Revert to Islam, click here
Islam Al-Haq: Qur’an na Hadithi
(Islam nyayo)
Free Download / Gukuramo ku buntu

Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadithi

Hadithi

Imam Tirmidzi : 61

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ كَثِيرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَتَوَضَّأُ مِنْ بِئْرِ بُضَاعَةَ وَهِيَ بِئْرٌ يُلْقَى فِيهَا الْحِيَضُ وَلُحُومُ الْكِلَابِ وَالنَّتْنُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْمَاءَ طَهُورٌ لَا يُنَجِّسُهُ شَيْءٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ جَوَّدَ أَبُو أُسَامَةَ هَذَا الْحَدِيثَ فَلَمْ يَرْوِ أَحَدٌ حَدِيثَ أَبِي سَعِيدٍ فِي بِئْرِ بُضَاعَةَ أَحْسَنَ مِمَّا رَوَى أَبُو أُسَامَةَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَعَائِشَةَ

[Hannad] na [Al Hasan bin Ali Al Khallal] n'abandi baratubwiye, baravuze; [Abu Usamah] yatubwiye kuri [Al Walid bin Kathir] yavuye kuri [Muhammad bin Ka'ab] yavuye kuri [Ubaidullah bin Abdullah bin Rafi' bin Khadij] yavuye kuri [Abu Sa'id Al Khudri] yaravuze; hari umuntu wabajije ati: 'Yewe Ntumwa ya Allah, ese byemewe ko dukora isuku mu mazi y'iriba rya Budla'ah ryajugunywemo ibikoresho byo mu mihango, inyama z'imbwa n'intumbi?' Intumwa ya Allah shallallahu 'alaihi wasallam irasubiza iti: 'Mu by'ukuri, amazi ni meza, nta kintu na kimwe gituma aba ahumanye'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni hasan, Abu Usamah yavuze ko ari Hadithi nziza, kandi nta muntu wigeze avuga Hadithi ya Abu Sa'id ivuga ku iriba rya Budla'ah iruta iyo Abu Usamah yavuze. Iyi Hadithi yavuzwe mu buryo butandukanye, yavuye kuri Abu Sa'id. Iki gice kirimo kandi Hadithi za Ibn Abbas na Aisha.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 62

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جَعْفَرِ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يُسْأَلُ عَنْ الْمَاءِ يَكُونُ فِي الْفَلَاةِ مِنْ الْأَرْضِ وَمَا يَنُوبُهُ مِنْ السِّبَاعِ وَالدَّوَابِّ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا كَانَ الْمَاءُ قُلَّتَيْنِ لَمْ يَحْمِلْ الْخَبَثَقَالَ عَبْدَةُ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ الْقُلَّةُ هِيَ الْجِرَارُ وَالْقُلَّةُ الَّتِي يُسْتَقَى فِيهَا قَالَ أَبُو عِيسَى وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا إِذَا كَانَ الْمَاءُ قُلَّتَيْنِ لَمْ يُنَجِّسْهُ شَيْءٌ مَا لَمْ يَتَغَيَّرْ رِيحُهُ أَوْ طَعْمُهُ وَقَالُوا يَكُونُ نَحْوًا مِنْ خَمْسِ قِرَبٍ

yatubwiye [Hannad] yavuze, yatubwiye [Abdah] yavuye kuri [Muhammad bin Ishaq] yavuye kuri [Muhammad bin Ja'far bin Az Zubair] yavuye kuri [Ubaidullah bin Abdullah bin Umar] yavuye kuri [Ibnu Umar] yaravuze; 'Numvise bivugwa na Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam ubwo yabazwaga amazi ari mu mirima kandi akunze gusurwa n'inyamaswa zo mu gasozi n'izindi nyamaswa,' Ibn Umar yaravuze; Nuko Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam arasubiza ati: 'Niba amazi agera kuri Qulah ebyiri ntabwo azaba arimo umwanda - najis -'. Abdah yaravuze; Muhammad bin Ishaq yaravuze ati: 'Al Qullah ni amacupa menshi manini, kandi Qullah ni amazi asanzwe akoreshwa mu kunywa'. Abu Isa yaravuze ati; 'Kandi icyo ni igitekerezo cya Imamu Shafi'i, Ahmad na Ishaq. Baravuze bati: 'Niba amazi agera kuri Qullah ebyiri nta kintu na kimwe cyayahumanya, ni ukuvuga, igihe cyose adahinduye impumuro cyangwa uburyohe bwayo, kandi bavuga bati; 'Hafi amazi agera ku nkingi eshanu za Qirbah-'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 63

