Revert to Islam, click here
Islam Al-Haq: Qur’an na Hadithi
(Islam nyayo)
Free Download / Gukuramo ku buntu

Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadithi

Hadithi

Imam Tirmidzi : 81

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي فَزَارَةَ عَنْ أَبِي زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَسَأَلَنِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا فِي إِدَاوَتِكَ فَقُلْتُ نَبِيذٌ فَقَالَ تَمْرَةٌ طَيِّبَةٌ وَمَاءٌ طَهُورٌ قَالَ فَتَوَضَّأَ مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَإِنَّمَا رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ أَبِي زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو زَيْدٍ رَجُلٌ مَجْهُولٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ لَا تُعْرَفُ لَهُ رِوَايَةٌ غَيْرُ هَذَا الْحَدِيثِ وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْوُضُوءَ بِالنَّبِيذِ مِنْهُمْ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَغَيْرُهُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يُتَوَضَّأُ بِالنَّبِيذِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ إِسْحَقُ إِنْ ابْتُلِيَ رَجُلٌ بِهَذَا فَتَوَضَّأَ بِالنَّبِيذِ وَتَيَمَّمَ أَحَبُّ إِلَيَّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَوْلُ مَنْ يَقُولُ لَا يُتَوَضَّأُ بِالنَّبِيذِ أَقْرَبُ إِلَى الْكِتَابِ وَأَشْبَهُ لِأَنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَالَ{ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا }

yatubwiye [Hannad] yaravuze, yatubwiye [Sharik] yavuye kuri [Abu Fazarah] yavuye kuri [Abu Zaid] yavuye kuri [Abdullah bin Mas'ud] yaravuze; 'Intumwa sallallahu alaihi wasallam yarambajije ati: 'Ni iki kiri mu ndobo yawe?' Naramushubije nti 'Arak,' hanyuma aravuga ati: 'Amatariki meza n'amazi yera,' Ibn Mas'ud aravuga; 'Nuko akora umucyo hamwe na we'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi yonyine ni iyavuzwe na Abu Zaid yavuye kuri Abdullah yavuye ku ntumwa sallallahu alaihi wasallam. Hagati aho, Abu Zaid ni umuntu utaramenyekana n'inzobere mu bya Hadithi. Nta Hadithi izwiho kuba yaravuze uretse iyi. Bamwe mu bahanga mu bya siyansi bavuga ko umuntu ashobora gukora umucyo hamwe na Nabidz -arak-. Muri bo harimo Sufyan Ats Tsauri n'abandi. Abandi bavuga ko umuntu adakwiye gukora umucyo hamwe na divayi. Iki ni igitekerezo cya Shafi'i, Ahmad na Ishaq. Ishaq yaravuze ati: 'Niba umuntu ageragezwa n'ibi, nimureke akore isuku akoresheje divayi, ariko nahitamo ko yakora tayammum'. Abu Isa yaravuze ati: Ku bijyanye n'amagambo y'umuntu ati: 'Ntibyemewe gukora isuku akoresheje divayi,' ni ingenzi cyane kuri Qur'ani kandi birakwiye kurushaho. Kuko Allah Ta'ala avuga ati: '-ubwo ntubona amazi, hanyuma usenge ku butaka bwiza - bwera'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 82

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَرِبَ لَبَنًا فَدَعَا بِمَاءٍ فَمَضْمَضَ وَقَالَ إِنَّ لَهُ دَسَمًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ وَأُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْمَضْمَضَةَ مِنْ اللَّبَنِ وَهَذَا عِنْدَنَا عَلَى الِاسْتِحْبَابِ وَلَمْ يَرَ بَعْضُهُمْ الْمَضْمَضَةَ مِنْ اللَّبَنِ

[Qutaibah] yatubwiye, [Al Laith] yatubwiye kuri [Uqail] yavuye kuri [Az Zuhri] yavuye kuri [Ubaidullah bin Abdullah] yavuye kuri [Ibn Abbas] yaravuze ati: 'Intumwa sallallahu alaihi wasallam yanyoye amata, hanyuma asaba amazi maze yoza mu kanwa ke, hanyuma aravuga ati: 'Mu by'ukuri, mu mata harimo ibinure'. Yaravuze ati: 'Muri iki gice harimo kandi inkuru yavuye kuri Sahl bin Sa'd As Sa'idi na Umm Salamah'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi ni Hadithi ya Hasan Sahih, bamwe mu bahanga bavuga ko umuntu asabwa koza mu kanwa ke n'amazi nyuma yo kunywa amata. Mu gihe dukurikije uko tubibona ari sunnah gusa. Kandi bamwe muri bo ntibasaba ko umuntu yoza mu kanwa ke kubera kunywa amata'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 83

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الزُّبَيْرِيُّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الضَّحَّاكِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَجُلًا سَلَّمَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَبُولُ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَإِنَّمَا يُكْرَهُ هَذَا عِنْدَنَا إِذَا كَانَ عَلَى الْغَائِطِ وَالْبَوْلِ وَقَدْ فَسَّرَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ ذَلِكَ وَهَذَا أَحَسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ الْمُهَاجِرِ بْنِ قُنْفُذٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَنْظَلَةَ وَعَلْقَمَةَ بْنِ الْفَغْوَاءِ وَجَابِرٍ وَالْبَرَاءِ

yatubwiye [Nashr bin Ali] na [Muhammad bin Basysyar] bombi baravuze; yatubwiye [Abu Ahmad Muhammad bin Abdullah Az Zubair] yavuye kuri [Sufyan] yavuye kuri [Adl Dlahhak bin Uthman] yavuye kuri [Nafi'] yavuye kuri [Ibn Umar] yagize ati: 'Hari umugabo wasuhuje Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam igihe Intumwa yari arimo kunyara, bityo ntiyasubiza.' Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi iri mu rwego rwa hasan sahih, gusa iyi - gusubiza indamutso - ni makruh muri twe iyo turimo kwiyuhagira cyangwa kwihagarika, nk'uko byasobanuwe n'inzobere zimwe mu bya siyansi. Kandi iyi Hadithi ni yo Hadithi nziza ivugwa muri iki gice. Abu Isa yaravuze ati: 'Muri iki gice harimo kandi Hadithi za Al Muhajir bin Qunfudz, Abdullah bin Hanzhalah, Alqamah bin Al Afra', Jabir na Al Barra''.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 84

