Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 1101
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ حَدَّثَنَا عَامِرٌ الْأَحْوَلُ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا نَذْرَ لِابْنِ آدَمَ فِيمَا لَا يَمْلِكُ وَلَا عِتْقَ لَهُ فِيمَا لَا يَمْلِكُ وَلَا طَلَاقَ لَهُ فِيمَا لَا يَمْلِكُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَمُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ وَجَابِرٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ أَحْسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ رُوِيَ ذَلِكَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَسَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ وَالْحَسَنِ وَسَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ وَعَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ وَشُرَيْحٍ وَجَابِرِ بْنِ زَيْدٍ وَغَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ فُقَهَاءِ التَّابِعِينَ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَرُوِيَ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ أَنَّهُ قَالَ فِي الْمَنْصُوبَةِ إِنَّهَا تَطْلُقُ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ النَّخَعِيِّ وَالشَّعْبِيِّ وَغَيْرِهِمَا مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُمْ قَالُوا إِذَا وَقَّتَ نُزِّلَ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ أَنَّهُ إِذَا سَمَّى امْرَأَةً بِعَيْنِهَا أَوْ وَقَّتَ وَقْتًا أَوْ قَالَ إِنْ تَزَوَّجْتُ مِنْ كُورَةِ كَذَا فَإِنَّهُ إِنْ تَزَوَّجَ فَإِنَّهَا تَطْلُقُ وَأَمَّا ابْنُ الْمُبَارَكِ فَشَدَّدَ فِي هَذَا الْبَابِ وَقَالَ إِنْ فَعَلَ لَا أَقُولُ هِيَ حَرَامٌ و قَالَ أَحْمَدُ إِنْ تَزَوَّجَ لَا آمُرُهُ أَنْ يُفَارِقَ امْرَأَتَهُ و قَالَ إِسْحَقُ أَنَا أُجِيزُ فِي الْمَنْصُوبَةِ لِحَدِيثِ ابْنِ مَسْعُودٍ وَإِنْ تَزَوَّجَهَا لَا أَقُولُ تَحْرُمُ عَلَيْهِ امْرَأَتُهُ وَوَسَّعَ إِسْحَقُ فِي غَيْرِ الْمَنْصُوبَةِ وَذُكِرَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ أَنَّهُ سُئِلَ عَنْ رَجُلٍ حَلَفَ بِالطَّلَاقِ أَنَّهُ لَا يَتَزَوَّجُ ثُمَّ بَدَا لَهُ أَنْ يَتَزَوَّجَ هَلْ لَهُ رُخْصَةٌ بِأَنْ يَأْخُذَ بِقَوْلِ الْفُقَهَاءِ الَّذِينَ رَخَّصُوا فِي هَذَا فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ إِنْ كَانَ يَرَى هَذَا الْقَوْلَ حَقَّا مِنْ قَبْلِ أَنْ يُبْتَلَى بِهَذِهِ الْمَسْأَلَةِ فَلَهُ أَنْ يَأْخُذَ بِقَوْلِهِمْ فَأَمَّا مَنْ لَمْ يَرْضَ بِهَذَا فَلَمَّا ابْتُلِيَ أَحَبَّ أَنْ يَأْخُذَ بِقَوْلِهِمْ فَلَا أَرَى لَهُ ذَلِكَ
[Әхмәд бин Мани] безгә [Хөсәйем] безгә [Әмир Әл-Әхвәл] сөйләгән, ул [Әмр бин Шугаиб]тан [әтисеннән] [бабасыннан] ул болай диде: Аллаһның пәйгамбәре салла-галәйһиссәлам болай диде: "Адәм баласының үзендә булмаган нәрсә өчен нәзере юк, үзендә булмаган нәрсә өчен азат итү юк һәм үзендә булмаган нәрсә өчен аерылышу юк". Ул болай диде: "Бу очракта Али, Муаз бин Җәбәл, Җәбир, Ибн Аббас һәм Айшәдән охшаш хәдис бар. Әбу Гайсә болай диде: "Абдулла бин Әмру хәдисе - хәсән-сәхих хәдис, ул бу бүлектәге иң яхшы хәдис. Бу - Пәйгамбәрнең сәхабәләре һәм башкалар арасыннан күпчелек галимнәрнең фикере. Шулай ук Али бин Әбу Талиб, Ибн Аббас, Җабир бин Абдулла, Сәгыйд бин Әл Мусайяб, Әл Хәсән, Сәгыйд бин Җүбәйр, Али бин Әл Хөсәен, Сюрәйх, Җабир бин Заир һәм башка күп кенә табиин фәкыйһләрдән дә шулай дип риваять ителә. Әш Сяфигый шулай дип әйткән. Ә Ибн Мәсудтан ул әл-маншуба мәсьәләсендә болай дигән: "Талак төшә". Ибраһим ән-Нәхәгый, Әш Сяфигый һәм икесеннән тыш, галимнәрдән дә: "Әгәр ул никах вакытын билгеләсә, аның талагы төшәчәк", - дип риваять ителә. Бу Суфьян Әс Цаури һәм Мәлик бин Әнәс фикере; кемдер булачак хатынына төгәл исем куша яки аның никах вакытын билгели, яки ул: "Әгәр мин бу авыл хатынына өйләнсәм, әгәр ул чыннан да аңа өйләнсә, аның талагы төшәчәк", - ди. Ибнул Мөбарәк бу бүлектә ассызыклаганча, ул болай дигән: "Әгәр ул никахны үткәрсә, мин бу хатынның аңа харам булуын уйламыйм". Шул ук вакытта Әхмәд болай диде: "Әгәр ул никахны тәмамласа, мин аңа хатыныннан аерылышырга кушмыйм". Исхак болай диде: "Мин аңа Ибн Мәсгуд хәдисенә нигезләнеп билгеләнгән хатынга өйләнергә рөхсәт итәм, әгәр ул шул хатынга өйләнсә, мин аның хатыны аңа харам дип уйламыйм. Исхак чыннан да элек аерылышкан дип әйтелгән хатынга өйләнү мәсьәләсендә ташламалар ясаган, ул моны ачыкламаган. Абдуллаһ бин Әл-Мөбәрәктән аңа таләк сүзләре белән өйләнмәячәгенә ант иткән кеше турында сораганнар. Аннары өйләнергә теләү туа, бу мәсьәләдә рөхсәт иткән фәһемчеләрнең фикерен алу җиңеллек бирәме?" Шуннан соң Ибнүл Мөбәрәк болай дип җавап бирде: "Әгәр ул бу мәсьәләгә кагылганчы бу фикерне дөрес дип санаса, ул фәһемчеләрнең фикерен ала ала. Бу фикер белән килешмәгән кешегә килгәндә, ул бу проблема белән очрашканда, фәһемчеләрнең фикерен ала, шуңа күрә мин аның бу фикерне алуы белән килешмим".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1102
