْنَادِهِ بَأْسٌ إِلَّا أَنَّ أَبَا عُبَيْدَةَ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ عَبْدِ اللَّهِ وَهُوَ الَّذِي اخْتَارَهُ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي الْفَوَائِتِ أَنْ يُقِيمَ الرَّجُلُ لِكُلِّ صَلَاةٍ إِذَا قَضَاهَا وَإِنْ لَمْ يُقِمْ أَجْزَأَهُ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ
hi byerile [Hannad] u te; u hi byerile [Husyaim] ku suka eka [Abu Az Zubair] ku suka eka [Nafi’ bin Jubair bin Muth’im] ku suka eka [Abu Ubaidah bin Abdullah bin Mas’ud] u te; ’ [Abdullah bin Mas’ud] u te; 'Vakhongeri va swikwembu a va hlayisile Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allaah a swi ve na yena) a khomekile ku nga endli swikhongelo swa mune hi siku ra nyimpi ya Khandaq ku fikela loko vusiku byi hundza hi ku navela ka Allah.' Kutani a lerisa Bilal -ku endla xirhambo xa xikhongelo-, kutani Bilal na yena u vule xirhambo xa xikhongelo na Iqamat. U tlhele a endla xikhongelo xa ninhlikanhi, kutani Bilal iqamat kutani a khongela xikhongelo xa nimadyambu. Kutani Bilal a ku iqamat ivi a khongela xikhongelo xa maghrib. Kutani Bilal a teka iqamat ivi a endla xikhongelo xa Isha’. U te; 'Eka ndzima leyi kuna ti hadiths kusuka eka Abu Sa'id na Jabir'. Abu Isa u te; 'Akuna xiphiqo eka hadith ya Abdullah eka sanad ya yena, kambe Abu Ubaidah anga twanga eka Abdullah'. Leswi hi leswi swidyondzi swin’wana swi swi hlawuleke mayelana na swikhongelo leswi hundzeriweke hi nkarhi, leswaku wanuna u fanele ku vula iqamah eka xikhongelo xin’wana na xin’wana loko a xi tlherisela, naswona loko a nga xi vuli kutani sweswo swi ringanerile. Leri i vonelo ra Shafi'i.
Imam Tirmidzi : 165
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ بُنْدَارٌ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِأَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قَالَ يَوْمَ الْخَنْدَقِ وَجَعَلَ يَسُبُّ كُفَّارَ قُرَيْشٍ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا كِدْتُ أُصَلِّي الْعَصْرَ حَتَّى تَغْرُبَ الشَّمْسُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاللَّهِ إِنْ صَلَّيْتُهَا قَالَ فَنَزَلْنَا بُطْحَانَ فَتَوَضَّأَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتَوَضَّأْنَا فَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعَصْرَ بَعْدَ مَا غَرَبَتْ الشَّمْسُ ثُمَّ صَلَّى بَعْدَهَا الْمَغْرِبَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
hi byerile [Muhammad bin Basyar Bundar] u te; u hi byerile [Mu’adz bin Hisham] u te; u ndzi byerile [Tatana] ku suka eka [Yahya bin Abu Kathir] u te; u hi byerile [Abu Salamah bin Abdurrahman] ku suka eka [Jabir bin Abdullah] u te: ‘Hi nkarhi wa nyimpi ya Khandaq, Umar bin Khaththab u rhuketele vapfumeri va Quraish, a ku, ‘Oho Murhumiwa wa Allah, ndzi nga swi koti ku endla xikhongelo xa Asr hi ku nonoka ku kondza dyambu ri pela!’. Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u tlhele a hlamula a ku: ‘Hi Allah, na mina a ndzi swi endlanga’. Jabir u te; 'Kutani hi yime e Buthan - nkova e Medina -, kutani Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam a endla ku hlamba naswona hi tlhele hi joyina eka ku hlamba, Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam kutani a endla xikhongelo xa nimadyambu endzhaku ka ku pela ka dyambu, endzhaku ka sweswo u endle xikhongelo xa maghrib'. Abu Isa u te; 'Hadith leyi i hasan ya ntiyiso.'
Imam Tirmidzi : 166
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ وَأَبُو النَّضْرِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ طَلْحَةَ بْنِ مُصَرِّفٍ عَنْ زُبَيْدٍ عَنْ مُرَّةَ الْهَمْدَانِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاةُ الْوُسْطَى صَلَاةُ الْعَصْرِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
[Mahmud bin Ghailan] u hi hlamuserile; [Abu Dawud Ath Thayalisi] na [Abu An Nadlr] va hi hlamuserile ku suka eka [Muhammad bin Talhah bin Musharrif] ku suka eka [Zubaid] ku suka eka [Al Hamdani] ku suka eka [Abdullah bin Mas’ud] u te; 'Murhumiwa wa Allah shallallahu 'alaihi wasallam u te: 'Xikhongelo xa Wustha i xikhongelo xa Asr'. Abu Isa u te; 'Hadith leyi i hasan sahih'.