حَدَّثَنَا سَوَّارُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَال سَمِعْتُ أَيُّوبَ يُحَدِّثُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ يُغْسَلُ الْإِنَاءُ إِذَا وَلَغَ فِيهِ الْكَلْبُ سَبْعَ مَرَّاتٍ أُولَاهُنَّ أَوْ أُخْرَاهُنَّ بِالتُّرَابِ وَإِذَا وَلَغَتْ فِيهِ الْهِرَّةُ غُسِلَ مَرَّةً قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا وَلَمْ يُذْكَرْ فِيهِ إِذَا وَلَغَتْ فِيهِ الْهِرَّةُ غُسِلَ مَرَّةً وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ

yatubwiye [Sawwar bin Abdullah Al 'Anbari] yaravuze, yatubwiye [Al Mu'tamir bin Sulaiman] yaravuze; Numvise [Ayyub] avuga kuri [Muhammad bin Sirin] yanditswe na [Abu Hurairah] yanditswe n'Intumwa Sallallahu alaihi wasallam, avuga ati: 'Niba imbwa yarariye igikoresho, kigomba kozwa inshuro ndwi, kimwe cyangwa icya nyuma kikaba kiri mu butaka. Ariko, niba injangwe yarariye igikoresho, gikaraba rimwe gusa'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni ukuri. Iki ni igitekerezo cya Shafi'i, Ahmad na Ishaq. Iyi Hadithi yavuzwe mu bundi buryo na Abu Hurairah, yanditswe n'Intumwa Sallallahu alaihi wasallam nk'uku. Gusa ntabwo ivuga ngo, 'Niba injangwe yarariye igikoresho, gikaraba rimwe gusa'. Muri iki gice hari n'amateka yavuzwe na Abdullah bin Mughaffal'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 85

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ حُمَيْدَةَ بِنْتِ عُبَيْدِ بْنِ رِفَاعَةَ عَنْ كَبْشَةَ بِنْتِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ وَكَانَتْ عِنْدَ ابْنِ أَبِي قَتَادَةَ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ دَخَلَ عَلَيْهَا قَالَتْ فَسَكَبْتُ لَهُ وَضُوءًا قَالَتْ فَجَاءَتْ هِرَّةٌ تَشْرَبُ فَأَصْغَى لَهَا الْإِنَاءَ حَتَّى شَرِبَتْ قَالَتْ كَبْشَةُ فَرَآنِي أَنْظُرُ إِلَيْهِ فَقَالَ أَتَعْجَبِينَ يَا بِنْتَ أَخِي فَقُلْتُ نَعَمْ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّهَا لَيْسَتْ بِنَجَسٍ إِنَّمَا هِيَ مِنْ الطَّوَّافِينَ عَلَيْكُمْ أَوْ الطَّوَّافَاتِ وَقَدْ رَوَى بَعْضُهُمْ عَنْ مَالِكٍ وَكَانَتْ عِنْدَ أَبِي قَتَادَةَ وَالصَّحِيحُ ابْنُ أَبِي قَتَادَةَ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْعُلَمَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِثْلِ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ لَمْ يَرَوْا بِسُؤْرِ الْهِرَّةِ بَأْسًا وَهَذَا أَحَسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ وَقَدْ جَوَّدَ مَالِكٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ وَلَمْ يَأْتِ بِهِ أَحَدٌ أَتَمَّ مِنْ مَالِكٍ

yatubwiye [Ishaq bin Musa Al Ansari] yaravuze, yatubwiye [Ma'n] yaravuze, yatubwiye [Malik bin Anas] yavuye kuri [Ishaq bin Abdullah bin Abu Thalhah] yavuye kuri [Humaid bint 'Ubaid bin Rifa'ah] yavuye kuri [Kabsyah bint Ka'ab bin Malik] umugore wa Ibn Abu Qatadah, ko [Abu Qatadah] yaje kumureba. -Kabsyah- yaravuze ati: 'Namusutseho amazi, injangwe iraza irayanywa, Abu Qatadah arayizunguriza kugira ngo injangwe inywe'. Kabsyah aravuga ati: 'Abu Qatadah yari azi ko ndimo ndamureba, maze aravuga ati: 'Uratangaye, mukobwa wa murumuna wanjye?' Naramushubije nti: 'Yego,' aravuga; 'Mu by'ukuri Intumwa ya Allah sallallahu alaihi wasallam yaravuze iti: 'Injangwe si mbi. Ni inyamaswa ikunze kuzenguruka.' Kandi bamwe muri bo bavuzwe na Malik, we - Kabsyah - yari umugore wa Abu Qatadah, ariko ukuri ni uko yari umugore wa Ibn Abu Qatadah. Yaravuze ati: 'Muri iki gice harimo kandi inkuru ya Aisha na Abu Hurairah'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni hasan sahih, iki ni igitekerezo cy'abahanga benshi bo mu basangirangendo b'Intumwa Sallallahu 'alaihi wasallam wasallam, tabi'in n'abakurikiyeho nka Shafi'i, Ahmad na Ishaq. Bavuga ko nta kibazo kiri mu kunywa injangwe isigaye. Kandi iyi ni Hadithi nziza muri iki gice. Imamu Malik yabonaga iyi Hadithi ari nziza, ni ukuvuga iya Ishaq bin Abdullah bin Abu Talhah. Kandi nta muntu utunganye mu nkuru ye kurusha Malik'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 86

