Imam Tirmidzi : 1161
حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ خَالِدٍ الْحَذَّاءِ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَبِي الْأَشْعَثِ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الذَّهَبُ بِالذَّهَبِ مِثْلًا بِمِثْلٍ وَالْفِضَّةُ بِالْفِضَّةِ مِثْلًا بِمِثْلٍ وَالتَّمْرُ بِالتَّمْرِ مِثْلًا بِمِثْلٍ وَالْبُرُّ بِالْبُرِّ مِثْلًا بِمِثْلٍ وَالْمِلْحُ بِالْمِلْحِ مِثْلًا بِمِثْلٍ وَالشَّعِيرُ بِالشَّعِيرِ مِثْلًا بِمِثْلٍ فَمَنْ زَادَ أَوْ ازْدَادَ فَقَدْ أَرْبَى بِيعُوا الذَّهَبَ بِالْفِضَّةِ كَيْفَ شِئْتُمْ يَدًا بِيَدٍ وَبِيعُوا الْبُرَّ بِالتَّمْرِ كَيْفَ شِئْتُمْ يَدًا بِيَدٍ وَبِيعُوا الشَّعِيرَ بِالتَّمْرِ كَيْفَ شِئْتُمْ يَدًا بِيَدٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَبِلَالٍ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عُبَادَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ خَالِدٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ بِيعُوا الْبُرُّ بِالشَّعِيرِ كَيْفَ شِئْتُمْ يَدًا بِيَدٍ وَرَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ خَالِدٍ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَبِي الْأَشْعَثِ عَنْ عُبَادَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحَدِيثَ وَزَادَ فِيهِ قَالَ خَالِدٌ قَالَ أَبُو قِلَابَةَ بِيعُوا الْبُرَّ بِالشَّعِيرِ كَيْفَ شِئْتُمْ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يَرَوْنَ أَنْ يُبَاعَ الْبُرُّ بِالْبُرِّ إِلَّا مِثْلًا بِمِثْلٍ وَالشَّعِيرُ بِالشَّعِيرِ إِلَّا مِثْلًا بِمِثْلٍ فَإِذَا اخْتَلَفَ الْأَصْنَافُ فَلَا بَأْسَ أَنْ يُبَاعَ مُتَفَاضِلًا إِذَا كَانَ يَدًا بِيَدٍ وَهَذَا قَوْلُ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالَ الشَّافِعِيُّ وَالْحُجَّةُ فِي ذَلِكَ قَوْلُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيعُوا الشَّعِيرَ بِالْبُرِّ كَيْفَ شِئْتُمْ يَدًا بِيَدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ كَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنْ تُبَاعَ الْحِنْطَةُ بِالشَّعِيرِ إِلَّا مِثْلًا بِمِثْلٍ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ
Yenna-aɣ-d [Suwaid bin Nasr] yenna-aɣ-d [Abdullah bin Al Mubarak] yenna-aɣ-d [Sufyan] seg [Khalid Al Hadzdza`] seg [Abu Qilabah] seg [Abu Al Asy'ats] seg [Ubadah bin Ash Shamit] seg [Ubadah bin Ash Shamit] seg Nnbi s. lqis n lmizan d yiwen, lfeṭṭa -yettwabeddel- s lfeṭṭa ma yella lqis-is d yiwen d tmeẓyant -yettwabeddel- s tmeẓyant ma yella lqis-is d yiwen, burr -irden- s burr -irden- ma yella lqis-is d yiwen, tissent s lmelḥ ma yella lqis-is d yiwen, sya'ir -at-wheat the -wheat. Win irnan, ne$ i d issutren rnu, s tidep, ixeddem rba. Ssenz ureɣ s lfeṭṭa akken tebɣiḍ maca s yedrimen u ssenz sha’ir -aɣrum- s tmeẓyant akken tebɣiḍ maca s yedrimen’. Yenna-d; Deg taluft-a llant tḥaditin yecban ti seg Abu Saɛid, Abu Hurairah, Bilal d Anas. Yenna-d Abu Ɛisa; Ḥaḍit n Ubadah d ḥaḍit n lḥeqq n ḥasan yerna kra seg-sen ḥekkun-d ḥadit-a seg Khalid s sanad-a, yenna-d: ‘Zzenz burr -aɣrum- s sya’ir -aɣrum- akken tebɣiḍ maca s yedrimen’. Yerna kra seg-sen ḥekkun-d ḥadith-agi seg Khalid seg Abu Qilabah seg Abu Al Asy’Ats seg Ubadah seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam -akka i d-yebder as- Al hadith -yeqqar-, yerna yerna-d fell-as; Yenna-d Khalid; Yenna-d Abu Qilabah; 'Snuzu burr -irden- s sya'ir -irden- akken tebɣiḍ'. Syin yebder-d ḥadit. Hadith-agi d lewṣayat n sadaqa ɣef leḥsab n ulama, ur ttwaɛeqlen ara ad snuzun burr -irden- s burr -irden- siwa ma yella lqis-nsen d yiwen, d sya’ir -irden- s sya’ir -irden- siwa ma yella lqis-nsen d yiwen, ma yella llan n ṣṣenf yemgaraden n okayone s lqis-nneɣ d - lmeɛqul- ma yella yettwaxdem s yedrimen, d aya ay d rray n tuget n yilemẓiyen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu alaihi wasallam d wiyaḍ nniḍen yerna d aya daɣen ay d rray n Sufyan Ats Tsauri, Ash Syafi’i, Ahmad d Ishaq. Ash Syafiɛi yenna; Hujjah -lsas- deg taluft-a d awal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam: ‘Zzenz ṣṣaɛir -irden- s burr -irden- akken tebɣiḍ maca s yedrimen’. Yenna-d Abu Ɛisa; Tagrawt n yilemẓiyen (ulamas) nnan-d d akken ttgen hinthah -izemren n yirden- s sya’ir -irden- ma yella ur yelli ara lqis-nsen d yiwen, d aya ay d ṛṛay n Malik bin Anas, maca ṛṛay amezwaru yella yesɛa azal ugar.
