Imam Tirmidzi : 1021
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ مُوسَى عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا امْرَأَةٍ نَكَحَتْ بِغَيْرِ إِذْنِ وَلِيِّهَا فَنِكَاحُهَا بَاطِلٌ فَنِكَاحُهَا بَاطِلٌ فَنِكَاحُهَا بَاطِلٌ فَإِنْ دَخَلَ بِهَا فَلَهَا الْمَهْرُ بِمَا اسْتَحَلَّ مِنْ فَرْجِهَا فَإِنْ اشْتَجَرُوا فَالسُّلْطَانُ وَلِيُّ مَنْ لَا وَلِيَّ لَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رَوَى يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْأَنْصَارِيُّ وَيَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَسُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ الْحُفَّاظِ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ نَحْوَ هَذَا قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَبِي مُوسَى حَدِيثٌ فِيهِ اخْتِلَافٌ رَوَاهُ إِسْرَائِيلُ وَشَرِيكُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَأَبُو عَوَانَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ مُعَاوِيَةَ وَقَيْسُ بْنُ الرَّبِيعِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَى أَسْبَاطُ بْنُ مُحَمَّدٍ وَزَيْدُ بْنُ حُبَابٍ عَنْ يُونُسَ بْنِ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَى أَبُو عُبَيْدَةَ الْحَدَّادُ عَنْ يُونُسَ بْنِ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ يُونُسَ بْنِ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْضًا وَرَوَى شُعْبَةُ وَالثَّوْرِيُّ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ وَقَدْ ذَكَرَ بَعْضُ أَصْحَابِ سُفْيَانَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى وَلَا يَصِحُّ وَرِوَايَةُ هَؤُلَاءِ الَّذِينَ رَوَوْا عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ عِنْدِي أَصَحُّ لِأَنَّ سَمَاعَهُمْ مِنْ أَبِي إِسْحَقَ فِي أَوْقَاتٍ مُخْتَلِفَةٍ وَإِنْ كَانَ شُعْبَةُ وَالثَّوْرِيُّ أَحْفَظَ وَأَثْبَتَ مِنْ جَمِيعِ هَؤُلَاءِ الَّذِينَ رَوَوْا عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ هَذَا الْحَدِيثَ فَإِنَّ رِوَايَةَ هَؤُلَاءِ عِنْدِي أَشْبَهُ لِأَنَّ شُعْبَةَ وَالثَّوْرِيَّ سَمِعَا هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ أَبِي إِسْحَقَ فِي مَجْلِسٍ وَاحِدٍ وَمِمَّا يَدُلُّ عَلَى ذَلِكَ مَا حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ قَالَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ قَال سَمِعْتُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيَّ يَسْأَلُ أَبَا إِسْحَقَ أَسَمِعْتَ أَبَا بُرْدَةَ يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ فَقَالَ نَعَمْ فَدَلَّ هَذَا الْحَدِيثُ عَلَى أَنَّ سَمَاعَ شُعْبَةَ وَالثَّوْرِيِّ هَذَا الْحَدِيثَ فِي وَقْتٍ وَاحِدٍ وَإِسْرَائِيلُ هُوَ ثِقَةٌ ثَبْتٌ فِي أَبِي إِسْحَقَ سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ الْمُثَنَّى يَقُولُ سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ مَهْدِيٍّ يَقُولُ مَا فَاتَنِي مِنْ حَدِيثِ الثَّوْرِيِّ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ الَّذِي فَاتَنِي إِلَّا لَمَّا اتَّكَلْتُ بِهِ عَلَى إِسْرَائِيلَ لِأَنَّهُ كَانَ يَأْتِي بِهِ أَتَمَّ وَحَدِيثُ عَائِشَةَ فِي هَذَا الْبَابِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ هُوَ حَدِيثٌ عِنْدِي حَسَنٌ رَوَاهُ ابْنُ جُرَيْجٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ مُوسَى عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَاهُ الْحَجَّاجُ بْنُ أَرْطَاةَ وَجَعْفَرُ بْنُ رَبِيعَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَى عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ وَقَدْ تَكَلَّمَ بَعْضُ أَصْحَابِ الْحَدِيثِ فِي حَدِيثِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ ثُمَّ لَقِيتُ الزُّهْرِيَّ فَسَأَلْتُهُ فَأَنْكَرَهُ فَضَعَّفُوا هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ أَجْلِ هَذَا وَذُكِرَ عَنْ يَحْيَى بْنِ مَعِينٍ أَنَّهُ قَالَ لَمْ يَذْكُرْ هَذَا الْحَرْفَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ إِلَّا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ وَسَمَاعُ إِسْمَعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ لَيْسَ بِذَاكَ إِنَّمَا صَحَّحَ كُتُبَهُ عَلَى كُتُبِ عَبْدِ الْمَجِيدِ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ أَبِي رَوَّادٍ مَا سَمِعَ مِنْ ابْنِ جُرَيْجٍ وَضَعَّفَ يَحْيَى رِوَايَةَ إِسْمَعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ وَالْعَمَلُ فِي هَذَا الْبَابِ عَلَى حَدِيثِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ وَعَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبَّاسٍ وَأَبُو هُرَيْرَةَ وَغَيْرُهُمْ وَهَكَذَا رُوِيَ عَنْ بَعْضِ فُقَهَاءِ التَّابِعِينَ أَنَّهُمْ قَالُوا لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ مِنْهُمْ سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيِّبِ وَالْحَسَنُ الْبَصْرِيُّ وَشُرَيْحٌ وَإِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ وَعُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ وَغَيْرُهُمْ وَبِهَذَا يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَالْأَوْزَاعِيُّ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ وَمَالِكٌ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
Ḥekmen-aɣ-d [Ibn Abu Umar], yenna-aɣ-d [Sufyan bin Uyainah] seg [Ibn Juraij] seg [Suliman bin Musa] seg [Az Zuhri] seg [‘Urwah] seg [Aisyah] belli Rasul n Allah s. zzwaǧ-is d lbaṭel, zzwaǧ-is d lbaṭel, zzwaǧ-is d lbaṭel. Ma yella tettwakkes-as tmeṭṭut s tmeṭṭut ihi tesɛa azref ad tesɛu lḥeqq n tmeṭṭut, acku argaz-is yerra-tt d iɣes n tmeṭṭut d aṣaḍuf. Ma yella gar-asen ccwal, ihi, aḥekkam ad yuɣal d aɛessas ɣef umdan ur nesɛi ara aɛessas’. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘’Wagi d ḥadith n Hasan. [Yahya bin Saɛid Al Ansari], [Yahya bin Ayyub], [Sufyan Ats Tsauri] d wiyaḍ seg yiḥuffaz, ttwaḥekmen-d seg [Ibn Juraij] am wakken i d-nniɣ sdat-a’. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadith n Abu Musa yella deg-s ccwal. [Isra`il], [Syarik bin Abdullah], [Abu Awanah], [Zuhair bin Muâwiyah], [Qais bin Ar Rabi] ḥekkun-ten-id seg [Abu Ishaq] seg [Abu Burdah] seg [Abu Musa] seg Nnbi s.al.allah. [Asbat bin Muḥemmed] d [Zaid bin Hubab] ḥekkun-d seg [Yunus bin Abu Ishaq] seg [Abu Ishaq] seg [Abu Burdah] seg [Abu Musa] seg Nnbi s.al.allah. [Abu Ubaida Al Haddad] iḥekku-d seg [Yunus bin Abu Ishaq] seg [Abu Burdah] seg [Abu Musa] seg Nnbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam akken i d-yenna s ufella mebla ma yebder-it-id seg Abu Ishaq. Iêekku-d seg [Yunus bin Abu Ishaq] seg [Abu Isqaq] seg [Abu Burdah] seg [Abu Musa] seg Nnbi sallallahu âihi wasallam ula d netta. [Syu’bah] d [Ats Tsauri] ḥekmen-d seg [Abu Ishaq] seg [Abu Burdah] seg Nnbi s.al.allah: ‘Ulac zzwaǧ -ur nesɛi lmeɛna- siwa s yiwen n umḍebber’. Imeddukal n Sufyan bnan-d belli seg Sufyan seg Abu Ishaq seg Abu Burdah seg Abu Musa yerna lḥeqq-nsen ur yettwaqbal ara, d win i d-yeqqar seg Abu Ishaq seg Abu Burdah seg Abu Musa seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam : ‘Ula d yiwen ur yettwaqbal ara ma yella ur yelli ara s