Imam Tirmidzi : 167
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ صَلَاةُ الْوُسْطَى صَلَاةُ الْعَصْرِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَزَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ وَعَائِشَةَ وَحَفْصَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي هَاشِمِ بْنِ عُتْبَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى قَالَ مُحَمَّدٌ قَالَ عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدِيثُ الْحَسَنِ عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ حَدِيثٌ صَحِيحٌ وَقَدْ سَمِعَ مِنْهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ سَمُرَةَ فِي صَلَاةِ الْوُسْطَى حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْعُلَمَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ و قَالَ زَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ وَعَائِشَةُ صَلَاةُ الْوُسْطَى صَلَاةُ الظُّهْرِ و قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ وَابْنُ عُمَرَ صَلَاةُ الْوُسْطَى صَلَاةُ الصُّبْحِ حَدَّثَنَا أَبُو مُوسَى مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا قُرَيْشُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ حَبِيبِ بْنِ الشَّهِيدِ قَالَ قَالَ لِي مُحَمَّدُ بْنُ سِيرِينَ سَلِ الْحَسَنَ مِمَّنْ سَمِعَ حَدِيثَ الْعَقِيقَةِ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ سَمِعْتُهُ مِنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ قَالَ أَبُو عِيسَى و أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمَدِينِيِّ عَنْ قُرَيْشِ بْنِ أَنَسٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ مُحَمَّدٌ قَالَ عَلِيٌّ وَسَمَاعُ الْحَسَنِ مِنْ سَمُرَةَ صَحِيحٌ وَاحْتَجَّ بِهَذَا الْحَدِيثِ
hi byerile [Hannad] u te; u hi byerile [Abdah] ku suka eka [Sa’id] ku suka eka [Qatadah] ku suka eka [Al Hasan] ku suka eka [Samrah bin Jundab] ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, leswaku u te: ‘Xikhongelo xa wustha i xikhongelo xa nimadyambu’. U te; 'Eka ndzima leyi ku tlhela ku va na switlhokovetselo leswi humaka eka Ali, Abdullah bin Mas'ud, Zaid bin Thabit, 'Aisyah, Hafshah, Abu Hurairah na Abu Hasyim bin Utbah'. Abu Isa u te; ‘Muhammad u te; 'Ali bin Abdullah u vule leswaku hadith ya Samrah bin Jundab a yi ri hasan ya ntiyiso, naswona u yi twile eka yena'. Abu Isa u te; 'Hadith ya Samrah mayelana na xikhongelo xa wustha i xikhongelo xa nimadyambu, mpimo wa xona i hasan shahih.' Leri i vonelo leri tekiweke hi vunyingi bya vativi va sayense ku suka exikarhi ka vanghana va Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam na van’wana handle ka vona’. Zaid bin Thabit na ‘Aisha va te, ‘Xikhongelo xa Wustha i xikhongelo xa Dhuhr’. Loko Ibn Abbas na Ibn Umar va te, ‘Xikhongelo xa Wustha i xikhongelo xa Fajr’. Abu Musa Muhammad bin Al Mutsanna u hi byerile leswaku; Quraysh bin Anas u hi byerile ku suka eka Habib Ibn Asy Syahid, u te: ‘Muhammad bin Sirin u te: ‘Vutisa Al Hasan leswaku u twe hadith eka mani mayelana na Aqiqah?’. Hiloko ndzi n’wi vutisa, kutani a hlamula a ku, ‘Ndzi swi twile eka Samrah bin Jundab’. Abu Isa u te: ‘Muhammad bin Isma’il u hi byerile; Ali bin Abdullah bin Al Madini u hi byerile ku suka eka Quraysh bin Anas hi hadith leyi'. Muhammad u te: ‘Ali u te: ‘Ku twa Al Hasan kusuka e Samrah i ntiyiso, naswona u sekeriwe eka hadith leyi’.
Imam Tirmidzi : 168
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا مَنْصُورٌ وَهُوَ ابْنُ زَاذَانَ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو الْعَالِيَةِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَال سَمِعْتُ غَيْرَ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ وَكَانَ مِنْ أَحَبِّهِمْ إِلَيَّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ الصَّلَاةِ بَعْدَ الْفَجْرِ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَعَنْ الصَّلَاةِ بَعْدَ الْعَصْرِ حَتَّى تَغْرُبَ الشَّمْسُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَعُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَسَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَمُعَاذِ ابْنِ عَفْرَاءَ وَالصُّنَابِحِيِّ وَلَمْ يَسْمَعْ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَسَلَمَةَ بْنِ الْأَكْوَعِ وَزَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ وَعَائِشَةَ وَكَعْبِ بْنِ مُرَّةَ وَأَبِي أُمَامَةَ وَعَمْرِو بْنِ عَبَسَةَ وَيَعْلَى بْنِ أُمَيَّةَ وَمُعَاوِيَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْفُقَهَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ أَنَّهُمْ كَرِهُوا الصَّلَاةَ بَعْدَ صَلَاةِ الصُّبْحِ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَبَعْدَ صَلَاةِ الْعَصْرِ حَتَّى تَغْرُبَ الشَّمْسُ وَأَمَّا الصَّلَوَاتُ الْفَوَائِتُ فَلَا بَأْسَ أَنْ تُقْضَى بَعْدَ الْعَصْرِ وَبَعْدَ الصُّبْحِ قَالَ عَلِيُّ ابْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ شُعْبَةُ لَمْ يَسْمَعْ قَتَادَةُ مِنْ أَبِي الْعَالِيَةِ إِلَّا ثَلَاثَةَ أَشْيَاءَ حَدِيثَ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ الصَّلَاةِ بَعْدَ الْعَصْرِ حَتَّى تَغْرُبَ الشَّمْسُ وَبَعْدَ الصُّبْحِ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَحَدِيثَ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَنْبَغِي لِأَحَدٍ أَنْ يَقُولَ أَنَا خَيْرٌ مِنْ يُونُسَ بْنِ مَتَّى وَحَدِيثَ عَلِيٍّ الْقُضَاةُ ثَلَاثَةٌ
