Embrasser l'Islam, cliquez ici
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith

Hadith

Imam Tirmidzi : 121

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ وَالْحَسَنُ بْنُ عَرَفَةَ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَقْرَأْ الْحَائِضُ وَلَا الْجُنُبُ شَيْئًا مِنْ الْقُرْآنِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ إِسْمَعِيلَ بْنِ عَيَّاشٍ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَقْرَأْ الْجُنُبُ وَلَا الْحَائِضُ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِثْلِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا لَا تَقْرَأْ الْحَائِضُ وَلَا الْجُنُبُ مِنْ الْقُرْآنِ شَيْئًا إِلَّا طَرَفَ الْآيَةِ وَالْحَرْفَ وَنَحْوَ ذَلِكَ وَرَخَّصُوا لِلْجُنُبِ وَالْحَائِضِ فِي التَّسْبِيحِ وَالتَّهْلِيلِ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ يَقُولُ إِنَّ إِسْمَعِيلَ بْنَ عَيَّاشٍ يَرْوِي عَنْ أَهْلِ الْحِجَازِ وَأَهْلِ الْعِرَاقِ أَحَادِيثَ مَنَاكِيرَ كَأَنَّهُ ضَعَّفَ رِوَايَتَهُ عَنْهُمْ فِيمَا يَنْفَرِدُ بِهِ وَقَالَ إِنَّمَا حَدِيثُ إِسْمَعِيلَ بْنَ عَيَّاشٍ عَنْ أَهْلِ الشَّأْمِ و قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ إِسْمَعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ أَصْلَحُ مِنْ بَقِيَّةَ وَلِبَقِيَّةَ أَحَادِيثُ مَنَاكِيرُ عَنْ الثِّقَاتِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ الْحَسَنِ قَال سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يَقُولُ ذَلِكَ

a y’a fɔ an ye ko [Ali bin Hujri] ani [Ali Hasan bin Arafa] fila bɛɛ ko; y’a fɔ an ye ko [Isma’il bin Ayyasy] ka bɔ [Musa bin Uqbah] ka bɔ [Nafi’] ka bɔ [Ibn Umar] ka bɔ cira sallallaahu ‘alayihi wasallam fɛ, a ko: ‘Muso minw be kalosara la ani junub mɔgɔw man kan ka foyi kalan alikurana kɔnɔ’. A ko; ‘Nin sapitiri kɔnɔ, hadisi dɔ fana be yen min bɔra Ali fɛ’. Abu Isa ko; ‘An ma Ibn Umar ka hadisi lɔn, fo ni Isma’il bin Ayyasy ka hadisi ye, ka bɔ Musa bin Uqbah ka hadisi la, ka bɔ Nafi’ la, ka bɔ Ibn Umar ka hadisi la, ka bɔ cira sallallaahu ‘alaihi wasallam fɛ, a ko ‘junub ni muso min be kalo la, olu man kan ka alikurana kalan’. O ye lɔnnikɛlaw fanba ka miiriya ye minw bɔra cira (saw) ka tɔɲɔgɔnw cɛma, tabi’in ani minw tugura u kɔ i n’a fɔ Sufyan Ats Tsauri, bin Al Mubarak, Siyafi’i, Ahmadu ani Ishaq. U b’a fɔ ko muso minw be kalolabɔ la ani junub mɔgɔw, u man kan ka foyi kalan alikurana kɔnɔ, fɔɔ aaye laban, walima lɛtɛrɛ kelen, ani o ɲɔgɔnnaw. Nka, u be nɔgɔya di junub mɔgɔw ni muso minw be kalo la, u ka se ka tasbih -Subhanallah- ani tahlil -Laa Ilaaha Illalaah-’ kalan. Abu Isa ko; ‘N y’a mɛn ko Muhamadu bin Isma’il ko; ‘Tiɲɛ na, hadisi jugu caaman fɔra Isma’il bin Ayyasy fɛ ka bɔ Hijaz mɔgɔw ni Iraki mɔgɔw fɛ, a be komi a ye Isma’il bin Ayyasy ka tariki barika ka dɔgɔya ka bɔ u la, n’a y’o lakali a kelen’. A ko; ‘Nga, Isma’il bin Ayyasy ka hadisi bɔra Siri jamana mɔgɔw la’. Hamadu bin Hambali ko; 'Isma'il bin Ayyasy ka fisa ni Baqiyya ye, bari hadisi juguw be Baqiyya la, a b'u lakali ka bɔ tsiqqah mɔgɔw fɛ - minw be se ka la u la -'. Abu Isa ko; ‘Ahmadu bin Al Hasan ye maana dɔ fɔ n ye, a ko; ‘N’ y’a mɛn ko Ahmadu bin Hambal y’o fɔ’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 122

حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مِنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا حِضْتُ يَأْمُرُنِي أَنْ أَتَّزِرَ ثُمَّ يُبَاشِرُنِيقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَمَيْمُونَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ

a y’a fɔ an ye ko [Bundar] ko; a y’a fɔ an ye ko [Abdurahman bin Mahdi] bɔra [Sufyan] la ka bɔ [Mansur] la ka bɔ [Ibrahima] la ka bɔ [Al Aswad] la ka bɔ [‘Aisyah] la a ko; 'Tuma min na n tun be kalosara la, Rasulullah (s.a.w) y'a fɔ n ye ko n ka fani don, o kɔ, a ye n mɔmɔ'. A ko; ‘Nin sapitiri kɔnɔ, tariki dɔ fana be yen min bɔra Ummu Salamah ni Maimuna’. Abu Isa ko; ‘Aisyah ka hadisi ye hasan lakika ye. Nin ye lɔnnikɛla caman ka miiriya ye ka bɔ cira sallallahu alayihi wasallam ni tabi’in ka tɔɲɔgɔnw cɛma. O miiriya be Syafi’i, Ahmad ani Ishaq fana fɛ.

Hadith

Imam Tirmidzi : 123

حَدَّثَنَا عَبَّاسٌ الْعَنْبَرِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ حَرَامِ بْنِ مُعَاوِيَةَ عَنْ عَمِّهِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعْدٍ قَالَسَأَلْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ مُوَاكَلَةِ الْحَائِضِ فَقَالَ وَاكِلْهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعْدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَهُوَ قَوْلُ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ لَمْ يَرَوْا بِمُوَاكَلَةِ الْحَائِضِ بَأْسًا وَاخْتَلَفُوا فِي فَضْلِ وَضُوئِهَا فَرَخَّصَ فِي ذَلِكَ بَعْضُهُمْ وَكَرِهَ بَعْضُهُمْ فَضْلَ طَهُورِهَا

a y’a fɔ an ye [Abbas Al’A’la] ani [Muhamadu bin Abdu Al’la] k’u ko; a y’a fɔ an ye ko [Abdurahman bin Mahdi] ko; a y’a fɔ an ye [Muawiya bin Salih] ka bɔ [Ala` bin Al Harith] ka bɔ [Haram bin Muawiya] ka bɔ a belencɛ [Abdullah bin Sa’d] la a ko; 'N ye cira sallallahu ɲininga dumuni kɛli la ni muso minw be kalo la, o la, a ko: 'Aw ka dumuni kɛ n'a ye'. A ko; ‘Nin sapitiri kɔnɔ, ‘Aisyah ni Anas’ ka tariki fana be sɔrɔ. Abu Isa ko; ‘Nin hadisi min lakali Abdullah bin Sa’d fɛ, o ye hasan gharib degere ye. O ye lɔnnikɛlaw fanba ka miiriya ye, u ka miiriya ye ko foyi tɛ dumuni kɛ ɲɔgɔn fɛ ni muso minw be kalolabɔ la. Nka u ma bɛn koji tɔ kan, dɔw y’a nɔgɔya, dɔw y’a juguya’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 124

