Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 1181
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ سَعِيدٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي أُنَيْسَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ يَقُولُ مَنْ كَاتَبَ عَبْدَهُ عَلَى مِائَةِ أُوقِيَّةٍ فَأَدَّاهَا إِلَّا عَشْرَ أَوَاقٍ أَوْ قَالَ عَشَرَةَ دَرَاهِمَ ثُمَّ عَجَزَ فَهُوَ رَقِيقٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ الْمُكَاتَبَ عَبْدٌ مَا بَقِيَ عَلَيْهِ شَيْءٌ مِنْ كِتَابَتِهِ وَقَدْ رَوَى الْحَجَّاجُ بْنُ أَرْطَاةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ نَحْوَهُ
[Кутәйбә] безгә [Абдүл-Варис бин Сәгыйд]тан [Яхья бин Әбү Унәйсәдән] [Әмр бин Сюайбтан] [аның әтисеннән] [аның бабасыннан] ул болай диде: Мин Аллаһның Илчесенең (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) вәгазь сөйләгәнен ишеттем: "Кем колы өчен йөз үкыйя китап ясаса, ләкин ул аңа ун үкыйя кимрәк түләсә", - диде. Яки ул: "Ун дирһәм түли алмаса, ул кол булып кала", - диде. Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән гариб, һәм бу хәдис Пәйгамбәрнең (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) сәхабәләре һәм башкалар арасындагы күпчелек галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә булып тора; мөкатәб китап акчасыннан нәрсәдер калганчы кол булып кала. Һәм [Әл-Хәҗҗәҗ бин Әртә] [Әмр бин Сюайбтан] шулай ук риваять кылды.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1182
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ نَبْهَانَ مَوْلَى أُمِّ سَلَمَةَ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا كَانَ عِنْدَ مُكَاتَبِ إِحْدَاكُنَّ مَا يُؤَدِّي فَلْتَحْتَجِبْ مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَمَعْنَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ عَلَى التَّوَرُّعِ وَقَالُوا لَا يُعْتَقُ الْمُكَاتَبُ وَإِنْ كَانَ عِنْدَهُ مَا يُؤَدِّي حَتَّى يُؤَدِّيَ
безгә [Сәгыйд бин Абдуррахман]га сөйләде ул әйтте; безгә [Суфиян бин Уяйнә]га [әз-Зүһри]га [Нәбхан]га Өммү Сәләмә азат иткән коллар турында сөйләде ул [Өммү Сәләмә]га әйтте ул әйтте; Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Әгәр сезнең берегез мөкатәб кол - хатын-кызлар - үз китабын түләсә, ул колның хиҗабын кисен - гаурәтләрен капласын". Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис ышанычлы һәм бу хәдиснең мәгънәсе галимнәр фикеренчә, тыйнак булырга киңәш итә - сак булыгыз -". Алар әйттеләр: "Әл-Мөкатәб, әгәр аның түләп булмый торган гаилә әгъзалары булса, ул аларга түләгәнче азат ителми".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1183
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ حَزْمٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ أَيُّمَا امْرِئٍ أَفْلَسَ وَوَجَدَ رَجُلٌ سِلْعَتَهُ عِنْدَهُ بِعَيْنِهَا فَهُوَ أَوْلَى بِهَا مِنْ غَيْرِهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَمُرَةَ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ هُوَ أُسْوَةُ الْغُرَمَاءِ وَهُوَ قَوْلُ أَهْلِ الْكُوفَةِ
безгә [Кутәйбә] безгә [Әл-Ләйтс]дән [Яхья бин Сәгыйдтән] [Әбу Бәкер бин Мөхәммәд бин Әмру бин Хәзмнән] [Гомәр бин Габдел Азиздән] [Әбу Бәкер бин Абдуррахман бин Әл-Харис бин Һишамнан] [Әбу Һөрәйрәдән] Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәламнән ул болай диде: "Берәр кеше банкрот булса, аның малы аңа тулысынча бирелсә - банкрот кеше -, димәк, ул башкаларга караганда күбрәк хаклы". Ул болай диде: "Бу очракта Сәмүрә һәм Ибн Гомәрдән охшаш хәдис бар. Әбу Гайсә болай диде: "Әбу Һөрәйрәнең хәдисе - хәсән-игътибарлы хәдис, һәм бу хәдис кайбер галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә, бу Әш Шафигый, Әхмәт һәм Исхак фикере. Кайбер галимнәр болай диделәр: "Бу хәдис бурычлыларга мисал, һәм бу Куфа халкының сүзләре".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1184