umḍebber’. Nekk ttwaliɣ d akken d ayen yesɛan azal ugar imi slan-as-d seg Abu Ishaq deg talliyin yemgaraden. Xas akken Syu’bah d Ats Tsauri ttwaḥerzen ugar yerna ttwaqadren ugar n wid akk i d-yettwaḥekmen seg Abu Ishaq deg ḥadit-agi. Deg tidet, ɣef leḥsab-inu, amezruy-nsen mxallafen ugar imi Syuɛbah ed Ats Tsauri slan i ḥadith-a seg Abu Ishaq deg yiwet n temlilit. Ttbut nniḍen ɣef waya, d ayen i aɣ-d-nnan; [Maḥmud bin Ɣaylan] yenna-d; Yettwaḥsab-aɣ-d [Abu Daud] yenna-d; Yettwaxebber-aɣ-d [Syu’bah] yenna-d; Sliɣ [Sufyan Ats Tsauri] yesteqsa [Abu Ishaq]; tesliḍ [Abu Burdah] yenna-d; Yenna-d Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam : ‘Ulac zzwaǧ -ur nesɛi lmeɛna- siwa s umḍebber’. Yerra-yas-d; 'Ih'. Ḥadit-a isban-d belli Syuɛbah d Ats Tsauri slan i ḥadit-ad deg yiwet n tallit. Isra`il d amdan ay izemren ad yettwakellef yerna d aɛessas deg uḥric n ḥadit n Abu Ishaq. Sliɣ i Muḥemmed bin Al Mutsanna yenna-d; Sliɣ i Ɛebdurrahman bin Mahdi yenna-d; Ur tt-ttḥulfuɣ ara s ḥadit n Ats Tsauri n Abu Ishaq, maca ttcekkiṛeɣ yerna ttkelɣ ɣef Isṛayil, imi ay d-yusa ad d-yeḥku ḥadit ikemlen ugar. Seg tama-nniḍen, ḥadit n Aisyah deg yixef-a d win n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam : ‘Ulac zzwaǧ -ur nesɛi lmeɛna- ala ma yella d aɛessas’. Nekk ttwaliɣ d ḥadith n Hasan. [Ibn Juraij] iḥka-d ḥadith-agi seg [Suliman bin Musa] seg [Az-Zuhri] seg [Urwah] seg [Aisyah] seg Nnbi s.al.allah. [Hajjaj bin Arthah] akked [Jaɛfar bin Rabiɛah] ḥekkun-d seg [Az-Zuhri] seg [Urwah] seg [Aisyah] seg Nnbi, s.al.allahu. Iḥka-d daɣen seg [Hisyam bin Urwah] seg [baba-s] seg [Aisyah] seg Nnbi s lfazh-nni kan. Kra n yimusnawen n hadith ttqadaren hadith Az-Zuhri dari Urwah dari Aisyah dari Rasulullah sallallahu alaihi wasallam. Yenna Ibn Jurayj; Ini Mlaleɣ d Az-Zuhri, steqsaɣ-t fell-as, dɣa yenker-it yerna sneqsen-d ḥadith-a ɣef ljal n waya. Yettwabder-d seg Yahya bin Maɛin; Ismaɛil bin Ibrahim seg Ibn Jurayj yesla ur yelli ara akka, maca yessebgen-d idlisen-is ɣef yidlisen n Ɛebdul Majid bin Ɛabdul Ɛaziz bin Abu Rawwad yerna ur t-isli ara seg Ibn Jurayj. Yessuqel-d Yaḥya amezruy n Ismaɛil Ben Ibrahim seg Ibn Jurayj. Imusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi s.allah, gar-asen Umar bin Al Khaththab, Ali bin Abu Talib, Abdullah bin Abbas, Abu Hurairah d wiyaḍ, sseḍran-d ḥadit n Nnbi s.al.allah: ‘Ulac zzwaǧ siwa s tmeṭṭut’. Am wakken, ḥekmen-t kra n yifuqahayen seg yibiɛiyen. Ttnaɣen; ulac zzwaǧ siwa s uɛessas. Wi d Saɛid Ben Musayyab, Al Hasan Al Bacri, Syuraykh, Ibrahim An Nakhaɛi, Ɛumar Ben Abdel Ɛaziz d wiyaḍ. D wagi daɣen i d rray n Sufyan Ats Tsauri, Al Auzaɛi, Ɛebdallah Bin Mubarak, Malik, Syafiɛi, Aḥmad d Ishaq.
Imam Tirmidzi : 1022
حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ حَمَّادٍ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْبَغَايَا اللَّاتِي يُنْكِحْنَ أَنْفُسَهُنَّ بِغَيْرِ بَيِّنَةٍقَالَ يُوسُفُ بْنُ حَمَّادٍ رَفَعَ عَبْدُ الْأَعْلَى هَذَا الْحَدِيثَ فِي التَّفْسِيرِ وَأَوْقَفَهُ فِي كِتَابِ الطَّلَاقِ وَلَمْ يَرْفَعْهُ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ نَحْوَهُ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَهَذَا أَصَحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَيْرُ مَحْفُوظٍ لَا نَعْلَمُ أَحَدًا رَفَعَهُ إِلَّا مَا رُوِيَ عَنْ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ مَرْفُوعًا وَرُوِي عَنْ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ سَعِيدٍ هَذَا الْحَدِيثُ مَوْقُوفًا وَالصَّحِيحُ مَا رُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَوْلُهُ لَا نِكَاحَ إِلَّا بِبَيِّنَةٍ هَكَذَا رَوَى أَصْحَابُ قَتَادَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ لَا نِكَاحَ إِلَّا بِبَيِّنَةٍ وَهَكَذَا رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ نَحْوَ هَذَا مَوْقُوفًا وَفِي هَذَا الْبَاب عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ وَأَنَسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ التَّابِعِينَ وَغَيْرِهِمْ قَالُوا لَا نِكَاحَ إِلَّا بِشُهُودٍ لَمْ يَخْتَلِفُوا فِي ذَلِكَ مَنْ مَضَى مِنْهُمْ إِلَّا قَوْمًا مِنْ الْمُتَأَخِّرِينَ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ وَإِنَّمَا اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي هَذَا إِذَا شَهِدَ وَاحِدٌ بَعْدَ وَاحِدٍ فَقَالَ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَهْلِ الْكُوفَةِ وَغَيْرِهِمْ لَا يَجُوزُ النِّكَاحُ حَتَّى يَشْهَدَ الشَّاهِدَانِ مَعًا عِنْدَ عُقْدَةِ النِّكَاحِ وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْمَدِينَةِ إِذَا أُشْهِدَ وَاحِدٌ بَعْدَ وَاحِدٍ فَإِنَّهُ جَائِزٌ إِذَا أَعْلَنُوا ذَلِكَ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَغَيْرِهِ هَكَذَا قَالَ إِسْحَقُ فِيمَا حَكَى عَنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ يَجُوزُ شَهَادَةُ رَجُلٍ وَامْرَأَتَيْنِ فِي النِّكَاحِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
Iqqar-aɣ-d [Yusuf bin Hammad Al Bashri], iqqar-aɣ-d [Abdul A’la] seg [Saɛid] seg [Qatadah] seg [Jabir bin Zaid] seg [Ibn Abbas] belli Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Tilawin tizinayin d tid ur neznin ara, d tid ur nesɛi ara lḥeqq. inagi-'. Yenna-d Yusef Ben Ḥemmad; Abdul Ɛlaɛa yefser-d lḥadit-a deg udlis n Tafsir, issufeɣ-it-id deg udlis n Thalaq. Tenna-aɣ-d Qutaibah, tenna-aɣ-d Ghundar, dɣa d Muḥemmed bin Jaɛfar, seg Saɛid bin Abu Arubah am ḥadit-nni n tfelwit maca ur t-tessemɣer ara yerna aya d ayen yesɛan azal ugar. Yenna-d Abu Ɛisa; ''Hadith-agi maci d mahfuzh -awake- hadith. Ur neẓri ara, ittuwekked s marfu, siwa win i d ittuwekked s$uô Abdul 'âaô, s$uô Saâid, si Qatadah. Ḥadit-agi yettwaḥka-d seg Ɛebdul Ɛala seg Saɛid s tɣawsa n mauquf. Ayen yellan d ayen yelhan d ayen i d-yettwaḥekkun seg Ibn Abbas deg yiwen n mauquf i d-yeqqaren : ‘Zwaǧ ur yettwaqbal ara ma yella ur yelli ara bayyinah -anagi neɣ aɛessas-’. Am wakken daɣen aṭas i d-yeḥkan seg Saɛid bin Abu Arubah awalen am wigi s tɣawsa mauquf. Ḥadit n Imran bin Hucain d Anas d Abu Hurairah. Ḥadith-a ttgen-t imusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam d Yitabiyen yerna s tmuɣli-nsen, akk-nsen llan deg rray-a: zzwaǧ ur yettwaqbal ara ala ma llan inagan. Ulac win ur iqebbel ara rray-a anagar kra n yimusnawen mutaakhkhirin. Imusnawen ur msefhamen ara ɣef temsalt-a, ma yella sin n yimdanen cehden wa deffir wa, ur mtawaren ara. Amur ameqran seg yimusnawen n Kufa ed wiyaḍ llan deg rray-a: Ur yezmir ara ad yettwaxdem zzwaǧ alamma ccehden sin n yemdanen deg yiwet n tikkelt deg tallit n leɛqed n zzwaǧ. Ahlul n Lmedina llan s rray-agi : Yezmer ad cehden sin n yimdanen deg yiwet n teswiɛt, ma yella yettwasmekta-d waya. D rray n Malik bin Anas d wiyaḍ. D ayen i d-yenna Ishaq deg wayen yerzan rray n ahlul n Lmedina. Ahmad d Ishaq ttwalin d akken yezmer yiwen wergaz d snat n tlawin ad d-cehden.
