Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 1061
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْحَجَّاجِ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَدَّ ابْنَتَهُ زَيْنَبَ عَلَى أَبِي الْعَاصِي بْنِ الرَّبِيعِ بِمَهْرٍ جَدِيدٍ وَنِكَاحٍ جَدِيدٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ فِي إِسْنَادِهِ مَقَالٌ وَفِي الْحَدِيثِ الْآخَرِ أَيْضًا مَقَالٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الْمَرْأَةَ إِذَا أَسْلَمَتْ قَبْلَ زَوْجِهَا ثُمَّ أَسْلَمَ زَوْجُهَا وَهِيَ فِي الْعِدَّةِ أَنَّ زَوْجَهَا أَحَقُّ بِهَا مَا كَانَتْ فِي الْعِدَّةِ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَالْأَوْزَاعِيِّ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
[Әхмәд бин Мани] һәм [Хәннәд] безгә болай дип сөйләделәр: [Әбу Муавия] безгә [Әл-Хәҗҗәҗдән] [Әмр бин Шуайбтан] [әтисеннән] [бабасыннан] Аллаһның Рәсүле (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) кызы Зәйнәпне ире Әбу Әл-Әш бин Рабига мәһер һәм яңа никах белән кайтарган. Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис чылбырында да, башка хәдисләрдә дә җитешсезлек бар. Галимнәр бу хәдисне кулланалар. Әгәр хатын-кыз иреннән алда Ислам динен кабул итсә, ире иддә вакытында Ислам динен кабул итсә, ире аның белән татулашырга күбрәк хокуклы. Бу шулай ук Малик бин Әнәс, Әл-Әүзәи, Сяфигый, Әхмәт һәм Исхакның фикере.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1062
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ بُكَيْرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ قَالَ حَدَّثَنِي دَاوُدُ بْنُ الْحُصَيْنِ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَرَدَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ابْنَتَهُ زَيْنَبَ عَلَى أَبِي الْعَاصِي بْنِ الرَّبِيعِ بَعْدَ سِتِّ سِنِينَ بِالنِّكَاحِ الْأَوَّلِ وَلَمْ يُحْدِثْ نِكَاحًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَيْسَ بِإِسْنَادِهِ بَأْسٌ وَلَكِنْ لَا نَعْرِفُ وَجْهَ هَذَا الْحَدِيثِ وَلَعَلَّهُ قَدْ جَاءَ هَذَا مِنْ قِبَلِ دَاوُدَ بْنِ حُصَيْنٍ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ
Безгә [Хәннәд] сөйләде, безгә [Юныс бин Букайр] сөйләде, ул [Мөхәммәд бин Исхак] әйтте, ул әйтте; миңа [Дауд бин Әл-Хөшәйн] әйтте, ул [Икримә] әйтте, ул [Ибн Аббас] әйтте: "Пәйгамбәр саллаллоҳу аләйһи вәссәлам кызы Зәйнәпне алты ел үткәннән соң, беренче никахын яңартмыйча, ире Әбү Әш бин Әр-Рабигъка кире кайтарды". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдиснең исанады яхшы, ләкин без аның чыганагын белмибез. Күрәсең, бу хәдис Дауд бин Хөшәйннең ятлавыннан алынган".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1063
حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ عِيسَى قَالَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَجُلًا جَاءَ مُسْلِمًا عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ جَاءَتْ امْرَأَتُهُ مُسْلِمَةً فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهَا كَانَتْ أَسْلَمَتْ مَعِي فَرُدَّهَا عَلَيَّ فَرَدَّهَا عَلَيْهِهَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ سَمِعْت عَبْدَ بْنَ حُمَيْدٍ يَقُولُ سَمِعْتُ يَزِيدَ بْنَ هَارُونَ يَذْكُرُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ هَذَا الْحَدِيثَ وَحَدِيثُ الْحَجَّاجِ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَدَّ ابْنَتَهُ زَيْنَبَ عَلَى أَبِي الْعَاصِي بِمَهْرٍ جَدِيدٍ وَنِكَاحٍ جَدِيدٍ قَالَ يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ أَجْوَدُ إِسْنَادًا وَالْعَمَلُ عَلَى حَدِيثِ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ
[Йосыф бин Иса] безгә сөйләгән; [Ваки] безгә сөйләгән; [Исраил] [Симак бин Харбтан] [Икримадан] [Ибн Аббастан] әйткән: Пәйгамбәр (Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) заманында бер мөселман ир килгән. Аннары аның хатыны исламны кабул иткәннән соң кергән. Ире: "Әй Аллаһның Илчесе, ул минем белән исламны кабул итте, аны миңа кире кайтар!" - дигән. Пәйгамбәр (Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) аны кире кайтарган. Бу - сахих хәдис. Мин [Абда бин Хумайд] әйткән: Мин [Язид бин Харунның [Мөхәммәд бин Исхактан] бу хәдисне сөйләгәнен ишеттем. [Әл Хаҗҗаҗ] [Әмр бин Шуайбтан] [әтисеннән] [бабасыннан] Пәйгамбәр (Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) кызы Зәйнәпне Әбү Әл Аска мәһер һәм яңа никах белән кире кайтарганын сөйләгән. Язид бин Харун әйткән: "Ибн Аббасның хәдисе яхшырак". Гамәлдә Әмр бин Сөгаиб хәдисе генә кулланыла.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1064