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَبُولَنَّ أَحَدُكُمْ فِي الْمَاءِ الدَّائِمِ ثُمَّ يَتَوَضَّأُ مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ

yatubwiye [Mahmud bin Ghailan] yaravuze, yatubwiye [Abdurrazaq] yabikuye kuri [Ma'mar] yavuye kuri [Hammam bin Munabbih] yavuye kuri [Abu Hurairah] yavuye kuri Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam, yaravuze ati: 'Nta n'umwe muri mwe ugomba kunyara mu mazi adatemba - adatemba - hanyuma agasukura'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi ni Hadithi nyakuri, kandi muri iki gice harimo n'inkuru yavuye kuri Jabir'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 64

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ عَنْ مَالِكٍ ح و حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ سُلَيْمٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ سَلَمَةَ مِنْ آلِ ابْنِ الْأَزْرَقِ أَنَّ الْمُغِيرَةَ بْنَ أَبِي بُرْدَةَ وَهُوَ مِنْ بَنِي عَبْدِ الدَّارِ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُسَأَلَ رَجُلٌ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَرْكَبُ الْبَحْرَ وَنَحْمِلُ مَعَنَا الْقَلِيلَ مِنْ الْمَاءِ فَإِنْ تَوَضَّأْنَا بِهِ عَطِشْنَا أَفَنَتَوَضَّأُ مِنْ مَاءِ الْبَحْرِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُوَ الطَّهُورُ مَاؤُهُ الْحِلُّ مَيْتَتُهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَالْفِرَاسِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْفُقَهَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَابْنُ عَبَّاسٍ لَمْ يَرَوْا بَأْسًا بِمَاءِ الْبَحْرِ وَقَدْ كَرِهَ بَعْضُ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوُضُوءَ بِمَاءِ الْبَحْرِ مِنْهُمْ ابْنُ عُمَرَ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو وَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو هُوَ نَارٌ

yatubwiye [Qutaibah] kuri [Malik]. Kandi mu yindi nzira; Yatubwiye [Al Ansari Ishaq bin Musa] yaravuze, yatubwiye [Ma'n] yaravuze, yatubwiye [Malik] kuri [Shafwan bin Sulaim] kuri [Sa'id bin Salamah] umuryango wa Ibn Al Azraq, ko [Al Mughirah bin Abu burdah] bani Abdu Ad Dar, yamutangarije, ko yumvise [Abu Hurairah] avuga; ko hari umuntu wabajije Intumwa sallallahu alaihi wasallam ati: 'Yewe Ntumwa ya Allah, mu by'ukuri twagiye mu nyanja kandi twazanye amazi make gusa, nidukoresha ayo mazi mu kwiyuhagira nibwo tuzagira inyota. None se dushobora kwiyuhagira mu mazi yo mu nyanja?' Hanyuma Intumwa sallallahu alaihi wasallam irasubiza iti: 'Inyanja ni nziza mu mazi kandi ni halali mu mibiri yayo'. Muri iki gice harimo n'amateka ya Jabir na Al Firasi. Abu Isa yaravuze ati; Iyi Hadithi ni hasan sahih, kandi ni igitekerezo cy'abahanga mu mategeko benshi mu basangirangendo b'Intumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha). Muri bo harimo Abu Bakr, Umar, na Ibn Abbas. Bavugaga ko kwisukura n'amazi y'inyanja byemewe. Ariko, bamwe mu basangirangendo b'Intumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha) babifataga nk'amakrooh, barimo Ibn Umar na Abdullah ibn Amr. Abdullah ibn Amr yaravuze ati: "Ni umuriro."