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى النَّيْسَابُورِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ قَالَ حَدَّثَنِي مُظَاهِرُ بْنُ أَسْلَمَ قَالَ حَدَّثَنِي الْقَاسِمُ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ طَلَاقُ الْأَمَةِ تَطْلِيقَتَانِ وَعِدَّتُهَا حَيْضَتَانِقَالَ مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى و حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ أَنْبَأَنَا مُظَاهِرٌ بِهَذَا قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ حَدِيثِ مُظَاهِرِ بْنِ أَسْلَمَ وَمُظَاهِرٌ لَا نَعْرِفُ لَهُ فِي الْعِلْمِ غَيْرَ هَذَا الْحَدِيثِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
Безгә [Мөхәммәд бин Яхъя Ән Нәйсәбури] безгә [Әбу Әшим]гә [Ибн Җурайҗ] сөйләгән ул болай диде; миңа [Мүзаһир бин Әсләм]гә [ул болай диде] сөйләгән ул болай диде; миңа [Әл Косым]га [Аишә] Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен сөйләде: «Кол хатын-кыз өчен талак саны ике тапкыр, ә аның иддә вакыты ике хайз», – диде. Мөхәммәд бин Яхъя әйтте һәм безгә Әбу Әшимгә сөйләде; Мөзаһир безгә бу хәдисне җиткерде. Ул әйтте: «Бу очракта Габдулла бин Гомәрдән охшаш хәдис бар». Әбу Гайсә әйтте: «Аишә хәдисе – без Мөзаһир бин Әсләм хәдисеннән башка мәрфуъ рәвештә риваять ителгәнен белмибез, һәм без Мөзаһирнең аны бу хәдистән башка риваять иткәнен белмибез». Бу хәдис Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи һәм сәлләмнең сәхабәләре галимнәре фикеренчә, хәйриягә юнәлтмә булып тора, һәм алардан тыш, бу Суфьян Әс Цаури, Әш Шафигый, Әхмәт һәм Исхак фикере.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1103
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَجَاوَزَ اللَّهُ لِأُمَّتِي مَا حَدَّثَتْ بِهِ أَنْفُسَهَا مَا لَمْ تَكَلَّمْ بِهِ أَوْ تَعْمَلْ بِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الرَّجُلَ إِذَا حَدَّثَ نَفْسَهُ بِالطَّلَاقِ لَمْ يَكُنْ شَيْءٌ حَتَّى يَتَكَلَّمَ بِهِ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Әбу Әвәнә]дән [Катададан] [Зурара бин Әуфәдән] [Әбу Һөрәйрәдән] ул болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Аллаһ минем өммәтемне йөрәкләрендә әйтелгән сүзләрне гафу итә, әгәр алар аны әйтмәсәләр яки эшләмәсәләр". Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис ышанычлы һәм галимнәр фикеренчә, хәйриягә юл күрсәтүче, кемдер йөрәгендә аерылышуны әйтмәсә, аерылышу дөрес булмас".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1104
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَرْدَكَ الْمَدَنِيِّ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ ابْنِ مَاهَكَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثٌ جِدُّهُنَّ جِدٌّ وَهَزْلُهُنَّ جِدٌّ النِّكَاحُ وَالطَّلَاقُ وَالرَّجْعَةُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ قَالَ أَبُو عِيسَى وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ هُوَ ابْنُ حَبِيبِ بْنِ أَرْدَكَ الْمَدَنِيُّ وَابْنُ مَاهَكَ هُوَ عِنْدِي يُوسُفُ بْنُ مَاهَكَ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Хәтим бин Исмәгыйль] сөйләгән, ул [Абдуррахман бин Әрдәк Әл Мәдәни]дән ['Әса`]дән [Ибн Мәхәк]дән [Әбу Һөрәйрә] ул болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Чынлыкта дөрес булган өч нәрсә бар, ә шаяртулар дөрес: Никах, талак һәм татулашу". Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис хәсән гариб һәм Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләре һәм алардан башка галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә булып тора. Әбу Гайсә болай диде: "Абдуррахман - Ибн Хәбиб бин Әрдәк Әл Мәдәни, ә Ибн Мәхәк, минемчә, Йосыф бин Мәхәк".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1105
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ أَنْبَأَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى عَنْ سُفْيَانَ أَنْبَأَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَهُوَ مَوْلَى آلِ طَلْحَةَ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ الرُّبَيِّعِ بِنْتِ مُعَوِّذِ بْنِ عَفْرَاءَأَنَّهَا اخْتَلَعَتْ عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَمَرَهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ أُمِرَتْ أَنْ تَعْتَدَّ بِحَيْضَةٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الرُّبَيِّعِ بِنْتِ مُعَوِّذٍ الصَّحِيحُ أَنَّهَا أُمِرَتْ أَنْ تَعْتَدَّ بِحَيْضَةٍ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] безгә [Әл-Фәзәл бин Муса] [Суфияннан] безгә [Мөхәммәд бин Абдуррахман] үзенең [Сөләйман бин Ясар]ның Талха гаиләсенең элеккеге колы булуын [Әр Рубаййи бинт Му'авиз бин 'Афра`] пәйгамбәр заманында аерылышу өчен гариза биргәнен, аннары Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам аңа бер айлык вакытында иддә кылырга боерганын яки аңа - риваятче икеләнә - әйткәнен сөйләде. Ул болай диде: "Бу очракта Ибн Аббастан охшаш хәдис бар." Әбу Гайсә болай диде: "Әр Рубаййи бинт Му'авизның ышанычлы хәдисе: аңа бер айлык вакытында иддә ясарга боерылган."
