Imam Tirmidzi : 81
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي فَزَارَةَ عَنْ أَبِي زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَسَأَلَنِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا فِي إِدَاوَتِكَ فَقُلْتُ نَبِيذٌ فَقَالَ تَمْرَةٌ طَيِّبَةٌ وَمَاءٌ طَهُورٌ قَالَ فَتَوَضَّأَ مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَإِنَّمَا رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ أَبِي زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو زَيْدٍ رَجُلٌ مَجْهُولٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ لَا تُعْرَفُ لَهُ رِوَايَةٌ غَيْرُ هَذَا الْحَدِيثِ وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْوُضُوءَ بِالنَّبِيذِ مِنْهُمْ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَغَيْرُهُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يُتَوَضَّأُ بِالنَّبِيذِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ إِسْحَقُ إِنْ ابْتُلِيَ رَجُلٌ بِهَذَا فَتَوَضَّأَ بِالنَّبِيذِ وَتَيَمَّمَ أَحَبُّ إِلَيَّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَوْلُ مَنْ يَقُولُ لَا يُتَوَضَّأُ بِالنَّبِيذِ أَقْرَبُ إِلَى الْكِتَابِ وَأَشْبَهُ لِأَنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَالَ{ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا }
sa tukuna vei keda [o Hanad] e kaya, sa tukuna vei keda [Sharik] mai vei [Apu Fazarah] mai vei [Apu Zaid] mai vei [Apula bin Mas’ud] e kaya; 'A tarogi au na Parofita: 'Na cava e tiko ena nomu pakete?' Au sauma, ‘Arak,’ e qai kaya: ‘Na date vinaka kei na wai tabu,’ e kaya o Ibn Mas’ud; 'Sa qai cakava na veivakasavasavataki vata kei koya'. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith duadua ga oqo e a tukuni mai vei Abu Zaid mai vei Abdullah mai vua na Parofita. Ena gauna oqo, o Abu Zaid e dua e se bera ni kilai vei ira na kenadau ni hadith. E sega ni kilai ni a tukuna e dua na hadith vakavo ga oqo. Eso na saenitisi era nanuma ni rawa ni dua e vakayagataka na Nabidz -arak-. Ena kedra maliwa o Sufyan Ats Tsauri kei na so tale. Kei na so tale era nanuma ni sega ni dodonu me dua e vakayacora na ablution ena waini. Oqo na nodrau nanuma o Shafi’i, Ahmad kei Ishaq. E kaya o Isake; 'Kevaka e dua e vakatovolei ena ka oqo, me qai vakayacora na ablution ena waini, ia au na vinakata kevaka e cakava na tayammum'. E kaya o Abu Isa; Me baleta na nona vosa e dua; ‘E sega ni vakatarai me vakayacori na ablution ena waini,’ e voleka cake ki na Qur’an ka veiganiti cake. Baleta ni kaya o Allah Ta'ala, '-sa qai sega ni rawata na wai, qai masu ena vanua vinaka - savasava'.
Imam Tirmidzi : 82
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَرِبَ لَبَنًا فَدَعَا بِمَاءٍ فَمَضْمَضَ وَقَالَ إِنَّ لَهُ دَسَمًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ وَأُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْمَضْمَضَةَ مِنْ اللَّبَنِ وَهَذَا عِنْدَنَا عَلَى الِاسْتِحْبَابِ وَلَمْ يَرَ بَعْضُهُمْ الْمَضْمَضَةَ مِنْ اللَّبَنِ
sa tukuna vei keda [o Kutaipa] e kaya, sa tukuna vei keda [Al Laits] mai vei [Uqail] mai vei [Az Zuhri] mai vei [Ubaidila bin Abdullah] mai vei [Ibn Abbas] kaya; 'A gunuva na Parofita na sucu, oti sa qai kerea na wai ka vakamamacataka na gusuna ena wai, ni oti oya sa qai kaya: 'E dina sara, na sucu e tiko kina na uro'. E kaya; 'Ena wase oqo e tiko talega kina e dua na itukutuku mai vei Sahl bin Sa'd As Saidi kei Umm Salamah'. E kaya o Abu Isa; 'Oqo e dua na hadith e hasan dina, eso na vuku ni saenitisi era nanuma ni dua na tamata e gadrevi me gargle ena wai ni oti na gunu sucu. Ena gauna oqo, ena neitou rai, sa Sunnah ga. Ka so vei ira era sega mada ga ni gadreva e dua me savata na gusudra me baleta na gunu sucu'.
Imam Tirmidzi : 83
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الزُّبَيْرِيُّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الضَّحَّاكِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَجُلًا سَلَّمَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَبُولُ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَإِنَّمَا يُكْرَهُ هَذَا عِنْدَنَا إِذَا كَانَ عَلَى الْغَائِطِ وَالْبَوْلِ وَقَدْ فَسَّرَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ ذَلِكَ وَهَذَا أَحَسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ الْمُهَاجِرِ بْنِ قُنْفُذٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَنْظَلَةَ وَعَلْقَمَةَ بْنِ الْفَغْوَاءِ وَجَابِرٍ وَالْبَرَاءِ
sa tukuna vei keitou o [Nasiri Bini Ali] kei [Muhamadi Bini Basiya] erau kaya ruarua; sa tukuna vei keimami [Apu Amadu Muhamadi bin Abdullah Az Zubair] mai [Sufyani] mai vei [Adl Dlahhak bin Uthman] mai vei [Nafi’] mai vei [Ibn Umar] e kaya; 'E dua na tamata ka a vakabula vua na Parofita ena gauna e vakasucu tiko kina na Parofita, ka sega kina ni sauma mai.' E kaya o Abu Isa; 'Na hadith oqo e tiko ena ivakatagedegede ni hasan sahih, oqo ga - sauma na veivakabulai - e makruh ena keda maliwa ni da sa vakasucu se vakasucu, me vaka era sa vakadewataka eso na kenadau ena saenitisi. Na hadith oqo e hadith vinaka duadua e tukuni ena wase oqo. E kaya o Abu Isa; 'Ena wase oqo e tiko talega kina na hadiths mai vei Al Muhajir bin Qunfudz, Abdullah bin Hanzhalah, Alqamah bin Al Afra', Jabir kei Al Barra''.