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبِيدَةُ بْنُ حُمَيْدٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ ثابِتِ بْنِ عُبَيْدٍ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ قَالَقَالَتْ لِي عَائِشَةُ قَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَاوِلِينِي الْخُمْرَةَ مِنْ الْمَسْجِدِ قَالَتْ قُلْتُ إِنِّي حَائِضٌ قَالَ إِنَّ حَيْضَتَكِ لَيْسَتْ فِي يَدِكِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا نَعْلَمُ بَيْنَهُمْ اخْتِلَافًا فِي ذَلِكَ بِأَنْ لَا بَأْسَ أَنْ تَتَنَاوَلَ الْحَائِضُ شَيْئًا مِنْ الْمَسْجِدِ

a y’a fɔ an ye ko [Kutaba] ko; a y’a fɔ an ye ko [Ubaida bin Humaid] bɔra [Ali A’masi] la ka bɔ [Tabit bin Ubayidi] la ka bɔ [Ali Qasim bin Muhamadu] la a ko; ’ [‘Aisyah] ko n ma ko: ‘Ala ka ciden y’a fɔ n ye loon dɔ la ko: ‘I ka fani fitinin dɔ ta misiri kɔnɔ,’ ‘Aisyah ko; ‘O kɔ, ne ko; A ko: ‘Ne be kalolabɔ la: ‘Tiɲɛn na, i ka kalolabɔ joli t’i bolo’. A ko; ‘Nin sapitiri kɔnɔ, tariki dɔ fana be yen min bɔra Ibn Umar ni Abu Hurairah fɛ’. Abu Isa ko; ‘Aisyah ka hadisi ye hasan lakika ye. Lɔnnikɛlaw fanba ka miiriya lo ani an t’a lɔn k’u tɛ kelen ye o koo la. O ye ko muso minw be kalo la, olu ka se ka fɛɛn dɔ ta misiri kɔnɔ’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 125

حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ وَبَهْزُ بْنُ أَسَدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا حَمَادُ بْنُ سَلَمَةِ عَنْ حَكِيمٍ الْأَثْرَمِ عَنْ أَبِي تَمِيمَةَ الهُجَيْمِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَتَى حَائِضًا أَوْ امْرَأَةً فِي دُبُرِهَا أَوْ كَاهِنًا فَقَدْ كَفَرَ بِمَا أُنْزِلَ عَلَى مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَقَالَ أَبُو عِيسَى لَا نَعْرِفُ هَذَا الْحَدِيثَ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ حَكِيمٍ الْأَثْرَمِ عَنْ أَبِي تَمِيمَةَ الْهُجَيْمِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَإِنَّمَا مَعْنَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ عَلَى التَّغْلِيظِ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَتَى حَائِضًا فَلْيَتَصَدَّقْ بِدِينَارٍ فَلَوْ كَانَ إِتْيَانُ الْحَائِضِ كُفْرًا لَمْ يُؤْمَرْ فِيهِ بِالْكَفَّارَةِ وَضَعَّفَ مُحَمَّدٌ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ قِبَلِ إِسْنَادِهِ وَأَبُو تَمِيمَةَ الْهُجَيْمِيِّ اسْمُهُ طَرِيفُ بْنُ مُجَالِدٍ

a y’a fɔ an ye ko [Bundar] ko; a y’a fɔ an ye ko [Yaya bin Sa’id] ani [Abdurrahman bin Mahdi] ani [Bahz bin Asad] u ko; a y’a fɔ an ye ko: ‘Mɔgɔ o mɔgɔ be cɛnimusoko kɛ ni muso ye min be kalolabɔ la, wala ka cɛnimusoko kɛ ni muso ye min be kalo la, walima ka cɛnimusoko kɛ ni muso ye min be bɔ a ka kɔnɔbara la, a jirara Muhamadu ma. Abu Isa ko; ‘An t’o hadisi lɔn fo ni Hakim Al Atsram ka hadisi ye, ka bɔ Abu Tamima Al Hujaimi fɛ, ka bɔ Abu Huraira fɛ. Ani lɔnnikɛlaw ka fɔ la, o hadisi kɔrɔ kelenpe ye i n’a fɔ doni. A fɔra ciden sallallaahu 'alaihi wasallam fɛ, a ko: 'Mɔgɔ o mɔgɔ nana - ka cɛnimusoko kɛ ni - muso ye min be kalo la, o ka saraka di ni dinari kelen ye'. Ni ka na muso fɛ min be kalolabɔ la, o ye kafiri wale ye, o tuma na, a tɛna yamaruya di a ma ka saraka di k’a kɛ a ka kafara ye! Nka, Muhamadu ye hadisi nin barika ka bɔ a ka sanad fan fɛ. Abu Tamima Al Hujayimi tɔgɔ ko Tarifu bin Mujalidi.

Hadith

Imam Tirmidzi : 126

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا شَرِيكٌ عَنْ خُصَيْفٍ عَنْ مِقْسَمٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الرَّجُلِ يَقَعُ عَلَى امْرَأَتِهِ وَهِيَ حَائِضٌ قَالَ يَتَصَدَّقُ بِنِصْفِ دِينَارٍ

a y’a fɔ an ye ko [Ali bin Hujr] ko; y’a fɔ an ye [Sharik] ka bɔ [Khushaim] ka bɔ [Miqsam] ka bɔ [Ibn Abbas] ka bɔ kira sallallaahu ‘alaihi wasallam fɛ cɛɛ dɔ koo la min nana a muso fɛ a ka kalosara wagati la, a ko: ‘Mɔgɔ o mɔgɔ nana a muso fɛ a ka kalolabɔ wagati la, o tigi ka saraka di a ma ni dinari tilancɛ ye’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 127

حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ أَخْبَرَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى عَنْ أَبِي حَمْزَةَ السُّكَّرِيِّ عَنْ عَبْدِ الْكَرِيمِ عَنْ مِقْسَمٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا كَانَ دَمًا أَحْمَرَ فَدِينَارٌ وَإِذَا كَانَ دَمًا أَصْفَرَ فَنِصْفُ دِينَارٍقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْكَفَّارَةِ فِي إِتْيَانِ الْحَائِضِ قَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ مَوْقُوفًا وَمَرْفُوعًا وَهُوَ قَوْلُ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ يَسْتَغْفِرُ رَبَّهُ وَلَا كَفَّارَةَ عَلَيْهِ وَقَدْ رُوِيَ نَحْوُ قَوْلِ ابْنِ الْمُبَارَكِ عَنْ بَعْضِ التَّابِعِينَ مِنْهُمْ سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ وَإِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ وَهُوَ قَوْلُ عَامَّةِ عُلَمَاءِ الْأَمْصَارِ

a y’a fɔ an ye ko [Ali Husayini bin Hurayiti] ko; y’a fɔ an ye [Al Fadll bin Musa] ka bɔ [Abu Hamzah As Sukkari] ka bɔ [Abdul Karim] ka bɔ [Miqsam] ka bɔ [Ibn Abbas] ka bɔ cira sallallahu alayihi wasallam fɛ, a ko: ‘Ni joli wulenna o tuma na sara ye dinaari kelen ye, n’a ye nɛrɛmuguman ye o tuma na sara dilarf ye’. Abu Isa ko; ‘Hadisi min be kuma cɛnimusoko sara koo la ni muso minw be kalo la, Ibn Abbas lo y’o lakali ni mauquf ni marfu tariki ye’. Lɔnnikɛla dɔw b’o lo fɔ. Ani o miiriya fana tun be Ahmad ni Ishaq fɛ. bin Al Mubaraki ko; ‘A ka yafa ɲini a ka Rabb fɛ ani kafara tɛ yen’. Bin Al Mubarak ka kuma minw fɔra i n’a fɔ nin, tabi’in lɔnbaga caaman fana y’u lakali, i n’a fɔ Sa’id bin Jubair ani Ibrahim An Nakha’I. Ani, diɲɛ lɔnnikɛlaw fanba b’o lo fɔ.

