Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 1121
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَنْبَأَنَا هَارُونُ بْنُ إِسْمَعِيلَ الْخَزَّازُ أَنْبَأَنَا عَلِيُّ بْنُ الْمُبَارَكِ أَنْبَأَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ أَنْبَأَنَا أَبُو سَلَمَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ ثَوْبَانَ أَنَّ سَلْمَانَ بْنَ صَخْرٍ الْأَنْصَارِيَّ أَحَدَ بَنِي بَيَاضَةَجَعَلَ امْرَأَتَهُ عَلَيْهِ كَظَهْرِ أُمِّهِ حَتَّى يَمْضِيَ رَمَضَانُ فَلَمَّا مَضَى نِصْفٌ مِنْ رَمَضَانَ وَقَعَ عَلَيْهَا لَيْلًا فَأَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْتِقْ رَقَبَةً قَالَ لَا أَجِدُهَا قَالَ فَصُمْ شَهْرَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِ قَالَ لَا أَسْتَطِيعُ قَالَ أَطْعِمْ سِتِّينَ مِسْكِينًا قَالَ لَا أَجِدُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِفَرْوَةَ بْنِ عَمْرٍو أَعْطِهِ ذَلِكَ الْعَرَقَ وَهُوَ مِكْتَلٌ يَأْخُذُ خَمْسَةَ عَشَرَ صَاعًا أَوْ سِتَّةَ عَشَرَ صَاعًا إِطْعَامَ سِتِّينَ مِسْكِينًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ يُقَالُ سَلْمَانُ بْنُ صَخْرٍ وَيُقَالُ سَلَمَةُ بْنُ صَخْرٍ الْبَيَاضِيُّ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي كَفَّارَةِ الظِّهَارِ
Безгә [Исхак бин Маншур] безгә [Һарун бин Исмәгыйль Әл-Хаззаз] безгә [Али бин Әл-Мөбарәк] безгә [Яхья бин Әбу Кәсир] безгә [Әбу Сәләмә] һәм [Мөхәммәд бин Абдуррахман бин Саубан] Бану Баядхадан булган бер кеше [Сәлман бин Шәхр Әл-Әнсари] Рамазан ае килгәнче хатынын әнисенең аркасы кебек күрә дип сөйләде. Рамазан ае уртасына җиткәч, ул төнлә хатыны белән җенси мөнәсәбәттә булды, аннары Аллаһның Илчесе саллаһу галәйһи вәссәлам янына барып, моны аңа сөйләде. Шуңа күрә Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәлам аңа: "Кол азат ит", - диде. Ул җавап бирде: "Мин аңламадым." Ул тагын әйтте: "Ике ай рәттән ураза тот", - диде. Ул җавап бирде: "Мин дә булдыра алмыйм." Ул җавап бирде: "Алтмыш ярлыны ашат", - диде. Ул җавап бирде: "Мин дә булдыра алмыйм". Шуннан соң Аллаһның Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) Фәрва бин Әмргә болай диде: "Аңа бер "арк" бир. Бер "арк" - биш яки уналты са' сыйдырышлы савыт, "Шулай итеп ул алтмыш ярлыны туендыра ала", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән. Әйтелгәнчә, Сәлман бин Шәкр кайвакыт Сәләмә бин Шәхр Әл-Баязи дип атала, бу хәдис галимнәр фикеренчә, зихарны каплау мәсьәләсенә карата изге гамәлләр өчен кулланма булып тора".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1122
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ قَزَعَةَ الْبَصْرِيُّ أَنْبَأَنَا مَسْلَمَةُ بْنُ عَلْقَمَةَ أَنْبَأَنَا دَاوُدُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ عَامِرٍ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْآلَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ نِسَائِهِ وَحَرَّمَ فَجَعَلَ الْحَرَامَ حَلَالًا وَجَعَلَ فِي الْيَمِينِ كَفَّارَةًقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَأَبِي مُوسَى قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ مَسْلَمَةَ بْنِ عَلْقَمَةَ عَنْ دَاوُدَ رَوَاهُ عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ وَغَيْرُهُ عَنْ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلًا وَلَيْسَ فِيهِ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ مَسْلَمَةَ بْنِ عَلْقَمَةَ وَالْإِيلَاءُ هُوَ أَنْ يَحْلِفَ الرَّجُلُ أَنْ لَا يَقْرَبَ امْرَأَتَهُ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ فَأَكْثَرَ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِيهِ إِذَا مَضَتْ أَرْبَعَةُ أَشْهُرٍ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ إِذَا مَضَتْ أَرْبَعَةُ أَشْهُرٍ يُوقَفُ فَإِمَّا أَنْ يَفِيءَ وَإِمَّا أَنْ يُطَلِّقَ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ إِذَا مَضَتْ أَرْبَعَةُ أَشْهُرٍ فَهِيَ تَطْلِيقَةٌ بَائِنَةٌ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ
Безгә [Әл Хәсән бин Каза'а Әл Бәшри] безгә [Мәсләмә бин Әлкәмә] безгә [Давуд бин Әли], [Әмир], [Мәсрук], [Аишә] әйтте: Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәлам кайбер хатыннарына каршы игътикад кылды һәм аны тыйды - аңа хатыннары белән җенси мөнәсәбәттә булуны тыйды -. Аннары ул харамны хәләл итте һәм анты буенча каффарат түләде. Ул әйтте: Бу очракта Әнәс һәм Әбү Мусадан охшаш хәдис бар. Әбү Гайсә әйтте: Мәсләмә бин Әлкәмәнең Давудтан хәдисен [Әли бин Мөшир] һәм башкалар [Давудтан], [Әш Шьяби]дән Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәламнең мурсалда әйтүенчә, һәм анда Мәсрук турында сүз юк, һәм бу Мәсләмә бин Әлкәмәнең хәдисеннән ышанычлырак. Илаа - хатыны белән дүрт айдан артык җенси мөнәсәбәттә булмаска ант иткән ир. Дүрт ай үткән булса, галимнәр каршылык күрсәткәннәр. Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән һәм алардан башка галимнәр бу фикердә булганнар. Әгәр дүрт ай үткән булса, закон аның кире кайтыргамы яки аерылышыргамы икәненә бәйле. Бу - Мәлик бин Әнәс, Әш Шафигый, Әхмәт һәм Исхак фикере. Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән һәм алардан тыш кайбер галимнәр бу фикердә булганнар. Әгәр дүрт ай үткән булса, закон талак баин, бу - Суфьян Әс Цаури һәм Куфа халкы фикере.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1123