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍأَنَّهُ سُئِلَ عَنْ رَجُلٍ تَزَوَّجَ امْرَأَةً وَلَمْ يَفْرِضْ لَهَا صَدَاقًا وَلَمْ يَدْخُلْ بِهَا حَتَّى مَاتَ فَقَالَ ابْنُ مَسْعُودٍ لَهَا مِثْلُ صَدَاقِ نِسَائِهَا لَا وَكْسَ وَلَا شَطَطَ وَعَلَيْهَا الْعِدَّةُ وَلَهَا الْمِيرَاثُ فَقَامَ مَعْقِلُ بْنُ سِنَانٍ الْأَشْجَعِيُّ فَقَالَ قَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بِرْوَعَ بِنْتِ وَاشِقٍ امْرَأَةٍ مِنَّا مِثْلَ الَّذِي قَضَيْتَ فَفَرِحَ بِهَا ابْنُ مَسْعُودٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ الْجَرَّاحِ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ وَعَبْدُ الرَّزَّاقِ كِلَاهُمَا عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مَنْصُورٍ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ مَسْعُودٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْهُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَبِهِ يَقُولُ الثَّوْرِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَزَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ وَابْنُ عَبَّاسٍ وَابْنُ عُمَرَ إِذَا تَزَوَّجَ الرَّجُلُ الْمَرْأَةَ وَلَمْ يَدْخُلْ بِهَا وَلَمْ يَفْرِضْ لَهَا صَدَاقًا حَتَّى مَاتَ قَالُوا لَهَا الْمِيرَاثُ وَلَا صَدَاقَ لَهَا وَعَلَيْهَا الْعِدَّةُ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ قَالَ لَوْ ثَبَتَ حَدِيثُ بِرْوَعَ بِنْتِ وَاشِقٍ لَكَانَتْ الْحُجَّةُ فِيمَا رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرُوِي عَنْ الشَّافِعِيِّ أَنَّهُ رَجَعَ بِمِصْرَ بَعْدُ عَنْ هَذَا الْقَوْلِ وَقَالَ بِحَدِيثِ بِرْوَعَ بِنْتِ وَاشِقٍ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан], безгә [Зәйд бин Әл-Хәбһаб], безгә [Суфиян], [Мансур], [Ибраһим], [Әлкамә], Ибн Мәсгудтан: «Хатын-кызга өйләнгән ир турында сораганнар. Ир әле мәһерне билгеләмәгән, аның белән җенси мөнәсәбәттә булмаган һәм кинәт үлгән», – дип җавап бирде. Ибн Мәсгуд: «Хатын-кыз башка хатыннарның мәһерен киметмичә яки арттырмыйча алырга хокуклы. Аңа иддә чоры үтәргә кирәк, һәм ул мирасны ала», – диде. Аннары [Мәкыйл бин Синан Әл-Асыҗаи] торып басты һәм: «Рәсүлуллаһ галәйһиссәлам безнең кешеләрдән булган Барва бинт Вәсикъ турында законлы карар чыгарды, сез хәл иткәнчә», – диде. Ибн Мәсгуд шатланды. Әбу Гайсә: «Хәдис Әл-Джаррдан риваять ителде. Безгә [Әл Хәсән бин Али Әл Хәлләл], безгә [Язид бин Харун] һәм [Абдурразак] икесе дә [Суфияннән] [Мансурдан] югарыдагы хәдис кебек риваять кылганнар. Әбү Гайсә болай дигән: «Ибн Мәсуд хәдисе – хәсән ышанычлы хәдис. Ул Ибн Мәсудтан берничә юл белән риваять ителгән һәм бу хәдисне Пәйгамбәр саллаллоҳу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән һәм башкалардан кайбер галимнәр кулланалар. Алар арасында: Әтс Цаури, Әхмәт һәм Исхак. Пәйгамбәр саллаллоҳу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән кайбер галимнәр арасында: Али бин Әбу Талиб, Зәйд бин Сабит, Ибн Аббас һәм Ибн Гомәр бар, алар фикер буенча: Әгәр ир-ат хатын-кызга өйләнсә, ләкин аның белән җенси мөнәсәбәттә булып, аның мәһерен билгеләгәнче үлсә, хатын мирас ала, ләкин мәһер алмый. Ул иддә чорын үтәргә тиеш. Бу Шафигый фикере. Ул болай диде: Әгәр Барва бинт Васыйкның хәдисе ышанычлы булса, бу мәсьәләгә дәлил - Пәйгамбәр саллалаху алейхи вәссәламнең хәдисе. Шафигыйдан риваятьләр буенча, ул Мисырда бу фикереннән баш тарткан һәм аннары Барва бинт Васыйкның хәдисе белән бәхәсләшкән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1065
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ زَيْدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ حَرَّمَ مِنْ الرَّضَاعِ مَا حَرَّمَ مِنْ النَّسَبِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأُمِّ حَبِيبَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَلِيٍّ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Әхмәд бин Мани] сөйләде, безгә [Исмәгыйль бин Ибраһим] сөйләде, безгә [Әли бин Зәйд] сөйләде, ул [Сәгыйд бин Мусайяб] әйтте, ул [Әли бин Әбу Талиб] әйтте: Пәйгамбәр саллаллоҳу гаеб һәм сәләм әйтте: "Аллаһ җенси мөнәсәбәтләрне нәселдән килгән кебек тыйды". Әбу Гайсә әйтте: "Хәдис Гайшәдән, Ибн Аббастан һәм Өммү Хәбибәдән риваять ителде". Ул әйтте: "Әлинең хәдисе - ышанычлы Хәсән хәдисе".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1066
حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَا مَالِكٌ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا مَعْنٌ قَالَ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ حَرَّمَ مِنْ الرَّضَاعَةِ مَا حَرَّمَ مِنْ الْوِلَادَةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ لَا نَعْلَمُ بَيْنَهُمْ فِي ذَلِكَ اخْتِلَافًا
Безгә [Бундар] сөйләде, безгә [Яхья бин Сәгыйд Әл-Катан] сөйләде, безгә [Мәлик] сөйләде тарих юлы белән алыштырылды: безгә [Исхак бин Муса Әл-Әнсари] әйтте; безгә [Мәан] әйтте; безгә [Мәлик] әйтте, [Абдуллаһ бин Динар], [Сөләйман бин Ясар], [Урва бин Зөбәер], [Гайсә] әйтте; Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Аллаһ балалар белән мөнәсәбәтләрне тыю кебек үк, имезүне дә тыйды - сызык буйлап". Әбу Гайсә әйтте: "Бу - ышанычлы Хәсән хәдис. Бу - Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләре һәм башкалар арасындагы галимнәрнең фикере. Без алар арасындагы бернинди фикер аермасын белмибез".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1067
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْجَاءَ عَمِّي مِنْ الرَّضَاعَةِ يَسْتَأْذِنُ عَلَيَّ فَأَبَيْتُ أَنْ آذَنَ لَهُ حَتَّى أَسْتَأْمِرَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلْيَلِجْ عَلَيْكِ فَإِنَّهُ عَمُّكِ قَالَتْ إِنَّمَا أَرْضَعَتْنِي الْمَرْأَةُ وَلَمْ يُرْضِعْنِي الرَّجُلُ قَالَ فَإِنَّهُ عَمُّكِ فَلْيَلِجْ عَلَيْكِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ كَرِهُوا لَبَنَ الْفَحْلِ وَالْأَصْلُ فِي هَذَا حَدِيثُ عَائِشَةَ وَقَدْ رَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي لَبَنِ الْفَحْلِ وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ
Безгә [Әл Хәсән бин Әли бин Әл Хәлләл] сөйләгән, безгә [Ибн Нумәйр] сөйләгән, [Хисям бин Урва] әйткән, [аның әтисе] әйткән, [Айшә] әйткән: "Абыем миннән рөхсәт сорарга килде, ләкин мин баш тарттым. Мин Рәсүлүллаһның фикерен сорадым, саллаһу галәйһи вәссәлам. Ул әйтте: "Аны кертергә рөхсәт итегез, чөнки ул сезнең абыегыз." Гаишә әйтте: "Мине имезгән кеше хатын-кыз иде, ул түгел." Ул җавап бирде: "Ул сезнең абыегыз, аны калдырыгыз." Әбу Гайсә әйтте: "Бу - ышанычлы Хәсән хәдисе. Бу Пәйгамбәрнең саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләре һәм башкалар арасындагы галимнәрнең фикере. Алар Айшә хәдисенә нигезләнеп, фәһл сөтен яратмыйлар. Кайбер галимнәр фәһл сөтен җиңеләйтә, ләкин беренче фикер дөресрәк".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1068
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا مَالِكٌ ح و حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ قَالَ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الشَّرِيدِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّهُ سُئِلَ عَنْ رَجُلٍ لَهُ جَارِيتَانِ أَرْضَعَتْ إِحْدَاهُمَا جَارِيَةً وَالْأُخْرَى غُلَامًا أَيَحِلُّ لِلْغُلَامِ أَنْ يَتَزَوَّجَ بِالْجَارِيَةِ فَقَالَ لَا اللِّقَاحُ وَاحِدٌقَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا تَفْسِيرُ لَبَنِ الْفَحْلِ وَهَذَا الْأَصْلُ فِي هَذَا الْبَابِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
Безгә [Кутәйбә] сөйләде, безгә [Мәлик] юл урынына әйтте: безгә [Әл-Әнсари] әйтте, безгә [Мәан] әйтте; безгә [Мәлик] сөйләде [Ибн Шиһабтан] [Әмр бин Шәридтан] [Ибн Аббастан] аңа ике колы булган ир турында сорадылар. Берсе кыз баланы имезгән, икенчесе малай баланы имезгән. Ир кызга өйләнә аламы? Ул җавап бирде: "Бу рөхсәт ителми, чөнки бер генә ирнең орлыгы бар". Әбү Гайсә әйтте: "Бу фәһл сөтенең аңлатмасы. Бу бүлектәге төп проблема. Бу Әхмәт һәм Исхакның фикере".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1069