Hadith

Imam Tirmidzi : 128

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ الْمُنْذِرِ عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍأَنَّ امْرَأَةً سَأَلَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الثَّوْبِ يُصِيبُهُ الدَّمُ مِنْ الْحَيْضَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُتِّيهِ ثُمَّ اقْرُصِيهِ بِالْمَاءِ ثُمَّ رُشِّيهِ وَصَلِّي فِيهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأُمِّ قَيْسِ بْنتِ مِحْصَنٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَسْمَاءَ فِي غَسْلِ الدَّمِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الدَّمِ يَكُونُ عَلَى الثَّوْبِ فَيُصَلِّي فِيهِ قَبْلَ أَنْ يَغْسِلَهُ قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ التَّابِعِينَ إِذَا كَانَ الدَّمُ مِقْدَارَ الدِّرْهَمِ فَلَمْ يَغْسِلْهُ وَصَلَّى فِيهِ أَعَادَ الصَّلَاةَ و قَالَ بَعْضُهُمْ إِذَا كَانَ الدَّمُ أَكْثَرَ مِنْ قَدْرِ الدِّرْهَمِ أَعَادَ الصَّلَاةَ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَلَمْ يُوجِبْ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ التَّابِعِينَ وَغَيْرِهِمْ عَلَيْهِ الْإِعَادَةَ وَإِنْ كَانَ أَكْثَرَ مِنْ قَدْرِ الدِّرْهَمِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ الشَّافِعِيُّ يَجِبُ عَلَيْهِ الْغَسْلُ وَإِنْ كَانَ أَقَلَّ مِنْ قَدْرِ الدِّرْهَمِ وَشَدَّدَ فِي ذَلِكَ

a y’a fɔ an ye ko [Ibn Abu Umar] ko; a y’a fɔ an ye ko [Sufyan bin Uyaina] ka bɔ [Hisyam bin Urwah] ka bɔ [Fatima bin Al Mundzir] ka bɔ [Asma bin Abu Bakr] fɛ ko; 'Muso dɔ ye kira ɲininga fani minw nɔgɔnin lo ni kalo joli ye?' o kɔ, Rasulullah y’a jaabi ko: ‘Aw ye fani mɔmɔ, ka sɔrɔ k’a ɲigi k’a ko ni jii ye, o kɔfɛ aw ka delili kɛ n’a ye’. A ko; ‘Nin sapitiri kɔnɔ, tariki dɔ fana be yen min bɔra Abu Huraira ni Ummu Qais bint Mihshan fɛ’. Abu Isa ko; 'Asma ka hadisi min be kuma kalo joli ko kan, o ye hasan lakika ye.' Joli min be don fani kan ani u be min don delili kama sanni k’a ko, lɔnnikɛlaw ka miiriya tɛ kelen ye o koo la. Lɔnnikɛla dɔw ka bɔ tabi’in ko; ‘Ni joli bonya ye dirham kelen ye, k’a don a kan ka sɔrɔ k’a ko, o tuma na, a ka kan ka segi a ka delili kan’. K’a sɔrɔ dɔw ko; ‘Ni joli ka bon ni dirham kelen ye, o tuma na, a ka kan ka segi delili kan’. O miiriya be Sufyan Ats Sauri ni Bin Al Mubaraki fɛ. Nka, lɔnnikɛla wɛrɛ dɔw minw bɔra tabi’inw ni mɔgɔ wɛrɛw cɛma, olu t’a kɛ waajibi ye ka segi ka delili kɛ, hali ni joli ka ca ni dirhamw ye. O miiriya be Ahmad ni Ishaq fɛ. Shafi’i ko; ‘I ka kan k’a ko hali ni joli ka dɔgɔ ni dirham kelen ye’. A y’a nɔrɔ o la’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 129

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنَا شُجَاعُ بْنُ الْوَلِيدِ أَبُو بَدْرٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ أَبِي سَهْلٍ عَنْ مُسَّةَ الْأَزْدِيَّةِ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَتْكَانَتْ النُّفَسَاءُ تَجْلِسُ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْبَعِينَ يَوْمًا فَكُنَّا نَطْلِي وُجُوهَنَا بِالْوَرْسِ مِنْ الْكَلَفِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ أَبِي سَهْلٍ عَنْ مُسَّةَ الْأَزْدِيَّةِ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَاسْمُ أَبِي سَهْلٍ كَثِيرُ بْنُ زِيَادٍ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى ثِقَةٌ وَأَبُو سَهْلٍ ثِقَةٌ وَلَمْ يَعْرِفْ مُحَمَّدٌ هَذَا الْحَدِيثَ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ أَبِي سَهْلٍ وَقَدْ أَجْمَعَ أَهْلُ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ عَلَى أَنَّ النُّفَسَاءَ تَدَعُ الصَّلَاةَ أَرْبَعِينَ يَوْمًا إِلَّا أَنْ تَرَى الطُّهْرَ قَبْلَ ذَلِكَ فَإِنَّهَا تَغْتَسِلُ وَتُصَلِّي فَإِذَا رَأَتْ الدَّمَ بَعْدَ الْأَرْبَعِينَ فَإِنَّ أَكْثَرَ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا لَا تَدَعُ الصَّلَاةَ بَعْدَ الْأَرْبَعِينَ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْفُقَهَاءِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَيُرْوَى عَنْ الْحَسَنِ الْبَصْرِيِّ أَنَّهُ قَالَ إِنَّهَا تَدَعُ الصَّلَاةَ خَمْسِينَ يَوْمًا إِذَا لَمْ تَرَ الطُّهْرَ وَيُرْوَى عَنْ عَطَاءِ بْنِ أَبِي رَبَاحٍ وَالشَّعْبِيِّ سِتِّينَ يَوْمًا

a y’a fɔ an ye ko [Nasiri bin Ali Al Jahdlami] ko; a y’a fɔ an ye ko [Syuja’ bin Al Walid Abu Badr] ka bɔ [Ali bin Abdul A’la] ka bɔ [Abu Sahl] ka bɔ [Musa Al Azdiya] ka bɔ [Umu Salamah] la a ko; ‘Kira sallallaahu ‘alaihi wasallam ka wagati la, muso minw tun ye deen wolo sisan, olu tun be sigi tile binaani kɔnɔ u ma foyi fɔ, an tun b’an ɲɛda nɔrɔ ni sana ye - yiri sifa dɔ - ɲɛgɛn fiman kosɔn'. Abu Isa ko; ‘Nin ye hadisi gharib ye, an t’a lɔn fo ni Abu Sahl ka hadisi lo, ka bɔ Musa Al Azdiya ka bɔ Ummu Salamah la’. Abu Sahli tɔgɔ ko Katiri bin Ziyadi. O koo la, Muhamadu bin Isma’il ko; ‘Ali bin Abdul A’la ni Abu Sahl ye mɔgɔ ye minw be se ka la u la’. Muhamadu tun tɛ nin hadisi lɔn fo ni Abu Sahl ka hadisi lo. Lɔnnikɛlaw bɛnna a kan ko cira sallallaahu ‘alaihi wasallam tɔɲɔgɔnw, tabi’inw ani u kɔfɛmɔgɔw bɛnna a ma ko muso min ye den sɔrɔ, o be se ka seli to yen tile binaani kɔnɔ, fo n’a saniyara ka kɔn o ɲɛ, o kɔ, a ka kan ka ko ka delili kɛ. N’a ye joli ye tile binaani tɛmɛnin kɔ, o tuma na, lɔnnikɛla dɔw b’a fɔ; ‘A man kan ka delili dabila tile bi naani tɛmɛnin kɔ’. O ye sariyakolɔnbagaw fanba ka miiriya ye i n’a fɔ Sufyan Ats Sauri, Bin Al Mubaraki, Siyafi, Ahmadu ani Ishaki. A fana fɔra ka bɔ Al Hasan Al Bashri fɛ, a ko; ‘Tiɲɛ na, muso min ye deen wolo, n’a m’a ye ko a saniyanin lo, ale tɛna delili kɛ tile biduuru kɔnɔ’. A fana fɔra ka bɔ Ata bin Abu Raba ni Asi Siyabi fɛ; o ye tile biwɔɔrɔ ye’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 130

حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَطُوفُ عَلَى نِسَائِهِ فِي غُسْلٍ وَاحِدٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي رَافِعٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَطُوفُ عَلَى نِسَائِهِ بِغُسْلٍ وَاحِدٍ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمْ الْحَسَنُ الْبَصْرِيُّ أَنْ لَا بَأْسَ أَنْ يَعُودَ قَبْلَ أَنْ يَتَوَضَّأَ وَقَدْ رَوَى مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ هَذَا عَنْ سُفْيَانَ فَقَالَ عَنْ أَبِي عُرْوَةَ عَنْ أَبِي الْخَطَّابِ عَنْ أَنَسٍ وَأَبُو عُرْوَةَ هُوَ مَعْمَرُ بْنُ رَاشِدٍ وَأَبُو الْخَطَّابِ قَتَادَةُ بْنُ دِعَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَرَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ ابْنِ أَبِي عُرْوَةَ عَنْ أَبِي الْخَطَّابِ وَهُوَ خَطَأٌ وَالصَّحِيحُ عَنْ أَبِي عُرْوَةَ

a y’a fɔ an ye ko [Bundar Muhamadu bin Basiyar] ko; a y’a fɔ an ye ko [Abu Ahmadu] ko; a y’a fɔ an ye ko [Sufyan] ka bɔ [Ma’mar] ka bɔ [Qatadah] ka bɔ [Anas] ko; 'Kira sallallahu alayihi wasallam tun b'a ka musow yɛlɛmayɛlɛma siɲɛ kelen ko kelen kɔnɔ'. A ko; "Nin sapitiri kɔnɔ, tariki dɔ fana be yen min bɔra Abu Rafi fɛ." Abu Isa ko; 'Nin hadisi ye hasan lakika ye, ko cira (saw) y'a ka musow bɛɛ ko ni ko kelen ye'. O ye lɔnnikɛla caaman ka miiriya ye, u cɛma Al Hasan Al Bashri b’a la, ko gɛlɛya si tɛ mɔgɔ la min be segi -ka cɛnimusoko kɛ- hali n’a ma koɲɛ’. [Muhamadu bin Yusufu] ye nin hadisi lakali ka bɔ [Sufyan] fɛ, -Abu Urwa y’a fɔ ka bɔ Abu Ali Katatabi fɛ-, ka bɔ [Anas] fɛ, Abu Urwa -ale ye Ma’mar bin Rasyid- ye, ani Abu Ali Katatabi Katada bin Diyama fɛ. Abu Isa ko; ‘O dɔw ye maana lakali ka bɔ Muhamadu bin Yusufu fɛ, ka bɔ Sufyan fɛ, ka bɔ Ibn Abu Urwah fɛ ka bɔ Abu Al Khaththab fɛ’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 131