Hadith
Imam Tirmidzi : 1106
أَنْبَأَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحِيمِ الْبَغْدَادِيُّ أَنْبَأَنَا عَلِيُّ بْنُ بَحْرٍ أَنْبَأَنَا هِشَامُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ امْرَأَةَ ثَابِتِ بْنِ قَيْسٍ اخْتَلَعَتْ مِنْ زَوْجِهَا عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَمَرَهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ تَعْتَدَّ بِحَيْضَةٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي عِدَّةِ الْمُخْتَلِعَةِ فَقَالَ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ إِنَّ عِدَّةَ الْمُخْتَلِعَةِ عِدَّةُ الْمُطَلَّقَةِ ثَلَاثُ حِيَضٍ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ إِنَّ عِدَّةَ الْمُخْتَلِعَةِ حَيْضَةٌ قَالَ إِسْحَقُ وَإِنْ ذَهَبَ ذَاهِبٌ إِلَى هَذَا فَهُوَ مَذْهَبٌ قَوِيٌّ
Безгә [Мөхәммәд бин Абдуррахман Әл-Багдади] безгә [Али бин Бахр] безгә [Хишам бин Йосыф]тан [Мә'мәр]дән [Әмр бин Мөслим]дән [Икримә]дән [Ибн Аббас]дан Сабит бин Кайсның хатыны Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәлам вакытында иреннән аерылышу өчен гариза биргән, аннары Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәлам аңа бер айлык иддә тотарга боерган дигән хәбәр җиткерелде. Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис хәсән гариб, галимнәр аерылышу өчен гариза биргән хатын-кызның иддәсе турында төрле фикердә. Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәламнең сәхабәләре һәм башкалар арасында күпчелек галимнәр шундый фикердә; аерылышу өчен гариза биргән хатын-кызның иддәсе аерылышкан хатын-кызның иддәсе кебек, ягъни өч айлык, бу Суфьян Әс-Тәури һәм Куфа халкының, шулай ук Әхмәт һәм Исхакның фикере." Шул ук вакытта, Пәйгамбәрнең (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) сәхабәләреннән кайбер галимнәр һәм башкалар аерылышу өчен гариза биргән хатын-кыз өчен иддә вакыты бер айлык вакыт дигән фикердә. Исхак болай дигән: "Әгәр бу фикер белән килешкән кешеләр булса, бу иң көчле фикер".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1107
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا مُزَاحِمُ بْنُ ذَوَّادِ بْنِ عُلْبَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ لَيْثٍ عَنْ أَبِي الْخَطَّابِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ عَنْ ثَوْبَانَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمُخْتَلِعَاتُ هُنَّ الْمُنَافِقَاتُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَلَيْسَ إِسْنَادُهُ بِالْقَوِيِّ وَرُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ أَيُّمَا امْرَأَةٍ اخْتَلَعَتْ مِنْ زَوْجِهَا مِنْ غَيْرِ بَأْسٍ لَمْ تَرِحْ رَائِحَةَ الْجَنَّةِ
Безгә [Әбу Кураиб] безгә [Мүзаһим бин Зәввад бин Улба]дан [әтисеннән] [Ләйтстан] [Әбу Әл-Хәстәбтән] [Әбу Зуръадан] [Әбу Идристән] [Саубаннан] Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәламнән: "Аерылышу өчен гариза биргән хатын-кызлар - икейөзле хатын-кызлар", - диде, - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис бу юлдан гариб һәм сәнәд көчле түгел. Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәламнән: "Иреннән сәбәпсез аерылышу өчен гариза биргән хатын-кыз җәннәт исен сизмәс", - дип риваять ителде.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1108
أَنْبَأَنَا بِذَلِكَ بُنْدَارٌ أَنْبَأَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ أَنْبَأَنَا أَيُّوبُ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَمَّنْ حَدَّثَهُ عَنْ ثَوْبَانَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا امْرَأَةٍ سَأَلَتْ زَوْجَهَا طَلَاقًا مِنْ غَيْرِ بَأْسٍ فَحَرَامٌ عَلَيْهَا رَائِحَةُ الْجَنَّةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَيُرْوَى هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَبِي أَسْمَاءَ عَنْ ثَوْبَانَ وَرَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ أَيُّوبَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَمْ يَرْفَعْهُ
безгә [Бундар] безгә [Габдел Ваһһаб] безгә [Әййуб]га [Әбү Киләбәдә] хәдисне җиткергән кешедән: Рәсулуллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам: "Һичбер сәбәпсез иреннән аерылышу өчен судка биргән хатын-кызга җәннәт исе харам", - дигән. Әбү Гайсә болай диде: "Бу хәдис хәсән, һәм бу хәдис Әййубтан, Әбү Киләбәдә [Әбү Әсмәдә] [Таләбәдә] риваять ителгән, һәм кайбер риваятьчеләр аны Әййубтан бу иснәд белән риваять иткәннәр, ләкин ул аны аңлатмаган."
