Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 121
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ وَالْحَسَنُ بْنُ عَرَفَةَ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَقْرَأْ الْحَائِضُ وَلَا الْجُنُبُ شَيْئًا مِنْ الْقُرْآنِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ إِسْمَعِيلَ بْنِ عَيَّاشٍ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَقْرَأْ الْجُنُبُ وَلَا الْحَائِضُ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِثْلِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا لَا تَقْرَأْ الْحَائِضُ وَلَا الْجُنُبُ مِنْ الْقُرْآنِ شَيْئًا إِلَّا طَرَفَ الْآيَةِ وَالْحَرْفَ وَنَحْوَ ذَلِكَ وَرَخَّصُوا لِلْجُنُبِ وَالْحَائِضِ فِي التَّسْبِيحِ وَالتَّهْلِيلِ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ يَقُولُ إِنَّ إِسْمَعِيلَ بْنَ عَيَّاشٍ يَرْوِي عَنْ أَهْلِ الْحِجَازِ وَأَهْلِ الْعِرَاقِ أَحَادِيثَ مَنَاكِيرَ كَأَنَّهُ ضَعَّفَ رِوَايَتَهُ عَنْهُمْ فِيمَا يَنْفَرِدُ بِهِ وَقَالَ إِنَّمَا حَدِيثُ إِسْمَعِيلَ بْنَ عَيَّاشٍ عَنْ أَهْلِ الشَّأْمِ و قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ إِسْمَعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ أَصْلَحُ مِنْ بَقِيَّةَ وَلِبَقِيَّةَ أَحَادِيثُ مَنَاكِيرُ عَنْ الثِّقَاتِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ الْحَسَنِ قَال سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يَقُولُ ذَلِكَ
Dúirt sé linn [Ali bin Hujr] agus [Al Hasan bin Arafah] araon; Dúirt sé linn gur [Isma'il bin Ayyasy] ó [Musa bin Uqbah] ó [Nafi'] ó [Ibn Umar] ón bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam, dúirt sé: 'Níor cheart do mhná atá ag míostrú agus do dhaoine junub aon rud ón Qur'an a léamh'. Dúirt sé; 'Sa chaibidil seo tá hadith ó Ali ann freisin'. Dúirt Abu Isa; 'Níl a fhios againn faoi hadith Ibn Umar, ach amháin ó hadith Isma'il bin Ayyasy, ó Musa bin Uqbah, ó Nafi', ó Ibn Umar, ón bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam, dúirt sé, 'Níor cheart do junub agus do bhean atá ag míostrú an Qur'an a léamh'. Seo tuairim fhormhór na scoláirí i measc chompánaigh an Fháidh sallallaahu 'alaihi wasallam, tabi'in agus iad siúd ina ndiaidh ar nós Sufyan Ats Tsauri, bin Al Mubarak, Syafi'i, Ahmad agus Ishaq. Deir siad, 'Ní cheadaítear do mhná atá ag míostrú ná do dhaoine junub aon rud ón Qur'an a léamh, ach amháin deireadh véarsa, nó litir amháin, agus a leithéid. Mar sin féin, cuireann siad áisiúlacht ar fáil do dhaoine junub agus do mhná atá ag míostrú chun tasbih -Subhanallah- agus tahlil -Laa Ilaaha Illalaah- a léamh'. Dúirt Abu Isa; 'Chuala mé Muhammad bin Isma'il ag rá; 'Go deimhin, tá go leor hadith olc insinte ag Isma'il bin Ayyasy ó mhuintir na Hijaz agus mhuintir na hIaráice, is cosúil gur lagaigh sé stair Isma'il bin Ayyasy uathu, dá n-inis sé é leis féin'. Dúirt sé; ‘Mar sin féin, is ó mhuintir na Siria a thagann hadith Isma'il bin Ayyasy’. Dúirt Ahmad bin Hambal; ‘Is fearr Isma'il bin Ayyasy ná Baqiyyah, mar go bhfuil hadiths olca ag Baqiyyah a insíonn sé ó dhaoine tsiqqah - ar féidir muinín a bheith acu astu -’. Dúirt Abu Isa; ‘D’inis Ahmad bin Al Hasan scéal dom, a dúirt sé; ‘Chuala mé Ahmad bin Hambal ag rá sin’.
Hadith
Imam Tirmidzi : 122
حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مِنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا حِضْتُ يَأْمُرُنِي أَنْ أَتَّزِرَ ثُمَّ يُبَاشِرُنِيقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَمَيْمُونَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
dúirt sé linn [a dúirt Bundar]; dúirt sé linn [Abdurrahman bin Mahdi] ó [Sufyan] ó [Mansur] ó [Ibrahim] ó [Al Aswad] ó ['Aisyah] dúirt sé; 'Nuair a bhí mé ag míostrú, d'ordaigh Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam dom éadach a chaitheamh, ansin chuir sé suathadh orm'. Dúirt sé; 'Sa chaibidil seo tá stair ó Umm Salamah agus Maimunah ann freisin'. Dúirt Abu Isa; 'Is barántúil hadith Aisyah. Is é seo tuairim go leor scoláirí ó measc chompánaigh an Fháidh sallallaahu 'alaihi wasallam agus tabi'in. Tá an tuairim seo ag Syafi'i, Ahmad agus Ishaq freisin'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 123
حَدَّثَنَا عَبَّاسٌ الْعَنْبَرِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ حَرَامِ بْنِ مُعَاوِيَةَ عَنْ عَمِّهِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعْدٍ قَالَسَأَلْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ مُوَاكَلَةِ الْحَائِضِ فَقَالَ وَاكِلْهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعْدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَهُوَ قَوْلُ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ لَمْ يَرَوْا بِمُوَاكَلَةِ الْحَائِضِ بَأْسًا وَاخْتَلَفُوا فِي فَضْلِ وَضُوئِهَا فَرَخَّصَ فِي ذَلِكَ بَعْضُهُمْ وَكَرِهَ بَعْضُهُمْ فَضْلَ طَهُورِهَا
D’inis [Abbas Al 'Anbari] agus [Muhammad bin Abd Al A'la] dúinn; D’inis [Abdurrahman bin Mahdi] dúinn; D’inis [Mu'awiyah bin Salih] dúinn ó [Al 'Ala` bin Al Harith] ó [Haram bin Mu'awiyah] óna uncail [Abdullah bin Sa'd] a dúirt sé; 'D'fhiafraigh mé den Fháidh sallallaahu 'alaihi wasallam faoi ithe le bean atá ag míostrú, agus dúirt sé: 'Ith léi'. Dúirt sé; 'Sa chaibidil seo tá insint ó 'Aisha agus Anas' freisin. Dúirt Abu Isa; 'Is é an hadith seo a insíonn Abdullah bin Sa'd ná hasan gharib. Seo tuairim fhormhór na scoláirí, tá siad den tuairim go bhfuil sé ceart go leor ithe le bean atá ag míostrú. Mar sin féin, tá siad easaontach faoin uisce níocháin atá fágtha, tugann cuid acu lamháltais agus measann cuid eile gur makrooh é'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 124