Hadithi

Imam Tirmidzi : 65

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَقُتَيْبَةُ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ قَال سَمِعْتُ مُجَاهِدًا يُحَدِّثُ عَنْ طَاوُسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرَّ عَلَى قَبْرَيْنِ فَقَالَ إِنَّهُمَا يُعَذَّبَانِ وَمَا يُعَذَّبَانِ فِي كَبِيرٍ أَمَّا هَذَا فَكَانَ لَا يَسْتَتِرُ مِنْ بَوْلِهِ وَأَمَّا هَذَا فَكَانَ يَمْشِي بِالنَّمِيمَةِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي مُوسَى وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ حَسَنَةَ وَزَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ وَأَبِي بَكْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرَوَى مَنْصُورٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ طَاوُسٍ وَرِوَايَةُ الْأَعْمَشِ أَصَحُّ قَالَ و سَمِعْت أَبَا بَكْرٍ مُحَمَّدَ بْنَ أَبَانَ الْبَلْخِيَّ مُسْتَمْلِي وَكِيعٍ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعًا يَقُولُ الْأَعْمَشُ أَحْفَظُ لِإِسْنَادِ إِبْرَاهِيمَ مِنْ مَنْصُورٍ

yatubwiye [Hannad] na [Qutaibah] na [Abu Kuraib] barabivuze; yatubwiye [Waki'] kuri [Al A'masy] aravuga; Numvise [Mujahid] abwira [Thawus] kuri [Ibn Abbas] ati: Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam yanyuze mu mva ebyiri, hanyuma aravuga ati: 'Bombi barakorerwa iyicarubozo, kandi ntibakorerwa iyicarubozo kubera ibyaha bikomeye. Uyu yakorewe iyicarubozo kuko atitwikiriye igihe yari arimo kunyara, undi kuko yitwikiriye hagati yabo'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni iy'ukuri.' Kandi [Mansur] yavuze iyi Hadithi ya [Mujahid], ya [Ibnu Abbas], ariko ntiyayivuze kuri Thawus. Hagati aho, Hadithi yavuzwe na Al A'masy ni iy'ukuri kurushaho. Yaravuze ati: 'Numvise Abu Bakr bin Abn Al Balkhi - umuntu wasabye Waki kuyisoma' - aravuga ati; 'Al A'masy azi cyane sanad ya Ibrahim kurusha Mansur'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 66

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَأَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ أُمِّ قَيْسٍ بِنْتِ مِحْصَنٍ قَالَتْدَخَلْتُ بِابْنٍ لِي عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَأْكُلْ الطَّعَامَ فَبَالَ عَلَيْهِ فَدَعَا بِمَاءٍ فَرَشَّهُ عَلَيْهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَعَائِشَةَ وَزَيْنَبَ وَلُبَابَةَ بِنْتِ الْحَارِثِ وَهِيَ أُمُّ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ وَأَبِي السَّمْحِ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَبِي لَيْلَى وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِثْلِ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا يُنْضَحُ بَوْلُ الْغُلَامِ وَيُغْسَلُ بَوْلُ الْجَارِيَةِ وَهَذَا مَا لَمْ يَطْعَمَا فَإِذَا طَعِمَا غُسِلَا جَمِيعًا