Imam Tirmidzi : 84
حَدَّثَنَا سَوَّارُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَال سَمِعْتُ أَيُّوبَ يُحَدِّثُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ يُغْسَلُ الْإِنَاءُ إِذَا وَلَغَ فِيهِ الْكَلْبُ سَبْعَ مَرَّاتٍ أُولَاهُنَّ أَوْ أُخْرَاهُنَّ بِالتُّرَابِ وَإِذَا وَلَغَتْ فِيهِ الْهِرَّةُ غُسِلَ مَرَّةً قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا وَلَمْ يُذْكَرْ فِيهِ إِذَا وَلَغَتْ فِيهِ الْهِرَّةُ غُسِلَ مَرَّةً وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ
sa tukuna vei keimami [Sawwar bin Abdullah Al 'Anbari] kaya, sa tukuna vei keimami [Al Mutamir bin Sulaiman] kaya; Au rogoca [Ayyub] ni tukuna mai vei [Muhammad bin Sirin] mai vei [Abu Hurairah] mai vua na Parofita Sallallahu Alaihi Wasallam, ni a kaya: ‘Kevaka e dua na iyaya e licked mai vua e dua na koli, e dodonu me savati vakavitu, e dua se na iotioti ena qele. Ia, kevaka e licked na waqa mai na pusi, savata ga vakadua'. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith oqo e dina sara. Oqo na nodrau nanuma o Shafi’i, Ahmad kei Ishaq. Na hadith oqo e a tukuni talega ena dua tale na sala mai vei Abu Hurairah, mai vua na Parofita Sallallahu Alaihi Wasallam me vaka oqo. E sega ga ni tukuna, ‘Kevaka e licked na waqa e dua na pusi, savata ga vakadua’. Ena wase oqo e tiko talega kina e dua na itukutuku mai vei Abdullah.
Imam Tirmidzi : 85
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ حُمَيْدَةَ بِنْتِ عُبَيْدِ بْنِ رِفَاعَةَ عَنْ كَبْشَةَ بِنْتِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ وَكَانَتْ عِنْدَ ابْنِ أَبِي قَتَادَةَ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ دَخَلَ عَلَيْهَا قَالَتْ فَسَكَبْتُ لَهُ وَضُوءًا قَالَتْ فَجَاءَتْ هِرَّةٌ تَشْرَبُ فَأَصْغَى لَهَا الْإِنَاءَ حَتَّى شَرِبَتْ قَالَتْ كَبْشَةُ فَرَآنِي أَنْظُرُ إِلَيْهِ فَقَالَ أَتَعْجَبِينَ يَا بِنْتَ أَخِي فَقُلْتُ نَعَمْ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّهَا لَيْسَتْ بِنَجَسٍ إِنَّمَا هِيَ مِنْ الطَّوَّافِينَ عَلَيْكُمْ أَوْ الطَّوَّافَاتِ وَقَدْ رَوَى بَعْضُهُمْ عَنْ مَالِكٍ وَكَانَتْ عِنْدَ أَبِي قَتَادَةَ وَالصَّحِيحُ ابْنُ أَبِي قَتَادَةَ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْعُلَمَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِثْلِ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ لَمْ يَرَوْا بِسُؤْرِ الْهِرَّةِ بَأْسًا وَهَذَا أَحَسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ وَقَدْ جَوَّدَ مَالِكٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ وَلَمْ يَأْتِ بِهِ أَحَدٌ أَتَمَّ مِنْ مَالِكٍ
sa tukuna vei keda [Ishaq bin Musa Al Ansari] kaya, sa tukuna vei keda [Ma'n] kaya, sa tukuna vei keda [Malik bin Anas] mai vei [Ishaq bin Abdullah bin Abu Thalhah] mai [Humaid bin 'Ubaid bin Rifa'ah] mai [Kabsyah bin Ka'ab bin Malik] Qata, Ibn A'ta] raici koya. -Kabisi- e kaya; 'Au a sova na wai me baleti koya, vakasauri ga sa curu mai e dua na pusi ka gunuva, sa qai vakaliliga o Abu Qatadah na tavaya me rawa ni gunu na pusi'. E kaya o Kabisiya; ‘E kila o Abu Qatadah niu vakaraici koya tiko, mani kaya kina; 'O sa kurabui beka, na luvei tuakaqu?' Au a sauma, ‘Io,’ e kaya o koya; 'E dina sara, e kaya o Rasula: 'E sega ni savasava na pusi. E manumanu e dau veilakoyaki wavoliti iko.’ Ka so vei ira era tukuna mai vei Malik ni o koya - Kabsyah - na wati Apu Qata, ia e dina ni o koya na wati Ibn Abu Qata. E kaya; 'Ena wase oqo e tiko talega kina e dua na itukutuku mai vei Aisyah kei Abu Hurairah'. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith oqo e hasan dina, oqo na nodra nanuma e levu na vuku mai na kedra maliwa na itokani ni Parofita Sallallahu Alaihi Wasallam, tabi'in kei ira na tamata ni oti vei ira me vakataki Shafi'i, Ahmad kei Ishaq. Era veiletitaka ni sa vinaka na vo ni gunu ni pusi. Na hadith vinaka duadua oqo ena wase oqo. E nanuma o Imam Malik ni vinaka na hadith oqo, oya mai vei Isaki ni Abula ni Abu Talhah. Ka sega ni dua e uasivi cake ena nona itukutuku mai vei Malik'.