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ أَبِي الْوَدَّاكِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ قَالَكَانَ عِنْدَنَا خَمْرٌ لِيَتِيمٍ فَلَمَّا نَزَلَتْ الْمَائِدَةُ سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْهُ وَقُلْتُ إِنَّهُ لِيَتِيمٍ فَقَالَ أَهْرِيقُوهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي سَعِيدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوُ هَذَا و قَالَ بِهَذَا بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ وَكَرِهُوا أَنْ تُتَّخَذَ الْخَمْرُ خَلَّا وَإِنَّمَا كُرِهَ مِنْ ذَلِكَ وَاللَّهُ أَعْلَمُ أَنْ يَكُونَ الْمُسْلِمُ فِي بَيْتِهِ خَمْرٌ حَتَّى يَصِيرَ خَلَّا وَرَخَّصَ بَعْضُهُمْ فِي خَلِّ الْخَمْرِ إِذَا وُجِدَ قَدْ صَارَ خَلًّا أَبُو الْوَدَّاكِ اسْمُهُ جَبْرُ بْنُ نَوْفٍ
безгә [Әли бин Хәсирам] безгә [Гайсә бин Юныс] [Мөҗәлид] [Әбу Әл-Вәддәк] [Әбу Сәгыйд] әйтте: "Без бервакыт ятимнең спиртлы эчемлеге эчтек, "Әл-Мәида" хәрефе төшкәч, мин Аллаһның Рәсүленнән (галәйһиссәлам) сорадым, мин әйттем: "Ул ятимнеке." Ул шулай ук: "Түгәрегез", - диде. Ул әйтте: "Бу очракта Әнәс бин Мәликтән охшаш хәдис бар." Әбу Гайсә әйтте: "Әбу Сәгыйднең хәдисе - хәсән-сәхих хәдис һәм Пәйгамбәрдән (галәйһиссәлам) күп каналлардан шулай ук риваять ителгән. Кайбер галимнәр бу хәдис белән спиртны серкәгә әйләндерүне мәкруһ дип саныйлар, бу бары тик Аллаһ белә, мөселман кеше спиртны өендә серкәгә әйләнгәнче ничек калдыра ала дигән фикердә. Ләкин, кайберләре, әгәр кемдер аның серкәгә әйләнгәнен күрсә, хамрдан серкәне кулланырга рөхсәт итәләр. Әбул Вәддәкнең чын исеме - Җәбр бин Нәуф.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1185
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا طَلْقُ بْنُ غَنَّامٍ عَنْ شَرِيكٍ وَقَيْسٌ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَدِّ الْأَمَانَةَ إِلَى مَنْ ائْتَمَنَكَ وَلَا تَخُنْ مَنْ خَانَكَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَى هَذَا الْحَدِيثِ وَقَالُوا إِذَا كَانَ لِلرَّجُلِ عَلَى آخَرَ شَيْءٌ فَذَهَبَ بِهِ فَوَقَعَ لَهُ عِنْدَهُ شَيْءٌ فَلَيْسَ لَهُ أَنْ يَحْبِسَ عَنْهُ بِقَدْرِ مَا ذَهَبَ لَهُ عَلَيْهِ وَرَخَّصَ فِيهِ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ التَّابِعِينَ وَهُوَ قَوْلُ الثَّوْرِيِّ وَقَالَ إِنْ كَانَ لَهُ عَلَيْهِ دَرَاهِمُ فَوَقَعَ لَهُ عِنْدَهُ دَنَانِيرُ فَلَيْسَ لَهُ أَنْ يَحْبِسَ بِمَكَانِ دَرَاهِمِهِ إِلَّا أَنْ يَقَعَ عِنْدَهُ لَهُ دَرَاهِمُ فَلَهُ حِينَئِذٍ أَنْ يَحْبِسَ مِنْ دَرَاهِمِهِ بِقَدْرِ مَا لَهُ عَلَيْهِ
безгә [Әбу Курайб] безгә [Тәлк бин Ганнәм] [Шәрик]тән һәм [Кайс] [Әбу Хашин]тан [Әбу Салих]тан [Әбу Һөрәйрә]дән сөйләгән ул болай диде: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Сезгә ышанган кешеләрнең ышанычын үтәгез һәм сезгә хыянәт итүчеләргә хыянәт итмәгез". Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис хәсән гариб, һәм кайбер галимнәр бу хәдис белән җитәкчелек итәләр; Алар болай диделәр: "Әгәр кемнеңдер башка кешедән берәр нәрсәсе булса, икенче кеше аны ала - куллана - аннары ул - хуҗа - үзе белән башка берәр нәрсә таба - башка кеше - аннары ул аннан кире ала - ала - алмый - аның милкеннән алып килгән күләмгә карап, һәм кайбер табиин галимнәр моны рөхсәт итәләр, бу Әтс Цаури фикере, диде ул; Әгәр бер кешенең башка кеше белән берничә дирһәме булса, ул икенче кеше белән булган дирһәмнәренең берничә динар формасында булуын күрсә, ул акчаны тотып кала алмый - тапкан динарларының бер өлешен дирһәмнәре өчен ала, ләкин әгәр ул икенче кеше белән булган дирһәмнәренең бер өлеше әле дә берничә дирһәм формасында булуын күрсә, ул икенче кеше белән булган суммага карап тотып кала ала.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1186