Imam Tirmidzi : 1162
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ أَخْبَرَنَا حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَنَا شَيبَانُ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ نَافِعٍ قَالَ انْطَلَقْتُ أَنَا وَابْنُ عُمَرَ إِلَى أَبِي سَعِيدٍ فَحَدَّثَنَاأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ سَمِعَتْهُ أُذُنَايَ هَاتَانِ يَقُولُ لَا تَبِيعُوا الذَّهَبَ بِالذَّهَبِ إِلَّا مِثْلًا بِمِثْلٍ وَالْفِضَّةَ بِالْفِضَّةِ إِلَّا مِثْلًا بِمِثْلٍ لَا يُشَفُّ بَعْضُهُ عَلَى بَعْضٍ وَلَا تَبِيعُوا مِنْهُ غَائِبًا بِنَاجِزٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ وَعُثْمَانَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَهِشَامِ بْنِ عَامِرٍ وَالْبَرَاءِ وَزَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ وَفَضَالَةَ بْنِ عُبَيْدٍ وَأَبِي بَكْرَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَأَبِي الدَّرْدَاءِ وَبِلَالٍ قَالَ وَحَدِيثُ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الرِّبَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ إِلَّا مَا رُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ كَانَ لَا يَرَى بَأْسًا أَنْ يُبَاعَ الذَّهَبُ بِالذَّهَبِ مُتَفَاضِلًا وَالْفِضَّةُ بِالْفِضَّةِ مُتَفَاضِلًا إِذَا كَانَ يَدًا بِيَدٍ و قَالَ إِنَّمَا الرِّبَا فِي النَّسِيئَةِ وَكَذَلِكَ رُوِيَ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ شَيْءٌ مِنْ هَذَا وَقَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ رَجَعَ عَنْ قَوْلِهِ حِينَ حَدَّثَهُ أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَرُوِيَ عَنْ ابْنِ الْمُبَارَكِ أَنَّهُ قَالَ لَيْسَ فِي الصَّرْفِ اخْتِلَافٌ
Yenna-aɣ-d [Ahmad bin Mani’] yenna-aɣ-d [Ḥusin bin Muḥemmed] yenna-aɣ-d [Cayban] seg [Yahya bin Abu Kathir] seg [Nafi’] yenna-d; Nekk d Ibn Umar nruḥ ad nẓer [Abu Saɛid], yenna-aɣ-d belli Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam yenna-d, -yeqbel;- sin-agi n yimezzuɣen-iw slan-as s tidet yenna-d: ‘Ur znuzut ara ureɣ s wureɣ ma yella ur yelli ara d amsasi deg lqis, lfeṭṭa s lfeṭṭa ma yella ur yelli ara d amsasi ɣef wayeḍ, ma yella ur yelli ara d amsasi ɣef wayeḍ. Yerna ur znuzun ara ṣṣenf-nni n tɣawsiwin ur nelli ara ar ass-a neɣ s yedrimen - snuzun-tent s lsas n tɣawsiwin n tɣawsiwin. Yenna-d Abu Ɛisa; Deg taluft-a llant tḥaditin yecban ti seg Abu Bakr, Ɛumar, Usman, Abu Hurairah, Hisyam bin Amir, Al Bara`, Zaid bin Arqam, Fadhalah bin Ubaid, Abu Bakrah, Ibn Umar, Abu Ad Darda` d Bilal. Yenna-d; U hadits n Abu Saɛid seg Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam yerzan riba d hadits sahih hasan yerna d lḥeqq n sadaqa ɣef leḥsab n ulama seg gar sahaba n Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam d wiyaḍ nniḍen seg-sen, siwa ayen i d-yettwaḥesben i gobbabld lqidar d lfeṭṭa s lfeṭṭa s lqidar ma yella yettwaxdem s yedrimen. Yenna-d daɣen; Deg tidet, lfayda tella kan deg nasiah - abeddel n yiwen n ṣṣenf deg yiwet n tallit -. Am wakken daɣen, seg ḥadit-agi i d-yettwaḥekmen seg kra n yimeddukal-is, yerna yettwaḥka-d seg Ibn Abbas belli yesmekta-d -yesselḥu- awal-is asmi i d-yessawḍ Abu Saɛid Al Hudri ḥadit-nni seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam. Rray amezwaru d win ay d-yellan d aḥeqqi ugar, ḥadith-a d abrid n tẓallit ɣef leḥsab n yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yerna s lbeɛd-nsen, d aya ay d rray n Sufyan Ats Tsauri, Ibnul Mubarak, Ash Syafi’i, Ahmad. Yettwaḥka-d seg Ibnul Mubarak belli yenna-d; Ulac ccwal ɣef temsalt n umbaddel -ureɣ s lfeṭṭa d leṣnaf nniḍen-.
Imam Tirmidzi : 1163
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَكُنْتُ أَبِيعُ الْإِبِلَ بِالْبَقِيعِ فَأَبِيعُ بِالدَّنَانِيرِ فَآخُذُ مَكَانَهَا الْوَرِقَ وَأَبِيعُ بِالْوَرِقِ فَآخُذُ مَكَانَهَا الدَّنَانِيرَ فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَجَدْتُهُ خَارِجًا مِنْ بَيْتِ حَفْصَةَ فَسَأَلْتُهُ عَنْ ذَلِكَ فَقَالَ لَا بَأْسَ بِهِ بِالْقِيمَةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ حَدِيثِ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَرَوَى دَاوُدُ بْنُ أَبِي هِنْدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ مَوْقُوفًا وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنْ لَا بَأْسَ أَنْ يَقْتَضِيَ الذَّهَبَ مِنْ الْوَرِقِ وَالْوَرِقَ مِنْ الذَّهَبِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ كَرِهَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ ذَلِكَ
Yenna-aɣ-d [Al Hasan bin Ali Al Khallal] yenna-aɣ-d [Yazid bin Harun] yenna-aɣ-d [Hammad bin Salamah] seg [Simak bin Harb] seg [Saɛid bin Jubair] seg [Ibn Umar] yenna-d; Zzenzeɣ yiwet n tikkelt lmal deg Baqi’, zzenzeɣ-t s kra n yidinaren syin beddleɣ-t -tadrimt n yidinaren- s -tadrimt- nniḍen yerna nekk -ula d nekk yiwet n tikkelt- zzenzeɣ -aɛemmel- s -tadrimt- nniḍen- syen beddleɣ-t s kra n yidinaren. Deffir waya mlaleɣ-d Rasulullah sallallahu alaihi wasallam, ufiɣ-t yeffeɣ-d seg wexxam n Hafshah, steqsaɣ-t ɣef waya. Syin yenna-d : ‘Ulac ayen i t-yesxeṣren - abeddel n tedrimt - ɣef leḥsab n wazal-is’. Yenna-d Abu Ɛisa; Ur neẓri ara belli lḥadit-agi yettwaḥka-d s marfu’ siwa seg lḥadit n Simak bin Harb sɣur Saɛid bin Jubair seg Ibn Umar, ma d Abu Dawud bin Abu Hind iḥka-d s ɣuṛ Saɛid bin Jubair seg Ibn Umar deg mauquf. Hadith-a d lewṣayat n lxir ɣef leḥsab n kra n yimusnawen, belli ur yelli ara lxir ma tbeddeleḍ ureɣ s tedrimt d tedrimt s ureɣ, d rray n Ahmad d Ishaq, maca kra n yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam yerna s lbeɛd-nsen ac.