Imam Tirmidzi : 86
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامِ بْنِ الْحَارِثِ قَالَبَالَ جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ ثُمَّ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقِيلَ لَهُ أَتَفْعَلُ هَذَا قَالَ وَمَا يَمْنَعُنِي وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَفْعَلُهُقَالَ إِبْرَاهِيمُ وَكَانَ يُعْجِبُهُمْ حَدِيثُ جَرِيرٍ لِأَنَّ إِسْلَامَهُ كَانَ بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ هَذَا قَوْلُ إِبْرَاهِيمَ يَعْنِي كَانَ يُعْجِبُهُمْ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَحُذَيْفَةَ وَالْمُغِيرَةِ وَبِلَالٍ وَسَعْدٍ وَأَبِي أَيُّوبَ وَسَلْمَانَ وَبُرَيْدَةَ وَعَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ وَأَنَسٍ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَيَعْلَى بْنِ مُرَّةَ وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ وَأُسَامَةَ بْنِ شَرِيكٍ وَأَبِي أُمَامَةِ وَجَابِرٍ وَأُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ وَابْنِ عُبَادَةَ وَيُقَالُ ابْنُ عِمَارَةَ وَأُبَيُّ بْنُ عِمَارَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ جَرِيرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
sa tukuna vei keimami [Hanad] kaya, sa tukuna vei keimami [Waki’] mai vei [Al Amasy] mai vei [Iparaimi] mai vei [Hammam Ibnul Harith] e kaya; [Jarir bin Abdullah] a vakasucu, oti sa qai vakasavasavataka ka savata na nona khuf. Sa qai tukuni vua, 'na cava o cakava kina oqo?' e kaya; ‘Na cava e tarovi au tiko meu cakava oqo? Au sa raica oti ni cakava o Rasulullah'. E kaya o Eparaama; 'Na hadith oqo o Jarir e vakavuna me ra vakila na tamata na nodra kurabui, baleta ni a saumaki mai o Jarir ki na lotu Musilimi ni oti na kena vakatakilai na Sura Al Maidah'. Oqo na vosa nei Ibrahim, oya na vosa, ‘Na hadith oqo e vakavuna na nodra kurabui na tamata’. E kaya; 'Ena wase oqo e tiko talega kina na itukutuku mai vei Umar, Ali, Hudzaifah, Al Mughirah, Bilal, Sa'd, Abu Ayyub, Salman, Buraidah, Amru bin Umayyah, Anas, Sahl bin Sa'd, Ya'la bin Murrah, Ubadah Ibnu Shamid, Usamah Bin Usamah Jabi, Abu era tiko talega eso era kaya, o Ibn Umara kei Ubai bin Imara’. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith oqo o Jarir e dina sara ena kena itutu'.
Imam Tirmidzi : 87
وَيُرْوَى عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ قَالَرَأَيْتُ جَرِيرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقُلْتُ لَهُ فِي ذَلِكَ فَقَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقُلْتُ لَهُ أَقَبْلَ الْمَائِدَةِ أَمْ بَعْدَ الْمَائِدَةِ فَقَالَ مَا أَسْلَمْتُ إِلَّا بَعْدَ الْمَائِدَةِحَدَّثَنَا بِذَلِكَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ زِيَادٍ التِّرْمِذِيُّ عَنْ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ جَرِيرٍ قَالَ وَرَوَى بَقِيَّةُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ أَدْهَمَ عَنْ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ جَرِيرٍ وَهَذَا حَدِيثٌ مُفَسَّرٌ لِأَنَّ بَعْضَ مَنْ أَنْكَرَ الْمَسْحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ تَأَوَّلَ أَنَّ مَسْحَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْخُفَّيْنِ كَانَ قَبْلَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ وَذَكَرَ جَرِيرٌ فِي حَدِيثِهِ أَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ
E tukuni mai vei [Syahr bin Hausyab], e kaya; ‘Au raica [o Jarir bin Abdullah] ni vakayacora tiko na veivakasavasavataki, oti sa qai savata na nona isulu ni khuf. Au mani tarogi koya me baleta na ka oqo, e sauma mai, ‘Au a raica na Parofita Salaalahu Alaihi Wasallam ni vakayacora na veivakasavasavataki ka qai savata na nona rua na khuf’. Au mani tarogi koya, 'E yaco beka oqori ni bera na ivakatakila ni Surah Al Maidah se ni oti?' E sauma o koya, ‘Au sega ni saumaki mai ki na lotu Musilimi vakavo ga ni sa vakatakilai mai na Sura Al Maidah’. E tukuna vei keitou o [Qutaibah] me baleta na ka oqo, e kaya; 'Sa tukuni vei keitou [Khalid bin Ziyad Ena Tirmidi], mai vei [Muqatil bin Hayyan], mai vei [Syahr bin Hausyab], mai vei [Jarir]'. E kaya na dautukutuku; ’ E tukuni [Baqiyyah] mai vei [Iparaimi bin Adham], mai vei [Muqatil bin Hayyan], mai vei [Syahr bin Hausyab], mai vei [Jarir]. Ka sa dua na hadith matata oqo, baleta ni so na tamata era cakitaka na kena bokoci na khuf era kaya ni a bokoca na khuf na Parofita ni bera ni vakatakilai mai na Surah Al Maidah. A cavuta o Jarir ena nona hadith ni a raica na Parofita ni sa savata tiko na nona khuf ni oti na kena vakatakilai mai na Surah Al Maidah.