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ شُرَحْبِيلَ بْنِ مُسْلِمٍ الْخَوْلَانِيِّ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ قَالَسَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي الْخُطْبَةِ عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ الْعَارِيَةُ مُؤَدَّاةٌ وَالزَّعِيمُ غَارِمٌ وَالدَّيْنُ مَقْضِيٌّقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ سَمُرَةَ وَصَفْوَانَ بْنِ أُمَيَّةَ وَأَنَسٍ قَالَ وَحَدِيثُ أَبِي أُمَامَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْضًا مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ
Безгә [Хәннәд] һәм [Али бин Хаҗәр] икесенең дә: "Безгә [Исмәгыйль бин Айяси], [Шурахбил бин Мөслим Әл-Хулани], [Әбу Умамадан] сөйләделәр, ул болай диде: "Мин Пәйгамбәрнең (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) Хаҗ Вәда вакытында вәгазендә: "Кредит әйберен кире кайтарырга, аны гарантияләгән кеше гарантияне түләргә һәм бурычны түләргә тиеш", - дип әйткәнен ишеттем. Әбу Гайсә болай диде: "Бу очракта Самура, Шәфван бин Умайя һәм Әнәстан охшаш хәдисләр бар. Ул болай диде: "Әбу Умама хәдисе - Хәсән Гариб хәдисе һәм Әбу Умамадан Пәйгамбәрдән (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) бу юлдан башка юл белән дә риваять ителгән."
Hadith
Imam Tirmidzi : 1187
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ سَمُرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ عَلَى الْيَدِ مَا أَخَذَتْ حَتَّى تُؤَدِّيَقَالَ قَتَادَةُ ثُمَّ نَسِيَ الْحَسَنُ فَقَالَ فَهُوَ أَمِينُكَ لَا ضَمَانَ عَلَيْهِ يَعْنِي الْعَارِيَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ إِلَى هَذَا وَقَالُوا يَضْمَنُ صَاحِبُ الْعَارِيَةِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ لَيْسَ عَلَى صَاحِبِ الْعَارِيَةِ ضَمَانٌ إِلَّا أَنْ يُخَالِفَ وَهُوَ قَوْلُ الْثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ وَبِهِ يَقُولُ إِسْحَقُ
Безгә [Мөхәммәд бин Әл Мусанна] безгә [Ибн Әбу Әди]дән [Сәгыйдтән] [Катададан] [Әл Хәсәннән] [Сәмурадан] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән ул болай диде: "Кул үзе алган нәрсә өчен җаваплы, ул аны кире кайтарганчы - аны үтәгәнче -", - диде Катада. Аннары Әл Хәсән онытты һәм әйтте: "Ул сез ышанган кеше, шуңа күрә аның өчен бернинди җаваплылык юк, бу - ул ария турында сөйли - бурычка бирү һәм алу дигәнне аңлата." Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис ышанычлы һәм Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән кайбер галимнәр, һәм алар бу хәдис белән җитәкчелек итүдән тыш, алар: "Карыз алучы - гарантия бирә - бу Әш Шафигый һәм Әхмәт фикере", - диләр. Һәм Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән кайбер галимнәр, алардан тыш, болай диделәр: Бәйлелек - залог - бурычка алучы өчен түгел, әгәр ул риза булмаса, бу Әтс Цаури һәм Куфә халкының фикере, һәм Исхак шулай диде.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1188
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ مَعْمَرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نَضْلَةَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا يَحْتَكِرُ إِلَّا خَاطِئٌفَقُلْتُ لِسَعِيدٍ يَا أَبَا مُحَمَّدٍ إِنَّكَ تَحْتَكِرُ قَالَ وَمَعْمَرٌ قَدْ كَانَ يَحْتَكِرُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَإِنَّمَا رُوِيَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ أَنَّهُ كَانَ يَحْتَكِرُ الزَّيْتَ وَالْحِنْطَةَ وَنَحْوَ هَذَا قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَأَبِي أُمَامَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَحَدِيثُ مَعْمَرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ كَرِهُوا احْتِكَارَ الطَّعَامِ وَرَخَّصَ بَعْضُهُمْ فِي الِاحْتِكَارِ فِي غَيْرِ الطَّعَامِ و قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ لَا بَأْسَ بِالِاحْتِكَارِ فِي الْقُطْنِ وَالسِّخْتِيَانِ وَنَحْوِ ذَلِكَ