yatubwiye [Qutaibah] na [Ahmad bin Muni'] barabivuga; yatubwiye [Sufyan bin Uyainah] kuva kuri [Az Zuhri] kuva kuri [Ubaidillah bin Abdullah bin Utbah] kuva kuri [Ummu Qais bint Mihshan] yaravuze ati: 'Nahuye n'Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam ndi kumwe n'umwana wanjye utari wariye ibiryo - yari akiri uruhinja -, hanyuma aramunyara. Nuko Intumwa imusaba amazi, hanyuma asuka amazi ku nkari.' Yaravuze ati: 'Muri iki gice harimo kandi inkuru zavuye kuri Ali, Aisyah, Zainab, Lubabah bint Al Harith, ari bo Umm Al Fadll bin Abbas bin Abdul Muthallib, Abu As Samh, Abdullah bin 'Amru, Abu Laila na Ibnu Abbas. Iki ni igitekerezo cy'impuguke nyinshi mu bya siyansi zo mu basangirangendo b'Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam, tabi'in n'abakurikiyeho nka Ahmad na Ishaq. Baravuze bati; 'Inkari z'umuhungu zirasutswe - zirasutswe - mu gihe inkari z'umukobwa zogejwe, ibi ni uko bombi batariye, niba bombi barariye bagomba kozwa'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 67

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُحَمَّدٍ الزَّعْفَرَانِيُّ حَدَّثَنَا عَفَّانُ بْنُ مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ وَقَتَادَةُ وَثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍأَنَّ نَاسًا مِنْ عُرَيْنَةَ قَدِمُوا الْمَدِينَةَ فَاجْتَوَوْهَا فَبَعَثَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي إِبِلِ الصَّدَقَةِ وَقَالَ اشْرَبُوا مِنْ أَلْبَانِهَا وَأَبْوَالِهَا فَقَتَلُوا رَاعِيَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْتَاقُوا الْإِبِلَ وَارْتَدُّوا عَنْ الْإِسْلَامِ فَأُتِيَ بِهِمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَطَعَ أَيْدِيَهُمْ وَأَرْجُلَهُمْ مِنْ خِلَافٍ وَسَمَرَ أَعْيُنَهُمْ وَأَلْقَاهُمْ بِالْحَرَّةِقَالَ أَنَسٌ فَكُنْتُ أَرَى أَحَدَهُمْ يَكُدُّ الْأَرْضَ بِفِيهِ حَتَّى مَاتُوا وَرُبَّمَا قَالَ حَمَّادٌ يَكْدُمُ الْأَرْضَ بِفِيهِ حَتَّى مَاتُوا قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَنَسٍ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا لَا بَأْسَ بِبَوْلِ مَا يُؤْكَلُ لَحْمُهُ

yatubwiye [Al Hasan bin Muhammad Az Za'farani] yaravuze, yatubwiye ['Affan bin Muslim] yaravuze, yatubwiye [Hammad bin Salamah] yaravuze, yatubwiye [Humaid] na [Qotadah] na [Tsabit] wa [Anas] yaravuze ati: 'Hari abantu bavuye muri Urainah baje i Madina, ariko ntibari bakwiriye ikirere cya Madina, nuko Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam ibohereza ahantu - ho - ingamiya za zakat. Yaravuze ati: 'Munywe amata yanyu n'inkari zanyu'. Ariko, bishe umushumba wa Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam birukana ingamiya, nyuma barazihakanye. Hanyuma bashyikirizwa Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam, hanyuma abaca amaboko n'ibirenge, amaso yabo arakurwamo hanyuma bajugunywa mu butayu bushyushye bwa harrah-'. Anas yaravuze ati; “Nabonye umwe muri bo agwa kugeza igihe umucanga winjiye mu kanwa ke, hanyuma arapfa”. Kandi wenda Hammad yaravuze ati: “Yarumaga ubutaka n'umunwa we kugeza igihe bapfuye”. Abu Isa yaravuze ati: “Iyi Hadithi ni hasan sahih, kandi iyi Hadithi yanavuzwe na Anas binyuze mu yindi nzira. Iki ni igitekerezo cy’abahanga benshi, Bavuga bati: ‘Nta kibi kiri mu nkari z’inyamaswa zifite inyama zemewe kurya’.”

