Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 1121
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَنْبَأَنَا هَارُونُ بْنُ إِسْمَعِيلَ الْخَزَّازُ أَنْبَأَنَا عَلِيُّ بْنُ الْمُبَارَكِ أَنْبَأَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ أَنْبَأَنَا أَبُو سَلَمَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ ثَوْبَانَ أَنَّ سَلْمَانَ بْنَ صَخْرٍ الْأَنْصَارِيَّ أَحَدَ بَنِي بَيَاضَةَجَعَلَ امْرَأَتَهُ عَلَيْهِ كَظَهْرِ أُمِّهِ حَتَّى يَمْضِيَ رَمَضَانُ فَلَمَّا مَضَى نِصْفٌ مِنْ رَمَضَانَ وَقَعَ عَلَيْهَا لَيْلًا فَأَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْتِقْ رَقَبَةً قَالَ لَا أَجِدُهَا قَالَ فَصُمْ شَهْرَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِ قَالَ لَا أَسْتَطِيعُ قَالَ أَطْعِمْ سِتِّينَ مِسْكِينًا قَالَ لَا أَجِدُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِفَرْوَةَ بْنِ عَمْرٍو أَعْطِهِ ذَلِكَ الْعَرَقَ وَهُوَ مِكْتَلٌ يَأْخُذُ خَمْسَةَ عَشَرَ صَاعًا أَوْ سِتَّةَ عَشَرَ صَاعًا إِطْعَامَ سِتِّينَ مِسْكِينًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ يُقَالُ سَلْمَانُ بْنُ صَخْرٍ وَيُقَالُ سَلَمَةُ بْنُ صَخْرٍ الْبَيَاضِيُّ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي كَفَّارَةِ الظِّهَارِ
Һөйләне [Исхаҡ бин Маншур] беҙгә [Һарун бин Исмәғил Әл-Хаззаз] әйтте [Әли бин Әл-Мөбәрәк] беҙгә [Яхъя бин Әбү Касир] беҙгә [Әбү Сәләмә] һәм [Мөхәммәт бин Әбүррәхмән бин Цаубан] бер Әл-Бәҙрәхмән [Сәл] ҡатынын Рамаҙан айы еткәнсе әсәһенең арҡаһы кеүек һанай. Рамаҙан айының уртаһына еткәс, ул төндә ҡатыны менән енси мөнәсәбәткә инә, шунан һуң Аллаһ Рәсүленә барып, уға был хаҡта телгә ала. Шулай итеп, Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм уға: «Бер ҡолдо азат ит», — тигән. Ул яуап бирҙе; Мин эләкмәнем. Ул тағы ла әйтте; 'Ике ай рәттән ураҙа тотоу'. Ул яуап бирҙе; Мин дә булдыра алмайым. Ул: «Алтмыш ярлыны ашатығыҙ», — тигән. Ул яуап бирҙе; Мин дә булдыра алмайым. Шунан һуң Рәсүлуллаһу ғәләйһис-сәләм Фәрүә бин Әмрүгә: «Уға бер әрҡ» бир, — тине. Бер «арҡ — биш-ун алты ша һыйҙырышлы һауыт», «Алтмыш ярлыны ашатһын өсөн». Әбү Иса әйтте; Был хәҙис Хәсән. Унда яҙылған; Сәлмән бин Шәкрҙе ҡайһы берҙә Сәләмә бин Шәхр Әл-Баяҙи тип тә атайҙар, был хәҙис каффарат жиһар мәсьәләләрендә ғалимдар буйынса хәйриәгә етәкселек итә.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1122
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ قَزَعَةَ الْبَصْرِيُّ أَنْبَأَنَا مَسْلَمَةُ بْنُ عَلْقَمَةَ أَنْبَأَنَا دَاوُدُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ عَامِرٍ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْآلَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ نِسَائِهِ وَحَرَّمَ فَجَعَلَ الْحَرَامَ حَلَالًا وَجَعَلَ فِي الْيَمِينِ كَفَّارَةًقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَأَبِي مُوسَى قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ مَسْلَمَةَ بْنِ عَلْقَمَةَ عَنْ دَاوُدَ رَوَاهُ عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ وَغَيْرُهُ عَنْ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلًا وَلَيْسَ فِيهِ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ مَسْلَمَةَ بْنِ عَلْقَمَةَ وَالْإِيلَاءُ هُوَ أَنْ يَحْلِفَ الرَّجُلُ أَنْ لَا يَقْرَبَ امْرَأَتَهُ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ فَأَكْثَرَ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِيهِ إِذَا مَضَتْ أَرْبَعَةُ أَشْهُرٍ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ إِذَا مَضَتْ أَرْبَعَةُ أَشْهُرٍ يُوقَفُ فَإِمَّا أَنْ يَفِيءَ وَإِمَّا أَنْ يُطَلِّقَ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ إِذَا مَضَتْ أَرْبَعَةُ أَشْهُرٍ فَهِيَ تَطْلِيقَةٌ بَائِنَةٌ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ
Беҙгә [Әл Хәсән бин Ҡазаға Әл Бәшри] әйтте [Мәсләмә бин Әлҡәмә] беҙгә [Дәүд бин Ғәли] [Әмирҙән] [Мәсруҡтан] [Әисәхтән] әйтте, ул әйтте; Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм ҡайһы бер ҡатындарына ҡарата иләғәт ҡылған һәм уны тыйған - ҡатындары менән енси мөнәсәбәткә инеүҙән тыйған -. Шунан харамды хәләл итеп, анты буйынса каффарат түләне. Ул әйтте; Был осраҡта Әнәс һәм Әбү Мусанан да ошоға оҡшаш хәҙис бар. Әбү Иса әйтте; Мәсләмә бин Әлҡәмәнең Дауыттан [Ғәли бин Мөшир] һәм [Әш Сәйәби] риүәйәт иткән Мәсләмә бин Әлкәмәнең хәҙисе, Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләм, мүрсәлдә, һәм унда Мәсруҡ тураһында һүҙ бармай, ә был хәҙистән Мәсрүк тураһында һүҙ бармай. Илаағ – ҡатыны менән дүрт айҙан артыҡ енси мөнәсәбәткә инмәҫкә ант иткән ир. Ғалимдар риза булмаған, әгәр дүрт ай үткән булһа, пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән ҡайһы бер ғалимдар һәм уларҙан башҡалар фекерҙә булған; Әгәр дүрт ай үткән икән, тимәк, закон ҡайтырға теләүенә йәки айырылышырға теләүенә бәйле. Мәлик бин Әнәс, Әш Сәфиғи, Әхмәт һәм Исхаҡтың фекере шулай. Пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән һәм уларҙан башҡа ҡайһы бер ғалимдар был фекерҙә; Әгәр дүрт ай үткән икән, тимәк, закон талаҡ бәин, был фекерҙә Суфьян Ац Цаури һәм Көфө халҡы.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1123