Imam Tirmidzi : 1023
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْثَرُ بْنُ الْقَاسِمِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَعَلَّمَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ التَّشَهُّدَ فِي الصَّلَاةِ وَالتَّشَهُّدَ فِي الْحَاجَةِ قَالَ التَّشَهُّدُ فِي الصَّلَاةِ التَّحِيَّاتُ لِلَّهِ وَالصَّلَوَاتُ وَالطَّيِّبَاتُ السَّلَامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ السَّلَامُ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللَّهِ الصَّالِحِينَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَالتَّشَهُّدُ فِي الْحَاجَةِ إِنَّ الْحَمْدَ لِلَّهِ نَسْتَعِينُهُ وَنَسْتَغْفِرُهُ وَنَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ شُرُورِ أَنْفُسِنَا وَسَيِّئَاتِ أَعْمَالِنَا فَمَنْ يَهْدِهِ اللَّهُ فَلَا مُضِلَّ لَهُ وَمَنْ يُضْلِلْ فَلَا هَادِيَ لَهُ وَأَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَيَقْرَأُ ثَلَاثَ آيَاتٍقَالَ عَبْثَرٌ فَفَسَّرَهُ لَنَا سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ{ اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنْتُمْ مُسْلِمُونَ }{ وَاتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي تَسَاءَلُونَ بِهِ وَالْأَرْحَامَ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلَيْكُمْ رَقِيبًا }{ اتَّقُوا اللَّهَ وَقُولُوا قَوْلًا سَدِيدًا }قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ حَدِيثٌ حَسَنٌ رَوَاهُ الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَاهُ شُعْبَةُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكِلَا الْحَدِيثَيْنِ صَحِيحٌ لِأَنَّ إِسْرَائِيلَ جَمَعَهُمَا فَقَالَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ وَأَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ قَالَ أَهْلُ الْعِلْمِ إِنَّ النِّكَاحَ جَائِزٌ بِغَيْرِ خُطْبَةٍ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَغَيْرِهِ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ
Yenna-aɣ-d [Qutayba], yenna-aɣ-d [Abtsarah bin Al Qasim] seg [Al Aɛmasy] seg [Abu Ishaq] seg [Abu Al Ahwash] seg [Abdullah] yenna-d; 'Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam ajar-na tasyahud salat dan tasyahud dlm hawaj. Awal: 'Tashahud in prayer: ATTAHIYYATU LILLAH WASH SHALAWATU WATH THAYYIBATU ASSALAMU'ALAIKA AYYUHAN NABIYYU WARAHMATULLAHI WA BARAKATUH ASSALAMU'ALAINA WA 'ALA IBADILLAHILANHILAHAIHADULIHI ASYHADU ANNA MUHAMMADAN 'ABDUHU WA RASULUH -Kol horm n allah, lbaraka d koll lkhir n allah. Ad yili fell-ak leslak-is, rrehma-s d lxir-is a Nnbi. Ad d-terr talwit, di$en, akked yimdanen n Öebbi ipêezziben. Ad cehhde$, ur illi ôebbi siwa Öebbi. U ad cehhdeɣ belli Muḥemmed d amdan n Öebbi, d amazan iS-. While tasyahud in -khutbah- hajah is: INNALHAMDA LILLAH NASTA'INIHU WA NASTAGHFIRUHU WA NA'UDZU BILLAHI MIN SYURURI FUSINA WA SAYYI`ATI A'MALINA, FAMAN YAHDIHILLAHU FALA MUDLIHAUDALAY, ASYHADU ASYHADU AN LAILAHA ILLALLAH WA ASYHADU ANNA MUHAMMADAN 'ABDUHU WA RASULUH -Shamdulillah , ntola ih l'aiwna d gmfuran. Nepnadi ar Öebbi, seg yir iman nne$, akked yir igiten nne$. Win iwumi Ifka nnhaya s$uô Öebbi, ur t isse$li yiwen. Win ine$len, ur t inehhu yiwen. Ad cehhde$ ar ur illi ôebbi siwa Öebbi, u ad cehhde$ ar Muêemmed d amdan iS, d amazan iS-, sinna ɣret krav n ayat'. 'Abtsar inna; Sufyan Ats Tsauri yessefhem-d ayat-nni : ‘Ili-k d aɛeqli s tidet, ur ttmettaten ara ala deg tegnit n Lislam’. Yerna ayat: ‘U gged Öebbi, s -useqdec- n yisem-is i testeqsayem gar-awen, u -ḥadret- assaɣen n tdukli. Ih, Öebbi, dima Ipêezzib fellawen, Ipêezzib fellawen”. U ayat: “Ëezzbet i Öebbi, init awal iwulmen”. -Abu Ɛisa At Tirmiḍi- yenna; 'Hadith-nni yettwaḥka-d seg 'Adi bin Hatim'. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadith n Abdullah d hadith n Hasan. [Al A'masy] iḥka-yas-t-id seg [Abu Ishaq] seg [Abu Al Ahwac] seg [Abdullah] seg Nnbi, s.al.allahu. [Syuɛba] iḥekku-d seg [Abu Ishaq] seg [Abu Ubaida] seg [Abdullah] seg Nnbi, s.al.allahu. Sin-nni n yiḥaditen d iḥeqqiyen imi ay ten-id-tejmeɛ [Isṛayil]. Yenna-d seg [Abu Ishaq] seg [Abu Al Ahwash] ma d [Abu Ubaida] seg [Abdullah bin Mas’ud] seg Nnbi s.al.allah. Imusnawen qqaren-d; ‘Tzemreḍ ad tezweǧeḍ mebla lḥeqq’. D wagi i d rray n Sufyan d wiyaḍ.
Imam Tirmidzi : 1024
حَدَّثَنَا أَبُو هِشَامٍ الرِّفَاعِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُلُّ خُطْبَةٍ لَيْسَ فِيهَا تَشَهُّدٌ فَهِيَ كَالْيَدِ الْجَذْمَاءِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ
Yenna-aɣ-d [Abu Hicam Ar Rifaɛi], yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Fudlail] seg [Ashim bin Kulaib] seg [baba-s] seg [Abu Hurairah] yenna-d; Yenna-d Nnbi sallallahu alaihi wasallam: ‘Yal lxedma ideg ur d-qqaren ara ṣṣahada, amzun d afus yemmuten’. Yenna-d Abu Ɛisa; 'Ini hadith hasan sahih gharib'.