Imam Tirmidzi : 1164
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ أَنَّهُ قَالَأَقْبَلْتُ أَقُولُ مَنْ يَصْطَرِفُ الدَّرَاهِمَ فَقَالَ طَلْحَةُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ وَهُوَ عِنْدَ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ أَرِنَا ذَهَبَكَ ثُمَّ ائْتِنَا إِذَا جَاءَ خَادِمُنَا نُعْطِكَ وَرِقَكَ فَقَالَ عُمَرُ كَلَّا وَاللَّهِ لَتُعْطِيَنَّهُ وَرِقَهُ أَوْ لَتَرُدَّنَّ إِلَيْهِ ذَهَبَهُ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْوَرِقُ بِالذَّهَبِ رِبًا إِلَّا هَاءَ وَهَاءَ وَالْبُرُّ بِالْبُرِّ رِبًا إِلَّا هَاءَ وَهَاءَ وَالشَّعِيرُ بِالشَّعِيرِ رِبًا إِلَّا هَاءَ وَهَاءَ وَالتَّمْرُ بِالتَّمْرِ رِبًا إِلَّا هَاءَ وَهَاءَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَمَعْنَى قَوْلِهِ إِلَّا هَاءَ وَهَاءَ يَقُولُ يَدًا بِيَدٍ
Yenna-aɣ-d [Qutaybah] yenna-aɣ-d [Al laits] seg [Ibn Shihab] seg [Malik bin Aus bin Al Hadatstsan] belli yenna-d; Nekk ttqabaleɣ-d nniɣ-as; win yebɣan ad ibeddel -ureɣ- s yidirham -tadrimt n lfeṭṭa-, sakkin, Talha bin Ubaidullah, ay yellan ɣer tama n [Umar bin Al Khaththab] yenna-d; Sken-aɣ-d ureɣ-ik, syin ad d-taseḍ ɣur-neɣ mi ara d-yas uqeddac-nneɣ, syin ad ak-nefk tadrimt - dirhams -. Ihi Ɛumar yenna-d; never, s Allah, s tidett tefkiḍ-as lḥeqq-nni neɣ terriḍ-as-d ureɣ-nni imi Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam yenna-d yiwet n tikkelt: ‘Idrimen s wureɣ d rba ma yella ur yettunefk ara lḥeqq-nni, burr -irden- s burr -irden- d rriba ma yella ur yettunefk ara lḥeqq-nni s -heirya s-s’. rba siwa idrimen yettunefken d yiḍrisen s yiḍrisen d rba ma yella ur d-ttwaqbalen yidrimen s yedrimen’. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadith-a d hadith sahih hasan yerna d lewṣayat n sadaqa ɣef leḥsab n ulama. Anamek n wawal-is : ‘Xas aya d waya’. Aselkem d idrimen.
Imam Tirmidzi : 1165
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ ابْتَاعَ نَخْلًا بَعْدَ أَنْ تُؤَبَّرَ فَثَمَرَتُهَا لِلَّذِي بَاعَهَا إِلَّا أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ وَمَنْ ابْتَاعَ عَبْدًا وَلَهُ مَالٌ فَمَالُهُ لِلَّذِي بَاعَهُ إِلَّا أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَحَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ هَكَذَا رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ مَنْ ابْتَاعَ نَخْلًا بَعْدَ أَنْ تُؤَبَّرَ فَثَمَرَتُهَا لِلْبَائِعِ إِلَّا أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ وَمَنْ بَاعَ عَبْدًا وَلَهُ مَالٌ فَمَالُهُ لِلَّذِي بَاعَهُ إِلَّا أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ ابْتَاعَ نَخْلًا قَدْ أُبِّرَتْ فَثَمَرَتُهَا لِلْبَائِعِ إِلَّا أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ أَنَّهُ قَالَ مَنْ بَاعَ عَبْدًا وَلَهُ مَالٌ فَمَالُهُ لِلْبَائِعِ إِلَّا أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ هَكَذَا رَوَاهُ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ وَغَيْرُهُ عَنْ نَافِعٍ الْحَدِيثَيْنِ وَقَدْ رَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْضًا وَرَوَى عِكْرِمَةُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ حَدِيثِ سَالِمٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدِيثُ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَصَحُّ مَا جَاءَ فِي هَذَا الْبَابِ
Yenna-aɣ-d [Qutaybah] yenna-aɣ-d [Al Laits] seg [Ibn Shihab] seg [Salim] seg [baba-s] yenna-d; Sliɣ i Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Win ara yaɣen taẓegwa n lḥemmeẓ deffir ma tezweǧ, lfayda-s ad teddu ɣer win ay tt-yezzenzen ma yella ur tt-yeḥwaj ara win ay tt-yesɣen. Win ara yesɛun akli yesɛan ayla, ayla-nni d ayla n win i t-izenzen ma yella ur t-iḥwaǧ ara win i t-yesnuzun’. Yenna-d; Deg taluft-a yella yiwen n ḥadit yecban wa seg Jabir yerna ḥadit n Ibn Umar d ḥadit hasan sahih. D ayen i d-yettwaḥekkun seg ubrid nniḍen seg [Az Zuhri] seg [Salim] seg [Ibn Umar] seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam i d-yennan: “Win ara yaɣen taẓegwa n lḥemmeẓ deffir ma tezweǧ, lfayda-s d ayla n win ara t-yezzenzen, ma yella ur t-yeḥwaǧ ara win ara t-yesɣen. Win ara yesɛun akli yesɛan ayla, ayla-nni d ayla n win i t-izenzen ma yella ur t-iḥwaǧ ara win i t-yesnuzun’. Yerna yettwaḥka-d seg [Nafi’] seg [Ibn Umar] seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam, yenna-d: “Win ara yaɣen taẓegwa n tẓegwa yettwasqedcen, lfayda-s ad tili d ayla n win ara t-yezzenzen, ma yella ur t-yeḥwaǧ ara win ara t-yesɣen”. U yenna-d seg [Nafi’] seg [Ibn Umar] seg Umar belli yenna: “Win ara yesɛun akli yesɛan ayla, ayla-nni d ayla n win i t-izenzen, ma yella ur t-iḥettem ara win ara t-yesɣen”. D ayen i d-yewwi [Ubaydullah bin Umar] akked wiyav seg [Nafi’] deg sin n yiêeddiyen. Kra seg-sen ḥekkun-d ḥadit-a seg [Nafi’] seg [Ibn Umar] seg Nnbi s.al.allah ula d netta, ma d [Ikrimah bin Khalid] ḥekkun-t-id seg [Ibn Umar] seg Nnbi sall-allah am ḥadit n Salim. Ḥadit-a d lewṣayat n lxir ɣef leḥsab n kra n yimusnawen, d rray n Ash Syafi’i, Ahmad d Ishaq. Yenna-d Muḥemmed ben Ismaɛil; Hadith Az Zuhri mn Salim mn babas mn Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam d l'asahih dlm had surah.