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَسُئِلْتُ عَنْ الْمُتَلَاعِنَيْنِ فِي إِمَارَةِ مُصْعَبِ بْنِ الزُّبَيْرِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا فَمَا دَرَيْتُ مَا أَقُولُ فَقُمْتُ مَكَانِي إِلَى مَنْزِلِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ اسْتَأْذَنْتُ عَلَيْهِ فَقِيلَ لِي إِنَّهُ قَائِلٌ فَسَمِعَ كَلَامِي فَقَالَ ابْنُ جُبَيْرٍ ادْخُلْ مَا جَاءَ بِكَ إِلَّا حَاجَةٌ قَالَ فَدَخَلْتُ فَإِذَا هُوَ مُفْتَرِشٌ بَرْدَعَةَ رَحْلٍ لَهُ فَقُلْتُ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمُتَلَاعِنَانِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا فَقَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ نَعَمْ إِنَّ أَوَّلَ مَنْ سَأَلَ عَنْ ذَلِكَ فُلَانُ بْنُ فُلَانٍ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ لَوْ أَنَّ أَحَدَنَا رَأَى امْرَأَتَهُ عَلَى فَاحِشَةٍ كَيْفَ يَصْنَعُ إِنْ تَكَلَّمَ تَكَلَّمَ بِأَمْرٍ عَظِيمٍ وَإِنْ سَكَتَ سَكَتَ عَلَى أَمْرٍ عَظِيمٍ قَالَ فَسَكَتَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يُجِبْهُ فَلَمَّا كَانَ بَعْدَ ذَلِكَ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِنَّ الَّذِي سَأَلْتُكَ عَنْهُ قَدْ ابْتُلِيتُ بِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ هَذِهِ الْآيَاتِ الَّتِي فِي سُورَةِ النُّورِ{ وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَاجَهُمْ وَلَمْ يَكُنْ لَهُمْ شُهَدَاءُ إِلَّا أَنْفُسُهُمْ }حَتَّى خَتَمَ الْآيَاتِ فَدَعَا الرَّجُلَ فَتَلَا الْآيَاتِ عَلَيْهِ وَوَعَظَهُ وَذَكَّرَهُ وَأَخْبَرَهُ أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ فَقَالَ لَا وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا كَذَبْتُ عَلَيْهَا ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَوَعَظَهَا وَذَكَّرَهَا وَأَخْبَرَهَا أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ فَقَالَتْ لَا وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا صَدَقَ قَالَ فَبَدَأَ بِالرَّجُلِ فَشَهِدَ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الصَّادِقِينَ وَالْخَامِسَةُ أَنَّ لَعْنَةَ اللَّهِ عَلَيْهِ إِنْ كَانَ مِنْ الْكَاذِبِينَ ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَشَهِدَتْ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الْكَاذِبِينَ وَالْخَامِسَةَ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنْ الصَّادِقِينَ ثُمَّ فَرَّقَ بَيْنَهُمَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَحُذَيْفَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ
Һөйләне беҙгә [Ханнад] беҙгә һөйләне [Ғәбдәх бин Сөләймән] [Ғабдул Мәлик бин Әбү Сөләймән] [Сәғит бин Джүбәйер] ул әйтте; Минән Мөшғәб бин Әз Зөбәйер ваҡытында лиан ант иткән ике кеше тураһында һоранылар; Икеһен айырырға кәрәкме? Мин нимә яуап бирергә белмәй, урынымдан тороп, [Ғабдулла бин Ғүмәрҙең] өйөнә рөхсәт һорап барҙым, әммә миңә ул йоҡлай тип әйттеләр ҡайлула -йоҡлап китә-. Күрәһең, ул минең тауышты ишеткән, шуға күрә; Шулмы Ибн Джүбәйер, ин, һин миңә ҡыҙыҡһыныуың булғанға ғына килмәнең. Ул дауам итте; Шунан атын эйәрләгән арала күрергә индем. Мин һораным; Эй, Әбү Абдуррахман, лиан ант иткән ике кешегә ҡарата, улар айырылғанмы? Шулай итеп, ул яуап бирҙе; Сүбхәнәллаһ, эйе, ысынында был хаҡта беренсе булып һораған кеше Фулан бин Фулан булған, ул пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үсәллам менән осрашып һораған; Әй, Аллаһ Рәсүле, әгәр арабыҙҙан берәйһе ҡатынының аяуһыҙ эш эшләгәнен күрһә, нисек уйлайһығыҙ, ул нимә эшләргә тейеш? Һөйләргә тура килһә, ҙур һүҙҙәр һөйләргә тура килә, ә өндәшмәй икән, ҙур нәмәләр тураһында өндәшмәй. Ул дауам итте; Шунан пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм өнһөҙ ҡалды, уға яуап бирмәне. Шунан һуң ул тағы ла пәйғәмбәребеҙгә килеп, саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйтте; Ысынлап та, һинән һорағаным минең өсөн булды. Шунан һуң Аллаһы Тәғәлә Ән Нур сүрәһендәге аятты иңдерҙе: -Үҙҙәренән башҡа шаһиттары булмаһа ла, ҡатындарын -зина ҡылыуҙа- ғәйепләгәндәрҙе- аяттың аҙағына тиклем, шунан һуң ул ирҙе саҡырып, уға аяттарҙы уҡып ишеттерҙе. Ул уға кәңәш бирҙе һәм: «Ысынлап та, был донъя ғазабы теге донъя ғазабынан еңелерәк», — тигән. Кеше әйтте; Юҡ, һине хәҡиҡәт менән Ебәреүсе менән ант итәм, мин ҡатыным тураһында ялған һөйләмәнем. Шунан ҡатынына ла шул уҡ һүҙҙәрҙе ҡабатлай, кәңәш бирә, иҫкә төшөрә һәм: «Ысынлап та, был донъя ғазабы әхирәт ғазабынан еңелерәк», — тип әйтә. Ул яуап бирҙе; Юҡ, һине хәҡиҡәт менән Ебәреүсе менән ант итәм, ирем тәҡүә түгел. Ул дауам итте; Шунан ул кешенән башланы, Аллаһҡа шәһәҙәт менән дүрт тапҡыр шәһәҙәт яһаны; Ысынлап та, ул -ғәйепләүҙәрендә- хаҡлылар араһында. Һәм бишенсе; Ысынлап та, әгәр ул ялған һөйләүселәрҙән булһа, Аллаһ уға ләғнәт бирер. Шунан ул ҡатынға бойорҙо, шунан ҡатын Аллаһҡа шәһәҙәт менән дүрт тапҡыр шәһәҙә әйтте; Ысынлап та, ул ялған һөйләүселәрҙән. Һәм бишенсе; Ысынлап та, әгәр ул тәҡүәлеләрҙән булһа, миңә Аллаһтың асыуы төшәсәк. Шунан икеһен дә айырҙы. Ул әйтте; Был осраҡта Сәхл бин Сәғд, Ибн Аббас, Ибнү Мәсғүд һәм Хөдзәйфәнән дә оҡшаш хәҙистәр бар. Әбү Иса әйтте; Ибн Ғүмәрҙең хәҙистәре хәсән сахих хәҙис һәм был хәҙис ғалимдар буйынса саҙаҡа өсөн йүнәлеш булып тора.