Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 1081
حَدَّثَنَا وَاصِلُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَبِي نَصْرٍ عَنْ مُسَاوِرٍ الْحِمْيَرِيِّ عَنْ أُمِّهِ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّمَا امْرَأَةٍ مَاتَتْ وَزَوْجُهَا عَنْهَا رَاضٍ دَخَلَتْ الْجَنَّةَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Беҙгә [Вашил бин Ғәбдел Ғәлә] һөйләне, беҙгә [Мөхәммәт бин Фүҙләил] [Ғабдулла бин Абдуррахмандан], Әбү Надлрҙан [Мусавир Әл Химйәриҙән] [әсәһенән] [Өмө Сәләмә]ҙән әйтте; Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм әйткән: «Әгәр ҡатын үлһә, ире унан риза булһа, ул һис шикһеҙ ожмахҡа инә», — тигән. Әбү Ғиса әйтте; «Был хәсән ғәриб хәҙисе».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1082
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَكْمَلُ الْمُؤْمِنِينَ إِيمَانًا أَحْسَنُهُمْ خُلُقًا وَخِيَارُكُمْ خِيَارُكُمْ لِنِسَائِهِمْ خُلُقًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Беҙгә [Әбү Ҡурайб] һөйләне, беҙгә [Ғабда бин Сөләймән] [Мөхәммәт бин Ғәмрҙән] һөйләне, беҙгә [Әбү Сәләмә] [Әбү Һүрәйрә]-нән әйтте; Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйткән: «Иман камил булған мөьмин – иң яҡшы әхлаҡлы мөьмин». Һеҙҙең арала иң яҡшыһы – ҡатындарына иң изгелекле булғандар». Әбү Иса әйтте; «Иң мәғәнәле хәҙис Ғәйсә һәм Ибн Ғәббәстән риүәйәт ителгән». Ул өҫтәне; «Әбү Һүрәйрәнең хәҙистәре – дөрөҫ Хәсән хәҙистәре».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1083
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ الْجُعْفِيُّ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ شَبِيبِ بْنِ غَرْقَدَةَ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْأَحْوَصِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِيأَنَّهُ شَهِدَ حَجَّةَ الْوَدَاعِ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَذَكَّرَ وَوَعَظَ فَذَكَرَ فِي الْحَدِيثِ قِصَّةً فَقَالَ أَلَا وَاسْتَوْصُوا بِالنِّسَاءِ خَيْرًا فَإِنَّمَا هُنَّ عَوَانٌ عِنْدَكُمْ لَيْسَ تَمْلِكُونَ مِنْهُنَّ شَيْئًا غَيْرَ ذَلِكَ إِلَّا أَنْ يَأْتِينَ بِفَاحِشَةٍ مُبَيِّنَةٍ فَإِنْ فَعَلْنَ فَاهْجُرُوهُنَّ فِي الْمَضَاجِعِ وَاضْرِبُوهُنَّ ضَرْبًا غَيْرَ مُبَرِّحٍ فَإِنْ أَطَعْنَكُمْ فَلَا تَبْغُوا عَلَيْهِنَّ سَبِيلًا أَلَا إِنَّ لَكُمْ عَلَى نِسَائِكُمْ حَقًّا وَلِنِسَائِكُمْ عَلَيْكُمْ حَقًّا فَأَمَّا حَقُّكُمْ عَلَى نِسَائِكُمْ فَلَا يُوطِئْنَ فُرُشَكُمْ مَنْ تَكْرَهُونَ وَلَا يَأْذَنَّ فِي بُيُوتِكُمْ لِمَنْ تَكْرَهُونَ أَلَا وَحَقُّهُنَّ عَلَيْكُمْ أَنْ تُحْسِنُوا إِلَيْهِنَّ فِي كِسْوَتِهِنَّ وَطَعَامِهِنَّقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَمَعْنَى قَوْلِهِ عَوَانٌ عِنْدَكُمْ يَعْنِي أَسْرَى فِي أَيْدِيكُمْ
Беҙгә [Әл Хәсән бин Али Әл Хәлләлгә] әйтелгән, [Әл Хөсәйен бин Али Әл Джуфиға] [Зәйҙә] [Сәбиб бин Ғәрҡәдә] [Сөләймән бин Әмр бин Әл Әхүәштән] әйтелгән; Ул миңә [атайыма] Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм менән бергә хаж вәҙәғ ҡылғанын һөйләне. Ул доға ҡылып, Аллаһы Тәғәләгә маҡтау әйтте, иҫкәртмәләр, кәңәштәр бирҙе. Хәҙисендә был ваҡиғаны һөйләне, унан һуң: «Белегеҙ, ҡатын-ҡыҙҙарға ҡарата изгелекле булығыҙ, сөнки улар һеҙҙең тотҡондарығыҙ», — тине. Һеҙҙең уларға бынан тыш хоҡуғығыҙ юҡ, әгәр улар ысын мәғәнәһендә йәмһеҙ эштәр ҡылмаһа. Әгәр ҙә улар ҡаҡшаһа, түшәктә уларҙан алыҫыраҡ тороғоҙ һәм ауыртмаҫлыҡ һуғыу менән һуғығыҙ. Әгәр ҙә улар һеҙгә буйһонһа, уларҙы борсоған юлдарҙы эҙләмәгеҙ. Тик бел; Һинең ҡатыныңа ла, ҡатыныңдың да һиңә хоҡуғы бар. Ҡатыныңа һинең хоҡуғың шунда: ул һинең нәфрәт иткән кешеңде һинең түшәгеңә һала алмай. Өйөгөҙгә нәфрәт иткән кешене индермәгеҙ. Тик бел; Ҡатындарығыҙ һеҙҙең өҫтөгөҙҙәге хоҡуҡ - һеҙ уларға кейем һәм ризыҡ биреп, изгелек эшләгеҙ. Әбү Иса әйтте; — Был — сахих Хәсән хәҙисе. «Аваанун»дың мәғәнәһе; улар һинең әсирҙәрең».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1084
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ عَاصِمٍ الْأَحْوَلِ عَنْ عِيسَى بْنِ حِطَّانَ عَنْ مُسْلِمِ بْنِ سَلَّامٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ طَلْقٍ قَالَأَتَى أَعْرَابِيٌّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ الرَّجُلُ مِنَّا يَكُونُ فِي الْفَلَاةِ فَتَكُونُ مِنْهُ الرُّوَيْحَةُ وَيَكُونُ فِي الْمَاءِ قِلَّةٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا فَسَا أَحَدُكُمْ فَلْيَتَوَضَّأْ وَلَا تَأْتُوا النِّسَاءَ فِي أَعْجَازِهِنَّ فَإِنَّ اللَّهَ لَا يَسْتَحْيِي مِنْ الْحَقِّقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَخُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَلِيِّ بْنِ طَلْقٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ لَا أَعْرِفُ لِعَلِيِّ بْنِ طَلْقٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرَ هَذَا الْحَدِيثِ الْوَاحِدِ وَلَا أَعْرِفُ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ حَدِيثِ طَلْقِ بْنِ عَلِيٍّ السُّحَيْمِيِّ وَكَأَنَّهُ رَأَى أَنَّ هَذَا رَجُلٌ آخَرُ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَى وَكِيعٌ هَذَا الْحَدِيثَ
