Imam Tirmidzi : 81
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي فَزَارَةَ عَنْ أَبِي زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَسَأَلَنِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا فِي إِدَاوَتِكَ فَقُلْتُ نَبِيذٌ فَقَالَ تَمْرَةٌ طَيِّبَةٌ وَمَاءٌ طَهُورٌ قَالَ فَتَوَضَّأَ مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَإِنَّمَا رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ أَبِي زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو زَيْدٍ رَجُلٌ مَجْهُولٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ لَا تُعْرَفُ لَهُ رِوَايَةٌ غَيْرُ هَذَا الْحَدِيثِ وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْوُضُوءَ بِالنَّبِيذِ مِنْهُمْ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَغَيْرُهُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يُتَوَضَّأُ بِالنَّبِيذِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ إِسْحَقُ إِنْ ابْتُلِيَ رَجُلٌ بِهَذَا فَتَوَضَّأَ بِالنَّبِيذِ وَتَيَمَّمَ أَحَبُّ إِلَيَّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَوْلُ مَنْ يَقُولُ لَا يُتَوَضَّأُ بِالنَّبِيذِ أَقْرَبُ إِلَى الْكِتَابِ وَأَشْبَهُ لِأَنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَالَ{ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا }
ได้เล่าให้เราฟังแล้ว [ฮันนาด] กล่าวว่า ได้เล่าให้เราฟัง [ชาริก] จาก [อบู ฟาซาเราะฮ์] จาก [อบูซัยด์] จาก [อับดุลลอฮ์ บิน มัสอูด] เขากล่าวว่า; “ท่านศาสดา sallallaahu ‘alaihi wasallam ถามฉัน: “มีอะไรอยู่ในถังของคุณ?” ฉันตอบว่า, “อารัก” จากนั้นเขาก็พูดว่า: “อินทผลัมที่ดีและน้ำศักดิ์สิทธิ์” อิบนุ มัสอูดกล่าว; “ดังนั้นเขาจึงทำการชำระล้างด้วยมัน” อบูอีซากล่าวว่า “มีเพียงหะดีษนี้เท่านั้นที่เล่าจากอบูซัยด์จากอับดุลลาห์จากท่านศาสดาศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัม” ในขณะเดียวกัน Abu Zaid ก็เป็นคนที่ยังไม่รู้จักผู้เชี่ยวชาญสุนัต ไม่มีใครรู้ว่าเขาเคยบรรยายสุนัตใดๆ ยกเว้นอันนี้ นักวิทยาศาสตร์บางคนมีความเห็นว่าบุคคลหนึ่งอาจทำการสรงด้วยนาบีซ (ไวน์) หนึ่งในนั้นคือ Sufyan Ats Tsauri และคนอื่นๆ และบางท่านก็เห็นว่าไม่ควรอาบน้ำสุราด้วยเหล้าองุ่น นี่คือความเห็นของชาฟีอี อะหมัด และอิสฮาก อิสฮากกล่าวว่า “ถ้าใครถูกทดสอบด้วยสิ่งนี้ ก็ให้เขาอาบน้ำละหมาดด้วยเหล้าองุ่น แต่ฉันอยากให้เขาทำตะยัมมัมมากกว่า” อบูอีซากล่าวว่า ส่วนคำพูดของใครบางคน “ไม่อนุญาตให้อาบน้ำละหมาดด้วยไวน์” มีความใกล้เคียงกับอัลกุรอานและเหมาะสมกว่า เพราะอัลลอฮ์ตะอาลาตรัสว่า "(ถ้าอย่างนั้นคุณจะไม่ได้รับน้ำ ดังนั้นจงละหมาดบนที่ดินที่ดี (สะอาด))"
Imam Tirmidzi : 82
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَرِبَ لَبَنًا فَدَعَا بِمَاءٍ فَمَضْمَضَ وَقَالَ إِنَّ لَهُ دَسَمًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ وَأُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْمَضْمَضَةَ مِنْ اللَّبَنِ وَهَذَا عِنْدَنَا عَلَى الِاسْتِحْبَابِ وَلَمْ يَرَ بَعْضُهُمْ الْمَضْمَضَةَ مِنْ اللَّبَنِ
ได้เล่าให้เราฟังแล้ว (กุฏิบะฮ์) กล่าวว่า ได้เล่าให้เราฟัง [อัล ไลต์] จาก [อุไกล์] จาก [อัซ ซุฮรี] จาก [อุบัยดิลลอฮ์ บิน อับดุลลอฮ์] จาก [อิบนุ อับบาส] กล่าวว่า; “ท่านศาสดาศ็อลลัลลอฮุอลัยฮิวะสัลลัมดื่มนม จากนั้นเขาก็ขอน้ำและบ้วนปากด้วยน้ำ หลังจากนั้นเขากล่าวว่า “แท้จริงแล้ว นมมีไขมัน” ท่านกล่าวว่า “ในบทนี้ยังมีคำบรรยายจากซะฮ์ล บิน ซะอิด อัส สะออีดี และอุมม์ สลามะฮ์ด้วย” อบูอีซากล่าวว่า “นี่คือหะดีษซึ่งเป็นหะดีษที่แท้จริง นักวิชาการบางคนเห็นว่าบุคคลนั้นจำเป็นต้อง บ้วนปากด้วยน้ำหลังดื่มนม ในขณะเดียวกันในความเห็นของเรา มันเป็นเพียงซุนนะฮฺเท่านั้น และบางคนก็ไม่ต้องการให้ใครล้างปากเพื่อดื่มนมด้วยซ้ำ”
Imam Tirmidzi : 83
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الزُّبَيْرِيُّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الضَّحَّاكِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَجُلًا سَلَّمَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَبُولُ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَإِنَّمَا يُكْرَهُ هَذَا عِنْدَنَا إِذَا كَانَ عَلَى الْغَائِطِ وَالْبَوْلِ وَقَدْ فَسَّرَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ ذَلِكَ وَهَذَا أَحَسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ الْمُهَاجِرِ بْنِ قُنْفُذٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَنْظَلَةَ وَعَلْقَمَةَ بْنِ الْفَغْوَاءِ وَجَابِرٍ وَالْبَرَاءِ