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ عَاصِمٍ الْأَحْوَلِ عَنْ أَبِي الْمُتَوَكِّلِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَتَى أَحَدُكُمْ أَهْلَهُ ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يَعُودَ فَلْيَتَوَضَّأْ بَيْنَهُمَا وُضُوءًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي سَعِيدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ و قَالَ بِهِ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا إِذَا جَامَعَ الرَّجُلُ امْرَأَتَهُ ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يَعُودَ فَلْيَتَوَضَّأْ قَبْلَ أَنْ يَعُودَ وَأَبُو الْمُتَوَكِّلِ اسْمُهُ عَلِيُّ بْنُ دَاوُدَ وَأَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ اسْمُهُ سَعْدُ بْنُ مَالِكِ بْنِ سِنَانٍ

a y’a fɔ an ye ko [Hanadi] ko; y’a fɔ an ye ko [Hafsh bin Ghiyats] ka bɔ [‘Ashim Al Ahwal] ka bɔ [Abu Al Mutawakkil] ka bɔ [Abu Sa’id Al Khudri] ka bɔ cira sallallaahu ‘alayihi wasallam fɛ, ko: ‘Ni aw dɔ nana a muso fɛ, k’a fɛ ka segi a kan, o tuma na, a ka koli kɛ u fila cɛ.’ A ko; ‘Nin sapitiri kɔnɔ, tariki dɔ fana be yen min bɔra Umar fɛ’. Abu Isa ko; ‘Nin hadisi min lakali Abu Sa’id fɛ, o ye hasan lakika ye. O ye Umar bin Al Khathab ka miiriya ye. Ani lɔnnikɛla damadɔ b’o miiriya la, u b’a fɔ ko ‘ni cɛɛ ye cɛnimusoko kɛ n’a muso ye, a b’a fɛ k’o kɛ tugun, o tuma na, a ka kan ka ko fɔlɔ’. Abu Ali Mutawakili tɔgɔ ko Ali bin Dawudi. O wagati la, Abu Sayidi Al Kudri tɔgɔ ko Sayidi bin Malik bin Sinan’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 132

حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَرْقَمِ قَالَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَأَخَذَ بِيَدِ رَجُلٍ فَقَدَّمَهُ وَكَانَ إِمَامَ قَوْمِهِ وَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِذَا أُقِيمَتْ الصَّلَاةُ وَوَجَدَ أَحَدُكُمْ الْخَلَاءَ فَلْيَبْدَأْ بِالْخَلَاءِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَثَوْبَانَ وَأَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَرْقَمِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ هَكَذَا رَوَى مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ وَيَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ وَغَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ الْحُفَّاظِ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَرْقَمِ وَرَوَى وُهَيْبٌ وَغَيْرُهُ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ رَجُلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَرْقَمِ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالَا لَا يَقُومُ إِلَى الصَّلَاةِ وَهُوَ يَجِدُ شَيْئًا مِنْ الْغَائِطِ وَالْبَوْلِ وَقَالَا إِنْ دَخَلَ فِي الصَّلَاةِ فَوَجَدَ شَيْئًا مِنْ ذَلِكَ فَلَا يَنْصَرِفْ مَا لَمْ يَشْغَلْهُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا بَأْسَ أَنْ يُصَلِّيَ وَبِهِ غَائِطٌ أَوْ بَوْلٌ مَا لَمْ يَشْغَلْهُ ذَلِكَ عَنْ الصَّلَاةِ

a y’a fɔ an ye [Hanadi bin As Sari] ko; a y’a fɔ an ye [Abu Mu’awiya] ka bɔ [Hisyam bin Urwah] ka bɔ [a facɛ] ka bɔ [Abdullah bin Al Arqam] la a ko; Iqamah tun fɔra, o kɔ, a ye cɛɛ dɔ bolo minɛ k’a fɔ a ye ko a ka na ɲɛfɛ, hali n’ale lo tun ye a ka mɔgɔw ka alimamu ye. O kɔ, a ko; ‘N y’a mɛn loon dɔ la ko cira sallallaahu ‘alaihi wasallam y’a fɔ ko: ‘Ni delili kɛra, aw dɔ b’a fɛ ka taga ɲɛgɛn na, o tuma na, a ka taga ɲɛgɛn na fɔlɔ’. A ko; ‘Nin sapitiri kɔnɔ, tariki dɔ fana be yen min bɔra ‘Ayisiya, Abu Hurayira, Sauban ani Abu Umamah’ fɛ. Abu Isa ko; ‘Abdullah bin Al Arqam ka hadisi ye hadisi lakika hasan ye. O cogo la, [Malik bin Anas] ni [Yahya bin Sa’id Al Qathan] ani mɔgɔ damadɔ minw be hakilijagabɔ kɛ - hadisi lɔnbagaw - y’o lakali ka bɔ [Hisyam bin Urwah] fɛ ka bɔ [a facɛ] fɛ ka bɔ [Abdullah bin Al Arqam] fɛ’. [Wuhaib] ani ka fara o kan, a ye [Hisyam bin Urwah] lakali ka bɔ [a facɛ] fɛ ka bɔ [cɛ dɔ] fɛ ka bɔ [Abdullah bin Al Arqam] fɛ. Nin ye cira sallallahu ani tabi’in ka teriw dɔ dɔrɔn ka miiriya ye. O miiriya be Ahmad ni Ishaq fana fɛ, u ko: ‘Mɔgɔ si kana delili kɛ n’a b’a fɛ ka bɔn walima ka ɲɛgɛnɛ.’ U ko tugun ko: ‘N’a wulila ka delili kɛ, a ka ɲi k’a ka delili bɔ yen fɔɔ n’a t’a tɔɔrɔ’. Lɔnnikɛla dɔw ka miiriya ye ko: ‘A ka ɲi mɔgɔ ka delili kɛ n’a mako be bɔn wala ɲɛgɛnɛ na, n’o tɛ a ka delili bali’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 133

حَدَّثَنَا أَبُو رَجَاءٍ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عُمَارَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أُمِّ وَلَدٍ لِعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ قَالَتْ قُلْتُ لِأُمِّ سَلَمَةَإِنِّي امْرَأَةٌ أُطِيلُ ذَيْلِي وَأَمْشِي فِي الْمَكَانِ الْقَذِرِ فَقَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُطَهِّرُهُ مَا بَعْدَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا نَتَوَضَّأُ مِنْ الْمَوْطَإِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا إِذَا وَطِيءَ الرَّجُلُ عَلَى الْمَكَانِ الْقَذِرِ أَنَّهُ لَا يَجِبُ عَلَيْهِ غَسْلُ الْقَدَمِ إِلَّا أَنْ يَكُونَ رَطْبًا فَيَغْسِلَ مَا أَصَابَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَرَوَى عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عُمَارَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أُمِّ وَلَدٍ لِهُودِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَهُوَ وَهَمٌ وَلَيْسَ لِعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ ابْنٌ يُقَالَ لَهُ هُودٌ وَإِنَّمَا هُوَ عَنْ أُمِّ وَلَدٍ لِإِبْرَاهِيمَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَهَذَا الصَّحِيحُ