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى الصَّنْعَانِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَال سَمِعْتُ أَيُّوبَ يُحَدِّثُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُحَرِّمُ الْمَصَّةُ وَلَا الْمَصَّتَانِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ الْفَضْلِ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَالزُّبَيْرِ بْنِ الْعَوَّامِ وَابْنِ الزُّبَيْرِ وَرَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُحَرِّمُ الْمَصَّةُ وَلَا الْمَصَّتَانِ وَرَوَى مُحَمَّدُ بْنُ دِينَارٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ الزُّبَيْرِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَزَادَ فِيهِ مُحَمَّدُ بْنُ دِينَارٍ الْبَصْرِيُّ عَنْ الزُّبَيْرِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَالصَّحِيحُ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ حَدِيثُ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا فَقَالَ الصَّحِيحُ عَنْ ابْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ وَحَدِيثُ مُحَمَّدِ بْنِ دِينَارٍ وَزَادَ فِيهِ عَنْ الزُّبَيْرِ وَإِنَّمَا هُوَ هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ الزُّبَيْرِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ
Безгә [Мөхәммәд бин Габдел Әгълә Әш-Шәани] болай диде; безгә [Әл-Мөгътәмир бин Сөләйман] болай диде: Мин [Әййуб]ның [Абдуллаһ бин Әбүмәликә]дән [Абдуллаһ бин Зөбәер]дән [Гайсә]дән Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен ишеттем: «Ана сөтендә бер яки ике тапкыр имезү мәхрам булуга китерми». Әбу Гайсә болай диде: «Хәдисне Өмү әл-Фәдл, Әбу Һөрәйрә, Зөбәер бин Әл-Әввам һәм Ибн Зөбәер риваять иткән. Бу хәдисне сөйләүнең күп ысуллары бар. [Хисьям бин Урва]дан [Аның әтисеннән] [Абдуллаһ бин Зөбәер]дән Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: «Сөттә бер яки ике тапкыр имезү мәхрам булуга китерми». [Мөхәммәд бин Динар] [Хишам бин Урвадан] [аның әтисеннән] [Абдуллаһ бин Зубайрдан] [Зүбайрдан] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән риваять кылган. Мөхәммәд бин Динар Әл-Бәшри Зөбәйрдән Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән өстәгән, ләкин ул мәхфуз - сакланмаган. Хәдис белгечләре фикеренчә, ышанычлысы - Ибн Әбу Мөләйкәнең хәдисе, Абдуллаһ бин Зубайрдан, Гаишәдән, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән". Әбу Гайсә болай дигән: "Аишәнең хәдисе - хәсән-сәхих хәдис. Мин бу хакта Мөхәммәдтән сорадым", - дип җавап биргән ул; "Ышанычлысы Ибн Зубайрдан, Гаишәдән, һәм Мөхәммәд бин Динарның хәдисе, һәм ул анда Зөбәйрдән дөресе - Хишам бин Урвадан, аның әтисеннән, Зөбәйрдән өстәгән. Бу Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләре һәм башкалар арасындагы галимнәрнең фикере".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1070
وَقَالَتْ عَائِشَةُأُنْزِلَ فِي الْقُرْآنِ عَشْرُ رَضَعَاتٍ مَعْلُومَاتٍ فَنُسِخَ مِنْ ذَلِكَ خَمْسٌ وَصَارَ إِلَى خَمْسِ رَضَعَاتٍ مَعْلُومَاتٍ فَتُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْأَمْرُ عَلَى ذَلِكَحَدَّثَنَا بِذَلِكَ إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ عَنْ عَمْرَةَ عَنْ عَائِشَةَ بِهَذَا وَبِهَذَا كَانَتْ عَائِشَةُ تُفْتِي وَبَعْضُ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَإِسْحَقَ و قَالَ أَحْمَدُ بِحَدِيثِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تُحَرِّمُ الْمَصَّةُ وَلَا الْمَصَّتَانِ و قَالَ إِنْ ذَهَبَ ذَاهِبٌ إِلَى قَوْلِ عَائِشَةَ فِي خَمْسِ رَضَعَاتٍ فَهُوَ مَذْهَبٌ قَوِيٌّ وَجَبُنَ عَنْهُ أَنْ يَقُولَ فِيهِ شَيْئًا و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ يُحَرِّمُ قَلِيلُ الرَّضَاعِ وَكَثِيرُهُ إِذَا وَصَلَ إِلَى الْجَوْفِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَالْأَوْزَاعِيِّ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ وَوَكِيعٍ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ هُوَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ وَيُكْنَى أَبَا مُحَمَّدٍ وَكَانَ عَبْدُ اللَّهِ قَدْ اسْتَقْضَاهُ عَلَى الطَّائِفِ وَقَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ أَدْرَكْتُ ثَلَاثِينَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Айша әйтте: "Коръәндә: "Ун имезү вакыты билгеле..." дип язылган. Аннары ул биш тапкыр бетерелгән, "Биш имезү вакыты билгеле" дип үзгәртелгән. Аннары Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам үлгән, һәм бу сан үзгәрмәгән. Безгә [Исхак бин Муса Әл-Әнсари], безгә [Мәан], безгә [Мәлик], [Абдуллаһ бин Әбу Бәкер], [Әмра], [Айша], бу хәдис белән сөйләгән. Бу хәдискә нигезләнеп, Айша һәм Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең кайбер хатыннары фәтва биргәннәр. Бу шулай ук Шәфигый һәм Исхак фикере. Шул ук вакытта, Әхмәт фикере Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең: "Бер яки ике имезү тыелган түгел" дигән хәдисенә нигезләнгән. Әхмәт шулай ук болай дигән: Әгәр кемдер Айша фикеренә, ягъни биш имезү фикеренә, тотынса, бу көчле мәзһәб, аны беркем дә шик астына алмый. Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләреннән кайбер галимнәр һәм башкалар: "Әгәр ашказанга җиткән булса, аз яки күп сөт эчегез", - дигән фикердә. Шуңа күрә аны тыярга мөмкин. Бу Суфьян Әс Цаури, Мәлик бин Әнәс, Әл-Әүзаи, Абдулла бин Мөбарәк һәм Вәкиъ, шулай ук Куфа халкының фикере. Абдулла бин Әбу Әвәлкә - Абдулла бин Убайдулла бин Әбу Әвәлкә, аның исеме Әбу Мөхәммәд. Абдулла аны Таифта казый итеп куйган. Ибн Җурайҗ болай дигән: Ибн Әбудән Ул болай дип башлады: "Мин Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең утыз сәхабәсе белән очраштым".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1071
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ حَدَّثَنِي عُبَيْدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ الْحَارِثِ قَالَ وَسَمِعْتُهُ مِنْ عُقْبَةَ وَلَكِنِّي لِحَدِيثِ عُبَيْدٍ أَحْفَظُ قَالَتَزَوَّجْتُ امْرَأَةً فَجَاءَتْنَا امْرَأَةٌ سَوْدَاءُ فَقَالَتْ إِنِّي قَدْ أَرْضَعْتُكُمَا فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ تَزَوَّجْتُ فُلَانَةَ بِنْتَ فُلَانٍ فَجَاءَتْنَا امْرَأَةٌ سَوْدَاءُ فَقَالَتْ إِنِّي قَدْ أَرْضَعْتُكُمَا وَهِيَ كَاذِبَةٌ قَالَ فَأَعْرَضَ عَنِّي قَالَ فَأَتَيْتُهُ مِنْ قِبَلِ وَجْهِهِ فَأَعْرَضَ عَنِّي بِوَجْهِهِ فَقُلْتُ إِنَّهَا كَاذِبَةٌ قَالَ وَكَيْفَ بِهَا وَقَدْ زَعَمَتْ أَنَّهَا قَدْ أَرْضَعَتْكُمَا دَعْهَا عَنْكَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عُقْبَةَ بْنِ الْحَارِثِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ الْحَارِثِ وَلَمْ يَذْكُرُوا فِيهِ عَنْ عُبَيْدِ بْنِ أَبِي مَرْيَمَ وَلَمْ يَذْكُرُوا فِيهِ دَعْهَا عَنْكَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَجَازُوا شَهَادَةَ الْمَرْأَةِ الْوَاحِدَةِ فِي الرَّضَاعِ و قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ تَجُوزُ شَهَادَةُ امْرَأَةٍ وَاحِدَةٍ فِي الرَّضَاعِ وَيُؤْخَذُ يَمِينُهَا وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَقَدْ قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا تَجُوزُ شَهَادَةُ الْمَرْأَةِ الْوَاحِدَةِ حَتَّى يَكُونَ أَكْثَرَ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ سَمِعْت الْجَارُودَ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعًا يَقُولُ لَا تَجُوزُ شَهَادَةُ امْرَأَةٍ وَاحِدَةٍ فِي الْحُكْمِ وَيُفَارِقُهَا فِي الْوَرَعِ
Безгә [Әли бин Хуҗр] сөйләде, безгә [Исмәгыйль бин Ибраһим] сөйләде, [Әййуб] әйтте, [Абдулла бин Әбүмәликә] әйтте, миңа [Үбәйд бин Әбу Мәрьям] әйтте, [Укба бин Әл-Харис] әйтте, һәм мин Укбадан ишеттем, ләкин минем өчен Убәйд хәдисе дөресрәк. Укба бин Әл-Харис әйтте: "Мин бер хатын-кызга өйләндем. Кара тәнле бер хатын-кыз килде һәм: "Мин сезнең икегезне дә имездем", - диде. Мин Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам белән очраштым һәм аңа Фулана бинт Фуланга өйләнгәнемне әйттем, аннары кара тәнле бер хатын-кыз килде һәм: "Мин сезнең икегезне дә имездем", - диде, хатын ялганлый", - диде. Укба әйтте: "Ул миннән борылды. Аннары мин аңа алгы яктан якынлаштым, ләкин ул барыбер йөзен борды. Мин кабатлыйм: "Ул чыннан да ялганлый". Ул әйтте: "Ничек инде ул сезнең икегезне дә имезгәнен таныса? Хатыныңны ташла!" Әбү Гайсә әйтте: "Хәдис Ибн Гомәрдән риваять ителгән. Укба бин Әл-Харис хәдисе - чын Хәсән хәдис. Берничә кеше аны Ибн Әбү Әвәлкәдән Укба бин Әл-Хариска риваять иткән, һәм алар анда бу хакта әйтмәгәннәр, Убәйд бин Әбү Мәрьям дә әйтте: "Аны ташлагыз". Бу Пәйгамбәр галәйһиссәламнең сәхабәләреннән һәм башкалардан булган кайбер галимнәрнең фикере. Алар ана сөте мәсьәләләрендә хатын-кызның шаһитлегенә рөхсәт итәләр. Ибн Аббас әйтте: "Хатын-кызга ана сөте мәсьәләләрендә ант итеп шаһитлек бирү рөхсәт ителә". Бу шулай ук Әхмәт һәм Исхакның фикере. Кайбер галимнәр бер хатын-кызның шаһитлеге рөхсәт ителми, шуңа күрә башкалар да булырга тиеш дигән фикердә. Бу Шафигый фикере. Мин Әл-Җарудның әйткәнен ишеттем; мин Вәкиның әйткәнен ишеттем; «Хатын-кызның юридик мәсьәләләрдә ана сөте мәсьәләләрендә шаһитлеге башкача булырга тиеш түгел».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1072