ได้บอกเราทั้งสองคน (นัสรฺ บิน อาลี) และ (มุฮัมมัด บิน บาสซียาร) ว่า ได้บอกเรา [อบูอะหมัด มูฮัมหมัด บิน อับดุลลอฮ์ อัซ ซูบัร] จาก [ซุฟยาน] จาก [อัดล์ ดะฮ์ฮัก บิน อุษมาน] จาก [นาฟี] จาก [อิบนุ อุมัร] กล่าวว่า; “มีชายคนหนึ่งกล่าวสวัสดีท่านศาสดา ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัม ขณะที่ท่านศาสดากำลังปัสสาวะอยู่ ดังนั้นเขาจึงไม่ตอบเขา” อบูอีซากล่าวว่า “สุนัตนี้อยู่ในระดับฮะซันชาฮิฮ์ เพียงแต่สิ่งนี้ (ตอบรับคำทักทาย) เท่านั้นที่จะกลายเป็นมักรูฮ์ในหมู่พวกเราเมื่อถ่ายอุจจาระหรือปัสสาวะ ดังที่ได้รับการตีความโดยผู้เชี่ยวชาญทางวิทยาศาสตร์บางคน และสุนัตนี้เป็นสุนัตที่ดีที่สุดในบทที่เล่าไว้ในบทนี้ อบู อิซากล่าวว่า “ในบทนี้ยังมีหะดีษจากอัล มุฮาญิร บิน คุนฟุดซ์ อับดุลลอฮ์ บิน ฮันซาละฮ์ และอัลกอมะฮ์ บิน อัลด้วย อฟรา' ญะบิร และอัล-บาร์รอ'"
Imam Tirmidzi : 84
حَدَّثَنَا سَوَّارُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَال سَمِعْتُ أَيُّوبَ يُحَدِّثُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ يُغْسَلُ الْإِنَاءُ إِذَا وَلَغَ فِيهِ الْكَلْبُ سَبْعَ مَرَّاتٍ أُولَاهُنَّ أَوْ أُخْرَاهُنَّ بِالتُّرَابِ وَإِذَا وَلَغَتْ فِيهِ الْهِرَّةُ غُسِلَ مَرَّةً قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا وَلَمْ يُذْكَرْ فِيهِ إِذَا وَلَغَتْ فِيهِ الْهِرَّةُ غُسِلَ مَرَّةً وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ
ได้บอกเรา [ซอว์วาร์ บิน อับดุลลอฮ์ อัล 'อันบารี] กล่าวว่า ได้บอกเรา [อัลมูตามีร์ บิน สุไลมาน] กล่าวว่า; ฉันได้ยิน [อัยยับ] บอกจาก [มูฮัมหมัด บิน สิริน] จาก [อบู ฮูรอยเราะห์] จากท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi Wasallam ว่าเขากล่าวว่า: "หากภาชนะถูกสุนัขเลีย มันจะต้องล้างเจ็ดครั้งหรือครั้งสุดท้ายด้วยดิน อย่างไรก็ตาม หากภาชนะนั้นถูกแมวเลีย มันจะต้องล้างเพียงครั้งเดียวเท่านั้น" อบูอีซากล่าวว่า “สุนัตนี้คือฮะซันซอฮิฮ์ นี่คือความเห็นของชาฟีอี อะหมัด และอิสฮาก ฮาดิษนี้ยังบรรยายในอีกทางหนึ่งจากอบู ฮูรัยเราะฮ์ จากท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi wasallam เช่นนี้ อย่างไรก็ตาม ไม่ได้กล่าวไว้ในนั้นว่า "หากภาชนะถูกแมวเลีย ก็ล้างมันเพียงครั้งเดียว" ในบทนี้ยังมีคำบรรยายจากอับดุลลอฮ์ บิน มุฆัฟฟัลด้วย"
Imam Tirmidzi : 85
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ حُمَيْدَةَ بِنْتِ عُبَيْدِ بْنِ رِفَاعَةَ عَنْ كَبْشَةَ بِنْتِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ وَكَانَتْ عِنْدَ ابْنِ أَبِي قَتَادَةَ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ دَخَلَ عَلَيْهَا قَالَتْ فَسَكَبْتُ لَهُ وَضُوءًا قَالَتْ فَجَاءَتْ هِرَّةٌ تَشْرَبُ فَأَصْغَى لَهَا الْإِنَاءَ حَتَّى شَرِبَتْ قَالَتْ كَبْشَةُ فَرَآنِي أَنْظُرُ إِلَيْهِ فَقَالَ أَتَعْجَبِينَ يَا بِنْتَ أَخِي فَقُلْتُ نَعَمْ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّهَا لَيْسَتْ بِنَجَسٍ إِنَّمَا هِيَ مِنْ الطَّوَّافِينَ عَلَيْكُمْ أَوْ الطَّوَّافَاتِ وَقَدْ رَوَى بَعْضُهُمْ عَنْ مَالِكٍ وَكَانَتْ عِنْدَ أَبِي قَتَادَةَ وَالصَّحِيحُ ابْنُ أَبِي قَتَادَةَ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْعُلَمَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِثْلِ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ لَمْ يَرَوْا بِسُؤْرِ الْهِرَّةِ بَأْسًا وَهَذَا أَحَسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ وَقَدْ جَوَّدَ مَالِكٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ وَلَمْ يَأْتِ بِهِ أَحَدٌ أَتَمَّ مِنْ مَالِكٍ
ได้บอกเราแล้ว [อิสฮาก บิน มูซา อัล อันศอรี] กล่าวว่า ได้บอกเราแล้ว [มาน] กล่าวว่า ได้บอกเรา [มาลิก บิน อนัส] จาก [อิสฮาก บิน อับดุลลอฮ์ บิน อบูฏอลหะฮ์] จาก [ฮูมัยด์ บินต์ อุบัยด์ บิน ริฟะฮ์] จาก [คับชะยะฮ์ บินต์ กะอับ บิน มาลิก] ภรรยาของอิบนุ อบูกอตาดะฮ์ ว่า [อบูกอตาดะฮ์] มาพบเขา (คับซียะห์) กล่าวว่า “ฉันเทน้ำให้เขา ทันใดนั้นมีแมวตัวหนึ่งเข้ามาดื่ม จากนั้นอบูกอตาดะห์ก็เอียงภาชนะเพื่อให้แมวดื่มได้” คับซียะห์กล่าวว่า “อบู กอตาดะฮ์รู้ว่าฉันกำลังเฝ้าดูเขาอยู่ ดังนั้นเขาจึงกล่าวว่า “ลูกสาวของพี่ชายของฉัน คุณแปลกใจหรือเปล่า?” ฉันตอบว่า “ใช่” เขากล่าวว่า “แท้จริงท่านรอซูลของอัลลอฮฺ ศ็อลลัลลอฮฺ อะลัยฮิ วะซัลลัม กล่าวว่า “แมวไม่สะอาด พวกมันเป็นสัตว์ที่มักจะเดินเตร่อยู่รอบตัวคุณ” และบางคนเล่าจากมาลิกว่าเธอ (กับซียะฮ์) เป็นภรรยาของอบูกอตาดะห์ แต่เป็นความจริงที่เธอเป็นภรรยาของอิบนุ อบูกอตาดะห์ เขากล่าวว่า; “ในบทนี้ยังมีประวัติจากอัยยะฮ์และอบูฮุรอยเราะห์ด้วย” อบูอีซากล่าวว่า “สุนัตนี้คือฮะซันชะฮิฮ์ นี่เป็นความคิดเห็นของนักวิชาการส่วนใหญ่จากบรรดาสหายของท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi wasallam, tabi'in และผู้ที่ตามมาภายหลังเช่น Shafi'i, Ahmad และ Ishaq พวกเขาเห็นว่าส่วนที่เหลือของเครื่องดื่มของแมวก็โอเค และนี่คือสุนัตที่ดีที่สุดในบทนี้ อิหม่ามมาลิกถือว่าสุนัตนี้ดี กล่าวคือจากอิสฮาก บิน อับดุลลอฮ์ บิน อบู ตัลฮะห์ และไม่มีสิ่งใดสมบูรณ์แบบในการบรรยายมากกว่ามาลิก"