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامِ بْنِ الْحَارِثِ قَالَبَالَ جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ ثُمَّ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقِيلَ لَهُ أَتَفْعَلُ هَذَا قَالَ وَمَا يَمْنَعُنِي وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَفْعَلُهُقَالَ إِبْرَاهِيمُ وَكَانَ يُعْجِبُهُمْ حَدِيثُ جَرِيرٍ لِأَنَّ إِسْلَامَهُ كَانَ بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ هَذَا قَوْلُ إِبْرَاهِيمَ يَعْنِي كَانَ يُعْجِبُهُمْ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَحُذَيْفَةَ وَالْمُغِيرَةِ وَبِلَالٍ وَسَعْدٍ وَأَبِي أَيُّوبَ وَسَلْمَانَ وَبُرَيْدَةَ وَعَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ وَأَنَسٍ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَيَعْلَى بْنِ مُرَّةَ وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ وَأُسَامَةَ بْنِ شَرِيكٍ وَأَبِي أُمَامَةِ وَجَابِرٍ وَأُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ وَابْنِ عُبَادَةَ وَيُقَالُ ابْنُ عِمَارَةَ وَأُبَيُّ بْنُ عِمَارَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ جَرِيرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

[Hannad] yatubwiye, [Waki'] yatubwiye [Al Amash] yanditswe na [Ibrahim] yanditswe na [Hammam Ibn al-Harith] yaravuze ati; [Jarir bin Abdullah] yaranyoye, hanyuma akora ubuhabara yihanagura ku gahufu ke. Hanyuma baramubwira bati: 'Kuki ubikora?' Arabasubiza ati: 'Ni iki kimbuza gukora ibi? Nabonye Intumwa y'Imana (Imana imuhe amahoro n'imigisha) ibikora.' Ibrahim aravuga ati: 'Iyi Hadithi ya Jarir ituma abantu bumva ta'ajub, kuko Jarir yinjiye mu idini ya Islam nyuma yo guhishurwa kwa Surah Al-Maidah.' Iyi ni imvugo ya Ibrahim, ari yo, 'Iyi Hadithi ituma abantu bumva ta'ajub.' Arababwira ati; 'Muri iki gice harimo kandi ibyavuzwe na Umari, Ali, Hudzaifah, Al Mughirah, Bilal, Sa'd, Abu Ayyub, Salman, Buraidah,' Amru bin Umayyah, Anas, Sahl bin Sa'd, Ya'la bin Murrah, Ubadah Ibnu Shamid, Usamah bin Syarik, Abu Umamah vuga, Ibin Umarah na Ubai bin Imarah '. Abu Isa ati; 'Iyi Hadithi ya Jarir ni hasan ukuri kurwego'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 87

وَيُرْوَى عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ قَالَرَأَيْتُ جَرِيرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقُلْتُ لَهُ فِي ذَلِكَ فَقَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقُلْتُ لَهُ أَقَبْلَ الْمَائِدَةِ أَمْ بَعْدَ الْمَائِدَةِ فَقَالَ مَا أَسْلَمْتُ إِلَّا بَعْدَ الْمَائِدَةِحَدَّثَنَا بِذَلِكَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ زِيَادٍ التِّرْمِذِيُّ عَنْ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ جَرِيرٍ قَالَ وَرَوَى بَقِيَّةُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ أَدْهَمَ عَنْ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ جَرِيرٍ وَهَذَا حَدِيثٌ مُفَسَّرٌ لِأَنَّ بَعْضَ مَنْ أَنْكَرَ الْمَسْحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ تَأَوَّلَ أَنَّ مَسْحَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْخُفَّيْنِ كَانَ قَبْلَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ وَذَكَرَ جَرِيرٌ فِي حَدِيثِهِ أَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ

Yavuzwe na [Syahr bin Hausyab], aravuga ati; 'Nabonye [Jarir bin Abdullah] akora isuku, hanyuma yihanagura ku ma-khuf ye abiri. Nuko ndamubaza ibyayo, aravuga ati: 'Nabonye Intumwa sallallahu alaihi wasallam akora isuku hanyuma yihanagura ku ma-khuf ye abiri.' Nuko ndamubaza nti: 'Ese ibyo byari mbere y'ihishurwa rya Surah Al-Maidah cyangwa nyuma yaryo?' Yaravuze ati: 'Sinabaye Umuyisilamu kugeza nyuma y'ihishurwa rya Surah Al-Maidah.' [Qutaibah] yarabitubwiye, aravuga; '[Khalid bin Ziyad At-Tirmidhi] yatubwiye, bivuye kuri [Muqatil bin Hayyan], bivuye kuri [Syahr bin Hausyab], bivuye kuri [Jarir]'. Uwanditse inkuru yaravuze ati: '[Baqiyyah] yavuze bivuye kuri [Ibrahim bin Adham], bivuye kuri [Muqatil bin Hayyan], bivuye kuri [Syahr bin Hausyab], bivuye kuri [Jarir].' Kandi iyi ni Hadithi isobanutse neza, kuko hari abantu bamwe bahakana guhanagura kuri khuf bayisobanura nk'aho isobanura ko Intumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha) yahanaguraga kuri khuf mbere yuko Surah Al-Maidah ihishurwa. Jarir avuga muri Hadithi ye ko yabonye Intumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha) ihanagura kuri khuf ye nyuma yo guhishurwa kwa Surah Al-Maidah.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 88