Imam Tirmidzi : 1025
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تُنْكَحُ الثَّيِّبُ حَتَّى تُسْتَأْمَرَ وَلَا تُنْكَحُ الْبِكْرُ حَتَّى تُسْتَأْذَنَ وَإِذْنُهَا الصُّمُوتُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَائِشَةَ وَالْعُرْسِ بْنِ عَمِيرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الثَّيِّبَ لَا تُزَوَّجُ حَتَّى تُسْتَأْمَرَ وَإِنْ زَوَّجَهَا الْأَبُ مِنْ غَيْرِ أَنْ يَسْتَأْمِرَهَا فَكَرِهَتْ ذَلِكَ فَالنِّكَاحُ مَفْسُوخٌ عِنْدَ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي تَزْوِيجِ الْأَبْكَارِ إِذَا زَوَّجَهُنَّ الْآبَاءُ فَرَأَى أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَهْلِ الْكُوفَةِ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ الْأَبَ إِذَا زَوَّجَ الْبِكْرَ وَهِيَ بَالِغَةٌ بِغَيْرِ أَمْرِهَا فَلَمْ تَرْضَ بِتَزْوِيجِ الْأَبِ فَالنِّكَاحُ مَفْسُوخٌ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْمَدِينَةِ تَزْوِيجُ الْأَبِ عَلَى الْبِكْرِ جَائِزٌ وَإِنْ كَرِهَتْ ذَلِكَ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
Yenna-aɣ-d [Ishaq bin Manshur], yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Yusef], yenna-aɣ-d [Al Auza’i] seg [Yahya bin Abu Kathir] seg [Abu Salamah] seg [Abu Hurairah] yenna-d; Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Ur ilaq ara ad tettwazweǧ tmeṭṭut alamma ssutren-as ttesriḥ yerna ssutren-as rray-is, ma d taqcict ur ilaq ara ad tettwazweǧ alamma ssutren-as ttesriḥ-is. ttesriḥ-is d tassusmi-s’. -Abu Ɛisa At Tirmiḍi- yenna; Ḥadit-a yettwaḥka-d seg Umar, Ibn Abbas Aisyah d Al-Urs bin Amirah. Yenna-d Abu Ɛisa; 'Hadith n Abu Hurairah d hadith n Hasan sahih. Deg usseqdec n ḥadit-a, imusnawen llan deg rray-a; ur tezmir ara ad tezweǧ tmeṭṭut alamma ssutren-as rray-is d ttesriḥ-is. Ma yella baba-s yezweǧ-itt war aya, yerna ur tt-iɛeǧba ara waya, dɣa zzwaǧ-nni yettwaqleɛ yerna d ayen ur nesɛi lmeɛna ɣef leḥsab n tuget n yimusnawen s umata. Imusnawen mgaraden deg rray-nsen deg wayen yerzan zzwaǧ n teqcicin, ma yella baba-tsent yezweǧ-itent. Amur ameqran seg yimusnawen n Kufa d wiyaḍ llan s rray-a; Ma yella baba-s yezweǧ taqcict yerna tewweḍ ɣer tmeṭṭut war ma tella kra n lewṣayat seg-s yerna ur tebɣi ara ad teqbel zzwaǧ-nni seg baba-s, ihi zzwaǧ-nni yettwaqleɛ. Kra n yimezdaɣ n Lmedina ttnaɣen; Zwaǧ d ayen yelhan ula ma yekṛeh-it. D wagi daɣen i d rray n Malik Ben Anas, Syafiɛi, Ḥmed d Isḥaq.
Imam Tirmidzi : 1026
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْفَضْلِ عَنْ نَافِعِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْأَيِّمُ أَحَقُّ بِنَفْسِهَا مِنْ وَلِيِّهَا وَالْبِكْرُ تُسْتَأْذَنُ فِي نَفْسِهَا وَإِذْنُهَا صُمَاتُهَاهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ رَوَاهُ شُعْبَةُ وَالثَّوْرِيُّ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَقَدْ احْتَجَّ بَعْضُ النَّاسِ فِي إِجَازَةِ النِّكَاحِ بِغَيْرِ وَلِيٍّ بِهَذَا الْحَدِيثِ وَلَيْسَ فِي هَذَا الْحَدِيثِ مَا احْتَجُّوا بِهِ لِأَنَّهُ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ وَهَكَذَا أَفْتَى بِهِ ابْنُ عَبَّاسٍ بَعْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ وَإِنَّمَا مَعْنَى قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْأَيِّمُ أَحَقُّ بِنَفْسِهَا مِنْ وَلِيِّهَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الْوَلِيَّ لَا يُزَوِّجُهَا إِلَّا بِرِضَاهَا وَأَمْرِهَا فَإِنْ زَوَّجَهَا فَالنِّكَاحُ مَفْسُوخٌ عَلَى حَدِيثِ خَنْسَاءَ بِنْتِ خِدَامٍ حَيْثُ زَوَّجَهَا أَبُوهَا وَهِيَ ثَيِّبٌ فَكَرِهَتْ ذَلِكَ فَرَدَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نِكَاحَهُ
Iqqar-aɣ-d [Qutaybah bin Saɛid] seg [Malik bin Anas] seg [Abdullah bin Al Fadl] seg [Nafi’ bin Jubair bin Muth’im] seg [Ibn Abbas] belli Rresulullah yenna-d: ‘Taǧǧalt tesɛa izerfan-is ugar n lḥeqq-is ɣef yiman-is, nnig n tmeṭṭut-is. yerna lḥeqq-is d tassusmi-s’. Hadith Hasan sahih. [Syuɛbah] akked [Ats Tsauri] ḥekkun-ten-id seg [Malik bin Anas]. Kra n medden qqaren-d d akken yezmer ad yezweǧ war aɛessas s ḥadit-a, maca ḥadit-a ur yezmir ara ad yettwasseqdec s tidet d ttbut, imi ay d-yettwaḥseb seg waṭas n yiḍrisen seg Ibn Abbas seg Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam: ‘Ulac zzwaǧ -ur nesɛi lḥeqq- ala s ḥadit’. Am wakken daɣen Ibn Ɛebbas yessuffeɣ-d lfeṭṭa deffir n Nnbi sallallahu ’alaihi wasallam belli ulac zzwaǧ siwa s uɛessas. Anamek n wawalen n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam : ‘Taǧǧalt tesɛa izerfan ɣef yiman-is ugar n win ara tt-iɛawnen’. Ɣef leḥsab n tuget n yimusnawen, aɛessas ur yezmir ara ad tt-yezweǧ ma yella ur d-yelli ara s lsas n lqedd-is d lewṣayat-is. Ma yella mazal-itt tezweǧ, ihi zzwaǧ-nni ur yettwaqbal ara, ɣef leḥsab n ḥadit n Khansa` bint Khidam, anda ay tt-yezweǧ baba-s ɣas akken d taǧǧalt yerna yekṛeh aya. Ihi Nnbi s.al.allahu 'alaihi wasallam yebṭel zzwaǧ'.
Imam Tirmidzi : 1027
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْيَتِيمَةُ تُسْتَأْمَرُ فِي نَفْسِهَا فَإِنْ صَمَتَتْ فَهُوَ إِذْنُهَا وَإِنْ أَبَتْ فَلَا جَوَازَ عَلَيْهَا يَعْنِي إِذَا أَدْرَكَتْ فَرَدَّتْقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي مُوسَى وَابْنِ عُمَرَ وَعَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي تَزْوِيجِ الْيَتِيمَةِ فَرَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الْيَتِيمَةَ إِذَا زُوِّجَتْ فَالنِّكَاحُ مَوْقُوفٌ حَتَّى تَبْلُغَ فَإِذَا بَلَغَتْ فَلَهَا الْخِيَارُ فِي إِجَازَةِ النِّكَاحِ أَوْ فَسْخِهِ وَهُوَ قَوْلُ بَعْضِ التَّابِعِينَ وَغَيْرِهِمْ و قَالَ بَعْضُهُمْ لَا يَجُوزُ نِكَاحُ الْيَتِيمَةِ حَتَّى تَبْلُغَ وَلَا يَجُوزُ الْخِيَارُ فِي النِّكَاحِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَالشَّافِعِيِّ وَغَيْرِهِمَا مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ و قَالَ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ إِذَا بَلَغَتْ الْيَتِيمَةُ تِسْعَ سَنِينَ فَزُوِّجَتْ فَرَضِيَتْ فَالنِّكَاحُ جَائِزٌ وَلَا خِيَارَ لَهَا إِذَا أَدْرَكَتْ وَاحْتَجَّا بِحَدِيثِ عَائِشَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَنَى بِهَا وَهِيَ بِنْتُ تِسْعِ سِنِينَ وَقَدْ قَالَتْ عَائِشَةُ إِذَا بَلَغَتْ الْجَارِيَةُ تِسْعَ سِنِينَ فَهِيَ امْرَأَةٌ
Yenna-aɣ-d [Qutaybah], yenna-aɣ-d [Abdul Ɛaziz bin Muḥemmed] seg [Muḥemmed bin Ɛemr] seg [Abu Salamah] seg [Abu Hurairah] yenna-d; Yenna-d Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam : ‘Tilawin ur nesɛi ara imawlan - ma bɣant ad ttwazewǧent - ilaq ad ttwasteqsint ɣef rray-nsent d ttesriḥ-nsent. Ma yella yessusem, ihi d tsriê is. Ma yugi, ihi ur yezmir ara ad yettwaḥettem’. Aya anamek-is ma yella tewweḍ ɣer tmeṭṭut yerna tugiḍ ad tezweǧeḍ. Ḥadit-nni iwwet-it-id Abu Musa d Ibn Umar d Ɛisyah. Yenna-d Abu Ɛisa; ''Hadith n Abu Hurairah d hadith hasan. Mxallafen yimusnawen deg wayen yerzan zzwaǧ n uɛeṭṭar; kra seg-sen llan s rray-a : ma yella yettwazweǧ yiwen n uɛeṭṭar, ihi akemmel n zzwaǧ yettraǧu-t ad yaweḍ ɣer tmeṭṭut, ma yella yewweḍ ɣer tmeṭṭut yezmer ad yefren ad ikemmel zzwaǧ-nni neɣ ad t-yebṭel. D rray n kra n tabiɛin d wiyaḍ. Kra n yimusnawen llan s rray-a: Ur yettwaqbal ara ad yezweǧ uɛeṭṭar alamma yewweḍ ɣer tmeqrant yerna ulac khiyar deg zzwaǧ. D wagi i d rray n Sufyan Ats Tsauri d Syafi’i d imusnawen nniḍen. Seg tama niḍen, Ahmad ed Ishaq nnan-d: ma yella aɛeṭṭar yewweḍ ɣer tẓa n yiseggasen, sakkin yezweǧ yerna yesɛa lebɣi, dɣa zzwaǧ-nni yella yerna ur yezmir ad yefren ma yella yewweḍ ɣer tmeṭṭut. I sin ttpostulaten s lḥadit n ‘Aisyah. Yenna-d; 'Nnbi s.al.allahu 'alaihi wasallam yebda yettmeslay-as s tmeṭṭut-is deg tẓa n yiseggasen.' Tenna-d Ɛica; ‘Ma tesɛa taqcict tẓa n yiseggasen, tesɛa yakan lḥir’.