a y’a fɔ an ye ko [Abu Raja` Kutaiba] ko; y’a fɔ an ye [Malik bin Anas] ka bɔ [Muhamadu bin Umara] ka bɔ [Muhamadu bin Ibrahima] ka bɔ [Abdurrahman bin Auf ka jɔnmuso] la a ko; ‘Ne y’a fɔ [Umm Salamah] ye loon dɔ la ko: ‘Tiɲɛ na, ne ye muso ye min ka faniw ka jan, n’ be tagama yɔrɔ nɔgɔninw na wa?’ o kɔ, a ko; 'Kira sallallaahu 'alaihi wasallam y'a fɔ loon dɔ la ko: 'Fini bena saniya ni dugukolo ye a kɔfɛ'. A ko; ‘Nin sapitiri kɔnɔ, tariki dɔ fana be yen min bɔra Abdullah bin Mas’ud fɛ, a ko; 'Ne tun be ni Ala ka ciden ye yɔrɔ nɔgɔnin dɔ la, an ma koɲɛ kɛ.' Abu Isa ko; "Lɔnnikɛlaw tɛ miiri ten dɔrɔn, u b'a fɔ ko: 'Mɔgɔ min be sen don dugukolo nɔgɔnin kan, a ka kan k'a seenw ko fo ni nɔgɔ bele jigira, o la, u b'a ladi ko a ka tagamasiɲɛw bɔ yen.' Abu Isa ko; ’ [Abdullah bin Al Mubarak] fana ye nin hadisi lakali ka bɔ [Malik bin Anas] fɛ ka bɔ [Muhamadu bin Umara] fɛ ka bɔ [Muhamadu bin Ibrahima] fɛ ka bɔ [Hudi bin Abdurrahman bin Auf ka jɔnmuso] fɛ ka bɔ [Umu Salamah] fɛ. Nka sigasigali tun b’a la, bari Abdurrahman bin Auf tun tɛ dencɛ sɔrɔ min tɔgɔ ko Hud. Nka o ye jɔnmuso dɔ ka tariki ye min tun ye Ibrahima bin Abdurrahman bin Auf ta ye ka bɔ Ummu Salamah, ani tiɲɛ lo’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 134

حَدَّثَنَا أَبُو حَفْصٍ عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ الْفَلَّاسُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ عَزْرَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبْزَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَهُ بِالتَّيَمُّمِ لِلْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَمَّارٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَمَّارٍ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ عَلِيٌّ وَعَمَّارٌ وَابْنُ عَبَّاسٍ وَغَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ التَّابِعِينَ مِنْهُمْ الشَّعْبِيُّ وَعَطَاءٌ وَمَكْحُولٌ قَالُوا التَّيَمُّمُ ضَرْبَةٌ لِلْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمْ ابْنُ عُمَرَ وَجَابِرٌ وَإِبْرَاهِيمُ وَالْحَسَنُ قَالُوا التَّيَمُّمُ ضَرْبَةٌ لِلْوَجْهِ وَضَرْبَةٌ لِلْيَدَيْنِ إِلَى الْمِرْفَقَيْنِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَمَالِكٌ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ عَمَّارٍ فِي التَّيَمُّمِ أَنَّهُ قَالَ لِلْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَمَّارٍ أَنَّهُ قَالَ تَيَمَّمْنَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْمَنَاكِبِ وَالْآبَاطِ فَضَعَّفَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ حَدِيثَ عَمَّارٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي التَّيَمُّمِ لِلْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ لَمَّا رُوِيَ عَنْهُ حَدِيثُ الْمَنَاكِبِ وَالْآبَاطِ قَالَ إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مَخْلَدٍ الْحَنْظَلِيُّ حَدِيثُ عَمَّارٍ فِي التَّيَمُّمِ لِلْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ هُوَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَحَدِيثُ عَمَّارٍ تَيَمَّمْنَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْمَنَاكِبِ وَالْآبَاطِ لَيْسَ هُوَ بِمُخَالِفٍ لِحَدِيثِ الْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ لِأَنَّ عَمَّارًا لَمْ يَذْكُرْ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَهُمْ بِذَلِكَ وَإِنَّمَا قَالَ فَعَلْنَا كَذَا وَكَذَا فَلَمَّا سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَهُ بِالْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ فَانْتَهَى إِلَى مَا عَلَّمَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ وَالدَّلِيلُ عَلَى ذَلِكَ مَا أَفْتَى بِهِ عَمَّارٌ بَعْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي التَّيَمُّمِ أَنَّهُ قَالَ الْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ فَفِي هَذَا دَلَالَةٌ أَنَّهُ انْتَهَى إِلَى مَا عَلَّمَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَعَلَّمَهُ إِلَى الْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ قَالَ و سَمِعْت أَبَا زُرْعَةَ عُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ الْكَرِيمِ يَقُولُ لَمْ أَرَ بِالْبَصْرَةِ أَحْفَظَ مِنْ هَؤُلَاءِ الثَّلَاثَةِ عَلِيِّ بْنِ الْمَدِينِيِّ وَابْنِ الشَّاذَكُونِيِّ وَعَمْرِو بْنِ عَلِيٍّ الْفَلَّاسِ قَالَ أَبُو زُرْعَةَ وَرَوَى عَفَّانُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ عَلِيٍّ حَدِيثًا

a y’a lakali an ye [Abu Hafsi ‘Amru bin Ali Al Falas] ko; a y’a fɔ an ye ko [Yazid Ibn Zurai’] ko; a y’a fɔ an ye ko [Sa’id] ka bɔ [Qatadah] ka bɔ [Azrah] ka bɔ [Sa’id bin Abdurrahman bin Abza] ka bɔ [a facɛ] ka bɔ [’Ammar bin Yasir] ko; 'Nabi y'a fɔ a ye ko a ka tayamum kɛ a ɲɛda n'a bolokunnandenw na'. A ko; ‘Nin sapitiri kɔnɔ, tariki dɔ fana be yen min bɔra ‘Aisyah ni Ibn Abbas’ fɛ. Abu Isa ko; ‘Nin Ammar hadisi ye hasan lakika ye. A lakalira fana ka bɔ Ammar fɛ ka bɔ sira caman na. Nin ye cira sallallaahu ‘alayihi wasallam ka tɔɲɔgɔnw dɔ dɔrɔn ka miiriya ye. O la, Ali, Ammar, Ibnu Abbas ani mɔgɔ caman wɛrɛ minw bɔra tabi’in kuluw la i n’a fɔ Ash Sya’bi, ‘Atha’ ani Makhul, olu tun be yen. U b’a fɔ ko: ‘Tayamum ye bugɔli kelen ye ɲɛda ni bolo fila bɛɛ la’. O miiriya bɔra Ahmad ni Ishaq fɛ. Ani lɔnnikɛla dɔw i n’a fɔ Ibn Umar, Jabir, Ibrahim ani Al Hasan y’a fɔ ko ‘Tayamum ye gosi kelen ye ɲɛda la ani gosi kelen ye bolo fila bɛɛ la fo ka se nɔgɔkun ma’. O miiriya bɔra Sufyan Ats Sauri, Malik, Bin Al Mubarak ani Siyafiyi fɛ. Nin hadisi min be tayamum kan, o ye ko cira sallallaahu ‘alaihi wasallam ko, ‘ɲɛda ni bolokunnandenw kama’, o fana lakalira ka bɔ Ammar fɛ cogo wɛrɛ la. Nin hadisi fana bɔra ‘Amar fɛ, ko a ko; 'An ni cira sallallahu 'alaihi wasallam ye tayammum kɛ siɲɛ kelen fo ka se an kamankunw n'an kunkolow ma'. Nka, lɔnnikɛla dɔw be Hamari ka hadisi barika ka dɔgɔya ka bɔ kira sallallaahu ‘alaihi wasallam fɛ, ka ɲɛsin tayamumu ɲɛda n’a bolokunnandenw ma, k’a sɔrɔ tayamumu hadisi min be kɛ kamankunw n’a bolokunnandenw kan, o fana lakalira ka bɔ ale fɛ. Isiyaka bin Ibrahima bin Makladi Al Hanzali ko; Ammar ka hadisi min ɲɛsinna tayammum ma ɲɛda ni bolokunnandenw na, o ye hadisi ye min ye hasan lakika ye. O wagati la, Ammar ka hadisi min b’a fɔ ko: ‘Anw ni cira sallallaahu ‘alaihi wasallam ye tayamum kɛ fɔɔ ka taga se an kamankunw n’an bolow ma,’ o tɛ sɔsɔ ni hadisi ye min ɲɛsinna ɲɛda ni bolokunnandenw ma. Sabu ‘Ammar’ ma fɔ ko cira sallallaahu ‘alayihi wasallam y’a fɔ u ye k’o kɛ. Nka a ko dɔrɔn ko: ‘An be nin kɛ ani nin kɛ’. A ye kira ɲininga tuma min na, a y’a fɔ a ye ko a k’a ɲɛda n’a bolokunnadenw jɔɔsi, o la, a labanna ka cira sallallahu ye min kalan a ye, o ye k’a ɲɛda n’a bolokunnadenw jɔɔsi. O dalilu ye min ye, 'Ammar ye fatwa dɔ di cira sallallahu 'alaihi wasallam fɛ tayamum kan, ko a ko: '-ka- ɲɛda ni bolokunnandenw jɔɔsi'. O la, nin koo nin na sɔsɔli ye min kalanna cira sallallaahu ‘alaihi wasallam fɛ, a y’a kalan ka ɲɛda ni bolokunnandenw jɔɔsi’. A ko: «N ye Abu Zura bin Abdul Karim ka kuma mɛn; ‘Ne ma deli ka mɔgɔ ye Basi dugu kɔnɔ min ka lɔnniya ka bon ni mɔgɔ saba ye; Ali bin Ali Madini, Ibnu Asi Siyadzakuni ani ‘Amru bin Ali Ali Falasi’. Abu Zura ko; Affan bin Muslim ye hadisi dɔ lakali ka bɔ Amru bin Ali fɛ.