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَسُئِلْتُ عَنْ الْمُتَلَاعِنَيْنِ فِي إِمَارَةِ مُصْعَبِ بْنِ الزُّبَيْرِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا فَمَا دَرَيْتُ مَا أَقُولُ فَقُمْتُ مَكَانِي إِلَى مَنْزِلِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ اسْتَأْذَنْتُ عَلَيْهِ فَقِيلَ لِي إِنَّهُ قَائِلٌ فَسَمِعَ كَلَامِي فَقَالَ ابْنُ جُبَيْرٍ ادْخُلْ مَا جَاءَ بِكَ إِلَّا حَاجَةٌ قَالَ فَدَخَلْتُ فَإِذَا هُوَ مُفْتَرِشٌ بَرْدَعَةَ رَحْلٍ لَهُ فَقُلْتُ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمُتَلَاعِنَانِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا فَقَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ نَعَمْ إِنَّ أَوَّلَ مَنْ سَأَلَ عَنْ ذَلِكَ فُلَانُ بْنُ فُلَانٍ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ لَوْ أَنَّ أَحَدَنَا رَأَى امْرَأَتَهُ عَلَى فَاحِشَةٍ كَيْفَ يَصْنَعُ إِنْ تَكَلَّمَ تَكَلَّمَ بِأَمْرٍ عَظِيمٍ وَإِنْ سَكَتَ سَكَتَ عَلَى أَمْرٍ عَظِيمٍ قَالَ فَسَكَتَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يُجِبْهُ فَلَمَّا كَانَ بَعْدَ ذَلِكَ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِنَّ الَّذِي سَأَلْتُكَ عَنْهُ قَدْ ابْتُلِيتُ بِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ هَذِهِ الْآيَاتِ الَّتِي فِي سُورَةِ النُّورِ{ وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَاجَهُمْ وَلَمْ يَكُنْ لَهُمْ شُهَدَاءُ إِلَّا أَنْفُسُهُمْ }حَتَّى خَتَمَ الْآيَاتِ فَدَعَا الرَّجُلَ فَتَلَا الْآيَاتِ عَلَيْهِ وَوَعَظَهُ وَذَكَّرَهُ وَأَخْبَرَهُ أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ فَقَالَ لَا وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا كَذَبْتُ عَلَيْهَا ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَوَعَظَهَا وَذَكَّرَهَا وَأَخْبَرَهَا أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ فَقَالَتْ لَا وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا صَدَقَ قَالَ فَبَدَأَ بِالرَّجُلِ فَشَهِدَ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الصَّادِقِينَ وَالْخَامِسَةُ أَنَّ لَعْنَةَ اللَّهِ عَلَيْهِ إِنْ كَانَ مِنْ الْكَاذِبِينَ ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَشَهِدَتْ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الْكَاذِبِينَ وَالْخَامِسَةَ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنْ الصَّادِقِينَ ثُمَّ فَرَّقَ بَيْنَهُمَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَحُذَيْفَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ
Безгә [Хәннәд] безгә [Әбдә бин Сөләйман] [Габдел Мәлик бин Әбү Сөләйман] [Сәгыйд бин Җүбәйр] сөйләде ул болай диде: Миңа Мөшгаб бин Әз-Зүбәйрнең идарә итү чорында лиан ант иткән ике кеше турында сорадылар: "Икесе аерылырга тиешме?" Мин нәрсә дип җавап бирергә белмәдем, шуңа күрә урынымнан торып, [Абдулла бин Гомәрнең] өенә барып, рөхсәт сорадым, ләкин миңа аның кайлулада йоклап ята дип әйттеләр - йоклап ята. Күрәсең, ул минем тавышымны ишеткән, шуңа күрә ул әйтте: "Бу Ибн Җүбәйрме, кер, син миңа түгел, ә кызыксынуың аркасында килдең". Ул дәвам итте; Аннары мин аны күрергә кердем, ул атын җигәндә. Мин сорадым: "Әй, Әбү Абдуррахман, лиан ант иткән ике кеше турында, алар аерыламы?" Шуңа күрә ул җавап бирде: "Сөбханалла, әйе, чынлыкта бу турыда беренче булып сораган кеше Фулан бин Фулан иде, ул Пәйгамбәр галәйһиссәлам белән очрашты һәм сорады:" Әй Аллаһның Илчесе, сез ничек уйлыйсыз, әгәр берәребез хатыны белән рәхимсез эш эшләвен күрсә, нәрсә эшләргә тиеш? Әгәр ул сөйләшергә тиеш булса, ул зур сүзләр сөйләргә тиеш, ләкин әгәр ул тын калса, ул зур нәрсәләр турында тынып кала. Ул дәвам итте; Шуннан соң Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам тынып калды һәм аңа җавап бирмәде. Шуннан соң ул тагын Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам янына килде һәм: "Чыннан да, мин сездән сораган нәрсә минем белән булды", - диде. Шуннан соң Аллаһ "Нур" сүрәсендәге аятьне төшерде: "Хатыннарын зинада гаепләүчеләр, үзләреннән башка шаһитлары булмаса да, аять ахырына кадәр, аннары ул ирне чакырып, аңа аятьләрне укыды. Ул аңа киңәш бирде һәм әйтте: "Чынлыкта, бу дөнья газабы ахирәт газабыннан җиңелрәк". Теге кеше: "Юк, сине хак