Imam Tirmidzi : 86
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامِ بْنِ الْحَارِثِ قَالَبَالَ جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ ثُمَّ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقِيلَ لَهُ أَتَفْعَلُ هَذَا قَالَ وَمَا يَمْنَعُنِي وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَفْعَلُهُقَالَ إِبْرَاهِيمُ وَكَانَ يُعْجِبُهُمْ حَدِيثُ جَرِيرٍ لِأَنَّ إِسْلَامَهُ كَانَ بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ هَذَا قَوْلُ إِبْرَاهِيمَ يَعْنِي كَانَ يُعْجِبُهُمْ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَحُذَيْفَةَ وَالْمُغِيرَةِ وَبِلَالٍ وَسَعْدٍ وَأَبِي أَيُّوبَ وَسَلْمَانَ وَبُرَيْدَةَ وَعَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ وَأَنَسٍ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَيَعْلَى بْنِ مُرَّةَ وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ وَأُسَامَةَ بْنِ شَرِيكٍ وَأَبِي أُمَامَةِ وَجَابِرٍ وَأُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ وَابْنِ عُبَادَةَ وَيُقَالُ ابْنُ عِمَارَةَ وَأُبَيُّ بْنُ عِمَارَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ جَرِيرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
ได้บอกเรา (ฮันนาด) กล่าวว่า ได้บอกเรา (วะกี'] จาก [อัลอะมาซี] จาก [อิบรอฮีม] จาก [ฮัมมัม อิบนุลหะริษ] เขากล่าวว่า; [ญะรีร บิน อับดุลลอฮ์] ปัสสาวะ จากนั้นทำการอาบน้ำละหมาดและเช็ดคูฟของเขา แล้วมีคนถามเขาว่า “ทำไมท่านจึงทำเช่นนี้?” เขาพูด; “อะไรขัดขวางไม่ให้ฉันทำเช่นนี้? ฉันเคยเห็นท่านศาสดาศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัมทำเช่นนั้น” อิบรอฮีมกล่าวว่า “สุนัตจารีร์นี้ทำให้ผู้คนรู้สึกประหลาดใจ เพราะจารีร์เปลี่ยนมานับถือศาสนาอิสลามหลังจากการเปิดเผยจดหมายอัลไมดะห์” นี่คือคำพูดของอิบรอฮีม กล่าวคือ คำว่า “หะดีษนี้ทำให้ผู้คนรู้สึกประหลาดใจ” เขากล่าวว่า; “ในบทนี้ยังมีคำบรรยายจากอุมัร, อาลี, ฮุดไซฟะฮ์, อัล มุคิเราะห์, บิลาล, ซะอัด, อบู อัยยูบ, ซัลมาน, บูไรดะฮ์, อัมรู บิน อุมัยยะฮ์, อนัส, ซะห์ล บิน สะอ์ด, ยาลา บิน มูเราะห์, อุบาดะฮ์ อิบนุ ชามิด, อุซามะฮ์ บิน ชะยาริก, อบู อุมามะห์, ญะบิร, อุซามะฮ์ บิน ไซด และอิบนุ อุบาดะฮ์ บางคนก็กล่าวว่า อิบนุ อุมาเราะห์ และอุบัย บิน อิมาเราะห์” อบูอีซากล่าวว่า “หะดีษจารีรนี้เป็นหะซันที่แท้จริง”
Imam Tirmidzi : 87
وَيُرْوَى عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ قَالَرَأَيْتُ جَرِيرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقُلْتُ لَهُ فِي ذَلِكَ فَقَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقُلْتُ لَهُ أَقَبْلَ الْمَائِدَةِ أَمْ بَعْدَ الْمَائِدَةِ فَقَالَ مَا أَسْلَمْتُ إِلَّا بَعْدَ الْمَائِدَةِحَدَّثَنَا بِذَلِكَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ زِيَادٍ التِّرْمِذِيُّ عَنْ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ جَرِيرٍ قَالَ وَرَوَى بَقِيَّةُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ أَدْهَمَ عَنْ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ جَرِيرٍ وَهَذَا حَدِيثٌ مُفَسَّرٌ لِأَنَّ بَعْضَ مَنْ أَنْكَرَ الْمَسْحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ تَأَوَّلَ أَنَّ مَسْحَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْخُفَّيْنِ كَانَ قَبْلَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ وَذَكَرَ جَرِيرٌ فِي حَدِيثِهِ أَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ
รายงานจาก [เศาะฮ์ บิน เฮาซยับ] เขากล่าวว่า “ฉันเห็น (ญะรีร บิน อับดุลลอฮ์] ทำการสรง แล้วเขาก็เช็ดคุฟทั้งสองของเขา ดังนั้นฉันจึงถามเขาเกี่ยวกับเรื่องนี้ เขาตอบว่า “ฉันเห็นท่านศาสดาศ็อลลัลลอฮฺ อะลัยฮิ วะซัลลัม ทำการสรงและเช็ดคุฟทั้งสองของเขา” ดังนั้น ฉันถามเขาว่า “นั่นเป็นก่อนที่จะเปิดเผยจดหมายอัลไมดะฮ์หรือหลังจากนั้น?” เขาตอบว่า “ฉันไม่ได้เปลี่ยนมานับถือศาสนาอิสลาม เว้นแต่หลังจากการเปิดเผยของ จดหมายอัลไมดะฮฺ” (กุฏัยบะฮ์) ได้เล่าให้เราฟังเกี่ยวกับเรื่องนี้ เขากล่าวว่า “ฉันได้เล่าให้พวกท่านทราบแล้ว ถึงพวกเรา [คอลิด บิน ซิยาด ที่ติรมีซี] จาก [มุกอติล บิน ฮัยยาน] จาก [เศาะหริ บิน เฮายับ] จาก [ญะรีร์]" ผู้บรรยายกล่าวว่า "[บะกียะฮ์] เล่าจาก [อิบรอฮีม บิน อัดฮัม] จาก [มุกอติล บิน ฮัยยาน] จาก [ซยาหร บิน เฮาซยับ] จาก [ญะรีร] และนี่คือสุนัตที่ชัดเจน เพราะบางคนที่ปฏิเสธการเช็ดคุฟอ้างว่าท่านศาสดาศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัมได้เช็ดคูฟก่อนการเปิดเผยซูเราะห์อัลไมดะฮ์ และจารีร์กล่าวถึงในสุนัตของเขาว่าเขาเห็นท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi wasallam เช็ดคูฟของเขาหลังจากการเปิดเผยของ Surah Al Maidah"
