الدخول في الإسلام، اضغط هنا
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith

Hadith

Imam Tirmidzi : 1401

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ ح و حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَنْبَأَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ أَبِي الْعُشَرَاءِ عَنْ أَبِيهِ قَالَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَمَا تَكُونُ الذَّكَاةُ إِلَّا فِي الْحَلْقِ وَاللَّبَّةِ قَالَ لَوْ طَعَنْتَ فِي فَخِذِهَا لَأَجْزَأَ عَنْكَقَالَ أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ قَالَ يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ هَذَا فِي الضَّرُورَةِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ وَلَا نَعْرِفُ لِأَبِي الْعُشَرَاءِ عَنْ أَبِيهِ غَيْرَ هَذَا الْحَدِيثِ وَاخْتَلَفُوا فِي اسْمِ أَبِي الْعُشَرَاءِ فَقَالَ بَعْضُهُمْ اسْمُهُ أُسَامَةُ بْنُ قِهْطِمٍ وَيُقَالُ اسْمُهُ يَسَارُ بْنُ بَرْزٍ وَيُقَالُ ابْنُ بَلْزٍ وَيُقَالُ اسْمُهُ عُطَارِدٌ نُسِبَ إِلَى جَدِّهِ

Nnan-aɣ-d [Hannad] ed [Muḥemmed bin Al Ɛla] nnan-d deg sin; yenna-aɣ-d [Waki’] seg [Ḥemmad bin Salamah]. -Deg yiwen n lḥirfa niḍen yettwabder-d- Yenna-aɣ-d [Ahmad bin Mani’] yenna-d, yenna-aɣ-d [Yazid bin Harun] yenna-d, yenna-aɣ-d [Hammad bin Salamah] seg [Abul ‘Usyara] seg [baba-s] yenna-d; Steqsaɣ-t; A Amazan n Öebbi, ma mačči d amkan n tmeɣra n lmal d taɣect d labbah - amkan anda yella lḥenni -?' Yerra-yas: ‘Ma t-teṭṭfeḍ s tmeẓẓuɣt-is, ad ak-iɛeǧb’. Yenna-d Ḥmed bin Maniɛ; Yazid bin Harun yenna-d : « Aya ma yella tella tɣawsa n tɣawsa ». Yenna-d : « Deg yixef-agi yella daɣen yiwen n ḥadit seg Rafi’ bin Khadij’. Abu Ɛisa inna: “wagi d ḥadit gharib, ur t-nessin siwa seg ḥadit n Ḥemmad bin Salamah, yerna ur nessin amezruy n Abul Usyara seg baba-s, siwa ḥadit-agi”. D acu kan, imusnawen ur msefhamen ara ɣef yisem-a Abul Usyara; kra qqaren belli isem-is d Usamah bin Qihthim, kra qqaren-d Yasar bin Baraz, kra qqaren-d Ibn Balz kra qqaren-d isem-is Utharid i d-yesbedden s yisem n jeddi-s.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1402

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ قَتَلَ وَزَغَةً بِالضَّرْبَةِ الْأُولَى كَانَ لَهُ كَذَا وَكَذَا حَسَنَةً فَإِنْ قَتَلَهَا فِي الضَّرْبَةِ الثَّانِيَةِ كَانَ لَهُ كَذَا وَكَذَا حَسَنَةً فَإِنْ قَتَلَهَا فِي الضَّرْبَةِ الثَّالِثَةِ كَانَ لَهُ كَذَا وَكَذَا حَسَنَةًقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَسَعْدٍ وَعَائِشَةَ وَأُمِّ شَرِيكٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

Iqqar-aɣ-d [Abu Kuraib] yenna-d, iqqar-aɣ-d [Waki’] seg [Sufyan] seg [Suḥil bin Abu Salih] seg [baba-s] seg [Abu Hurairah] belli Umazan n Ṛebbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d; ‘Win yenɣan aɛekkaz s yiwet n tyita, ad yawi lxir am wa. Ma yenɣa ɣef tmeẓẓuɣt tis snat ihi ad d-yawi lxir am wa. Yerna ma yella yenɣa deg tmeɣra tis kraḍt, ad d-yawi lxir am wa’. Deg yixef-a llan yiḥaditen yecban wigi seg Ibn Mas’ud, Saɛd, ‘Aisyah d Umm Syarik. Yenna-d Abu Ɛisa: « Ḥaḍit n Abu Hurairah d ḥasan sahih ».

Hadith

Imam Tirmidzi : 1403

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْتُلُوا الْحَيَّاتِ وَاقْتُلُوا ذَا الطُّفْيَتَيْنِ وَالْأَبْتَرَ فَإِنَّهُمَا يَلْتَمِسَانِ الْبَصَرَ وَيُسْقِطَانِ الْحُبْلَىقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَعَائِشَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِي لُبَابَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى بَعْدَ ذَلِكَ عَنْ قَتْلِ جِنَّانِ الْبُيُوتِ وَهِيَ الْعَوَامِرُ وَيُرْوَى عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ أَيْضًا و قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ إِنَّمَا يُكْرَهُ مِنْ قَتْلِ الْحَيَّاتِ قَتْلُ الْحَيَّةِ الَّتِي تَكُونُ دَقِيقَةً كَأَنَّهَا فِضَّةٌ وَلَا تَلْتَوِي فِي مِشْيَتِهَا