белән җибәргән Аллаһ белән ант итәм, мин хатыным турында ялганламадым", - диде. Аннары ул шул ук сүзне хатынына кабатлады, киңәш бирде, искә төшерде һәм әйтте: "Чынлыкта, бу дөнья газабы ахирәт газабыннан җиңелрәк". Ул җавап бирде: "Юк, сине хак белән җибәргән Аллаһ белән ант итәм, ирем тәкъва түгел". Ул дәвам итте; Аннары ул ирдән башлады, Аллаһка шәһадәт белән дүрт тапкыр кәлимә әйтте; Чыннан да, ул гаепләүләрендә хаклы булганнардан. Һәм бишенчедән: Әгәр ул ялганчылар арасында булса, Аллаһ аны ләгънәтләячәк. Аннары ул хатынга боерды, аннары хатын дүрт тапкыр Аллаһка шәһадәт белән кәлимә әйтте; Чыннан да, ул ялганчылардан. Һәм бишенчедән: Әгәр ул тәкъвалардан булса, Аллаһның ачуы миңа төшәчәк". Аннары ул икесен дә аерды. Ул әйтте: "Бу очракта Сәхл бин Сәгъд, Ибн Аббас, Ибн Мәсгуд һәм Хөзәйфәдән охшаш хәдисләр бар". Әбу Гайсә әйтте: "Ибн Гомәрнең хәдисе - хәсән-сәхих хәдис, һәм бу хәдис галимнәр фикеренчә, изге гамәлләр өчен кулланма".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1124
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ أَنْبَأَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَلَاعَنَ رَجُلٌ امْرَأَتَهُ وَفَرَّقَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَهُمَا وَأَلْحَقَ الْوَلَدَ بِالْأُمِّقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Мәлик бин Әнәс]дән [Нәфи]дән [Ибн Гомәр]дән ул болай диде: Бер ир хатынына ли'ан анты биргән, һәм Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам аларның икесен дә аерып, баланы анасына биргән. Әбү Гайсә болай диде: Бу хәдис ышанычлы һәм галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1125
حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ أَنْبَأَنَا مَعْنٌ أَنْبَأَنَا مَالِكٌ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِسْحَقَ بْنِ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ عَنْ عَمَّتِهِ زَيْنَبَ بِنْتِ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ أَنَّ الْفُرَيْعَةَ بِنْتَ مَالِكِ بْنِ سِنَانٍ وَهِيَ أُخْتُ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّأَخْبَرَتْهَا أَنَّهَا جَاءَتْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَسْأَلُهُ أَنْ تَرْجِعَ إِلَى أَهْلِهَا فِي بَنِي خُدْرَةَ وَأَنَّ زَوْجَهَا خَرَجَ فِي طَلَبِ أَعْبُدٍ لَهُ أَبَقُوا حَتَّى إِذَا كَانَ بِطَرَفِ الْقَدُومِ لَحِقَهُمْ فَقَتَلُوهُ قَالَتْ فَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ أَرْجِعَ إِلَى أَهْلِي فَإِنَّ زَوْجِي لَمْ يَتْرُكْ لِي مَسْكَنًا يَمْلِكُهُ وَلَا نَفَقَةً قَالَتْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ قَالَتْ فَانْصَرَفْتُ حَتَّى إِذَا كُنْتُ فِي الْحُجْرَةِ أَوْ فِي الْمَسْجِدِ نَادَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ أَمَرَ بِي فَنُودِيتُ لَهُ فَقَالَ كَيْفَ قُلْتِ قَالَتْ فَرَدَدْتُ عَلَيْهِ الْقِصَّةَ الَّتِي ذَكَرْتُ لَهُ مِنْ شَأْنِ زَوْجِي قَالَ امْكُثِي فِي بَيْتِكِ حَتَّى يَبْلُغَ الْكِتَابُ أَجَلَهُ قَالَتْ فَاعْتَدَدْتُ فِيهِ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَعَشْرًا قَالَتْ فَلَمَّا كَانَ عُثْمَانُ أَرْسَلَ إِلَيَّ فَسَأَلَنِي عَنْ ذَلِكَ فَأَخْبَرْتُهُ فَاتَّبَعَهُ وَقَضَى بِهِحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ أَنْبَأَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ أَنْبَأَنَا سَعْدُ بْنُ إِسْحَقَ بْنِ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ فَذَكَرَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ لَمْ يَرَوْا لِلْمُعْتَدَّةِ أَنْ تَنْتَقِلَ مِنْ بَيْتِ زَوْجِهَا حَتَّى تَنْقَضِيَ عِدَّتُهَا وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ لِلْمَرْأَةِ أَنْ تَعْتَدَّ حَيْثُ شَاءَتْ وَإِنْ لَمْ تَعْتَدَّ فِي بَيْتِ زَوْجِهَا قَالَ أَبُو عِيسَى وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ
Безгә [Әл-Әнсари] безгә [Мә'н] безгә [Мәлик]дән [Сәгъд бин Исхак бин Кәгъб бин Үҗрә] апасыннан [Зәйнәп бинт Кәгъб бин Үҗрә] болай дип сөйләде: [Әл-Фурайа бинт Мәлик бин Синан], Әбү Сәгъд әл-Худриның апасы, аңа Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам белән очрашып, Бәну Худрадагы гаиләсенә кайтырга рөхсәт сораганын әйтте, чөнки аның ире Кодум ахырына качып киткән колын эзләп чыккач, аны тапты һәм алар аны үтерделәр. Ул дәвам итте: Аннары мин Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәламнән гаиләмә кайтырга рөхсәт сорадым, чөнки ирем үз милке булган һәм мине тәэмин иткән урыннан китмәде. Ул әйтте: Шулай итеп, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам: "Әйе", - диде. Ул тагын дәвам итте; Аннары мин өйгә кайттым, бүлмәдә яки мәчеттә булганда, Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам мине чакырды яки үзенә карап торырга кушты. Ул сорады: "Ничек әйттең?" Ул тагын сорады; Аннары мин аңа ирем