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ سُئِلَ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ فَقَالَ لِلْمُسَافِرِ ثَلَاثَةٌ وَلِلْمُقِيمِ يَوْمٌ وَذُكِرَ عَنْ يَحْيَى بْنِ مَعِينٍ أَنَّهُ صَحَّحَ حَدِيثَ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ فِي الْمَسْحِ وَأَبُو عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيُّ اسْمُهُ عَبْدُ بْنُ عَبْدٍ وَيُقَالُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَبِي بَكْرَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَصَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ وَعَوْفِ بْنِ مَالِكٍ وَابْنِ عُمَرَ وَجَرِيرٍ

yatubwiye [Qutaibah] yaravuze, yatubwiye [Abu 'Awanah] yavuye kuri [Sa'id bin Masruq] yavuye kuri [Ibrahim At Taimi] yavuye kuri ['Amru bin Maimun] yavuye kuri [Abu Abdullah Al Jadali] yavuye kuri [Khuzaimah bin Tsabit] yavuye kuri Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam, ko yabajijwe ibijyanye no guhanagura ifu, yaravuze ati: 'Iminsi itatu ku bari mu rugendo n'umunsi umwe ku batuye mu rugo'. Yavuzwe kandi na Yahya bin Ma'in ko yemeje Hadithi ya Khuzaimah bin Thabit yerekeye guhanagura ifu. Kandi izina rya Abu Abdullah Al Jadali ni Abd bin Abd, ubusanzwe witwa Abdurrahman bin Abd. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni iy'ukuri, muri iki gice harimo n'inkuru za Ali, Abu Bakrah, Abu Hurairah, Shafwan bin Assal, Auf bin Malik, Ibn Umar na Jarir'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 89

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ عَاصِمِ بْنِ أَبِي النَّجُودِ عَنْ زِرِّ بْنِ حُبَيْشٍ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْمُرُنَا إِذَا كُنَّا سَفَرًا أَنْ لَا نَنْزِعَ خِفَافَنَا ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ وَلَيَالِيهِنَّ إِلَّا مِنْ جَنَابَةٍ وَلَكِنْ مِنْ غَائِطٍ وَبَوْلٍ وَنَوْمٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى الْحَكَمُ بْنُ عُتَيْبَةَ وَحَمَّادٌ عَنْ إِبْرَاهِيمَ النَّخَعِيِّ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ وَلَا يَصِحُّ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ شُعْبَةُ لَمْ يَسْمَعْ إِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ مِنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ حَدِيثَ الْمَسْحِ و قَالَ زَائِدَةُ عَنْ مَنْصُورٍ كُنَّا فِي حُجْرَةِ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ وَمَعَنَا إِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ فَحَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ التَّيْمِيُّ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثُ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ الْمُرَادِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْعُلَمَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ الْفُقَهَاءِ مِثْلِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا يَمْسَحُ الْمُقِيمُ يَوْمًا وَلَيْلَةً وَالْمُسَافِرُ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ وَلَيَالِيهِنَّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ عَنْ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُمْ لَمْ يُوَقِّتُوا فِي الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَالتَّوْقِيتُ أَصَحُّ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ أَيْضًا مِنْ غَيْرِ حَدِيثِ عَاصِمٍ

yatubwiye [Hannad] yaravuze, yatubwiye [Abu Al Ahwash] yabikuye kuri ['Ashim bin Abu An Nujud] yavuye kuri [Zirr bin Hubaisy] yavuye kuri [Shafwan bin 'Assal] yaravuze ati; 'Ubwo twari mu rugendo, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yadutegetse kutagifungura iminsi itatu n'amajoro atatu keretse igihe twari turi junub. Kandi biracyaremewe kwihanagura mu gihe cyo kwituma, kwihagarika no gusinzira'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni iy'ukuri.' Al Hakam bin Utbah na Hammad bavuze iyi Hadithi yavuye kuri Ibrahim An Nakha'i, yavuye kuri Abu Abdullah Al Jadali, yavuye kuri Khuzaimah bin Thabit, ariko ibi si ukuri. Ali Ibnul Madini yaravuze ati; 'Yahya bin Sa'id yavuze ko Shu'bah yavuze ati; 'Ibrahim An Nakha'i ntabwo yari yarigeze yumva Abu Abdullah Al Jadali avuga kuri Hadithi yo guhanagura khuf'. Za'idah yavuze aturutse kuri Mansur ati: 'Twari turi muri Ibrahim Mu cyumba cya Taimi, icyo gihe twari turi kumwe na Ibrahim An Nakha'i, hanyuma Ibrahim At Taimi atubwira aturutse kuri 'Amru bin Maimun, aturutse kuri Abu Abdullah Al Jadali, aturutse kuri Khuzaimah bin Thabit, aturutse ku Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam ku byerekeye Hadithi yo guhanagura khuf ebyiri'. Muhammad bin Isma'il yaravuze ati: 'Muri iki gice, Hadithi nziza ni Hadithi yavuzwe na Shafwan bin 'Assal Al Muradi'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iki ni igitekerezo cy'abahanga benshi bo mu basangirangendo b'Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam, tabi'in n'abazabakurikira bo mu ba fuqaha. Nka Sufyan Ats Tsauri, Ibnul Mubarak, Syafi'i, Ahmad na Ishaq. Bavuze bati: 'Abantu baguma mu ngo zabo bahanagura khuf umunsi umwe n'ijoro n'abantu bagenda bayihanagura iminsi itatu n'amajoro atatu'. Abu Isa yaravuze ati; “Nanone hari impuguke mu bya siyansi zivuga ko zidashyiraho igihe ntarengwa cyo guhanagura ifu. Iki gitekerezo gishyigikiwe na Malik bin Anas.” Abu Isa yongeye kuvuga ati: “Igitekerezo gitanga igihe ntarengwa gifite ishingiro kurushaho”. Iyi Hadithi yanavuzwe na Shafwan bin 'Assal, usibye Hadithi ya 'Ashim'.”