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1124
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ أَنْبَأَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَلَاعَنَ رَجُلٌ امْرَأَتَهُ وَفَرَّقَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَهُمَا وَأَلْحَقَ الْوَلَدَ بِالْأُمِّقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә] беҙгә [Мәлик бин Әнәс] [Нафиғтан] [Ибн Ғүмәрҙән] һөйләне, ул әйтте; Бер ир ҡатынына лиан ант итә һәм Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм уларҙы айырып, баланы әсәгә бирә. Әбү Иса әйтте; Был хәҙис сахих һәм ғалимдар буйынса саҙаҡа өсөн йүнәлеш булып тора.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1125
حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ أَنْبَأَنَا مَعْنٌ أَنْبَأَنَا مَالِكٌ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِسْحَقَ بْنِ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ عَنْ عَمَّتِهِ زَيْنَبَ بِنْتِ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ أَنَّ الْفُرَيْعَةَ بِنْتَ مَالِكِ بْنِ سِنَانٍ وَهِيَ أُخْتُ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّأَخْبَرَتْهَا أَنَّهَا جَاءَتْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَسْأَلُهُ أَنْ تَرْجِعَ إِلَى أَهْلِهَا فِي بَنِي خُدْرَةَ وَأَنَّ زَوْجَهَا خَرَجَ فِي طَلَبِ أَعْبُدٍ لَهُ أَبَقُوا حَتَّى إِذَا كَانَ بِطَرَفِ الْقَدُومِ لَحِقَهُمْ فَقَتَلُوهُ قَالَتْ فَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ أَرْجِعَ إِلَى أَهْلِي فَإِنَّ زَوْجِي لَمْ يَتْرُكْ لِي مَسْكَنًا يَمْلِكُهُ وَلَا نَفَقَةً قَالَتْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ قَالَتْ فَانْصَرَفْتُ حَتَّى إِذَا كُنْتُ فِي الْحُجْرَةِ أَوْ فِي الْمَسْجِدِ نَادَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ أَمَرَ بِي فَنُودِيتُ لَهُ فَقَالَ كَيْفَ قُلْتِ قَالَتْ فَرَدَدْتُ عَلَيْهِ الْقِصَّةَ الَّتِي ذَكَرْتُ لَهُ مِنْ شَأْنِ زَوْجِي قَالَ امْكُثِي فِي بَيْتِكِ حَتَّى يَبْلُغَ الْكِتَابُ أَجَلَهُ قَالَتْ فَاعْتَدَدْتُ فِيهِ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَعَشْرًا قَالَتْ فَلَمَّا كَانَ عُثْمَانُ أَرْسَلَ إِلَيَّ فَسَأَلَنِي عَنْ ذَلِكَ فَأَخْبَرْتُهُ فَاتَّبَعَهُ وَقَضَى بِهِحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ أَنْبَأَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ أَنْبَأَنَا سَعْدُ بْنُ إِسْحَقَ بْنِ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ فَذَكَرَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ لَمْ يَرَوْا لِلْمُعْتَدَّةِ أَنْ تَنْتَقِلَ مِنْ بَيْتِ زَوْجِهَا حَتَّى تَنْقَضِيَ عِدَّتُهَا وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ لِلْمَرْأَةِ أَنْ تَعْتَدَّ حَيْثُ شَاءَتْ وَإِنْ لَمْ تَعْتَدَّ فِي بَيْتِ زَوْجِهَا قَالَ أَبُو عِيسَى وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ
Һөйләне беҙгә [Әл Ансари] беҙгә һөйләне [Мәғн] беҙгә [Мәлик] һөйләне [Сәғд бин Исхаҡ бин Кәғб бин Ғүжрә] еңгәһе [Зәйнәб бин Ҡәғб бин Ғүжрә] тип [Әл Фүрәйә бинт Малик бин Синан менән осрашты], ул һеңлеһе Әл-Фүҙри уны Әбү Сәғиткә, тип. саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм рөхсәт һорап, ғаиләһенә ҡайтырға бану Худра, сөнки ире Ҡудум осона тиклем ҡасып киткән ҡолон эҙләп сыҡҡас, уны таба һәм улар, ниһайәт, уны үлтерә. Ул дауам итте; Шунан һуң Рәсүлуллаһтан ғаиләмә ҡайтырға рөхсәт һораным, сөнки ирем үҙенә ҡараған ерҙән китмәне, мине ризыҡландырҙы. Ул әйтте; Шулай итеп, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйтте: Эйе. Ул тағы ла дауам итте; Шунан өйгә ҡайтып киттем, бүлмәлә йәки мәсеттә булғанда Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм мине саҡырһын йәки үҙенә йөҙ менән ҡарарға ҡушһын. Ул: «Нисек шулай тинең?» Ул тағы ла әйтте; Шунан уға ирем менән булған хәл тураһында һөйләгәнемде ҡабатланым. Ул яуап бирҙе: «Иддә осоро бөткәнсе өйөгөҙҙә ҡалығыҙ». Ул әйтте; Шунан дүрт ай ун көн идда ҡылдым. Ул дауам итте; Усман - хәлифә булып киткәс - миңә килеп, был турала һораны, мин уға һөйләнем, шунан ул эйәреп, эште шулай хәл итте. [Мөхәммәт бин Басыйәр] беҙгә хәбәр итте [Яхъя бин Сәғит] беҙгә хәбәр итте [Сәғд бин Исхаҡ бин Кәғб бин Ғүжрә] һуңынан ул шуны мәғәнәһендә телгә алды. Әбү Иса әйтте; Был хәҙис дөрөҫ һәм был хәҙис хәйриә өсөн йүнәлеш булып тора, тип иҫәпләй күпселек ғалимдар пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләре араһынан һәм уларҙан тыш, улар фекеренсә, ҡатын-ҡыҙҙар үҙҙәренең иддаһ осоронда булған ирҙәренең өйөнән күсеп йөрөргә рөхсәт ителмәй. Был фекерҙә Суфьян Ац Цаури, Аш Сяфии, Әхмәт һәм Исхаҡ. Шул уҡ ваҡытта пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән һәм уларҙан башҡа ҡайһы бер ғалимдар был фекерҙә; Ҡатын-ҡыҙ иренең өйөндә идда ҡылырға теләмәһә лә, үҙе теләгәнсә идда ҡыла ала, тигән Әбү Ғайса; Беренсе фекер дөрөҫөрәк.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1126