hi byerile [Ahmad bin Mani’] u te; u hi byerile [Husyaim] u te; u hi tivise [Mansur] - hi yena Ibn Zadzan- ku suka [Qatadah] u te; u vikile eka hina [Abu Al Aliyah] ku suka eka [Ibn Abbas] u te; Ndzi twe swo tala eka vanghana va Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, ku fana na [Umar bin Al Khaththab], naswona i un’wana wa vanhu lava ndzi va tsakelaka ngopfu, ‘Murhumiwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam u yirise ku khongela endzhaku ka dyambu ku fikela loko dyambu ri huma, naswona u yirise ku khongela endzhaku ka asr ku fikela loko dyambu ri pela’. U te; 'Eka ndzima leyi ku tlhela ku va na switlhokovetselo leswi humaka eka Ali, Ibn Mas'ud, Uqbah bin Amir, Abu Hurairah, Ibn Umar, Samrah bin Jundab, Abdullah bin Amr, Mu'adh bin 'Afra`, Ash Shunabihi - kambe a nga swi twanga eka Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam -, Salamah bin Al Akwa',Zaid bin Thabit, ‘Aisha, Ka’ab bin Murrah, Abu Umamah, Amru bin Abasah, Ya’la bin Umayyah na Mu’awiyah’. Abu Isa u te; 'Hadith ya Ibn Abbas ku suka eka Umar i hasan sahih.' Leri i vonelo ra vunyingi bya va fuqaha exikarhi ka vanghana va Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam na lava va nga endzhaku ka vona, leswaku a va swi teka swi ri makrooh ku khongela endzhaku ka dyambu ku fikela loko dyambu ri huma na endzhaku ka madyambu ku fikela loko dyambu ri pela. Loko ku ri swikhongelo leswi hundzeriweke hi nkarhi, kutani a ku na khombo hi ku swi endla - ku endla - endzhaku ka nimixo kumbe nimadyambu. Ali bin Al Madini u te; ‘Yahya bin Sa’id u te; 'Syu'bah a nga si tshama a twa hi ta Qatadah leyi hlamuseriweke ku suka eka Abu Al Aliyah handle ka ti hadith tinharhu; Umar Hadith ya yena; 'Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam u yirise ku khongela endzhaku ka dyambu ku fikela loko dyambu ri huma na ku khongela endzhaku ka asr ku fikela loko dyambu ri pela'. Hadith ya Ibn Abbas ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, u te: ‘A swi fanelanga leswaku munhu a vula leswaku, ‘Ndzi antswa ku tlula Yahya bin Mata’. Hadith Ali, leswaku ku na tinxaka tinharhu ta Qadli.
Imam Tirmidzi : 169
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَإِنَّمَا صَلَّى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الرَّكْعَتَيْنِ بَعْدَ الْعَصْرِ لِأَنَّهُ أَتَاهُ مَالٌ فَشَغَلَهُ عَنْ الرَّكْعَتَيْنِ بَعْدَ الظُّهْرِ فَصَلَّاهُمَا بَعْدَ الْعَصْرِ ثُمَّ لَمْ يَعُدْ لَهُمَاوَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَمَيْمُونَةَ وَأَبِي مُوسَى قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ صَلَّى بَعْدَ الْعَصْرِ رَكْعَتَيْنِ وَهَذَا خِلَافُ مَا رُوِيَ عَنْهُ أَنَّهُ نَهَى عَنْ الصَّلَاةِ بَعْدَ الْعَصْرِ حَتَّى تَغْرُبَ الشَّمْسُ وَحَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ أَصَحُّ حَيْثُ قَالَ لَمْ يَعُدْ لَهُمَا وَقَدْ رُوِيَ عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ نَحْوُ حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَائِشَةَ فِي هَذَا الْبَابِ رِوَايَاتٌ رُوِيَ عَنْهَا أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا دَخَلَ عَلَيْهَا بَعْدَ الْعَصْرِ إِلَّا صَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَرُوِيَ عَنْهَا عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ نَهَى عَنْ الصَّلَاةِ بَعْدَ الْعَصْرِ حَتَّى تَغْرُبَ الشَّمْسُ وَبَعْدَ الصُّبْحِ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَالَّذِي اجْتَمَعَ عَلَيْهِ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ عَلَى كَرَاهِيَةِ الصَّلَاةِ بَعْدَ الْعَصْرِ حَتَّى تَغْرُبَ الشَّمْسُ وَبَعْدَ الصُّبْحِ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ إِلَّا مَا اسْتُثْنِيَ مِنْ ذَلِكَ مِثْلُ الصَّلَاةِ بِمَكَّةَ بَعْدَ الْعَصْرِ حَتَّى تَغْرُبَ الشَّمْسُ وَبَعْدَ الصُّبْحِ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ بَعْدَ الطَّوَافِ فَقَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُخْصَةٌ فِي ذَلِكَ وَقَدْ قَالَ بِهِ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَقَدْ كَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ الصَّلَاةَ بِمَكَّةَ أَيْضًا بَعْدَ الْعَصْرِ وَبَعْدَ الصُّبْحِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَمَالِكُ بْنُ أَنَسٍ وَبَعْضُ أَهْلِ الْكُوفَةِ