Yenna-aɣ-d [Qutayba] yenna-d, yenna-aɣ-d [Al Laits] seg [Ibn Shihab] seg [Salim bin Abdellah] seg [baba-s] yenna-d; Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam said; ‘Nɣet akk izerman; n tmeẓẓuɣt d tmeẓẓuɣt n tmeẓẓuɣt. Imi sin-nni zemren ad sderɣlen allen yerna ad d-ssiwḍen s tmeṭṭut. Deg yixef-a llan yiḥaditen yecban wigi seg Ibn Mas’ud, ‘Aisyah, Abu Hurairah d Sahl bin Sa’d. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadith Hasan sahih. Yettwaḥka-d daɣen sɣur Ibn Umar seg Abu Lubabah, belli Nnbi s.al.al.allahu ’alaihi wasallam deffir waya, yeḥṛem ad nɣen izerfan n uxxam deg uxxam. Ḥadit-nni daɣen yettwaḥka-d seg Ibn Umar, seg Zaid Ibnul Khaththab. Yenna-d Ɛebdallah Ibnul Mubarak; Yettwagdel ad nɣeḍ izerman yesɛan iɣezran ẓẓayen am lfeṭṭa yerna ur ttqerriben ara mi ara teddun.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1404

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ لِبُيُوتِكُمْ عُمَّارًا فَحَرِّجُوا عَلَيْهِنَّ ثَلَاثًا فَإِنْ بَدَا لَكُمْ بَعْدَ ذَلِكَ مِنْهُنَّ شَيْءٌ فَاقْتُلُوهُنَّقَالَ أَبُو عِيسَى هَكَذَا رَوَى عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ وَرَوَى مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ صَيْفِيٍّ عَنْ أَبِي السَّائِبِ مَوْلَى هِشَامِ بْنِ زُهْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِي الْحَدِيثِ قِصَّةٌ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ وَرَوَى مُحَمَّدُ بْنُ عَجْلَانَ عَنْ صَيْفِيٍّ نَحْوَ رِوَايَةِ مَالِكٍ

Yenna-aɣ-d [Hannad] yenna-yaɣ-d, yenna-aɣ-d [Abdah] seg [Ubaidullah bin Umar] seg [Shaifi] seg [Abu Saɛid Al Khudri] yenna-d: ‘Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘D tidet, deg yixxamen-nwen llan yimezdaɣ - lǧennet am tlata tike deg-sen, akken ad d-asen. Ma yella deffir waya mazal-iten ttbanen, ihi nɣet-ten’. Yenna-d Abu Ɛisa: “Akka ay d-yenna [Ubaydullah bin Ɛumar] ḥadit-a seg [Cɛifi], seg [Abu Saɛid Al Khudri]. [Malik bin Anas] yenna-d daɣen ḥadith-a seg [Cɛifi], seg [Abu As Saɛib] yiwen n uqeddac aqbur -ay yettwaslellin- Hisham bin Zuhrah, seg [Abu Saɛid], seg Nnbi s.al.allah. Deg lḥadit-agi tella yiwet n tmacahut. D ayen i d-yenna? [Al Ansari] ɣur-neɣ, yenna-d; yenna-aɣ-d [Ma’n] yenna-d, yenna-aɣ-d [Malik] yerna aya d ayen ay d-yellan s lḥeqq ugar n ḥadit n Ubaidullah bin Umar. [Muḥemmed bin Ajlan] daɣen yenna-d seg [Cɛifi] am ḥadit ay d-yenna Malik’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1405

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي زَائِدَةَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي لَيْلَى عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى قَالَ قَالَ أَبُو لَيْلَىقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا ظَهَرَتْ الْحَيَّةُ فِي الْمَسْكَنِ فَقُولُوا لَهَا إِنَّا نَسْأَلُكِ بِعَهْدِ نُوحٍ وَبِعَهْدِ سُلَيْمَانَ بْنِ دَاوُدَ أَنْ لَا تُؤْذِيَنَا فَإِنْ عَادَتْ فَاقْتُلُوهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى

Yenna-aɣ-d [Hannad] yenna-d, yenna-aɣ-d [Ibn Abu Zaidah] yenna-d, yenna-aɣ-d [Ibn Abu Laila] seg [Thabit Al Bunani] seg [Abdurrahman bin Abu Laila] yenna-d; [Abu Laila] yenna-d: “Inna Umazan n Öebbi, sallallahu ‘alaihi wasallam: “Ma iban-d yiwen n uzrem deg yiwen n uxxam, ini-as: “S tidet, nessuter-ak s wemtawa n Nuḥ d Sulayman bin Dawud, ur aɣ-tettḍurruḍ ara”, ma yella mazal-it yuɣal-d, nɣi-t”. Abu Ɛisa yenna-d : « Ḥadit-a d win n tɣawsa n hasan gharib, ur t-nessin ara seg Thabit Al Bunani anagar seg lḥirfa-agi, dɣa seg ḥadit n Ibn Abu Laila ».