Imam Tirmidzi : 1028
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا امْرَأَةٍ زَوَّجَهَا وَلِيَّانِ فَهِيَ لِلْأَوَّلِ مِنْهُمَا وَمَنْ بَاعَ بَيْعًا مِنْ رَجُلَيْنِ فَهُوَ لِلْأَوَّلِ مِنْهُمَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا نَعْلَمُ بَيْنَهُمْ فِي ذَلِكَ اخْتِلَافًا إِذَا زَوَّجَ أَحَدُ الْوَلِيَّيْنِ قَبْلَ الْآخَرِ فَنِكَاحُ الْأَوَّلِ جَائِزٌ وَنِكَاحُ الْآخَرِ مَفْسُوخٌ وَإِذَا زَوَّجَا جَمِيعًا فَنِكَاحُهُمَا جَمِيعًا مَفْسُوخٌ وَهُوَ قَوْلُ الثَّوْرِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
Iqqar-aɣ-d [Qutaybah], iqqar-aɣ-d [Ghundar] iqqar-aɣ-d [Saɛid bin Abu Arubah] seg [Qatadah] seg [Al Hasan] seg [Samurah bin Jundab] belli Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Tameṭṭut i d-yettwazweǧen s sin, d tamezwarut. Win ara yeznuzun ssuma i sin n yimdanen, -tazmert- tamezwarut tella s lḥeqq'. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘’Wagi d ḥadith n Hasan. Imusnawen ttgen ḥadith-agi. Ur neẓri ara kra n lxilaf ɣef temsalt-a. Ma yella yiwen seg yiɛessasen yezweǧ uqbel uɛessas nniḍen, ihi zzwaǧ amezwaru d ayen izemren, zzwaǧ wis sin yettwaqleɛ. Ma yella sin-nni zewǧen deg yiwet n teswiɛt ihi sin-nni n zzwaǧ ttwaxeṣren s tdukli. D wagi daɣen i d rray n Ats Tsauri, Ḥmed d Ḥeḥq.
Imam Tirmidzi : 1029
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ زُهَيْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا عَبْدٍ تَزَوَّجَ بِغَيْرِ إِذْنِ سَيِّدِهِ فَهُوَ عَاهِرٌقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ جَابِرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَرَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا يَصِحُّ وَالصَّحِيحُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ جَابِرٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ نِكَاحَ الْعَبْدِ بِغَيْرِ إِذْنِ سَيِّدِهِ لَا يَجُوزُ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَغَيْرِهِمَا بِلَا اخْتِلَافٍ
Yettwaḥseb-aɣ-d [Ali bin Hujr], yettwaḥseb-aɣ-d [Al Walid bin Muslim] seg [Zuhair bin Muhammad] seg [Abdullah bin Muhammad bin Aqil] seg [Jabir bin Abdullah] seg Nnbi sallallahu alaihi wasallam yenna-d: 'Kra win n zzwaǧ-is s lḥeqq-is. zzna’. -Abu Ɛisa At Tirmiḍi- yenna; ‘Hadith s wazal-is akk, yettwaḥka-d seg Ibn Umar’. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘’Aḥadit-nni s tidett yettwaḥka-d sɣur ḥadit n Jabir, yerna d ḥadit n Hasan. Kra seg-sen qqaren-d d akken ḥadit-a yekka-d seg [Abdellah bin Muḥemmed bin Ḥaqil] seg [Ibn Umar] seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam, maca aya ur yelli d ayen yesɛan azal. Asahil d win n Abdullah ben Muhammad ben Aqil seg Jabir. Aya ttgen-t imusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam d wiyaḍ belli ur ilaq ara ad yezweǧ uqeddac mebla ttesriḥ n umḍebber-is. Wagi daɣen d rray n Ḥmed d Ishaq d wiyaḍ, war ma yella-d kra n umgired.
Imam Tirmidzi : 1030
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْأُمَوِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ جَابِرٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا عَبْدٍ تَزَوَّجَ بِغَيْرِ إِذْنِ سَيِّدِهِ فَهُوَ عَاهِرٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Yettwaḥka-aɣ-d s tidet seg [Saɛid bin Yahya bin Saɛid Al Umawi], yettwaḥka-aɣ-d [baba-s] yenna-aɣ-d [Ibn Juraij] seg [Abdullah bin Muḥemmed bin Aqil] seg [Jabir] seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam is marveout is who E zzna’. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Ayagi d ḥadith n Hasan aḥeqqi’.
Imam Tirmidzi : 1031
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ وَمُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالُوا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ قَال سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّ امْرَأَةً مِنْ بَنِي فَزَارَةَ تَزَوَّجَتْ عَلَى نَعْلَيْنِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرَضِيتِ مِنْ نَفْسِكِ وَمَالِكِ بِنَعْلَيْنِ قَالَتْ نَعَمْ قَالَ فَأَجَازَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَأَنَسٍ وَعَائِشَةَ وَجَابِرٍ وَأَبِي حَدْرَدٍ الْأَسْلَمِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْمَهْرِ فَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْمَهْرُ عَلَى مَا تَرَاضَوْا عَلَيْهِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ لَا يَكُونُ الْمَهْرُ أَقَلَّ مِنْ رُبْعِ دِينَارٍ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْكُوفَةِ لَا يَكُونُ الْمَهْرُ أَقَلَّ مِنْ عَشَرَةِ دَرَاهِمَ
Tenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Basyar], tenna-aɣ-d [Yahya bin Saɛid], [Abdurrahman bin Mahdi] ed [Muḥemmed bin Jaɛfar] nnan-d; yenna-yaɣ-d [Syuɛba] seg [Acim bin Ubaydullah] yenna-d; Sliɣ [Abdullah bin Amir bin Rabi’ah] seg [baba-s] d akken tella yiwet n tmeṭṭut seg Banu Fazarah ay yezweǧen s lḥeqq n tmeṭṭut s talɣa n tmeṭṭut n tmeṭṭut. Isteqsa-t Ṛebbi : « Tesɛiḍ lebɣi ad telseḍ snat n tceṭṭiḍin-agi i yiman-ik d wayla-k ? Yerra-yas-d; 'Ih'. -'Amir bin Rabi'ah- yenna; -Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam- iizin it. -Abu Ɛisa At Tirmiḍi- yenna; Ḥadit-nni iwwal-it-id seg Umar, Abu Hurairah, Sahl Bin Saɛad, Abu Saɛid, Anas, Aisyah, Jabir, Abu Hadrad Al Aslami. Yenna-d Abu Ɛisa; 'Hadits Amir bin Rabi'ah hadits sahih hasan. Imusnawen ur msefhamen ara deg wayen yerzan lḥeqq. Kra n imusnawen qqaren-d : azal n ttawil d ayen iɣef msefhamen sin yidisan. D wagi i d rray n Sufyan Ats Tsauri, Syafiɛi, Aḥmad d Ishaq. Seg tama-nniḍen, Malik bin Anas yella deg rray-a: Tazmert ur tezmir ara ad tili ddaw n rbeɛ n yidinaren. Kra seg ahlul n Kufa llan s rray-agi : Ur ilaq ara ad yili lḥeqq ddaw n mraw n yidinaren’.