белән булган хәл турындагы хикәямне кабатладым. Ул җавап бирде: "Идда вакытың беткәнче өеңдә кал", диде. Ул әйтте: "Аннары мин дүрт ай һәм ун көн идда тоттым". Ул дәвам итте; Госман - хәлиф булгач - ул минем яныма килде һәм миннән бу хакта сорады, мин аңа сөйләдем, аннары ул эшне шулай хәл итте. [Мөхәммәд бин Басияр] безгә хәбәр итте [Яхья бин Сәид] безгә хәбәр итте [Сәгъд бин Исхак бин Кәгъб бин 'Уҗра], аннары ул моны мәгънәсендә әйтте. Әбү Гайсә әйтте: Бу хәдис ышанычлы һәм бу хәдис Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән булган күпчелек галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә булып тора, һәм алардан тыш, алар иддә вакытындагы хатын-кызларга иддә вакыты беткәнче ирләренең йортыннан күченергә рөхсәт ителми дигән фикердә. Бу Суфьян Әс Цаури, Әш Шафигый, Әхмәт һәм Исхак фикере. Шул ук вакытта, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән булган кайбер галимнәр һәм алардан башка кешеләр дә шундый фикердә: "Хатын-кыз иддәне үзе теләгәнчә кыла ала, хәтта ул иренең өендә иддә ясарга теләмәсә дә", - диде Әбу Гайсә; "Беренче фикер дөресрәк".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1126
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ أَنْبَأَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْحَلَالُ بَيِّنٌ وَالْحَرَامُ بَيِّنٌ وَبَيْنَ ذَلِكَ أُمُورٌ مُشْتَبِهَاتٌ لَا يَدْرِي كَثِيرٌ مِنْ النَّاسِ أَمِنْ الْحَلَالِ هِيَ أَمْ مِنْ الْحَرَامِ فَمَنْ تَرَكَهَا اسْتِبْرَاءً لِدِينِهِ وَعِرْضِهِ فَقَدْ سَلِمَ وَمَنْ وَاقَعَ شَيْئًا مِنْهَا يُوشِكُ أَنْ يُوَاقِعَ الْحَرَامَ كَمَا أَنَّهُ مَنْ يَرْعَى حَوْلَ الْحِمَى يُوشِكُ أَنْ يُوَاقِعَهُ أَلَا وَإِنَّ لِكُلِّ مَلِكٍ حِمًى أَلَا وَإِنَّ حِمَى اللَّهِ مَحَارِمُهُحَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ زَكَرِيَّا بْنِ أَبِي زَائِدَةَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ
Безгә [Кутәйбә бин Сәгыйд] безгә [Хәммәд бин Зәйд] [Мөҗәлид] [Әш Шагъби] [Ән Нугъман бин Басир] сөйләде ул болай диде: Мин Пәйгамбәрнең салләллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен ишеттем: «Хәләл ачык, хәрәм дә ачык, һәм алар арасында шикле - билгесез - күпчелек кешеләр аларның хәләл яки хәрәм икәнен аңламыйлар. Шуңа күрә кем аны ташласа, ул үз динен һәм намусын саклаган дигән сүз, ул куркынычсыз, ләкин кем субхат әйберләренә эләксә, ул хәрәм әйберләргә эләгүеннән курка. Мәсәлән, кемдер сакланган урын тирәсендә йөрсә - ул тыелган - ул шул урынга эләгүеннән курка. Белегез, һәр патшаның сакланган урыны бар, белегез, Аллаһның сакланган урыны - Ул тыеган нәрсә». Безгә [Хәннәд] безгә [Ваки] сөйләгән, ул [Зәкәрия бин Әбү Зәйдәдән] [Әш Шьябидән] [Ән Нуъман бин Басыйрдан] Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи һәм сәләмнән мәгънәсендә шулай ук сөйләгән. Әбу Гайсә болай дигән: «Бу хәдис ышанычлы һәм күп риваятьчеләр тарафыннан Әш Шьябидан Ән Нуъман бин Басыйрдан риваять ителгән».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1127
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ قَالَلَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ آكِلَ الرِّبَا وَمُؤْكِلَهُ وَشَاهِدَيْهِ وَكَاتِبَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَجَابِرٍ وَأَبِي جُحَيْفَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Кутайбә безгә Симак бин Харбтан, Абдуррахман бин Габдулла бин Мәсудтан, Ибн Мәсудтан сөйләгән, ул болай дигән: Аллаһның рәсүле (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) риба алучыны, риба алучыны, ике шаһитны һәм язучыны ләгънәтләде. Ул болай диде: Гомәр, Али, Җәбир һәм Әбү Җүхәйфәдән дә шундый ук хәдис бар. Әбү Гайсә болай диде: Габдулланың хәдисе хәсән-сәхих хәдис.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1128
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى الصَّنْعَانِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ الْحَارِثِ عَنْ شُعْبَةَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْكَبَائِرِ قَالَ الشِّرْكُ بِاللَّهِ وَعُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ وَقَتْلُ النَّفْسِ وَقَوْلُ الزُّورِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَكْرَةَ وَأَيْمَنَ بْنِ خُرَيْمٍ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ
Безгә [Мөхәммәд бин Габдел Әгълә Әш-Шәнъани] безгә [Халид бин Әл-Харис] [Шуъбадан] безгә [Убәйдуллаһ бин Әбү Бәкер бин Әнәс] [Әнәс] пәйгамбәрдән зур гөнаһлар турында сөйләгәндә, ул болай диде: "Аллаһка ширк китерү, ата-анага буйсынмау, җанны үтерү һәм ялган сөйләү". Ул болай диде: "Бу очракта Әбү Бәкер, Айман бин Хөрәйм һәм Ибн Гомәрдән охшаш хәдисләр бар. Әбү Гайсә болай диде: "Әнәс хәдисе - хәсән-шәһих гариб хәдис".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1129