Hadith

Imam Tirmidzi : 1406

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا مَنْصُورُ بْنُ زَاذَانَ وَيُونُسُ بْنُ عُبَيْدٍ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْلَا أَنَّ الْكِلَابَ أُمَّةٌ مِنْ الْأُمَمِ لَأَمَرْتُ بِقَتْلِهَا كُلِّهَا فَاقْتُلُوا مِنْهَا كُلَّ أَسْوَدَ بَهِيمٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَجَابِرٍ وَأَبِي رَافِعٍ وَأَبِي أَيُّوبَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَيُرْوَى فِي بَعْضِ الْحَدِيثِ أَنَّ الْكَلْبَ الْأَسْوَدَ الْبَهِيمَ شَيْطَانٌ وَالْكَلْبُ الْأَسْوَدُ الْبَهِيمُ الَّذِي لَا يَكُونُ فِيهِ شَيْءٌ مِنْ الْبَيَاضِ وَقَدْ كَرِهَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ صَيْدَ الْكَلْبِ الْأَسْوَدِ الْبَهِيمِ

Yenna-aɣ-d [Ahmad bin Mani’] yenna-d, yenna-aɣ-d [Hisyaim] yenna-aɣ-d [Hisyaim] yenna-aɣ, yenna-aɣ-d [Mansur bin Zadzan] d [Yunus bin Ubaid] seg [Al Hasan] seg [Abdullah bin Mughaffal] yenna-d: ‘Rasulullah sallallahu ‘alaihi ad yili ummaṛ ad ten-xedmen akk, yenna-d: ‘I yettwanɣa. Ihi nɣet akk iqjan yellan d iberkanen’. Yenna Abu Ɛisa: Ḥadit n Ɛebdallah bin Mughaffal d hasan sahih. Deg waṭas n ḥadit yettwabder-d belli aqjun yellan d aẓayan d cceṛ, ma d aqjun yellan d aẓayan d aqjun ur nesɛi ara ula d ccbaḥa tamellalt. Yerna kra n yemnadiyen ttwalin dakken igmaḍ n tuḍḍfa seg yiqjan ay yellan d iberkanen d imqeddsen.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1407

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ اقْتَنَى كَلْبًا أَوْ اتَّخَذَ كَلْبًا لَيْسَ بِضَارٍ وَلَا كَلْبَ مَاشِيَةٍ نَقَصَ مِنْ أَجْرِهِ كُلَّ يَوْمٍ قِيرَاطَانِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَسُفْيَانَ بْنِ أَبِي زُهَيْرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ أَوْ كَلْبَ زَرْعٍ

Yenna-yaɣ-d [Ahmad bin Mani’] yenna-d, yenna-aɣ-d [Ismaɛil bin Ibrahim] seg [Ayyub] seg [Nafi’] seg [Ibn Umar] yenna-d: ‘Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Win yettḥaraben ɣef yiwen n uqjun, neɣ win yettaṭṭafen yiwen n uqjun ur yelli ara d win ara yeddren war ma yella-d yiwen, deg yal ass ad yenqes lxir-is s sin qirath. Yenna-d; ‘Deg yixef-a, ḥadiṭen yemxalafen seg Ɛebdallah bin Mughaffal, Abu Hurairah d Uthman bin Abu Zuhair’. Yenna-d Abu Ɛisa; 'Hadith-agi n Ibn Umar d hasan sahih. Yettwaḥka-d daɣen seg Nnbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam, belli yenna-d; ‘Neɣ d aydi ara iḥerzen tabḥirt’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1408

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ بِقَتْلِ الْكِلَابِ إِلَّا كَلْبَ صَيْدٍ أَوْ كَلْبَ مَاشِيَةٍ قَالَ قِيلَ لَهُ إِنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ كَانَ يَقُولُ أَوْ كَلْبَ زَرْعٍ فَقَالَ إِنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ لَهُ زَرْعٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

Yenna-aɣ-d [Qutayba] yenna-d, yenna-aɣ-d [Ḥammad bin Zaid] seg [Amru bin Dinar] seg [Ibn Umar] yenna-d; 'Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam yumeṛ ad nɣen iqjan siwa iqjan n tuḍḍfa, neɣ iqjan n tɣellist n lmal'. Netta -amsawal- yenna; Ibn Umar yettwasteqsa yiwet n tikkelt, [Abu Hurairah] yenna-d yiwet n tikkelt; ‘neɣ iqjan akken ad ḥerzen iɣersiwen’, i d-yerra Ibn Umar; '-acku- Abu Hurairah yesɛa iɣersiwen'. Yenna-d Abu Ɛisa; 'Hadith-agi d hasan sahih.'

Hadith

Imam Tirmidzi : 1409

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ اتَّخَذَ كَلْبًا إِلَّا كَلْبَ مَاشِيَةٍ أَوْ صَيْدٍ أَوْ زَرْعٍ انْتَقَصَ مِنْ أَجْرِهِ كُلَّ يَوْمٍ قِيرَاطٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَيُرْوَى عَنْ عَطَاءِ بْنِ أَبِي رَبَاحٍ أَنَّهُ رَخَّصَ فِي إِمْسَاكِ الْكَلْبِ وَإِنْ كَانَ لِلرَّجُلِ شَاةٌ وَاحِدَةٌ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ عَطَاءٍ بِهَذَا

Yenna-aɣ-d [Al Hasan bin Ali Al Hulwani] d waṭas, nnan-d; yenna-aɣ-d [Abdurrazaq], yenna-aɣ-d [Maɛmar] seg [Az Zuhri] seg [Abu Salamah bin Abdurrahman] seg [Abu Hurairah] belli Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Win ara iḥerzen aqjun nniḍen mačči d aqjun akken ad iḥudd lmal, neɣ ad yettwasneqs s lmal-is. qirath yal ass'. Yenna-d Abu Ɛisa; ''Hadith-a d hasan sah, yerna yettwaḥka-d seg Atha bin Abu Rabah, d akken yefka lḥeqq i yiwen akken ad yeṭṭef aqjun ɣas akken yesɛa kan taɣaḍt. Akken i aɣ-d-yenna Ṣisaq bin Manṣur, Hajjaj bin Muḥemmed, seg Ibn Juraij, seg Aṭaɛ.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1410