Imam Tirmidzi : 1032
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ عِيسَى وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ نَافِعٍ الصَّائِغُ قَالَا أَخْبَرَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ أَبِي حَازِمِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَاءَتْهُ امْرَأَةٌ فَقَالَتْ إِنِّي وَهَبْتُ نَفْسِي لَكَ فَقَامَتْ طَوِيلًا فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَزَوِّجْنِيهَا إِنْ لَمْ تَكُنْ لَكَ بِهَا حَاجَةٌ فَقَالَ هَلْ عِنْدَكَ مِنْ شَيْءٍ تُصْدِقُهَا فَقَالَ مَا عِنْدِي إِلَّا إِزَارِي هَذَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِزَارُكَ إِنْ أَعْطَيْتَهَا جَلَسْتَ وَلَا إِزَارَ لَكَ فَالْتَمِسْ شَيْئًا قَالَ مَا أَجِدُ قَالَ فَالْتَمِسْ وَلَوْ خَاتَمًا مِنْ حَدِيدٍ قَالَ فَالْتَمَسَ فَلَمْ يَجِدْ شَيْئًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ مَعَكَ مِنْ الْقُرْآنِ شَيْءٌ قَالَ نَعَمْ سُورَةُ كَذَا وَسُورَةُ كَذَا لِسُوَرٍ سَمَّاهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ زَوَّجْتُكَهَا بِمَا مَعَكَ مِنْ الْقُرْآنِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ ذَهَبَ الشَّافِعِيُّ إِلَى هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُ شَيْءٌ يُصْدِقُهَا فَتَزَوَّجَهَا عَلَى سُورَةٍ مِنْ الْقُرْآنِ فَالنِّكَاحُ جَائِزٌ وَيُعَلِّمُهَا سُورَةً مِنْ الْقُرْآنِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ النِّكَاحُ جَائِزٌ وَيَجْعَلُ لَهَا صَدَاقَ مِثْلِهَا وَهُوَ قَوْلُ أَهْلِ الْكُوفَةِ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
Yenna-aɣ-d [Al Hasan bin Ali Al Khalal], yenna-aɣ-d [Ishaq bin Ɛisa] yerna [Abdullah bin Nafi’ Ash Sha`igh] yenna-d; Yettwaxebber-aɣ-d [Malik bin Anas] seg [Abu Ḥazim bin Dinar] seg [Sahl bin Saɛad As Saɛidi] belli Amazun n Ṛebbi s lqedd-is tqeṛṛeb-d yiwet n tmeṭṭut, tenna-as; ‘Nekk ad ak-fkeɣ iman-iw’. Ibedd aṭas n lweqt. Yella yiwen urgaz yenna-d; ‘A Amazan n Öebbi, zewǧ-itt ɣur-i, ma ur k-iɛeǧba ara’. Yesteqsa-t: ‘Tesɛiḍ kra i tmeṭṭut’. Yerra-yas-d; ‘Ur sɛiɣ ara kra siwa lqec yellan ɣef tfekka-w’. Irra-yas-d Rresulullah sallallahu 'alaihi wasallam : « Ma tefkiḍ lqecc-ik, ihi teqqimeḍ war lqecc. Nadi ɣef wiyaḍ!’ Yerra-yas-d; 'Ulac ula d yiwen'. Yenna-d: ‘Nadi ula d -an- tmeẓẓuɣt n wuzzal’. Inuda fell-as, maca mazal ur t-yufi ara. Rasulullah sallallahu aleyhi wasallam yesteqsa: 'Ma tḥefḍeḍ ayat n Leqran?' Yerra-yas-d; 'Ih. tabratt-a d tinna’. -kra n yisekkilen i d-yeɣra-. Yenna-d Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam : 'Ad k-zewǧeɣ ɣur-s s - lḥeqq-ik - s tḥefḍt - n ayat - n Leqran'. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘Ayagi d ḥadith n Hasan aḥeqqi’. Imam Shafiɛi yettqadar s lsas n ḥadit-a. Yenna-d; ma yella ur yesɛi ara kra n lḥeqq, ihi yezmer ad tt-yezweǧ s kra n ssurat n Leqran. Zwaǧ-is yettwaqbel yerna yessefk fell-as ad as-isselmed kra n tsura n Leqran. Kra n yimusnawen ttnaɣen; Zwaǧ-is yettwaqbel yerna yessefk ad texdem lḥeqq iwatan. D rray n yimezdaɣ n Kufa, Aḥmad d Ishaq’.
Imam Tirmidzi : 1033
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي الْعَجْفَاءِ السُّلَمِيِّ قَالَ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِأَلَا لَا تُغَالُوا صَدُقَةَ النِّسَاءِ فَإِنَّهَا لَوْ كَانَتْ مَكْرُمَةً فِي الدُّنْيَا أَوْ تَقْوَى عِنْدَ اللَّهِ لَكَانَ أَوْلَاكُمْ بِهَا نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا عَلِمْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَكَحَ شَيْئًا مِنْ نِسَائِهِ وَلَا أَنْكَحَ شَيْئًا مِنْ بَنَاتِهِ عَلَى أَكْثَرَ مِنْ ثِنْتَيْ عَشْرَةَ أُوقِيَّةًقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو الْعَجْفَاءِ السُّلَمِيُّ اسْمُهُ هَرِمٌ وَالْأُوقِيَّةُ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَرْبَعُونَ دِرْهَمًا وَثِنْتَا عَشْرَةَ أُوقِيَّةً أَرْبَعُ مِائَةٍ وَثَمَانُونَ دِرْهَمًا
Yenna-yaɣ-d [Ibn Abu Umar], yenna-yaɣ-d [Sufyan bin Uyainah] seg [Ayyub] seg [Ibn Sirrin] seg [Abu Al Ajfa` Akken i d-yenna Sulami]; [Umar bin Xatthab] yenna-d; ‘Ur ttɛeṭṭil ara deg uxelleṣ n tmeṭṭut. Lemmer d tidett, aya d ccan di ddunit, ne$ d taqwa zdat Öebbi, s tidep, Nnbi, s.al.allahu, ad t-yexdem. Walaɣ ur yezwiǧ ara tilawin-is, ula d yessi-s - s lluzal - ugar n tnac n Uqiyyah'. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘’Ayagi d ḥadith n Hasan sahih. Abu Al Ajfa` As Sulami isem-is Harim. Yiwet n Uqiyah ɣef leḥsab n yimusnawen d rebɛin n dirham. Tnac n Uqiyah d reba mya d tmanya n dirham’.
Imam Tirmidzi : 1034
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ وَعَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْتَقَ صَفِيَّةَ وَجَعَلَ عِتْقَهَا صَدَاقَهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ صَفِيَّةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَكَرِهَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنْ يُجْعَلَ عِتْقُهَا صَدَاقَهَا حَتَّى يَجْعَلَ لَهَا مَهْرًا سِوَى الْعِتْقِ وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ
Ttwaḥesben-aɣ-d [Qutaybah], ttwaḥesben-aɣ-d [Abu Awanah] seg [Qatadah] ed [Abdul Ɛaziz bin Shuhaib] seg [Anas bin Malik] dakken Amazan n Ṛebbi sallallahu Ṛebbi yessuffeɣ-d Ṣafiyyah yerna iga-tt d lḥeqq-nnes. -Abu Ɛisa At Tirmiḍi- yenna; 'Hadith s wazal-is akk i d-yettwaḥekkun seg Shafiyyah'. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadith Anas Hadith Hasan sahih. Kra n yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam d wiyaḍ llan xeddmen aya. D aya daɣen ay d rray n Shafiɛi, Aḥmad ed Isḥaq. Kra deg-sen ḥemmlen ad ttwaserḥen d lḥeqq ihi yella lḥeqq nniḍen. Maca rray amezwaru d win yesɛan azal ugar’.