Hadithi

Imam Tirmidzi : 68

حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ سَهْلٍ الْأَعْرَجُ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ غَيْلَانَ قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ الْتَّيْمِيُّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَإِنَّمَا سَمَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْيُنَهُمْ لِأَنَّهُمْ سَمَلُوا أَعْيُنَ الرُّعَاةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْلَمُ أَحَدًا ذَكَرَهُ غَيْرَ هَذَا الشَّيْخِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ زُرَيْعٍ وَهُوَ مَعْنَى قَوْلِهِ{ وَالْجُرُوحَ قِصَاصٌ }وَقَدْ رُوِيَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ قَالَ إِنَّمَا فَعَلَ بِهِمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا قَبْلَ أَنْ تَنْزِلَ الْحُدُودُ

yatubwiye [Al Fadll bin Sahl Al A'raj Al Baghdadi] yaravuze, yatubwiye [Yahya bin Ghailan] yaravuze; yatubwiye [Yazid bin Zurai'] yaravuze, yatubwiye [Sulaiman At Taimi] kuva kuri [Anas bin Malik] yaravuze ati; 'Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam yabakuye amaso kuko bakuye amaso y'umushumba'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni iyo ku rwego rwa gharib, nta wundi tuzi uvuga iyi Hadithi uretse uyu musheikh, kuva kuri Yazid bin Zurai', kandi ibi bihuye n'ijambo rye: -kandi ibikomere -ndetse- bifite qishas-. Iyi Hadithi yanavuzwe na Muhammad bin Sirin, yaravuze ati; 'Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam yabibakoreye mbere y'uko umurongo uvuga ku bintu bya hudud uhishurwa'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 69

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا وُضُوءَ إِلَّا مِنْ صَوْتٍ أَوْ رِيحٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

batubwiye [Qutaibah] na [Hannad] baravuga; batubwiye [Waki'] bivuye kuri [Syu'bah] bivuye kuri [Suhail bin Abu Salih] bivuye kuri [se] bivuye kuri [Abu Hurairah] baravuga; 'Mu by'ukuri, Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam yaravuze ati: 'Nta kwiyuhagira keretse kubera ijwi cyangwa impumuro'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni iy'ukuri.'

Hadithi

Imam Tirmidzi : 70

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا كَانَ أَحَدُكُمْ فِي الْمَسْجِدِ فَوَجَدَ رِيحًا بَيْنَ أَلْيَتَيْهِ فَلَا يَخْرُجْ حَتَّى يَسْمَعَ صَوْتًا أَوْ يَجِدَ رِيحًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ وَعَلِيِّ بْنِ طَلْقٍ وَعَائِشَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي سَعِيدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ الْعُلَمَاءِ أَنْ لَا يَجِبَ عَلَيْهِ الْوُضُوءُ إِلَّا مِنْ حَدَثٍ يَسْمَعُ صَوْتًا أَوْ يَجِدُ رِيحًا و قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ إِذَا شَكَّ فِي الْحَدَثِ فَإِنَّهُ لَا يَجِبُ عَلَيْهِ الْوُضُوءُ حَتَّى يَسْتَيْقِنَ اسْتِيقَانًا يَقْدِرُ أَنْ يَحْلِفَ عَلَيْهِ وَقَالَ إِذَا خَرَجَ مِنْ قُبُلِ الْمَرْأَةِ الرِّيحُ وَجَبَ عَلَيْهَا الْوُضُوءُ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَإِسْحَقَ

yatubwiye [Qutaibah] yavuze, yatubwiye [Abdul Aziz bin Muhammad] wo muri [Suhail bin Abu Salih] ukomoka kuri [se] ukomoka kuri [Abu Hurairah]; "Intumwa y'Imana (Imana imuhe amahoro n'imigisha) yaravuze iti: 'Niba umwe muri mwe ari mu musigiti agahuha hagati y'amatako ye, ntimugasohoke kugeza yumvise ijwi cyangwa impumuro.' Yaravuze iti: 'Muri iki gice harimo kandi inkuru za Abdullah bin Zaid, Ali bin Thalq, Aisyah, Ibnu Abbas, Ibnu Mas'ud na Abu Sa'id'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni hasan sahih, iki ni igitekerezo cy'aba-ulama, ko umuntu adasabwa gukora isuku kugeza yumvise ijwi cyangwa akarihumura. Abdullah Ibnul Mubarak yaravuze ati: 'Niba umuntu atazi neza niba afite hadis cyangwa atazi, ntabwo agomba gukora isuku kugeza amenye neza, ku buryo atinyuka kurirahirira'. Yongera kuvuga ati: 'Niba ijwi riturutse mu myanya ndangagitsina y'umugore, agomba gukora isuku.' Iki ni igitekerezo cya Imamu Shafi'i na Ahmad.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 71