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي غَرَزَةَ قَالَخَرَجَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَنَحْنُ نُسَمَّى السَّمَاسِرَةَ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ التُّجَّارِ إِنَّ الشَّيْطَانَ وَالْإِثْمَ يَحْضُرَانِ الْبَيْعَ فَشُوبُوا بَيْعَكُمْ بِالصَّدَقَةِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ وَرِفَاعَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ قَيْسِ بْنِ أَبِي غَرَزَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ رَوَاهُ مَنْصُورٌ وَالْأَعْمَشُ وَحَبِيبُ بْنُ أَبِي ثَابِتٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي غَرَزَةَ وَلَا نَعْرِفُ لِقَيْسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرَ هَذَا حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ شَقِيقِ بْنِ سَلَمَةَ وَشَقِيقٌ هُوَ أَبُو وَائِلٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي غَرَزَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ
Безгә [Хәннәд] безгә [Әбу Бәкр бин 'Айяси] ['Ашим] ['Әбу Вәил] ['Кайс бин Әбу Гараза] сөйләде ул: "Рәсулуллаһ безгә килде һәм безне брокерлар дип атадылар", - диде, аннары ул: "Әй сәүдәгәрләр, чыннан да шайтан һәм гөнаһ сату-алу операцияләрендә килә, шуңа күрә сатып алу-алуны садака белән берләштерегез", - диде. Ул әйтте: "Бу очракта Әк Бәра бин 'Азиб һәм Рифа'адан охшаш хәдис бар. Әбу Гайсә әйтте: "Кайс бин Әбу Гараза хәдисе - хәсән ышанычлы хәдис. [Мансур], [Әл Ә'маси], [Хәбиб бин Әбу Сабит] һәм башкалар аны [Әбу Вәил] [Кайс бин Әбу Гараза]дан риваять иттеләр, һәм без Кайсның Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вә сәлләмнән хәдисен бу хәдистән башка белмибез." Безгә [Ганнад] әйтте [Абу Муавия] [Аль-Амаси] дан [Сякик бин Салама], Сякик - Абу Ваил, [Кайс бин Абу Гараза] Пәйгамбәр саллаллаһу галәйһи вә сәлләмнән аның мәгънәсе белән. Абу Иса әйтте; Бу хәдис дөрес.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1130
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ التَّاجِرُ الصَّدُوقُ الْأَمِينُ مَعَ النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاءِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ الثَّوْرِيِّ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ وَأَبُو حَمْزَةَ اسْمَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَابِرٍ وَهُوَ شَيْخٌ بَصْرِيٌّ حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ
Безгә [Хәннәд] безгә [Кәбишә]дән [Суфияннан] [Әбу Хәмзәдән] [Әл Хәсәннән] [Әбу Сәгыйдтән] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән: "Намуслы һәм ышанычлы сәүдәгәр пәйгамбәрләр, шиддиклар һәм шәһитләр белән бергә булачак", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис - Хәсән, без аны бу юлдан гына белмибез, ягъни Әс-Цаури хәдисеннән Әбу Хәмзәдән, Әбу Хәмзәнең исеме Габдуллаһ бин Җәбир иде, ул Басрадан шәех иде. Безгә [Сувайд бин Нәш] безгә [Абдуллаһ бин Мөбарәктән] [Суфиян Әс-Цауридан] [Әбу Хәмзәдән] мондый сәнәд белән сөйләде.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1131
حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ يَحْيَى بْنُ خَلَفٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُثْمَانَ بْنِ خُثَيْمٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ عُبَيْدِ بْنِ رِفَاعَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّهُ خَرَجَ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْمُصَلَّى فَرَأَى النَّاسَ يَتَبَايَعُونَ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ التُّجَّارِ فَاسْتَجَابُوا لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَفَعُوا أَعْنَاقَهُمْ وَأَبْصَارَهُمْ إِلَيْهِ فَقَالَ إِنَّ التُّجَّارَ يُبْعَثُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فُجَّارًا إِلَّا مَنْ اتَّقَى اللَّهَ وَبَرَّ وَصَدَقَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَيُقَالُ إِسْمَعِيلُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ رِفَاعَةَ أَيْضًا
Безгә [Әбу Сәләмә Яхъя бин Хәләф] безгә [Бысир бин Әл-Мөфәдзал], [Абдуллаһ бин Госман бин Хутсайм], [Исмәгыйль бин Убәйд бин Рифа'а], [әтисеннән] [бабасыннан] сөйләгәнчә, ул бервакыт Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам белән намаз уку урынына барганда, кешеләрнең сатып алу-сату эшләрен күреп: "Әй сәүдәгәрләр", - дигән. Аннары алар Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәламнең чакыруына җавап биргәннәр һәм муеннарын күтәреп, аңа караганнар, аннары ул: "Чыннан да, сәүдәгәрләр Кыямәт көнендә гөнаһлы булып тереләчәкләр, Аллаһтан куркып, изгелек кылучылар һәм намуслы булганнардан кала", - дигән. Әбу Гайсә әйткәнчә: "Бу хәдис ышанычлы. Исмәгыйль бин Убәйд бин Рифа'а шулай ук Исмәгыйль бин Убәйдуллаһ бин Рифа'а дип тә атала."