hi byerile [Qutaibah] u te; u hi byerile [Jarir] ku suka eka [‘Atha` bin Sa’ib] ku suka eka [Sa’id bin Jubair] ku suka eka [Ibn Abbas] u te; 'Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam u khongerile ti rak'ah timbirhi endzhaku ka Asr hikuva a a khathalela nhundzu ya Mamoslem, hikwalaho a a khomekile naswona a nga swi koti ku khongela ti rak'ah timbirhi endzhaku ka swikhongelo swa ninhlikanhi. Hiloko a endla ti- rak’ah timbirhi endzhaku ka Asr, naswona a nga ha ti endli nakambe’. Eka ndzima leyi ku tlhela ku va na ti hadith leti humaka eka ‘Aisyah, Umm Salamah, Maimunah, na Abu Musa’. Abu Isa u te; 'Hadith ya Ibn Abbas i hadith ya hasan, naswona vatlhokovetseri vo tala va hlamuserile ku suka eka Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam leswaku u khongerile ti rak'ah timbirhi endzhaku ka Asr. Naswona leswi swi kanetana na leswi swi hlamuseriweke ku suka eka yena - Muprofeta - leswaku u yirise xikhongelo endzhaku ka Asr ku fikela loko dyambu ri pela. Hadith ya Ibn Abbas i ya ntiyiso swinene hikuva yi vula eka yona leswaku a nga phindhi swikhongelo swimbirhi swa rak’ah. Naswona hadith yi tlhele yi hlamuseriwa ku suka eka Zaid bin Thabit leyi fanaka na hadith ya Ibn Abbas. Naswona swi tlhele swi hlamuseriwa ku suka eka 'Aisyah ti hadith to hlaya leti vulaka leswaku Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam a nga si tshama a ta ku ta n'wi vona - 'Aisyah - endzhaku ka nkarhi wa Asar handle ka loko a khongerile ti rak'ah timbirhi. Naswona ku hlamuseriwa kun’wana ku suka eka ‘Aisyah, ku suka eka Umm Salamah, ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam leswaku u yirise ku khongela endzhaku ka asr ku fikela loko dyambu ri pela, naswona u yirise ku khongela endzhaku ka dyambu ku fikela loko dyambu ri huma. Naswona lexi ku pfumelelanaka ha xona hi vativi va sayense hileswaku xikhongelo xi yirisiwile endzhaku ka Asar ku fikela loko dyambu ri pela, ni xikhongelo endzhaku ka dyambu ku fikela loko dyambu ri huma. Handle ka letinga hlongoriwa, kufana naku khongela e Mecca endzhaku ka Asar kufikela loko dyambu ripela na endzhaku ka dyambu kufikela loko dyambu ri huma endzhaku ko endla tawaf. Ku hlamuseriwa ku suka eka Muprofeta (ku rhula na mikateko ya Allaah a swi ve na yena) leswaku u nyikile ku olova emhakeni leyi. Leri a ku ri vonelo ra ntlawa wa swidyondzi leswi humaka exikarhi ka Vaseketeri va Muprofeta (ku rhula ni mikateko ya Allaah a swi ve eka yena) ni lava va teke endzhaku ka vona. Mavonelo lawa a ma tlhela ma khomiwa hi Imam Shafi’i, Ahmad na Ishaq. Hi nkarhi wolowo, ntlawa wun’wana wa swidyondzi leswi humaka exikarhi ka Vaseketeri va Muprofeta (ku rhula ni mikateko ya Allaah a swi ve eka yena) ni lava va nga ta endzhaku ka yena na vona va swi teke swi ri makrooh ku khongela endzhaku ka Asr na Fajr eMecca. Mavonelo lawa a ma khomiwe hi Sufyan Ath Thauri, Malik ibn Anas ni van’wana va vanhu va le Kufa.
Imam Tirmidzi : 170
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ كَهْمَسِ بْنِ الْحَسَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بَيْنَ كُلِّ أَذَانَيْنِ صَلَاةٌ لِمَنْ شَاءَوَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ اخْتَلَفَ أَصْحَابُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الصَّلَاةِ قَبْلَ الْمَغْرِبِ فَلَمْ يَرَ بَعْضُهُمْ الصَّلَاةَ قَبْلَ الْمَغْرِبِ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُمْ كَانُوا يُصَلُّونَ قَبْلَ صَلَاةِ الْمَغْرِبِ رَكْعَتَيْنِ بَيْنَ الْأَذَانِ وَالْإِقَامَةِ و قَالَ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ إِنْ صَلَّاهُمَا فَحَسَنٌ وَهَذَا عِنْدَهُمَا عَلَى الِاسْتِحْبَابِ
hi byerile [Hannad] u te; u hi byerile [Waki’] ku suka eka [Kahmas bin Al Hasan] ku suka eka [Abdullah bin Buraidah] ku suka eka [Abdullah bin Mughaffal] ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, u te: ‘Exikarhi ka swirhambo swimbirhi swa xikhongelo ku na xikhongelo eka lava va navelaka ku swi endla’. U te; 'Eka ndzima leyi kutlhela kuva na matimu kusuka eka Abdullah bin Az Zubair'. Abu Isa u te; 'Hadith ya Abdullah bin Al Mughaffal i hasan ya ntiyiso.' Van’wana va vanghana va Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam a va nga pfumelelani hi ku khongela emahlweni ka maghrib, van’wana va vona va vula leswaku a ku ri hava xikhongelo emahlweni ka maghrib. Naswona swi hlamuseriwe eka vanghana vo tala va Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam leswaku va khongerile ti-rak’ah timbirhi emahlweni ka maghrib, ku nga exikarhi ka iqamah na ku vitaniwa ka xikhongelo. Ahmad na Ishaq va te; 'Loko munhu a swi endla kutani i nchumu wa kahle'. Havumbirhi bya vona va teka leswaku i sunnah.