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ اللَّهَ لَا يَقْبَلُ صَلَاةَ أَحَدِكُمْ إِذَا أَحْدَثَ حَتَّى يَتَوَضَّأَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

yatubwiye [Mahmud bin Ghailan] yaravuze, yatubwiye [Abdurrazaq] yaravuze, yatubwiye [Ma'mar] yabikuye kuri [Hammam bin Munabbih] yavuye kuri [Abu Hurairah] yavuye kuri Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam, yaravuze ati: 'Mu by'ukuri, Allah ntazemera isengesho ry'umwe muri mwe niba akoze hadit kugeza akoze umwambiro'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni iy'ukuri mu rwego'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 72

حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُوسَى كُوفِيٌّ وَهَنَّادٌ وَمُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْمُحَارِبِيُّ الْمَعْنَى وَاحِدٌ قَالُوا حَدَّثَنَا عَبْدُ السَّلَامِ بْنُ حَرْبٍ الْمُلَائِيُّ عَنْ أَبِي خَالِدٍ الدَّالَانِيِّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَامَ وَهُوَ سَاجِدٌ حَتَّى غَطَّ أَوْ نَفَخَ ثُمَّ قَامَ يُصَلِّي فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّكَ قَدْ نِمْتَ قَالَ إِنَّ الْوُضُوءَ لَا يَجِبُ إِلَّا عَلَى مَنْ نَامَ مُضْطَجِعًا فَإِنَّهُ إِذَا اضْطَجَعَ اسْتَرْخَتْ مَفَاصِلُهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَأَبُو خَالِدٍ اسْمُهُ يَزِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ

yatubwiye [Isma'il bin Musa] abaturage ba Kufa, na [Hannad] na [Muhammad bin Ubaid Al Muharibi] bafite ibisobanuro bimwe, baravuga; yatubwiye [Abdussalam bin Harb Al Mula`i] kuva kuri [Abu Khalid Ad Dalani] kuva kuri [Qotadah] kuva kuri [Abul Aliyah] kuva kuri [Ibn Abbas] ko yabonye Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam asinziriye yunamye kugeza asinziriye, hanyuma arabyuka ajya gusenga. Hanyuma ndavuga nti: 'Yewe Ntumwa ya Allah, wasinziriye!' Yaravuze ati: 'Mu by'ukuri kwiyuhagira si itegeko keretse abaryama baryamye. Kubera ko abantu baryama baryamye, ingingo zabo zose zizaba zoroshye - zoroshye-'. Abu Isa yaravuze ati; 'Izina rya Abu Khalid ni Yazid bin Abdurrahman'. Yongera kuvuga ati: 'Muri iki gice harimo n'amateka ya Aisyah, Ibn Mas'ud na Abu Hurairah'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 73

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكَانَ أَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنَامُونَ ثُمَّ يَقُومُونَ فَيُصَلُّونَ وَلَا يَتَوَضَّئُونَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ و سَمِعْت صَالِحَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُ سَأَلْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الْمُبَارَكِ عَمَّنْ نَامَ قَاعِدًا مُعْتَمِدًا فَقَالَ لَا وُضُوءَ عَلَيْهِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى حَدِيثَ ابْنِ عَبَّاسٍ سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَوْلَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ أَبَا الْعَالِيَةِ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَاخْتَلَفَ الْعُلَمَاءُ فِي الْوُضُوءِ مِنْ النَّوْمِ فَرَأَى أَكْثَرُهُمْ أَنْ لَا يَجِبَ عَلَيْهِ الْوُضُوءُ إِذَا نَامَ قَاعِدًا أَوْ قَائِمًا حَتَّى يَنَامَ مُضْطَجِعًا وَبِهِ يَقُولُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدُ قَالَ بَعْضُهُمْ إِذَا نَامَ حَتَّى غُلِبَ عَلَى عَقْلِهِ وَجَبَ عَلَيْهِ الْوُضُوءُ وَبِهِ يَقُولُ إِسْحَقُ و قَالَ الشَّافِعِيُّ مَنْ نَامَ قَاعِدًا فَرَأَى رُؤْيَا أَوْ زَالَتْ مَقْعَدَتُهُ لِوَسَنِ النَّوْمِ فَعَلَيْهِ الْوُضُوءُ