Беҙгә [Әхмәт бин Мәни] һәм [Ханнад] әйтте; Беҙгә [Әбү Мөғәүиә] [Ғәшим Әл-Әхүәл] [Ғиса бин Хитан] [Мөслим бин Сәлләм] [Ғәли бин Тәлҡ] тарафынан әйтелгән; «Бер бәҙәүи Пәйғәмбәребеҙгә осрап, саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләмде әйтте; — Эй, Аллаһ Рәсүле, беҙҙең арала бер кеше киң сүллектә, шунан бер аҙ ел сығара — фарты — ә һыуы ғына бармы? — Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм әйтте: «Әгәр ҙә һеҙҙең берегеҙ ел үткәрһә, тәһәрәт алығыҙ. Ҡатын-ҡыҙ менән анус аша енси мөнәсәбәткә инмәгеҙ. Аллаһ дөрөҫлөктән оялмай''. Әбү Иса әйтте; «Хәҙис Ғүмәрҙән, Хөзәймә бин Сабиттан, Ибн Ғәббәстән һәм Әбү Һүрәйрәнән риүәйәт ителгән». Ул өҫтәне; — Был — Хәсән хәҙисе. Мөхәммәттең әйткәнен ишеттем; — Мин был хәҙисте белмәйем, Ғәли бин Тәлктән пәйғәмбәребеҙҙән, саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмдән. Мин дә был хәҙистең Тәлҡ бин Али Әс Сөхәйми хәҙисенә ингәнен белмәнем. Мөхәммәт күреп ҡала: һүҙ барған кеше икенсе кеше, ул пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләре араһында була. Был хәҙисте Вәкиғ тә һөйләгән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1085
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ مُسْلِمٍ وَهُوَ ابْنُ سَلَّامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيٍّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا فَسَا أَحَدُكُمْ فَلْيَتَوَضَّأْ وَلَا تَأْتُوا النِّسَاءَ فِي أَعْجَازِهِنَّقَالَ أَبُو عِيسَى وَعَلِيٌّ هَذَا هُوَ عَلِيُّ بْنُ طَلْقٍ
Беҙгә [Ҡотәйбәгә] әйтте һәм башҡалар әйтте; Беҙгә [Вәкиғ] [Ғәбдел Мәлик бин Мөслим] йәғни Ибн Сәлләм [атаһынан] [Ғәли] әйтте; Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйткән: «Әгәр ҙә һеҙҙең берегеҙ үртһә, тәһәрәт алығыҙ, ҡатындарығыҙҙы анусынан енси мөнәсәбәткә индермәгеҙ». Әбү Иса әйтте; — Һүҙ барған Ғәли — Али бин Тәлҡ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1086
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ عَنْ الضَّحَّاكِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ مَخْرَمَةَ بْنِ سُلَيْمَانَ عَنْ كُرَيْبٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَنْظُرُ اللَّهُ إِلَى رَجُلٍ أَتَى رَجُلًا أَوْ امْرَأَةً فِي الدُّبُرِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Беҙгә [Әбү Сәғит Әл Асъяж] һөйләне, беҙгә [Әбү Халид Әл Әхмәр] [Әҙл Длахаҡ бин Ғосмандан] [Мәхрәмәх бин Сөләймән] [Ҡурайбтан] [Ибн Аббастан] әйтте; Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйткән: «Аллаһ икенсе ир менән енси мөнәсәбәткә ингән ирҙе күрмәҫ - гомосексуал - йәки - ҡатын менән енси мөнәсәбәткә ингән - уның анусынан». Әбү Иса әйтте; «Был хәсән ғәриб хәҙисе».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1087
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ مُوسَى بْنِ عُبَيْدَةَ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ خَالِدٍ عَنْ مَيْمُونَةَ بِنْتِ سَعْدٍ وَكَانَتْ خَادِمًا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَثَلُ الرَّافِلَةِ فِي الزِّينَةِ فِي غَيْرِ أَهْلِهَا كَمَثَلِ ظُلْمَةِ يَوْمِ الْقِيَامَةِ لَا نُورَ لَهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ مُوسَى بْنِ عُبَيْدَةَ وَمُوسَى بْنُ عُبَيْدَةَ يُضَعَّفُ فِي الْحَدِيثِ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ وَهُوَ صَدُوقٌ وَقَدْ رَوَى عَنْهُ شُعْبَةُ وَالثَّوْرِيُّ وَقَدْ رَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ مُوسَى بْنِ عُبَيْدَةَ وَلَمْ يَرْفَعْهُ
Беҙгә [Ғәли бин Хасырам] һөйләне, беҙгә [Ғайса бин Юныс] [Муса бин Ғөбәйҙә] [Әйүп бин Халидтан] [Мәймүнә бинт Сәғәт] һөйләне, ул Пәйғәмбәребеҙҙең хеҙмәтсеһе булған, саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләм, тигән; Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм әйткән: «Ғорур һәм тәкәббер ҡатындың үҙ биҙәүестәрен иренән башҡаларға һуҙған -күрһәткән- миҫалы Ҡиәмәт көнөндә ҡараңғылыҡ кеүек, унда әҙ генә лә яҡтылыҡ юҡ». Әбү Ғиса әйтте; «Был Муса бин Ғөбәйҙәнең хәҙисенән башҡа беҙ белмәгән хәҙис, хатта Муса бин Ғөбәйҙә уны ятлау күҙлегенән аңлатһа ла, әммә ул намыҫлы булды. Сыубә менән Ац Цаури унан риүәйәт итә. Ҡайһы бер хәҙис белгестәре Муса бин Үбәйдәнән риүәйәт иткән, әммә уны аңламаған.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1088
حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ حَبِيبٍ عَنْ الْحَجَّاجِ الصَّوَّافِ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ يَغَارُ وَالْمُؤْمِنُ يَغَارُ وَغَيْرَةُ اللَّهِ أَنْ يَأْتِيَ الْمُؤْمِنُ مَا حَرَّمَ عَلَيْهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا الْحَدِيثُ وَكِلَا الْحَدِيثَيْنِ صَحِيحٌ وَالْحَجَّاجُ الصَّوَّافُ هُوَ الْحَجَّاجُ بْنُ أَبِي عُثْمَانَ وَأَبُو عُثْمَانَ اسْمُهُ مَيْسَرَةُ وَالْحَجَّاجُ يُكْنَى أَبَا الصَّلْتِ وَثَّقَهُ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ الْعَطَّارُ عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْمَدِينِيِّ قَالَ سَأَلْتَ يَحْيَى بْنَ سَعِيدٍ الْقَطَّانَ عَنْ حَجَّاجٍ الصَّوَّافِ فَقَالَ ثِقَةٌ فَطِنٌ كَيِّسٌ
Беҙгә [Хөмәйд бин Мәсғәҙә] һөйләне, беҙгә [Суфьян бин Хәбәйб] [Әл-Хаджаж Әш Шәүәфтән] [Яхъя бин Әбү Кәсирҙән] [Әбү Сәләмә] [Әбү Һүрәйрә]-нән әйтте; Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйтте: «Аллаһта көнсөллөк бар, мөьминдәрҙә лә көнсөллөк бар. Аллаһ Тәғәләнең мөьмин тыйған эштәрен эшләгәндә көнләшеүе. Әбү Иса әйтте; «Иң мәғәнәле хәҙис Ғәййсә һәм Ғабдулла бин Ғүмәрҙән риүәйәт ителгән». Ул өҫтәне; Әбү Һүрәйрәнең хәҙистәре – хәсән ғәриб хәҙистәре. Был хәҙис [Йәһйә бин Әбү Касирҙан] [Әбү Сәләмәнән] [Урванан] [Әсмә бинт Әбү Бәкерҙән] Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсалләмдән риүәйәт ителгән. Был ике хәҙис дөрөҫ. Әл Хаджаж Әс Шәүәф — Әл Хаджаж бин Әбү Ғосман. Әбү Усмандың исеме Мәйсәрә була. һәм Әл Хаджаж сәйнәй -ҡушаматы- Әбү Әс Шалт, Яхъя бин Сәғит уны телгә ала. Һөйләгән беҙгә Әбү Бәкер Әл-Атар Ғәли бин Әл-Мәдини әйтте; Мин Хаджаж Әс Шәүәфтән Яхъя бин Сәғит Әл-Ҡатандан һораным, ул яуап бирҙе; циҡах һәм аҡыллы'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1089
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَحِلُّ لِامْرَأَةٍ تُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ أَنْ تُسَافِرَ سَفَرًا يَكُونُ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ فَصَاعِدًا إِلَّا وَمَعَهَا أَبُوهَا أَوْ أَخُوهَا أَوْ زَوْجُهَا أَوْ ابْنُهَا أَوْ ذُو مَحْرَمٍ مِنْهَاوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرُوِي عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَا تُسَافِرُ الْمَرْأَةُ مَسِيرَةَ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ إِلَّا مَعَ ذِي مَحْرَمٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ يَكْرَهُونَ لِلْمَرْأَةِ أَنْ تُسَافِرَ إِلَّا مَعَ ذِي مَحْرَمٍ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْمَرْأَةِ إِذَا كَانَتْ مُوسِرَةً وَلَمْ يَكُنْ لَهَا مَحْرَمٌ هَلْ تَحُجُّ فَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يَجِبُ عَلَيْهَا الْحَجُّ لِأَنَّ الْمَحْرَمَ مِنْ السَّبِيلِ لِقَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ{ مَنْ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا }فَقَالُوا إِذَا لَمْ يَكُنْ لَهَا مَحْرَمٌ فَلَا تَسْتَطِيعُ إِلَيْهِ سَبِيلًا وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِذَا كَانَ الطَّرِيقُ آمِنًا فَإِنَّهَا تَخْرُجُ مَعَ النَّاسِ فِي الْحَجِّ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكٍ وَالشَّافِعِيِّ
Беҙгә [Әхмәт бин Мәниғ] һөйләне, беҙгә [Әбү Мөғәүиә] [Әл-Әл-Әмәси]ҙән [Әбү Сәлих] [Әбү Сәғит Әл-Худри] әйтте; Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм: «Аллаһҡа һәм Ҡиәмәт көнөнә иман килтергән ҡатынға атаһы, йәки ағалары, йәки ире, йәки балалары, йәки мәхрәмдәренең береһе менән булмаһа, өс көн йәки унан да күберәк юл йөрөү хәләл түгел», — тигән. Хәҙис Әбү Һүрәйрә, Ибн Аббас һәм Ибн Ғүмәрҙән риүәйәт ителгән. Әбү Иса әйтте; — Был — сахих Хәсән хәҙисе. Пәйғәмбәребеҙҙән риүәйәт ителгән, ул әйткән: «Ҡатын-ҡыҙҙы мәхрәме янында булмаһа, бер көн-бер төн сәйәхәткә сығарма». Был ғалимдар фекере, улар ҡатын-ҡыҙҙарҙы мәхрәмдәре менән булмаһа, сәйәхәткә сығыуҙы нәфрәт итәләр. Ҡатын-ҡыҙҙың мәхрәме булмаһа ла, бай булыуы тураһында ғалимдар фекер айырымлыҡтары бар; хаж ҡылырға тейешме? Ҡайһы берҙәре яуап бирҙе; ул хаж ҡылырға бурыслы түгел, сөнки мәхрәм «ас сабил» -юл- мәғәнәһенә инә, был Аллаһтың «әззә вәжәллә» һүҙенә нигеҙләнеп: «Кем Бәйтуллаға сәйәхәткә сыға ала». Улар әйтте; «Әгәр ҙә уның мәхрәме булмаһа, юлға сыға алмай». Суфьян Ац Цауриҙың һәм Куфа халҡының да фекере шулай. Ҡайһы бер ғалимдар әйтә; — Юлы хәүефһеҙ булһа, халыҡ менән бергә сығырға бурыслы. Был Мәлик менән Шәфиғиҙең фекере.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1090
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تُسَافِرُ امْرَأَةٌ مَسِيرَةَ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ إِلَّا وَمَعَهَا ذُو مَحْرَمٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Беҙгә [Әл Хәсән бин Али Әл Хәлләл] һөйләне, [Бисир бин Ғүмәр] беҙгә [Мәлик бин Әнәс] [Сәғит бин Әбү Сәғиттән] [атаһынан] [Әбү Һүрәйрә]ҙән әйтте; Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйткән: «Ҡатын-ҡыҙға, әгәр ҙә ул мәхрәме янында булмаһа, бер көн һәм бер төн сәйәхәт итергә ярамай», — тигән. Әбү Иса әйтте; «Был дөрөҫ Хәсән хәҙисе».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1091