Hadith
Imam Tirmidzi : 1109
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي زِيَادٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَمِّهِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْمَرْأَةَ كَالضِّلَعِ إِنْ ذَهَبْتَ تُقِيمُهَا كَسَرْتَهَا وَإِنْ تَرَكْتَهَا اسْتَمْتَعْتَ بِهَا عَلَى عِوَجٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي ذَرٍّ وَسَمُرَةَ وَعَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَإِسْنَادُهُ جَيِّدٌ
Безгә [Абдуллаһ бин Әбү Зияд] безгә [Ягъкуб бин Ибраһим бин Сәгъд] безгә туганым [Ибн Шиһаб] турында сөйләде, ул [аның абыйсыннан] [Сәгъдиһ бин Әл-Мүсәййәб] [Әбү Һөрәйрә] турында әйтте, ул әйтте: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Чыннан да, хатын-кызлар кабыргалар кебек; әгәр аны турыларга теләсәң, син аны сындырырсың, әгәр аны ялгыз калдырсаң, син аның белән күңел ача аласың, ләкин ул барыбер бөгелгән". Ул әйтте: "Әле дә шул ук бүлектә Әбү Зарр, Сәмүрә һәм Айшадан риваять ителә. Әбү Гайсә әйтте: Әбү Һөрәйрәнең хәдисе бу юлдан алынган хәдис, ләкин сәнәде яхшы. Безгә Габдуллаһ бин Әбү Зияд безгә әйтте: Якуб бин Ибраһим бин Сәгъд безгә туганым Ибн Шиһаб турында әйтте, ул аның абыйсыннан Сәгъдиһ бин Әл-Мүсәййәбтән, ул әйтте: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Чынлыкта, хатын-кызлар кабыргалар кебек; Әгәр аны турыларга теләсәң, син аны сындырырсың, ә әгәр аны үзеңә калдырсаң, аның белән күңел ача аласың, ләкин ул барыбер бөгелгән”. Ул болай диде: “Әле дә шул ук бүлектә Әбу Зарр, Сәмүрә һәм Айшадан риваять ителә. Әбу Гайсә болай диде: “Әбу Һөрәйрәнең хәдисе бу юлдан алынган хәдис, ләкин сәнәде яхшы”.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1110
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ أَنْبَأَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ أَنْبَأَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ الْحَارِثِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ حَمْزَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَكَانَتْ تَحْتِي امْرَأَةٌ أُحِبُّهَا وَكَانَ أَبِي يَكْرَهُهَا فَأَمَرَنِي أَبِي أَنْ أُطَلِّقَهَا فَأَبَيْتُ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ طَلِّقْ امْرَأَتَكَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ إِنَّمَا نَعْرِفَهُ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ
Безгә [Әхмәд бин Мөхәммәд] безгә [Ибнул Мөбарәк] безгә [Ибн Әбу Зигъб] сөйләгән, ул [Әл-Харис бин Абдуррахман] әйткән, ул [Хәмзә бин Абдулла бин Гомәр] әйткән, ул [Ибн Гомәр] әйткән: ул болай диде: Минем бер хатыным бар иде, мин аны ярата идем, ләкин әтием аны нәфрәт итте, аннары әтием миңа аны аерырга кушты, мин баш тарттым. Аннары мин моны Пәйгамбәргә (салләллаһу галәйһи вәссәлам) әйттем, ул: "Әй, Абдулла бин Гомәр, хатыныңны аер", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис ышанычлы, чынлыкта без аны бары тик Ибн Әбу Зигъб хәдисеннән генә беләбез".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1111
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَيَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَسْأَلْ الْمَرْأَةُ طَلَاقَ أُخْتِهَا لِتَكْفِئَ مَا فِي إِنَائِهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Суфиян бин Уяйнә], [Әз-Зүһри], [Сәгыйд бин Әл-Мусайяб], [Әбу Һөрәйрә], Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламгә кадәр ул болай диде: "Хатын-кыз үзенең ихтыяҗларын канәгатьләндерү өчен хатыныннан аерылышырга сорамасын". Ул болай диде: "Бу бүлектә дә Өммү Сәләмәдән риваять ителә. Әбу Гайсә болай диде: "Әбу Һөрәйрәнең хәдисе - хәсән, ышанычлы хәдис."