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ الْمُنْذِرِ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُحَرِّمُ مِنْ الرِّضَاعَةِ إِلَّا مَا فَتَقَ الْأَمْعَاءَ فِي الثَّدْيِ وَكَانَ قَبْلَ الْفِطَامِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ الرَّضَاعَةَ لَا تُحَرِّمُ إِلَّا مَا كَانَ دُونَ الْحَوْلَيْنِ وَمَا كَانَ بَعْدَ الْحَوْلَيْنِ الْكَامِلَيْنِ فَإِنَّهُ لَا يُحَرِّمُ شَيْئًا وَفَاطِمَةُ بِنْتُ الْمُنْذِرِ بْنِ الزُّبَيْرِ بْنِ الْعَوَّامِ وَهِيَ امْرَأَةُ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ
Безгә [Кутәйбә] сөйләде, безгә [Әбу Әванә] сөйләде, ул [Хисьям бин Урва]дан, ул [әтисеннән] [Фатимә бин Әл-Мөнзир]дан, ул [Уму Сәләмә] әйтте: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Сөт сезне мәхрәм итә алмый, ләкин - сөт - туендыручы һәм имезүдән аерыр алдыннан була". Әбу Гайсә әйтте: "Бу - ышанычлы хәдис, һәм аны Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләре һәм башкалар арасыннан галимнәр гамәлдә кулланалар; ана сөте ике яшькә кадәрге балалардан башка мәхрәм итми. Әгәр ул ике ел дәвам итсә, ул сезне мәхрәм итми. Фатима бинт Әл-Мөнзир бин Зөбәер бин Әввам - Хишам бин Әл-Мөнзирнең хатыны.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1073
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ حَجَّاجِ بْنِ حَجَّاجٍ الْأَسْلَمِيِّ عَنْ أَبِيهِأَنَّهُ سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا يُذْهِبُ عَنِّي مَذَمَّةَ الرَّضَاعِ فَقَالَ غُرَّةٌ عَبْدٌ أَوْ أَمَةٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ هَكَذَا رَوَاهُ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ وَحَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ حَجَّاجِ بْنِ حَجَّاجٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَى سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ حَجَّاجِ بْنِ أَبِي حَجَّاجٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَحَدِيثُ ابْنِ عُيَيْنَةَ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَالصَّحِيحُ مَا رَوَى هَؤُلَاءِ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ وَهِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ يُكْنَى أَبَا الْمُنْذِرِ وَقَدْ أَدْرَكَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ وَابْنَ عُمَرَ وَمَعْنَى قَوْلِهِ مَا يُذْهِبُ عَنِّي مَذَمَّةَ الرَّضَاعِ يَقُولُ إِنَّمَا يَعْنِي بِهِ ذِمَامَ الرَّضَاعَةِ وَحَقَّهَا يَقُولُ إِذَا أَعْطَيْتَ الْمُرْضِعَةَ عَبْدًا أَوْ أَمَةً فَقَدْ قَضَيْتَ ذِمَامَهَا وَيُرْوَى عَنْ أَبِي الطُّفَيْلِ قَالَ كُنْتُ جَالِسًا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذْ أَقْبَلَتْ امْرَأَةٌ فَبَسَطَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رِدَاءَهُ حَتَّى قَعَدَتْ عَلَيْهِ فَلَمَّا ذَهَبَتْ قِيلَ هِيَ كَانَتْ أَرْضَعَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Безгә [Кутәйбә] сөйләде, безгә [Хәтим бин Исмәгыйль] әйтте, ул [Хисьям бин Урвадан] [аның әтисеннән] [Хәҗҗәҗ бин Хаҗҗәҗ Әл-Әсләмидән] [аның әтисеннән] ул Пәйгамбәрдән [салләллаһу галәйһи вәссәлам]: «Әй Аллаһның Илчесе, мине ана сөте белән бәйле бурычлардан нәрсә чынлыкта азат итә ала?» – дип сорады. Ул җавап бирде: «Ир-ат колмы яки хатын-кыз колмы?» – диде. Әбү Гайсә әйтте: «Бу – ышанычлы Хәсән хәдис. Шулай ук, ул [Яхья бин Сәид Әл-Катаннан] һәм [Хәтим бин Исмәгыйльдән] һәм башкалардан [Хисьям бин Урвадан] [аның әтисеннән] [Хәҗҗәҗ бин Хаҗҗәҗдән] [аның әтисеннән] Пәйгамбәрдән [салләллаһу галәйһи вәссәлам] риваять кылды. [Суфиян бин Уяйнә] [Хисьям бин Урвадан] [аның әтисеннән] [Хәҗҗәҗ бин Әбу Хаҗҗәҗдән] [аның әтисеннән] Пәйгамбәрдән [салләллаһу галәйһи вәссәлам] риваять кылды. Ибн Уяйнә хәдисе Мәхфуз түгел, ә Хисям бин Гомәрдән аның әтисеннән риваять ителгән хәдис дөрес. Хисям бин Урваны Әбү Әл-Мөнзир чәйнәләгән. Ул Җәбир бин Абдулла һәм Ибн Гомәр белән очрашкан. Сүзләрнең мәгънәсе; җзимам әр-радлә'а аның хакы. Әгәр дә сез имезүче кешегә ир яки хатын кол бирсәгез, сез аның хакларын үтәгән буласыз. Әбү Туфайлдан риваять ителә: "Мин Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам белән утыра идем, күрәсең, бер хатын-кыз килде. Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам тукыманы җәйгән, хатын-кыз аның өстенә утырган. Хатын-кыз киткәч, кайберәүләр бу хатын-кыз Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламне имезгән дип әйттеләр".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1074