Imam Tirmidzi : 171
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ وَعَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ وَعَنْ الْأَعْرَجِ يُحَدِّثُونَهُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَدْرَكَ مِنْ الصُّبْحِ رَكْعَةً قَبْلَ أَنْ تَطْلُعَ الشَّمْسُ فَقَدْ أَدْرَكَ الصُّبْحَ وَمَنْ أَدْرَكَ مِنْ الْعَصْرِ رَكْعَةً قَبْلَ أَنْ تَغْرُبَ الشَّمْسُ فَقَدْ أَدْرَكَ الْعَصْرَوَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَبِهِ يَقُولُ أَصْحَابُنَا وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَمَعْنَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَهُمْ لِصَاحِبِ الْعُذْرِ مِثْلُ الرَّجُلِ الَّذِي يَنَامُ عَنْ الصَّلَاةِ أَوْ يَنْسَاهَا فَيَسْتَيْقِظُ وَيَذْكُرُ عِنْدَ طُلُوعِ الشَّمْسِ وَعِنْدَ غُرُوبِهَا
hi byerile [Ishaq bin Musa Al Ansari] u te; u hi byerile [Ma'n] u te; u hi byerile [Malik bin Anas] ku suka eka [Zaid bin Aslam] ku suka eka [’Atha` bin Yasar], naswona ku suka eka [Busr bin Sa’id] na ku suka eka [Al A’raj] va swi byerile ku suka eka [Abu Hurairah] leswaku Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Loyi a kumaka rakat yin’we ya xikhongelo xa nimixo dyambu ri nga si huma, u yi kumile. Naswona loyi a kumaka rak’ah yin’we ya xikhongelo xa Asr dyambu ri nga si pela, u yi kumile’. U te; 'Eka ndzima leyi ku tlhela ku va na matimu ya 'Aisyah'.' Abu Isa u te; Hadith ya Abu Hurairah i hasan ya ntiyiso. Mavonelo lawa ya tekiwile hi vanghana va hina, Syafi'i, Ahmad na Ishaq. Hi ku ya hi vona, hadith leyi yi tirha eka munhu loyi a nga na xivangelo, ku fana na wanuna loyi a pfumalaka xikhongelo hikuva a etlele kumbe a rivala, kutani a pfuka kumbe a tsundzuka loko dyambu ri huma kumbe ri pela.
Imam Tirmidzi : 172
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَجَمَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ وَبَيْنَ الْمَغْرِبِ وَالْعِشَاءِ بِالْمَدِينَةِ مِنْ غَيْرِ خَوْفٍ وَلَا مَطَرٍقَالَ فَقِيلَ لِابْنِ عَبَّاسٍ مَا أَرَادَ بِذَلِكَ قَالَ أَرَادَ أَنْ لَا يُحْرِجَ أُمَّتَهُ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ قَدْ رُوِيَ عَنْهُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ رَوَاهُ جَابِرُ بْنُ زَيْدٍ وَسَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ شَقِيقٍ الْعُقَيْلِيُّ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرُ هَذَا
hi byerile [Hannad] u te; u hi byerile [Abu Mu’awiyah] ku suka eka [Al A’masy] ku suka eka [Habib bin Abu Thabit] ku suka eka [Sa’id bin Jubair] ku suka eka [Ibn Abbas] u te; 'E Medina, Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam a a tolovele ku endla vunyingi exikarhi ka swikhongelo swa ninhlikanhi na asr, xikan'we na le xikarhi ka swikhongelo swa maghrib na swa madyambu, ku nga ri hikwalaho ka ku chava kumbe mpfula'. Sa'id u te; 'Ku vuriwile eka Ibn Abbas, 'Xana u lava yini eka sweswo?' U hlamule a ku, 'A nga lavi ku tikela vanhu va yena swilo'. U te; 'Eka ndzima leyi ku tlhela ku va na hadith leyi humaka eka Abu Hurairah'. Abu Isa u te; ‘Hadith leyi ya Ibn Abbas yi hlamuseriwe ku suka eka tindlela to hlayanyana. Hi leswaku [Jabir bin Zaid] na [Sa’id bin Jubair] na [Abdullah bin Syaqiq Al ‘Uqaili]. Yi tlhela yi hlamuseriwa handle ka ndlela leyi; ku suka eka Ibn Abbas, ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam’.
Imam Tirmidzi : 173
حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ يَحْيَى بْنُ خَلَفٍ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ حَنَشٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ جَمَعَ بَيْنَ الصَّلَاتَيْنِ مِنْ غَيْرِ عُذْرٍ فَقَدْ أَتَى بَابًا مِنْ أَبْوَابِ الْكَبَائِرِقَالَ أَبُو عِيسَى وَحَنَشٌ هَذَا هُوَ أَبُو عَلِيٍّ الرَّحَبِيُّ وَهُوَ حُسَيْنُ بْنُ قَيْسٍ وَهُوَ ضَعِيفٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ ضَعَّفَهُ أَحْمَدُ وَغَيْرُهُ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنْ لَا يَجْمَعَ بَيْنَ الصَّلَاتَيْنِ إِلَّا فِي السَّفَرِ أَوْ بِعَرَفَةَ وَرَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ التَّابِعِينَ فِي الْجَمْعِ بَيْنَ الصَّلَاتَيْنِ لِلْمَرِيضِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ يَجْمَعُ بَيْنَ الصَّلَاتَيْنِ فِي الْمَطَرِ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَلَمْ يَرَ الشَّافِعِيُّ لِلْمَرِيضِ أَنْ يَجْمَعَ بَيْنَ الصَّلَاتَيْنِ
hi byerile [Abu Salamah Yahya bin Khalaf Al Bashri] u te; u hi byerile [Al Mu’tamir bin Sulaiman] ku suka eka [tata wa yena] ku suka eka [Hanasy] ku suka eka [Ikrimah] ku suka eka [Ibn Abbas] ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, u te: ‘Loyi a endlaka vunyingi exikarhi ka swikhongelo swimbirhi handle ka xivangelo, kutani u fikile eka yin’wana ya tinyangwa ta nyangwa wa xidyoho lexikulu’. Abu Isa u te; 'Hanasy i Abu Ali Ar Rahabi, ku nga Husain bin Qais.' Hi ku ya hi vativi va hadith a a ri munhu wo tsana. Imam Ahmad na van'wana na vona va yi tsanisile'. Hadith leyi yi endliwa hi vativi va sayense, leswaku a swi pfumeleriwi ku khongela swikhongelo swimbirhi handle ka loko u famba kumbe loko u ri eArafah. Naswona vativi van’wana lava humaka eka swirhendzevutana swa tabi’in va nyika ku ntshunxeka ku endlela vanhu lava vabyaka swikhongelo swimbirhi. Leri i vonelo leri tekiweke hi Ahmad na Ishaq. Hi nkarhi wolowo, vativi van’wana va sayense va vula leswaku swikhongelo leswimbirhi swi endliwa ntsena loko mpfula yi na. Leri i vonelo leri tekiweke hi Shafi’i, Ahmad na Ishaq. Hi nkarhi wolowo, Imam Syafi’i a nga pfumeli leswaku vanhu lava vabyaka va nga khongela swikhongelo swimbirhi hi vunyingi.