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ أَسْبَاطِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْقُرَشِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ قَالَإِنِّي لَمِمَّنْ يَرْفَعُ أَغْصَانَ الشَّجَرَةِ عَنْ وَجْهِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَخْطُبُ فَقَالَ لَوْلَا أَنَّ الْكِلَابَ أُمَّةٌ مِنْ الْأُمَمِ لَأَمَرْتُ بِقَتْلِهَا فَاقْتُلُوا مِنْهَا كُلَّ أَسْوَدَ بَهِيمٍ وَمَا مِنْ أَهْلِ بَيْتٍ يَرْتَبِطُونَ كَلْبًا إِلَّا نَقَصَ مِنْ عَمَلِهِمْ كُلَّ يَوْمٍ قِيرَاطٌ إِلَّا كَلْبَ صَيْدٍ أَوْ كَلْبَ حَرْثٍ أَوْ كَلْبَ غَنَمٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Iqqar-aɣ-d [Ubaid bin Asbath bin Muhammad Al Qurasyi] yenna-d, iqqar-aɣ-d [baba] seg [Al A’masy] seg [Isma’il bin Muslim] seg [Al Hasan] seg [Abdullah bin Mughaffal] yenna-d: ‘S tidet lliɣ d yiwen seg wid i d-irefden udem n Mechpea ( akked ssmad n Öebbi fellas) asmi yella yettberriê. Yenna-d: ‘Lemmer ur llin ara yiqjan-nni d agdud, tili fkiɣ lameṛ ad ten-nɣen akk. Ihi nɣet akk iqjan yellan d iberkanen. Yerna bab n wexxam ur yettḥadar ara aqjun ma yella ur t-id-yesneqs ara lxir s yiwen n qirath yal ass. Xas akken llan yiqjan i tuḍḍfa, neɣ iqjan i tɣellist n tfellaḥt, neɣ iɣersiwen n tɣellist n lmal’. Yenna-d Abu Ɛisa; ''Ahadith-a yettwaḥka-d seg Al Hasan s waṭas n tɣawsiwin, seg Abdullah bin Mughaffal, seg Nnbi s.al.allah'.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1411

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ عَنْ عَبَايَةَ بْنِ رِفَاعَةَ بْنِ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ قَالَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَلْقَى الْعَدُوَّ غَدًا وَلَيْسَتْ مَعَنَا مُدًى فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أَنْهَرَ الدَّمَ وَذُكِرَ اسْمُ اللَّهِ عَلَيْهِ فَكُلُوهُ مَا لَمْ يَكُنْ سِنًّا أَوْ ظُفُرًا وَسَأُحَدِّثُكُمْ عَنْ ذَلِكَ أَمَّا السِّنُّ فَعَظْمٌ وَأَمَّا الظُّفُرُ فَمُدَى الْحَبَشَةِحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ عَبَايَةَ عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَبَايَةَ عَنْ أَبِيهِ وَهَذَا أَصَحُّ وَعَبَايَةُ قَدْ سَمِعَ مِنْ رَافِعٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يَرَوْنَ أَنْ يُذَكَّى بِسِنٍّ وَلَا بِعَظْمٍ

Yenna-aɣ-d [Hannad] yenna-aɣ-d [Abul Ahwash] seg [Saɛid bin Masruq] seg [Abayah bin Rifa’ah bin Rafi’ bin Khadij] seg [baba-s] seg jeddi-s, dɣa [Rafi’ bin Khadij] yenna-d; Steqsaɣ-t; ‘A Amazan n Öebbi, azekka ad nemlil d uɛdaw, deg wakud aydeg ur nesɛi ara lmus iḥerzen?’. Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam yerra-yas-d imiren : « Ayen izemren ad d-yessufeɣ idammen yerna isem n Öebbi yettwasemma fell-as, ččet, skud allal n tgezzayt ur yelli ara d tuɣmas neɣ d imeẓẓuɣen. Yerna ad ak-d-sfehmeɣ fell-as; Ma d tuɣmas, d iɣsan, ma d imeṣmaren d allalen n ugezzum n wegdud n Habasyah. Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Basyyar] yenna-aɣ-d [Yahya bin Said] seg [Sufyan Ats Tsauri] yenna-d; yenna-aɣ-d [baba] seg [Abayah] seg [Rafi’ bin Khadij radiallahu ‘anhu] seg Nnbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam, am ḥadit-nni. D ayen kan ur d-yebder ara isem n Abayah, seg baba-s, yerna aya d ayen yellan d aḥeqqi ugar, acku Abayah tesla-as-d seg Rafiɛ. Hadith-agi d lewṣayat n sadaqa ɣef leḥsab n ulama`. Ur ttaǧǧan ara ad sqedcen tuɣmas neɣ s tmeẓẓuɣin’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1412

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ عَنْ عَبَايَةَ بْنِ رِفَاعَةَ بْنِ رَافِعٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ قَالَكُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَنَدَّ بَعِيرٌ مِنْ إِبِلِ الْقَوْمِ وَلَمْ يَكُنْ مَعَهُمْ خَيْلٌ فَرَمَاهُ رَجُلٌ بِسَهْمٍ فَحَبَسَهُ اللَّهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ لِهَذِهِ الْبَهَائِمِ أَوَابِدَ كَأَوَابِدِ الْوَحْشِ فَمَا فَعَلَ مِنْهَا هَذَا فَافْعَلُوا بِهِ هَكَذَاحَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبَايَةَ بْنِ رِفَاعَةَ عَنْ جَدِّهِ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَبَايَةَ عَنْ أَبِيهِ وَهَذَا أَصَحُّ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهَكَذَا رَوَاهُ شُعْبَةُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ نَحْوَ رِوَايَةِ سُفْيَانَ