Hadithi

Imam Tirmidzi : 90

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الدِّمَشْقِيُّ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ أَخْبَرَنِي ثَوْرُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ عَنْ كَاتِبِ الْمُغِيرَةِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ أَعْلَى الْخُفِّ وَأَسْفَلَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ الْفُقَهَاءِ وَبِهِ يَقُولُ مَالِكٌ وَالشَّافِعِيُّ وَإِسْحَقُ وَهَذَا حَدِيثٌ مَعْلُولٌ لَمْ يُسْنِدْهُ عَنْ ثَوْرِ بْنِ يَزِيدَ غَيْرُ الْوَلِيدِ بْنِ مُسْلِمٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَسَأَلْتُ أَبَا زُرْعَةَ وَمُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَا لَيْسَ بِصَحِيحٍ لِأَنَّ ابْنَ الْمُبَارَكِ رَوَى هَذَا عَنْ ثَوْرٍ عَنْ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ قَالَ حُدِّثْتُ عَنْ كَاتِبِ الْمُغِيرَةِ مُرْسَلٌ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يُذْكَرْ فِيهِ الْمُغِيرَةُ

yatubwiye [Abul Walid Ad Dimasqi] yaravuze, yatubwiye [Al Walid bin Muslim] yaravuze, yambwiye [Tsaur bin Yazid] kuva kuri [Raja` bin Haiwah] kuva kuri [umwanditsi wa Al Mughirah] kuva kuri [Al Mughirah bin Syu'bah] yaravuze; 'Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam yasutse hejuru no hepfo ya khuf ye'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iki ni igitekerezo cy'umwe mu basangirangendo b'Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam, tabi'in n'abakurikiyeho bo muri fuqaha. Iki gitekerezo cyafashwe na Malik, Syafi'i na Ishaq. Iyi ni Hadithi iteye ikibazo, nta wundi wishingikiriza kuri Tsaur bin Yazid uretse Al Walid bin Muslim. Abu Isa yaravuze ati; “Nabajije Abu Zur’ah na Muhammad bin Isma’il kuri iyi Hadithi, bombi baransubiza bati ‘Iyi Hadithi si ukuri, kuko Ibnul Mubarak yavuze iyi Hadithi yavuye kuri Tsaur, yavuye kuri Raja’ bin Haiwah’. Yaravuze ati; ‘Nayibwiwe n’umwanditsi Al Mughirah muri mursal, yavuye ku Mursal w’Intumwa Sallallahu ‘alaihi wasallam, kandi ntaho Al Mughirah ivugwa’.”

Hadithi

Imam Tirmidzi : 91

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِ عَلَى ظَاهِرِهِمَاقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْمُغِيرَةِ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهُوَ حَدِيثُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ وَلَا نَعْلَمُ أَحَدًا يَذْكُرُ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ عَلَى ظَاهِرِهِمَا غَيْرَهُ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَأَحْمَدُ قَالَ مُحَمَّدٌ وَكَانَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ يُشِيرُ بِعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي الزِّنَادِ

yatubwiye [Ali bin Hujr] yaravuze; yatubwiye [Abdurrahman bin Abu Az Zinad] yavuye kuri [se] yavuye kuri [Urwah bin Az Zubair] yavuye kuri [Al Mughirah bin Syu'bah] yaravuze ati; 'Nabonye Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam asiga hejuru ya khuf ye ebyiri'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ya Al Mughirah iri mu rwego rwa Hasan, ni ukuvuga Hadithi ya Abdurrahman bin Abu Az Zinad, yavuye kuri se, yavuye kuri Urwah, yavuye kuri Al Mughirah. Kandi nta muntu n'umwe tuzi wavuze kuri Urwah kuri Al Mughirah kuri lafadz, 'hejuru ya khufnya ebyiri,' usibye we. Iki ni igitekerezo cy'abahanga benshi. Iki gitekerezo cyafashwe na Sufyan Ats Tsauri na Ahmad. Muhammad yaravuze ati: 'Malik bin Anas yahaye Abdurrahman bin Abu Az Zinad ikimenyetso'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 92

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي قَيْسٍ عَنْ هُزَيْلِ بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَتَوَضَّأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَسَحَ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَالنَّعْلَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالُوا يَمْسَحُ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَإِنْ لَمْ تَكُنْ نَعْلَيْنِ إِذَا كَانَا ثَخِينَيْنِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ أَبُو عِيسَى سَمِعْت صَالِحَ بْنَ مُحَمَّدٍ التِّرْمِذِيَّ قَال سَمِعْتُ أَبَا مُقَاتِلٍ السَّمَرْقَنْدِيَّ يَقُولُ دَخَلْتُ عَلَى أَبِي حَنِيفَةَ فِي مَرَضِهِ الَّذِي مَاتَ فِيهِ فَدَعَا بِمَاءٍ فَتَوَضَّأَ وَعَلَيْهِ جَوْرَبَانِ فَمَسْحَ عَلَيْهِمَا ثُمَّ قَالَ فَعَلْتُ الْيَوْمَ شَيْئًا لَمْ أَكُنْ أَفْعَلُهُ مَسَحْتُ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَهُمَا غَيْرُ مُنَعَّلَيْنِ