[Muhammad bin Basysyar] yatubwiye, [Yahya bin Sa'id] yatubwiye kuri [Syu'bah] yavuye kuri [Qatadah] yavuye kuri [Anas bin Malik] yaravuze ati: 'Abasangirangendo b'Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam barasinziriye, hanyuma bakanguka bakora iswala batazongera kwiyuhagira'. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi ni hasan sahih'. Yaravuze ati: 'Numvise Salih bin Abdullah avuga ati: 'Nabajije Abdullah Ibn al Mubarak ku cyemezo cy'umuntu usinziriye yicaye nkana,' aramusubiza ati: 'Ntabwo agomba kwiyuhagira'. Abu Isa yaravuze ati: 'Sa'id bin Arubah yavuze Hadithi ya Ibn Abbas yavuye kuri Qatadah yavuye kuri Ibn Abbas. Ntaho yavuze izina rya Abul Aliyah kandi ntiyayivuze. Intiti zifite ibitekerezo bitandukanye ku bijyanye no kwiyuhagira bitewe n'ibitotsi, bamwe mu bahanga bavuga ko kwiyuhagira atari itegeko niba ibitotsi birangiye bicaye cyangwa bahagaze, kugeza igihe asinziriye aryamye. Iki gitekerezo cyafashwe na Ats Tsauri, Ibnul Mubarak na Ahmad. Ariko bamwe muri bo bavuze bati: "Iyo umuntu asinziriye kugeza ubwo ubwenge bwe butagikora, aba ategetswe gukora umwambiro." Iki gitekerezo cyafashwe na Ishaq. Imamu Asy Syafi'i yagize ati: "Iyo umuntu asinziriye kugeza ubwo arose, cyangwa kugeza igihe intebe ye ihindukiye kubera ibitotsi, aba ategetswe gukora umwambiro."

Hadithi

Imam Tirmidzi : 74

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوُضُوءُ مِمَّا مَسَّتْ النَّارُ وَلَوْ مِنْ ثَوْرِ أَقِطٍقَالَ فَقَالَ لَهُ ابْنُ عَبَّاسٍ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ أَنَتَوَضَّأُ مِنْ الدُّهْنِ أَنَتَوَضَّأُ مِنْ الْحَمِيمِ قَالَ فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ يَا ابْنَ أَخِي إِذَا سَمِعْتَ حَدِيثًا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَا تَضْرِبْ لَهُ مَثَلًا قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ حَبِيبَةَ وأُمِّ سَلَمَةَ وَزَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ وَأَبِي طَلْحَةَ وَأَبِي أَيُّوبَ وَأَبِي مُوسَى قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْوُضُوءَ مِمَّا غَيَّرَتْ النَّارُ وَأَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ عَلَى تَرْكِ الْوُضُوءِ مِمَّا غَيَّرَتْ النَّارُ