Imam Tirmidzi : 88
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ سُئِلَ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ فَقَالَ لِلْمُسَافِرِ ثَلَاثَةٌ وَلِلْمُقِيمِ يَوْمٌ وَذُكِرَ عَنْ يَحْيَى بْنِ مَعِينٍ أَنَّهُ صَحَّحَ حَدِيثَ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ فِي الْمَسْحِ وَأَبُو عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيُّ اسْمُهُ عَبْدُ بْنُ عَبْدٍ وَيُقَالُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَبِي بَكْرَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَصَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ وَعَوْفِ بْنِ مَالِكٍ وَابْنِ عُمَرَ وَجَرِيرٍ
ได้บอกเรา [กุฏอยบะฮ์] กล่าวว่า ได้บอกเรา [อบู 'อาวานาห์] จาก [ซาอิด บิน มัสรุค] จาก [อิบรอฮีม อัตตัยมี] จาก ['อัมรู บิน ไมมุน] จาก [อบู อับดุลลอฮ์ อัลญะดาลี] จาก [คุซัยมะฮ์ บิน ซะบิต] จากท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi wasallam ว่าเขาถูกถามเกี่ยวกับการเช็ดคูฟหนึ่งคู่ เขากล่าวว่า: "สามคน วันสำหรับผู้ที่เดินทางและวันหนึ่งสำหรับผู้ที่อยู่บ้าน” นอกจากนี้ ยังมีการระบุจากยะห์ยา บิน มะอินด้วยว่าเขารับรองสุนัตของคุไซมะฮ์ บิน ตะบิตเกี่ยวกับการเช็ดคุฟ และชื่อของอบู อับดุลลอฮ์ อัล ญะดาลี คือ อับดุล บิน อับดุล ซึ่งปกติจะเรียกว่า อับดุลเราะห์มาน บิน อับดุล อบูอีซากล่าวว่า “สุนัตนี้เป็นฮะซันที่แท้จริง ในบทนี้ยังมีคำบรรยายจากอาลี, อบู บักเราะห์, อบู ฮุรัยเราะห์, ชาฟวัน บิน อัสซัล, เอาฟ บิน มาลิก, อิบนุ อุมัร และจารีร์”
Imam Tirmidzi : 89
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ عَاصِمِ بْنِ أَبِي النَّجُودِ عَنْ زِرِّ بْنِ حُبَيْشٍ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْمُرُنَا إِذَا كُنَّا سَفَرًا أَنْ لَا نَنْزِعَ خِفَافَنَا ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ وَلَيَالِيهِنَّ إِلَّا مِنْ جَنَابَةٍ وَلَكِنْ مِنْ غَائِطٍ وَبَوْلٍ وَنَوْمٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى الْحَكَمُ بْنُ عُتَيْبَةَ وَحَمَّادٌ عَنْ إِبْرَاهِيمَ النَّخَعِيِّ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ وَلَا يَصِحُّ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ شُعْبَةُ لَمْ يَسْمَعْ إِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ مِنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ حَدِيثَ الْمَسْحِ و قَالَ زَائِدَةُ عَنْ مَنْصُورٍ كُنَّا فِي حُجْرَةِ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ وَمَعَنَا إِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ فَحَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ التَّيْمِيُّ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثُ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ الْمُرَادِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْعُلَمَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ الْفُقَهَاءِ مِثْلِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا يَمْسَحُ الْمُقِيمُ يَوْمًا وَلَيْلَةً وَالْمُسَافِرُ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ وَلَيَالِيهِنَّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ عَنْ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُمْ لَمْ يُوَقِّتُوا فِي الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَالتَّوْقِيتُ أَصَحُّ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ أَيْضًا مِنْ غَيْرِ حَدِيثِ عَاصِمٍ
ได้บอกเรา [ฮันนาด] กล่าวว่า ได้บอกเรา [อบูอัลอะห์วอช] จาก ['อาชิม บิน อบูอัน นุญุด] จาก [ซีรร์ บิน ฮูไบซี] จาก [ชาฟวัน บิน อัสซัล] ที่เขากล่าวว่า; “ตอนที่เรากำลังเดินทาง ท่านรอซูลุลลอฮ์ ซอลาฮิอะลัยฮิ วาซัลลัม สั่งเราไม่ให้เปิดมันเป็นเวลาสามวันสามคืน ยกเว้นตอนที่เรายังเป็นจูนุบ และยังคงเป็นที่อนุญาตที่จะเช็ดมันสำหรับการถ่ายอุจจาระ ปัสสาวะ และนอนหลับ” อบูอีซากล่าวว่า “สุนัตนี้เป็นฮะซันแท้ อัลฮาคัม บิน อุตบะฮ์และฮัมหมัดบรรยายสุนัตนี้จากอิบรอฮีม อัน นาคาอิ จากอบู อับดุลลอฮ์ อัลญะดาลี จากคุไซมะฮ์ บิน ตะบิต แต่สิ่งนี้ไม่เป็นความจริง” อาลี อิบนุล มาดีนี กล่าวว่า “ยะห์ยา บิน สะอิดกล่าวว่า ชุอ์บะฮ์กล่าว; “อิบราฮิม อัน นาคาอิไม่เคยได้ยินจากอบู อับดุลลอฮ์ อัล ญะดาลีมาก่อนเกี่ยวกับสุนัตของการเช็ดคุฟ” ซาอิดะฮ์กล่าวจากมันซูร์, “ครั้งหนึ่งเราเคยอยู่ในอิบราฮิมที่ห้องของทามีมี, ในขณะที่ตอนนั้นเราอยู่กับอิบราฮิม อัน นาคาอิ, แล้วอิบราฮิม อัตตัยมีก็บอกเราจากอัมรุ บิน ไมมุน จากอบูอับดุลลอฮ์ อัล ญะดะลี จากคุซัยมะฮ์ บิน ซะบีต จากพระศาสดา sallallaahu 'alaihi wasallam เกี่ยวกับหะดีษของการถูสองคุฟ" มุฮัมมัด