Imam Tirmidzi : 88
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ سُئِلَ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ فَقَالَ لِلْمُسَافِرِ ثَلَاثَةٌ وَلِلْمُقِيمِ يَوْمٌ وَذُكِرَ عَنْ يَحْيَى بْنِ مَعِينٍ أَنَّهُ صَحَّحَ حَدِيثَ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ فِي الْمَسْحِ وَأَبُو عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيُّ اسْمُهُ عَبْدُ بْنُ عَبْدٍ وَيُقَالُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَبِي بَكْرَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَصَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ وَعَوْفِ بْنِ مَالِكٍ وَابْنِ عُمَرَ وَجَرِيرٍ
sa tukuna vei keda [Qutaibah] kaya, sa tukuna vei keda [Abu 'Awanah] mai vei [Said bin Masruq] mai [Ibrahim At Taimi] mai vei [Amru bin Maimun] mai vei [Abu Abdullah Al Jadali] mai vei [Khuzaimah bin Tsabit] mai vei [Khuzaimah bin Tsabit] mai vei [Khuzaimah bin Tsabit] mai vua na Parofita, me vaka e kaya o koya: 'Tolu na siga vei ira era veilakoyaki tiko ka dua na siga vei ira era tiko ga e vale'. E tukuni talega mai vei Yahya bin Ma'in ni a vakadeitaka na hadith nei Khuzaimah bin Thabit me baleta na kena savati na khuf. Na yaca i Abu Abdullah Al Jadali o Abd bin Abd, e dau vakatokai me Abdurrahman bin Abd. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith oqo e hasan dina, ena wase oqo e tiko talega kina na itukutuku mai vei Ali, Abu Bakrah, Abu Hurairah, Safwan bin Assal, Auf bin Malik, Ibn Umar kei Jarir'.
Imam Tirmidzi : 89
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ عَاصِمِ بْنِ أَبِي النَّجُودِ عَنْ زِرِّ بْنِ حُبَيْشٍ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْمُرُنَا إِذَا كُنَّا سَفَرًا أَنْ لَا نَنْزِعَ خِفَافَنَا ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ وَلَيَالِيهِنَّ إِلَّا مِنْ جَنَابَةٍ وَلَكِنْ مِنْ غَائِطٍ وَبَوْلٍ وَنَوْمٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى الْحَكَمُ بْنُ عُتَيْبَةَ وَحَمَّادٌ عَنْ إِبْرَاهِيمَ النَّخَعِيِّ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ وَلَا يَصِحُّ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ شُعْبَةُ لَمْ يَسْمَعْ إِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ مِنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ حَدِيثَ الْمَسْحِ و قَالَ زَائِدَةُ عَنْ مَنْصُورٍ كُنَّا فِي حُجْرَةِ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ وَمَعَنَا إِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ فَحَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ التَّيْمِيُّ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثُ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ الْمُرَادِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْعُلَمَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ الْفُقَهَاءِ مِثْلِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا يَمْسَحُ الْمُقِيمُ يَوْمًا وَلَيْلَةً وَالْمُسَافِرُ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ وَلَيَالِيهِنَّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ عَنْ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُمْ لَمْ يُوَقِّتُوا فِي الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَالتَّوْقِيتُ أَصَحُّ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ أَيْضًا مِنْ غَيْرِ حَدِيثِ عَاصِمٍ
sa tukuna vei keimami [Hannad] e kaya, sa tukuna vei keimami [Abu Al Ahwash] mai vei [Asimi bin Abu An Nujud] mai vei [Zirr bin Hubaisi] mai vei [Shafwan bin 'Asal] e kaya; ’ Kevaka keitou sa veilakoyaki tiko, e vakaroti keitou o Rasulullah me keitou kakua ni dolava me tolu na siga kei na tolu na bogi vakavo ga ke keitou tiko ena junub. Ka sa vakatarai tikoga me savati me baleta na vakasaqa, vakasaqa kei na moce'. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith oqo e dina sara. Erau a talanoataka o Al Hakam bin Utbah kei Hammad na hadith oqo mai vei Ibrahim An Nakha'i, mai vei Abu Abdullah Al Jadali, mai vei Khuzaimah bin Thabit, ia oqo e sega ni dina. E kaya o Ali Ibnul Madini; ‘E kaya o Yahya bin Said ni a kaya o Suba; 'E se bera vakadua ni rogoca mai vei Abu Abdullah Al Jadali o Eparama kei na Nakha'i me baleta na hadith ni kena savati na khuf'. E kaya o Za'idah mai Mansur, 'Keirau a tiko ena dua na gauna ena rumu nei Eparahima At Taimi, ni keirau a tiko vata kei Iparahima An Nakha'i ena gauna oya, sa qai tukuna vei keirau o Iparahima At Taimi mai vei Amru bin Maimun, mai vei Abu Abdullah Al Jadali, mai vei Khuzaimah Bin Thabit, mai vua na Parofita Wahithsalallah na rua na Parofita. E kaya o Muhamadi bin Isimeli; 'Ena wase oqo na hadith vinaka duadua sai koya na hadith e tukuna o Shafwan bin 'Assal Al Muradi'. E kaya o Abu Isa; 'Oqo na nodra vakasama e vuqa na vuku mai vei ira na itokani ni Parofita, tabi'in kei ira era muri ira mai vei ira na fuqaha. Me vakataki Sufyani Ats Sauri, Ibnul Mubarak, Siafi'i, Amad kei Ishaq. Era sa kaya; 'O ira na tamata era tiko ga e vale era savata na khuf me dua na siga kei na bogi kei ira na tamata era veilakoyaki era savata me tolu na siga kei na tolu na bogi'. E kaya o Abu Isa; ‘E tukuni tale ga mai vei ira eso na kenadau vakasaenisi nira sega ni biuta e dua na gauna me savati kina e dua na khuf. Na vakasama oqo e taukena o Malik bin Anas’. E kaya tale o Abu Isa, ‘Na vakasama e vakarautaka e dua na gauna e dodonu cake’. Na hadith oqo e a tukuna talega o Safwan bin 'Asal, vakavo ga na hadith ni Asimi.