Безгә [Исхак бин Мансур] безгә [Язид бин Харун] безгә [Мөхәммәд бин Исхак] турында [Мөхәммәд бин Ибраһим] турында [Сәгыйд бин Әл Мусаййиб] турында [Мә'мәр бин Абдулла бин Нәдлә] турында ул болай диде: Мин Пәйгамбәрнең салләллаһу галәйһи вәссәламнең: "Беркем дә начар эш эшләмәсә, җыймый", - дигәнен ишеттем. Мин Сәгыйдтән сорадым: "Әй Әбү Мөхәммәд, син чыннан да җыйнадың". Ул әйтте: "Шул ук вакытта Мә'мәр җыйган". Әбү Гайсә әйтте: "Чынлыкта, Сәгыйд бин Әл Мусаййибтан ул бервакыт май, бодай орлыгы яки шундый ук нәрсә җыйганы турында риваятьләр бар". Әбү Гайсә әйтте: "Бу очракта Гомәр, Али, Әбү Өмәмә һәм Ибн Гомәрдән охшаш хәдисләр бар. Ә Мә'мәр хәдисе - ышанычлы Хәсән хәдисе. Бу хәдис галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә; Алар ризык җыюны мәкруһ дип саныйлар, ләкин кайберләре ризыктан тыш башка әйберләр җыюны рөхсәт итәләр". Һәм Ибн Әл-Мөбарәк болай дигән: "Мамык, күн яки шундый ук әйберләрне туплауда бернинди дә начарлык юк".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1189
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَسْتَقْبِلُوا السُّوقَ وَلَا تُحَفِّلُوا وَلَا يُنَفِّقْ بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَحَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ كَرِهُوا بَيْعَ الْمُحَفَّلَةِ وَهِيَ الْمُصَرَّاةُ لَا يَحْلُبُهَا صَاحِبُهَا أَيَّامًا أَوْ نَحْوَ ذَلِكَ لِيَجْتَمِعَ اللَّبَنُ فِي ضَرْعِهَا فَيَغْتَرَّ بِهَا الْمُشْتَرِي وَهَذَا ضَرْبٌ مِنْ الْخَدِيعَةِ وَالْغَرَرِ
Безгә [Хәннәд] безгә [Әл Әһвәш]тән [Симактан] [Икримадан] [Ибн Аббас]га Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен риваять иттеләр: «Базарга йөз белән борылмагыз, мал сөтен - тулы күренсен өчен - сакламагыз һәм кайберәүләрне башкалар белән алдамагыз». Әбу Гайсә болай диде: «Бу бүлектә ул Ибн Мәсгуд һәм Әбу Һөрәйрәдән килә. Ибн Аббасның хәдисе - хәсән-сәхих хәдис, һәм бу хәдис галимнәр фикеренчә, изге гамәлләр өчен күрсәтмә булып тора. Алар әл-мөхәффәлә яки әл-мөшәррә сатуны мәкруһ дип саныйлар, ягъни хуҗалары берничә көн яки шундый ук вакыт сөтен савмаган хайваннарны, сөтләрен тулы күренгәнче һәм сатып алучы алданганчы җыю - саклап калу максатыннан, шуңа күрә бу төр сатып алу-сату - алдау элементларын үз эченә алган сатып алу-сату төре.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1190
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ شَقِيقِ بْنِ سَلَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينٍ وَهُوَ فِيهَا فَاجِرٌ لِيَقْتَطِعَ بِهَا مَالَ امْرِئٍ مُسْلِمٍ لَقِيَ اللَّهَ وَهُوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ فَقَالَ الْأَشْعَثُ بْنُ قَيْسٍ فِيَّ وَاللَّهِ لَقَدْ كَانَ ذَلِكَ كَانَ بَيْنِي وَبَيْنَ رَجُلٍ مِنْ الْيَهُودِ أَرْضٌ فَجَحَدَنِي فَقَدَّمْتُهُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَكَ بَيِّنَةٌ قُلْتُ لَا فَقَالَ لِلْيَهُودِيِّ احْلِفْ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِذًا يَحْلِفُ فَيَذْهَبُ بِمَالِي فَأَنْزَلَ اللَّهَ تَعَالَى{ إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيلًا }إِلَى آخِرِ الْآيَةِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ وَأَبِي مُوسَى وَأَبِي أُمَامَةَ بْنِ ثَعْلَبَةَ الْأَنْصَارِيِّ وَعِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ وَحَدِيثُ ابْنِ مَسْعُودٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Хәннәд] безгә [Әбу Муавия] сөйләгән, ул [Әл-А'масидан] [Сыйкъик