Hadith
Imam Tirmidzi : 1132
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ قَالَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ قَالَ أَخْبَرَنِي عَلِيُّ بْنُ مُدْرِكٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا زُرْعَةَ بْنَ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ يُحَدِّثُ عَنْ خَرَشَةَ بْنِ الْحَرِّ عَنْ أَبِي ذَرٍّعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثَةٌ لَا يَنْظُرُ اللَّهُ إِلَيْهِمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا يُزَكِّيهِمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ قُلْنَا مَنْ هُمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَدْ خَابُوا وَخَسِرُوا فَقَالَ الْمَنَّانُ وَالْمُسْبِلُ إِزَارَهُ وَالْمُنَفِّقُ سِلْعَتَهُ بِالْحَلِفِ الْكَاذِبِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي أُمَامَةَ بْنِ ثَعْلَبَةَ وَعِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ وَمَعْقِلِ بْنِ يَسَارٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي ذَرٍّ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] безгә [Әбу Дауд] сөйләде, ул болай диде: "Безгә [Шөгъбә] вәгазь сөйләгәннән соң, ул болай диде: "Миңа [Әли бин Мудрик] хәбәр итте, ул болай диде: "Мин [Әбу Зуръа бин Әмру бин Джарир]ның [Харашия бин Әл-Харр]дан [Әбу Зарр]ның Пәйгамбәр саллаллоҳу алейхи вәссәламнән сөйләгәнен ишеттем, ул болай диде: "Аллаһ Кыямәт көнендә күрмәячәк өч кешене пакьләмәячәк һәм аларны авыртулы җәза көтә". Без сорыйбыз: "Әй Аллаһның Илчесе, алар кемнәр алар?" Ул шулай ук җавап бирде: "Бүләкләре турында сөйләүчеләр, саронгларын тубыкларыннан югарырак сузучылар һәм ялган ант белән товарларын сатучылар". Ул болай диде: "Бу очракта Ибн Мәсгуд, Әбу Һөрәйрә, Әбу Өмәмә бин Са'ләбә, Имран бин Хөсәен һәм Мә'кил бин Ясардан охшаш хәдисләр бар. Әбу Гайсә болай диде: Әбү Заррның хәдисе - хәсән-игътибарлы хәдис.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1133
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ عَطَاءٍ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ حَدِيدٍ عَنْ صَخْرٍ الْغَامِدِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ بَارِكْ لِأُمَّتِي فِي بُكُورِهَا قَالَ وَكَانَ إِذَا بَعَثَ سَرِيَّةً أَوْ جَيْشًا بَعَثَهُمْ أَوَّلَ النَّهَارِ وَكَانَ صَخْرٌ رَجُلًا تَاجِرًا وَكَانَ إِذَا بَعَثَ تِجَارَةً بَعَثَهُمْ أَوَّلَ النَّهَارِ فَأَثْرَى وَكَثُرَ مَالُهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَبُرَيْدَةَ وَأَنَسٍ وَابْنِ عُمَرَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَجَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ صَخْرٍ الْغَامِدِيِّ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَلَا نَعْرِفُ لِصَخْرٍ الْغَامِدِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرَ هَذَا الْحَدِيثِ وَقَدْ رَوَى سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ يَعْلَى بْنِ عَطَاءٍ هَذَا الْحَدِيثَ
Безгә [Ягъкуб бин Ибраһим әд-Дәүрәки] безгә [Хөсәим] безгә [Йәгълә бин Әсә] [Умар бин Хәдид] [Шәһр әл-Гамиди] сөйләгән ул болай диде: Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам болай дип дога кылган: «Аллаһуммә бәрик ли үммәти фии букуриһа - әй Аллаһ, өммәтемә иртәнге сәгатьләрдә бәрәкәт бир». Ул дәвам итте; Әгәр ул гаскәр яки гаскәр җибәрсә, аларны иртәнге сәгатьләрдә җибәрә иде. Шәхр сәүдәгәр иде, әгәр ул товар җибәрсә, аны иртәнге сәгатьләрдә җибәрә иде, аннары ул табыш ала һәм байлыгын арттыра иде. Ул болай диде: «Бу очракта Али, Ибн Мәсгуд, Бурайда, Әнәс, Ибн Гомәр, Ибн Аббас һәм Җәбирдән охшаш хәдисләр бар». Әбу Гайсә болай диде: Шахр Аль Гамиди хәдисе - хәсән хәдис, һәм без Шахр Аль Гамиди пәйгамбәр саллаллаһу галәйһи вә сәлләмнән бу хәдистән башка бер хәдисне дә белмибез һәм [Суфьян Ац Tsаури] бу хәдисне [Сю'ба] [Яла бине Ата] дан риваять иттеләр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1134
حَدَّثَنَا أَبُو حَفْصٍ عَمَرُو بْنُ عَلِيٍّ أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ أَخْبَرَنَا عُمَارَةُ بْنُ أَبِي حَفْصَةَ أَخْبَرَنَا عِكْرِمَةُ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَوْبَانِ قِطْرِيَّانِ غَلِيظَانِ فَكَانَ إِذَا قَعَدَ فَعَرِقَ ثَقُلَا عَلَيْهِ فَقَدِمَ بَزٌّ مِنْ الشَّامِ لِفُلَانٍ الْيَهُودِيِّ فَقُلْتُ لَوْ بَعَثْتَ إِلَيْهِ فَاشْتَرَيْتَ مِنْهُ ثَوْبَيْنِ إِلَى الْمَيْسَرَةِ فَأَرْسَلَ إِلَيْهِ فَقَالَ قَدْ عَلِمْتُ مَا يُرِيدُ إِنَّمَا يُرِيدُ أَنْ يَذْهَبَ بِمَالِي أَوْ بِدَرَاهِمِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَذَبَ قَدْ عَلِمَ أَنِّي مِنْ أَتْقَاهُمْ لِلَّهِ وَآدَاهُمْ لِلْأَمَانَةِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَأَنَسٍ وَأَسْمَاءَ بِنْتِ يَزِيدَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ شُعْبَةُ أَيْضًا عَنْ عُمَارَةَ بْنِ أَبِي حَفْصَةَ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ فِرَاسٍ الْبَصْرِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ أَبَا دَاوُدَ الطَّيَالِسِيَّ يَقُولُ سُئِلَ شُعْبَةُ يَوْمًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ لَسْتُ أُحَدِّثُكُمْ حَتَّى تَقُومُوا إِلَى حَرَمِيِّ بْنِ عُمَارَةَ بْنِ أَبِي حَفْصَةَ فَتُقَبِّلُوا رَأَسَهُ قَالَ وَحَرَمِيٌّ فِي الْقَوْمِ قَالَ أَبُو عِيسَى أَيْ إِعْجَابًا بِهَذَا الْحَدِيثِ