Imam Tirmidzi : 174
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْأُمَوِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْحَارِثِ التَّيْمِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَلَمَّا أَصْبَحْنَا أَتَيْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرْتُهُ بِالرُّؤْيَا فَقَالَ إِنَّ هَذِهِ لَرُؤْيَا حَقٍّ فَقُمْ مَعَ بِلَالٍ فَإِنَّهُ أَنْدَى وَأَمَدُّ صَوْتًا مِنْكَ فَأَلْقِ عَلَيْهِ مَا قِيلَ لَكَ وَلْيُنَادِ بِذَلِكَ قَالَ فَلَمَّا سَمِعَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ نِدَاءَ بِلَالٍ بِالصَّلَاةِ خَرَجَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَجُرُّ إِزَارَهُ وَهُوَ يَقُولُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لَقَدْ رَأَيْتُ مِثْلَ الَّذِي قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلِلَّهِ الْحَمْدُ فَذَلِكَ أَثْبَتُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ أَتَمَّ مِنْ هَذَا الْحَدِيثِ وَأَطْوَلَ وَذَكَرَ فِيهِ قِصَّةَ الْأَذَانِ مَثْنَى مَثْنَى وَالْإِقَامَةِ مَرَّةً مَرَّةً وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدٍ هُوَ ابْنُ عَبْدِ رَبِّهِ وَيُقَالُ ابْنُ عَبْدِ رَبٍّ وَلَا نَعْرِفُ لَهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَيْئًا يَصِحُّ إِلَّا هَذَا الْحَدِيثَ الْوَاحِدَ فِي الْأَذَانِ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدِ بْنِ عَاصِمٍ الْمَازِنِيُّ لَهُ أَحَادِيثُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ عَمُّ عَبَّادِ بْنِ تَمِيمٍ
hi byerile [Sa’id bin Yahya bin Sa’id Al Umawi] u te; u hi byerile [tatana] u te; u hi byerile [Muhammad bin Ishaq] ku suka eka [Muhammad bin Ibrahim Al Harits At Taimi] ku suka eka [Muhammad bin Abdullah bin Zaid] ku suka eka [Tata wa yena] u te; 'Mixo wun'wana hi ye eka Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, ndzi tlhele ndzi n'wi byela hi norho lowu ndzi wu lorheke, u tlhele a ku: 'Lowu i norho wa ntiyiso, kutani yima na Bilal, hikuva rito ra yena ri twala naswona ri lehe ku tlula ra wena, n'wi byele leswi u swi vuleke - u lorheke -, n'wi byele leswaku a huwelela na swona'. Abdullah bin Zaid u te; 'Loko Umar bin Al Khaththab a twa xirhambo xa Bilal, u humile a ya hlangana na Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam loko a ri karhi a rhwale sarong ya yena, u tlhele a ku; 'O Murhumiwa wa Allah, hi Loyi a ku rhumeke na ntiyiso, na mina ndzi lorhile tani hi leswi a vuleke'. Abdullah bin Zaid u te; 'Hikokwalaho Murhumiwa wa Allah (ku rhula na mikateko ya Allaah a swi ve na yena) u te: 'Ku dzunisiwa hinkwako i ka Allah, kutani ku ta tiya swinene'. U te; 'Eka ndzima leyi kutlhela kuva na matimu kusuka eka Ibn Umar'. Abu Isa u te; 'Hadith leyi ya Abdullah bin Zaid i hasan ya ntiyiso.' [Ibrahim bin Sa’d] u hlamusele hadith leyi ku suka eka [Muhammad bin Ishaq] hi lafadz leyi hetisekeke swinene no leha. Ku vuriwile eka hadith leswaku ku vitaniwa ka xikhongelo ku endliwa kambirhi-kambirhi, kasi iqamah yi endliwa kan’we-kan’we’. Abdullah bin Zaid i Ibn Abdu Rabbih, naswona u tlhela a vitaniwa Ibnu Abdu Rabbi. Naswona a hi si tshama hi tiva hadith ya ntiyiso ku suka eka yena leyi hlamuseriweke ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam handle ka hadith leyi fambelanaka na xirhambo lexi xa xikhongelo. kasi Abdullah bin Zaid bin 'Ashim Al Mazini, u na ti hadith to hlaya leti hlamuseriweke ku suka eka Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam. A a ri buti wa Abbad bin Tamim.
Imam Tirmidzi : 175
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ النَّضْرِ بْنِ أَبِي النَّضْرِ حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنَا نَافِعٌ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَكَانَ الْمُسْلِمُونَ حِينَ قَدِمُوا الْمَدِينَةَ يَجْتَمِعُونَ فَيَتَحَيَّنُونَ الصَّلَوَاتِ وَلَيْسَ يُنَادِي بِهَا أَحَدٌ فَتَكَلَّمُوا يَوْمًا فِي ذَلِكَ فَقَالَ بَعْضُهُمْ اتَّخِذُوا نَاقُوسًا مِثْلَ نَاقُوسِ النَّصَارَى وَقَالَ بَعْضُهُمْ اتَّخِذُوا قَرْنًا مِثْلَ قَرْنِ الْيَهُودِ قَالَ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ أَوَلَا تَبْعَثُونَ رَجُلًا يُنَادِي بِالصَّلَاةِ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا بِلَالُ قُمْ فَنَادِ بِالصَّلَاةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ عُمَرَ
hi byerile [Abu Bakr bin An Nadlr bin Abu An Nadlr] u te; u hi byerile [Hajjaj bin Muhammad] u te; [Ibn Jurair] u te; u vikile eka hina [Nafi’] ku suka eka [Ibn Umar] u te; 'Loko Mamoslem ya fika e Medina, va hlengeletanile va rindzela xikhongelo kambe akuna munhu loyi a vitaneke xirhambo xa xikhongelo.' Kutani siku rin’wana va ri karhi va vulavula hi swona, van’wana va vona va ku; Van’wana va te: ‘Tirhisa tintangu ku fana ni Vakreste; 'Tirhisa mhalamhala ku fana na Vayuda'. Ibn Umar u te; 'Kutani Umar u te; 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam u tlhele a ku: 'Oho Bilal, yima u vitana xikhongelo'. Abu Isa u te; 'Hadith leyi i hasan shahih gharib, kusuka eka hadith ya Ibn Umar'.