бин Сәләмәдән] [Габдуллаһ бин Мәсудтан] ул болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: «Кем ант итсә дә, ул ант иткәндә ялган эш кылса, чөнки ул мөселманның милкен талый ала, ул Аллаһка ачулы хәлдә очраячак». [Әл-Асият бин Кайс] болай диде: «Аллаһ белән ант итәм, миңа каршы. Бервакыт минем белән бер яһүд арасында җир бәхәсе булды, ул мине кире какты, аннары мин бу хакта Пәйгамбәргә салләллаһу галәйһи вәссәламгә шикаять иттем, аннары Аллаһның пәйгамбәре салләллаһу галәйһи вәссәлам миңа: «Дәлилең бармы?» – дип сорады. Мин: «Юк», – дип җавап бирдем. Ул шулай ук яһүдләргә: «Ант ит», – диде. Мин: «Аллаһ белән ант ит», – дидем. Әй Аллаһның Илчесе, әгәр ул ант итсә, минем малымны алырмын, шуңа күрә Аллаһ Тәгалә түбәндәге аятьне төшерде: -Дөреслектә, Аллаһ белән булган вәгъдәләрен һәм антларын аз бәягә алыштыручылар - аять ахырына кадәр. Әбү Гайсә болай диде: "Һәм бу бүлектә Вәил бин Хөҗр, Әбү Муса, Әбү Өмәмә бин Са'ләбә әл-Әнсари һәм Имран бин Хөшәйннән килгән охшаш хәдис, шулай ук Ибн Мәсгуд хәдисе дә ышанычлы хәсән хәдисләр."
Hadith
Imam Tirmidzi : 1191
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ عَوْنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا اخْتَلَفَ الْبَيِّعَانِ فَالْقَوْلُ قَوْلُ الْبَائِعِ وَالْمُبْتَاعُ بِالْخِيَارِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ مُرْسَلٌ عَوْنُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ لَمْ يُدْرِكْ ابْنَ مَسْعُودٍ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا الْحَدِيثُ أَيْضًا وَهُوَ مُرْسَلٌ أَيْضًا قَالَ أَبُو عِيسَى قَالَ إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ قُلْتُ لِأَحْمَدَ إِذَا اخْتَلَفَ الْبَيِّعَانِ وَلَمْ تَكُنْ بَيِّنَةٌ قَالَ الْقَوْلُ مَا قَالَ رَبُّ السِّلْعَةِ أَوْ يَتَرَادَّانِ قَالَ إِسْحَقُ كَمَا قَالَ وَكُلُّ مَنْ كَانَ الْقَوْلُ قَوْلَهُ فَعَلَيْهِ الْيَمِينُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَكَذَا رُوِيَ عَنْ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ التَّابِعِينَ مِنْهُمْ شُرَيْحٌ وَغَيْرُهُ نَحْوُ هَذَا
Безгә [Кутәйбә] безгә [Суфиян] сөйләгән, [Ибн Әҗлән] әйткән, ['Аун бин Абдуллаһ] әйткән, [Ибн Мәсгуд] әйткән ул болай диде: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйткән: "Әгәр сатучы белән сатып алучы арасында бәхәс булса, сатучының сүзе кабул ителә, ә сатып алучы сайлау хокукына ия". Әбу Гайсә әйткән: "Бу хәдис мурсәл, "Аун бин Абдуллаһ беркайчан да Ибн Мәсгуд белән очрашмаган. Шулай ук [Әл Косим бин Абдуррахман] әйткән, [Ибн Мәсгуд] әйткән: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйткән, ләкин бу хәдис тә мурсәл. Әбу Гайсә әйткән: "Мин Әхмәттән сорадым: - нәрсә- Әгәр сатучы белән сатып алучы арасында бәхәс булса, ләкин дәлил булмаса?" Әхмәд әйткән: "Дөрес сүзләр - әйбер хуҗасының яки икесенең дә аны бер-берсенә кире кайтару сүзләре. Исхак болай дигән: "Кемнең сүзләре дөрес дип кабул ителсә, ул ант итәргә тиеш". Әбу Гайсә әйткән: Бу турыда табиин даирәләреннән булган кайбер галимнәр, шул исәптән; Сюрейх һәм башкалар да риваять иткәннәр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1192
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْعَطَّارُ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي الْمِنْهَالِ عَنْ إِيَاسِ بْنِ عَبْدٍ الْمُزَنِيِّ قَالَنَهَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ بَيْعِ الْمَاءِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَبُهَيْسَةَ عَنْ أَبِيهَا وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَعَائِشَةَ وَأَنَسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ إِيَاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُمْ كَرِهُوا بَيْعَ الْمَاءِ وَهُوَ قَوْلُ ابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ رَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي بَيْعِ الْمَاءِ مِنْهُمْ الْحَسَنُ الْبَصْرِيُّ