Yenna-aɣ-d [Hannad], yenna-aɣ-d [Abul Ahwash] seg [Saɛid bin Masruq] seg [Abayah bin Rifaɛh bin Rafi] seg [baba-s] seg jeddi-s [Ibnu Khadij] yenna-d: 'Nella d Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam s lbeɛd n terbaɛt n yiwen n jour. aydi -ad yeḍfer-. Ihi, yiwen seg irgazen, Iêezzeb lmal s tmeîîut, armi t Iêbes Öebbi. Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam yenna-d imiren: ‘S tidet deg yiɣersiwen-agi mazal llan lqella n tẓegwa am yiɣersiwen n tẓegwa, ma yella yiwen seg-sen yerwel, ihi xedmet akka - s tmeẓẓuɣin -’. Yenna-aɣ-d [Mahmud bin Ghailan] yenna-d, yenna-aɣ-d [Waki’] yenna-d, yenna-aɣ-d [Sufyan] seg [baba-s] seg [Abayah bin Rifa’ah] seg jeddi-s, dɣa [Rafi’ bin Khadij] seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam, am lḥadit. Maca, deg ḥadit-agi netta - amḥaddi - ur d-yebder ara isem n Abayah, baba-s. Yerna aya d ayen i d-yesbanen ugar, yerna ḥadith-agi d lewṣayat n tẓallit ɣef leḥsab n ulama`. Yerna am wakken daɣen [Syu’bah] i d-yeḥka seg [Saɛid bin Masruq], am umezruy n Sufyan’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1413

حَدَّثَنَا أَبُو عَمْرٍو مُسْلِمُ بْنُ عَمْرِو بْنِ مُسْلِمٍ الْحَذَّاءُ الْمَدَنِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نَافِعٍ الصَّائِغُ أَبُو مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي الْمُثَنَّى عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا عَمِلَ آدَمِيٌّ مِنْ عَمَلٍ يَوْمَ النَّحْرِ أَحَبَّ إِلَى اللَّهِ مِنْ إِهْرَاقِ الدَّمِ إِنَّهَا لَتَأْتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ بِقُرُونِهَا وَأَشْعَارِهَا وَأَظْلَافِهَا وَأَنَّ الدَّمَ لَيَقَعُ مِنْ اللَّهِ بِمَكَانٍ قَبْلَ أَنْ يَقَعَ مِنْ الْأَرْضِ فَطِيبُوا بِهَا نَفْسًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ وَزَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَأَبُو الْمُثَنَّى اسْمُهُ سُلَيْمَانُ بْنُ يَزِيدَ وَرَوَى عَنْهُ ابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَيُرْوَى عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ فِي الْأُضْحِيَّةِ لِصَاحِبِهَا بِكُلِّ شَعَرَةٍ حَسَنَةٌ وَيُرْوَى بِقُرُونِهَا

Yenna-aɣ-d [Abu Amru Muslim bin Amru bin Muslim Al Hadzdza Al Madani] yenna-d; yenna-aɣ-d [Abdullah bin Nafi’ Ash Shaɛigh Abu Muḥemmed] seg [Abul Mutsanna] seg [Hsyam bin Urwah] seg [baba-s] seg [‘Aisyah] belli Amazan n Ṛebbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Ulac lxedma i xedmen sɣur tarwa n Naadem d akken -had al- Öebbi sennig n tmesliwt n idammen n lmal n t$awla. Imi s tidett netta - aɣersiw n tmeɣra - ad d-yas ass n lḥisab s yiqjan-is, s tfekka-s d yiɣil-is. U, s tidep, idammen ad awḍen ɣer -lxir n Öebbi- uqbel ad ɣlint tqejjirin n idammen ɣer tmurt, ihi, ssizdget iṛuḥaniyen nnwen s tmeɣra’. Yenna-d; ‘Deg yixef-a yella yiwen n ḥadit am wa seg Imran bin Hucain d Zaid bin Arqam’. Yenna-d Abu Ɛisa; ''Hadith-a d win n uswir n hasan gharib, ur nessin ara hadith-a seg Hisyam bin Urwah nniḍen anagar seg ubrid-a. Yerna Abul Mutsanna isem-is Suleyman bin Yazid. Yerna Abu Fudaik yenna-d seg-s ḥadit’. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘I d-yettwaḥseb seg Umazan n Öebbi, s.al.al., yenna-d yiwet n tikkelt ɣef tmeɣra; ‘Bab-is ad d-yawi yiwet n tɣawsa yelhan seg yal rric’. Deg yiwen n uḍris nniḍen, ‘S yal lḥenni’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1414

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَضَحَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِكَبْشَيْنِ أَمْلَحَيْنِ أَقْرَنَيْنِ ذَبَحَهُمَا بِيَدِهِ وَسَمَّى وَكَبَّرَ وَوَضَعَ رِجْلَهُ عَلَى صِفَاحِهِمَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَعَائِشَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي أَيُّوبَ وَجَابِرٍ وَأَبِي الدَّرْدَاءِ وَأَبِي رَافِعٍ وَابْنِ عُمَرَ وَأَبِي بَكْرَةَ أَيْضًا قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