Hadith
Imam Tirmidzi : 1112
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى الصَّنْعَانِيُّ أَنْبَأَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْفَزَارِيُّ عَنْ عَطَاءِ بْنِ عَجْلَانَ عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ خَالِدٍ الْمَخْزُومِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُلُّ طَلَاقٍ جَائِزٌ إِلَّا طَلَاقَ الْمَعْتُوهِ الْمَغْلُوبِ عَلَى عَقْلِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عَطَاءِ بْنِ عَجْلَانَ وَعَطَاءُ بْنُ عَجْلَانَ ضَعِيفٌ ذَاهِبُ الْحَدِيثِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ طَلَاقَ الْمَعْتُوهِ الْمَغْلُوبِ عَلَى عَقْلِهِ لَا يَجُوزُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ مَعْتُوهًا يُفِيقُ الْأَحْيَانَ فَيُطَلِّقُ فِي حَالِ إِفَاقَتِهِ
Безгә [Мөхәммәд бин Габдел Әгълә Әш-Шәнъани] безгә [Мәрван бин Муавия Әл-Фәзари] ['Әса' бин Әҗлан] ['Икримә бин Халид Әл-Мәхзуми] [Әбу Һөрәйрә] ул болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Акылын югалткан кешеләрнең аерылышуыннан кала һәрбер аерылышу рөхсәт ителә". Әбу Гайсә болай диде: "Без бу хәдиснең мәрфу' рәвешендә риваять ителгәнен Әса' бин Әҗлан хәдисләреннән башка белмибез, һәм Әса' бин Әҗлан хәдисләрне ятламаган заһиф иде. Һәм бу хәдис Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләре һәм алардан башка галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә булып тора, ягъни акылын югалткан кеше өчен аерылышу, кайвакыт дәвалануны кичермәсә һәм дәвалануны кичергәндә аерылышмаса, дөрес түгел."
Hadith
Imam Tirmidzi : 1113
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ شَبِيبٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ النَّاسُ وَالرَّجُلُ يُطَلِّقُ امْرَأَتَهُ مَا شَاءَ أَنْ يُطَلِّقَهَا وَهِيَ امْرَأَتُهُ إِذَا ارْتَجَعَهَا وَهِيَ فِي الْعِدَّةِ وَإِنْ طَلَّقَهَا مِائَةَ مَرَّةٍ أَوْ أَكْثَرَ حَتَّى قَالَ رَجُلٌ لِامْرَأَتِهِ وَاللَّهِ لَا أُطَلِّقُكِ فَتَبِينِي مِنِّي وَلَا آوِيكِ أَبَدًا قَالَتْ وَكَيْفَ ذَاكَ قَالَ أُطَلِّقُكِ فَكُلَّمَا هَمَّتْ عِدَّتُكِ أَنْ تَنْقَضِيَ رَاجَعْتُكِ فَذَهَبَتْ الْمَرْأَةُ حَتَّى دَخَلَتْ عَلَى عَائِشَةَ فَأَخْبَرَتْهَا فَسَكَتَتْ عَائِشَةُ حَتَّى جَاءَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرَتْهُ فَسَكَتَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى نَزَلَ الْقُرْآنُ{ الطَّلَاقُ مَرَّتَانِ فَإِمْسَاكٌ بِمَعْرُوفٍ أَوْ تَسْرِيحٌ بِإِحْسَانٍ }قَالَتْ عَائِشَةُ فَاسْتَأْنَفَ النَّاسُ الطَّلَاقَ مُسْتَقْبَلًا مَنْ كَانَ طَلَّقَ وَمَنْ لَمْ يَكُنْ طَلَّقَحَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ نَحْوَ هَذَا الْحَدِيثِ بِمَعْنَاهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ يَعْلَى بْنِ شَبِيبٍ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Йә'лә бин Сьябиб] [Хисьям бин Урва] [әтисеннән] [Аишә] әйтте: "Элек кешеләр, бигрәк тә ирләр, хатыннарын теләсә кайсы вакытта аерып, аерылышканнар, ләкин хатын аның хатыны булып калган. Әгәр ир аның белән татулашса, иддә вакытында шулай эшләгән, хәтта йөз тапкыр яки аннан да күбрәк аерылышкан булса да, бер ир хатынына: "Аллаһ белән ант итәм, син мине ташлап киткәнче мин сине татулаштырмыйм һәм сиңа мәңгегә торыр урын да бирмим", - дип әйткәнче. Хатыны: "Бу ничек булды?" - дип сораган. Ул: "Мин сине татулаштырам, аннары иддә вакытың беткәч, синең белән татулашам", - дип җавап биргән. Аннары хатыны Айшә белән очрашырга барган һәм аңа әйткән. Гаишә пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам килгәнче һәм аңа бу хакта хәбәр ителгәнче тын калды, ләкин Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам Коръән аяте иңгәнче тын калды: "Талак - аңа мөрәҗәгать итәргә мөмкин - ике тапкыр, аннан соң сез яңадан яхшы юл белән татулашырга яки яхшы юл белән аерылышырга мөмкин". Гаишә дәвам итте; Шулай итеп, кешеләр аерылышуларны баштан ук саный башлыйлар, аерылышканнарны да, аерылышмаганнарны да. Безгә [Әбу Курайб Мөхәммәд бин Әл-Әла] сөйләгән, безгә [Абдулла бин Идрис] сөйләгән, [Хисьям бин Урва] әйткән, [әтисеннән] бу хәдисне мәгънәсе белән, ләкин ул моны Гаишәдән әйтмәгән. Әбу Гайсә болай диде: "Бу Йә'лә бин Сьябиб хәдисеннән дә ышанычлырак".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1114