Imam Tirmidzi : 176
حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ مُعَاذٍ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي مَحْذُورَةَ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي وَجَدِّي جَمِيعًا عَنْ أَبِي مَحْذُورَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَقْعَدَهُ وَأَلْقَى عَلَيْهِ الْأَذَانَ حَرْفًا حَرْفًاقَالَ إِبْرَاهِيمُ مِثْلَ أَذَانِنَا قَالَ بِشْرٌ فَقُلْتُ لَهُ أَعِدْ عَلَيَّ فَوَصَفَ الْأَذَانَ بِالتَّرْجِيعِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي مَحْذُورَةَ فِي الْأَذَانِ حَدِيثٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْهُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ وَعَلَيْهِ الْعَمَلُ بِمَكَّةَ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ
hi byerile [Biysr bin Mu’adz Al Bashri] u te; u hi byerile [Ibrahim bin Abdul Aziz bin Abdul Malik bin Abu Mahdzurah] u te; u ndzi tivise [tatana] na [kokwa wa mina] ku suka eka [Abu Mahdzurah] u te; 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam u n'wi tshamise ehansi a n'wi hlayela papila hi papila. Ibrahim u tlhele a ku; '-Ntsena- ku fana na xirhambo xa hina xa xikhongelo'. Bisyr u te; 'Kutani ndzi ku eka yena, 'Ndzi phindhe!' Hikwalaho u endle leswaku xirhambo xa xikhongelo xi phindha-phindhiwile. Abu Isa u te; Hadith ya ‘Abu Mahdzurah mayelana na ku vitaniwa ka xikhongelo i ya ntiyiso. Hadith leyi yi tlhele yi hlamuseriwa ku suka eka yena hi ndlela yin’wana. Hadith leyi yi tirhisiwa ngopfu hi vanhu va le Mecca, naswona leyi i vonelo ra Shafi’i.
Imam Tirmidzi : 177
حَدَّثَنَا أَبُو مُوسَى مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ عَامِرِ بْنِ عَبْدِ الْوَاحِدِ الْأَحْوَلِ عَنْ مَكْحُولٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَيْرِيزٍ عَنْ أَبِي مَحْذُورَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَّمَهُ الْأَذَانَ تِسْعَ عَشْرَةَ كَلِمَةً وَالْإِقَامَةَ سَبْعَ عَشْرَةَ كَلِمَةًقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو مَحْذُورَةَ اسْمُهُ سَمُرَةُ بْنُ مِعْيَرٍ وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَى هَذَا فِي الْأَذَانِ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أَبِي مَحْذُورَةَ أَنَّهُ كَانَ يُفْرِدُ الْإِقَامَةَ
hi byerile [Abu Musa Muhammad bin Al Mutsanna] u te; u hi byerile [‘Affan] u te; u hi byerile [Hammam] ku suka eka [‘Amir bin Abdul Wahid Al Ahwal] ku suka eka [Makhul] ku suka eka [Abdullah bin Muhairiz] ku suka eka [Abu Mahdzurah] leswaku Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u n’wi dyondzisile swivulwa swa khume-nhungu swa adhan, kasi iqamah a yi ri na swivulwa swa khume-nkombo’. Abu Isa u te; 'Hadith leyi i hasan ya ntiyiso, kasi vito ra Abu Mahdzurah i Samrah bin Mi'yar'. Emhakeni ya xirhambo xa xikhongelo, vativi vo tala va sayense va namarhela hadith leyi. Ku hlamuseriwe ku suka eka Abu Mahdzurah leswaku u vule xivulwa xin’we-xivulwa xin’we eka iqamah’.
Imam Tirmidzi : 178
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ وَيَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ عَنْ خَالِدٍ الْحَذَّاءِ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَأُمِرَ بِلَالٌ أَنْ يَشْفَعَ الْأَذَانَ وَيُوتِرَ الْإِقَامَةَوَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَبِهِ يَقُولُ مَالِكٌ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
hi byerile [Qutaibah] u te; u hi byerile [Abdul Wahhab Ats Tsaqfi] na [Yazid bin Zurai’] ku suka eka [Khalid Al Hadza`] ku suka eka [Abu Qilabah] ku suka eka [Anas bin Malik] u te; 'Bilal u lerisiwe ku hetisa tinomboro eka xirhambo xa xikhongelo na tinomboro ta odd eka iqamah'. Eka ndzima leyi ku tlhela ku va ni matimu lama humaka eka Ibn Umar. Abu Isa u te; 'Hadith leyi ku suka eka Anas i hasan ya ntiyiso.' Leri i vonelo leri tekiweke hi vativi van’wana va sayense ku suka exikarhi ka vanghana va Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam na tabi’in. Mavonelo lawa ya tlhele ya tekiwa hi Malik, Syafi’i, Ahmad na Ishaq’.