yatubwiye [Hannad] na [Mahmud bin Ghailan] bombi barabivuze; yatubwiye [Waki'] yavuye kuri [Sufyan] yavuye kuri [Abu Qais] yavuye kuri [Huzail bin Syurahbil] yavuye kuri [Al Mughirah bin Syu'bah] yaravuze ati; 'Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam yakoze umwambiro, ahanagura amasogisi ye abiri n'inkweto ze zombi'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni iy'ukuri, kandi iki ni igitekerezo cy'impuguke nyinshi mu bya siyansi. Iki gitekerezo cyafashwe kandi na Sufyan Ats Tsauri, Ibnul Mubarak, Syafi'i, Ahmad na Ishaq. Baravuze bati: 'Umuntu ashobora guhanagura amasogisi yombi nubwo yaba afite inkweto nyinshi'. Abu Isa yaravuze ati: 'Muri iki gice hari na Hadithi yavuzwe na Abu Musa'. Abu Isa yaravuze ati: 'Numvise Salih bin Muhammad At Tirmidhi avuga ati: 'Numvise Abu Muqatil Nk'uko Samarqandi abivuga; naje kwa Abu Hanifah ubwo yari arwaye kandi ari ku buriri bwe bwo gupfa.' Yansabye kumuzanira amazi maze akora ubwogero yambaye amasogisi. Nyuma y'ibyo, yayahanaguye yombi maze aravuga ati: "Uyu munsi nakoze ikintu ntari narigeze nkora mbere: nahanaguye amasogisi yanjye nubwo atari inkweto."

Hadithi

Imam Tirmidzi : 93

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيِّ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ ابْنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَتَوَضَّأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَالْعِمَامَةِقَالَ بَكْرٌ وَقَدْ سَمِعْتُهُ مِنَ ابْنِ الْمُغِيرَةِ قَالَ وَذَكَرَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ فِي هَذَا الْحَدِيثِ فِي مَوْضِعٍ آخَرَ أَنَّهُ مَسَحَ عَلَى نَاصِيَتِهِ وَعِمَامَتِهِ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ ذَكَرَ بَعْضُهُمْ الْمَسْحَ عَلَى النَّاصِيَةِ وَالْعِمَامَةِ وَلَمْ يَذْكُرْ بَعْضُهُمْ النَّاصِيَةَ و سَمِعْت أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ يَقُولُ سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يَقُولُ مَا رَأَيْتُ بِعَيْنِي مِثْلَ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْقَطَّانِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَمْرِو بْنِ أُمَيَّةِ وَسَلْمَانَ وَثَوْبَانَ وَأَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَأَنَسٌ وَبِهِ يَقُولُ الْأَوْزَاعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالُوا يَمْسَحُ عَلَى الْعِمَامَةِ و قَالَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ لَا يَمْسَحُ عَلَى الْعِمَامَةِ إِلَّا بِرَأْسِهِ مَعَ الْعِمَامَةِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت الْجَارُودَ بْنَ مُعَاذٍ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعَ بْنَ الْجَرَّاحِ يَقُولُ إِنْ مَسَحَ عَلَى الْعِمَامَةِ يُجْزِئُهُ لِلْأَثَرِ

yatubwiye [Muhammad bin Basysyar] yaravuze, yatubwiye [Yahya bin Sa'id Al Qaththan] yavuye kuri [Sulaiman At Taimi] yavuye kuri [Bakr bin Abdullah Al Muzani] yavuye kuri [Al Hasan] yavuye kuri [Ibnul Mughirah bin Syu'bah] yavuye kuri [se] yaravuze ati; 'Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam yakoze ubusuku, maze asiba khuf na imam - ubwoko bw'igitambaro gihambiriye ku mutwe -'. [Bakr] yaravuze ati; 'Nabyumvise kuri [Ibnul Mughirah]. Uwanditse inkuru yaravuze ati: 'Muhammad bin Basysyar yavuze iyi Hadithi ahandi, ko asiba impagarike ye y'ijosi n'igitambaro'. Iyi Hadithi yanavuzwe mu yindi nzira, yavuye kuri Al Mughirah bin Syu'bah. Bamwe muri bo bavuze lafadz; 'akorakora impagarike ye y'ijosi n'igitambaro', mu gihe bamwe batabivuze. Kandi numvise Ahmad Ibnul Hasan avuga ati; numvise Ahmad bin Hanbal avuga ati; 'Sinigeze mbona umuntu nka Yahya bin Sa'id Al Qaththan n'amaso yanjye abiri'. Uwanditse inkuru yagize ati: 'Muri iki gice harimo n'amateka ya Amru bin Umayyah, Salman, Tsauban na Abu Umamah'. Abu Isa yaravuze ati: 'Hadith ya Al Mughirah bin Syu'bah ni iy'ukuri, iki gitekerezo gifatwa n'abahanga benshi bo mu basangirangendo b'Intumwa Sallallaahu 'alaihi wasallam, nka Abu Bakr, Umar na Anas'. Iki gitekerezo kandi gishyigikiwe na Al Auza'i, Ahmad na Ishaq. Bavuze bati: 'Umuntu ashobora guhanagura ingofero ye'. Kandi abahanga benshi bo mu basangirangendo b'Intumwa Sallallaahu 'alaihi wasallam wasallam na tabi'in bavuze bati: 'Umuntu ntagomba guhanagura ingofero ye keretse ahanaguye umutwe we n'ingfero ye'. Iki ni igitekerezo cya Sufyan Ats Tsauri, Malik bin Anas, Ibnul Mubarak na Syafri'i. Abu Isa yaravuze ati: Numvise Al Jarud bin Mu'adz avuga ati: Numvise Waki' Ibnul Jarrah avuga ati: 'Niba ahanaguye igitambaro cye gusa, ibyo birahagije kuri we, kuko ari suna.'