Imam Tirmidzi : 1035
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ الْفَضْلِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ بْنِ أَبِي مُوسَى عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَةٌ يُؤْتَوْنَ أَجْرَهُمْ مَرَّتَيْنِ عَبْدٌ أَدَّى حَقَّ اللَّهِ وَحَقَّ مَوَالِيهِ فَذَاكَ يُؤْتَى أَجْرَهُ مَرَّتَيْنِ وَرَجُلٌ كَانَتْ عِنْدَهُ جَارِيَةٌ وَضِيئَةٌ فَأَدَّبَهَا فَأَحْسَنَ أَدَبَهَا ثُمَّ أَعْتَقَهَا ثُمَّ تَزَوَّجَهَا يَبْتَغِي بِذَلِكَ وَجْهَ اللَّهِ فَذَلِكَ يُؤْتَى أَجْرَهُ مَرَّتَيْنِ وَرَجُلٌ آمَنَ بِالْكِتَابِ الْأَوَّلِ ثُمَّ جَاءَ الْكِتَابُ الْآخَرُ فَآمَنَ بِهِ فَذَلِكَ يُؤْتَى أَجْرَهُ مَرَّتَيْنِحَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ صَالِحِ بْنِ صَالِحٍ وَهُوَ ابْنُ حَيٍّ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي مُوسَى حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو بُرْدَةَ بْنُ أَبِي مُوسَى اسْمُهُ عَامِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ قَيْسٍ وَرَوَى شُعْبَةُ وَسُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ صَالِحِ بْنِ صَالِحِ بْنِ حَيٍّ وَصَالِحُ بْنُ صَالِحِ بْنِ حَيٍّ هُوَ وَالِدُ الْحَسَنِ بْنِ صَالِحِ بْنِ حَيٍّ
Yenna-aɣ-d [Hannad], yenna-aɣ-d [Ali bin Mushir] seg [Al Fadl bin Yazid] seg [Ash Sy’abi] seg [Abu Burdah bin Abu Musa] seg [baba-s] yenna-d; Yenna-d Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam: '-Llan- kraḍ n trebbuyaɛ ara asen-yettunefken lxir-nsent snat n tikkal; Aklan i ixeddmen lḥeqq n Rebbi d lḥeqq n imḍebbren-nsen. Argaz yesɛa yiwet n tmeṭṭut n tmeṭṭut icebḥen, yesselmed-itt mliḥ yerna yessufeɣ-itt, syin yezweǧ-itt ɣef lǧal n Ṛebbi. Amdan yumen s udlis amezwaru, syin ad d-yas udlis nniḍen ad yumen yis-s’. Yettwaḥka-aɣ-d [Ibn Abu Umar], yettwaḥka-aɣ-d [Sufyan] seg [Salih bin Salih] dɣa d Ibn Hay seg [Ash Sya’bi] seg [Abu Burdah] seg [Ibn Musa] seg Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam deg unamek. Yenna-d Abu Ɛisa; 'Hadith n Abu Musa d hadith n Hasan sahih. Abu Burdah bin Abu Musa isem-is Amir bin Abdallah bin Qais. [Syu’bah] d [Sufyan Ats Tsauri] ḥekkun-d ḥadith-agi seg [Salih bin Salih bin Hay] Salih bin Salih bin Hay, dɣa d imawlan n Al Hasan bin Shalih bin Hay’.
Imam Tirmidzi : 1036
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا رَجُلٍ نَكَحَ امْرَأَةً فَدَخَلَ بِهَا فَلَا يَحِلُّ لَهُ نِكَاحُ ابْنَتِهَا وَإِنْ لَمْ يَكُنْ دَخَلَ بِهَا فَلْيَنْكِحْ ابْنَتَهَا وَأَيُّمَا رَجُلٍ نَكَحَ امْرَأَةً فَدَخَلَ بِهَا أَوْ لَمْ يَدْخُلْ بِهَا فَلَا يَحِلُّ لَهُ نِكَاحُ أُمِّهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا يَصِحُّ مِنْ قِبَلِ إِسْنَادِهِ وَإِنَّمَا رَوَاهُ ابْنُ لَهِيعَةَ وَالْمُثَنَّى بْنُ الصَّبَّاحِ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ وَالْمُثَنَّى بْنُ الصَّبَّاحِ وَابْنُ لَهِيعَةَ يُضَعَّفَانِ فِي الْحَدِيثِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا إِذَا تَزَوَّجَ الرَّجُلُ امْرَأَةً ثُمَّ طَلَّقَهَا قَبْلَ أَنْ يَدْخُلَ بِهَا حَلَّ لَهُ أَنْ يَنْكِحَ ابْنَتَهَا وَإِذَا تَزَوَّجَ الرَّجُلُ الِابْنَةَ فَطَلَّقَهَا قَبْلَ أَنْ يَدْخُلَ بِهَا لَمْ يَحِلَّ لَهُ نِكَاحُ أُمِّهَا لِقَوْلِ اللَّهِ تَعَالَى{ وَأُمَّهَاتُ نِسَائِكُمْ }وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
Iqqar-aɣ-d [Qutaybah], iqqar-aɣ-d [Ibn Lahi’ah] seg [‘Amr bin Shuɛib] seg [baba-s] seg [jeddi-s] Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam yenna-d: ‘Argaz i yezweǧen tameṭṭut yerna yesɛa ccḍeḥ yid-s, ur yezmir ara ad yezweǧ d argaz. Ma yella ur tesɛiḍ ara lḥirfa yid-s, tzemreḍ ad tezweǧeḍ d mmi-s. Yal argaz ara yezweǧen tameṭṭut, ama yella yesɛa lḥeqq yid-s neɣ ala, ur ilaq ara ad yezweǧ yemma-s’. Yenna-d Abu Ɛisa; Ḥadit-a ur yelli ara d ayen iwatan deg wayen yerzan sanad-nnes imi ay d-yettwaḥseb seg [Ibn Lahiɛa] ed [Al Mutsanna bin Shabbah] seg [Amr bin Syuɛib], deg wakud aydeg Al Mutsanna bin Shabbah ed Ibn Lahiɛa ttwafehmen deg uḥezzeb n ḥadit-nni. Ḥadit-a ttgen-t amur ameqran seg yimusnawen. Mcawaṛen: Ma yella argaz yezweǧ tameṭṭut, syenna yefṛeq-itt uqbel ad yeɛreḍ yid-es, yezmer ad yezweǧ mmi-s. Ma yella yezweǧ yelli-s, syin yefṛeq-itt uqbel ad yeɛreḍ yid-s, ur yettwaqbal ara ad yezweǧ yemma-s. Aya yebna ɣef wawal n Allah Taɛala: ‘D tilawin-nwen’ n tmeṭṭut-.’.. D rray n Syafi’i, Ahmad d Ishaq’.
Imam Tirmidzi : 1037
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ وَإِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْجَاءَتْ امْرَأَةُ رِفَاعَةَ الْقُرَظِيِّ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ إِنِّي كُنْتُ عِنْدَ رِفَاعَةَ فَطَلَّقَنِي فَبَتَّ طَلَاقِي فَتَزَوَّجْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ الزَّبِيرِ وَمَا مَعَهُ إِلَّا مِثْلُ هُدْبَةِ الثَّوْبِ فَقَالَ أَتُرِيدِينَ أَنْ تَرْجِعِي إِلَى رِفَاعَةَ لَا حَتَّى تَذُوقِي عُسَيْلَتَهُ وَيَذُوقَ عُسَيْلَتَكِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَأَنَسٍ وَالرُّمَيْصَاءِ أَوْ الْغُمَيْصَاءِ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ الرَّجُلَ إِذَا طَلَّقَ امْرَأَتَهُ ثَلَاثًا فَتَزَوَّجَتْ زَوْجًا غَيْرَهُ فَطَلَّقَهَا قَبْلَ أَنْ يَدْخُلَ بِهَا أَنَّهَا لَا تَحِلُّ لِلزَّوْجِ الْأَوَّلِ إِذَا لَمْ يَكُنْ جَامَعَ الزَّوْجُ الْآخَرُ
Ttwaḥesben-aɣ-d [Ibn Abu Ɛumar] yerna [Ishaq bin Mansur] yenna-d; Nnan-aɣ-d belli [Sufyan bin Uyainah] seg [Az Zuhri] seg [Urwah] seg [Aisyah] yenna-d; 'Rifa'ah Al Quradli's wife met Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam. Yenna-d; ‘Nekk d tameṭṭut n Rifaɛ, netta yefreq-iyi s talak baɛin. Syin zewǧeɣ Ɛebdurrehman bin Zubair. Iban-d belli am tlemmast n tceṭṭiḍt - impotent -'. Isteqsa: “Tebɣam ad tuɣalem ɣer Rifaɛ? Ur t-xeddmet ara alamma tesmeḍ tament-is netta yesmeḍ tament-ik -do jima'-''. -Abu Ɛisa At Tirmiḍi- yenna; 'Hadith-nni yettwaḥka-d seg Umar, Anas, Rumaica` neɣ Ghumaica` d Abu Hurairah'. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadis Aisyah hadis Hasan sahih. Amur ameqran seg yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam d wiyaḍ llan deg rray belli ma yella argaz yefru tameṭṭut-is kraḍ n tikkal - talaq kraḍ n tikkal -. Syin, tezweǧ d wergaz nniḍen. Syin, netta - argaz-nni - ixemmem-d uqbel ad tt-yesɛeddi, ur yelli d lḥeqq i wergaz amezwaru, ma yella s tidet nettat - tameṭṭut-nni - ur tt-yesɛedda ara wergaz wis sin’.