Imam Tirmidzi : 179
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا عُقْبَةُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ ابْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ قَالَكَانَ أَذَانُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَفْعًا شَفْعًا فِي الْأَذَانِ وَالْإِقَامَةِقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ رَوَاهُ وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى قَالَ حَدَّثَنَا أَصْحَابُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ زَيْدٍ رَأَى الْأَذَانَ فِي الْمَنَامِ و قَالَ شُعْبَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ زَيْدٍ رَأَى الْأَذَانَ فِي الْمَنَامِ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي لَيْلَى لَمْ يَسْمَعْ مِنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْأَذَانُ مَثْنَى مَثْنَى وَالْإِقَامَةُ مَثْنَى مَثْنَى وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَأَهْلُ الْكُوفَةِ قَالَ أَبُو عِيسَى ابْنُ أَبِي لَيْلَى هُوَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى كَانَ قَاضِيَ الْكُوفَةِ وَلَمْ يَسْمَعْ مِنْ أَبِيهِ شَيْئًا إِلَّا أَنَّهُ يَرْوِي عَنْ رَجُلٍ عَنْ أَبِيهِ
hi byerile [Abu Sa’id Al Asyajj] u te; u hi byerile [Uqbah bin Khalid] ku suka eka [Ibn Abu Laila] ku suka eka [’Amru bin Murrah] ku suka eka [Abdurrahman bin Abu Laila] ku suka eka [Abdullah bin Zaid] u te; 'Ku vitaniwa ka Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam kambirhi, kambirhi eka ku vitaniwa ka xikhongelo na iqamah'. Abu Isa u te; ‘Hadith leyi ya Abdullah bin Zaid yi hlamuseriwe hi [Waki’] ku suka eka [Al A’masy] ku suka eka [‘Amru bin Murrah] ku suka eka [Abdurrahman bin Abu Laila]. U te; ' [Vaseketeri va Muhammad sallallaahu 'alaihi wasallam] va hi hlamuserile leswaku [Abdullah bin Zaid] u lorhe hi ku vitaniwa ka xikhongelo loko a etlele'. Hi nkarhi wolowo, [Syu’bah] u hlamusele ku suka eka [’Amr bin Murrah] ku suka eka [Abdurrahman bin Abu Laila] leswaku [Abdullah bin Zaid] u lorhe hi xirhambo xa xikhongelo loko a etlele. Naswona leswi i swa ntiyiso ku tlula hadith leyi hlamuseriweke hi Ibn Abu Laila. Naswona Abdurrahman na yena a nga si tshama a swi twa eka Abdullah bin Zaid. Swidyondzi swin’wana swi vule leswaku ku vitaniwa ka xikhongelo a ku ri kambirhi. Mavonelo lawa ya tekiwile hi Sufyan Ats Tsauri, bin Al Mubarak na vanhu va Kufa. Abu Isa u te; 'Ibn Abu Laila i Muhammad bin Abdurrahman bin Abu Laila, a a ri muavanyisi eKufa, naswona a nga si tshama a twa hadith eka tata wa yena. Ntsena u swi twe eka wanuna loyi a swi hlamuseleke eka tata wakwe.’
Imam Tirmidzi : 180
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ الْحَسَنِ حَدَّثَنَا الْمُعَلَّى بْنُ أَسَدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمُنْعِمِ هُوَ صَاحِبُ السِّقَاءِ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ الْحَسَنِ وَعَطَاءٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِبِلَالٍ يَا بِلَالُ إِذَا أَذَّنْتَ فَتَرَسَّلْ فِي أَذَانِكَ وَإِذَا أَقَمْتَ فَاحْدُرْ وَاجْعَلْ بَيْنَ أَذَانِكَ وَإِقَامَتِكَ قَدْرَ مَا يَفْرُغُ الْآكِلُ مِنْ أَكْلِهِ وَالشَّارِبُ مِنْ شُرْبِهِ وَالْمُعْتَصِرُ إِذَا دَخَلَ لِقَضَاءِ حَاجَتِهِ وَلَا تَقُومُوا حَتَّى تَرَوْنِيحَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ عَبْدِ الْمُنْعِمِ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ جَابِرٍ هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الْمُنْعِمِ وَهُوَ إِسْنَادٌ مَجْهُولٌ وَعَبْدُ الْمُنْعِمِ شَيْخٌ بَصْرِيٌّ
hi byerile [Ahmad bin Al Hasan] u te; u hi byerile [Al Mu’alla bin Asad] u te; u hi byerile [Abdul Mun'im] - hi yena n'wini wa xikepe - u vurile; u hi byerile [Yahya bin Muslim] ku suka eka [Al Hasan] na [‘Atha`] ku suka eka [Jabir bin Abdullah] u te; 'Murhumiwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam u byele Bilal: 'Oho Bilal, loko u vitana xikhongelo kutani hunguta rivilo ra xikhongelo, naswona loko u endla iqamat kutani u hatlisisa. Endla mpfhuka exikarhi ka xirhambo xa wena na iqamat ya wena ntsena wu va wa munhu loyi a dyaka ku kondza a heta ku dya, munhu loyi a nwaka ku kondza a heta ku nwa, munhu loyi a ti ntshunxaka a nga heta ku chulula, naswona u nga yimi ku kondza u ndzi vona’. U hi byerile [Abd bin Humaid] u te; u hi byerile [Yunus bin Muhammad] ku suka eka [Abdul Mun’im] hi hadith leyi nga na nhlamuselo’. Abu Isa u te; 'A hi yi tivi hadith leyi ya Jabir handle ka ku suka eka ndlela leyi, ku nga ku suka eka hadith ya Abdul Mun'im loyi sanad ya yena ku nga majhul - a yi tiviwi -.' Naswona Abdul Mun’im a a ri sheikh wa le Basrah.’ Ku vula yena.