Hadithi

Imam Tirmidzi : 94

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ عَنْ بِلَالٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَالْخِمَارِ

yatubwiye [Hannad] yavuze, yatubwiye [Ali bin Mushir] wo muri [Al A'masy] wo muri [Al Hakam] wo muri [Abdurrahman bin Abu Laila] wo muri [Ka'ab bin Ujrah] wo muri [Bilal] ati; 'Intumwa sallallaahu' alaihi wasallam yakubise khuf nigitambara '.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 95

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ إِسْحَقَ هُوَ الْقُرَشِيُّ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ قَالَسَأَلْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ فَقَالَ السُّنَّةُ يَا ابْنَ أَخِي قَالَ وَسَأَلْتُهُ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْعِمَامَةِ فَقَالَ أَمِسَّ الشَّعَرَ الْمَاءَ

yatubwiye [Qutaibah bin Sa'id] yaravuze, yatubwiye [Bisyr bin Al Mufaddlal] yabikuye kuri [Abdurrahman bin Ishaq Al Qurasyi], yavuye kuri [Abu Ubaidah bin Muhammad bin 'Ammar bin Yasir] yaravuze ati; 'Nigeze kubaza [Jabir bin Abdullah] ibyerekeye guhanagura khuf ebyiri, hanyuma aransubiza ati 'Iyo ni sunnah, mwana wa murumuna wanjye'. Nanjye naramubajije ibyerekeye guhanagura Imama, maze aransubiza ati 'hanagura umusatsi n'amazi'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 96

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ كُرَيْبٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ خَالَتِهِ مَيْمُونَةَ قَالَتْ وَضَعْتُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غُسْلًا فَاغْتَسَلَ مِنْ الْجَنَابَةِ فَأَكْفَأَ الْإِنَاءَ بِشِمَالِهِ عَلَى يَمِينِهِ فَغَسَلَ كَفَّيْهِ ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي الْإِنَاءِ فَأَفَاضَ عَلَى فَرْجِهِ ثُمَّ دَلَكَ بِيَدِهِ الْحَائِطَ أَوْ الْأَرْضَ ثُمَّ مَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ وَغَسَلَ وَجْهَهُ وَذِرَاعَيْهِ ثُمَّ أَفَاضَ عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثًا ثُمَّ أَفَاضَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِهِ ثُمَّ تَنَحَّى فَغَسَلَ رِجْلَيْهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَجَابِرٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَجُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ

yatubwiye [Hannad] yaravuze, yatubwiye [Waki'] yavuye kuri [Al Amasy] yavuye kuri [Salim bin Abu Al Ju'd] yavuye kuri [Kuraib] yavuye kuri [Ibn Abbas] yavuye kuri nyirasenge - [Maimunah] - yaravuze ati: 'Nashyize amazi yo kwiyuhagira ku Muhanuzi sallallahu 'alaihi wasallam, hanyuma yoga junub. Yafashe icyo gikoresho akoresheje ukuboko kwe kw'ibumoso hejuru y'ukuboko kwe kw'iburyo, hanyuma yoza intoki zombi. Nyuma y'ibyo yashyize ikiganza cye mu gikoresho, asuka amazi mu myanya ye y'igitsina hanyuma asuka ikiganza cye ku rukuta cyangwa hasi. Hanyuma yoza umunwa we ashyira amazi mu mazuru ye, yoza mu maso no mu maboko yombi no mu nkokora. Hanyuma asuka amazi ku mutwe we inshuro eshatu, ashyira amazi ku mubiri we wose, hanyuma yimuka akaraba ibirenge bye'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni iy'ukuri, kandi muri iki gice harimo n'inkuru za Umm Salamah, Jabir, Abu Sa'id, Jubair bin Muth'im na Abu Hurairah'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 97

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَغْتَسِلَ مِنْ الْجَنَابَةِ بَدَأَ فَغَسَلَ يَدَيْهِ قَبْلَ أَنْ يُدْخِلَهُمَا الْإِنَاءَ ثُمَّ غَسَلَ فَرْجَهُ وَيَتَوَضَّأُ وُضُوءَهُ لِلصَّلَاةِ ثُمَّ يُشَرِّبُ شَعْرَهُ الْمَاءَ ثُمَّ يَحْثِي عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثَ حَثَيَاتٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ الَّذِي اخْتَارَهُ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْغُسْلِ مِنْ الْجَنَابَةِ أَنَّهُ يَتَوَضَّأُ وُضُوءَهُ لِلصَّلَاةِ ثُمَّ يُفْرِغُ عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ يُفِيضُ الْمَاءَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِهِ ثُمَّ يَغْسِلُ قَدَمَيْهِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَقَالُوا إِنْ انْغَمَسَ الْجُنُبُ فِي الْمَاءِ وَلَمْ يَتَوَضَّأْ أَجْزَأَهُ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ

[Ibn Abu Umar] yatubwiye ko [Sufyan bin Uyainah] yatubwiye ko yabikuye kuri [Hisham bin Urwah] yabikuye kuri [se] ya [Aisha] wagize ati: 'Igihe Intumwa y'Imana (Imana imuhe amahoro n'imigisha) yabaga agiye gukora umuhango wo kwiyuhagira (ghusl) kuri janaabah (ukwitonda), yabanzaga gukaraba intoki mbere yo kuzishyira mu kibindi. Nyuma y'ibyo, yakozaga imyanya ndangagitsina ye, agasukura nk'uko abikora mu isengesho, kandi akamesa umusatsi we n'amazi. Nyuma y'ibyo, yasukaga ibitonyanga bitatu by'amazi ku mutwe we.' Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni hasan sahih, kandi iyi Hadithi niyo yatoranijwe n'abahanga ku bijyanye no kwiyuhagira nk'uko abikora mu isengesho. Ko umuntu agomba kwiyuhagira nk'uko abikora mu isengesho, hanyuma agasuka ibitonyanga bitatu by'amazi ku mutwe we. Nyuma y'ibyo, suka amazi ku mubiri we wose woge ibirenge bye.' Abahanga mu by’ukuri bashyira mu bikorwa iyi Hadithi, bavuga bati: 'Umuntu ufite janaaba yiroshye mu mazi nubwo yaba adasukuye, ibyo birahagije.' Iki ni igitekerezo cya Shafi'i, Ahmad na Ishaq.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 98

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ مُوسَى عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَافِعٍ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَتْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي امْرَأَةٌ أَشُدُّ ضَفْرَ رَأْسِي أَفَأَنْقُضُهُ لِغُسْلِ الْجَنَابَةِ قَالَ لَا إِنَّمَا يَكْفِيكِ أَنْ تَحْثِينَ عَلَى رَأْسِكِ ثَلَاثَ حَثَيَاتٍ مِنْ مَاءٍ ثُمَّ تُفِيضِينَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِكِ الْمَاءَ فَتَطْهُرِينَ أَوْ قَالَ فَإِذَا أَنْتِ قَدْ تَطَهَّرْتِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الْمَرْأَةَ إِذَا اغْتَسَلَتْ مِنْ الْجَنَابَةِ فَلَمْ تَنْقُضْ شَعْرَهَا أَنَّ ذَلِكَ يُجْزِئُهَا بَعْدَ أَنْ تُفِيضَ الْمَاءَ عَلَى رَأْسِهَا

yatubwiye [Ibn Abu Umar] yaravuze, yatubwiye [Sufyan] yabikuye kuri [Ayyub bin Musa] yavuye kuri [Sa'id Al Maqburi] yavuye kuri [Abdullah bin Rafi'] yavuye kuri [Umm Salamah] yaravuze ati: 'Yewe Ntumwa y'Imana, mu by'ukuri ndi umugore wakundaga gufunga ikamba ry'umusatsi - kogosha -, ninjya koga junub nyifungure?' arasubiza ati: 'Oya, ariko birahagije ko usuka amazi gatatu ku mutwe wawe, hanyuma usuke amazi ku mubiri wawe wose hanyuma uzaba uhumanye, cyangwa yaravuze ati: 'wabaye utunganye'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni hasan sahih. Abahanga benshi bashyira mu bikorwa iyi Hadithi, bavuga ko iyo umugore yogeye junub, ntayifungure umusatsi, biba bihagije nyuma yo gutemba amazi ku mubiri we'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 99

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا الْحَارِثُ بْنُ وَجِيهٍ قَالَ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ دِينَارٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَحْتَ كُلِّ شَعْرَةٍ جَنَابَةٌ فَاغْسِلُوا الشَّعْرَ وَأَنْقُوا الْبَشَرَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْحَارِثِ بْنِ وَجِيهٍ حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِهِ وَهُوَ شَيْخٌ لَيْسَ بِذَاكَ وَقَدْ رَوَى عَنْهُ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ الْأَئِمَّةِ وَقَدْ تَفَرَّدَ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْ مَالِكِ بْنِ دِينَارٍ وَيُقَالُ الْحَارِثُ بْنُ وَجِيهٍ وَيُقَالُ ابْنُ وَجْبَةَ

yatubwiye [Nashr bin Ali] yaravuze, yatubwiye [Al Harith bin Wajih] yaravuze; yatubwiye [Malik bin Dinar] yavuye kuri [Muhammad bin Sirin] yavuye kuri [Abu Hurairah] yavuye ku Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam, yaravuze ati: 'Munsi ya buri musatsi hari junub, bityo oza umusatsi kandi usukure uruhu'. Muri iki gice harimo n'amateka ya Ali na Anas. Abu Isa yaravuze ati: 'Hadith ya Al Harith bin Wajih ni Hadithi ya gharib tutazi uretse ko yayikuyeho, nubwo yari sheikh w'intege nke. Abahanga benshi bayivuzeho, ariko yayivuzeho yonyine, yavuye kuri Malik bin Dinar. Hari igihe yitwa Al Harith bin Wajih ndetse rimwe na rimwe yitwa Ibn Wajbah'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 100

حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ لَا يَتَوَضَّأُ بَعْدَ الْغُسْلِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ أَنْ لَا يَتَوَضَّأَ بَعْدَ الْغُسْلِ

yatubwiye [Isma'il bin Musa] yaravuze, yatubwiye [Sharik] yavuye kuri [Abu Ishaq] yavuye kuri [Al Aswad] yavuye kuri [Aisyah] yaravuze ati: 'Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam ntiyigeze akora umwambiro nyuma yo kwiyuhagira'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni Hadithi ya Hasan Sahih'. Abu Isa yaravuze ati: 'Kandi iki ni igitekerezo cy'abatari bake mu basangirangendo b'Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam na tabi'in, ni ukuvuga kudakora umwambiro nyuma yo kwiyuhagira'.