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِيَّاكُمْ وَالدُّخُولَ عَلَى النِّسَاءِ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَرَأَيْتَ الْحَمْوَ قَالَ الْحَمْوُ الْمَوْتُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَجَابِرٍ وَعَمْرِو بْنِ الْعَاصِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَإِنَّمَا مَعْنَى كَرَاهِيَةِ الدُّخُولِ عَلَى النِّسَاءِ عَلَى نَحْوِ مَا رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَخْلُوَنَّ رَجُلٌ بِامْرَأَةٍ إِلَّا كَانَ ثَالِثَهُمَا الشَّيْطَانُ وَمَعْنَى قَوْلِهِ الْحَمْوُ يُقَالُ هُوَ أَخُو الزَّوْجِ كَأَنَّهُ كَرِهَ لَهُ أَنْ يَخْلُوَ بِهَا
Беҙгә [Ҡотәйбәгә], беҙгә [Йәзид бин Әбү Хәбибтән] [Әбү Әл Хәйрҙән] [Ғөҡбә бин Әмирҙән] [Ләйетскә] әйтелде, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм: «Ҡатын-ҡыҙҙар менән осрашмағыҙ», — тигән. — тип һораны бер ансар; — Йә, Аллаһ Рәсүле, һин ҡорҙашың тураһында нимә уйлайһың? Ул яуап бирҙе: «Ҡәйнә – үлем». Әбү Иса әйтте; — Хәҙис Ғүмәр, Джәбир һәм Әмр бин Әл Әштән риүәйәт ителгән. Ул өҫтәне; Ғөҡбә бин Әмирҙең хәҙистәре – сахих Хәсән хәҙистәре. Ҡатын-ҡыҙҙар менән осрашыуҙан нәфрәтләнеүенең мәғәнәһе Пәйғәмбәребеҙҙән риүәйәт ителә: «Өсөһө лә шайтан булмаһа, ҡатын-ҡыҙ менән яңғыҙ булыу ир-атҡа ярамай», — тигән. Мәғәнәһе ҡоҙа, атап әйткәндә, ирҙең ағаһы, ул уны ҡатыны менән яңғыҙ булыуын нәфрәт итә.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1092
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَابِرٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَلِجُوا عَلَى الْمُغِيبَاتِ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ يَجْرِي مِنْ أَحَدِكُمْ مَجْرَى الدَّمِ قُلْنَا وَمِنْكَ قَالَ وَمِنِّي وَلَكِنَّ اللَّهَ أَعَانَنِي عَلَيْهِ فَأَسْلَمُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَقَدْ تَكَلَّمَ بَعْضُهُمْ فِي مُجَالِدِ بْنِ سَعِيدٍ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ و سَمِعْت عَلِيَّ بْنَ خَشْرَمٍ يَقُولُ قَالَ سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ فِي تَفْسِيرِ قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَكِنَّ اللَّهَ أَعَانَنِي عَلَيْهِ فَأَسْلَمُ يَعْنِي أَسْلَمُ أَنَا مِنْهُ قَالَ سُفْيَانُ وَالشَّيْطَانُ لَا يُسْلِمُ وَلَا تَلِجُوا عَلَى الْمُغِيبَاتِ وَالْمُغِيبَةُ الْمَرْأَةُ الَّتِي يَكُونُ زَوْجُهَا غَائِبًا وَالْمُغِيبَاتُ جَمَاعَةُ الْمُغِيبَةِ
Беҙгә [Нәшр бин Ғәлигә] әйтелгән, беҙгә [Ғайса бин Юныс] [Мөжәлидтән] [Әш Сәйәбиҙән] [Джәбирҙән] Пәйғәмбәребеҙҙән әйтелгән: «Ғаиләләре ташлап киткән кешеләр менән осрашмағыҙ. Шайтан һеҙҙең барығыҙға ла ҡан ағыуына эйәреп аға'. Беҙ һораныҡ; — Һин дә шулаймы? Ул яуап бирҙе; — Эйе, әммә миңә Аллаһ Тәғәлә ярҙам итте. Шулай итеп, мин именмен». Әбү Иса әйтте; — Был — ошо юлдан алынған ғәриб хәҙис. Ҡайһы берҙәре Мөжәлид бин Сәғитте уның хәтеренән сығып фекер алышты. Али бин Хөсөрәмдең әйткәнен ишеттем; Суфьян бин Ғөйәйнә пәйғәмбәребеҙҙең һүҙҙәрен аңлатыу тураһында әйткән; «Әммә Аллаһ миңә шайтандан ярҙам итте, мин имен-аман ҡалдым». Суфьян әйтте; — Шайтан ислам динен ҡабул итмәҫ. Әл мөғибәт менән осрашмағыҙ. Атап әйткәндә, ире ситтә булған ҡатын. Әл мөғибәәт — әл мөғибә һүҙенең күплек һаны.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1093
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَاصِمٍ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ مُوَرِّقٍ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمَرْأَةُ عَوْرَةٌ فَإِذَا خَرَجَتْ اسْتَشْرَفَهَا الشَّيْطَانُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Беҙгә [Мөхәммәт бин Баҫяр], [Ғәмр бин Әшим] беҙгә [Хәммәм] [Ҡатада] [Мүәррик] [Әбү Әл Әхүәш] [Ғабдулла] Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләм әйтте: «Ҡатын-ҡыҙ — әүрәт. Әгәр ҙә ул сыҡһа, шайтан уны ирҙәр алдында матурлар'. Әбү Иса әйтте; «Был хәсән ғәриб хәҙисе».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1094
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَرَفَةَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ بَحِيرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ عَنْ كَثِيرِ بْنِ مُرَّةَ الْحَضْرَمِيِّ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُؤْذِي امْرَأَةٌ زَوْجَهَا فِي الدُّنْيَا إِلَّا قَالَتْ زَوْجَتُهُ مِنْ الْحُورِ الْعِينِ لَا تُؤْذِيهِ قَاتَلَكِ اللَّهُ فَإِنَّمَا هُوَ عِنْدَكَ دَخِيلٌ يُوشِكُ أَنْ يُفَارِقَكِ إِلَيْنَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَرِوَايَةُ إِسْمَعِيلَ بْنِ عَيَّاشٍ عَنْ الشَّامِيِّينَ أَصْلَحُ وَلَهُ عَنْ أَهْلِ الْحِجَازِ وَأَهْلِ الْعِرَاقِ مَنَاكِيرُ