บิน อิสมาอิล กล่าวว่า "ในบทนี้ สุนัตที่ดีที่สุดคือสุนัตที่บรรยายโดย ชาฟวัน บิน 'อัสซัล อัล มูราดี" อบู อีซา กล่าวว่า "นี่คือความคิดเห็นของนักวิชาการหลายคนจากบรรดาสหายของท่านศาสดา sallallaahu อะไลฮิ วะสัลลัม ตะบีอิน และบรรดาผู้ที่ตามมาภายหลังจากบรรดาฟูเกาะฮะ เช่น ซุฟยัน อัท ซอรี, อิบนุล มูบารัก, ชาฟีอี, อะหมัด และอิสฮาก พวกเขากล่าวว่า; “ผู้ที่อยู่บ้านจะเช็ดคุฟเป็นเวลาหนึ่งวันและคืน และผู้ที่เดินทางจะเช็ดเป็นเวลาสามวันสามคืน” อบูอีซากล่าวว่า “มีรายงานจากผู้เชี่ยวชาญทางวิทยาศาสตร์บางคนด้วยว่า พวกเขาไม่ได้กำหนดเวลาในการเช็ดคูฟสักคู่ ความคิดเห็นนี้ถือโดยมาลิก บิน อานัส” อบูอีซากล่าวอีกครั้งว่า "ความเห็นที่ให้การจำกัดเวลานั้นถูกต้องมากกว่า" หะดีษนี้บรรยายโดยชัฟวัน บิน อัสซัล นอกเหนือจากหะดีษของอาชิมด้วย
Imam Tirmidzi : 90
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الدِّمَشْقِيُّ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ أَخْبَرَنِي ثَوْرُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ عَنْ كَاتِبِ الْمُغِيرَةِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ أَعْلَى الْخُفِّ وَأَسْفَلَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ الْفُقَهَاءِ وَبِهِ يَقُولُ مَالِكٌ وَالشَّافِعِيُّ وَإِسْحَقُ وَهَذَا حَدِيثٌ مَعْلُولٌ لَمْ يُسْنِدْهُ عَنْ ثَوْرِ بْنِ يَزِيدَ غَيْرُ الْوَلِيدِ بْنِ مُسْلِمٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَسَأَلْتُ أَبَا زُرْعَةَ وَمُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَا لَيْسَ بِصَحِيحٍ لِأَنَّ ابْنَ الْمُبَارَكِ رَوَى هَذَا عَنْ ثَوْرٍ عَنْ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ قَالَ حُدِّثْتُ عَنْ كَاتِبِ الْمُغِيرَةِ مُرْسَلٌ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يُذْكَرْ فِيهِ الْمُغِيرَةُ
ได้บอกเราแล้ว [Abul Walid Ad Dimasqi] กล่าวว่า ได้บอกเรา [Al Walid bin Muslim] กล่าวว่า ได้บอกฉัน [Tsaur bin Yazid] จาก [Raja` bin Haiwah] จาก [อาลักษณ์ของ Al Mughirah] จาก [Al Mughirah bin Syu'bah] กล่าวว่า; “ท่านศาสดา sallallaahu ‘alaihi wasallam ถูด้านบนและด้านล่างของคุฟของเขา” อบู อีซา กล่าวว่า "นี่คือความคิดเห็นของสหายคนหนึ่งของท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi wasallam, tabi'in และผู้คนหลังจากนั้นจากกลุ่ม fuqaha ความคิดเห็นนี้ถูกยึดครองโดย Malik, Syafi'i และ Ishaq ด้วย นี่เป็นหะดีษที่เป็นปัญหา ไม่มีใครพึ่งพา Tsaur bin Yazid นอกจาก Al Walid bin Muslim Abu Isa กล่าวว่า "ฉันถาม Abu Zur'ah และ มูฮัมหมัด บิน อิสมาอิลเกี่ยวกับสุนัตนี้ ทั้งสองตอบว่า "สุนัตนี้ไม่ถูกต้อง เพราะอิบนุล มูบารักเล่าหะดีษนี้จากเศาะร จากรอจญ์ บิน ไฮวะฮ์" เขากล่าวว่า; “มันถูกบอกแก่ฉันจากอาลักษณ์ อัล มุคิเราะฮ์ ใน มุรซัล จากศาสดา ศ็อลลัลลอฮฺ อะลัยฮิ วาซัลลัม และไม่มีการเอ่ยถึง อัล มุคิเราะห์ ในนั้น”
Imam Tirmidzi : 91
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِ عَلَى ظَاهِرِهِمَاقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْمُغِيرَةِ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهُوَ حَدِيثُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ وَلَا نَعْلَمُ أَحَدًا يَذْكُرُ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ عَلَى ظَاهِرِهِمَا غَيْرَهُ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَأَحْمَدُ قَالَ مُحَمَّدٌ وَكَانَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ يُشِيرُ بِعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي الزِّنَادِ
ได้บอกเรา (อาลี บิน ฮุจร์) กล่าวว่า; ได้บอกเรา [อับดุรเราะห์มาน บิน อบู อัซ ซินาด] จาก [บิดาของเขา] จาก [อุรวะฮ์ บิน อัซ ซูบัร] จาก [อัล มูกีเราะห์ บิน ซูอบะฮ์] ที่เขากล่าวว่า; “ฉันเห็นท่านศาสดา ศ็อลลัลลอฮุ อะลัยฮิ วะซัลลัม ถูส่วนบนของคูฟทั้งสองของเขา” อบูอีซากล่าวว่า “สุนัตอัล มุกีเราะฮ์นี้อยู่ในระดับฮะซัน กล่าวคือ สุนัตของอับดุลเราะห์มาน บิน อบู อัซ ซีนาด จากพ่อของเขา จากอูรวะฮ์ จากอัล มูกีเราะห์ และเราไม่เคยรู้จักใครที่กล่าวถึงลาฟัดซ์จากอุรวะฮ์จากอัล มูกีเราะห์ “ที่ด้านบนสุดของคุฟเนียทั้งสอง” นอกเหนือจากเขา นี่คือความคิดเห็นของนักวิชาการส่วนใหญ่ ความคิดเห็นนี้ถูกยึดโดยซุฟยาน อัตส์ เศาะรี และ อะหมัด มูฮัมหมัดกล่าวว่า “มาลิก บิน อนัส ได้ให้สัญญาณแก่อับดุลเราะห์มาน บิน อบู อัซ ซินาด”
Imam Tirmidzi : 92