Imam Tirmidzi : 1166
حَدَّثَنَا وَاصِلُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْبَيِّعَانِ بِالْخِيَارِ مَا لَمْ يَتَفَرَّقَا أَوْ يَخْتَارَا قَالَ فَكَانَ ابْنُ عُمَرَ إِذَا ابْتَاعَ بَيْعًا وَهُوَ قَاعِدٌ قَامَ لِيَجِبَ لَهُ الْبَيْعُقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَرْزَةَ وَحَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَسَمُرَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَالُوا الْفُرْقَةُ بِالْأَبْدَانِ لَا بِالْكَلَامِ وَقَدْ قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مَعْنَى قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَمْ يَتَفَرَّقَا يَعْنِي الْفُرْقَةَ بِالْكَلَامِ وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ لِأَنَّ ابْنَ عُمَرَ هُوَ رَوَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ أَعْلَمُ بِمَعْنَى مَا رَوَى وَرُوِيَ عَنْهُ أَنَّهُ كَانَ إِذَا أَرَادَ أَنْ يُوجِبَ الْبَيْعَ مَشَى لِيَجِبَ لَهُ وَهَكَذَا رُوِيَ عَنْ أَبِي بَرْزَةَ الْأَسْلَمِيِّ
Yenna-aɣ-d [Washil bin Abdul Aɛla] yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Fudhail] seg [Yahya bin Saɛid] seg [Nafiɛ] seg [Ibn Umar] yenna-d; Sliɣ i Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d : ‘Ayen i d-yeznuzun d win i d-yesnuzun sɛan azref ad khiyar skud ur bḍan ara neɣ ur fernen ara ad gzun’. Yenna-d; Mi ara yaɣ Ibnu Umar kra, ad yeqqim, sakkin ad ibedd akken ad yeg ccɣel n ussiɣ d zzyada. Yenna-d Abu Ɛisa; Deg taluft-a llant tḥaditin yecban ti seg Abu Barzah, Hakim bin Hizam, Ɛebdallah bin Ɛebbas, Ɛebdallah bin Amru, Samura d Abu Hurairah. Yenna-d Abu Ɛisa; Ḥadit n Ibn Umar d ḥadit n lḥeqq n ḥsan yerna d abrid n tẓallit ɣef leḥsab n kra n yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yerna s lbeɛd-nsen, aya d rray n Ash Syafi’i, Ahmad d Ishaq yerna nnan-d; Afraq s tfekka, mačči s wawal. Maca, kra n yimusnawen qqaren-d; Anamek n wawalen n Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam : ‘Skud ur tbeddlem ara’. Akken ad t-nebḍu s wawalen. D acu kan, rray amezwaru d win ay d-yesmektayen ugar imi d Ibn Umar ay t-id-yesmektan seg Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam yerna d netta ay yessnen ugar anamek n wayen ay d-yenna. Yerna yettwaḥka-d seg-s daɣen belli mi yebɣa ad yeg tamsalt n ssuma d zzyada, iteddu akken ad yeg tamsalt-nni, d aya ay d-yettwaḥka seg Abu Barzah Al Aslami.
Imam Tirmidzi : 1167
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ صَالِحٍ أَبِي الْخَلِيلِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْبَيِّعَانِ بِالْخِيَارِ مَا لَمْ يَتَفَرَّقَا فَإِنْ صَدَقَا وَبَيَّنَا بُورِكَ لَهُمَا فِي بَيْعِهِمَا وَإِنْ كَتَمَا وَكَذَبَا مُحِقَتْ بَرَكَةُ بَيْعِهِمَاهَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ وَهَكَذَا رُوِيَ عَنْ أَبِي بَرْزَةَ الْأَسْلَمِيِّ أَنَّ رَجُلَيْنِ اخْتَصَمَا إِلَيْهِ فِي فَرَسٍ بَعْدَ مَا تَبَايَعَا وَكَانُوا فِي سَفِينَةٍ فَقَالَ لَا أَرَاكُمَا افْتَرَقْتُمَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْبَيِّعَانِ بِالْخِيَارِ مَا لَمْ يَتَفَرَّقَا وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَهْلِ الْكُوفَةِ وَغَيْرِهِمْ إِلَى أَنَّ الْفُرْقَةَ بِالْكَلَامِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَهَكَذَا رُوِيَ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَرُوِي عَنْ ابْنِ الْمُبَارَكِ أَنَّهُ قَالَ كَيْفَ أَرُدُّ هَذَا وَالْحَدِيثُ فِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَحِيحٌ وَقَوَّى هَذَا الْمَذْهَبَ وَمَعْنَى قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا بَيْعَ الْخِيَارِ مَعْنَاهُ أَنْ يُخَيِّرَ الْبَائِعُ الْمُشْتَرِيَ بَعْدَ إِيجَابِ الْبَيْعِ فَإِذَا خَيَّرَهُ فَاخْتَارَ الْبَيْعَ فَلَيْسَ لَهُ خِيَارٌ بَعْدَ ذَلِكَ فِي فَسْخِ الْبَيْعِ وَإِنْ لَمْ يَتَفَرَّقَا هَكَذَا فَسَّرَهُ الشَّافِعِيُّ وَغَيْرُهُ وَمِمَّا يُقَوِّي قَوْلَ مَنْ يَقُولُ الْفُرْقَةُ بِالْأَبْدَانِ لَا بِالْكَلَامِ حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Basyyar] yenna-aɣ-d [Yahya bin Saɛid] seg [Syuɛba] seg [Qatadah] seg [Salih bin Al Khalil] seg [Abdullah bin Al Harith] seg [Hakim bin Hizam] yenna-d; Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam yenna: ‘Amenzu d win i d-yesnuzuyen sɛan azref ad khiyar skud ur bḍan ara, ma yella sin-nni d iḥeqqiyen yerna sfehmen, ihi ad d-afen lbaraka deg ussiɣzef-nsen d ussiɣzef-nsen, maca ma yella sin-nni ffren yerna sskerken, ihi ad yettwaḥbes lbaraka n ussiɣzef-nsen d ussiɣzef-nsen’. Ḥadith-a d aḥeqqi, yerna d aya ay d-yettwaḥekmen seg Abu Barzah Al Aslami, dakken llan sin n yergazen ay t-yettcetkin ɣef yiysan ay llan ttgen-t yerna ttgen-ten, deg tallit-nni llan deg yiwen n uɣerrabu. Ihi yerra-yas-d; Ur k-walaɣ ara tbeḍḍuḍ ɣas akken Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d : ‘Ayen i d-yeznuzun d win i d-yesnuzun sɛan azref ad fernen skud ur bḍan ara’. Yerna kra seg yilemẓiyen (ulamas) ay yeddren deg Kufa d wiyaḍ nniḍen ssutren-d belli beṭṭu s wawal, d aya ay d rray n Sufyan Ats Tsauri. D ayen i d-yettwaḥekkun seg Malik bin Anas yerna yettwaḥka-d daɣen seg Ibnul Mubarak belli yenna-d; Amek ara sneqseɣ aya ma yella ḥadit n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam d sahih yerna yessejhed rray-a. Makna n wawal n Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam: 'Ala s khiyar -choising-'. Ayen ay d-yeqqar waya d akken win ay d-yeznuzun yessefk ad yefk i umectari afran deffir ma yexdem ccɣel n zzyada d ussiɣzef. Ma yella win ay d-yeznuzun yeɛreḍ-d amectari ad yefren sakkin netta yefren - ad yessiweḍ ad yeqbel lemcawṛat-nni - dɣa deffir waya ur yelli ara d ayen ur nesɛi lḥeqq ad yessiweḍ ad yessiweḍ lemcawṛat n zzyada ed ussiɣzef ɣas akken sin-nni ur bḍan ara. Akka i t-id-sfehmen Ash Syafi’i d wiyaḍ. Yerna gar wid yettɛawanen rray i d-yeqqaren; Fralaq s jasma, machi s wawal, d hadis abdullah bin amru dr rasulullah sallallahu aleyhi wasallam.