Yenna-aɣ-d [Qutayba] yenna-d, yenna-aɣ-d [Abu Awanah] seg [Qatadah] seg [Anas bin Malik] yenna-d; Rasulullah sallallahu Ṛebbi wasallam yefka sin n yiɣersiwen n tfekka n tfekka, s yiqjan, yerna yesseɣli-ten deg sin s ifassen-is. Yenna-d isem n Öebbi, iga takbir, yerra iḍarren-is ɣef uɛebbuḍ-is’. Yenna-d; 'Deg yixef-a llan ḥadit yecban wigi seg Ali, 'Aisyah, Abu Hurairah, Abu Ayyub, Jabir, Abu Darda, Abu Rafi', Abu Umar d Abu Bakrah'. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Ayagi d ḥadith n Hasan aḥeqqi’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1415

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْمُحَارِبِيُّ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي الْحَسْنَاءِ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ حَنَشٍ عَنْ عَلِيٍّأَنَّهُ كَانَ يُضَحِّي بِكَبْشَيْنِ أَحَدُهُمَا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْآخَرُ عَنْ نَفْسِهِ فَقِيلَ لَهُ فَقَالَ أَمَرَنِي بِهِ يَعْنِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَا أَدَعُهُ أَبَدًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ شَرِيكٍ وَقَدْ رَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنْ يُضَحَّى عَنْ الْمَيِّتِ وَلَمْ يَرَ بَعْضُهُمْ أَنْ يُضَحَّى عَنْهُ و قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَحَبُّ إِلَيَّ أَنْ يُتَصَدَّقَ عَنْهُ وَلَا يُضَحَّى عَنْهُ وَإِنْ ضَحَّى فَلَا يَأْكُلُ مِنْهَا شَيْئًا وَيَتَصَدَّقُ بِهَا كُلِّهَا قَالَ مُحَمَّدٌ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ وَقَدْ رَوَاهُ غَيْرُ شَرِيكٍ قُلْتُ لَهُ أَبُو الْحَسْنَاءِ مَا اسْمُهُ فَلَمْ يَعْرِفْهُ قَالَ مُسْلِمٌ اسْمُهُ الْحَسَنُ

Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Ubaid Al Muharibi Al Kufi] yenna-d, yenna-aɣ-d [Sharik] seg [Abul Hasna`] seg [Al Hakam] seg [Hanasy] seg [Ali] Belli yella yettqeddim yiwet n tikkelt s snat n tɣawsiwin; yiwen i Nnbi sallallahu âihi wasallam wayeḍ i yiman-is, armi i t-steqsan fell-as. Yerra-yas-d Ali; ‘Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yumer-iyi-d aya, ihi ur t-ttaǧǧaɣ ara i lebda’. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Wagi d ḥadit gharib, ur t-nessin ara siwa seg ḥadit n Sharik. Kra n yilemẓiyen (ulama’) ttaken-d lḥeqq i lmend n tmeɣra s yisem n yemdanen yemmuten, ma d wiyaḍ ur ttaken lḥeqq-a’. Yenna-d Ɛebdallah Ibnul Mubarak; ‘Ssefraɣ ad yefk yiwen s yisem n umejjay, yerna ur ixeddem ara lqut, maca ma yella yefka lqut s yisem n lmegget, ur yessefk ara ad yečč kra seg uksum-nni, maca ad t-yefk akk s lxir’. Yenna-d Muḥemmed; Yenna-d Ɛli Ibnul Madini; ‘Hadith-agi ur t-id-yeḥka ara kan Sharik’. Sseqsaɣ-t -Ɛli bin Al Madini; ‘Acu isem n Abul Hasna’ imiren ur yeẓri ara. Ma d Inselmen qqaren-d; 'ism nes -Abu Al Hasna` is Al Hasan'.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1416

حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَضَحَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِكَبْشٍ أَقْرَنَ فَحِيلٍ يَأْكُلُ فِي سَوَادٍ وَيَمْشِي فِي سَوَادٍ وَيَنْظُرُ فِي سَوَادٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ

Yenna-aɣ-d [Abu Saɛid Al Asyaj] yenna-d, yenna-aɣ-d [Hafsh bin Ghiyats] seg [Jaɛfar bin Muḥemmed] seg [baba-s] seg [Abu Saɛid Al Khudri] yenna-d; ‘Amazan n Rebbi sallallaahu ‘alaihi wasallam yessekfel s yiwen n uɛekkaz yesɛan iɣes, imi-s d aberkan, iḍarren-is d iberkanen yerna tamnaḍt n wallen d taberkant daɣen’. Yenna-d Abu Ɛisa; ''Hadith-a yella deg uswir n hasan shahih gharib, yerna ur t-nessin ara ala seg hadith n Hafsh bin Ghiyats'.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1417

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عُبَيْدِ بْنِ فَيْرُوزَ عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ رَفَعَهُقَالَ لَا يُضَحَّى بِالْعَرْجَاءِ بَيِّنٌ ظَلَعُهَا وَلَا بِالْعَوْرَاءِ بَيِّنٌ عَوَرُهَا وَلَا بِالْمَرِيضَةِ بَيِّنٌ مَرَضُهَا وَلَا بِالْعَجْفَاءِ الَّتِي لَا تُنْقِيحَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي زَائِدَةَ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عُبَيْدِ بْنِ فَيْرُوزَ عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عُبَيْدِ بْنِ فَيْرُوزَ عَنْ الْبَرَاءِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ

Yenna-aɣ-d [Ali bin Hujr] yenna-d, yenna-aɣ-d [Jarir bin Hazim] seg [Muḥemmed bin Ishaq] seg [Yazid bin Abu Habib] seg [Sleiman bin Abdurrahman] seg [Ubaid bin Fairuz] seg [Al Bara bin Azib] yella iɛedda-d. yenna-d: ‘Ur yettwaqbal ara ad t-id-tessufɣeḍ s tmeẓẓuɣt n tɣaḍt iɛewjen yerna ibanen, neɣ s tɣaḍt yesɛan yiwen n yidis yerna iban-d d akken d aderɣal, neɣ s tɣaḍt yuḍnen yerna iban-d d akken yuḍen, neɣ s tɣaḍt n tɣaḍt ur nesɛi ara aɛebbuḍ -aksum-’. Yenna-aɣ-d [Hannad] yenna-d, yenna-aɣ-d [Ibn Abu Zaidah] yenna-d, yenna-aɣ-d [Syuɛba] seg [Suliman bin Ɛabdurrahman] seg [Ubaid bin Fairuz] seg [Al Bara bin Azib] seg Nnbi s lmeɛna-nniḍen yenna-d; ''Hadith-agi d hasan sahih, ur t-nessin ara anagar seg hadith n Ubaid bin Fairuz, seg Al Bara. Ḥadit-a d lewṣayat daɣen i lxir ɣef leḥsab n yimusnawen n Lislam.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1418

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا شَرِيكُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ شُرَيْحِ بْنِ النُّعْمَانِ الصَّائِدِيِّ وَهُوَ الْهَمْدَانِيُّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَأَمَرَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ نَسْتَشْرِفَ الْعَيْنَ وَالْأُذُنَ وَأَنْ لَا نُضَحِّيَ بِمُقَابَلَةٍ وَلَا مُدَابَرَةٍ وَلَا شَرْقَاءَ وَلَا خَرْقَاءَحَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى أَخْبَرَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ شُرَيْحِ بْنِ النُّعْمَانِ عَنْ عَلِيٍّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ وَزَادَ قَالَ الْمُقَابَلَةُ مَا قُطِعَ طَرَفُ أُذُنِهَا وَالْمُدَابَرَةُ مَا قُطِعَ مِنْ جَانِبِ الْأُذُنِ وَالشَّرْقَاءُ الْمَشْقُوقَةُ وَالْخَرْقَاءُ الْمَثْقُوبَةُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ أَبُو عِيسَى وَشُرَيْحُ بْنُ النُّعْمَانِ الصَّائِدِيُّ هُوَ كُوفِيٌّ مِنْ أَصْحَابِ عَلِيٍّ وَشُرَيْحُ بْنُ هَانِيءٍ كُوفِيٌّ وَلِوَالِدِهِ صُحْبَةٌ مِنْ أَصْحَابِ عَلِيٍّ وَشُرَيْحُ بْنُ الْحَارِثِ الْكِنْدِيُّ أَبُو أُمَيَّةَ الْقَاضِي قَدْ رَوَى عَنْ عَلِيٍّ وَكُلُّهُمْ مِنْ أَصْحَابِ عَلِيٍّ فِي عَصْرٍ وَاحِدٍ قَوْلُهُ أَنْ نَسْتَشْرِفَ أَيْ أَنْ نَنْظُرَ صَحِيحًا

Yenna-aɣ-d [Al Hasan bin Ali Al Hulwani] yenna-d, yenna-aɣ-d [Yazid bin Harun] yenna-aɣ, yenna-aɣ-d [Syarik bin Abdullah] seg [Abu Ishaq] seg [Syuraih bin An Nu’man Ash Sha`idi yerna d amdan? Hamdan] seg [Ali bin Abu Ṭalib] yenna-d; Rasulullah sallallahu Ṛebbi yumeṛ-aɣ ad nefk azal i wallen d imeẓẓuɣen n lmal n tmeɣra. Yeḥṛem-aɣ daɣen ad nessekcem iɣersiwen ay yesɛan imeẓẓuɣen n zdat ay iɛewwlen neɣ imeẓẓuɣen n deffir ay iɛewwlen, maci d wid ay yesɛan iɣeblan n umeẓẓuɣ yettwabḍan neɣ wid yesɛan iɣeblan n umeẓẓuɣ n tɣawsiwin n tɣawsiwin’. Yenna-aɣ-d [Al Hasan bin Ali] yenna-d, yenna-aɣ-d [Ubaidullah bin Musa] yenna-d, yenna-aɣ-d [Isṛayil] seg [Abu Ishaq] seg [Syuraih bin Nuɛman] seg [Ali] seg Nnbi s.al.allahu alaihi wasallam, am lḥadit. Yerna-d, yenna-d Ali ; ‘Muqabalah d aɣersiw yettwagezmen deg tmeẓẓuɣt, Mudabarah d aɣersiw yettwagezmen deg umeẓẓuɣ, Syarqa’ d aɣersiw i wumi yebḍa umeẓẓuɣ-is; akked Kharqa aɣersiw-nni ay ɣef ttwaferqen imeẓẓuɣen-nnes’. Abu Ɛisa yenna: Ḥadis-agi d hasan sahih. U Syuraih bin An Nuɛman Ac Caɛidi yusa-d si Kufa, u yella d yiwen seg imeddukal n Ɛali. Syuraih bin Hani ula d netta zi Kufa, baba-s d yiwen seg imeddukal n Ali. Syuraih Ibnul Harits Al Kindi Abu Umayyah Al Qadhi yenna-d seg Ali, llan akk d imdukal n Ali i yeddren deg yiwet n tallit. Awal n Ali ‘efk-d lwelha-k ɣer wayen yelhan’ yeɛna-d aɛiwed n lwelha i tezmert n uɣersiw n tmeɣra.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1419

حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ وَاقِدٍ عَنْ كِدَامِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي كِبَاشٍ قَالَجَلَبْتُ غَنَمًا جُذْعَانًا إِلَى الْمَدِينَةِ فَكَسَدَتْ عَلَيَّ فَلَقِيتُ أَبَا هُرَيْرَةَ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ نِعْمَ أَوْ نِعْمَتِ الْأُضْحِيَّةُ الْجَذَعُ مِنْ الضَّأْنِ قَالَ فَانْتَهَبَهُ النَّاسُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَأُمِّ بِلَالِ ابْنَةِ هِلَالٍ عَنْ أَبِيهَا وَجَابِرٍ وَعُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ وَرَجُلٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ مَوْقُوفًا وَعُثْمَانُ بْنُ وَاقِدٍ هُوَ ابْنُ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ الْجَذَعَ مِنْ الضَّأْنِ يُجْزِئُ فِي الْأُضْحِيَّةِ

Iqqar-aɣ-d [Yusuf bin Ɛisa] yenna-d, iqqar-aɣ-d [Waki’] yenna-d, iqqar-aɣ-d [Uthman bin Waqid] seg [Kidam bin ‘Abdurrahman] seg [Abu Kibasy] yenna-d: ‘Awwiɣ-d yiwen n tɣaḍt ɣer Lmadina yesɛan sḍis n wayyuren n leɛmer-is lollstney yiwen bo, maca Ibecau - it-. Sakkin, mlaleɣ-d [Abu Hurairah] yerna steqsaɣ-t ɣef waya, yerra-yi-d : « Sliɣ yiwet n tikkelt i Nnbi sallallahu alaihi wasallam yenna-d : « Aɣersiw n tmeɣra ay igerrzen akk d taɣaḍt n jadza - ay yesɛan 6 n wayyuren arma d aseggas - ». Abu Kibasy yenna-d : « Ihi imdanen ttṣ̣uḍḍun akken ad sɣen’. Yenna-d : « Deg yixef-a llan daɣen yiḥaditen seg Ibn Ɛebbas d Umm Bilal bint Hilal seg baba-s d Jabir d Uqbah bin Amir d yiwen n wergaz seg yemdukal n Nnbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam’. Yenna-d Abu Ɛisa; Ḥadit-agi n Abu Hurairah yella deg uswir n hasan gharib. Ḥadit-agi yettwaḥseb seg Abu Hurairah s tɣawsa mauquf. Uthman Abu Isa Waqid is Ibn Muhammd Bin Ziyad Bin Abdallah Bin Umar Bin Al Khaththab. Ḥadith-a d lewṣayat n tẓallit sɣur imusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam d wiyaḍ nniḍen, d akken iɣersiwen yesɛan 6 n wayyuren arma d aseggas zemren ad ttwaseqdacen d iɣersiwen n tmeɣra.

Hadith

Imam Tirmidzi : 1420

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْطَاهُ غَنَمًا يَقْسِمُهَا عَلَى أَصْحَابِهِ ضَحَايَا فَبَقِيَ عَتُودٌ أَوْ جَدْيٌ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ ضَحِّ بِهِ أَنْتَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ وَكِيعٌ الْجَذَعُ مِنْ الضَّأْنِ يَكُونُ ابْنَ سَنَةٍ أَوْ سَبْعَةِ أَشْهُرٍ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ أَنَّهُ قَالَ قَسَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ضَحَايَا فَبَقِيَ جَذَعَةٌ فَسَأَلْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ ضَحِّ بِهَا أَنْتَ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ وَأَبُو دَاوُدَ قَالَا حَدَّثَنَا هِشَامٌ الدَّسْتُوَائِيُّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ بَعْجَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَدْرٍ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ

Iqqar-aɣ-d [Qutaybah] yenna-d, iqqar-aɣ-d [Al Laits] seg [Yazid bin Abu Habib] seg [Abul Khair] seg [Uqbah bin Amir] belli Amazan n Öebbi sallallahu 'alaihi wasallam yefka-yas yiwet n tikkelt yiwen n uɣyul i d-yebḍa gar yimeddukal-is, d win i izemren ad iruḥ dinna, d win i izemren ad iruḥ. Bedd kan. Ihi nniɣ-as aya i Umazan n Ṛebbi sallallahu, syen yenna-yi-d: “Ssexdem-ik s lmal-nni”. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Hadith-agi d hasan sahih. Waki’ yenna-d, ‘Iɣersiwen ay d-yeɣlin deg tɣawsa n jadza d wid ay yesɛan aseggas neɣ sebɛa n wayyuren’. Ḥadit-agi daɣen yettwaḥka-d seg Uqbah bin Amir s tɣawsa nniḍen, belli yenna-d; Rasulullah sllallahu alaihi wasallam yebḍa lmal n tmeɣra yerna yeqqim-d kan yiwen n jadzaah, syin steqsaɣ Nnbi sallallahu alaihi wasallam. Yerra-yas: ‘Ssexdem-ik s lmal-nni’. Yenna-aɣ-d [Muḥemmed ben Bacyar] yenna-d, yenna-aɣ-d [Yazid ben Harun] ed [Abu Dawud] nnan-d deg sin; yenna-aɣ-d [Hsyyam Ad Dastuwa’i] seg [Yahya bin Abu Kathir] seg [Baɛjah bin Ɛebdallah bin Badr] seg [Uqbah bin Amir] seg Nnbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam, d yiwen d ḥadit-nni’.