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبِيدَةُ بْنُ حُمَيْدٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ ثابِتِ بْنِ عُبَيْدٍ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ قَالَقَالَتْ لِي عَائِشَةُ قَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَاوِلِينِي الْخُمْرَةَ مِنْ الْمَسْجِدِ قَالَتْ قُلْتُ إِنِّي حَائِضٌ قَالَ إِنَّ حَيْضَتَكِ لَيْسَتْ فِي يَدِكِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا نَعْلَمُ بَيْنَهُمْ اخْتِلَافًا فِي ذَلِكَ بِأَنْ لَا بَأْسَ أَنْ تَتَنَاوَلَ الْحَائِضُ شَيْئًا مِنْ الْمَسْجِدِ
dúirt sé linn [a dúirt Qutaibah]; dúirt sé linn [Ubaidah bin Humaid] ó [Al A'masy] ó [Thabit bin Ubaid] ó [Al Qasim bin Muhammad] a dúirt sé; '['Dúirt Aisyah] liom, 'Dúirt Teachtaire Allah sallallaahu 'alaihi wasallam liom uair amháin: 'Tóg mata beag ón mosc,' 'a dúirt Aisyah; 'Ansin dúirt mé; 'Táim ag míostrú,' a dúirt sé: 'Go deimhin, níl do chuid fola míosta i do lámha'. Dúirt sé; 'Sa chaibidil seo tá stair ó Ibn Umar agus Abu Hurairah freisin'. Dúirt Abu Isa; 'Is barántúil hadith Aisyah. Seo tuairim fhormhór na n-eolaithe, agus níl a fhios againn go bhfuil siad difriúil ar an bpointe seo. Eadhon, gur féidir le mná atá ag míostrú rud éigin a thógáil ón taobh istigh den mhosc'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 125
حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ وَبَهْزُ بْنُ أَسَدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا حَمَادُ بْنُ سَلَمَةِ عَنْ حَكِيمٍ الْأَثْرَمِ عَنْ أَبِي تَمِيمَةَ الهُجَيْمِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَتَى حَائِضًا أَوْ امْرَأَةً فِي دُبُرِهَا أَوْ كَاهِنًا فَقَدْ كَفَرَ بِمَا أُنْزِلَ عَلَى مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَقَالَ أَبُو عِيسَى لَا نَعْرِفُ هَذَا الْحَدِيثَ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ حَكِيمٍ الْأَثْرَمِ عَنْ أَبِي تَمِيمَةَ الْهُجَيْمِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَإِنَّمَا مَعْنَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ عَلَى التَّغْلِيظِ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَتَى حَائِضًا فَلْيَتَصَدَّقْ بِدِينَارٍ فَلَوْ كَانَ إِتْيَانُ الْحَائِضِ كُفْرًا لَمْ يُؤْمَرْ فِيهِ بِالْكَفَّارَةِ وَضَعَّفَ مُحَمَّدٌ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ قِبَلِ إِسْنَادِهِ وَأَبُو تَمِيمَةَ الْهُجَيْمِيِّ اسْمُهُ طَرِيفُ بْنُ مُجَالِدٍ
dúirt sé linn [a dúirt Bundar]; dúirt sé linn [Yahya bin Sa'id] agus [Abdurrahman bin Mahdi] agus [Bahz bin Asad] a dúirt siad; dúirt sé linn [Hammad bin Salamah] ó [Hakim Al Atsram] ó [Abu Tamimah Al Hujaimi] ó [Abu Hurairah] ón bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam, dúirt sé: 'Gach duine a mbíonn caidreamh collaí aige le bean atá ag míostrú, nó caidreamh collaí aige le bean ón anas, nó a théann chuig seamán ansin níl sé den tuairim cad a nochtadh do Muhammad shallallahu 'alaihi wasallam'. Dúirt Abu Isa; 'Níl a fhios againn an hadith seo ach amháin ó hadith Hakim Al Atsram, ó Abu Tamimah Al Hujaimi, ó Abu Hurairah. Agus de réir eolaithe, is é an t-aon bhrí atá leis an hadith seo ná mar ualach.' Tá sé inste ón bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam, a dúirt sé: 'Duine ar bith a thagann chuig - a bhíonn caidreamh collaí aige - le - bean atá ag míostrú, ba chóir dó dinar amháin a thabhairt mar charthanacht'. Mura gcreideann duine teacht chuig bean atá ag míostrú, ní ordófar di déirce a thabhairt mar a kafarah! Mar sin féin, lagaigh Muhammad an hadith seo óna thaobh sanad. Agus is é Tharif bin Mujalid ainm Abu Tamimah Al Hujaimi.
Hadith
Imam Tirmidzi : 126
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا شَرِيكٌ عَنْ خُصَيْفٍ عَنْ مِقْسَمٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الرَّجُلِ يَقَعُ عَلَى امْرَأَتِهِ وَهِيَ حَائِضٌ قَالَ يَتَصَدَّقُ بِنِصْفِ دِينَارٍ
tá sé tar éis a rá linn [Ali bin Hujr] go ndúirt sé; tá sé tar éis a thuairisciú dúinn [Sharik] ó [Khushaim] ó [Miqsam] ó [Ibn Abbas] ón bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam faoi fhear a tháinig chuig a bhean chéile le linn a míosta, dúirt sé: 'Ba chóir do cibé duine a thagann chuig a bhean chéile atá ag míostrú leath dinar a thabhairt di'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 127
حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ أَخْبَرَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى عَنْ أَبِي حَمْزَةَ السُّكَّرِيِّ عَنْ عَبْدِ الْكَرِيمِ عَنْ مِقْسَمٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا كَانَ دَمًا أَحْمَرَ فَدِينَارٌ وَإِذَا كَانَ دَمًا أَصْفَرَ فَنِصْفُ دِينَارٍقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْكَفَّارَةِ فِي إِتْيَانِ الْحَائِضِ قَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ مَوْقُوفًا وَمَرْفُوعًا وَهُوَ قَوْلُ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ يَسْتَغْفِرُ رَبَّهُ وَلَا كَفَّارَةَ عَلَيْهِ وَقَدْ رُوِيَ نَحْوُ قَوْلِ ابْنِ الْمُبَارَكِ عَنْ بَعْضِ التَّابِعِينَ مِنْهُمْ سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ وَإِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ وَهُوَ قَوْلُ عَامَّةِ عُلَمَاءِ الْأَمْصَارِ
tá sé ráite linn [go ndúirt Al Husain bin Huraits]; tá sé tuairiscithe dúinn [Al Fadll bin Musa] ó [Abu Hamzah As Sukkari] ó [Abdul Karim] ó [Miqsam] ó [Ibn Abbas] ón bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam, dúirt sé: 'Más dearg an fhuil ansin is é an fhíneáil dinar amháin, agus má tá sí buí ansin is é an fhíneáil leath dinar'. Dúirt Abu Isa; 'Insíodh an hadith a phléann ceist na bhfíneálacha as caidreamh collaí le mná a bhfuil míostrú acu ag Ibn Abbas le stair mauquf agus marfu'. Seo a deir roinnt eolaithe. Agus ghlac Ahmad agus Ishaq leis an tuairim seo freisin. Dúirt bin Al Mubarak; 'Lig dó leithscéal a ghabháil lena Rabb agus ní bheidh aon kafarah ann'. Insíodh ráitis mar seo ó bin Al Mubarak ag roinnt scoláirí tabi'in freisin, amhail Sa'id bin Jubair agus Ibrahim An Nakha'I. Agus seo an rud a deir formhór scoláirí an domhain.