Кутайбә безгә Давыт бин Абдуррахман Әл-Әссарның Әмру бин Динардан, Әбу Минһалдан, Ияс бин Габд әл-Музаннидан сөйләгәнен сөйләде, ул болай диде: Пәйгамбәр (Аллаһның аңа рәхмәте һәм сәламе булсын!) су сатуны тыйды. Ул болай диде: «Бу бүлектә охшаш хәдис Җәбир һәм Бухайсадан, әтисеннән һәм Әбу Һөрәйрә, Аишә, Әнәс һәм Габдулла бин Амрудан килә. Әбу Гайсә болай диде: Иясның хәдисе - хәсән-сәхих хәдис, һәм бу хәдис күпчелек галимнәр фикеренчә, яхшы эшләр өчен күрсәтмә; алар су сатуны мәкруһ дип саныйлар, бу Ибнул Мөбарәк, Әш-Шәфигый, Әхмәт һәм Исхак фикере, ләкин кайбер галимнәр су сатуны рөхсәт итәләр, алар арасында Әл-Хәсән әл-Басри да бар».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1193
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُمْنَعُ فَضْلُ الْمَاءِ لِيُمْنَعَ بِهِ الْكَلَأُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو الْمِنْهَالِ اسْمُهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مُطْعِمٍ كُوفِيٌّ وَهُوَ الَّذِي رَوَى عَنْهُ حَبِيبُ بْنُ أَبِي ثَابِتٍ وَأَبُو الْمِنْهَالِ سَيَّارُ بْنُ سَلَامَةَ بَصْرِيٌّ صَاحِبُ أَبِي بَرْزَةَ الْأَسْلَمِيِّ
Безгә [Кутайбә] безгә [Әл-Ләйтс] [Әбу әз-Зинад] [Әл-Әгъраҗ] [Әбу Һөрәйрә]дән Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең: "Артык суы булган кеше үлән үсүе өчен судан баш тартмасын", - дигәнен әйттеләр. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис ышанычлы. Әбул Минһалның чын исеме - Абдуррахман бин Мутъим, ул Куфада яшәүче, аның тарихын Хәбиб бин Әбу Сабит алып барган кеше. Шул ук вакытта Әбул Минһал Сәйяр бин Сәләмә Әбу Барза Әл-Әсләминең бәшрә дусты иде.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1194
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَأَبُو عَمَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ عُلَيَّةَ قَالَ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحَكَمِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَنَهَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ عَسْبِ الْفَحْلِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَنَسٍ وَأَبِي سَعِيدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَقَدْ رَخَّصَ بَعْضُهُمْ فِي قَبُولِ الْكَرَامَةِ عَلَى ذَلِكَ
[Әхмәд бин Мани] һәм [Әбу Аммар] икесе дә болай диделәр: [Исмәгыйль бин Уләйя] безгә сөйләде; [Әли бин Әл-Хәкәм] безгә [Нәфи]дән [Ибн Гомәр] сөйләде: ул болай диде: Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәлам ир-ат спермаларын сатуны тыйды. Ул болай диде: «Бу очракта Әбу Һөрәйрә, Әнәс һәм Әбу Сәгыйдтән охшаш хәдис бар». Әбу Гайсә болай диде: «Ибн Гомәрнең хәдисе хәсән-сәхих хәдис, һәм бу хәдис кайбер галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә; һәм кайберләре моның өчен бүләкләр кабул итәргә рөхсәт иттеләр - парлашу юлы белән ир-ат хайван орлыклары -».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1195
حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْخُزَاعِيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ حُمَيْدٍ الرُّؤَاسِيِّ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَجُلًا مِنْ كِلَابٍ سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ عَسْبِ الْفَحْلِ فَنَهَاهُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نُطْرِقُ الْفَحْلَ فَنُكْرَمُ فَرَخَّصَ لَهُ فِي الْكَرَامَةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ حُمَيْدٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ
Безгә [Абдә бин Абдулла әл-Хуза әл-Бәшри] безгә [Яхья бин Адәм]дән [Ибраһим бин Хумайд Әр-Руаиси]дән [Хисьям бин Урва]дан [Мөхәммәд бин Ибраһим әт-Тайми]дән [Әнәс бин Малик]дән болай дип сөйләде: Бәну Килабтан бер кеше Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән ир-ат спермаларын парлаштыру юлы белән сату турында сораган, аннары Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам моны тыя, аннары ул: "Әй Аллаһның Илчесе, без ир-атларны өйләндерәбез, аннары безгә бүләк кенә бирелә, аннары ул моны - хәтта бүләк буларак та - рөхсәт итә", - дигән. Әбү 'Гайсә болай диде: "Бу - хәсән гориб хәдис, без аны Ибраһим бин Хумайдның хәдисеннән генә беләбез, Хисьям бин Урвадан".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1196
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ قَارِظٍ عَنْ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كَسْبُ الْحَجَّامِ خَبِيثٌ وَمَهْرُ الْبَغِيِّ خَبِيثٌ وَثَمَنُ الْكَلْبِ خَبِيثٌقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي مَسْعُودٍ وَجَابِرٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَابْنِ عُمَرَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ رَافِعٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ كَرِهُوا ثَمَنَ الْكَلْبِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ رَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي ثَمَنِ كَلْبِ الصَّيْدِ
[Мөхәммәд бин Рафи] безгә [Абдурразак] безгә [Мә'мәр]дән [Яхья бин Әбу Кәсирдән] [Ибраһим бин Абдулла бин Кариҗдән] [Әс Саиб бин Язидтән] [Рафиъ бин Хәдиҗ]дән Аллаһның Рәсүле салләллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен сөйләгәнен сөйләгән: «Кинәт алу хакы пычрак, фәхешлектән алынган акча пычрак, эт сатудан алынган акча да пычрак». Ул болай дигән: «Бу очракта Гомәр, Али, Ибн Мәсгуд, Әбу Мәсгуд, Җәбир, Әбу Һөрәйрә, Ибн Аббас, Ибн Гомәр һәм Абдулла бин Җәгъфәрдән охшаш хәдис бар». Әбу Гайсә болай дигән: «Рафиъ хәдисе - хәсән-сәхих хәдис, һәм күпчелек галимнәр фикеренчә, хәдис бу эш өчен күрсәтмә; алар эт сатудан алынган акчаны мәкруһ дип саныйлар, һәм бу Әш Шафиъий, Әхмәт һәм Исхак фикере, һәм кайбер галимнәр ау этләрен сатудан алынган акчаны рөхсәт итәләр».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1197
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ ح و حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمَخْزُومِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ الْأَنْصَارِيِّ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ ثَمَنِ الْكَلْبِ وَمَهْرِ الْبَغِيِّ وَحُلْوَانِ الْكَاهِنِهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Әл-Ләйтс] [Ибн Шиһабтан] сөйләгән, бу хәдис күчерелгән, һәм безгә [Сәгыйд бин Абдуррахман Әл-Мәхзуми] һәм күпләр сөйләгән, алар әйткәннәр: «Бу хәдисне безгә [Суфиян бин Уяйнә] [Әз-Зүһри] [Әбу Бәкер бин Абдуррахман] [Әбу Мәсъуд Әл-Әнсари] сөйләгән, ул болай дигән: «Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәлам эт сатудан акча алуны, фәхишәлектән акча алуны һәм шаманнар тарафыннан татлыландырылган акчаны тыйды». Бу хәдис ышанычлы.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1198
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ ابْنِ مُحَيِّصَةَ أَخَا بَنِي حَارِثَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّهُ اسْتَأْذَنَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي إِجَارَةِ الْحَجَّامِ فَنَهَاهُ عَنْهَا فَلَمْ يَزَلْ يَسْأَلُهُ وَيَسْتَأْذِنُهُ حَتَّى قَالَ اعْلِفْهُ نَاضِحَكَ وَأَطْعِمْهُ رَقِيقَكَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ وَأَبِي جُحَيْفَةَ وَجَابِرٍ وَالسَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ مُحَيِّصَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ و قَالَ أَحْمَدُ إِنْ سَأَلَنِي حَجَّامٌ نَهَيْتُهُ وَآخُذُ بِهَذَا الْحَدِيثِ