Imam Tirmidzi : 90
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الدِّمَشْقِيُّ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ أَخْبَرَنِي ثَوْرُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ عَنْ كَاتِبِ الْمُغِيرَةِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ أَعْلَى الْخُفِّ وَأَسْفَلَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ الْفُقَهَاءِ وَبِهِ يَقُولُ مَالِكٌ وَالشَّافِعِيُّ وَإِسْحَقُ وَهَذَا حَدِيثٌ مَعْلُولٌ لَمْ يُسْنِدْهُ عَنْ ثَوْرِ بْنِ يَزِيدَ غَيْرُ الْوَلِيدِ بْنِ مُسْلِمٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَسَأَلْتُ أَبَا زُرْعَةَ وَمُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَا لَيْسَ بِصَحِيحٍ لِأَنَّ ابْنَ الْمُبَارَكِ رَوَى هَذَا عَنْ ثَوْرٍ عَنْ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ قَالَ حُدِّثْتُ عَنْ كَاتِبِ الْمُغِيرَةِ مُرْسَلٌ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يُذْكَرْ فِيهِ الْمُغِيرَةُ
sa tukuna vei keimami [Abul Walid Ad Dimasqi] kaya, sa tukuna vei keimami [Al Walid bin Musolomani] kaya, sa tukuna vei au [Tsaur bin Yazid] mai vei [Raja` bin Haiwah] mai [na vunivola nei Al Mughirah] mai vei [Al Mughirah bin Syu'ba] kaya; 'Na Parofita sa ruku ni nona khuf'. E kaya o Abu Isa, ‘Oqo na nona vakasama e sega walega ni dua vei ira na itokani ni Parofita, na tabi’in kei ira era muri ira mai na kedra maliwa na fuqaha. Na vakasama oqo eratou a taura talega o Malik, Syafi'i kei Ishaq. Oqo e dua na hadith leqataki, e sega ni dua e vakararavi vei Tsaur bin Yazid ka sega ni o Al Walid bin Musolomani. E kaya o Abu Isa; 'Au a tarogi rau o Abu Zur'ah kei Muhamadi bin Isma'il me baleta na hadith oqo, erau sauma ruarua, 'E sega ni dina na hadith oqo, baleta ni a tukuna o Ibnul Mubarak na hadith oqo mai vei Tsaur, mai vei Raja` bin Haiwah'. E kaya; 'a tukuni vei au mai vua na vunivola o Al Mughirah ena mursal, mai vua na Parofita, ka sega ni cavuti kina o Al Mughirah'.
Imam Tirmidzi : 91
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِ عَلَى ظَاهِرِهِمَاقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْمُغِيرَةِ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهُوَ حَدِيثُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ وَلَا نَعْلَمُ أَحَدًا يَذْكُرُ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ عَلَى ظَاهِرِهِمَا غَيْرَهُ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَأَحْمَدُ قَالَ مُحَمَّدٌ وَكَانَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ يُشِيرُ بِعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي الزِّنَادِ
sa tukuna vei keda [o Ali bini Hujr] e kaya; sa tukuna vei keimami [o Abdurrahman bin Abu Az Zinad] mai vei [tamana] mai vei [Uruah bin Az Zuba] mai vei [Ali Mughira bin Siyuba] e kaya; 'Au a raica na Parofita ni sa ramusu tiko na dela ni nona rua na khuf'. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith oqo ni Al Mughirah e tiko ena ivakatagedegede ni Hasan, oya na hadith nei Abdurrahman bin Abu Az Zinad, mai vei tamana, mai Urwah, mai Al Mughirah. Ka da sega vakadua ni kila e dua e cavuta mai Urwah mai Al Mughirah me baleta na lafadz, ‘ena dela ni rua na khufnya,’ vakavo ga o koya. Oqo na nodra rai e levu na saenitisi. Na vakasama oqo erau a taura talega o Sufyan Ats Tsauri kei Ahmad. E kaya o Muhamadi; 'A solia e dua na sikinala o Malik bin Anas vei Abdurraman bin Apu Asi Zinad'.