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ أَنْبَأَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْحَلَالُ بَيِّنٌ وَالْحَرَامُ بَيِّنٌ وَبَيْنَ ذَلِكَ أُمُورٌ مُشْتَبِهَاتٌ لَا يَدْرِي كَثِيرٌ مِنْ النَّاسِ أَمِنْ الْحَلَالِ هِيَ أَمْ مِنْ الْحَرَامِ فَمَنْ تَرَكَهَا اسْتِبْرَاءً لِدِينِهِ وَعِرْضِهِ فَقَدْ سَلِمَ وَمَنْ وَاقَعَ شَيْئًا مِنْهَا يُوشِكُ أَنْ يُوَاقِعَ الْحَرَامَ كَمَا أَنَّهُ مَنْ يَرْعَى حَوْلَ الْحِمَى يُوشِكُ أَنْ يُوَاقِعَهُ أَلَا وَإِنَّ لِكُلِّ مَلِكٍ حِمًى أَلَا وَإِنَّ حِمَى اللَّهِ مَحَارِمُهُحَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ زَكَرِيَّا بْنِ أَبِي زَائِدَةَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә бин Сәғит] беҙгә [Хәммәд бин Зәид] [Мөжәлидтән] [Әш Сәйәбиҙән] [Ән Нуғман бин Басыйырҙан] һөйләне, ул әйтте; Мин пәйғәмбәребеҙҙең саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләмдең: «Хәләл асыҡ, харам да асыҡ һәм араларында шикле - аңлашылмаған - күпселек кешеләр хәләлме, хараммы икәнен аңламаған мәсьәләләр бар. Тимәк, кем уны ташлаһа, динен һәм намыҫын һаҡлаған тигәнде аңлата, ул имен, әммә кем субхәт булған нәмәләргә эләгә, уның харам булған нәмәләргә эләгеүенән ҡурҡалар. Мәҫәлән, кемдер һаҡланған биләмә тирәһендә көтөү көтә икән – был тыйыла – шул биләмәгә төшөп китеүенән ҡурҡалар. һәр батшаның һаҡланған ерҙәре барлығын белегеҙ, Аллаһтың һаҡланған ерҙәре тыйылған нәмә икәнен белегеҙ». Һөйләне [Хәннәд] беҙгә [Вәки] [Зәкәриә бин Әбү Зәйҙә] [Әш Сәйәби] [Нуғман бин Басыйыр] Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһис-сәләм мәғәнәһендә шулай һөйләне. Әбү Иса әйтте; Был хәҙис дөрөҫ һәм күп риүәйәтселәр тарафынан Ән Нуғман бин Басыйырҙан Әш Сәйәбиҙән риүәйәт ителгән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1127
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ قَالَلَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ آكِلَ الرِّبَا وَمُؤْكِلَهُ وَشَاهِدَيْهِ وَكَاتِبَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَجَابِرٍ وَأَبِي جُحَيْفَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйба] беҙгә [Әбү Әүәнә] [Симаҡ бин Хәрбтән] [Әбдүррәхмән бин Абдулла бин Мәсғүдтән] [Ибн Мәсғүдтән] һөйләне, ул әйтте; Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәссәләм риба ашаусыларҙы, риба ашатыусыларҙы, ике шаһитты һәм авторҙы ҡәһәрләне. Ул әйтте; Был осраҡта Ғүмәр, Ғәли, Джәбир һәм Әбү Джуһайфанан да ошоға оҡшаш хәҙистәр бар. Әбү Иса әйтте; Ғабдулланың хәҙисе – сахих Хәсән хәҙисе.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1128
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى الصَّنْعَانِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ الْحَارِثِ عَنْ شُعْبَةَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْكَبَائِرِ قَالَ الشِّرْكُ بِاللَّهِ وَعُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ وَقَتْلُ النَّفْسِ وَقَوْلُ الزُّورِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَكْرَةَ وَأَيْمَنَ بْنِ خُرَيْمٍ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Ғәбдел Ғәлә Әш Шәнғәни] беҙгә [Хәлид бин Әл Харис] [Сөғбә] беҙгә [Ғөбәйҙуллаһ бин Әбү Бәкер бин Әнәс] [Әнәстән] Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләм мәсьәләһендә ҙур гонаһтарға: йән һәм һөйләшкән ялған'. Ул әйтте; Был осраҡта Әбү Бәкерҙән, Айман бин Хөрәйемдән һәм Ибн Ғүмәрҙән дә ошоға оҡшаш хәҙистәр бар. Әбү Иса әйтте; Әнәс хәҙис — хәсән шаһих ғәриб хәҙис.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1129
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي غَرَزَةَ قَالَخَرَجَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَنَحْنُ نُسَمَّى السَّمَاسِرَةَ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ التُّجَّارِ إِنَّ الشَّيْطَانَ وَالْإِثْمَ يَحْضُرَانِ الْبَيْعَ فَشُوبُوا بَيْعَكُمْ بِالصَّدَقَةِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ وَرِفَاعَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ قَيْسِ بْنِ أَبِي غَرَزَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ رَوَاهُ مَنْصُورٌ وَالْأَعْمَشُ وَحَبِيبُ بْنُ أَبِي ثَابِتٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي غَرَزَةَ وَلَا نَعْرِفُ لِقَيْسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرَ هَذَا حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ شَقِيقِ بْنِ سَلَمَةَ وَشَقِيقٌ هُوَ أَبُو وَائِلٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي غَرَزَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ
Һөйләне беҙгә [Ханнад] беҙгә [Әбү Бәкер бин Әййәси] [Ғәшимдән] [Әбү Ваил] [Ҡаис бин Әбү Ғәрәза] нан һөйләне, ул әйтте; Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәссәләм беҙгә килде һәм беҙҙе делалдар тип атанылар, шунан һуң: «Эй, сауҙагәрҙәр, ысынлап та, шайтан һәм гонаһ һатып алыу-һатыу эштәре ваҡытында килә, шуға күрә һатып алыу-һатыуығыҙҙы саҙаҡа менән берләштерегеҙ», — тине. Ул әйтте; Был осраҡта Аҡ Бәрә бин Әзиб һәм Рифағәнән ошондай уҡ хәҙис бар. Әбү Иса әйтте; Ҡаис бин Әбү Ғәрәзәнең хәҙисе – хәсән сахих хәҙис. [Мансур], [Әл Әбү Сәбит], [Хәбиб бин Әбү Сабит] һәм башҡалар уны [Әбү Ваилдан] [Ҡаис бин Әбү Ғәрәзанан] риүәйәт иткән һәм беҙ был хәҙистән башҡа пәйғәмбәребеҙҙән Ҡайстың хәҙисен белмәйбеҙ. Һөйләне беҙгә [Хәннәд] беҙгә [Әбү Мөғәүиә] [Әл-Әл-Әмәси]-нән [Сиәҡиҡ бин Сәләмә], Сяҡиҡ Әбү Ваил, [Ҡаис бин Әбү Ғәрәзә] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсалләм шулай мәғәнәһе менән һөйләне. Әбү Иса әйтте; Был хәҙис дөрөҫ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1130
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ التَّاجِرُ الصَّدُوقُ الْأَمِينُ مَعَ النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاءِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ الثَّوْرِيِّ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ وَأَبُو حَمْزَةَ اسْمَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَابِرٍ وَهُوَ شَيْخٌ بَصْرِيٌّ حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ
Һөйләне беҙгә [Ҡәбишә] [Суфьян] [Әбү Хәмзә] [Әл Хәсән] [Әбү Сәғит] пәйғәмбәребеҙҙән, саллаллаһу ғәләйһи үсәлләм, ул әйтте: «Намыҫлы һәм ышаныслы сауҙагәр пәйғәмбәрҙәр, шиддиҡ һәм шәһиттәр менән буласаҡ». Әбү Иса әйтте; Был хәҙис Хәсән, беҙ уны ошо маршруттан башҡа белмәйбеҙ, атап әйткәндә, Әбү Хәмзәнән килгән Ац Цаури хәҙисенән, Әбү Хәмзәнең исеме Абдулла бин Джәбир булған, ул Бәсрәнән шәйех булған. Һөйләне беҙгә [Сәүәйет бин Наш] беҙгә [Ғабдулла бин Мөбәрәк] [Суфьян Ац Цауриҙан] [Әбү Хәмзә] был сәнәд менән шулай һөйләне.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1131
حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ يَحْيَى بْنُ خَلَفٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُثْمَانَ بْنِ خُثَيْمٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ عُبَيْدِ بْنِ رِفَاعَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّهُ خَرَجَ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْمُصَلَّى فَرَأَى النَّاسَ يَتَبَايَعُونَ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ التُّجَّارِ فَاسْتَجَابُوا لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَفَعُوا أَعْنَاقَهُمْ وَأَبْصَارَهُمْ إِلَيْهِ فَقَالَ إِنَّ التُّجَّارَ يُبْعَثُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فُجَّارًا إِلَّا مَنْ اتَّقَى اللَّهَ وَبَرَّ وَصَدَقَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَيُقَالُ إِسْمَعِيلُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ رِفَاعَةَ أَيْضًا
Һөйләне беҙгә [Әбү Сәләмә Яхъя бин Хәләф] беҙгә һөйләне [Бисир бин Әл Мөфәҙхәл] [Ғабдулла бин Усман бин Хөсәйем] [Исмәғил бин Үбәйд бин Рифаһ] [атаһынан] [уның олатаһы], тип, ул ҡасандыр сәйәхәтләһ менән сығып киткән. Һуңынан һатып алыу-һатыу операцияларын башҡарған кешеләрҙе күреп: «Эй, сауҙагәрҙәр», — тигән. Шунан һуң улар Рәсүлуллаһтың саҡырыуына яуап биреп, муйындарын күтәреп, уға ҡарап торҙолар, шунан һуң ул: «Ысынлап та, сауҙагәрҙәр Ҡиәмәт көнөндә Аллаһтан ҡурҡҡан, изгелек эшләгән һәм намыҫлы булғандарҙан башҡа гонаһлы булып тереләсәк», — тигән. Әбү Иса әйтте; Был хәҙис дөрөҫ. Исмәғил бин Үбәйд бин Рифаахты Исмәғил бин Өбәйҙуллаһ бин Рифағә тип тә йөрөтәләр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1132