Hadith

Imam Tirmidzi : 135

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ الْقُرَشِيِّ عَنْ دَاودَ بْنِ حُصَيْنٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّهُ سُئِلَ عَنْ التَّيَمُّمِ فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ قَالَ فِي كِتَابِهِ حِينَ ذَكَرَ الْوُضُوءَ{ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ }وَقَالَ فِي التَّيَمُّمِ{ فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ وَأَيْدِيكُمْ }وَقَالَ{ وَالسَّارِقُ وَالسَّارِقَةُ فَاقْطَعُوا أَيْدِيَهُمَا }فَكَانَتْ السُّنَّةُ فِي الْقَطْعِ الْكَفَّيْنِ إِنَّمَا هُوَ الْوَجْهُ وَالْكَفَّانِ يَعْنِي التَّيَمُّمَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَذِيٌّ صَحِيحٌ

A y’a fɔ an ye ko [Yaya bin Musa] ko; a y’a fɔ an ye ko [Sayidi bin Suleman] ko; a y’a fɔ an ye [Husyaim] ka bɔ [Muhamadu bin Khalid Al Qurasyi] ka bɔ [Daud bin Hushain] ka bɔ [Ikrimah] ka bɔ [Ibn Abbas] fɛ ko a ɲiningara loon dɔ la tayammum koo la, o kɔ, a y’a jaabi ko: ‘Tiɲɛ na, Ala y’a fɔ a ka gafe kɔnɔ tuma min na a be kongo kofɔra ka ɲɛsin i ɲɛda ma ani Ala y’a fɔ ko: ‘-O la, i ka bolow yɛlɛ. tayammum koo la: '-O la, aw k'aw ɲɛda n'aw bolow ko-'. O kɔ, a ko: '-Cɛɛ minw be sonyali kɛ ani muso minw be sonyali kɛ, aw k'u fila bɛɛ bolo tigɛ-'. O la, ka kɛɲɛ ni sunna ye, ni bolow tigɛra, o ye bolokunnadenw ye, min be ko Tayammum la, o ye ɲɛda ni bolokunnandenw ye.’ Abu Isa ko; ‘Nin hadisi ye sahih gharib ye’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 136

حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ عَبْدُ اللَّهِ بْنِ سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ وَعُقْبَةُ بْنُ خَالِدٍ قَالَا حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ وَابْنُ أَبِي لَيْلَى عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلِمَةَ عَنْ عَلِيٍّ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقْرِئُنَا الْقُرْآنَ عَلَى كُلِّ حَالٍ مَا لَمْ يَكُنْ جُنُبًاقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَلِيٍّ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَبِهِ قَالَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ قَالُوا يَقْرَأُ الرَّجُلُ الْقُرْآنَ عَلَى غَيْرِ وُضُوءٍ وَلَا يَقْرَأُ فِي الْمُصْحَفِ إِلَّا وَهُوَ طَاهِرٌ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ

a y’a fɔ an ye ko [Abu Sayidi Abdullah bin Sayidi Al Asyaj] ko; a y’a fɔ an ye [Hafsi bin Giyati] ani [Ukiba bin Khalid] u ko; a y’a fɔ an ye [Al A’masy] ani [Ibnu Abu Laila] ka bɔ [Amru bin Murrah] ka bɔ [Abdullah bin Salama] ka bɔ [Ali] la a ko; 'Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam tun be alikurana kalan wagati bɛɛ la, n'a ma kɛ junub ye'. Abu Isa ko; ‘Ali ka hadisi nin ye hadisi lakika ye. O miiriya min bɔra lɔnnikɛla caaman fɛ ka bɔ cira sallallaahu ‘alayihi wasallam ni tabi’in ka tɔɲɔgɔnw cɛma. O ko; ‘Cɛɛ be se ka alikurana kalan k’a sɔrɔ a ma ko, nka a tɛ se ka kalan fɔɔ n’a saniyanin lo. O miiriya bɔra Sufyan Ats Tsauri, Siyafi’i, Ahmadu ani Ishaq’ fɛ.

Hadith

Imam Tirmidzi : 137

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ وَسَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمَخْزُومِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَدَخَلَ أَعْرَابِيٌّ الْمَسْجِدَ وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسٌ فَصَلَّى فَلَمَّا فَرَغَ قَالَ اللَّهُمَّ ارْحَمْنِي وَمُحَمَّدًا وَلَا تَرْحَمْ مَعَنَا أَحَدًا فَالْتَفَتَ إِلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَقَدْ تَحَجَّرْتَ وَاسِعًا فَلَمْ يَلْبَثْ أَنْ بَالَ فِي الْمَسْجِدِ فَأَسْرَعَ إِلَيْهِ النَّاسُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَهْرِيقُوا عَلَيْهِ سَجْلًا مِنْ مَاءٍ أَوْ دَلْوًا مِنْ مَاءٍ ثُمَّ قَالَ إِنَّمَا بُعِثْتُمْ مُيَسِّرِينَ وَلَمْ تُبْعَثُوا مُعَسِّرِينَقَالَ سَعِيدٌ قَالَ سُفْيَانُ وَحَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ نَحْوَ هَذَا قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَوَاثِلَةَ بْنِ الْأَسْقَعِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ رَوَى يُونُسُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ

a y’a fɔ an ye [Ibnu Abu Umar] ani [Sayidu bin Abdurrahman Al Makhzumi] k’u ko; a y’a fɔ an ye ko [Sufyan bin Uyaina] ka bɔ [Az Zuhri] ka bɔ [Sayidi bin Al Musayib] ka bɔ [Abu Hurayira] la a ko; ‘Arabu dugu dɔ donna misiri kɔnɔ tuma min na cira sallallaahu ‘alaihi wasallam tun be delili kɛra, dugu arabu y’o kɔ ka delili kɛ. Delili kɛnin kɔ a ye delili kɛ ko: ‘E Ala, i ka hinu ne ni Muhamadu la, i kana mɔgɔ si kanu n’an ye’. O kɔ, cira sallallaahu ‘alaihi wasallam y’a ɲɛsin a ma k’a fɔ a ye ko: ‘Tiɲɛ na, i ye fɛɛnba dɔ dɔgɔya’. O kɔ, a ye ɲɛgɛnɛ kɛ misiri kɔnɔ fɔɔ mɔgɔw sinna ka gwɛrɛ a la, nka cira sallallaahu ‘alaihi wasallam ko: ‘A’ y’a jɔɔsi ni jii bɔgɔdaga ye,’ walima a ko: ‘ni jii bɔgɔdaga ye’. O kɔ, a ko tugun ko: ‘Tiɲɛ na, aw cira ka nɔgɔya di, aw ma ci ka gwɛlɛyaw di’. [Sayidi] ko; ’ [Sufyan] ko; ‘A y’a fɔ n ye [Yaya bin Sa’id] ka bɔ [Anas bin Malik] fɛ i n’a fɔ nin’. A ko; "Nin sapitiri kɔnɔ, tariki dɔ fana be yen min bɔra Abdullah bin Mas'ud, Ibnu Abbas ani Watsilah bin Al Asqa fɛ." Abu Isa ko; ‘Nin hadisi ye hasan lakika ye, lɔnnikɛla dɔw ye baara ɲumanw kɛ ka kɛɲɛ ni hadisi nin ye. O ye Ahmad ni Ishaq ka miiriya ye. [Yunus] fana ye nin hadisi lakali ka bɔ [Az Zuhri] fɛ ka bɔ [Ubayidula bin Abdullah] fɛ ka bɔ [Abu Huraira] fɛ’.