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ زَوْجُ بَرِيرَةَ عَبْدًا فَخَيَّرَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاخْتَارَتْ نَفْسَهَا وَلَوْ كَانَ حُرًّا لَمْ يُخَيِّرْهَا
Безгә [Әли бин Хөҗр] сөйләде, безгә [Җәрир бин Габдел Хәмид] әйтте, [Хисям бин Урва] әйтте, [аның әтисе] әйтте, [Айшә] әйтте: «Барирәнең ире кол иде. Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам Барирәгә сайларга мөмкинлек бирде - мөгытларның колы һәм хатыны булып калыргамы, юкмы - ул барыбер бәйсезлекне сайлады. Әгәр аның ире ирекле булса, Пәйгамбәр саллаһу галәйһиссәлам аңа сайларга кушмас иде».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1075
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ زَوْجُ بَرِيرَةَ حُرًّا فَخَيَّرَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ هَكَذَا رَوَى هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ زَوْجُ بَرِيرَةَ عَبْدًا وَرَوَى عِكْرِمَةُ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ رَأَيْتُ زَوْجَ بَرِيرَةَ وَكَانَ عَبْدًا يُقَالُ لَهُ مُغِيثٌ وَهَكَذَا رُوِيَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَقَالُوا إِذَا كَانَتْ الْأَمَةُ تَحْتَ الْحُرِّ فَأُعْتِقَتْ فَلَا خِيَارَ لَهَا وَإِنَّمَا يَكُونُ لَهَا الْخِيَارُ إِذَا أُعْتِقَتْ وَكَانَتْ تَحْتَ عَبْدٍ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَرَوَى الْأَعْمَشُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ زَوْجُ بَرِيرَةَ حُرًّا فَخَيَّرَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَى أَبُو عَوَانَةَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قِصَّةِ بَرِيرَةَ قَالَ الْأَسْوَدُ وَكَانَ زَوْجُهَا حُرًّا وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ التَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ
Безгә [Хәннәд] сөйләде, безгә [Әбу Муавия] сөйләде, [Әл-А'масидан] [Ибраһимнан] [Әл-Әсвәдтән] [Айшәдән] әйтте: "Барирәнең ире бәйсез кеше. Шуңа күрә Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам аңа сайларга кушты". Әбу Гайсә әйтте: "Айшәнең хәдисе - ышанычлы Хәсән хәдисе. Шулай итеп, Хишам әтисеннән, Айшәдән риваять кылды: "Барирәнең ире кол", - диде. Икримә Ибн Аббастан риваять итте: "Мин Барирәнең ирен күрдем, ул Мугытс исемле кол иде, шулай ук Ибн Гомәрдән дә риваять ителде. Кайбер галимнәр бу фикердә торалар, алар әйтәләр: "Әгәр кол ирекле кешенең хатыны булса һәм кол азат ителсә, аңа хыяр юк. Шул ук вакытта, әгәр ул ире әле кол булганда азат ителсә, аның сайлау хокукы бар. Бу Шәфигый, Әхмәт һәм Исхак фикере. Әл-А'маси Ибраһимнән, Әл-Әсвәдтән, Айша болай дип риваять кылган: "Барирәнең ире бәйсез кеше иде, һәм Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам аңа сайларга кушты". [Әбу Әвәнә] бу хәдисне [Әл-А'масидән] [Ибраһимнән] [Әл-Әсвәдтән] [Айшадан] Барирә турындагы хикәя турында риваять иткән. Әл-Әсвәд болай дигән: "Аның ире ирекле кеше". Табииннардан һәм алардан соң килгән галимнәрнең кайберләре шулай уйлаганнар. Бу Суфьян Әс-Цаури һәм Куфа халкының фикере.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1076
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ أَيُّوبَ وَقَتَادَةُ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ زَوْجَ بَرِيرَةَ كَانَ عَبْدًا أَسْوَدَ لِبَنِي الْمُغِيرَةِ يَوْمَ أُعْتِقَتْ بَرِيرَةُ وَاللَّهِ لَكَأَنِّي بِهِ فِي طُرُقِ الْمَدِينَةِ وَنَوَاحِيهَا وَإِنَّ دُمُوعَهُ لَتَسِيلُ عَلَى لِحْيَتِهِ يَتَرَضَّاهَا لِتَخْتَارَهُ فَلَمْ تَفْعَلْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَسَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةُ هُوَ سَعِيدُ بْنُ مِهْرَانَ وَيُكْنَى أَبَا النَّضْرِ
Безгә [Хәннәд], безгә [Әбдә]гә [Сәгыйд бин Әбу Аруба]дан [Әййуб] һәм [Катада]га [Икримә]дән [Ибн Аббас]дан Барираның ире Бәни Әл-Мөгыйрәдән булган кара кол булган дип әйттеләр. Барира азат ителгән көнне, Аллаһ белән ант итәм, мин Мәдинә почмагында урамда идем. Аның күз яшьләре сакалыннан ага иде. Ул хатыныннан үзен сайларга кушты, ләкин хатын аны сайламады. Әбү Гайсә әйтте: "Бу - ышанычлы хәдис. Сәгыйд бин Әбу Аруба - Сәгыйд бин Миһран, аның кушаматы Әбу Нәдлр".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1077