Imam Tirmidzi : 92
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي قَيْسٍ عَنْ هُزَيْلِ بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَتَوَضَّأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَسَحَ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَالنَّعْلَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالُوا يَمْسَحُ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَإِنْ لَمْ تَكُنْ نَعْلَيْنِ إِذَا كَانَا ثَخِينَيْنِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ أَبُو عِيسَى سَمِعْت صَالِحَ بْنَ مُحَمَّدٍ التِّرْمِذِيَّ قَال سَمِعْتُ أَبَا مُقَاتِلٍ السَّمَرْقَنْدِيَّ يَقُولُ دَخَلْتُ عَلَى أَبِي حَنِيفَةَ فِي مَرَضِهِ الَّذِي مَاتَ فِيهِ فَدَعَا بِمَاءٍ فَتَوَضَّأَ وَعَلَيْهِ جَوْرَبَانِ فَمَسْحَ عَلَيْهِمَا ثُمَّ قَالَ فَعَلْتُ الْيَوْمَ شَيْئًا لَمْ أَكُنْ أَفْعَلُهُ مَسَحْتُ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَهُمَا غَيْرُ مُنَعَّلَيْنِ
sa tukuna vei keitou o [Hanad] kei [Mahmud bin Ghailan] erau kaya ruarua; sa tukuna vei keda o [Waki’] mai vei [Sufyani] mai vei [Abu Qais] mai vei [Husail bin Siurahbil] mai vei [Al Mughirah bin Siu’ba] e kaya; 'A vakayacora na Parofita na veivakasavasavataki, savata na nona sote ruarua kei na nona ivava ruarua'. E kaya o Abu Isa; ‘Na hadith oqo e hasan dina, ka oqo na nodra nanuma e vuqa na kenadau vakasaenisi. Na vakasama oqo era a taura talega o Sufyan Ats Tsauri, Ibnul Mubarak, Syafi'i, Ahmad kei Ishaq. Era sa kaya; 'E dua e rawa ni savata ruarua na sote sega mada ga ni ivava kevaka e rua na matolu'. E kaya o Abu Isa; 'Ena wase oqo e tiko talega kina e dua na hadith e tukuna o Abu Musa'. E kaya o Abu Isa; ‘Au rogoca ni kaya o Sali bin Muhamadi E Tirimisi; 'Au rogoca o Abu Muqatil Me vaka e kaya o Samarqandi; 'Au a lako mai meu raici Abu Hanifah ena gauna e tauvimate kina ni bera ni mate, e kerea na wai, oti e qai vakayacora na veivakasavasavataki ni dara tiko na sote. Ni oti oya sa qai rubbed rau ruarua ni kaya tiko; 'Nikua au a cakava e dua na ka au se bera vakadua ni cakava, au a savata ruarua na sote, e dina ga ni rau sega ni ivava'.
Imam Tirmidzi : 93
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيِّ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ ابْنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَتَوَضَّأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَالْعِمَامَةِقَالَ بَكْرٌ وَقَدْ سَمِعْتُهُ مِنَ ابْنِ الْمُغِيرَةِ قَالَ وَذَكَرَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ فِي هَذَا الْحَدِيثِ فِي مَوْضِعٍ آخَرَ أَنَّهُ مَسَحَ عَلَى نَاصِيَتِهِ وَعِمَامَتِهِ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ ذَكَرَ بَعْضُهُمْ الْمَسْحَ عَلَى النَّاصِيَةِ وَالْعِمَامَةِ وَلَمْ يَذْكُرْ بَعْضُهُمْ النَّاصِيَةَ و سَمِعْت أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ يَقُولُ سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يَقُولُ مَا رَأَيْتُ بِعَيْنِي مِثْلَ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْقَطَّانِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَمْرِو بْنِ أُمَيَّةِ وَسَلْمَانَ وَثَوْبَانَ وَأَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَأَنَسٌ وَبِهِ يَقُولُ الْأَوْزَاعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالُوا يَمْسَحُ عَلَى الْعِمَامَةِ و قَالَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ لَا يَمْسَحُ عَلَى الْعِمَامَةِ إِلَّا بِرَأْسِهِ مَعَ الْعِمَامَةِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت الْجَارُودَ بْنَ مُعَاذٍ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعَ بْنَ الْجَرَّاحِ يَقُولُ إِنْ مَسَحَ عَلَى الْعِمَامَةِ يُجْزِئُهُ لِلْأَثَرِ
sa tukuna vei keimami [Muhammad bin Basyyar] kaya, sa tukuna vei keimami [Yahya bin Said Al Qaththan] mai vei [Sulaimani Ena Taimi] mai vei [Bakr bin Abdullah Al Muzani] mai vei [Al Hasan] mai vei [Tamana] e kaya; 'A vakayacora na Parofita o Salaalahu Alahi Wasallam na veivakasavasavataki, ka savata na khuf kei na imamah -e dua na mataqali isala e vauci ki na ulu-'. [Bakari] e kaya; ‘Au sa rogoca mai vei [Ibnul Mughira]. E kaya na dautukutuku; 'E cavuta o Muhamadi bin Basyyar na hadith oqo ena dua tale na vanua, ni a savata na nona ulu kei na nona isala'. Na hadith oqo e tukuni talega mai na dua tale na sala, mai vei Al Mughirah bin Syu'bah. Eso vei ira era cavuta na lafadz; ‘vakamocera na nona iqaqalo kei na nona isala’, eso era sega ni tukuna. Ka’u a rogoca ni kaya o Ema Ipinuli Asani; Au rogoca ni kaya o Ema bini Hanbali; 'Au se bera vakadua ni raica e dua na tamata me vakataki Yahya bin Said Al Qathhan ena mataqu ruarua'. E kaya na dautukutuku, 'Ena wase oqo e tiko talega kina e dua na itukutuku mai vei Amru bin Umayyah, Salman, Sauban kei Abu Uma'. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith nei Al Mughirah bin Syu'bah e hasan dina, na vakasama oqo e tauri mai vei ira e vuqa na vuku mai vei ira na itokani ni Parofita, me vakataki Abu Bakr, Umar kei Anas'. Na vakasama oqo e taura talega o Al Auza'i, Ahmad kei Ishaq. Era sa kaya; 'E dua e rawa ni savata na nona isala'. Ka vuqa na vuku mai vei ira na nona itokani na Parofita kei na tabi’in era kaya; 'Me kakua ni savata na nona isala e dua na tamata vakavo ga ke savata na uluna kei na nona isala'. Oqo na nodratou vakasama o Sufyan Ats Tsauri, Malik Bin Anas, Ibnul Mubarak kei Syafri'i. E kaya o Abu Isa; Au rogoca ni kaya o Al Jarud bin Mu’adz; Au rogoca ni kaya o Waki’ Ibnul Jarrah; 'Kevaka e savata ga na nona isala sa rauta oqori vua, baleta ni sa sunnah oqori'.