Hadith

Imam Tirmidzi : 138

حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ عَيَّاشِ بْنِ أَبِي رَبِيعَةَ عَنْ حَكِيمِ بْنِ حَكِيمٍ وَهُوَ ابْنُ عَبَّادِ بْنِ حُنَيْفٍ أَخْبَرَنِي نَافِعُ بْنُ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَمَّنِي جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام عِنْدَ الْبَيْتِ مَرَّتَيْنِ فَصَلَّى الظُّهْرَ فِي الْأُولَى مِنْهُمَا حِينَ كَانَ الْفَيْءُ مِثْلَ الشِّرَاكِ ثُمَّ صَلَّى الْعَصْرَ حِينَ كَانَ كُلُّ شَيْءٍ مِثْلَ ظِلِّهِ ثُمَّ صَلَّى الْمَغْرِبَ حِينَ وَجَبَتْ الشَّمْسُ وَأَفْطَرَ الصَّائِمُ ثُمَّ صَلَّى الْعِشَاءَ حِينَ غَابَ الشَّفَقُ ثُمَّ صَلَّى الْفَجْرَ حِينَ بَرَقَ الْفَجْرُ وَحَرُمَ الطَّعَامُ عَلَى الصَّائِمِ وَصَلَّى الْمَرَّةَ الثَّانِيَةَ الظُّهْرَ حِينَ كَانَ ظِلُّ كُلِّ شَيْءٍ مِثْلَهُ لِوَقْتِ الْعَصْرِ بِالْأَمْسِ ثُمَّ صَلَّى الْعَصْرَ حِينَ كَانَ ظِلُّ كُلِّ شَيْءٍ مِثْلَيْهِ ثُمَّ صَلَّى الْمَغْرِبَ لِوَقْتِهِ الْأَوَّلِ ثُمَّ صَلَّى الْعِشَاءَ الْآخِرَةَ حِينَ ذَهَبَ ثُلُثُ اللَّيْلِ ثُمَّ صَلَّى الصُّبْحَ حِينَ أَسْفَرَتْ الْأَرْضُ ثُمَّ الْتَفَتَ إِلَيَّ جِبْرِيلُ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ هَذَا وَقْتُ الْأَنْبِيَاءِ مِنْ قَبْلِكَ وَالْوَقْتُ فِيمَا بَيْنَ هَذَيْنِ الْوَقْتَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَبُرَيْدَةَ وَأَبِي مُوسَى وَأَبِي مَسْعُودٍ الْأَنْصَارِيِّ وَأَبِي سَعِيدٍ وَجَابِرٍ وَعَمْرِو بْنِ حَزْمٍ وَالْبَرَاءِ وَأَنَسٍ أَخْبَرَنِي أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَى أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ أَخْبَرَنِي وَهْبُ بْنُ كَيْسَانَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَمَّنِي جِبْرِيلُ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ بِمَعْنَاهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ لِوَقْتِ الْعَصْرِ بِالْأَمْسِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَحَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ و قَالَ مُحَمَّدٌ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي الْمَوَاقِيتِ حَدِيثُ جَابِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَحَدِيثُ جَابِرٍ فِي الْمَوَاقِيتِ قَدْ رَوَاهُ عَطَاءُ بْنُ أَبِي رَبَاحٍ وَعَمْرُو بْنُ دِينَارٍ وَأَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ حَدِيثِ وَهْبِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ جَابِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

a y’a fɔ an ye [Hanadi bin As Sari] ko; a y’a fɔ an ye ko [Abdurrahman bin Abu Az Zinad] ka bɔ [Abdurrahman bin Al Harith bin Ayyasi bin Abu Rabi’ah] fɛ ka bɔ [Hakim bin Hakim] - o ye Ibnu Abbad bin Hunaif - ko; a y’a fɔ n ye ko [Nafi’ bin Jubair bin Muth’im] ko; a y’a fɔ n ye [Ibnu Abbas] ko ​​cira (s.a.w) ko: ‘Jibril Salam ye n’ ɲɛminɛ siɲɛ kelen i n’a fɔ alimamu Kaaba gɛrɛfɛ siɲɛ fila. A siɲɛ fɔlɔ la, a ye tilefɛ delili kɛ tuma min na dibi tun be komi sanbara juru. O kɔ, a tun be wulafɛ delili kɛ tuma min na fɛɛn dɔ jaa tun be komi fɛɛn yɛrɛ yɛrɛ. O kɔ, tile be ben tuma min na, sunɔgɔlaw be sunɔgɔ tigɛ. O kɔ, i ka Isha delili kɛ tuma min na sankolo ɲɛgɛn wuleman tununa. O kɔ, a tun be sɔgɔma seli kɛ tuma min na fajiri bɔra ani dumuni kɛra haramu ye sunɔgɔbaga fɛ. Siɲɛ filanan na, a ye tilefɛ delili kɛ, o min ye fɛɛn dɔ yiracogo ye i n’a fɔ a tun be cogo min na tiɲɛn na, kunu wulafɛ delili wagati tigitigi kama. O kɔ, a tun be wulafɛ delili kɛ tuma min na fɛɛn kelen kelen bɛɛ jaa tun ka ca ni fɛɛn fɔlɔ ta ye siɲɛ fila. O kɔ, a ye Maghrib seli kɛ i n’a fɔ fɔlɔ la, o kɔ, a ye Isha seli laban kɛ tuma min na suu tilanyɔrɔ sabanan tɛmɛna. O kɔ, sɔgɔma delili kɛ tuma min na tile be dugukolo kan. O kɔ, Jibirili y’a yɛrɛ ɲɛsin ne ma k’a fɔ; ‘E Muhamadu, nin ye kiraw ka wagati ye minw tun be yen ka kɔn i ɲɛ, ani delili wagati be nin wagati fila cɛ’. Abu Isa ko; ‘Nin sapitiri kɔnɔ, Abu Hurayira, Burayida, Abu Musa, Abu Masudu Al Ansari, Abu Sayidi, Jabiri, ‘Amru bin Hazm, Al Bara ani Anas’ ka lakalitaw fana be sɔrɔ. A fɔra ne ye [Ahmadu bin Musa] ko; a y’an lalɔnniya [Abdullah bin Al Mubaraki] ko; a ye rapɔɔri di an ma [Husɛn bin Ali bin Husɛn] ko; a y’a fɔ n ye [Wahb bin Kaisan] ka bɔ [Jabir bin Abdullah] fɛ ka bɔ Rasulullah la, a ko: ‘Jibril ye n ɲɛminɛ...... o kɔ, a y’a fɔ i n’a fɔ Ibn Abbas ka hadisi kɔnɔ ni kɔrɔ ye. Ani a ma fɔ hadisi kɔnɔ ko: ‘Kabini asr wagati i n’a fɔ kunu’. Abu Isa ko; ‘Nin hadisi ye hasan sahih gɛrɛb ye. Ani Ibnu Abbas ka hadisi ye hadisi sahih ye. Muhamadu ko; ‘Tariku min ka ɲi ka tɛmɛ bɛɛ kan delili wagatiw koo la, o ye Jabir hadisi ye min bɔra kira sallallaahu ‘alaihi wasallam’ fɛ. A ko; 'Jabir ka hadisi min ɲɛsinna delili wagatiw ma, o fɔra ['Atha bin Abu Rabah] ni [Amru bin Dinar] ani [Abu Az Zubair] fɛ ka bɔ [Jabir bin Abdullah] fɛ ka bɔ cira sallallaahu 'alaihi wasallam fɛ, i n'a fɔ hadisi min fɔra Wahb bin kaisalahun fɛ, ka bɔ Japhela 'kausalla' la.