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ قَالَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ قَالَ أَخْبَرَنِي عَلِيُّ بْنُ مُدْرِكٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا زُرْعَةَ بْنَ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ يُحَدِّثُ عَنْ خَرَشَةَ بْنِ الْحَرِّ عَنْ أَبِي ذَرٍّعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثَةٌ لَا يَنْظُرُ اللَّهُ إِلَيْهِمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا يُزَكِّيهِمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ قُلْنَا مَنْ هُمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَدْ خَابُوا وَخَسِرُوا فَقَالَ الْمَنَّانُ وَالْمُسْبِلُ إِزَارَهُ وَالْمُنَفِّقُ سِلْعَتَهُ بِالْحَلِفِ الْكَاذِبِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي أُمَامَةَ بْنِ ثَعْلَبَةَ وَعِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ وَمَعْقِلِ بْنِ يَسَارٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي ذَرٍّ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Беҙгә [Мәхмүт бин Ғәйлән] беҙгә [Әбү Дауытҡа] әйтте, ул әйтте; Беҙгә [Шөғбәгә] вәғәзләп, ул әйтте; миңә хәбәр итте [Әли бин Мөдрик] ул әйтте; Мин [Әбү Зүрғә бин Әмру бин Джарирҙан] [Хәрәсиә бин Әл-Харрҙан] [Әбү Дзаррҙан] пәйғәмбәребеҙҙән риүәйәт итеүен ишеттем: «Аллаһ Ҡиәмәт көнөндә күрмәйәсәк өс кешене, Ул уларҙы таҙартмаясаҡ һәм уларға ғазаплы яза биреләсәк». Беҙ һораныҡ; Кемдәр улар, эй, Аллаһ Рәсүле, уңышһыҙлыҡҡа осраған һәм еңелгән? Ул шулай уҡ яуап бирҙе: «Бүләктәре тураһында һөйләгән кешеләр, саронгтарын тояҡтарынан өҫкә һуҙған кешеләр һәм ялған ант итеп тауарҙарын һатҡан кешеләр». Ул әйтте; Был осраҡта Ибн Мәсғүт, Әбү Һүрәйрә, Әбү Үмәмә бин Цәғләба, Ғимран бин Хөшәйн һәм Мәҡил бин Ясарҙан ошондай уҡ хәҙистәр бар. Әбү Иса әйтте; Әбү Дзаррҙың хәҙистәре – хәсән сахих хәҙис.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1133
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ عَطَاءٍ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ حَدِيدٍ عَنْ صَخْرٍ الْغَامِدِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ بَارِكْ لِأُمَّتِي فِي بُكُورِهَا قَالَ وَكَانَ إِذَا بَعَثَ سَرِيَّةً أَوْ جَيْشًا بَعَثَهُمْ أَوَّلَ النَّهَارِ وَكَانَ صَخْرٌ رَجُلًا تَاجِرًا وَكَانَ إِذَا بَعَثَ تِجَارَةً بَعَثَهُمْ أَوَّلَ النَّهَارِ فَأَثْرَى وَكَثُرَ مَالُهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَبُرَيْدَةَ وَأَنَسٍ وَابْنِ عُمَرَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَجَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ صَخْرٍ الْغَامِدِيِّ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَلَا نَعْرِفُ لِصَخْرٍ الْغَامِدِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرَ هَذَا الْحَدِيثِ وَقَدْ رَوَى سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ يَعْلَى بْنِ عَطَاءٍ هَذَا الْحَدِيثَ
Беҙгә [Йәҡүб бин Ибраһим Әд Дәүрәҡи] әйтте [Хөсәйем] беҙгә [Йәғлә бин Әтәх] [Ғүмәрә бин Хадидтан] [Шәхр Әл-Ғәмидиҙән] әйтте; Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм доға ҡылды: «АЛЛАҺӨММӘ БӘӘРИК ЛИ ӨММӘТИ ФИИ БУКУРИХА -Йә Аллаһ, өммәтемә иртәнсәк үк бәрәкәт бир». Ул дауам итте; Экспедиция йә ғәскәр ебәрһә, иртәнсәк ебәрә. Шәхр сауҙагәр булған, тауар ебәрһә, таң менән ебәргән, шунан табыш алып, байлығын арттырған. Ул әйтте; Был осраҡта Ғәли, Ибн Мәсғүд, Бурайҙа, Әнәс, Ибн Ғүмәр, Ибн Аббас һәм Джәбирҙән дә ошоға оҡшаш хәҙистәр бар. Әбү Иса әйтте; Шәхр әл-Ғәмиди хәҙистәре - хәсән хәҙистәре һәм беҙ был хәҙистән башҡа пәйғәмбәребеҙҙән Шәхр әл-Ғәмиди хәҙистәрен белмәйбеҙ һәм [Суфьян Атс Цаури] был хәҙисте [Сөйбә]нән [Йәғлә бин Әсәх] риүәйәт иткән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1134
حَدَّثَنَا أَبُو حَفْصٍ عَمَرُو بْنُ عَلِيٍّ أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ أَخْبَرَنَا عُمَارَةُ بْنُ أَبِي حَفْصَةَ أَخْبَرَنَا عِكْرِمَةُ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَوْبَانِ قِطْرِيَّانِ غَلِيظَانِ فَكَانَ إِذَا قَعَدَ فَعَرِقَ ثَقُلَا عَلَيْهِ فَقَدِمَ بَزٌّ مِنْ الشَّامِ لِفُلَانٍ الْيَهُودِيِّ فَقُلْتُ لَوْ بَعَثْتَ إِلَيْهِ فَاشْتَرَيْتَ مِنْهُ ثَوْبَيْنِ إِلَى الْمَيْسَرَةِ فَأَرْسَلَ إِلَيْهِ فَقَالَ قَدْ عَلِمْتُ مَا يُرِيدُ إِنَّمَا يُرِيدُ أَنْ يَذْهَبَ بِمَالِي أَوْ بِدَرَاهِمِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَذَبَ قَدْ عَلِمَ أَنِّي مِنْ أَتْقَاهُمْ لِلَّهِ وَآدَاهُمْ لِلْأَمَانَةِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَأَنَسٍ وَأَسْمَاءَ بِنْتِ يَزِيدَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ شُعْبَةُ أَيْضًا عَنْ عُمَارَةَ بْنِ أَبِي حَفْصَةَ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ فِرَاسٍ الْبَصْرِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ أَبَا دَاوُدَ الطَّيَالِسِيَّ يَقُولُ سُئِلَ شُعْبَةُ يَوْمًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ لَسْتُ أُحَدِّثُكُمْ حَتَّى تَقُومُوا إِلَى حَرَمِيِّ بْنِ عُمَارَةَ بْنِ أَبِي حَفْصَةَ فَتُقَبِّلُوا رَأَسَهُ قَالَ وَحَرَمِيٌّ فِي الْقَوْمِ قَالَ أَبُو عِيسَى أَيْ إِعْجَابًا بِهَذَا الْحَدِيثِ