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي قَيْسٍ عَنْ هُزَيْلِ بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَتَوَضَّأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَسَحَ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَالنَّعْلَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالُوا يَمْسَحُ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَإِنْ لَمْ تَكُنْ نَعْلَيْنِ إِذَا كَانَا ثَخِينَيْنِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ أَبُو عِيسَى سَمِعْت صَالِحَ بْنَ مُحَمَّدٍ التِّرْمِذِيَّ قَال سَمِعْتُ أَبَا مُقَاتِلٍ السَّمَرْقَنْدِيَّ يَقُولُ دَخَلْتُ عَلَى أَبِي حَنِيفَةَ فِي مَرَضِهِ الَّذِي مَاتَ فِيهِ فَدَعَا بِمَاءٍ فَتَوَضَّأَ وَعَلَيْهِ جَوْرَبَانِ فَمَسْحَ عَلَيْهِمَا ثُمَّ قَالَ فَعَلْتُ الْيَوْمَ شَيْئًا لَمْ أَكُنْ أَفْعَلُهُ مَسَحْتُ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَهُمَا غَيْرُ مُنَعَّلَيْنِ
ได้บอกเราทั้งสองคนว่า (ฮันนาด) และ (มะห์มุด บิน ไกลัน) ว่า ได้บอกเราว่า (วะกีอ์) จาก (ซุฟยาน) จาก (อบูกออิส) จาก (ฮุไซล์ บิน ซูเราะห์บิล) จาก (อัล มุคิเราะฮ์ บิน ซูอบะฮ์) เขาได้กล่าวว่า; “ท่านศาสดา ศ็อลลัลลอฮุ อะลัยฮิ วะซัลลัม ทำการสรง เช็ดถุงเท้าทั้งสองข้าง และรองเท้าแตะทั้งสองข้าง” อบูอีซากล่าวว่า “สุนัตนี้เป็นฮะดิษที่แท้จริง และนี่คือความคิดเห็นของผู้เชี่ยวชาญทางวิทยาศาสตร์หลายคน ความคิดเห็นนี้ถูกยึดถือโดยซุฟยัน อัตศซอรี อิบนุล มูบารัก ชาฟีอี อะหมัด และอิสฮาก พวกเขากล่าวว่า: “บุคคลอาจเช็ดถุงเท้าทั้งสองข้างได้ แม้ว่าจะไม่ใช่รองเท้าแตะก็ตาม ถ้าทั้งคู่หนา” อบู อิซา กล่าวว่า “ในบทนี้ยังมีหะดีษที่บรรยายโดยอบู มูซาด้วย” อบูอีซากล่าวว่า “ฉันได้ยินซอลิห์ บิน มูฮัมหมัดที่ติรมิซีกล่าวว่า; “ฉันได้ยินอบู มุกอติล ดังที่สะมัรคานดีกล่าวว่า “ฉันมาพบอบู ฮานิฟะฮ์ เมื่อเขาป่วยก่อนเสียชีวิต เขาขอน้ำ จากนั้นเขาก็อาบน้ำละหมาดโดยสวมถุงเท้า” หลังจากนั้นเขาก็ลูบทั้งสองขณะพูดว่า “วันนี้ฉันทำสิ่งที่ไม่เคยทำมาก่อน เช็ดถุงเท้าทั้งสองข้าง แม้จะไม่ใช่รองเท้าแตะก็ตาม”
Imam Tirmidzi : 93
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيِّ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ ابْنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَتَوَضَّأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَالْعِمَامَةِقَالَ بَكْرٌ وَقَدْ سَمِعْتُهُ مِنَ ابْنِ الْمُغِيرَةِ قَالَ وَذَكَرَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ فِي هَذَا الْحَدِيثِ فِي مَوْضِعٍ آخَرَ أَنَّهُ مَسَحَ عَلَى نَاصِيَتِهِ وَعِمَامَتِهِ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ ذَكَرَ بَعْضُهُمْ الْمَسْحَ عَلَى النَّاصِيَةِ وَالْعِمَامَةِ وَلَمْ يَذْكُرْ بَعْضُهُمْ النَّاصِيَةَ و سَمِعْت أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ يَقُولُ سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يَقُولُ مَا رَأَيْتُ بِعَيْنِي مِثْلَ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْقَطَّانِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَمْرِو بْنِ أُمَيَّةِ وَسَلْمَانَ وَثَوْبَانَ وَأَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَأَنَسٌ وَبِهِ يَقُولُ الْأَوْزَاعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالُوا يَمْسَحُ عَلَى الْعِمَامَةِ و قَالَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ لَا يَمْسَحُ عَلَى الْعِمَامَةِ إِلَّا بِرَأْسِهِ مَعَ الْعِمَامَةِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت الْجَارُودَ بْنَ مُعَاذٍ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعَ بْنَ الْجَرَّاحِ يَقُولُ إِنْ مَسَحَ عَلَى الْعِمَامَةِ يُجْزِئُهُ لِلْأَثَرِ
ได้บอกเรา [มูฮัมหมัด บิน บาสซียาร์] กล่าวว่า ได้บอกเรา [ยะห์ยา บิน ซาอิด อัล กัษธาน] จาก [สุไลมาน แอท ตัยมี] จาก [บักร์ บิน อับดุลลอฮ์ อัล มุซานี] จาก [อัล ฮาซัน] จาก [อิบนุล มูกีเราะห์ บิน ซูอบะฮ์] จาก [พ่อของเขา] เขากล่าวว่า; “ท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi wasallam ได้ทำการชำระล้างและเขาได้เช็ดคูฟและอิมามะฮ์ (ผ้าโพกศีรษะชนิดหนึ่งที่ผูกติดกับศีรษะ)” [บักร] กล่าวว่า; “ฉันได้ยินมันมาจาก [อิบนุล มูกีเราะห์] ผู้บรรยายกล่าวว่า “มูฮัมหมัด บิน บะซิสยาร กล่าวถึงสุนัตนี้ที่อื่นว่าเขาเช็ดหน้าผากและผ้าโพกศีรษะของเขา” สุนัตนี้เล่าจากอีกเส้นทางหนึ่งจากอัล มูกีเราะห์ บิน ซูอบะฮ์ บางคนกล่าวถึงลาฟัดซ์ “เช็ดหน้าผากและผ้าโพกศีรษะของเขา” ในขณะที่บางคนไม่ได้กล่าวถึง และฉันได้ยินอะหมัด อิบนุล ฮาซันกล่าวว่า ฉันได้ยินอะห์มัด บิน ฮันบัลกล่าวว่า "ฉันไม่เคยเห็นใครเหมือนยะห์ยา บิน สะอีด อัลกัตธานด้วยตาทั้งสองข้างของฉันเอง" ผู้บรรยายกล่าวว่า "ในบทนี้ยังมีคำบรรยายจากอัมรู บิน อุมัยยะฮ์, ซัลมาน, เศาะบาน และอบู อุมามะฮ์ ที่กล่าวว่า; “หะดีษของอัล มุคิเราะห์ บิน ซูอบะฮ์นั้นมีความถูกต้อง ความคิดเห็นนี้ถูกนำไปใช้โดยนักวิชาการหลายคนจากบรรดาสหายของท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi wasallam เช่น อบูบักร อุมัร และอนัส” ความคิดเห็นนี้ถือโดย Al Auza'i, Ahmad และ Ishaq พวกเขากล่าวว่า; “บุคคลอาจเช็ดผ้าโพกศีรษะของเขาได้” และนักวิชาการหลายคนจากสหายของท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi wasallam และ tabi'in กล่าวว่า; “บุคคลไม่อาจเช็ดผ้าโพกศีรษะของเขาได้ เว้นแต่เขาจะเช็ดศีรษะและผ้าโพกศีรษะของเขา” นี่คือความคิดเห็นของ ซุฟยาน อัท ซอรี, มาลิก บิน อนัส, อิบนุล มูบารัก และชาฟริอี อบูอีซากล่าวว่า ฉันได้ยินอัล ญะรุด บิน มูอัดซ กล่าวว่า; ฉันได้ยินวะกีอิบนุลญัรเราะห์กล่าวว่า “หากเขาเพียงเช็ดผ้าโพกศีรษะของเขา นั่นก็เพียงพอแล้วสำหรับเขา เพราะนั่นคือซุนนะฮฺ”