Hadith

Imam Tirmidzi : 139

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ لِلصَّلَاةِ أَوَّلًا وَآخِرًا وَإِنَّ أَوَّلَ وَقْتِ صَلَاةِ الظُّهْرِ حِينَ تَزُولُ الشَّمْسُ وَآخِرَ وَقْتِهَا حِينَ يَدْخُلُ وَقْتُ الْعَصْرِ وَإِنَّ أَوَّلَ وَقْتِ صَلَاةِ الْعَصْرِ حِينَ يَدْخُلُ وَقْتُهَا وَإِنَّ آخِرَ وَقْتِهَا حِينَ تَصْفَرُّ الشَّمْسُ وَإِنَّ أَوَّلَ وَقْتِ الْمَغْرِبِ حِينَ تَغْرُبُ الشَّمْسُ وَإِنَّ آخِرَ وَقْتِهَا حِينَ يَغِيبُ الْأُفُقُ وَإِنَّ أَوَّلَ وَقْتِ الْعِشَاءِ الْآخِرَةِ حِينَ يَغِيبُ الْأُفُقُ وَإِنَّ آخِرَ وَقْتِهَا حِينَ يَنْتَصِفُ اللَّيْلُ وَإِنَّ أَوَّلَ وَقْتِ الْفَجْرِ حِينَ يَطْلُعُ الْفَجْرُ وَإِنَّ آخِرَ وَقْتِهَا حِينَ تَطْلُعُ الشَّمْسُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ حَدِيثُ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ فِي الْمَوَاقِيتِ أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ فُضَيْلٍ عَنْ الْأَعْمَشِ وَحَدِيثُ مُحَمَّدِ بْنِ فُضَيْلٍ خَطَأٌ أَخْطَأَ فِيهِ مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ الْفَزَارِيِّ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ كَانَ يُقَالُ إِنَّ لِلصَّلَاةِ أَوَّلًا وَآخِرًا فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ فُضَيْلٍ عَنْ الْأَعْمَشِ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ

a y’a fɔ an ye ko [Hanadi] ko; a y’a fɔ an ye [Muhamadu Ibn Fudlail] ka bɔ [Ali A’masi] ka bɔ [Abu Salih] ka bɔ [Abu Huraira] la a ko; Rasulullah ko: ‘Tiɲɛ na, delili daminɛ wagati n’a laban wagati be yen. Tilefɛla seli wagati daminɛ ye tileben tuma ye ani laban wagati ye Asr wagati donna tuma min na. Asr seli wagati daminɛ ye tuma min na wagati sera ani a laban ye tuma min na tile be yɛlɛma ka kɛ nɛrɛmuguman ye. Magaribu seli wagati daminɛ ye tileben tuma ye ani a laban wagati ye tuma min na ɲɛgɛn wuleman tununa. Isha wagati daminɛ ye tuma min na kulɛri wuleman tununa ani laban wagati ye suu tilancɛ ye. Ani sɔgɔma seli daminɛ ye fajiri ye, a laban ye tilebɔ ye’. A ko; ‘Nin sapitiri kɔnɔ, tariki dɔ fana be sɔrɔ Abdullah bin Amru fɛ. Abu Isa ko; ‘Ne ye Muhamadu mɛn a ko; ‘Al A’masy ka hadisi min bɔra Mujahid la delili wagatiw ta fan fɛ, o ka ɲi ka tɛmɛ Muhamadu bin Fudlail ka hadisi kan min bɔra Al A’masy la, k’a sɔrɔ Muhamadu bin Fudlail ka hadisi kɔnɔ, fili minw kɛra, Muhamadu bin Fudlail y’u kɛ. A y’a fɔ an ye [Abu Usamah] ka bɔ [Abu Ishaq Al Fazari] ka bɔ [Ali A’masy] ka bɔ [Mujahid]’. A ko; ‘A be fɔ tuma dɔw la; Tiɲɛ na, delili be ni daminɛ ni laban wagati ye, o kɔ, a ye Muhamadu bin Fudlail ka hadisi kofɔ min bɔra Al A’masy la n’a kɔrɔ ye.

Hadith

Imam Tirmidzi : 140

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَالْحَسَنُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّارُ وَأَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَى الْمَعْنَى وَاحِدٌ قَالُوا حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ يُوسُفَ الْأَزْرَقُ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَأَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلٌ فَسَأَلَهُ عَنْ مَوَاقِيتِ الصَّلَاةِ فَقَالَ أَقِمْ مَعَنَا إِنْ شَاءَ اللَّهُ فَأَمَرَ بِلَالًا فَأَقَامَ حِينَ طَلَعَ الْفَجْرُ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ حِينَ زَالَتْ الشَّمْسُ فَصَلَّى الظُّهْرَ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ فَصَلَّى الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ بَيْضَاءُ مُرْتَفِعَةٌ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْمَغْرِبِ حِينَ وَقَعَ حَاجِبُ الشَّمْسِ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْعِشَاءِ فَأَقَامَ حِينَ غَابَ الشَّفَقُ ثُمَّ أَمَرَهُ مِنْ الْغَدِ فَنَوَّرَ بِالْفَجْرِ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالظُّهْرِ فَأَبْرَدَ وَأَنْعَمَ أَنْ يُبْرِدَ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْعَصْرِ فَأَقَامَ وَالشَّمْسُ آخِرَ وَقْتِهَا فَوْقَ مَا كَانَتْ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَخَّرَ الْمَغْرِبَ إِلَى قُبَيْلِ أَنْ يَغِيبَ الشَّفَقُ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْعِشَاءِ فَأَقَامَ حِينَ ذَهَبَ ثُلُثُ اللَّيْلِ ثُمَّ قَالَ أَيْنَ السَّائِلُ عَنْ مَوَاقِيتِ الصَّلَاةِ فَقَالَ الرَّجُلُ أَنَا فَقَالَ مَوَاقِيتُ الصَّلَاةِ كَمَا بَيْنَ هَذَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ قَالَ وَقَدْ رَوَاهُ شُعْبَةُ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ أَيْضًا

y’a fɔ an ye [Amadu bin Mani’] ani [Ali Hasan bin Asi Saba Al Bazari] ani [Amadu bin Muhamadu bin Musa] ni kɔrɔ kelen ye. O ko; 'A y'a fɔ an ye [Ishaq bin Yusufu Al Azraq] ka bɔ [Sufyan Ats Tsauri] ka bɔ [Alqama bin Martsad] ka bɔ [Suliman bin Buraida] ka bɔ [a facɛ] la a ko; 'Cɛɛ dɔ nana kira sallallaahu 'alaihi wasallam fɛ, a ye delili wagati ɲininga, o la, a ko: 'Aw ka na delili kɛ n'an ye -Ala sɔnna-'. O kɔ, a ye yamaruya di Bilali ma ko a ka iqamah ta. O la, a ye iqamah kɛ tuma min na fajiri bɔra. O kɔ, a ye iqamah yamaruya, Bilali fana ye iqamah kɛ tuma min na tile be yɛlɛla, o la, a ye tilefɛ seli kɛ. O kɔ, a ye iqamah yamaruya, Bilali ye iqamah kɛ ani a ye wulafɛ seli kɛ tuma min na tile tun gwɛra ani a tun be sanfɛ. O kɔ, a ye yamaruya di ka Magaribu seli kɛ tuma min na tile yeelen benna. O kɔ, a ye wulafɛ seli iqamah yamaruya tuma min na sankolo ɲɛgɛn wuleman tununa. A dugusagwɛ, a ye sɔgɔma seli iqamah yamaruya di tile be bɔra tuma min na. O kɔ, a ye yamaruya di ko tilefɛ delili ka kɛ, ani a tora ka kɔnɔni kɛ fɔɔ fiɲɛ ka nɛnɛ ani ka diya. O kɔ, a ye wulafɛ seli yamaruya di, ani a ye delili kɛ k’a sɔrɔ wagati dɔɔni dɔrɔn lo tora. O kɔ, a ye iqamah yamaruya tugun, nka a ye magrib ban fɔɔ sankolo ɲɛgɛn wuleman tun be ɲini ka tunu. O kɔ, a ye yamaruya di ka Isha seli kɛ, ani a y’o kɛ tuma min na suu tilanyɔrɔ sabanan tɛmɛna. O kɔ, a ko: ‘Mɔgɔ min ye delili wagati ɲininga, ale be min?’ cɛɛ y'a jaabi ko: «Ne lo.» O kɔ, a ko: ‘Delili wagatiw be wagati fila nunu cɛ’. Abu Isa ko; 'Nin hadisi ye hasan gharib lakika ye.' A ko; ‘[Syuba] fana y’o lakali ka bɔ [Alqama bin Martsad] fɛ’.