Беҙгә [Әбү Хафш Әмру бин Ғәли] әйтте [Йәзид бин Зурай] әйтте [Ғүмәрә бин Әбү Хафша] беҙгә [Икримә] [Ә`исә]-нән әйтте, ул әйтте; Пәйғәмбәребеҙҙең ике кейеме тегелгән һәм ҡалын булған, ултырып тирләһә, уға ауыр тойола ине. Шунан Сүриәнән бер йәһүдтеке кейемдәр килде. Шулай итеп, мин әйттем; Унан ике кейем алырға, буш ваҡытында түләргә кеше ебәрмәнегеҙме, шуға ул үҙенә кеше ебәрҙе. Кеше әйтте; Мин уның нимә теләгәнен беләм инде, ул минең хазинамды йәки дирһәмдәрҙе генә алырға теләй. Шунан һуң Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм: «Ул ялған һөйләй, ысынлап та, ул инде минең Аллаһҡа иң бирелгән һәм улар ышанысын иң һаҡлаусы кеше икәнемде белә», — тигән. Ул әйтте; Был осраҡта Ибн Аббас, Әнәс, Әсмә бинт Йәзидтән дә ошондай уҡ хәҙистәр бар. Әбү Иса әйтте; Әйсиә хәҙисе - хәсән ғәриб дөрөҫ хәҙис һәм шулай уҡ [Сөйбә] тарафынан [Ғүмәрә бин Әбү Хафшахтан] риүәйәт ителгән. Ул әйтте; Ә мин шулай уҡ Мөхәммәт бин Фирас Әл Бәшриҙең әйткәнен ишеттем; Әбү Дауыт Ат Тхаялиси әйткәнен ишеттем; Бер көндө Сөғбәнән был хәҙис тураһында һорағандар, ул яуап биргән; Мин һеҙгә әйтмәйем, тик һеҙ осрашты Хәрәми бин Үмәрә бин Әбү Хафша аҙаҡ уның башынан үбеп, ул дауам итте; Ул ваҡытта Хәрәми кешеләр менән булһа ла. Әбү Иса әйтте; Мәғәнәһе – был хәҙискә һоҡланыу.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1135
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ وَعُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ عَنْ هِشَامِ بْنِ حَسَّانَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَتُوُفِّيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَدِرْعُهُ مَرْهُونَةٌ بِعِشْرِينَ صَاعًا مِنْ طَعَامٍ أَخَذَهُ لِأَهْلِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Басыяр] беҙгә [Ибн Әбү Әди] һәм [Усман бин Ғүмәр] [Хисәм бин Хәсән] [Икримә] [Ибн Аббастан] әйтте; Ҡасан пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм вафат булғанда, уның броняһы ломбардҡа һалынған егерме ша ризыҡ өсөн, ул ғаиләһенә биргән. Әбү Иса әйтте; Был хәҙис дөрөҫ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1136
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ هِشَامٍ الدَّسْتُوَائِيِّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ ح قَالَ مُحَمَّدٌ وَحَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ قَالَمَشَيْتُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِخُبْزِ شَعِيرٍ وَإِهَالَةٍ سَنِخَةٍ وَلَقَدْ رُهِنَ لَهُ دِرْعٌ عِنْدَ يَهُودِيٍّ بِعِشْرِينَ صَاعًا مِنْ طَعَامٍ أَخَذَهُ لِأَهْلِهِ وَلَقَدْ سَمِعْتُهُ ذَاتَ يَوْمٍ يَقُولُ مَا أَمْسَى فِي آلِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَاعُ تَمْرٍ وَلَا صَاعُ حَبٍّ وَإِنَّ عِنْدَهُ يَوْمَئِذٍ لَتِسْعَ نِسْوَةٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Басыйәр] беҙгә [Ибн Әбү Әди] [Хисәм Әд Дәстүәғиҙән] [Ҡатада] [Әнәсте], хәҙис күсерелде; [Мөхәммәт] әйтте; Һәм беҙгә [Мөғәҙ бин Хишам] әйтте; Беҙгә [атаһына] [Ҡатаданан] [Әнәстән] әйткәс, ул әйтте; Мин бойҙай икмәге һәм еҫле май күтәреп, пәйғәмбәребеҙгә ҡаршы йәйәүләп барҙым, ә уның броняһы йәһүдтәргә ғаиләһенә биргән егерме шағ ризыҡ өсөн ломбардҡа һалынды. Бер көндө уның: «Мөхәммәттең ғаиләһе лә кискә бер шәр шәрмә лә, бер шәр иген дә тотоп инмәгән», — тигәнен ишеттем. Хатта ул ваҡытта туғыҙ ҡатыны булһа ла. Әбү Иса әйтте; Был хәҙис дөрөҫ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1137
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ أَخْبَرَنَا عَبَّادُ بْنُ لَيْثٍ صَاحِبُ الْكَرَابِيسِيِّ الْبَصْرِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْمَجِيدِ بْنُ وَهْبٍ قَالَ قَالَ لِي الْعَدَّاءُ بْنُ خَالِدِ بْنِ هَوْذَةَأَلَا أُقْرِئُكَ كِتَابًا كَتَبَهُ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قُلْتُ بَلَى فَأَخْرَجَ لِي كِتَابًا هَذَا مَا اشْتَرَى الْعَدَّاءُ بْنُ خَالِدِ بْنِ هَوْذَةَ مِنْ مُحَمَّدٍ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اشْتَرَى مِنْهُ عَبْدًا أَوْ أَمَةً لَا دَاءَ وَلَا غَائِلَةَ وَلَا خِبْثَةَ بَيْعَ الْمُسْلِمِ الْمُسْلِمَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عَبَّادِ بْنِ لَيْثٍ وَقَدْ رَوَى عَنْهُ هَذَا الْحَدِيثَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْحَدِيثِ
Беҙгә әйткән [Мөхәммәт бин Басыйяр] беҙгә әйткән [Ғаббад бин Ләйтс Шәһиб Әл Ҡарабиси Әл Бәшри] беҙгә [Ғабдул Мәжид бин Вахб] әйткән, ул әйткән; [Әл-Әддә бин Халид бин Һүҙә] әйтте; Һеҙгә Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмдең минең өсөн яҙған бер китабын уҡып ишеттерһәгеҙ ине? Ул әйтте; Мин яуап бирҙем; Әлбиттә. Шунан китап сығарҙы, унда яҙылған; Был килешәү, унда Әл-Әддәә бин Халид бин Хәүдә Мөхәммәттән бер ниндәй ҙә ауырыуһыҙ, зыянһыҙ һәм яуызлыҡһыҙ ир-ат йәки ҡатын-ҡыҙ ҡол һатып алған, был килешәү мосолманды мосолман ҡәрҙәшенә ҡаршы һатып алыу һәм һатыу. Әбү Иса әйтте; Был хәҙис – Хәсән Ғариб, беҙ был хаҡта Аббад бин Ләйетс хәҙисенән һәм унан был хәҙисте риүәйәт иткән күп кенә хәҙис белгестәренән башҡа белмәйбеҙ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1138