Беҙгә [Әл Хәсән бин Ғәрәфә] әйтелгән, беҙгә [Исмағи бин Айяси] [Баһир бин Сәғәдтән] [Хәлид бин Мәҙҙән] [Ҡацир бин Мурра Әл Хаҙлрами] [Мөғәҙ бин Мурра Әл-Хәҙлрәми] [Мөғәҙ бин Джабәл] хәрбиәһүләм сәлләһүлләм әйтте. ир донъяла, әгәр күктәге фәрештәләрҙән ҡатыны: «Уны рәнйетмә», — тимәһә. Аллаһы Тәғәлә сауаптарын бирһен. Ул һинең ҡунағың, тиҙҙән һине ташлап беҙгә килер''. Әбү Ғиса әйтте; — Был — хәсән ғәриб хәҙисе. Ошо маршруттан башҡа бер нәмә лә белмәйбеҙ. Исмәғил бин Айясиның Сүриә халҡынан тарихы яҡшыраҡ, уның Хиджаз һәм Ираҡ халҡынан риүәйәт ителгән яуыз хәҙистәре лә бар».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1095
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ يُونُسَ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَسَأَلْتُ ابْنَ عُمَرَ عَنْ رَجُلٍ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ وَهِيَ حَائِضٌ فَقَالَ هَلْ تَعْرِفُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ فَإِنَّهُ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ وَهِيَ حَائِضٌ فَسَأَلَ عُمَرُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَمَرَهُ أَنْ يُرَاجِعَهَا قَالَ قُلْتُ فَيُعْتَدُّ بِتِلْكَ التَّطْلِيقَةِ قَالَ فَمَهْ أَرَأَيْتَ إِنْ عَجَزَ وَاسْتَحْمَقَ
Беҙгә [Ҡотәйбә] һөйләне, беҙгә [Хәммәд бин Зәид] [Әйүбтән] [Мөхәммәт бин Сирриндан] [Юныс бин Джүбәйерҙән] әйтте; «Мин [Ибн Ғүмәрҙән] ҡатынын айлыҡ ваҡытында айырылышҡан бер кеше тураһында һораным. Ул яуап бирҙе; — Һеҙ Абдулла бин Ғүмәрҙе беләһегеҙме? Бер мәл ҡатыны менструацияла булғанда айырылышҡан. Шунан Ғүмәр пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһис-сәләм һорай, шуға күрә ул уға кире мөрәжәғәт итергә ҡуша. Юныс бин Джүбәйер һораны; — Айырылышыу менән идда ҡылғанмы? тип яуап бирҙе; 'Нимәгә. -нисек һанамай-? Һин беләһеңме, хатта ул көсһөҙ һәм ахмаҡ'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1096
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَوْلَى آلِ طَلْحَةَ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِأَنَّهُ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ فِي الْحَيْضِ فَسَأَلَ عُمَرُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مُرْهُ فَلْيُرَاجِعْهَا ثُمَّ لِيُطَلِّقْهَا طَاهِرًا أَوْ حَامِلًاقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ يُونُسَ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَكَذَلِكَ حَدِيثُ سَالِمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ طَلَاقَ السُّنَّةِ أَنْ يُطَلِّقَهَا طَاهِرًا مِنْ غَيْرِ جِمَاعٍ و قَالَ بَعْضُهُمْ إِنْ طَلَّقَهَا ثَلَاثًا وَهِيَ طَاهِرٌ فَإِنَّهُ يَكُونُ لِلسُّنَّةِ أَيْضًا وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ بْنِ حَنْبَلٍ و قَالَ بَعْضُهُمْ لَا تَكُونُ ثَلَاثًا لِلسُّنَّةِ إِلَّا أَنْ يُطَلِّقَهَا وَاحِدَةً وَاحِدَةً وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَإِسْحَقَ وَقَالُوا فِي طَلَاقِ الْحَامِلِ يُطَلِّقُهَا مَتَى شَاءَ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُهُمْ يُطَلِّقُهَا عِنْدَ كُلِّ شَهْرٍ تَطْلِيقَةً
Беҙгә [Һаннадтан] [Вәкиғтән] [Суфьяндан] [Мөхәммәт бин Абдуррахмандан] Талха ғаиләһенең элекке ҡолонан, [Сәлимдән] [атаһынан] ҡатынының айлыҡ ваҡытында айырылғаны тураһында әйтелгән. Ғүмәр пәйғәмбәребеҙҙән һорай. тип яуап бирҙе; — Ярашырға ҡуш, саф саҡта йәки ауырлы саҡта психик һаулыҡ бир. Әбү Иса әйтте; — Юныс бин Джүбәйерҙең Ибн Ғүмәрҙән килгән хәҙисе сахих Хәсән хәҙисе. Шулай уҡ Ибн Ғүмәрҙән килгән Сәлим хәҙис. Был хәҙис күп юлдарҙан, Ибн Ғүмәрҙән Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмдән риүәйәт ителгән. Был хәҙисте пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән ғалимдар һәм башҡалар ҡулланған. Тип; Сөннәткә ярашлы булған талаҡ – енси мөнәсәбәткә инмәгән изге ваҡытта айырылышыу. Ҡайһы берҙәре әйтте; Сафлыҡта өс мәртәбә уҡыһа, сөннәткә ярашлы була. Был Сәфиғи һәм Әхмәт бин Хәнбәлдең фекере. Ҡайһы берҙәре әйтте; Сөннәт буйынса, ваҡыты-ваҡыты менән ҡылынған талаҡтан башҡа өсләтә талаҡ юҡ. Суфьян Ац Цаури менән Исхаҡтың фекере шулай. Айырылышыу тураһында әйтәләр - был йөкмәтелгән - ауырлы кешеләргә, ул ҡасан теләй, шунда айырылышырға мөмкин. Был Сәфиғи, Әхмәт һәм Исхаҡтың фекере. Ҡайһы берҙәре бәхәсләшә; ай һайын бер айырылышыу биргән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1097