Безгә [Кутайбә]дән [Мәлик бин Әнәстән] [Ибн Шиһабтан] [Ибн Мөхәйшә]дән Бану Харисаның абыйсыннан [аның әтисеннән] ул бервакыт Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән кан алдыру өчен рөхсәт сораган, шуңа күрә ул моны тыя дип әйткән. Ул аңардан рөхсәт сораганын дәвам иткән, хәтта ул: "Бу хезмәт хакы белән дөяләрегезне ашатыгыз һәм эчертегез, колларыгызны да бу хезмәт хакы белән ашатыгыз", - дигән. Ул бу бүлектә охшаш хәдис Рафиъ бин Хәдиҗ, Әбу Җүхәйфә, Җәбир һәм Әс Сәиб бин Язидтан килгән, ди. Әбу Гайсә болай дигән: "Мөхәйшә хәдисе - хәсән ышанычлы хәдис, һәм бу хәдис кайбер галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә, һәм Әхмәд болай дигән: "Әгәр кан алдыручы миннән сораса, мин аны һичшиксез тыяр идем, чөнки мин бу хәдискә тотынам".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1199
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ حُمَيْدٍ قَالَ سُئِلَ أَنَسٌ عَنْ كَسْبِ الْحَجَّامِ فَقَالَ أَنَسٌاحْتَجَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَحَجَمَهُ أَبُو طَيْبَةَ فَأَمَرَ لَهُ بِصَاعَيْنِ مِنْ طَعَامٍ وَكَلَّمَ أَهْلَهُ فَوَضَعُوا عَنْهُ مِنْ خَرَاجِهِ وَقَالَ إِنَّ أَفْضَلَ مَا تَدَاوَيْتُمْ بِهِ الْحِجَامَةَ أَوْ إِنَّ مِنْ أَمْثَلِ دَوَائِكُمْ الْحِجَامَةَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ فِي كَسْبِ الْحَجَّامِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ
Безгә [Әли бин Хөҗр] безгә [Исмәгыйль бин Җәгъфәр] турында [Хумайдтан] сөйләде ул болай диде: [Әнәстән] бервакыт кан алдыруның бәясе турында сораганнар, Әнәс җавап бирде; Рәсүлүллаһ саллаллаһу галәйһи вәссәлам бер тапкыр кан алдырган, аңа Әбу Тайбә кан алдырган, аннары аңа ике ша'с ризык бирергә кушкан, ул шулай ук хатыны белән сөйләшкән һәм алар аның өчен салым акчасыннан түләгәннәр. Һәм ул болай диде: "Чынлыкта, сез куллана торган төп дәвалау - кан алдыру." яки: "Сезнең өчен иң яхшы дару - кан алдыру." Ул бу бүлектә охшаш хәдис әйтте: Әли, Ибн Аббас һәм Ибн Гомәрдән Әбу Гайсә болай диде: "Әнәс хәдисе - ышанычлы Хәсән хәдисе һәм Пәйгамбәрнең сәхабәләреннән булган кайбер галимнәр, һәм моннан тыш, алар кан алдыру өчен түләүне рөхсәт итәләр, һәм бу Әш Шафи'и фикере.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1200
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ وَعَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ قَالَا أَنْبَأَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ ثَمَنِ الْكَلْبِ وَالسِّنَّوْرِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ فِي إِسْنَادِهِ اضْطِرَابٌ وَلَا يَصِحُّ فِي ثَمَنِ السِّنَّوْرِ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ عَنْ جَابِرٍ وَاضْطَرَبُوا عَلَى الْأَعْمَشِ فِي رِوَايَةِ هَذَا الْحَدِيثِ وَقَدْ كَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ ثَمَنَ الْهِرِّ وَرَخَّصَ فِيهِ بَعْضُهُمْ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَرَوَى ابْنُ فُضَيْلٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ
[Әли бин Хөҗр] һәм [Әли бин Хәсирам] икесе дә болай диделәр: [Гайсә бин Юныс] безгә [Әл-Әмәштән] [Әбу Суфияннан] [Җабирдан] ул болай диде: Аллаһның пәйгамбәре галәйһиссәлам этләр һәм мәчеләр сатудан кергән акчаны тыйды. Әбу Гайсә болай диде: «Бу хәдис үзгәрешсез һәм дөрес түгел; мәчеләр сатудан кергән акча». Бу хәдис [Әл-Әмәштән] аның кайбер юлдашларыннан [Җабирдан] риваять ителгән, һәм алар бу хәдисне риваять итүдә Әл-Әмәш турында шикләнгәннәр, һәм мәчеләр сатудан кергән акчаны мәкруһ дип санаучы кайбер галимнәр бар, ләкин кайберләре моны рөхсәт итәләр, бу Әхмәт һәм Исхак фикере. Һәм [Ибн Фудәйл] [Әл-Әмәштән] [Әбу Хазимнан] [Әбу Һөрәйрәдән] Пәйгамбәр галәйһиссәламнән бу юлдан башка юлдан риваять кылган.