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ أَبِي السَّنَابِلِ بْنِ بَعْكَكٍ قَالَوَضَعَتْ سُبَيْعَةُ بَعْدَ وَفَاةِ زَوْجِهَا بِثَلَاثَةٍ وَعِشْرِينَ أَوْ خَمْسَةٍ وَعِشْرِينَ يَوْمًا فَلَمَّا تَعَلَّتْ تَشَوَّفَتْ لِلنِّكَاحِ فَأُنْكِرَ عَلَيْهَا فَذُكِرَ ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِنْ تَفْعَلْ فَقَدْ حَلَّ أَجَلُهَاحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا شَيْبَانُ عَنْ مَنْصُورٍ نَحْوَهُ و قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي السَّنَابِلِ حَدِيثٌ مَشْهُورٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَلَا نَعْرِفُ لِلْأَسْوَدِ سَمَاعًا مِنْ أَبِي السَّنَابِلِ و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ لَا أَعْرِفُ أَنَّ أَبَا السَّنَابِلِ عَاشَ بَعْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ الْحَامِلَ الْمُتَوَفَّى عَنْهَا زَوْجُهَا إِذَا وَضَعَتْ فَقَدْ حَلَّ التَّزْوِيجُ لَهَا وَإِنْ لَمْ تَكْنِ انْقَضَتْ عِدَّتُهَا وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ تَعْتَدُّ آخِرَ الْأَجَلَيْنِ وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ
Безгә [Әхмәд бин Мани] сөйләде, безгә [Хөсәен бин Мөхәммәд] сөйләде, безгә [Сәйбән] әйтте, ул [Мансурдан] әйтте, ул [Ибраһимнан] әйтте, ул [Әл Әсвәдтән] әйтте, ул [Әбу Әс Сәнәбил бин Бәкәктән] әйтте: Субайа ире үлгәннән соң егерме өч яки егерме биш көн эчендә бала тапкан. Ул нифастан пакьләнгәч, ул кияүгә кия. Аннары берәү моны кире какты, бу хакта Пәйгамбәргә (салләллаһу галәйһи вәссәлам) хәбәр ителде, ул җавап бирде: "Әгәр ул шулай эшләсә, аның иддә вакыты бетте". Безгә [Әхмәд бин Мани] әйтте, ул [Әл Хәсән бин Муса] әйтте, ул безгә [Сәйбән] әйтте, ул [Мансурдан] шулай сөйләде. Һәм ул әйтте: "Бу очракта Өммү Сәләмәдән охшаш хәдис бар". Әбу Гайсә әйтте: "Әбу Әс Сәнәбил хәдисе - бу юлдан алынган мәшһүр гариб хәдис, ләкин без Әл Әсвәднең Әбу Әс Сәнәбилдән ишеткән хәдисе булуын белмәдек, һәм мин Мөхәммәднең болай дигәнен ишеттем;" Мин Әбу Әс Санабилның Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән соң яшәгәнен белмәгән идем. Бу хәдис Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән һәм алардан башка күпчелек галимнәр фикеренчә, әгәр ире үлгән йөкле хатын бала тапса, аңа кияүгә чыгу хәләл, хәтта аның иддә вакыты әле чыкмаган булса да. Бу Суфьян Әс Цаури, Әш Шафигый, Әхмәт һәм Исхак фикере. Шул ук вакытта, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән һәм алардан башка кайбер галимнәр болай фикердә; Ул иддәсен ике иддә вакытының соңгысында - ире үлгән хатынның иддә чорында һәм йөкле хатынның иддә чорында - үткәргән, ләкин беренче фикер дөресрәк.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1115
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ وَابْنَ عَبَّاسٍ وَأَبَا سَلَمَةَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِتَذَاكَرُوا الْمُتَوَفَّى عَنْهَا زَوْجُهَا الْحَامِلَ تَضَعُ عِنْدَ وَفَاةِ زَوْجِهَا فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ تَعْتَدُّ آخِرَ الْأَجَلَيْنِ وَقَالَ أَبُو سَلَمَةَ بَلْ تَحِلُّ حِينَ تَضَعُ وَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ أَنَا مَعَ ابْنِ أَخِي يَعْنِي أَبَا سَلَمَةَ فَأَرْسَلُوا إِلَى أُمِّ سَلَمَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ قَدْ وَضَعَتْ سُبَيْعَةُ الْأَسْلَمِيَّةُ بَعْدَ وَفَاةِ زَوْجِهَا بِيَسِيرٍ فَاسْتَفْتَتْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَمَرَهَا أَنْ تَتَزَوَّجَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Кутайбә] безгә [Әл-Ләйтс] [Яхья бин Сәгыйд] [Сөләйман бин Ясар]дан Әбу Һөрәйрә, Ибн Аббас һәм Әбу Сәләмә бин Абдуррахман ире үлгәннән соң бала тапкан йөкле хатын турында сөйләшкәннәре турында хәбәр ителде. Ибн Аббас шулай ук: "Ул иддәсен ике иддәсенең соңгы - иң озынында - урнаштырган", - диде. Әбу Сәләмә: "Чынлыкта, ул бала тапканда хәләл иде", - диде. Әбу Һөрәйрә: "Мин абыемның улы Әбу Сәләмә белән килешәм", - диде. Шуңа күрә алар Пәйгамбәрнең (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) хатыны [Өммү Сәләмә] янына кеше җибәрделәр, ул: "Сүбәйә әл-Әсләмия ире үлгәннән соң күп тә үтми бала тапкан", - диде. Ул Пәйгамбәрдән (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) фәтва сорады, аннары ул аңа кияүгә чыгарга кушты. Әбу Гайсә: "Бу хәдис ышанычлы", - диде.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1116
حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى أَنْبَأَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ حَزْمٍ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ نَافِعٍ عَنْ زَيْنَبَ بِنْتِ أَبِي سَلَمَةَ أَنَّهَا أَخْبَرَتْهُ بِهَذِهِ الْأَحَادِيثِ الثَّلَاثَةِقَالَتْ زَيْنَبُ دَخَلْتُ عَلَى أُمِّ حَبِيبَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ تُوُفِّيَ أَبُوهَا أَبُو سُفْيَانَ بْنُ حَرْبٍ فَدَعَتْ بِطِيبٍ فِيهِ صُفْرَةٌ خَلُوقٌ أَوْ غَيْرُهُ فَدَهَنَتْ بِهِ جَارِيَةً ثُمَّ مَسَّتْ بِعَارِضَيْهَا ثُمَّ قَالَتْ وَاللَّهِ مَا لِي بِالطِّيبِ مِنْ حَاجَةٍ غَيْرَ أَنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا يَحِلُّ لِامْرَأَةٍ تُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ أَنْ تُحِدَّ عَلَى مَيِّتٍ فَوْقَ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ إِلَّا عَلَى زَوْجٍ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَعَشْرًا
Безгә [Әл-Әнсари] безгә [Мә'н бин Иса] безгә [Мәлик бин Әнәс]дән [Абдуллаһ бин Әбү Бәкер бин Мөхәммәд бин Әмр бин Хәзм]дән [Хөмәйд бин Нәфи]дән [Зәйнәп бинт Әбу Сәләмә] аңа бу өч хәдисне сөйләгәнен сөйләгән. Зәйнәп болай диде: Мин Пәйгамбәрнең (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) хатыны [Өммү Хәбибә] өенә кердем, аның әтисе Әбү Суфьян бин Хәрб үлгәннән соң, ул Зә'фәран мае яки башка нәрсә кушылган сары май сорады, аннары кечкенә кызга май сөртеп, битләренә сөртте, ул болай диде: "Аллаһ белән ант итәм, мин бернинди ихтыяҗ өчен дә хушбуй кулланмыйм, чөнки мин Аллаһның Рәсүленең (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) болай дигәнен ишеттем: "Аллаһка һәм Кыямәт көненә ышанган хатын-кызга үлем өчен өч көннән артык кайгыру рөхсәт ителми, иренең үлеменнән кала, ул дүрт ай да ун көн дәвам итә".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1117
قَالَتْ زَيْنَبُ فَدَخَلْتُ عَلَى زَيْنَبَ بِنْتِ جَحْشٍ حِينَ تُوُفِّيَ أَخُوهَا فَدَعَتْ بِطِيبٍ فَمَسَّتْ مِنْهُ ثُمَّ قَالَتْ وَاللَّهِ مَا لِي فِي الطِّيبِ مِنْ حَاجَةٍ غَيْرَ أَنِّيسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا يَحِلُّ لِامْرَأَةٍ تُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ أَنْ تُحِدَّ عَلَى مَيِّتٍ فَوْقَ ثَلَاثِ لَيَالٍ إِلَّا عَلَى زَوْجٍ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَعَشْرًا
[Зәйнәп] әйтте: Мин [Зәйнәп бинт Җаһси]нең абыйсы үлгәндә аның өенә кердем, аннары ул хушбуй сорады һәм аңа сөртте, аннары әйтте: "Аллаһ белән ант итәм, мин хушбуйны бернинди мохтаҗлык аркасында кулланмадым, ләкин Аллаһның Илчесенең (салләллаһу галәйһи вәссәлам) болай дигәнен ишеткәнем өчен генә: "Аллаһка һәм Кыямәт көненә ышанган хатын-кызга өч төннән артык үлем өчен кайгыру дөрес түгел, иренең үлеменнән башка, ул дүрт ай да ун көн дәвам итә", - диде.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1118
قَالَتْ زَيْنَبُ وَسَمِعْتُ أُمِّي أُمَّ سَلَمَةَ تَقُولُجَاءَتْ امْرَأَةٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنَتِي تُوُفِّيَ عَنْهَا زَوْجُهَا وَقَدْ اشْتَكَتْ عَيْنَيْهَا أَفَنَكْحَلُهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ كُلُّ ذَلِكَ يَقُولُ لَا ثُمَّ قَالَ إِنَّمَا هِيَ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَعَشْرًا وَقَدْ كَانَتْ إِحْدَاكُنَّ فِي الْجَاهِلِيَّةِ تَرْمِي بِالْبَعْرَةِ عَلَى رَأْسِ الْحَوْلِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ فُرَيْعَةَ بِنْتِ مَالِكٍ أُخْتِ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ وَحَفْصَةَ بِنْتِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ زَيْنَبَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ الْمُتَوَفَّى عَنْهَا زَوْجُهَا تَتَّقِي فِي عِدَّتِهَا الطِّيبَ وَالزِّينَةَ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