Imam Tirmidzi : 94
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ عَنْ بِلَالٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَالْخِمَارِ
sa tukuna vei keimami [Hanad] kaya, sa tukuna vei keimami [Ali bin Mushir] mai [Ali Amasi] mai [Ali Hakam] mai [Abdurrahman bin Abu Laila] mai [Ka'api bin Ujrah] mai [Bilal] kaya; 'A luvata na Parofita e dua na ivava kei na isala'.
Imam Tirmidzi : 95
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ إِسْحَقَ هُوَ الْقُرَشِيُّ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ قَالَسَأَلْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ فَقَالَ السُّنَّةُ يَا ابْنَ أَخِي قَالَ وَسَأَلْتُهُ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْعِمَامَةِ فَقَالَ أَمِسَّ الشَّعَرَ الْمَاءَ
sa tukuna vei keda [Qutaiba bin Said] e kaya, sa tukuna vei keda [Bisyr bin Al Mufaddlal] mai vei [Abdurrahman bin Ishaq Al Qurasyi], mai vei [Abu Ubaida bin Muhammad bin 'Amar bin Yasir] e kaya; 'Au a tarogi [Jabir bin Abdullah] ena dua na gauna me baleta na kena savati na khuf e rua, sa qai sauma mai, 'Oqori na sunnah, na luve i taciqu'. kaya; Ka’u a tarogi koya talega me baleta na kena savati na Imamah, sa qai sauma mai, ‘Savata na drauniulu ena wai’.
Imam Tirmidzi : 96
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ كُرَيْبٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ خَالَتِهِ مَيْمُونَةَ قَالَتْ وَضَعْتُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غُسْلًا فَاغْتَسَلَ مِنْ الْجَنَابَةِ فَأَكْفَأَ الْإِنَاءَ بِشِمَالِهِ عَلَى يَمِينِهِ فَغَسَلَ كَفَّيْهِ ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي الْإِنَاءِ فَأَفَاضَ عَلَى فَرْجِهِ ثُمَّ دَلَكَ بِيَدِهِ الْحَائِطَ أَوْ الْأَرْضَ ثُمَّ مَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ وَغَسَلَ وَجْهَهُ وَذِرَاعَيْهِ ثُمَّ أَفَاضَ عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثًا ثُمَّ أَفَاضَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِهِ ثُمَّ تَنَحَّى فَغَسَلَ رِجْلَيْهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَجَابِرٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَجُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ
sa tukuna vei keimami [Hanad] e kaya, sa tukuna vei keimami [Waki’] mai vei [Ali Amasi] mai vei [Salim bin Abu Al Ju’d] mai vei [Kuraib] mai vei [Ibn Abbas] mai vei tinana - [Maimunah] - e kaya; ' Au biuta na wai ni sili me baleta na Parofita, oti sa qai sili kina na junub. E vakaliliga na tavaya ena ligana imawi ena ligana imatau, oti sa qai savata na ligana ruarua. Ni oti oya e qai biuta na ligana ena loma ni tavaya, qai vakasuasuataka na nona yago ena wai qai vakamamacataka na ligana ena bai se qele. Sa qai savata na gusuna ka biuta na wai ki na nona iqaqalo, savata na matana kei na ligana kei na duruna ruarua. Mo qai sova vakatolu na wai e uluna, vakadewataka na wai e yagona taucoko, qai toso tani ka savata na yavana’. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith oqo e hasan dina, ka ena wase oqo e tiko talega kina na itukutuku mai vei Umm Salamah, Jabir, Abu Said, Jubair bin Muth'im kei Abu Hurairah'.
Imam Tirmidzi : 97
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَغْتَسِلَ مِنْ الْجَنَابَةِ بَدَأَ فَغَسَلَ يَدَيْهِ قَبْلَ أَنْ يُدْخِلَهُمَا الْإِنَاءَ ثُمَّ غَسَلَ فَرْجَهُ وَيَتَوَضَّأُ وُضُوءَهُ لِلصَّلَاةِ ثُمَّ يُشَرِّبُ شَعْرَهُ الْمَاءَ ثُمَّ يَحْثِي عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثَ حَثَيَاتٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ الَّذِي اخْتَارَهُ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْغُسْلِ مِنْ الْجَنَابَةِ أَنَّهُ يَتَوَضَّأُ وُضُوءَهُ لِلصَّلَاةِ ثُمَّ يُفْرِغُ عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ يُفِيضُ الْمَاءَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِهِ ثُمَّ يَغْسِلُ قَدَمَيْهِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَقَالُوا إِنْ انْغَمَسَ الْجُنُبُ فِي الْمَاءِ وَلَمْ يَتَوَضَّأْ أَجْزَأَهُ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
sa tukuna vei keda [Ibn Abu Umar] e kaya, sa tukuna vei keda [Sufyani bin Uyaina] mai vei [Hisyam bin Urwah] mai vei [tamana] mai vei [Aisyah] e kaya; ’ Ni sa na laki sili ena dua na junub, e savata taumada na ligana ni bera ni biuta na ligana ki na tavaya. Ni oti oya sa qai savata na nona ibulibuli vakatagane, cakava na ablution me vaka na ablution ni masu ka savata na drauniuluna ena wai. Ni oti oya sa qai sovaraka e tolu na wai ni gunu e uluna. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith oqo e hasan dina, kei na hadith oqo e digitaki mai vei ira na kenadau ena veika ni taubale ni junub. Me dua na tamata me vakayacora na veivakasavasavataki me vaka na veivakasavasavataki ni masu, ka qai sovaraka e tolu na wai e uluna. Ni oti o ya, vakadrodroya na wai ena yagomu taucoko ka savata na yavamu. Era biuta na saenitisi na hadith oqo ena kena vakayacori, era kaya; 'Kevaka e dua na tamata e junub e vakasinaiti koya ena wai e dina ga ni sega ni vakayacora tiko na ablution sa rauta oqori'. Oqo na nodrau vakasama o Safi, Ema kei Isaki.