Imam Tirmidzi : 1168
أَخْبَرَنَا بِذَلِكَ قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْبَيِّعَانِ بِالْخِيَارِ مَا لَمْ يَتَفَرَّقَا إِلَّا أَنْ تَكُونَ صَفْقَةَ خِيَارٍ وَلَا يَحِلُّ لَهُ أَنْ يُفَارِقَ صَاحِبَهُ خَشْيَةَ أَنْ يَسْتَقِيلَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَمَعْنَى هَذَا أَنْ يُفَارِقَهُ بَعْدَ الْبَيْعِ خَشْيَةَ أَنْ يَسْتَقِيلَهُ وَلَوْ كَانَتْ الْفُرْقَةُ بِالْكَلَامِ وَلَمْ يَكُنْ لَهُ خِيَارٌ بَعْدَ الْبَيْعِ لَمْ يَكُنْ لِهَذَا الْحَدِيثِ مَعْنًى حَيْثُ قَالَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا يَحِلُّ لَهُ أَنْ يُفَارِقَهُ خَشْيَةَ أَنْ يَسْتَقِيلَهُ
yenna-aɣ-d aya [Qutaybah bin Saɛid]; Yenna-aɣ-d [Al Laits bin Saɛd] seg [Ibnu ‘Ajlan] seg [Amru bin Syu’aib] seg [baba-s] seg [jeddi-s] belli Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Azenzi d win i d-yesnuzun sɛan azref ad khiyar -fernen wid ur sɛin ara syin yiwen deg-sen ur ilaq ara ad yeǧǧ wayeḍ imi yettwaggad ad t-yebṭel’. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadith ad hadis hasan. Anamek n ḥadit-a d akken ad yeffeɣ deffir ma tella-d tmuɣli n zzyada d ussiɣzef, imi yettwaggad ad tt-yebṭel, ɣas akken afraq-nni yesseqdac awalen yerna - deg tegnit-a - ur yelli ara khiyar deffir n zzyada d ussiɣzef. Abrid n -khiyar- yettwabna ɣef ḥadith-a deg unamek anda ay d-yenna sallallaahu ‘alaihi wasallam : ‘Yiwen seg-sen ur yessefk ara ad yeǧǧ wayeḍ imi ay yettwaggad ad t-yebṭel’.
Imam Tirmidzi : 1169
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَهُوَ الْبَجَلِيُّ الْكُوفِيُّ قَال سَمِعْتُ أَبَا زُرْعَةَ بْنَ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَتَفَرَّقَنَّ عَنْ بَيْعٍ إِلَّا عَنْ تَرَاضٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ
Yenna-aɣ-d [Nacr bin Ali] yenna-aɣ-d [Abu Ahmad] yenna-aɣ-d [Yahya bin Ayyub] netta d Al Bajali Al Kufi, yenna-d; Sliɣ [Abu Zur’ah bin Amru bin Jarir] yessawḍ-d yiwen n ḥadit seg [Abu Hurairah] seg Nnbi sallallahu alaihi wasallam, yenna-d: ‘Ur t-ttaǧǧa ara ad yettbeddilen gar ussiɣzef d ussiɣzef ma yella sin-nni ur msefhamen ara gar-asen’... Yenna-d Abu Ɛisa; Hadith had gharib.
Imam Tirmidzi : 1170
حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصٍ الشَّيْبَانِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيَّرَ أَعْرَابِيَّا بَعْدَ الْبَيْعِوَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Nnan-aɣ-d [Umar bin Hafsh Asy Syaibani] yenna-aɣ-d [Ibnu Wahb] seg [Ibnu Juraij] seg [Az Zubair] seg [Jabir] dakken Nnbi ssalllallahu ’alaihi wasallam yefka azref n tfidi i yiwen n Waɛṛab Abeduwi deffir ma yessenz yerna yeznuzu. Hadith had hasan gharib.
Imam Tirmidzi : 1171
حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ حَمَّادٍ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍأَنَّ رَجُلًا كَانَ فِي عُقْدَتِهِ ضَعْفٌ وَكَانَ يُبَايِعُ وَأَنَّ أَهْلَهُ أَتَوْا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ احْجُرْ عَلَيْهِ فَدَعَاهُ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَهَاهُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي لَا أَصْبِرُ عَنْ الْبَيْعِ فَقَالَ إِذَا بَايَعْتَ فَقُلْ هَاءَ وَهَاءَ وَلَا خِلَابَةَقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَحَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَقَالُوا الْحَجْرُ عَلَى الرَّجُلِ الْحُرِّ فِي الْبَيْعِ وَالشِّرَاءِ إِذَا كَانَ ضَعِيفَ الْعَقْلِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَلَمْ يَرَ بَعْضُهُمْ أَنْ يُحْجَرَ عَلَى الْحُرِّ الْبَالِغِ
Yenna-aɣ-d [Yusuf bin Hammad Al Bashri] yenna-aɣ-d [Abdul A’la bin Abdul A’la] seg [Saɛid] seg [Qatadah] seg [Anas] belli yella yiwen wergaz i d-yellan d aɛewwiq deg leɛqed-is maca yella yettmenni, syen tusa-d twacult-is ɣer Nnbi sallallahu ’alaihi yella; A Amazan n Rebbi ḥbes-it - seg lqeḍyan d lqeḍyan -, syin Nnbi sallallahu alaihi wasallam isawel-as-d, iḥerrem-it - seg lqeḍyan d lqeḍyan -, yenna-d wergaz-nni ; A Amazan n Rebbi, s tidet ur zmireɣ ara ad ḥebseɣ iman-iw seg lqeḍyan d lqeḍyan, dɣa i d-yenna Nnbi sallallahu alaihi wasallam; ‘ma yella tessenzeḍ tessenzeḍ ihi ini-d; -ɛafak- aya d waya, ulac akellex’, i d-yenna Abu Ɛisa ; yerna yecban ḥadit-agi i d-yeqqar Ibn Umar. Yerna ḥadit n Anas d ḥadit hasan shahih gharib, yerna ḥadit-a d lewṣayat n lxir ɣef leḥsab n kra n yimusnawen, yerna qqaren-d; aḥbas ed uḥareb ɣef wemdan ilelli ma yella d aɛewwiq deg wallaɣ-nnes, d aya ay d ṛṛay n Ahmad ed Ishaq, maca kra seg-sen ur ttxemmimen ara d akken yezmer ad yettwaḥbes yerna ad yettwaḥrez amdan ilelli yerna d win ay d-yefrurxen.