[Зәйнәп] әйтте: "Мин шулай ук әниемнең [Өммү Сәләмәнең] болай дигәнен ишеттем: "Бер хатын Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам янына килеп: "Әй Аллаһның Илчесе, чыннан да кызым ирен югалтты һәм ике күзе дә авырый, без аның күзләренә лайнер ябыштырсак буламы?" – дип сорады. Шуннан соң Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам: "Туктама", – дип җавап бирде. Ул ике яки өч тапкыр әйтте, һәр сорауга: "Туктама", – дип җавап бирде. Аннары ул: "Чынлыкта, иддә дүрт ай һәм ун көн, җаһилият чорында сезнең берегез ел ахырында дөя тизәген ташлап кайгыра", – диде. Ул әйтте: "Бу очракта Әбү Сәгыйд әл-Худри һәм Хәфша бинт Гомәрнең апасы Фурайа бинт Мәликтан охшаш хәдис бар. Әбү Гайсә әйтте: Зәйнәб хәдисе - хәсән хәдис һәм Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләре һәм алардан башка кешеләр фикеренчә, ире үлгән хатын-кыз иддә вакытында хушбуйдан һәм бизәнүдән тыелырга тиеш. Бу Суфьян Әс Цаури, Мәлик бин Әнәс, Асый Сяфигый, Әхмәт һәм Исхак фикере.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1119
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ عَطَاءٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ صَخْرٍ الْبَيَاضِيِّعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمُظَاهِرِ يُوَاقِعُ قَبْلَ أَنْ يُكَفِّرَ قَالَ كَفَّارَةٌ وَاحِدَةٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ وَمَالِكٍ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُهُمْ إِذَا وَاقَعَهَا قَبْلَ أَنْ يُكَفِّرَ فَعَلَيْهِ كَفَّارَتَانِ وَهُوَ قَوْلُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مَهْدِيٍّ
Безгә [Әбу Сәгыйд Әл-Асияҗ] безгә [Абдуллаһ бин Идрис]дән [Мөхәммәд бин Исхак]дан [Мөхәммәд бин Әмру бин Әсә`]дан [Сөләйман бин Ясар]дан [Сәләмә бин Шәхр Әл-Баязи] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән зирар сүзен әйтеп, аннары кәффарәт түләр алдыннан хатыннары белән җенси мөнәсәбәттә булган кешеләр проблемасы турында сөйләгәндә, ул: "Аңа бер кәффарәт түләргә кирәк", - дип җавап бирде. Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис хәсән гариб һәм күпчелек галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә булып тора. Һәм бу Суфьян, Мәлик, Әш-Шәфигый, Әхмәт һәм Исхак фикере. Ләкин кайберләре: "Әгәр ул кәффарәт түләр алдыннан хатыны белән җенси мөнәсәбәттә булса, ул ике кәффарәт түләргә тиеш", - дип бәхәсләшәләр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1120
حَدَّثَنَا أَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ الْحَكَمِ بْنِ أَبَانَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَجُلًا أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ ظَاهَرَ مِنْ امْرَأَتِهِ فَوَقَعَ عَلَيْهَا فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي قَدْ ظَاهَرْتُ مِنْ زَوْجَتِي فَوَقَعْتُ عَلَيْهَا قَبْلَ أَنْ أُكَفِّرَ فَقَالَ وَمَا حَمَلَكَ عَلَى ذَلِكَ يَرْحَمُكَ اللَّهُ قَالَ رَأَيْتُ خَلْخَالَهَا فِي ضَوْءِ الْقَمَرِ قَالَ فَلَا تَقْرَبْهَا حَتَّى تَفْعَلَ مَا أَمَرَكَ اللَّهُ بِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ
Безгә [Әбу Аммар Әл Хөсәен бин Һурайтс] безгә [Әл Фәзхал бин Муса]дан [Мә'мәрдән] [Әл Хәкам бин Әбәннән] [Икримәдән] [Ибн Аббас]дан болай дип сөйләде: Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи һәмссәлам янына килгән бер ир-атның "зихар" сүзен әйткәнен һәм аның белән җенси мөнәсәбәттә булуын ул сорады: "Әй Аллаһның Илчесе, мин хатыныма "зихар" сүзен әйттем, ләкин кәффарәт түләр алдыннан аның белән җенси мөнәсәбәттә булдым. Аннары ул: "Сезне моны эшләргә нәрсә этәрде, Аллаһ сезгә рәхмәт кылсын?" - дип җавап бирде. Ул: "Мин аның аяк киемен ай яктысында күрдем", - диде. Ул: "Аллаһ сезгә кушканны үтәмичә, аның белән җенси мөнәсәбәттә булуыгызны танымагыз", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән гариб, ышанычлы".