Hadith
Imam Tirmidzi : 128
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ الْمُنْذِرِ عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍأَنَّ امْرَأَةً سَأَلَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الثَّوْبِ يُصِيبُهُ الدَّمُ مِنْ الْحَيْضَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُتِّيهِ ثُمَّ اقْرُصِيهِ بِالْمَاءِ ثُمَّ رُشِّيهِ وَصَلِّي فِيهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأُمِّ قَيْسِ بْنتِ مِحْصَنٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَسْمَاءَ فِي غَسْلِ الدَّمِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الدَّمِ يَكُونُ عَلَى الثَّوْبِ فَيُصَلِّي فِيهِ قَبْلَ أَنْ يَغْسِلَهُ قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ التَّابِعِينَ إِذَا كَانَ الدَّمُ مِقْدَارَ الدِّرْهَمِ فَلَمْ يَغْسِلْهُ وَصَلَّى فِيهِ أَعَادَ الصَّلَاةَ و قَالَ بَعْضُهُمْ إِذَا كَانَ الدَّمُ أَكْثَرَ مِنْ قَدْرِ الدِّرْهَمِ أَعَادَ الصَّلَاةَ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَلَمْ يُوجِبْ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ التَّابِعِينَ وَغَيْرِهِمْ عَلَيْهِ الْإِعَادَةَ وَإِنْ كَانَ أَكْثَرَ مِنْ قَدْرِ الدِّرْهَمِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ الشَّافِعِيُّ يَجِبُ عَلَيْهِ الْغَسْلُ وَإِنْ كَانَ أَقَلَّ مِنْ قَدْرِ الدِّرْهَمِ وَشَدَّدَ فِي ذَلِكَ
dúirt sé linn [Dúirt Ibn Abu Umar]; dúirt sé linn [Sufyan bin Uyainah] ó [Hisyam bin Urwah] ó [Fathimah bint Al Mundzir] ó [Asma bint Abu Bakr] a dúirt; 'D'fhiafraigh bean den Fháidh sallallaahu 'alaihi wasallam faoi éadaí atá daite le fuil mhíosta?' ansin d'fhreagair Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Cuimil an t-éadach, ansin fliuch é agus nigh le huisce é, ina dhiaidh sin guí leis'. Dúirt sé; 'Sa chaibidil seo tá stair ó Abu Hurairah agus Umm Qais bint Mihshan freisin'. Dúirt Abu Isa; 'Tá hadith Asma faoi fhuil mhíosta a ní barántúil hasan.' Tá tuairimí difriúla ag scoláirí faoi fhuil a théann ar éadach agus a chaitear le haghaidh paidir roimh níochán. Dúirt roinnt scoláirí ó tabi'in; 'Má tá an fhuil chomh mór le dirham, agus má chuireann sé air í sula níonn sé í, ansin caithfidh sé a phaidir a athdhéanamh'. Cé gur dúirt daoine eile; ''Más mó an fhuil ná méid dirham, caithfidh sé an paidir a athrá''. Bhí an tuairim seo ag Sufyan Ats Tsauri agus bin Al Mubarak. Mar sin féin, níor cheangail roinnt scoláirí eile ó na tabi'in agus daoine eile an paidir a athrá, fiú má tá an fhuil níos mó - níos mó - ná dirham. Bhí an tuairim seo ag Ahmad agus Ishaq. Dúirt Syafi'i; 'Tá sé éigeantach é a ní fiú má tá an fhuil níos lú ná méid dirham''. Agus chloígh sé leis sin'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 129
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنَا شُجَاعُ بْنُ الْوَلِيدِ أَبُو بَدْرٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ أَبِي سَهْلٍ عَنْ مُسَّةَ الْأَزْدِيَّةِ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَتْكَانَتْ النُّفَسَاءُ تَجْلِسُ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْبَعِينَ يَوْمًا فَكُنَّا نَطْلِي وُجُوهَنَا بِالْوَرْسِ مِنْ الْكَلَفِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ أَبِي سَهْلٍ عَنْ مُسَّةَ الْأَزْدِيَّةِ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَاسْمُ أَبِي سَهْلٍ كَثِيرُ بْنُ زِيَادٍ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى ثِقَةٌ وَأَبُو سَهْلٍ ثِقَةٌ وَلَمْ يَعْرِفْ مُحَمَّدٌ هَذَا الْحَدِيثَ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ أَبِي سَهْلٍ وَقَدْ أَجْمَعَ أَهْلُ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ عَلَى أَنَّ النُّفَسَاءَ تَدَعُ الصَّلَاةَ أَرْبَعِينَ يَوْمًا إِلَّا أَنْ تَرَى الطُّهْرَ قَبْلَ ذَلِكَ فَإِنَّهَا تَغْتَسِلُ وَتُصَلِّي فَإِذَا رَأَتْ الدَّمَ بَعْدَ الْأَرْبَعِينَ فَإِنَّ أَكْثَرَ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا لَا تَدَعُ الصَّلَاةَ بَعْدَ الْأَرْبَعِينَ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْفُقَهَاءِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَيُرْوَى عَنْ الْحَسَنِ الْبَصْرِيِّ أَنَّهُ قَالَ إِنَّهَا تَدَعُ الصَّلَاةَ خَمْسِينَ يَوْمًا إِذَا لَمْ تَرَ الطُّهْرَ وَيُرْوَى عَنْ عَطَاءِ بْنِ أَبِي رَبَاحٍ وَالشَّعْبِيِّ سِتِّينَ يَوْمًا
dúirt sé linn [Nashr bin Ali Al Jahdlami]; dúirt sé linn [Syuja' bin Al Walid Abu Badr] ó [Ali bin Abdul A'la] ó [Abu Sahl] ó [Mussah Al Azdiah] ó [Ummu Salamah] a dúirt sé; 'I ré an Fháidh sallallaahu 'alaihi wasallam, shuigh mná a bhí díreach tar éis breith linbh i dtost ar feadh daichead lá, phéinteáil muid ár n-aghaidheanna le sana - cineál planda - mar gheall ar an dath dubh'. Dúirt Abu Isa; 'Is hadith gharib é seo, níl a fhios againn é ach amháin ó hadith Abu Sahl, ó Mussah Al Azdiah ó Umm Salamah'. Agus is é Kathir bin Ziyad ainm Abu Sahl. Sa chás seo dúirt Muhammad bin Isma'il; 'Is daoine iontaofa iad Ali bin Abdul A'la agus Abu Sahl'. Agus ní raibh a fhios ag Muhammad an hadith seo ach amháin ó hadith Abu Sahl. Tá na scoláirí tar éis comhaontú gur aontaigh compánaigh an Fháidh sallallaahu 'alaihi wa sallam, na tabi'in agus iad siúd a tháinig ina ndiaidh nach féidir le bean a thug breith guí ar feadh daichead lá, mura mbeidh sí íon roimhe sin, agus sa chás sin caithfidh sí folcadh a thógáil agus guí. Má fheiceann sí fuil tar éis daichead lá, dúirt roinnt scoláirí: 'Ní cheadaítear di an paidir a fhágáil tar éis daichead lá.' Seo tuairim fhormhór na fuqaha ar nós Sufyan Ats Thauri, bin Al Mubarak, Syafi'i, Ahmad agus Ishaq. Agus insítear freisin ó Al Hasan Al Basri, dúirt sé: 'Go deimhin, ní ghuíonn bean a thug breith ar feadh caoga lá mura bhfeiceann sí go bhfuil sí íon.' Agus insítear freisin ó 'Ata bin Abu Rabah agus Ash Sya'bi; is é sin seasca lá.'