Imam Tirmidzi : 1038
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا أَشْعَثُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ زُبَيْدٍ الْأَيَامِيُّ حَدَّثَنَا مُجَالِدٌ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَعَنْ الْحَارِثِ عَنْ عَلِيٍّ قَالَاإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَعَنَ الْمُحِلَّ وَالْمُحَلَّلَ لَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَعُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَلِيٍّ وَجَابِرٍ حَدِيثٌ مَعْلُولٌ وَهَكَذَا رَوَى أَشْعَثُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ عَامِرٍ هُوَ الشَّعْبِيُّ عَنْ الْحَارِثِ عَنْ عَلِيٍّ وَعَامِرٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهَذَا حَدِيثٌ لَيْسَ إِسْنَادُهُ بِالْقَائِمِ لِأَنَّ مُجَالِدَ بْنَ سَعِيدٍ قَدْ ضَعَّفَهُ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمْ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ وَرَوَى عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ عَامِرٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَلِيٍّ وَهَذَا قَدْ وَهِمَ فِيهِ ابْنُ نُمَيْرٍ وَالْحَدِيثُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ وَقَدْ رَوَاهُ مُغِيرَةُ وَابْنُ أَبِي خَالِدٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ الْحَارِثِ عَنْ عَلِيٍّ
Tenna-aɣ-d [Abu Saɛid Al Asyaj], tenna-aɣ-d [Ash Ats bin Abdurrahman bin Zubaid Al Ayami], tenna-aɣ-d [Mujalid] seg [Ats Syaɛbi] seg [Jabir bin Abdullah] ed [Harits] seg [Ali] nnan-d sin-nsen; 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam cursed al muhil and al muhallal lahu'. -Abu Ɛisa At Tirmiḍi- yenna; Ḥadit-a yettwaḥka-d seg Ibn Masɛud, Abu Hurairah, Uqbah bin Amir d Ibn Abbas. Yenna-d Abu Ɛisa; ' Deg lḥadit n Ali d Jabir yella lxir. Akka [Aṣ’at bin Abdurrahman] i d-yenna seg [Mujalid] seg [Amir] -netta d Ash Sya’bi- seg [Al Harith] seg [Ali] d Amir i d-yenna seg [Jabir bin Abdullah] seg Nnbi s.al.allah. Ḥadit-a ur yeǧhid ara acku Mujalid bin Saɛid sfehmen-t kra n imusnawen, gar-asen: Ahmad bin Hanbal. Ḥabdallah bun Numair riwayat had lḥadith sn Mujalid sn Amir sn Jabir bin Σebdalla sn Ali Ibn Numair tella gihas tuccḍa. Ḥadit amezwaru d win ay yesɛan azal ugar, imi ay t-id-ḥekmen daɣen [Mughirah] ed [Ibn Abu Khalid] ed wiyaḍ seg [Ash Syaɛbi] seg [Al Harith] seg [Ali].
Imam Tirmidzi : 1039
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ الزُّبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي قَيْسٍ عَنْ هُزَيْلِ بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَلَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُحِلَّ وَالْمُحَلَّلَ لَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو قَيْسٍ الْأَوْدِيُّ اسْمُهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ ثَرْوَانَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ وَعُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو وَغَيْرُهُمْ وَهُوَ قَوْلُ الْفُقَهَاءِ مِنْ التَّابِعِينَ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالَ و سَمِعْت الْجَارُودَ بْنَ مُعَاذٍ يَذْكُرُ عَنْ وَكِيعٍ أَنَّهُ قَالَ بِهَذَا و قَالَ يَنْبَغِي أَنْ يُرْمَى بِهَذَا الْبَابِ مِنْ قَوْلِ أَصْحَابِ الرَّأْيِ قَالَ جَارُودُ قَالَ وَكِيعٌ وَقَالَ سُفْيَانُ إِذَا تَزَوَّجَ الرَّجُلُ الْمَرْأَةَ لِيُحَلِّلَهَا ثُمَّ بَدَا لَهُ أَنْ يُمْسِكَهَا فَلَا يَحِلُّ لَهُ أَنْ يُمْسِكَهَا حَتَّى يَتَزَوَّجَهَا بِنِكَاحٍ جَدِيدٍ
Yenna-aɣ-d [Mahmud bin Ghailan], yenna-aɣ-d [Abu Ahmad Az Zubairi] yenna-aɣ-d [Sufyan] seg [Abu Qais] seg [Huzail bin Syurahbil] seg [Abdullah bin Mas’ud] yenna-d; 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam cursed al muhil and al muhallal lahu'. Yenna-d Abu Ɛisa; ‘’Ayagi d ḥadith n Hasan sahih. Abu Qais Al Audi isem-is Abdurrahman bin Tsarwan. Ḥadit-agi daɣen yettwaḥka-d seg Nnbi sallallahu ‘aleyhi wasallam seg waṭas n yiberdan. Imusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi s.al.allahu Ṛebbi, gar-asen Ɛumar bin Khaththab, Ɛutman bin Affan, Ɛebdallah bin Ɛumar d wiyaḍ, mcawaṛen s ḥadit-a. D aya daɣen ay d rray n yifuqaha` seg tmiwa n Tabiɛin. D wagi daɣen i d rray n Sufyan Ats Tsauri, Ibnu Mubarak, Syafiɛi, Ḥmed d Ḥeḥq. -Abu Ɛisa At Tirmiḍi- yenna; ‘Sliɣ i Al Jarud bin Muɛadz yettḥekku-d seg Waki’ belli yesɛa rray s wayen ay d-yenna Sufyan Ats Tsauri. Yenna-d Waki’; ‘Ilaq ad yettwakkes uḥric-a seg rray n Ashabul Ra`yi. Yenna-d Jarud; Yenna-d Waki’; Yenna-d Sufyan; Ma yella argaz yezweǧ tameṭṭut akken ad tuɣal d ḥalal i wayeḍ, sakkin ad yekfu ad tt-yeṭṭef, ihi ur yettwaqbal ara ad tt-yeṭṭef yerna ur yelli ara d ḥalal ad tt-yeṭṭef alamma yezweǧ-itt deg zzwaǧ amaynut.
Imam Tirmidzi : 1040
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ وَالْحَسَنِ ابْنَيْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ عَنْ أَبِيهِمَا عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ مُتْعَةِ النِّسَاءِ وَعَنْ لُحُومِ الْحُمُرِ الْأَهْلِيَّةِ زَمَنَ خَيْبَرَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَبْرَةَ الْجُهَنِيِّ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَلِيٍّ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَإِنَّمَا رُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ شَيْءٌ مِنْ الرُّخْصَةِ فِي الْمُتْعَةِ ثُمَّ رَجَعَ عَنْ قَوْلِهِ حَيْثُ أُخْبِرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَمْرُ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ عَلَى تَحْرِيمِ الْمُتْعَةِ وَهُوَ قَوْلُ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
Yettwaḥseb-aɣ-d [Ibn Abu Umar], yettwaḥseb-aɣ-d [Sufyan] seg [Az Zuhri] seg [Abdullah] d [Al Hasan] sin-nni d arraw n Muḥemmed bin Ɛli, seg [baba-s] seg [Ali bin Abu Ṭ̣alib] belli Nnbi s.al.al.al. tegnit n Xaybar. -Abu Ɛisa At Tirmiḍi- yenna; ‘Aḥadit yesɛan aṭas n unamek yettwaḥka-d seg Sabra Al Juhani d Abu Hurairah’. Yenna-d Abu Ɛisa; Hadith Ali d Hadith Hasan sahih. Amur ameqran seg yimusnawen seg gar yimeddukal n Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam d wiyaḍ ttgen ḥadith-a. Yettwaḥka-d daɣen seg Ibn Abbas yiwen n ḥadith ay d-yefkan lḥeqq i temsalt n zzwaǧ n mut'ah, maca yejbed-d ṛṛay-nnes deffir ma fkan-as-d isalan seg Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam. Amur ameqran seg yimusnawen ttwalin dakken zzwaǧ n mut'ah d ayen yettwaḥerrmen. D wagi daɣen i d rray n Ats Tsauri, Ibn Mubarak, Syafiɛi, Aḥmad d Isḥaq.