Imam Tirmidzi : 1172
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ اشْتَرَى مُصَرَّاةً فَهُوَ بِالْخِيَارِ إِذَا حَلَبَهَا إِنْ شَاءَ رَدَّهَا وَرَدَّ مَعَهَا صَاعًا مِنْ تَمْرٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَرَجُلٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Yenna-yaɣ-d [Abu Kuraib] yenna-aɣ-d [Waki’] seg [Ḥemmad bin Salamah] seg [Muḥemmed bin Ziyad] seg [Abu Hurairah] yenna-d; Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Win ara yaɣen lmal ay ɣef yettwaḥrez uyefki-nnes - akken ur yezmir ara ad yettwaḥbes - ihi yesɛa azref ad yefren ma yebɣa ad t-yeḥbes, ma yebɣa ihi ad t-id-yerr akk d yiwen n wass n sha’’. Yenna-d Abu Ɛisa; Deg taluft-a yella yiwen n ḥadit yecban wa seg Anas d yiwen seg yimeddukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam.
Imam Tirmidzi : 1173
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ حَدَّثَنَا قُرَّةُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ اشْتَرَى مُصَرَّاةً فَهُوَ بِالْخِيَارِ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ فَإِنْ رَدَّهَا رَدَّ مَعَهَا صَاعًا مِنْ طَعَامٍ لَا سَمْرَاءَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَصْحَابِنَا مِنْهُمْ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَمَعْنَى قَوْلِهِ لَا سَمْرَاءَ يَعْنِي لَا بُرَّ
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Bashyar] yenna-aɣ-d [Abu Amir] yenna-aɣ-d [Qurrah bin Khalid] seg [Muḥemmed bin Sirin] seg [Abu Hurairah] seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam, yenna-d: ‘Win ara yesɛun lmal win yesɛan azref-is d akken yezmer ad yili - khiyar - fren - kraḍ wussan, ma yella yerra-t-id yerra-t akk d yiwen sha' ur nelli d lqut n yirden'. Yenna-d Abu Ɛisa; Ḥadit-a d sahih yerna ḥadit-a d lewṣayat n lxir ɣef leḥsab n yimeddukal-nneɣ, gar-asen; Ash Syafi'i, Ahmad d Ishaq. Yerna anamek n wawal-is : ‘Mačči d samra’. Ayen yebɣa ad d-yini mačči d irden.
Imam Tirmidzi : 1174
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ زَكَرِيَّا عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِأَنَّهُ بَاعَ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعِيرًا وَاشْتَرَطَ ظَهْرَهُ إِلَى أَهْلِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ جَابِرٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ يَرَوْنَ الشَّرْطَ فِي الْبَيْعِ جَائِزًا إِذَا كَانَ شَرْطًا وَاحِدًا وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يَجُوزُ الشَّرْطُ فِي الْبَيْعِ وَلَا يَتِمُّ الْبَيْعُ إِذَا كَانَ فِيهِ شَرْطٌ
Nnan-aɣ-d [Ibn Abu Umar] yenna-aɣ-d [Waki’] seg [Zakariya] seg [Ash Sya’bi] seg [Jabir bin Abdullah] belli yeznuzu lmal seg Nnbi sallallahu ’alaihi wa sallam yerna yessuter ad ten-id-ssiwḍen ɣer wexxam-is. Yenna-d Abu Ɛisa; Ḥadith-a d aḥeqqi yerna yettwaḥka-d seg Jabir s waṭas n yiberdan. Yerna ḥadit-a d lewṣayat n tmeɣra ɣef leḥsab n kra n yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam yerna s lmendad-nsen, llan deg rray dakken lḥeqq deg ussiɣzef d lqeḍyan d lḥeqq ma yella yiwen kan n lḥeqq, d aya ay d rray n Ahmad ed Ishaq. Di lawan-nni, kra n yimusnawen ttnaɣen; Ur ilaq ara ad ilint tɣawsiwin deg ussiɣzef d ussiɣzef yerna ussiɣzef d ussiɣzef ur ikemmel ara ma yella llant tɣawsiwin deg-s.
Imam Tirmidzi : 1175
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ وَيُوسُفُ بْنُ عِيسَى قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ زَكَرِيَّا عَنْ عَامِرٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الظَّهْرُ يُرْكَبُ إِذَا كَانَ مَرْهُونًا وَلَبَنُ الدَّرِّ يُشْرَبُ إِذَا كَانَ مَرْهُونًا وَعَلَى الَّذِي يَرْكَبُ وَيَشْرَبُ نَفَقَتُهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَقَدْ رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ مَوْقُوفًا وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَيْسَ لَهُ أَنْ يَنْتَفِعَ مِنْ الرَّهْنِ بِشَيْءٍ
Nnan-aɣ-d belli [Abu Kurayb] ed [Yusuf bin Ɛisa] nnan-d deg sin; Mi aɣ-d-yenna [Wakiɛ] seg [Zakariyya] seg [Amir] seg [Abu Hurairah] yenna-d; Yenna-d Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam: ‘tikerrusin zemrent ad ttwaḍeggrent ma yella aɣersiw-nni yettwaḥbes yerna yezmer ad yettwaswen uyefki-nnes ma yella yettwaḥbes yerna win ara t-irewlen yerna ad t-yesweḍ, d lḥeqq-nnes ad t-id-yefk’. Yenna-d Abu Ɛisa; Ḥadit-a d hasan sahih, ur t-nessin ara d ḥaḍit n marfu’ siwa seg ḥadit n Amir Asy Sya’bi seg Abu Hurairah yerna ḥadit-a ttwaḥekmen-t-id aṭas n yimeslayen seg Al A’masy seg Abu Salih seg Abu Hurairah s tɣawsa mauquf, ḥadit-a yezmer ad yettwaseqdec i kra n chari s rray n Ḥmed d Isḥaq. Di lawan-nni, kra n yimusnawen qqaren-d; Amdan yezmer ur yesfayday ara seg lbaḍna ula d cwiṭ.