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ عَنْ جَرِيرِ بْنِ حَازِمٍ عَنْ الزُّبَيْرِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ بْنِ رُكَانَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي طَلَّقْتُ امْرَأَتِيَ الْبَتَّةَ فَقَالَ مَا أَرَدْتَ بِهَا قُلْتُ وَاحِدَةً قَالَ وَاللَّهِ قُلْتُ وَاللَّهِ قَالَ فَهُوَ مَا أَرَدْتَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ فِيهِ اضْطِرَابٌ وَيُرْوَى عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ رُكَانَةَ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ ثَلَاثًا وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ فِي طَلَاقِ الْبَتَّةِ فَرُوِيَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّهُ جَعَلَ الْبَتَّةَ وَاحِدَةً وَرُوِيَ عَنْ عَلِيٍّ أَنَّهُ جَعَلَهَا ثَلَاثًا و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِيهِ نِيَّةُ الرَّجُلِ إِنْ نَوَى وَاحِدَةً فَوَاحِدَةٌ وَإِنْ نَوَى ثَلَاثًا فَثَلَاثٌ وَإِنْ نَوَى ثِنْتَيْنِ لَمْ تَكُنْ إِلَّا وَاحِدَةً وَهُوَ قَوْلُ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ و قَالَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ فِي الْبَتَّةِ إِنْ كَانَ قَدْ دَخَلَ بِهَا فَهِيَ ثَلَاثُ تَطْلِيقَاتٍ و قَالَ الشَّافِعِيُّ إِنْ نَوَى وَاحِدَةً فَوَاحِدَةٌ يَمْلِكُ الرَّجْعَةَ وَإِنْ نَوَى ثِنْتَيْنِ فَثِنْتَانِ وَإِنْ نَوَى ثَلَاثًا فَثَلَاثٌ
Беҙгә [Хәннәд] һөйләне, беҙгә [Ҡәбишә] [Джарир бин Хәзимдән] [Зөбәйер бин Сәғиттән] [Ғабдулла бин Йәзид бин Рукананан] [атаһы] [олатаһы]нан һөйләне; — Мин Пәйғәмбәребеҙгә барҙым, саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм. Мин әйттем; — Эй, Аллаһ илсеһе! Ҡатыным менән өс тапҡыр айырылыштым. Ул: «Нимә уйлайһың? — тип яуап бирҙем; — Мин уны бер тапҡыр ғына ниәтләнем. Ул: «Аллаһ менән ант итәм? — тип яуап бирҙем; «Аллаһ хаҡына». Ул: «Улайһа, ҡанун һеҙҙең ниәтегеҙгә ярашлы», — тине. Әбү Ғиса әйтте; — Беҙ был хәҙисте ошо юл аша ғына белмәйбеҙ. Мин Мөхәммәттән был хәҙис тураһында һораным, ул яуап бирҙе; — Был хәҙистә идлтхираб бар. Шулай уҡ Икримәнән Ибн Ғәббәстән риүәйәт ителгән: Рукананың ҡатыны менән өс тапҡыр айырылышҡан. Пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән һәм башҡаларҙан ғалимдар өс тапҡыр туранан-тура талаҡҡа ҡарата фекерҙәре менән айырылып тора. Ғүмәр бин Хатсхабтан риүәйәт ителә: ул бер тапҡыр уны ҡараған. Ә Ғәлиҙән риүәйәт ителә: ул уны өс тапҡыр айырылыштырған. Ҡайһы бер ғалимдар, шул иҫәптән Суфьян Ац Цаури һәм Куфа халҡы шундай фекерҙә: был психик кешенең ниәттәренә бәйле. Әгәр ул бер тапҡыр ниәтләһә, тимәк, ул бер тапҡыр тип иҫәпләнә. Өс тапҡыр ниәтләһәң, өс тапҡыр тигәнде аңлата. Әгәр һеҙ ике тапҡыр эшләргә ниәтләйһегеҙ икән, тимәк, ул бер тапҡыр ғына иҫәпләнә. Шул арала Мәлик бин Әнәс, әгәр ҙә уның менән енси мөнәсәбәткә ингән булһа, был өс тапҡыр тип иҫәпләнә, тигән фекерҙә була. Сиафиғи фекерҙә: әгәр ул бер тапҡыр ниәтләһә, тимәк, ул бер тапҡыр тип иҫәпләнә һәм яраштырырға мөмкин. Ике тапҡыр ниәтләһәң, ике тапҡыр иҫәпләнә, өс тапҡыр ниәтләһәң, өс тапҡыр иҫәпләнә'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1098
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ نَصْرِ بْنِ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ قَالَ قُلْتُ لِأَيُّوبَ هَلْ عَلِمْتَ أَنَّ أَحَدًا قَالَ فِي أَمْرُكِ بِيَدِكِ إِنَّهَا ثَلَاثٌ إِلَّا الْحَسَنَ فَقَالَ لَا إِلَّا الْحَسَنَ ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ غَفْرًا إِلَّا مَا حَدَّثَنِي قَتَادَةُ عَنْ كَثِيرٍ مَوْلَى بَنِي سَمُرَةَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ قَالَ أَيُّوبُ فَلَقِيتُ كَثِيرًا مَوْلَى بَنِي سَمُرَةَ فَسَأَلْتُهُ فَلَمْ يَعْرِفْهُ فَرَجَعْتُ إِلَى قَتَادَةَ فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ نَسِيَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ حَرْبٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ بِهَذَا وَإِنَّمَا هُوَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ مَوْقُوفٌ وَلَمْ يُعْرَفْ حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ مَرْفُوعًا وَكَانَ عَلِيُّ بْنُ نَصْرٍ حَافِظًا صَاحِبَ حَدِيثٍ وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي أَمْرُكِ بِيَدِكِ فَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ مِنْهُمْ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْعُودٍ هِيَ وَاحِدَةٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ التَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ و قَالَ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ وَزَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ الْقَضَاءُ مَا قَضَتْ و قَالَ ابْنُ عُمَرَ إِذَا جَعَلَ أَمْرَهَا بِيَدِهَا وَطَلَّقَتْ نَفْسَهَا ثَلَاثًا وَأَنْكَرَ الزَّوْجُ وَقَالَ لَمْ أَجْعَلْ أَمْرَهَا بِيَدِهَا إِلَّا فِي وَاحِدَةٍ اسْتُحْلِفَ الزَّوْجُ وَكَانَ الْقَوْلُ قَوْلَهُ مَعَ يَمِينِهِ وَذَهَبَ سُفْيَانُ وَأَهْلُ الْكُوفَةِ إِلَى قَوْلِ عُمَرَ وَعَبْدِ اللَّهِ وَأَمَّا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ فَقَالَ الْقَضَاءُ مَا قَضَتْ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَأَمَّا إِسْحَقُ فَذَهَبَ إِلَى قَوْلِ ابْنِ عُمَرَ