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَعْقُوبَ الطَّالَقَانِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْوَاسِطِيُّ عَنْ حُسَيْنِ بْنِ قَيْسٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِأَصْحَابِ الْمِكْيَالِ وَالْمِيزَانِ إِنَّكُمْ قَدْ وُلِّيتُمْ أَمْرَيْنِ هَلَكَتْ فِيهِ الْأُمَمُ السَّالِفَةُ قَبْلَكُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ حَدِيثِ حُسَيْنِ بْنِ قَيْسٍ وَحُسَيْنُ بْنُ قَيْسٍ يُضَعَّفُ فِي الْحَدِيثِ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا بِإِسْنَادٍ صَحِيحٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ مَوْقُوفًا
Һөйләне беҙгә [Сәғит бин Яҡуп Әт Сәләҡани] беҙгә [Хәлид бин Ғабдулла Әл-Вәсити] [Хөсәйен бин Ҡайстан] [Икримә] [Ибн Ғаббастан] әйтте; Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм үлсәү һәм үлсәү хужаларына: «Ысынлап та, һеҙгә ике нәмә ышанып тапшырылған, улар арҡаһында һеҙгә тиклемге халыҡ һәләк булған», — тигән. Әбү Иса әйтте; Был хәҙистең мәрфуғта риүәйәт ителгәнен беҙ Хөсәйен бин Ҡайс һәм Хөсәйен бин Ҡайс хәҙистәренән башҡа белмәйбеҙ, улар хәҙис риүәйәтендә риүәйәт ителгән. Был хәҙис тә Ибн Ғәббәстән сахих сәнәд менән мәүҡүф рәүештә риүәйәт ителгән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1139
حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ شُمَيْطِ بْنِ عَجْلَانَ حَدَّثَنَا الْأَخْضَرُ بْنُ عَجْلَانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ الْحَنَفِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَاعَ حِلْسًا وَقَدَحًا وَقَالَ مَنْ يَشْتَرِي هَذَا الْحِلْسَ وَالْقَدَحَ فَقَالَ رَجُلٌ أَخَذْتُهُمَا بِدِرْهَمٍ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ يَزِيدُ عَلَى دِرْهَمٍ مَنْ يَزِيدُ عَلَى دِرْهَمٍ فَأَعْطَاهُ رَجُلٌ دِرْهَمَيْنِ فَبَاعَهُمَا مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ الْأَخْضَرِ بْنِ عَجْلَانَ وَعَبْدُ اللَّهِ الْحَنَفِيُّ الَّذِي رَوَى عَنْ أَنَسٍ هُوَ أَبُو بَكْرٍ الْحَنَفِيُّ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ لَمْ يَرَوْا بَأْسًا بِبَيْعِ مَنْ يَزِيدُ فِي الْغَنَائِمِ وَالْمَوَارِيثِ وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ كِبَارِ النَّاسِ عَنْ الْأَخْضَرِ بْنِ عَجْلَانَ
Һөйләне беҙгә [Хөмәйд бин Мәғәҙә] беҙгә һөйләне [Өбәйҙуллаһ бин Шөмәйет бин Ғәжлән] беҙгә [Әл Әхҙәр бин Әжлән] [Ғабдуллаһ бин Әл Хәнәфи] [Әнәс бин Ғәбдел Мәлик бин Әмру] тарафынан Рәсүлиуллаһ саллаллаһу ғәләйһиссәләм, ғәләйһис-сәләм, ғәләйһис-сәләм. — тип тәҡдим итте: — Был эйәр ҡапҡастарын, күҙлектәрҙе кем һатып алыр? Кемдер әйтте; Бер дирһәмгә һатып алам, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм тағы ла тәҡдим итте: «Кем бер дирһәмдән артыҡҡа һатып алырға теләй?» Шунан бер кеше уға ике дирһәм бирҙе, ә ул уларҙы уға һатып ебәрҙе. Әбү Иса әйтте; Был хәҙис Хәсән, беҙ уны Әнәстән риүәйәт ителгән Әл Әхҙәр бин Әжлән һәм Ғабдулла Әл Хәнәфи хәҙистәренән башҡа белмәйбеҙ, ул Әбү Бәкер Әл Хәнәфи. Был хәҙис ҡайһы бер ғалимдар фекеренсә саҙаҡа өсөн йүнәлеш булып тора, улар һуғыш ғәнимәтен һәм мираҫты ҡиммәтерәк хаҡҡа һатып алған кешеләргә һатырға рөхсәт ителә тигән фекерҙә. Ә был хәҙисте [Әл Мөтәмир бин Сөләймән] һәм [Әл Әхҙәр бин Әжлән] күп кенә бөйөк мосолман ғалимдары риүәйәт иткән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1140
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ جَابِرٍأَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ دَبَّرَ غُلَامًا لَهُ فَمَاتَ وَلَمْ يَتْرُكْ مَالًا غَيْرَهُ فَبَاعَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاشْتَرَاهُ نُعَيْمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ النَّحَّامِ قَالَ جَابِرٌ عَبْدًا قِبْطِيًّا مَاتَ عَامَ الْأَوَّلِ فِي إِمَارَةِ ابْنِ الزُّبَيْرِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ لَمْ يَرَوْا بِبَيْعِ الْمُدَبَّرِ بَأْسًا وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَكَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ بَيْعَ الْمُدَبَّرِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكٍ وَالْأَوْزَاعِيِّ
Беҙгә [Ибн Әбү Ғүмәр] [Суфьян бин Өйәйнә] [Әмру бин Динарҙан] [Джәбирҙән] һөйләгән: бер ансар кешеһе булған, ул үлгәндән һуң үҙенең ҡолон азат иткән, һуңынан ул үлгән һәм унан башҡа мөлкәт ҡалдырмаған. Шулай итеп, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм уны һата, унан һуң Нуғаим бин Абдуллаһ бин Ән Нахһам һатып ала. Джәбир әйтте; ул Ибн Әз Зөбәйер батшалыҡ итеүенең беренсе йылында вафат булған ҡибти ҡоло була. Әбү Иса әйтте; Был хәҙис дөрөҫ һәм икенсе маршруттан риүәйәт ителгән Джәбир бин Абдулла, был хәҙис ҡайһы бер ғалимдар фекеренсә, хәйриә өсөн йүнәлеш булып тора, пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләре араһынан пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм һәм уларҙан тыш, улар фекерҙә, был рөхсәт ителә opinshing һеҙҙең, Әхмәт һәм Исхаҡ, әммә пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләре араһынан бер төркөм ғалимдар һәм уларҙан тыш йәш ҡолдар һатыуҙа рөхсәт ителә, был Суфьян Ац Цаури, Малик һәм Әл Әүзәи фекеренсә.