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوَلَدُ لِلْفِرَاشِ وَلِلْعَاهِرِ الْحَجَرُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعُثْمَانَ وَعَائِشَةَ وَأَبِي أُمَامَةَ وَعَمْرِو بْنِ خَارِجَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَالْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ وَزَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ الزُّهْرِيُّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Безгә [Әхмәд бин Мани], безгә [Суфиян], [Әз-Зүһри], [Сәгыйд бин Мусайяб], [Әбү Һөрәйрә], болай диде: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: «Бала ананыкы, ә зина кылучының бала өстендә хакы юк - ул таш белән үтерелергә тиеш». Әбү Гайсә әйтте: «Хәдис Гомәр, Госман, Гаишә, Әбү Өмәмә, Әмр бин Хариҗә, Габдулла бин Әмр, Әл-Бара бин Азиб һәм Зәйд бин Әркамнан риваять ителгән». Ул өстәде: «Әбү Һөрәйрә хәдисе - ышанычлы Хәсән хәдис. [Әз-Зүһри] аны [Сәгыйд бин Мусайяб], ә [Әбү Сәлама] [Әбү Һөрәйрә]дән риваять иткән. Бу Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең сәхабәләре һәм башкалар арасындагы галимнәрнең фикере».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1078
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ هُوَ الدَّسْتُوَائِيُّ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى امْرَأَةً فَدَخَلَ عَلَى زَيْنَبَ فَقَضَى حَاجَتَهُ وَخَرَجَ وَقَالَ إِنَّ الْمَرْأَةَ إِذَا أَقْبَلَتْ أَقْبَلَتْ فِي صُورَةِ شَيْطَانٍ فَإِذَا رَأَى أَحَدُكُمْ امْرَأَةً فَأَعْجَبَتْهُ فَلْيَأْتِ أَهْلَهُ فَإِنَّ مَعَهَا مِثْلَ الَّذِي مَعَهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ جَابِرٍ حَدِيثٌ صَحِيحٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَهِشَامٌ الدَّسْتُوَائِيُّ هُوَ هِشَامُ بْنُ سَنْبَرٍ
Безгә [Мөхәммәд бин Басиарга], безгә [Габдел Әгълага], безгә [Хисьям бин Әбу Габдуллаһ Әд-Дастуваига] [Әбу Зөбәердән] [Җабир бин Габдуллаһтан] Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәлам бер хатын-кызны күргәнен, аннары Зәйнәп белән хаҗәтләрен үтәү өчен очрашканын әйттеләр. Аннары ул чыгып әйтте: "Чыннан да, хатын-кыз килсә, ул шайтан кебек килә. Әгәр сезнең берәрегез аның нәфесен уята торган хатын-кызны күрсә, аның хатыны янына барыгыз, чөнки аның булганы аның хатыныныкы белән бертигез", - диде. Хәдис Ибн Мәсгудтан риваять ителгән. Җәбир хәдисе - хәсән гариб хәдис. Хисьям Әд-Дастуваи - Хисьям бин Сәнбәр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1079
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَوْ كُنْتُ آمِرًا أَحَدًا أَنْ يَسْجُدَ لِأَحَدٍ لَأَمَرْتُ الْمَرْأَةَ أَنْ تَسْجُدَ لِزَوْجِهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ وَسُرَاقَةَ بْنِ مَالِكِ بْنِ جُعْشُمٍ وَعَائِشَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي أَوْفَى وَطَلْقِ بْنِ عَلِيٍّ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَأَنَسٍ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] сөйләделәр, безгә [Нәдрил бин Сюмәил] әйтте безгә [Мөхәммәд бин Әмр] әйтте, [Әбу Сәләмәдән] әйтте, [Әбу Һөрәйрәдән] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Әгәр мин кемгәдер башка кешегә сәҗдә кылырга боерсам, мин хатынга иренә сәҗдә кылырга боерырмын". Хәдис Муаз бин Җәбәл, Сүрака бин Мәлик бин Җүсйем, 'Гайсә, Ибн Аббас, Габдулла бин Әбу Әуфә, Талк бин Али, Өмү Сәләмә, Әнәс һәм Ибн Гомәрдән риваять ителгән. Әбу Гайсә әйтте: "Әбу Һөрәйрәнең хәдисе - бу юлдан алынган хәсән гариб хәдис, Мөхәммәд бин Әмрнең Әбу Сәләмәдән, Әбу Һөрәйрәдән".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1080
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا مُلَازِمُ بْنُ عَمْرٍو قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَدْرٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ طَلْقٍ عَنْ أَبِيهِ طَلْقِ بْنِ عَلِيٍّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا الرَّجُلُ دَعَا زَوْجَتَهُ لِحَاجَتِهِ فَلْتَأْتِهِ وَإِنْ كَانَتْ عَلَى التَّنُّورِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Безгә [Хәннәд] сөйләде, безгә [Мөләзим бин Әмр] әйтте; миңа [Абдуллаһ бин Бәдр] әйтте, [Кайс бин Талк] әйтте, [аның әтисе Талк бин Әли] әйтте: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Әгәр ир хатынын теләкләрен канәгатьләндерергә чакырса, хатын аның янына килергә тиеш, хәтта ул аш бүлмәсендә булса да". Әбү Гайсә әйтте: "Әбү Гайсә әйтте: "Бу - хәсән гариб хәдис".