Безгә [Әбу Хафш Әмрү бин Али] безгә [Язид бин Зураи] безгә [Умара бин Әбу Хафша] безгә [Икримә] сөйләгән, [Аишә] ул болай диде: Пәйгамбәрнең ике тегелгән һәм калын киеме бар иде, ул утырып тирләсә, аңа авыр тоела иде. Аннары Сүриядән бер яһүднең киемнәре килде. Шуңа күрә мин: "Сез аннан ике кием сатып алырга һәм буш вакытында түләргә кеше җибәрмәдегезме?" - дидем, шуңа ул аңа кеше җибәрде. Теге кеше: "Мин аның нәрсә теләгәнен беләм инде, ул минем хәзинәмне яки дирһәмнәремне алырга тели", - диде. Шуннан соң Рәсүлүллаһ: "Ул ялганлый, чыннан да ул минем Аллаһка иң тугры һәм аларның ышанычын иң яхшы саклаучы кеше икәнемне белә", - диде. Ул болай диде: "Бу очракта Ибн Аббас, Әнәс һәм Әсма бинт Язидтан охшаш хәдисләр бар. Әбу Гайсә болай диде: Гаишә хәдисе - хәсән гариб, ышанычлы хәдис һәм аны [Шуба] [Умәрә бин Әбү Хәфшаһтан] риваять иткән. Ул болай дигән: "Мин шулай ук Мөхәммәд бин Фирас әл-Бәшринең болай дигәнен дә ишеттем; мин Әбү Давыт Әс-Таялисиның болай дигәнен ишеттем; Беркөнне Шубаһтан бу хәдис турында сораганнар, ул болай дип җавап биргән: "Мин сиңа Харами бин Умәрә бин Әбү Хәфшаһ белән очрашып, башыннан үпкәнче әйтмәячәкмен", - дип дәвам иткән ул; "Хәтта ул вакытта Харами кешеләр белән бергә булса да". Әбү Гайсә болай дигән: "Мәгънәсе - бу хәдискә соклану".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1135
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ وَعُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ عَنْ هِشَامِ بْنِ حَسَّانَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَتُوُفِّيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَدِرْعُهُ مَرْهُونَةٌ بِعِشْرِينَ صَاعًا مِنْ طَعَامٍ أَخَذَهُ لِأَهْلِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Мөхәммәд бин Басисиар] безгә [Ибн Әбу Әди] һәм [Госман бин Гомәр] [Хисьям бин Хәсән]дән [Икримадан] [Ибн Аббас]дан ул болай диде: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам үлгәндә, аның савыты егерме ша' ризыкка сатылып, гаиләсенә бирде. Әбу Гайсә болай диде: Бу хәдис ышанычлы.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1136
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ هِشَامٍ الدَّسْتُوَائِيِّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ ح قَالَ مُحَمَّدٌ وَحَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ قَالَمَشَيْتُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِخُبْزِ شَعِيرٍ وَإِهَالَةٍ سَنِخَةٍ وَلَقَدْ رُهِنَ لَهُ دِرْعٌ عِنْدَ يَهُودِيٍّ بِعِشْرِينَ صَاعًا مِنْ طَعَامٍ أَخَذَهُ لِأَهْلِهِ وَلَقَدْ سَمِعْتُهُ ذَاتَ يَوْمٍ يَقُولُ مَا أَمْسَى فِي آلِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَاعُ تَمْرٍ وَلَا صَاعُ حَبٍّ وَإِنَّ عِنْدَهُ يَوْمَئِذٍ لَتِسْعَ نِسْوَةٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Мөхәммәд бин Басияр] безгә [Ибн Әбу Әди]дән [Хисьям Әд-Дастуваи]дән [Катада]дан [Әнәс]гә сөйләгән, хәдис күчерелгән; [Мөхәммәд] әйткән; Һәм безгә [Мөәзз бин Һишам] әйткән; Безгә [әтисе]дән [Катада]дан [Әнәс] сөйләгәннән соң, ул болай диде: Мин Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам каршына бодай икмәге һәм сасы май күтәреп бардым, ә аның савыты яһүдләргә егерме ша' ризыкка залогка куелган иде, ул аны гаиләсенә бирде. Беркөнне мин аның болай дигәнен ишеттем: "Мөхәммәднең гаиләсе дә кич белән бер ша' хөрмә һәм бер ша' иген белән кермәде. Ул вакытта аның тугыз хатыны булса да." Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис ышанычлы".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1137
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ أَخْبَرَنَا عَبَّادُ بْنُ لَيْثٍ صَاحِبُ الْكَرَابِيسِيِّ الْبَصْرِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْمَجِيدِ بْنُ وَهْبٍ قَالَ قَالَ لِي الْعَدَّاءُ بْنُ خَالِدِ بْنِ هَوْذَةَأَلَا أُقْرِئُكَ كِتَابًا كَتَبَهُ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قُلْتُ بَلَى فَأَخْرَجَ لِي كِتَابًا هَذَا مَا اشْتَرَى الْعَدَّاءُ بْنُ خَالِدِ بْنِ هَوْذَةَ مِنْ مُحَمَّدٍ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اشْتَرَى مِنْهُ عَبْدًا أَوْ أَمَةً لَا دَاءَ وَلَا غَائِلَةَ وَلَا خِبْثَةَ بَيْعَ الْمُسْلِمِ الْمُسْلِمَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عَبَّادِ بْنِ لَيْثٍ وَقَدْ رَوَى عَنْهُ هَذَا الْحَدِيثَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْحَدِيثِ
Безгә [Мөхәммәд бин Басияр] безгә [Әббад бин Ләйтс Шаһиб Әл Карабиси Әл Бәшри] безгә [Әбдул Мәҗид бин Вахб] сөйләде ул әйтте: [Әл-Адда бин Халид бин Хаудза] әйтте: "Сезгә Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам тарафыннан язылган китапны укырга телисезме?" Ул әйтте: "Әлбәттә", - дип җавап бирдем. Аннары ул бер китап чыгарды, анда: "Бу килешү - Әл-Адда бин Халид бин Хаудза Мөхәммәд Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәламнән ир-ат яки хатын-кыз кол сатып алган, бернинди авырусыз, зыянсыз һәм явызлыксыз, бу мөселманны мөселманга каршы сатып алу-сату килешүе", - дип язылган иде. Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис Хәсән Гариб, без аның турында Әббад бин Ләйтс хәдисеннән һәм бу хәдисне аннан риваять иткән күп кенә хәдис белгечләреннән башка белмибез".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1138