Hadith
Imam Tirmidzi : 130
حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَطُوفُ عَلَى نِسَائِهِ فِي غُسْلٍ وَاحِدٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي رَافِعٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَطُوفُ عَلَى نِسَائِهِ بِغُسْلٍ وَاحِدٍ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمْ الْحَسَنُ الْبَصْرِيُّ أَنْ لَا بَأْسَ أَنْ يَعُودَ قَبْلَ أَنْ يَتَوَضَّأَ وَقَدْ رَوَى مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ هَذَا عَنْ سُفْيَانَ فَقَالَ عَنْ أَبِي عُرْوَةَ عَنْ أَبِي الْخَطَّابِ عَنْ أَنَسٍ وَأَبُو عُرْوَةَ هُوَ مَعْمَرُ بْنُ رَاشِدٍ وَأَبُو الْخَطَّابِ قَتَادَةُ بْنُ دِعَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَرَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يُوسُفَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ ابْنِ أَبِي عُرْوَةَ عَنْ أَبِي الْخَطَّابِ وَهُوَ خَطَأٌ وَالصَّحِيحُ عَنْ أَبِي عُرْوَةَ
dúirt sé linn [dúirt Bundar Muhammad bin Basysyar]; dúirt sé linn [dúirt Abu Ahmad]; dúirt sé linn [Sufyan] ó [Ma'mar] ó [Qatadah] ó [Anas] a dúirt; 'Ghlac an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam sealanna lena mhná céile in aon dabhach amháin'. Dúirt sé; 'Sa chaibidil seo tá insint ó Abu Rafi ann freisin''. Dúirt Abu Isa; 'Is é an hadith seo hasan sahih, gur ghlac an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam sealanna lena mhná céile go léir in aon dabhach amháin'. Is é seo tuairim go leor scoláirí, ina measc Al Hasan Al Bashri, nach bhfuil aon fhadhb ann le duine a athrá - caidreamh collaí - fiú mura ndearna sé nigh'. Dúirt [Muhammad bin Yusuf] an Hadith seo ó [Sufyan], -Abu Urwah a dúirt ó Abu Al Khaththab-, ó [Anas], Abu Urwah -sé Ma'mar bin Rashid-, agus Abu Al Khaththab Qatadah bin Di'amah. Abu Isa dúirt; ‘D’inis cuid acu ó Muhammad bin Yusuf, ó Sufyan, ó Ibn Abu Urwah ó Abu Al Khaththab’.
Hadith
Imam Tirmidzi : 131
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ عَاصِمٍ الْأَحْوَلِ عَنْ أَبِي الْمُتَوَكِّلِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَتَى أَحَدُكُمْ أَهْلَهُ ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يَعُودَ فَلْيَتَوَضَّأْ بَيْنَهُمَا وُضُوءًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي سَعِيدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ و قَالَ بِهِ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا إِذَا جَامَعَ الرَّجُلُ امْرَأَتَهُ ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يَعُودَ فَلْيَتَوَضَّأْ قَبْلَ أَنْ يَعُودَ وَأَبُو الْمُتَوَكِّلِ اسْمُهُ عَلِيُّ بْنُ دَاوُدَ وَأَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ اسْمُهُ سَعْدُ بْنُ مَالِكِ بْنِ سِنَانٍ
D'inis [Hannad] dúinn; D'inis [Hafs bin Ghiyats] dúinn ó ['Ashim Al Ahwal] ó [Abu Al Mutawakkil] ó [Abu Sa'id Al Khudri] ón bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam, dúirt sé: 'Má théann duine agaibh chuig a bhean chéile agus más mian leis é a athrá, lig dó nigh a dhéanamh eatarthu'. Dúirt sé; 'Sa chaibidil seo tá insint ó Umar freisin'. Dúirt Abu Isa; 'Is hasan sahih an hadith seo a d'inis Abu Sa'id. Seo tuairim Umar bin Al Khaththab. Agus tá an tuairim seo ag roinnt scoláirí freisin, deir siad, 'Má bhíonn caidreamh collaí ag fear lena bhean chéile agus más mian leis é a athrá arís, lig dó nigh a dhéanamh ar dtús'. Is é Ali bin Dawud ainm Abu Al Mutawakkil. Agus is é Sa'd bin Malik bin Sinan ainm Abu Sa'id Al Khudri'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 132
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَرْقَمِ قَالَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَأَخَذَ بِيَدِ رَجُلٍ فَقَدَّمَهُ وَكَانَ إِمَامَ قَوْمِهِ وَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِذَا أُقِيمَتْ الصَّلَاةُ وَوَجَدَ أَحَدُكُمْ الْخَلَاءَ فَلْيَبْدَأْ بِالْخَلَاءِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَثَوْبَانَ وَأَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَرْقَمِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ هَكَذَا رَوَى مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ وَيَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ وَغَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ الْحُفَّاظِ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَرْقَمِ وَرَوَى وُهَيْبٌ وَغَيْرُهُ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ رَجُلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَرْقَمِ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالَا لَا يَقُومُ إِلَى الصَّلَاةِ وَهُوَ يَجِدُ شَيْئًا مِنْ الْغَائِطِ وَالْبَوْلِ وَقَالَا إِنْ دَخَلَ فِي الصَّلَاةِ فَوَجَدَ شَيْئًا مِنْ ذَلِكَ فَلَا يَنْصَرِفْ مَا لَمْ يَشْغَلْهُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا بَأْسَ أَنْ يُصَلِّيَ وَبِهِ غَائِطٌ أَوْ بَوْلٌ مَا لَمْ يَشْغَلْهُ ذَلِكَ عَنْ الصَّلَاةِ
dúirt sé linn [Hannad bin As Sari]; dúirt sé linn [Abu Mu'awiyah] ó [Hisyam bin Urwah] óna [athair] ó [Abdullah bin Al Arqam] a dúirt sé; 'Bhí Iqamah fógartha, ansin ghlac sé lámh fir agus d'ordaigh sé dó teacht chun cinn, cé gur imam a mhuintire é. Ansin dúirt sé; 'Chuala mé an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam ag rá uair amháin: 'Má dúradh an phaidir, agus má theastaíonn ó dhuine agaibh dul go dtí an leithreas, lig dó dul go dtí an leithreas ar dtús'. Dúirt sé; 'Sa chaibidil seo tá stair ó 'Aisyah, Abu Hurairah, Tsauban agus Abu Umamah' freisin. Dúirt Abu Isa; 'Is hadith barántúil hasan é hadith Abdullah bin Al Arqam.' Seo mar a d'inis [Malik bin Anas] agus [Yahya bin Sa'id Al Qaththan] agus gan mórán de na cuimhneoirí - saineolaithe hadith - ó [Hisham bin Urwah] óna [athair] ó [Abdullah bin Al Arqam]. D'inis [Wuhaib] agus daoine eile freisin ó [Hisham bin Urwah] óna [athair] ó [fhear] ó [Abdullah bin Al Arqam]. Is í seo tuairim ní hamháin duine de Chompánaigh an Fháidh sallallaahu 'alaihi wasallam agus na Tabi'in. Bhí an tuairim seo ag Ahmad agus Ishaq freisin, dúirt siad, 'Níor cheart do dhuine paidir a dhéanamh má bhraitheann sé an fonn air defecate nó urinating.' Dúirt siad freisin, 'Má sheasann sé suas chun guí, ní gá dó a phaidir a bhriseadh chomh fada agus nach gcuireann sé isteach air.' Dúirt roinnt scoláirí, 'Níl aon rud cearr le duine ag déanamh paidir agus é i riocht defecate nó urinating, chomh fada agus nach gcuireann sé isteach air agus é ag guí.'