Беҙгә [Әли бин Наср бин Ғәли] һөйләне, беҙгә [Сөләймән бин Хәрб] һөйләне, беҙгә [Хәммәд бин Зәйет] әйтте; — Мин [Әйүптән]: «Ҡатынына: «Һинең эшең һинең ҡулыңда», — тип әйткән кешенең өсләтә талаҡ булыуын Хәсәндән башҡа беләһеңме? Әйүп яуап бирҙе; — Юҡ, Хәсән генә. Ул доға ҡылды: Йә Аллаһ, ғәфү ит, тик миңә [Ҡатада] Бәни Самураның элекке ҡоло [Ҡацир], [Әбү Сәләмә] [Әбү Һүрәйрә] Пәйғәмбәребеҙҙән: «Ул нәмә өс тапҡыр иҫәпләнә», — тип әйткән һүҙҙәрҙән башҡа. Әйүп әйтте: Мин Бәни Самураның элекке ҡоло булған Ҡацир менән осраштым. Һорашҡайным, ул белмәне. Ҡатадаға ҡайттым, шунан Ҡацир тураһында һөйләнем. Ул яуап бирҙе; — Ҡацир онотҡан. Әбү Иса әйтте; — Был — ғәриб хәҙис. Быны беҙ Хәммәд бин Зәйдтән Сөләймән бин Харбтың хәҙисенән башҡа белмәйбеҙ. Мин Мөхәммәттән ошо хәҙис тураһында һораштым. Ул яуап бирҙе; был хәҙис менән беҙгә Хәммәт бин Зәйдтән Сөләймән бин Харб һөйләгән. Был хәҙис ысынында Әбү Һөрәйрәнән мәүҡүфтә риүәйәт ителгән һәм Әбү Һөрәйрәнән мәрфуғта риүәйәт ителгәне билдәле түгел. Ғәли бин Нәшр хафиз һәм хәҙис белгесе була. Ғалимдар: «Һеҙҙең эштәрегеҙ һеҙҙең ҡулда», тигән әйтемгә ҡарата фекер айырымлыҡтары бар. Пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән һәм уларҙан башҡа ҡайһы бер ғалимдар, шул иҫәптән Ғүмәр бин Хатсхаб һәм Ғабдуллаһ бин Мәсғүд, был фекерҙә: ул бер тапҡыр иҫәпләнә. Тәбиғиндәр араһынан һәм уларҙан һуң килгән ғалимдарҙың да фекере шулай. Шул уҡ ваҡытта Усман бин Аффан һәм Зәйет бин Сабит фекерҙә: Был ниәткә бәйле. Ибн Ғүмәр әйткән: әгәр ҙә ул айырылышыу мәсьәләләре буйынса вәкәләтте ҡатынына бирһә, ҡатын өс тапҡыр айырыла, әммә ир айырылышыу мәсьәләләрен ҡатынына тапшырыуын инҡар итә һәм бер айырылышыуҙан башҡа буйһонмауын белдерә, тимәк, ирҙән ант бирергә һорала. Нимә таныла, уның анты өҫтәлгән белдереүҙе. Суфьян Ац Цаури һәм Куфа халҡы Ғүмәр менән Абдулла менән килешә, ә Малик бин Әнәс фекерҙә: нимә ниәтләнгәненә бәйле. Был да Әхмәттең фекере. Исхаҡ Ибн Ғүмәрҙең фекеренә тоғро ҡала.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1099
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْخَيَّرَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاخْتَرْنَاهُ أَفَكَانَ طَلَاقًاحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي الضُّحَى عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ بِمِثْلِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْخِيَارِ فَرُوِيَ عَنْ عُمَرَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّهُمَا قَالَا إِنْ اخْتَارَتْ نَفْسَهَا فَوَاحِدَةٌ بَائِنَةٌ وَرُوِيَ عَنْهُمَا أَنَّهُمَا قَالَا أَيْضًا وَاحِدَةٌ يَمْلِكُ الرَّجْعَةَ وَإِنْ اخْتَارَتْ زَوْجَهَا فَلَا شَيْءَ وَرُوِيَ عَنْ عَلِيٍّ أَنَّهُ قَالَ إِنْ اخْتَارَتْ نَفْسَهَا فَوَاحِدَةٌ بَائِنَةٌ وَإِنْ اخْتَارَتْ زَوْجَهَا فَوَاحِدَةٌ يَمْلِكُ الرَّجْعَةَ و قَالَ زَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ إِنْ اخْتَارَتْ زَوْجَهَا فَوَاحِدَةٌ وَإِنْ اخْتَارَتْ نَفْسَهَا فَثَلَاثٌ وَذَهَبَ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ وَالْفِقْهِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ فِي هَذَا الْبَابِ إِلَى قَوْلِ عُمَرَ وَعَبْدِ اللَّهِ وَهُوَ قَوْلُ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ وَأَمَّا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ فَذَهَبَ إِلَى قَوْلِ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ
Ул беҙгә [Мөхәммәт бин Басярға], [Әбдүррәхмән бин Мәхдигә], [Суфьяндан] [Исмәғил бин Әбү Халидтан] [Әш Сәйәбиҙән] [Мәсруҡтан] [Ғәйсиә]ҙән әйтте; — Пәйғәмбәребеҙ беҙгә һайларға ҡушты, шуға күрә беҙ — Пәйғәмбәребеҙҙең ҡатындары — барыбер уны һайланыҡ. Был айырылышыумы?» Беҙгә [Мөхәммәт бин Басяр] һөйләне, беҙгә [Әбдүррәхмән бин Мәхдигә] һөйләне, беҙгә [Суфьян] [Әл Әғмәсиҙән] [Әбү Әҙл Длуха] [Мәсруҡтан] [Ғәйсиә] өҫтәгесә һөйләне. Әбү Иса әйтте; — Был — сахих Хәсән хәҙисе. Хыяр мәсьәләһендә ғалимдар фекер айыра. Ғүмәр һәм Ғабдуллаһ бин Мәсғүдтән риүәйәт ителгән, улар икеһе лә әйтте; әгәр ул үҙе һайлаһа, тимәк, был талаҡ баин тип иҫәпләнә. Икеһенән дә риүәйәт ителгән, былай тип; тип айырылышыу һәм һаман да яраштырырға мөмкин. Әгәр ҙә ул ирен һайлай икән, тимәк, был айырылышыу тип иҫәпләнмәй. Ғәлиҙән риүәйәт ителгән, ул әйтте; әгәр ул айырылышырға һайлаһа, тимәк, закон өсләтә талаҡ. Әгәр ҙә ул иренә ҡайтырға ҡарар итһә, тимәк, закон айырылышыу. Зәйет бин Сабит тигән; ирен һайлаһа, закон бер айырылышыу. Әгәр ул талаҡ һайлаһа, тимәк, ҡанун өсләтә талаҡ. Был мәсьәлә буйынса Пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән һәм уларҙан һуң килгән ғалимдар һәм фуҡаһалар күбеһе Ғүмәр һәм Ғабдулланың фекеренә эйәргән. Был хаҡта Ац Цаури һәм Куфа халҡы фекерҙә. Әхмәт бин Хәнбал Али Рәдлиаллаһ әнһү фекеренә эйәрә.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1100