Imam Tirmidzi : 94
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ عَنْ بِلَالٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَالْخِمَارِ
ได้บอกเรา [ฮันนาด] กล่าวว่า ได้บอกเรา [อาลี บิน มูชีร์] จาก [อัลอะมาซี] จาก [อัลฮาคัม] จาก [อับดุลเราะห์มาน บิน อบูไลลา] จาก [กะอับ บิน อุจเราะฮ์] จาก [บิลาล] กล่าวว่า; “ท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi wasallam ลูบคูฟและผ้าโพกหัว”
Imam Tirmidzi : 95
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ إِسْحَقَ هُوَ الْقُرَشِيُّ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ قَالَسَأَلْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ فَقَالَ السُّنَّةُ يَا ابْنَ أَخِي قَالَ وَسَأَلْتُهُ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْعِمَامَةِ فَقَالَ أَمِسَّ الشَّعَرَ الْمَاءَ
ได้บอกเรา [กุฏัยบะฮ์ บิน ซาอิด] กล่าวว่า ได้บอกเรา [บิซีร์ บิน อัล มุฟัดดลาล] จาก [อับดุรเราะห์มาน บิน อิชัค อัลกุราซี] จาก [อบู อุบัยดะฮ์ บิน มูฮัมหมัด บิน อัมมาร์ บิน ยาซีร์] เขากล่าวว่า; “ครั้งหนึ่งฉันเคยถาม (ญาบีร์ บิน อับดุลลอฮ์) เกี่ยวกับการเช็ดคูฟทั้งสอง แล้วเขาก็ตอบว่า “นั่นคือซุนนะฮฺ โอ้ ลูกชายของน้องชายของฉัน” เขากล่าว และฉันก็ถามเขาเกี่ยวกับการเช็ดอิมามะห์ด้วย ดังนั้นเขาจึงตอบว่า “เช็ดผมด้วยน้ำ”
Imam Tirmidzi : 96
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ كُرَيْبٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ خَالَتِهِ مَيْمُونَةَ قَالَتْ وَضَعْتُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غُسْلًا فَاغْتَسَلَ مِنْ الْجَنَابَةِ فَأَكْفَأَ الْإِنَاءَ بِشِمَالِهِ عَلَى يَمِينِهِ فَغَسَلَ كَفَّيْهِ ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي الْإِنَاءِ فَأَفَاضَ عَلَى فَرْجِهِ ثُمَّ دَلَكَ بِيَدِهِ الْحَائِطَ أَوْ الْأَرْضَ ثُمَّ مَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ وَغَسَلَ وَجْهَهُ وَذِرَاعَيْهِ ثُمَّ أَفَاضَ عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثًا ثُمَّ أَفَاضَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِهِ ثُمَّ تَنَحَّى فَغَسَلَ رِجْلَيْهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَجَابِرٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَجُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ
ได้บอกเรา [ฮันนาด] กล่าวว่า ได้บอกเรา [วากี] จาก [อัลอะมาซี] จาก [ซาลิม บิน อบู อัลญุด] จาก [คุรายบ] จาก [อิบนุอับบาส] จากป้าของเขา - [ไมมูนะฮ์] - เขากล่าวว่า; “ฉันได้ใส่น้ำอาบให้กับท่านศาสดา ศ็อลลัลลอฮฺ อะลัยฮิ วะสัลลัม แล้วท่านก็อาบจุนุบ ท่านเอียงภาชนะด้วยมือซ้ายไปบนมือขวาของท่าน จากนั้นท่านก็ล้างฝ่ามือทั้งสองข้างของท่าน หลังจากนั้นท่านก็เอามือของท่านเข้าไปในภาชนะ ราดอวัยวะเพศของท่านด้วยน้ำ และถูมือของท่านกับผนังหรือพื้น จากนั้นท่านก็บ้วนปากและใส่น้ำเข้าไปในรูจมูก ล้างหน้าและข้อศอก จากนั้นจึงเปิดน้ำ เหนือศีรษะสามครั้งแล้วราดน้ำให้ทั่วตัวแล้วเคลื่อนตัวออกไปล้างขาทั้งสองข้าง" อบูอีซากล่าวว่า “สุนัตนี้เป็นหะดีษที่แท้จริง และในบทนี้ยังมีคำบรรยายจากอุมม์ ซาลามะฮ์, ญาบีร์, อบูสะอิด, ญุบัร บิน มุษิม และอบู ฮุรอยเราะห์ด้วย”
Imam Tirmidzi : 97
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَغْتَسِلَ مِنْ الْجَنَابَةِ بَدَأَ فَغَسَلَ يَدَيْهِ قَبْلَ أَنْ يُدْخِلَهُمَا الْإِنَاءَ ثُمَّ غَسَلَ فَرْجَهُ وَيَتَوَضَّأُ وُضُوءَهُ لِلصَّلَاةِ ثُمَّ يُشَرِّبُ شَعْرَهُ الْمَاءَ ثُمَّ يَحْثِي عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثَ حَثَيَاتٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ الَّذِي اخْتَارَهُ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْغُسْلِ مِنْ الْجَنَابَةِ أَنَّهُ يَتَوَضَّأُ وُضُوءَهُ لِلصَّلَاةِ ثُمَّ يُفْرِغُ عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ يُفِيضُ الْمَاءَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِهِ ثُمَّ يَغْسِلُ قَدَمَيْهِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَقَالُوا إِنْ انْغَمَسَ الْجُنُبُ فِي الْمَاءِ وَلَمْ يَتَوَضَّأْ أَجْزَأَهُ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