Imam Tirmidzi : 98
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ مُوسَى عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَافِعٍ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَتْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي امْرَأَةٌ أَشُدُّ ضَفْرَ رَأْسِي أَفَأَنْقُضُهُ لِغُسْلِ الْجَنَابَةِ قَالَ لَا إِنَّمَا يَكْفِيكِ أَنْ تَحْثِينَ عَلَى رَأْسِكِ ثَلَاثَ حَثَيَاتٍ مِنْ مَاءٍ ثُمَّ تُفِيضِينَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِكِ الْمَاءَ فَتَطْهُرِينَ أَوْ قَالَ فَإِذَا أَنْتِ قَدْ تَطَهَّرْتِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الْمَرْأَةَ إِذَا اغْتَسَلَتْ مِنْ الْجَنَابَةِ فَلَمْ تَنْقُضْ شَعْرَهَا أَنَّ ذَلِكَ يُجْزِئُهَا بَعْدَ أَنْ تُفِيضَ الْمَاءَ عَلَى رَأْسِهَا
sa tukuna vei keimami [Ibn Abu Umar] e kaya, sa tukuna vei keimami [Sufyani] mai vei [Ayyub bin Musa] mai vei [Said Al Maqburi] mai vei [Abdullah bin Rafi’] mai vei [Umu Salamah] e kaya; 'Oi kemuni na italai i Allah, na ka dina au sa dua na marama ka dau vakadreta na nona ivau ni drauniulu - braids -, kevaka au taura e dua na taubale ni junub, e dodonu beka meu kauta laivi?' E sauma: ‘Sega, ia mo sova ga e tolu na wai e ulumu, qai vakadrodroya na wai ena yagomu taucoko o na qai savasava, se e kaya: ‘O sa savasava’. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith oqo e dina sara. E vuqa na saenitisi era vakayacora na hadith oqo, era kaya ni kevaka e dua na marama e sili junub, ka sega ni biuta sobu na drauniuluna sa rauta oqori ni oti na kena drodro na wai ena yagona’.
Imam Tirmidzi : 99
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا الْحَارِثُ بْنُ وَجِيهٍ قَالَ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ دِينَارٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَحْتَ كُلِّ شَعْرَةٍ جَنَابَةٌ فَاغْسِلُوا الشَّعْرَ وَأَنْقُوا الْبَشَرَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْحَارِثِ بْنِ وَجِيهٍ حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِهِ وَهُوَ شَيْخٌ لَيْسَ بِذَاكَ وَقَدْ رَوَى عَنْهُ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ الْأَئِمَّةِ وَقَدْ تَفَرَّدَ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْ مَالِكِ بْنِ دِينَارٍ وَيُقَالُ الْحَارِثُ بْنُ وَجِيهٍ وَيُقَالُ ابْنُ وَجْبَةَ
sa tukuna vei keimami [Nashr bin Ali] e kaya, sa tukuna vei keimami [Al Harith bin Wajih] e kaya; sa tukuna vei keda o [Malik bin Dinar] mai vei [Muhammad bin Sirin] mai vei [Abu Hurairah] mai vua na Parofita, e kaya: ‘Ena ruku ni drauniulu kece e tiko kina e dua na junub, mo savata gona na drauniulu ka vakasavasavataka na kuli’. Ena wase oqo e tiko talega kina e dua na itukutuku mai vei Ali kei Anas. E kaya o Abu Isa; 'Na hadith nei Al Harith bin Wajih e dua na hadith gharib ka da sega ni kila vakavo ga mai vua, e dina ga ni a dua na sheikh malumalumu. E sega ni vica na vuku era tukuna mai vua, ia e tukuna duadua ga na hadith oqo, mai vei Malik bin Dinar. So na gauna e dau vakatokai me o Al Harith bin Wajih kei na so na gauna o Ibn Wajbah.
Imam Tirmidzi : 100
حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ لَا يَتَوَضَّأُ بَعْدَ الْغُسْلِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ أَنْ لَا يَتَوَضَّأَ بَعْدَ الْغُسْلِ
sa tukuna vei keda [Isma'il bin Musa] kaya, sa tukuna vei keda [Sharik] mai vei [Abu Ishaq] mai vei [Al Aswad] mai [Aisyah] kaya, 'Na Parofita e sega ni vakayacora na veivakasavasavataki ni oti na nona sili'. E kaya o Abu Isa; 'Na hadisi oqo e dua na hadisi vakasavasava'. E kaya o Abu Isa; 'Ia oqo na nodra nanuma e sega ni vica na itokani ni Parofita kei na tabi'in, oya na sega ni vakayacora na ablution ni oti na taubale'.