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ قَالَتْ فَاطِمَةُ بِنْتُ قَيْسٍطَلَّقَنِي زَوْجِي ثَلَاثًا عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا سُكْنَى لَكِ وَلَا نَفَقَةَقَالَ مُغِيرَةُ فَذَكَرْتُهُ لِإِبْرَاهِيمَ فَقَالَ قَالَ عُمَرُ لَا نَدَعُ كِتَابَ اللَّهِ وَسُنَّةَ نَبِيِّنَا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِقَوْلِ امْرَأَةٍ لَا نَدْرِي أَحَفِظَتْ أَمْ نَسِيَتْ وَكَانَ عُمَرُ يَجْعَلُ لَهَا السُّكْنَى وَالنَّفَقَةَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَنْبَأَنَا حُصَيْنٌ وَإِسْمَعِيلُ وَمُجَالِدٌ قَالَ هُشَيْمٌ وَحَدَّثَنَا دَاوُدُ أَيْضًا عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍ فَسَأَلْتُهَا عَنْ قَضَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيهَا فَقَالَتْ طَلَّقَهَا زَوْجُهَا الْبَتَّةَ فَخَاصَمَتْهُ فِي السُّكْنَى وَالنَّفَقَةِ فَلَمْ يَجْعَلْ لَهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُكْنَى وَلَا نَفَقَةً وَفِي حَدِيثِ دَاوُدَ قَالَتْ وَأَمَرَنِي أَنْ أَعْتَدَّ فِي بَيْتِ ابْنِ أُمِّ مَكْتُومٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمْ الْحَسَنُ الْبَصْرِيُّ وَعَطَاءُ بْنُ أَبِي رَبَاحٍ وَالشَّعْبِيُّ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَقَالُوا لَيْسَ لِلْمُطَلَّقَةِ سُكْنَى وَلَا نَفَقَةٌ إِذَا لَمْ يَمْلِكْ زَوْجُهَا الرَّجْعَةَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ عُمَرُ وَعَبْدُ اللَّهِ إِنَّ الْمُطَلَّقَةَ ثَلَاثًا لَهَا السُّكْنَى وَالنَّفَقَةُ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَهَا السُّكْنَى وَلَا نَفَقَةَ لَهَا وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَاللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ وَالشَّافِعِيِّ و قَالَ الشَّافِعِيُّ إِنَّمَا جَعَلْنَا لَهَا السُّكْنَى بِكِتَابِ اللَّهِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى{ لَا تُخْرِجُوهُنَّ مِنْ بُيُوتِهِنَّ وَلَا يَخْرُجْنَ إِلَّا أَنْ يَأْتِينَ بِفَاحِشَةٍ مُبَيِّنَةٍ }قَالُوا هُوَ الْبَذَاءُ أَنْ تَبْذُوَ عَلَى أَهْلِهَا وَاعْتَلَّ بِأَنَّ فَاطِمَةَ بِنْتَ قَيْسٍ لَمْ يَجْعَلْ لَهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ السُّكْنَى لِمَا كَانَتْ تَبْذُو عَلَى أَهْلِهَا قَالَ الشَّافِعِيُّ وَلَا نَفَقَةَ لَهَا لِحَدِيثِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي قِصَّةِ حَدِيثِ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍ
Беҙгә [Ханнад] [Джарирҙан] [Мөғирә]ҙән [Әш Шәғби] әйтте; [Фәтимә бинт Ҡаис] әйтте; — Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм заманында ирем мине өс тапҡыр йәберләне. Рәсүлуллаһу ғәләйһис-сәләм: «Һеҙҙең йәшәргә урынға һәм йәшәү өсөн хаҡығыҙ юҡ», - тигән. Мөғирә әйтте; — Мин быны Ибраһимға еткерҙем, тип комментарий бирҙе ул; Ғүмәр әйтте; «Беҙ әле лә ятлағанмы, әллә онотҡанмы икәнен белмәгән ҡатындың һүҙҙәре арҡаһында Аллаһы Тәғәләнең китабын һәм пәйғәмбәребеҙҙең сөннәтен ташламаясаҡбыҙ». Ғүмәр өс тапҡыр айырылған кешеләргә йәшәү урыны, ризыҡ биреүҙе дауам итә. Беҙгә [Әхмәт бин Маниғ] беҙгә [Хөсәйемгә] әйтте, беҙгә [Хөшәйенгә] әйтте, [Исмәғил] һәм [Мөжәлид] [Хөсәйем] әйтте; һәм беҙгә [Дауыт] шулай уҡ [Әш Шәғби] әйтте; — Мин [Фәтимә бинт Ҡаис] менән осраштым. Мин унан пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләмдең ҡарары тураһында һораштым. Ирем өс тапҡыр айырылышҡан, аҙаҡ уға торлаҡ, хеҙмәтләндереү мәсьәләләренә зарланған, тип яуаплаған. Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм йәшәү урыны һәм йәшәү өсөн ризыҡ алырға ҡарар итмәгән». Дауыттың хәҙисендә Фатима әйткән; — Ул миңә Ибнү Өми Мәктүмдең өйөндә идда уҡырға ҡушты. Әбү Иса әйтте; — Был — сахих Хәсән хәҙисе. Ҡайһы бер ғалимдар был фекерҙә. Улар араһында; Әл Хәсән Әл Бәшри, Әсә бин Әбү Рабах һәм Әш Сәйәби. Был Әхмәт менән Исхаҡтың да фекере. Улар әйтте; 'Айырылышҡан кешегә йәшәргә һәм ярҙам итергә урын юҡ, әгәр ирҙең ярашыу хоҡуғы юҡ икән'. Пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән ҡайһы бер ғалимдар, шул иҫәптән Ғүмәр һәм Абдуллаһ, өс тапҡыр айырылышҡан ҡатындарға йәшәргә урын бирелә, йәшәү урыны бирелә, тигән фекерҙә була. Мәлик бин Әнәс, Ләйетс бин Сәғад һәм Сәфиғиҙәрҙең фекере шулай. Суфьян Ац Цаури һәм Куфа халҡы ла ошо фекерҙе һайлаған. Башҡалар бәхәсләшә; йәшәргә урын тапты, әммә йәшәү урыны юҡ. Был фекерҙе Мәлик бин Әнәс, Ләйетс бин Сәғәт һәм Сәфиғи ҙә ҡуллана. Шәфиғи әйтте; — Йәшәү урынын Аллаһы Тәғәләнең китабына таянып билдәләйбеҙ. Аллаһ Тәғәлә әйтә: '..Уларҙы өйҙәренән ҡыуып сығармағыҙ һәм асыҡтан-асыҡ ерәнес эштәр эшләмәһәләр, тышҡа сығырға рөхсәт итмәгеҙ.'. Улар әйтте; Әл Бәҙзә нимә аңлата ине, иренә ҡарата ҡаты һүҙҙәр һәм ул Фатима бинт Ҡайсҡа пәйғәмбәребеҙ тарафынан йәшәргә урын бирелмәгән, сөнки ул иренә ҡаты һүҙҙәр әйткән, тип раҫлай. Шәфиғи әйтте; ул ризыҡ тапмай, сөнки - нигеҙләнеп - пәйғәмбәребеҙҙең Фатима бин Ҡаистың хикәйәһе тураһындағы хәҙисенә нигеҙләнеп.