Imam Tirmidzi : 1176
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ أَبِي شُجَاعٍ سَعِيدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ خَالِدِ بْنِ أَبِي عِمْرَانَ عَنْ حَنَشٍ الصَّنْعَانِيِّ عَنْ فَضَالَةَ بْنِ عُبَيْدٍ قَالَاشْتَرَيْتُ يَوْمَ خَيْبَرَ قِلَادَةً بِاثْنَيْ عَشَرَ دِينَارًا فِيهَا ذَهَبٌ وَخَرَزٌ فَفَصَلْتُهَا فَوَجَدْتُ فِيهَا أَكْثَرَ مِنْ اثْنَيْ عَشَرَ دِينَارًا فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَا تُبَاعُ حَتَّى تُفْصَلَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ أَبِي شُجَاعٍ سَعِيدِ بْنِ يَزِيدَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ لَمْ يَرَوْا أَنْ يُبَاعَ السَّيْفُ مُحَلًّى أَوْ مِنْطَقَةٌ مُفَضَّضَةٌ أَوْ مِثْلُ هَذَا بِدَرَاهِمَ حَتَّى يُمَيَّزَ وَيُفْصَلَ وَهُوَ قَوْلُ ابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ رَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي ذَلِكَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ
Yenna-aɣ-d [Qutaybah] yenna-aɣ-d [Al Laits] seg [Abu Syuja’ Saɛid bin Yazid] seg [Xalid bin Abu Imran] seg [Hanasy Ash Shan’ani] seg [Fadhalah bin Ubaid] yenna-d; Sɣeɣ yiwet n tikkelt yiwen n uɛekkaz deg tallit n ṭṭrad n Khaibar s tnac n yidinaren, yella deg-s ureɣ d lḥemmam, syin bḍiɣ-t yerna iban-d ufiɣ-t ugar n tnac n yidinaren. Ssawḍeɣ-d aya i Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam, yenna-d daɣen : ‘Ur t-znuzut ara alamma yebḍa’. Ttwaḥesben-aɣ-d [Qutaybah] yenna-aɣ-d [Ibnul Mubarak] seg [Abu Syuja’ Saɛid bin Yazid] s ṣṣanad-a yettemcabi. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadith-a d sahih yerna d lewṣayat n sadaqa ɣef leḥsab n kra n yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallaahu 'alaihi wasallam yerna s lmendad-nsen, llan deg rray-nsen dakken ur yettwaqbal ara ad nzenz ssif ixelḍen d wureɣ neɣ lḥenni yettwaxelḍen d lfeṭṭa neɣ d ayen i d-yemgaraden d lfeṭṭa neɣ d ayen yecban waya. rray n Ibnu Mubarak, Ash Syafi’i, Ahmad d Ishaq. Maca, kra n yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam d wiyaḍ nniḍen ttaǧǧan-t ad yettwazenz.
Imam Tirmidzi : 1177
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّهَا أَرَادَتْ أَنْ تَشْتَرِيَ بَرِيرَةَ فَاشْتَرَطُوا الْوَلَاءَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اشْتَرِيهَا فَإِنَّمَا الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْطَى الثَّمَنَ أَوْ لِمَنْ وَلِيَ النِّعْمَةَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالَ وَمَنْصُورُ بْنُ الْمُعْتَمِرِ يُكْنَى أَبَا عَتَّابٍ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ الْعَطَّارُ الْبَصْرِيُّ عَنْ ابْنِ الْمَدِينِيِّ قَال سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ سَعِيدٍ يَقُولُ إِذَا حُدِّثْتَ عَنْ مَنْصُورٍ فَقَدْ مَلَأْتَ يَدَكَ مِنْ الْخَيْرِ لَا تُرِدْ غَيْرَهُ ثُمَّ قَالَ يَحْيَى مَا أَجِدُ فِي إِبْرَاهِيمَ النَّخَعِيِّ وَمُجَاهِدٍ أَثْبَتَ مِنْ مَنْصُورٍ قَالَ مُحَمَّدٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي الْأَسْوَدِ قَالَ قَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ مَنْصُورٌ أَثْبَتُ أَهْلِ الْكُوفَةِ
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Basysyar] yenna-aɣ-d [Abdurrahman bin Mahdi] yenna-aɣ-d [Sufyan] seg [Mansur] seg [Ibrahim] seg [Al Aswad] seg [A`isyah] belli yebɣa ad yaɣ Barirah maca ssuturen-aɣ-d wala`, ihi Nnbi yenna-d kan. i umdan ara d-yefken ssuma’. Neɣ i yemdanen i as-d-yettaken lfeṛḥ - i t-yeslelliyen -'. Yenna-d; Deg taluft-a yella yiwen n ḥadith am wa seg Ibn Umar. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadith A`isyah d hadith hasan authentic yerna yezmer ad yettwasseqdec d llsas n tẓallit ɣef leḥsab n ulama. Yenna-d; Yerna Mansur bin Al Mu’tamar s yisem n Abu Attab yenna-aɣ-d Abu Bakr Al Aththar Al Bashri seg Ibn Al Madini yenna-d; Sliɣ i Yahya Ben Saɛid i d-yenna; Ma nnan-ak-d ḥadith seg Mansur ihi s tidet ad tesɛuḍ aṭas n lxir armi ur tebɣiḍ ara ayen nniḍen. Syin yenna-d Yahya; Ur ufiɣ ara belli Ibṛahim An Nakhaɛi d Mujahid ǧehden ugar n Mansur. Yenna-d Muḥemmed belli seg Ɛebdallah bin Abu Al Aswad yenna-d; Yenna-d Ɛebdurreḥman bin Mahdi; Mansur yella d amezdaɣ n Kufa ijehden akk.
Imam Tirmidzi : 1178
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ أَبِي حُصَيْنٍ عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ عَنْ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ حَكِيمَ بْنَ حِزَامٍ يَشْتَرِي لَهُ أُضْحِيَّةً بِدِينَارٍ فَاشْتَرَى أُضْحِيَّةً فَأُرْبِحَ فِيهَا دِينَارًا فَاشْتَرَى أُخْرَى مَكَانَهَا فَجَاءَ بِالْأُضْحِيَّةِ وَالدِّينَارِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ ضَحِّ بِالشَّاةِ وَتَصَدَّقْ بِالدِّينَارقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَحَبِيبُ بْنُ أَبِي ثَابِتٍ لَمْ يَسْمَعْ عِنْدِي مِنْ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ
Yenna-yaɣ-d [Abu Kuraib] yenna-aɣ-d [Abu Bakr bin ‘Ayyasy] seg [Abu Hushain] seg [Habib bin Abu Thabit] seg [Hakim bin Hizam] belli Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam yuzen-as-d yiwet n tikkelt Hakim bin Hizam akken ad as-yaɣ yiwet n tɣaḍt n tmeɣra i lmend n yerra rrbeḥ yellan deg-s - s uzenzi n tyaziḍt-nni n usfel i d-yuɣ - almi i d-yesɛa zher yiwen n udinaṛ. Syin yuɣ-d tayaziḍt nniḍen n usfel -deg umkan n tin yeznuzu-, syin yemlal d Nnbi sallallahu alaihi wasallam s yiwet n tyaziḍt d yiwen n dinar. Yenna-d daɣen: ‘Ssexdem s tɣaḍt, fk-d yiwen n dinar s lxir’. Yenna-d Abu Ɛisa; Ur neẓri ara ɣef ḥadit n Hakim bin Hizam ala s webrid-a yerna ur ttwaliɣ ara d akken Habib bin Abi Thabit ur t-yesli ara seg Hakim bin Hizam.