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَعْقُوبَ الطَّالَقَانِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْوَاسِطِيُّ عَنْ حُسَيْنِ بْنِ قَيْسٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِأَصْحَابِ الْمِكْيَالِ وَالْمِيزَانِ إِنَّكُمْ قَدْ وُلِّيتُمْ أَمْرَيْنِ هَلَكَتْ فِيهِ الْأُمَمُ السَّالِفَةُ قَبْلَكُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ حَدِيثِ حُسَيْنِ بْنِ قَيْسٍ وَحُسَيْنُ بْنُ قَيْسٍ يُضَعَّفُ فِي الْحَدِيثِ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا بِإِسْنَادٍ صَحِيحٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ مَوْقُوفًا
Безгә [Сәгыйд бин Якуб Әс Талакани] безгә [Халид бин Абдуллаһ Әл-Васити]дән [Хөсәен бин Кайстан] [Икримадан] [Ибн Аббастан] ул болай диде: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам үлчәү һәм үлчәү хуҗаларына болай диде: "Чыннан да, сезгә ике нәрсә ышанып тапшырылды, сездән алдагы кешеләр шулар аркасында һәлак булдылар". Әбу Гайсә болай диде: "Без бу хәдиснең мәрфу' рәвешендә риваять ителгәнен Хөсәен бин Кайс һәм Хөсәен бин Кайс хәдисләреннән башка белмибез, ул хәдис риваятьләрендә китерелгән. Бу хәдис шулай ук Ибн Аббастан ышанычлы иснәд белән мәкруф рәвешендә риваять ителгән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1139
حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ شُمَيْطِ بْنِ عَجْلَانَ حَدَّثَنَا الْأَخْضَرُ بْنُ عَجْلَانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ الْحَنَفِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَاعَ حِلْسًا وَقَدَحًا وَقَالَ مَنْ يَشْتَرِي هَذَا الْحِلْسَ وَالْقَدَحَ فَقَالَ رَجُلٌ أَخَذْتُهُمَا بِدِرْهَمٍ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ يَزِيدُ عَلَى دِرْهَمٍ مَنْ يَزِيدُ عَلَى دِرْهَمٍ فَأَعْطَاهُ رَجُلٌ دِرْهَمَيْنِ فَبَاعَهُمَا مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ الْأَخْضَرِ بْنِ عَجْلَانَ وَعَبْدُ اللَّهِ الْحَنَفِيُّ الَّذِي رَوَى عَنْ أَنَسٍ هُوَ أَبُو بَكْرٍ الْحَنَفِيُّ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ لَمْ يَرَوْا بَأْسًا بِبَيْعِ مَنْ يَزِيدُ فِي الْغَنَائِمِ وَالْمَوَارِيثِ وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ كِبَارِ النَّاسِ عَنْ الْأَخْضَرِ بْنِ عَجْلَانَ
Безгә [Хөмәйд бин Мә'ада] безгә [Убәйдулла бин Шөмәйс бин Әҗлән] безгә [Әл Әхзәр бин Әҗлән]дән [Абдулла бин Әл Хәнәфи]дән [Әнәс бин Габдел Мәлик бин Әмр]дән Аллаһның Рәсүле бервакыт бер җимлек һәм бер стакан саткан, аннары: "Бу җимлек һәм бер стаканны кем сатып алыр?" – дип тәкъдим иткән. Бер кеше: "Мин аны бер дирһәмгә сатып алам", – дигән. Пәйгамбәр тагын: "Кем аны бер дирһәмнән артыкка сатып алыр?" – дип сораган. Аннары бер кеше аңа ике дирһәм биргән, ул аңа саткан. Әбү Гайсә: "Бу хәдис хәсән, без аны Әл Әхзәр бин Әҗлән һәм Габдулла әл Хәнәфи хәдисләреннән генә беләбез", – дигән. Әнәстән риваять кылган Габдулла әл Хәнәфи – ул Әбү Бәкер әл Хәнәфи. Бу хәдис кайбер галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә булып тора, алар сугыш табышын һәм мирасны кыйммәтрәк бәягә сатып алучы кешеләргә сату рөхсәт ителә дип саныйлар. Бу хәдисне [Әл-Мөгътәмир бин Сөләйман] һәм [Әл-Әхзәр бин Әҗлан]ның күп кенә бөек мөселман галимнәре риваять иткәннәр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1140
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ جَابِرٍأَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ دَبَّرَ غُلَامًا لَهُ فَمَاتَ وَلَمْ يَتْرُكْ مَالًا غَيْرَهُ فَبَاعَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاشْتَرَاهُ نُعَيْمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ النَّحَّامِ قَالَ جَابِرٌ عَبْدًا قِبْطِيًّا مَاتَ عَامَ الْأَوَّلِ فِي إِمَارَةِ ابْنِ الزُّبَيْرِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ لَمْ يَرَوْا بِبَيْعِ الْمُدَبَّرِ بَأْسًا وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَكَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ بَيْعَ الْمُدَبَّرِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكٍ وَالْأَوْزَاعِيِّ
Безгә [Ибн Әбу Гомәр] безгә [Суфиян бин Уяйнә], [Әмрү бин Динар], [Җабир] сөйләгәнчә, бер ансар кешесе үзенең колын үлгәннән соң азат иткән, аннары ул үлгән һәм үзеннән башка бернәрсә дә калдырмаган. Шуңа күрә Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәлам аны саткан, аннары Нугаим бин Абдулла бин Ән Нәхһәм аны сатып алган. Җәбир әйтүенчә, ул Ибн әз-Зүбәйрнең идарә итүенең беренче елында үлгән кыйбти кол булган. Әбу Гайсә болай дигән: Бу хәдис ышанычлы һәм башка юл белән Җәбир бин Абдуллаһтан риваять ителгән. Бу хәдис Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән булган кайбер галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә булып тора, һәм алардан тыш, алар яшь колларны сату рөхсәт ителә дигән фикердә, бу Әш Шафигый, Әхмәт һәм Исхак фикере, ләкин Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән булган бер төркем галимнәр һәм алардан тыш, яшь колларны сату рөхсәт ителә, бу Суфьян Әс Цаури, Мәлик һәм Әл-Әүзәгый фикере.