Hadith
Imam Tirmidzi : 133
حَدَّثَنَا أَبُو رَجَاءٍ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عُمَارَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أُمِّ وَلَدٍ لِعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ قَالَتْ قُلْتُ لِأُمِّ سَلَمَةَإِنِّي امْرَأَةٌ أُطِيلُ ذَيْلِي وَأَمْشِي فِي الْمَكَانِ الْقَذِرِ فَقَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُطَهِّرُهُ مَا بَعْدَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا نَتَوَضَّأُ مِنْ الْمَوْطَإِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا إِذَا وَطِيءَ الرَّجُلُ عَلَى الْمَكَانِ الْقَذِرِ أَنَّهُ لَا يَجِبُ عَلَيْهِ غَسْلُ الْقَدَمِ إِلَّا أَنْ يَكُونَ رَطْبًا فَيَغْسِلَ مَا أَصَابَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَرَوَى عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عُمَارَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أُمِّ وَلَدٍ لِهُودِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَهُوَ وَهَمٌ وَلَيْسَ لِعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ ابْنٌ يُقَالَ لَهُ هُودٌ وَإِنَّمَا هُوَ عَنْ أُمِّ وَلَدٍ لِإِبْرَاهِيمَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَهَذَا الصَّحِيحُ
dúirt sé linn [a dúirt Abu Raja` Qutaibah]; dúirt sé linn [Malik bin Anas] ó [Muhammad bin Umarah] ó [Muhammad bin Ibrahim] ó [sclábhaí baineann Abdurrahman bin Auf] a dúirt sé; 'Dúirt mé uair amháin le [Umm Salamah], 'Go deimhin, is bean mé a bhfuil mo chuid éadaí fada, agus siúlaim in áiteanna salacha?' ansin dúirt sé; 'Dúirt an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam uair amháin: 'Beidh an t-éadach íon leis an ithir ina dhiaidh'. Dúirt sé; 'Sa chaibidil seo tá stair ó Abdullah bin Mas'ud ann freisin, a dúirt sé; 'Bhí mé uair amháin le Teachtaire Allah sallallaahu 'alaihi wasallam in áit shalach, agus ní dhearnamar níocháin.' Dúirt Abu Isa; "Ní hamháin go smaoiníonn eolaithe mar seo, deir siad, 'Ní gá do dhuine a shiúlann ar thalamh salach boinn a chosa a ní mura bhfuil an salachar fós fliuch, mar sin moltar dó na marcanna a bhaint.'" Dúirt Abu Isa; ‘D’inis [Abdullah bin Al Mubarak] an hadith seo freisin ó [Malik bin Anas] ó [Muhammad bin Umarah] ó [Muhammad bin Ibrahim] ó [cailín sclábhaí Hud bin Abdurrahman bin Auf] ó [Umm Salamah]. Ach tá amhras ann, mar ní raibh mac ag Abdurrahman bin Auf darbh ainm Hud. Ach is insint é ó chailín sclábhaí Ibrahim bin Abdurrahman bin Auf ó Umm Salamah, agus is í seo an fhírinne’.
Hadith
Imam Tirmidzi : 134
حَدَّثَنَا أَبُو حَفْصٍ عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ الْفَلَّاسُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ عَزْرَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبْزَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَهُ بِالتَّيَمُّمِ لِلْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَمَّارٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَمَّارٍ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ عَلِيٌّ وَعَمَّارٌ وَابْنُ عَبَّاسٍ وَغَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ التَّابِعِينَ مِنْهُمْ الشَّعْبِيُّ وَعَطَاءٌ وَمَكْحُولٌ قَالُوا التَّيَمُّمُ ضَرْبَةٌ لِلْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمْ ابْنُ عُمَرَ وَجَابِرٌ وَإِبْرَاهِيمُ وَالْحَسَنُ قَالُوا التَّيَمُّمُ ضَرْبَةٌ لِلْوَجْهِ وَضَرْبَةٌ لِلْيَدَيْنِ إِلَى الْمِرْفَقَيْنِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَمَالِكٌ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ عَمَّارٍ فِي التَّيَمُّمِ أَنَّهُ قَالَ لِلْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَمَّارٍ أَنَّهُ قَالَ تَيَمَّمْنَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْمَنَاكِبِ وَالْآبَاطِ فَضَعَّفَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ حَدِيثَ عَمَّارٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي التَّيَمُّمِ لِلْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ لَمَّا رُوِيَ عَنْهُ حَدِيثُ الْمَنَاكِبِ وَالْآبَاطِ قَالَ إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مَخْلَدٍ الْحَنْظَلِيُّ حَدِيثُ عَمَّارٍ فِي التَّيَمُّمِ لِلْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ هُوَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَحَدِيثُ عَمَّارٍ تَيَمَّمْنَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْمَنَاكِبِ وَالْآبَاطِ لَيْسَ هُوَ بِمُخَالِفٍ لِحَدِيثِ الْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ لِأَنَّ عَمَّارًا لَمْ يَذْكُرْ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَهُمْ بِذَلِكَ وَإِنَّمَا قَالَ فَعَلْنَا كَذَا وَكَذَا فَلَمَّا سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَهُ بِالْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ فَانْتَهَى إِلَى مَا عَلَّمَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ وَالدَّلِيلُ عَلَى ذَلِكَ مَا أَفْتَى بِهِ عَمَّارٌ بَعْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي التَّيَمُّمِ أَنَّهُ قَالَ الْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ فَفِي هَذَا دَلَالَةٌ أَنَّهُ انْتَهَى إِلَى مَا عَلَّمَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَعَلَّمَهُ إِلَى الْوَجْهِ وَالْكَفَّيْنِ قَالَ و سَمِعْت أَبَا زُرْعَةَ عُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ الْكَرِيمِ يَقُولُ لَمْ أَرَ بِالْبَصْرَةِ أَحْفَظَ مِنْ هَؤُلَاءِ الثَّلَاثَةِ عَلِيِّ بْنِ الْمَدِينِيِّ وَابْنِ الشَّاذَكُونِيِّ وَعَمْرِو بْنِ عَلِيٍّ الْفَلَّاسِ قَالَ أَبُو زُرْعَةَ وَرَوَى عَفَّانُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ عَلِيٍّ حَدِيثًا