ได้บอกเรา [อิบนุ อบู อุมัร] กล่าวว่า ได้บอกเรา [ซุฟยาน บิน อุยานะฮ์] จาก [ฮิซยัม บิน อุรวะฮ์] จาก [บิดาของเขา] จาก [อัยยะฮ์] ที่เขากล่าวว่า; “เมื่อท่านรอซูลุลลอฮฺศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิ วาซัลลัมกำลังจะอาบน้ำ Junub เขาได้ล้างมือก่อนก่อนที่จะวางมือลงในภาชนะ หลังจากนั้นเขาก็ล้างอวัยวะเพศ อาบน้ำละหมาดเช่นเดียวกับการอาบน้ำละหมาด และผสมผมของเขากับน้ำ หลังจากนั้นเขาก็เทฝักบัวสามครั้งบนศีรษะของเขา” อบูอีซากล่าวว่า “สุนัตนี้มียศเป็นฮะซัน ซอฮิฮ์ และสุนัตนี้เป็นสุนัตที่ถูกเลือกโดยผู้เชี่ยวชาญเกี่ยวกับการอาบน้ำจูนุบ โดยให้บุคคลทำการสรงเช่นเดียวกับการละหมาด จากนั้นราดฝักบัว 3 ครั้งบนศีรษะของเขา หลังจากนั้นให้เทน้ำให้ทั่วร่างกายและล้างเท้าทั้งสองข้าง” นักวิทยาศาสตร์นำสุนัตนี้ไปปฏิบัติ พวกเขากล่าวว่า “หากผู้ใดที่เป็นจูนุบจุ่มตัวลงในน้ำทั้งๆ ที่เขาไม่ได้อาบน้ำละหมาด ก็เพียงพอแล้ว” นี่คือความคิดเห็นของชาฟีอี อะหมัด และอิสฮาก"
Imam Tirmidzi : 98
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ مُوسَى عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَافِعٍ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَتْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي امْرَأَةٌ أَشُدُّ ضَفْرَ رَأْسِي أَفَأَنْقُضُهُ لِغُسْلِ الْجَنَابَةِ قَالَ لَا إِنَّمَا يَكْفِيكِ أَنْ تَحْثِينَ عَلَى رَأْسِكِ ثَلَاثَ حَثَيَاتٍ مِنْ مَاءٍ ثُمَّ تُفِيضِينَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِكِ الْمَاءَ فَتَطْهُرِينَ أَوْ قَالَ فَإِذَا أَنْتِ قَدْ تَطَهَّرْتِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الْمَرْأَةَ إِذَا اغْتَسَلَتْ مِنْ الْجَنَابَةِ فَلَمْ تَنْقُضْ شَعْرَهَا أَنَّ ذَلِكَ يُجْزِئُهَا بَعْدَ أَنْ تُفِيضَ الْمَاءَ عَلَى رَأْسِهَا
ได้บอกเรา [อิบนุ อบู อุมัร] กล่าวว่า ได้บอกเรา [ซุฟยาน] จาก [อัยยับ บิน มูซา] จาก [ซาอิด อัล มัคบุรี] จาก [อับดุลลอฮ์ บิน ราฟี] จาก [อุมมู ซะลามะห์] ที่เขากล่าวว่า; “โอ้ ท่านศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ แท้จริงแล้ว ฉันเป็นผู้หญิงที่มักจะมัดผมของเธอแน่น (ผมเปีย) ถ้าฉันอาบน้ำจูนุบ ฉันจะต้องถอดมันออกหรือไม่?” เขาตอบว่า: “ไม่ แต่เพียงเทน้ำสามเทลงบนศีรษะของคุณ แล้วเทน้ำให้ทั่วร่างกายของคุณ แล้วคุณจะบริสุทธิ์ หรือเขากล่าวว่า: “คุณบริสุทธิ์แล้ว” อบูอีซากล่าวว่า “ฮะดีษนี้เป็นหะซันที่แท้จริง” นักวิทยาศาสตร์หลายคนใช้สุนัตนี้ พวกเขากล่าวว่า หากผู้หญิงอาบน้ำจูนุบ และไม่ปล่อยผมร่วง หลังจากให้น้ำไหลผ่านร่างกายของเธอ ก็เพียงพอแล้ว”
Imam Tirmidzi : 99
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا الْحَارِثُ بْنُ وَجِيهٍ قَالَ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ دِينَارٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَحْتَ كُلِّ شَعْرَةٍ جَنَابَةٌ فَاغْسِلُوا الشَّعْرَ وَأَنْقُوا الْبَشَرَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْحَارِثِ بْنِ وَجِيهٍ حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِهِ وَهُوَ شَيْخٌ لَيْسَ بِذَاكَ وَقَدْ رَوَى عَنْهُ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ الْأَئِمَّةِ وَقَدْ تَفَرَّدَ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْ مَالِكِ بْنِ دِينَارٍ وَيُقَالُ الْحَارِثُ بْنُ وَجِيهٍ وَيُقَالُ ابْنُ وَجْبَةَ
ได้บอกเราแล้ว [นัสร์ บิน อาลี] กล่าวว่า ได้บอกเราแล้ว [อัลหะริษ บิน วาญิฮ์] กล่าวว่า; ได้บอกเรา [มาลิก บิน ดีนาร์] จาก [มูฮัมหมัด บิน สิริน] จาก [อบู ฮูไรเราะห์] จากท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi wasallam เขากล่าวว่า: "ภายใต้เส้นผมทุกเส้นมี junub ดังนั้นควรสระผมและทำความสะอาดผิวหนัง" ในบทนี้ยังมีประวัติของอาลีและอานัสด้วย อบูอีซากล่าวว่า “สุนัตของอัลหะริษ บิน วาจิห์เป็นสุนัตฆริบที่เราไม่รู้ยกเว้นจากเขา แม้ว่าเขาจะเป็นชีคที่อ่อนแอก็ตาม มีนักวิชาการไม่กี่คนที่เล่าเรื่องนี้จากเขา แต่เขาบรรยายสุนัตนี้เพียงคนเดียวจากมาลิก บิน ดีนาร์ บางครั้งเขาถูกเรียกว่า อัลหะริษ บิน วาญิห์ และบางครั้งก็ชื่ออิบนุ วัจบะฮ์”
Imam Tirmidzi : 100
حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ لَا يَتَوَضَّأُ بَعْدَ الْغُسْلِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ أَنْ لَا يَتَوَضَّأَ بَعْدَ الْغُسْلِ
ได้บอกเรา [อิสมาอิล บิน มูซา] กล่าวว่า ได้บอกเรา [ชาริก] จาก [อบูอิสฮาก] จาก [อัลอัสวัด] จาก [อัยยะฮ์] กล่าวว่า "ท่านศาสดา sallallaahu 'alaihi Wasallam ไม่ได้ทำการชำระล้างหลังอาบน้ำ" อบูอีซากล่าวว่า “หะดีษนี้เป็นหะดีษที่แท้จริง” อบูอีซากล่าวว่า “และนี่คือความคิดเห็นของสหายไม่กี่คนของท่านศาสดา ศ็อลลัลลอฮฺ อะลัยฮิ วาซัลลัม และตะบีอิน กล่าวคือ การไม่อาบน้ำละหมาดหลังอาบน้ำ”