Imam Tirmidzi : 1179
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ الدَّارِمِيُّ حَدَّثَنَا حَبَّانُ حَدَّثَنَا هَارُونُ الْأَعْوَرُ الْمُقْرِئُ حَدَّثَنَا الزُّبَيْرُ بْنُ الْخِرِّيتِ عَنْ أَبِي لَبِيدٍ عَنْ عُرْوَةَ الْبَارِقِيِّ قَالَدَفَعَ إِلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دِينَارًا لِأَشْتَرِيَ لَهُ شَاةً فَاشْتَرَيْتُ لَهُ شَاتَيْنِ فَبِعْتُ إِحْدَاهُمَا بِدِينَارٍ وَجِئْتُ بِالشَّاةِ وَالدِّينَارِ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ لَهُ مَا كَانَ مِنْ أَمْرِهِ فَقَالَ لَهُ بَارَكَ اللَّهُ لَكَ فِي صَفْقَةِ يَمِينِكَ فَكَانَ يَخْرُجُ بَعْدَ ذَلِكَ إِلَى كُنَاسَةِ الْكُوفَةِ فَيَرْبَحُ الرِّبْحَ الْعَظِيمَ فَكَانَ مِنْ أَكْثَرِ أَهْلِ الْكُوفَةِ مَالًاحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ الدَّارِمِيُّ حَدَّثَنَا حَبَّانُ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ زَيْدٍ قَالَ حَدَّثَنَا الزُّبَيْرُ بْنُ خِرِّيتٍ فَذَكَرَ نَحْوَهُ عَنْ أَبِي لَبِيدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَى هَذَا الْحَدِيثِ وَقَالُوا بِهِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَلَمْ يَأْخُذْ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ بِهَذَا الْحَدِيثِ مِنْهُمْ الشَّافِعِيُّ وَسَعِيدُ بْنُ زَيْدٍ أَخُو حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ وَأَبُو لَبِيدٍ اسْمُهُ لِمَازَةُ بْنُ زَبَّارٍ
Yenna-aɣ-d [Ahmad bin Saɛid Ad Darimi] yenna-aɣ-d [Habban] yenna-aɣ-d [Harun Al A’war Al Muqri`] yenna-aɣ-d [Az Zubair bin Al Khirrit] seg [Abu Labid] seg [Urwah Al Bariqi] yenna-aɣ-d; Rasulullah sallallaahu alaihi wasallam yefka-yi-d yiwen n dinar akken ad as-sɣeɣ taɣaḍt, ula d nekk sɣeɣ-as snat n tɣaḍin sakkin snuzuɣ yiwet seg snat-nni s yiwen n dinar u mlaleɣ d Nnbi s yiwen n tɣaḍt d yiwen n dinar. Syin, yenna-yas-d ayen ixeddem, dɣa yenna-yas: ‘Ad ibarek Rebbi s tmuɣli-inek n ussiɣ d zzyada’. Deffir waya iṛuḥ ɣer yiwen wemkan di Kufa yerna yewwi-d aṭas n lfayda armi ay yuɣal d yiwen seg yimezdaɣen imeqranen n Kufa. Yenna-aɣ-d [Ahmad bin Saɛid Ad Darimi] yenna-aɣ-d [Habban] yenna-aɣ-d [Saɛid bin Zaid] yenna-d; Yenna-aɣ-d [Az Zubair bin Khirrit] sakkin yenna-t-id seg [Abu Labid]. Yenna-d Abu Ɛisa; Kra n yimusnawen sqedcen ḥadith-a yerna sɛan lfatwat ay d-yesbedd fell-as, d aya ay d rray n Ahmad ed Ishaq. Seg tama-nniḍen, kra n yimusnawen ur ttawin ara ḥadit-a, gar-asen As Syafiɛi d Saɛid bin Zaid, gma-s n Hammad bin Zaid. U Abu Labid isem-is Limazah bin Zabbar.
Imam Tirmidzi : 1180
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْبَزَّازُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَصَابَ الْمُكَاتَبُ حَدًّا أَوْ مِيرَاثًا وَرِثَ بِحِسَابِ مَا عَتَقَ مِنْهُو قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُؤَدِّي الْمُكَاتَبُ بِحِصَّةِ مَا أَدَّى دِيَةَ حُرٍّ وَمَا بَقِيَ دِيَةَ عَبْدٍ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهَكَذَا رَوَى يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَى خَالِدٌ الْحَذَّاءُ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ عَلِيٍّ قَوْلَهُ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ و قَالَ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ الْمُكَاتَبُ عَبْدٌ مَا بَقِيَ عَلَيْهِ دِرْهَمٌ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
yenna-aɣ-d [Harun bin Abdullah Al Bazzaz] yenna-aɣ-d [Yazid bin Harun] yenna-aɣ-d [Hammad bin Salamah] seg [Ayyub] seg [Ikrimah] seg [Ibn Abbas] seg Nnbi Sallallahu ‘Alaihi Wasallam, yenna-d: ‘Ma yella yiwen n Mukataritahab yettaf-d amur neɣ amur deg ɣef leḥsab n tmurt-is mi ara yuɣal d ilelli’. Yerna Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d : ‘Mukatab yettwaxelleṣ diyat ɣef weḥric-is i yettwaxelṣen ɣef leḥsab n diyat n umdan ilelli yerna amur-is i d-yeqqimen am diyat n uklan’. Yenna-d; Deg taluft-a yella yiwen n ḥadit yecban wa seg Umm Salamah. Yenna-d Abu Ɛisa; Lhadith n Ibn Abbas d lhadith n Hasan. Akka i d-iḥekku [Yahya bin Abu Kathir] seg [Ikrimah] seg [Ibn Abbas] seg Nnbi, s.al.al.allahu. Yerna Khalid Al Hadzdza` iḥka-d seg Ikrimah seg Ali s talɣa n wawal-is. Ḥadith-a d lewṣayat n tẓallit ɣef leḥsab n kra n yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam d wiyaḍ nniḍen d tuget n yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yerna s lmendad-nsen qqaren-d; Amukatab yeqqim d akli ɣas mazal-as yiwen n dirham. D wagi i d rray n Sufyan, Ats Tsauri, Ac Syafi’i, Aḥmad d Ishaq.