d'inis sé dúinn [Dúirt Abu Hafsh 'Amru bin Ali Al Falas]; d'inis sé dúinn [Dúirt Yazid Ibn Zurai']; d'inis sé dúinn [Sa'id] ó [Qatadah] ó [Azrah] ó [Sa'id bin Abdurrahman bin Abza] óna [athair] ó [Dúirt 'Ammar bin Yasir]; 'D'ordaigh an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam dó tayamum a dhéanamh ar an aghaidh agus ar bhois na lámha'. Dúirt sé; 'Sa chaibidil seo tá stair ó 'Aisyah agus Ibn Abbas' freisin. Dúirt Abu Isa; 'Is barántúil an hadith Ammar seo. D'inis 'Ammar é ó go leor cosán freisin. Ní hamháin gurbh é seo tuairim duine de chompánaigh an Fháidh sallallaahu 'alaihi wasallam. Ina measc bhí Ali, 'Ammar, Ibn Abbas agus go leor eile ó chiorcail tabi'in ar nós Ash Sya'bi, 'Atha` agus Makhul. Dúirt siad, "Is stróc amháin don aghaidh agus don dá bhos é Tayammum." Ghlac Ahmad agus Ishaq leis an tuairim seo. Agus dúirt roinnt scoláirí ar nós Ibn Umar, Jabir, Ibrahim agus Al Hasan, "Is stróc amháin don aghaidh agus stróc amháin don dá bhos suas go dtí na huillinn é Tayammum." Ghlac Sufyan Ats Tsauri, Malik, bin Al Mubarak agus Syafi'i leis an tuairim seo. Insítear an hadith faoi tayammum, eadhon gur dhúirt an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam, "don aghaidh agus don dá bhos," ó Ammar ar bhealach eile freisin. Insítear an hadith seo ó Ammar freisin, gur dhúirt sé: "Bhíomar leis an bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam ag déanamh tayammum suas go dtí na guaillí agus na hascaillí." Mar sin féin, lagaíonn roinnt scoláirí hadith Ammar ón bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam, faoi tayammum don aghaidh agus an dá bhois, nuair a insíodh uaidh freisin hadith an tayammum suas go dtí na guaillí agus na hascaill. Dúirt Ishaq bin Ibrahim bin Makhlad Al Hanzhali; 'Is hadith barántúil hasan é hadith Ammar maidir le tayammum don aghaidh agus do bhois na lámha. Idir an dá linn, níl hadith Ammar a deir, 'Rinneamar tayammum suas go dtí na guaillí agus na hascaill uair amháin leis an bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam,' i gcoimhlint leis an hadith don aghaidh agus do na bosa. Toisc nár luaigh 'Ammar gur ordaigh an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam dóibh é sin a dhéanamh. Ach dúirt sé, 'Déanaimid seo agus seo'. Nuair a d'fhiafraigh sé den Fháidh sallallaahu 'alaihi wasallam, d'ordaigh sé dó a aghaidh agus bosa a lámha a ghlanadh, agus mar sin chríochnaigh sé ag déanamh an rud a mhúin an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam dó, eadhon a aghaidh agus bosa a lámha a ghlanadh. Is é an fhianaise air seo an rud a thug 'Ammar fatwa ón bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam maidir le tayamum, a dúirt sé: '-ag glanadh- an aghaidh agus bosa a lámha'. Mar sin sa chás seo is é an fhianaise an rud a mhúin an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam, mhúin sé an aghaidh agus an dá bhos a ghlanadh'. Dúirt sé, 'Chuala mé Abu Zur'ah bin Abdul Karim ag rá; 'Ní fhaca mé riamh i gcathair Basrah duine ar bith níos fearr i gcuimhne ná triúr: Ali bin Al Madini, Ibn Asy Syadzakuni agus 'Amr bin Ali Al Fallas'. Dúirt Abu Zur'ah; 'D'inis Affan bin Muslim hadith ó 'Amr bin Ali'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 135
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ الْقُرَشِيِّ عَنْ دَاودَ بْنِ حُصَيْنٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّهُ سُئِلَ عَنْ التَّيَمُّمِ فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ قَالَ فِي كِتَابِهِ حِينَ ذَكَرَ الْوُضُوءَ{ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ }وَقَالَ فِي التَّيَمُّمِ{ فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ وَأَيْدِيكُمْ }وَقَالَ{ وَالسَّارِقُ وَالسَّارِقَةُ فَاقْطَعُوا أَيْدِيَهُمَا }فَكَانَتْ السُّنَّةُ فِي الْقَطْعِ الْكَفَّيْنِ إِنَّمَا هُوَ الْوَجْهُ وَالْكَفَّانِ يَعْنِي التَّيَمُّمَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَذِيٌّ صَحِيحٌ
Dúirt sé linn [gur dhúirt Yahya bin Musa]; dúirt sé linn [gur dhúirt Sa'id bin Sulaiman]; dúirt sé linn [Husyaim] ó [Muhammad bin Khalid Al Qurasyi] ó [Daud bin Hushain] ó [Ikrimah] ó [Ibn Abbas] gur fiafraíodh de uair amháin faoi tayammum, agus ansin d'fhreagair sé, 'Go deimhin, dúirt Allah ina leabhar nuair a luadh nigh: '-Mar sin nigh d'aghaidh agus do lámha suas go dtí na huillinneacha-,' agus dúirt Allah freisin faoi tayammum: '-Mar sin scuab d'aghaidh agus do lámha-'. Ansin dúirt sé: '-Fir a ghoidfidh agus mná a ghoidfidh, gearr lámha an bheirt acu-'. Mar sin, de réir an Sunnah, nuair a ghearrtar na lámha is iad bosa na lámha a ghearrtar, agus is é an rud a nitear i Tayammum ná an aghaidh agus na bosa.' Dúirt Abu Isa; 'Is é an hadith seo sahih gharib'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 136
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ عَبْدُ اللَّهِ بْنِ سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ وَعُقْبَةُ بْنُ خَالِدٍ قَالَا حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ وَابْنُ أَبِي لَيْلَى عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلِمَةَ عَنْ عَلِيٍّ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقْرِئُنَا الْقُرْآنَ عَلَى كُلِّ حَالٍ مَا لَمْ يَكُنْ جُنُبًاقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَلِيٍّ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَبِهِ قَالَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ قَالُوا يَقْرَأُ الرَّجُلُ الْقُرْآنَ عَلَى غَيْرِ وُضُوءٍ وَلَا يَقْرَأُ فِي الْمُصْحَفِ إِلَّا وَهُوَ طَاهِرٌ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
dúirt sé linn [Abu Sa'id Abdullah bin Sa'id Al Asyaj]; dúirt sé linn [Hafsh bin Ghiyats] agus [Uqbah bin Khalid] a dúirt siad; dúirt sé linn [Al A'masy] agus [Ibn Abu Laila] ó ['Amru bin Murrah] ó [Abdullah bin Salamah] ó [Ali] a dúirt sé; 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam léigh an Qur'an ag gach deis, chomh fada agus nach raibh sé junub'. Dúirt Abu Isa; 'Is hadith barántúil é an hadith seo de chuid Ali. Glacann go leor saineolaithe eolaíochta ó measc chompánaigh an Fháidh sallallaahu 'alaihi wasallam agus tabi'in an tuairim seo. Dúirt siad; 'Féadfaidh fear an Qur'an a léamh gan nigh, ach ní fhéadfaidh sé léamh mura bhfuil sé íon. Ghlac Sufyan Ats Tsauri, Syafi'i, Ahmad agus Ishaq an tuairim seo'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 137
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ وَسَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمَخْزُومِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَدَخَلَ أَعْرَابِيٌّ الْمَسْجِدَ وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسٌ فَصَلَّى فَلَمَّا فَرَغَ قَالَ اللَّهُمَّ ارْحَمْنِي وَمُحَمَّدًا وَلَا تَرْحَمْ مَعَنَا أَحَدًا فَالْتَفَتَ إِلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَقَدْ تَحَجَّرْتَ وَاسِعًا فَلَمْ يَلْبَثْ أَنْ بَالَ فِي الْمَسْجِدِ فَأَسْرَعَ إِلَيْهِ النَّاسُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَهْرِيقُوا عَلَيْهِ سَجْلًا مِنْ مَاءٍ أَوْ دَلْوًا مِنْ مَاءٍ ثُمَّ قَالَ إِنَّمَا بُعِثْتُمْ مُيَسِّرِينَ وَلَمْ تُبْعَثُوا مُعَسِّرِينَقَالَ سَعِيدٌ قَالَ سُفْيَانُ وَحَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ نَحْوَ هَذَا قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَوَاثِلَةَ بْنِ الْأَسْقَعِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ رَوَى يُونُسُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ
dúirt sé linn [Ibn Abu Umar] agus [Sa'id bin Abdurrahman Al Makhzumi] gur dhúirt siad; dúirt sé linn [Sufyan bin Uyainah] ó [Az Zuhri] ó [Sa'id bin Al Musayyib] ó [Abu Hurairah] dúirt sé; 'Chuaigh Arabach sráidbhaile isteach sa mhosc nuair a bhí an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam ag guí, ansin ghuigh Arabach an sráidbhaile. Tar éis guí ghuigh sé, 'A Allah, déan trócaire ormsa agus ar Muhammad, agus ná bíodh grá agat d'aon duine eile linn'. Ansin chas an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam air agus dúirt sé: 'Go deimhin tá rud éigin leathan cúngaithe agat'. Ina dhiaidh sin rinne sé fual sa mhosc ionas gur tháinig daoine chuige láithreach, ach dúirt an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Tum é le buicéad uisce,' nó dúirt sé: 'le buicéad uisce'. Ina dhiaidh sin dúirt sé arís: 'Go deimhin, cuireadh thú chun faoiseamh a thabhairt agus níor cuireadh thú chun deacrachtaí a thabhairt'. Dúirt [Sa'id]; 'Dúirt [Sufyan]; 'Dúirt sé seo liom [Yahya bin Sa'id] ó [Anas bin Malik]'. Dúirt sé; "Sa chaibidil seo tá stair ó Abdullah bin Mas'ud, Ibnu Abbas agus Watsilah bin Al Asqa freisin." Dúirt Abu Isa; 'Is fíor-hadith é an hadith seo, agus tá dea-ghníomhartha déanta ag roinnt eolaithe bunaithe ar an hadith seo. Seo tuairim Ahmad agus Ishaq. D'inis [Yunus] an hadith seo freisin ó [Az Zuhri] ó [Ubaidullah bin Abdullah] ó [Abu Hurairah]'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 138
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ عَيَّاشِ بْنِ أَبِي رَبِيعَةَ عَنْ حَكِيمِ بْنِ حَكِيمٍ وَهُوَ ابْنُ عَبَّادِ بْنِ حُنَيْفٍ أَخْبَرَنِي نَافِعُ بْنُ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَمَّنِي جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام عِنْدَ الْبَيْتِ مَرَّتَيْنِ فَصَلَّى الظُّهْرَ فِي الْأُولَى مِنْهُمَا حِينَ كَانَ الْفَيْءُ مِثْلَ الشِّرَاكِ ثُمَّ صَلَّى الْعَصْرَ حِينَ كَانَ كُلُّ شَيْءٍ مِثْلَ ظِلِّهِ ثُمَّ صَلَّى الْمَغْرِبَ حِينَ وَجَبَتْ الشَّمْسُ وَأَفْطَرَ الصَّائِمُ ثُمَّ صَلَّى الْعِشَاءَ حِينَ غَابَ الشَّفَقُ ثُمَّ صَلَّى الْفَجْرَ حِينَ بَرَقَ الْفَجْرُ وَحَرُمَ الطَّعَامُ عَلَى الصَّائِمِ وَصَلَّى الْمَرَّةَ الثَّانِيَةَ الظُّهْرَ حِينَ كَانَ ظِلُّ كُلِّ شَيْءٍ مِثْلَهُ لِوَقْتِ الْعَصْرِ بِالْأَمْسِ ثُمَّ صَلَّى الْعَصْرَ حِينَ كَانَ ظِلُّ كُلِّ شَيْءٍ مِثْلَيْهِ ثُمَّ صَلَّى الْمَغْرِبَ لِوَقْتِهِ الْأَوَّلِ ثُمَّ صَلَّى الْعِشَاءَ الْآخِرَةَ حِينَ ذَهَبَ ثُلُثُ اللَّيْلِ ثُمَّ صَلَّى الصُّبْحَ حِينَ أَسْفَرَتْ الْأَرْضُ ثُمَّ الْتَفَتَ إِلَيَّ جِبْرِيلُ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ هَذَا وَقْتُ الْأَنْبِيَاءِ مِنْ قَبْلِكَ وَالْوَقْتُ فِيمَا بَيْنَ هَذَيْنِ الْوَقْتَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَبُرَيْدَةَ وَأَبِي مُوسَى وَأَبِي مَسْعُودٍ الْأَنْصَارِيِّ وَأَبِي سَعِيدٍ وَجَابِرٍ وَعَمْرِو بْنِ حَزْمٍ وَالْبَرَاءِ وَأَنَسٍ أَخْبَرَنِي أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَى أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ أَخْبَرَنِي وَهْبُ بْنُ كَيْسَانَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَمَّنِي جِبْرِيلُ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ بِمَعْنَاهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ لِوَقْتِ الْعَصْرِ بِالْأَمْسِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَحَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ و قَالَ مُحَمَّدٌ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي الْمَوَاقِيتِ حَدِيثُ جَابِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَحَدِيثُ جَابِرٍ فِي الْمَوَاقِيتِ قَدْ رَوَاهُ عَطَاءُ بْنُ أَبِي رَبَاحٍ وَعَمْرُو بْنُ دِينَارٍ وَأَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ حَدِيثِ وَهْبِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ جَابِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
D'inis [Hannad bin As Sari] dúinn; D'inis [Abdurrahman bin Abu Az Zinad] ó [Abdurrahman bin Al Harith bin Ayyasy bin Abu Rabi'ah] ó [Hakim bin Hakim] - is é sin, Ibn Abbad bin Hunaif - domsa [D'inis Nafi' bin Jubair bin Muth'im] domsa [Ibn Abbas] gur dhúirt an Fáidh sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Threoraigh Gabriel 'Alaihis Salam mé uair amháin cois an Kaaba faoi dhó. An chéad uair, ghuigh sé paidir Dhuhr nuair a bhí na scáthanna cosúil le strapaí sandal. Ansin ghuigh sé paidir Asr nuair a bhí scáthanna rudaí cosúil leis an rud fíor. Ansin ghuigh sé paidir Maghrib nuair a luigh an ghrian agus nuair a bhris na daoine a bhí ag troscadh a dtroscadh. Ansin ghuigh sé paidir Isha nuair a d'imigh an dath dearg sa spéir. Ina dhiaidh sin ghuigh sé paidir Subuh nuair a bhris an breacadh an lae agus nuair a bhí bia toirmiscthe don duine a bhí ag troscadh. An dara huair, ghuigh sé an paidir meán lae, léiriú ar rud éigin mar a bhí sé i ndáiríre, go díreach don am a ghuigh sé an paidir tráthnóna inné. Ansin ghuigh sé an paidir tráthnóna nuair a bhí íomhá gach réada faoi dhó íomhá an réada bhunaidh. Ansin ghuigh sé an paidir Maghrib mar a bhí roimhe, ansin an paidir Isha dheireanach nuair a bhí trian den oíche caite. Ansin déan an paidir maidine nuair a lonraíonn an ghrian ar an talamh. Ina dhiaidh sin chas Jibril chugam agus dúirt sé; 'A Mhuhammad, seo am na bhFáithe romhat, agus tá am na paidre idir an dá am seo'. Dúirt Abu Isa; 'Sa chaibidil seo tá insint ó Abu Hurairah, Buraidah, Abu Musa, Abu Mas'ud Al Ansari, Abu Sa'id, Jabir, 'Amru bin Hazm, Al Bara agus Anas'. Tuairiscíodh domsa gur dhúirt [Ahmad bin Musa]; chuir sé in iúl dúinn gur dhúirt [Abdullah bin Al Mubarak]; thuairiscigh sé dúinn gur dhúirt [Husain bin Ali bin Husain]; Tá tuairisc tugtha dom [Wahb bin Kaisan] ó [Jabir bin Abdullah] ó Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, dúirt sé: 'Treoraigh Jibril mé ansin luaigh sé mar atá i hadith Ibn Abbas le brí. Agus níor luaigh sé sa hadith, 'Chun am asr cosúil le inné'. Dúirt Abu Isa; 'Is é an hadith seo hasan sahih gharib. Agus is hadith hasan sahih é hadith Ibn Abbas. Dúirt Muhammad; 'Is é an stair is barántúla maidir le hamanna paidir ná an hadith Jabir ón bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam'. Dúirt sé; 'Tá an hadith Jabir maidir le hamanna urnaí narrated ag ['Atha bin Abu Rabah] agus [Amru bin Dinar] agus [Abu Az Zubair] ó [Jabir bin Abdullah] ó sallallaahu Prophet 'alaihi wasallam, mar atá an hadith Wahb bin kaisan, ó Jabir, ó sallallaahuam Prophet'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 139
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ لِلصَّلَاةِ أَوَّلًا وَآخِرًا وَإِنَّ أَوَّلَ وَقْتِ صَلَاةِ الظُّهْرِ حِينَ تَزُولُ الشَّمْسُ وَآخِرَ وَقْتِهَا حِينَ يَدْخُلُ وَقْتُ الْعَصْرِ وَإِنَّ أَوَّلَ وَقْتِ صَلَاةِ الْعَصْرِ حِينَ يَدْخُلُ وَقْتُهَا وَإِنَّ آخِرَ وَقْتِهَا حِينَ تَصْفَرُّ الشَّمْسُ وَإِنَّ أَوَّلَ وَقْتِ الْمَغْرِبِ حِينَ تَغْرُبُ الشَّمْسُ وَإِنَّ آخِرَ وَقْتِهَا حِينَ يَغِيبُ الْأُفُقُ وَإِنَّ أَوَّلَ وَقْتِ الْعِشَاءِ الْآخِرَةِ حِينَ يَغِيبُ الْأُفُقُ وَإِنَّ آخِرَ وَقْتِهَا حِينَ يَنْتَصِفُ اللَّيْلُ وَإِنَّ أَوَّلَ وَقْتِ الْفَجْرِ حِينَ يَطْلُعُ الْفَجْرُ وَإِنَّ آخِرَ وَقْتِهَا حِينَ تَطْلُعُ الشَّمْسُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ حَدِيثُ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ فِي الْمَوَاقِيتِ أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ فُضَيْلٍ عَنْ الْأَعْمَشِ وَحَدِيثُ مُحَمَّدِ بْنِ فُضَيْلٍ خَطَأٌ أَخْطَأَ فِيهِ مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ الْفَزَارِيِّ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ كَانَ يُقَالُ إِنَّ لِلصَّلَاةِ أَوَّلًا وَآخِرًا فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ فُضَيْلٍ عَنْ الْأَعْمَشِ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ
[D'inis Hannad dúinn; [D'inis Muhammad Ibn Fudlail] dúinn ó [Al A'mash] ó [Abu Salih] ó [Abu Hurairah] a dúirt sé; 'Dúirt Teachtaire Allah (síocháin agus beannachtaí Allah air): 'Go deimhin, bíonn tús agus deireadh ag paidir. Is é tús ama paidir Dhuhr nuair a théann an ghrian faoi agus is é a deireadh nuair a thosaíonn am paidir Asr. Is é tús ama paidir Asr nuair a thosaíonn a ham agus is é a deireadh nuair a chasann an ghrian buí. Is é tús ama paidir Maghrib nuair a théann an ghrian faoi agus is é a deireadh nuair a imíonn an dath dearg. Is é tús ama paidir Isha nuair a imíonn an dath dearg agus is é a deireadh meán oíche. Agus is é tús paidir Subuh nuair a bhriseann an breacadh an lae, agus is é a deireadh nuair a éiríonn an ghrian.' Dúirt sé; 'Sa chaibidil seo tá insint ó Abdullah bin Amr freisin. Dúirt Abu Isa; 'Agus chuala mé Muhammad ag rá;' 'Tá hadith Al A'mash ó Mujahid maidir le ham na paidreacha níos barántúla ná hadith Muhammad bin Fudlail ó Al A'mash, ach tá earráid déanta ag Muhammad bin Fudlail i hadith Muhammad bin Fudlail. Dúirt sé linn [Abu Usamah] ó [Abu Ishaq Al Fazari] ó [Al A'mash] ó [Mujahid]'. Dúirt sé; 'Uaireanta deirtear; Go deimhin, tá tús agus deireadh ag paidir, ansin luaigh sé cosúil le hadith Muhammad bin Fudlail ó Al A'mash mar sin lena bhrí.'
Hadith
Imam Tirmidzi : 140
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَالْحَسَنُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّارُ وَأَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَى الْمَعْنَى وَاحِدٌ قَالُوا حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ يُوسُفَ الْأَزْرَقُ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَأَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلٌ فَسَأَلَهُ عَنْ مَوَاقِيتِ الصَّلَاةِ فَقَالَ أَقِمْ مَعَنَا إِنْ شَاءَ اللَّهُ فَأَمَرَ بِلَالًا فَأَقَامَ حِينَ طَلَعَ الْفَجْرُ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ حِينَ زَالَتْ الشَّمْسُ فَصَلَّى الظُّهْرَ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ فَصَلَّى الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ بَيْضَاءُ مُرْتَفِعَةٌ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْمَغْرِبِ حِينَ وَقَعَ حَاجِبُ الشَّمْسِ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْعِشَاءِ فَأَقَامَ حِينَ غَابَ الشَّفَقُ ثُمَّ أَمَرَهُ مِنْ الْغَدِ فَنَوَّرَ بِالْفَجْرِ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالظُّهْرِ فَأَبْرَدَ وَأَنْعَمَ أَنْ يُبْرِدَ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْعَصْرِ فَأَقَامَ وَالشَّمْسُ آخِرَ وَقْتِهَا فَوْقَ مَا كَانَتْ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَخَّرَ الْمَغْرِبَ إِلَى قُبَيْلِ أَنْ يَغِيبَ الشَّفَقُ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْعِشَاءِ فَأَقَامَ حِينَ ذَهَبَ ثُلُثُ اللَّيْلِ ثُمَّ قَالَ أَيْنَ السَّائِلُ عَنْ مَوَاقِيتِ الصَّلَاةِ فَقَالَ الرَّجُلُ أَنَا فَقَالَ مَوَاقِيتُ الصَّلَاةِ كَمَا بَيْنَ هَذَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ قَالَ وَقَدْ رَوَاهُ شُعْبَةُ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ أَيْضًا
Tá brí amháin ráite againn [Ahmad bin Mani'] agus [Al Hasan bin Ash Shabbah Al Bazzar] agus [Ahmad bin Muhammad bin Musa] leis. Dúirt siad; 'Tá [Ishaq bin Yusuf Al Azraq] ráite linn ó [Sufyan Ats Tsauri] ó [Alqamah bin Martsad] ó [Sulaiman bin Buraidah] óna athair] a dúirt sé; 'Tháinig fear chuig an bhFáidh sallallaahu 'alaihi wasallam agus d'fhiafraigh sé faoi amanna paidreacha, agus dúirt sé: 'Tar agus guí linn - le toil Dé-'. Ansin d'ordaigh sé do Bilal iqamah a dhéanamh. Mar sin rinne sé iqamah nuair a d'éirigh an breacadh an lae. Ansin d'ordaigh sé an iqamah, rinne Bilal iqamah freisin nuair a bhí an ghrian ag claonadh, agus mar sin ghuigh sé paidreacha meán lae. Ansin d'ordaigh sé an iqamah, rinne Bilal an iqamah agus ghuigh sé an paidir tráthnóna nuair a bhí an ghrian bán agus fós ard. Ansin d'ordaigh sé paidir Maghrib nuair a théann gathanna na gréine faoi. Ansin d'ordaigh sé an paidir tráthnóna iqamah nuair a bhí an dath dearg sa spéir imithe. Agus an lá dár gcionn, d'ordaigh sé an paidir maidine iqamah nuair a bhí an ghrian geal. Ansin d'ordaigh sé an paidir meán lae, agus lean sé air ag fanacht go dtí go raibh an t-aer fionnuar agus taitneamhach. Ansin d'ordaigh sé an paidir tráthnóna, agus rinne sé an paidir agus gan ach beagán ama fágtha. Ansin d'ordaigh sé an iqamah arís, ach chríochnaigh sé maghrib go dtí go raibh an dath dearg sa spéir beagnach imithe. Ansin d'ordaigh sé paidir Isha, agus rinne sé í nuair a bhí trian den oíche caite. Ina dhiaidh sin dúirt sé: 'Cá bhfuil an duine a d'fhiafraigh faoi amanna paidir?' fhreagair an fear, 'Táim'. Ansin dúirt sé: 'Tá na hamanna paidir idir an dá am seo'. Dúirt Abu Isa; 'Is barántúil hasan gharib an hadith seo.' Dúirt sé; '[D'inis Syu'bah] é freisin ó [Alqamah bin Martsad]'.