yatubwiye [Ibn Abu Umar] yaravuze; yatubwiye [Sufyan bin Uyainah] yavuye kuri [Muhammad bin 'Amru] yavuye kuri [Abu Salamah] yavuye kuri [Abu Hurairah] yaravuze; Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yaravuze ati: 'Ugomba kwiyuhagira ku kintu cyakozweho n'umuriro, nubwo cyaba ari amata yumye - foromaje-'. Abu Salamah yaravuze; Ibn Abbas aramubaza ati: 'Ewe Abu Hurairah, tugomba kwiyuhagira kuko turya ghee? Kandi tugomba kwiyuhagira kuko tunywa amazi ashyushye?' Abu Salamah aravuga; Abu Hurairah aramusubiza ati: 'Yewe mwana wa murumuna wanjye, niba wumvise Hadithi ivuye ku Ntumwa ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam, ntugakore ingero - zingana -'. Abu Isa yaravuze ati: 'Muri iki gice harimo kandi inkuru za Umm Habibah, Umm Salamah, Zaid bin Thabit, Abu Salamah, Abu Ayyub na Abu Musa'. Abu Isa yongeye kuvuga ati: 'Abahanga bamwe bavuga ko gusukura ari itegeko ku kintu gihindurwa n'umuriro - kibisi kikavamo gutekwa -, ariko abenshi mu bahanga mu basangirangendo b'Intumwa Sallallahu 'alaihi wasallam, tabi'in n'abantu ba nyuma ye ntibasukura ku kintu gihindurwa n'umuriro'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 75

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ سَمِعَ جَابِرًا قَالَ سُفْيَانُ وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُنْكَدِرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا مَعَهُ فَدَخَلَ عَلَى امْرَأَةٍ مِنْ الْأَنْصَارِ فَذَبَحَتْ لَهُ شَاةً فَأَكَلَ وَأَتَتْهُ بِقِنَاعٍ مِنْ رُطَبٍ فَأَكَلَ مِنْهُ ثُمَّ تَوَضَّأَ لِلظُّهْرِ وَصَلَّى ثُمَّ انْصَرَفَ فَأَتَتْهُ بِعُلَالَةٍ مِنْ عُلَالَةِ الشَّاةِ فَأَكَلَ ثُمَّ صَلَّى الْعَصْرَ وَلَمْ يَتَوَضَّأْقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَبِي هُرَيرَةَ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي رَافِعٍ وَأُمِّ الْحَكَمِ وَعَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ وَأُمِّ عَامِرٍ وَسُوَيْدِ بْنِ النُّعْمَانِ وَأُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَلَا يَصِحُّ حَدِيثُ أَبِي بَكْرٍ فِي هَذَا الْبَابِ مِنْ قِبَلِ إِسْنَادِهِ إِنَّمَا رَوَاهُ حُسَامُ بْنُ مِصَكٍّ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالصَّحِيحُ إِنَّمَا هُوَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَكَذَا رَوَاهُ الْحُفَّاظُ وَرُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَاهُ عَطَاءُ بْنُ يَسَارٍ وَعِكْرِمَةُ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَطَاءٍ وَعَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يَذْكُرُوا فِيهِ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ وَهَذَا أَصَحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِثْلِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ رَأَوْا تَرْكَ الْوُضُوءِ مِمَّا مَسَّتْ النَّارُ وَهَذَا آخِرُ الْأَمْرَيْنِ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَأَنَّ هَذَا الْحَدِيثَ نَاسِخٌ لِلْحَدِيثِ الْأَوَّلِ حَدِيثِ الْوُضُوءِ مِمَّا مَسَّتْ النَّارُ

yatubwiye [Ibn Abu Umar] yaravuze, yatubwiye [Sufyan bin Uyainah] yaravuze; yatubwiye [Abdullah bin Muhammad bin Aqil] yumvise [Jabir]. [Sufyan] yaravuze; kandi amaze kutubwira [Muhammad Ibnul Munkadir] kuri [Jabir] yaravuze ati: 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yarasohokanye nanjye. Yasuye umugore wa Ansari, hanyuma umugore amucira ihene arayirya, hanyuma umugore amuzanira n'agaseke karimo amadeke mashya, na we arayarya. Nyuma y'ibyo yakoze ubwirasi bwa zhuhur, arasenga aragenda. Umugore amuzanira indi hene, arayirya, hanyuma akora iswala ya nyuma ya saa sita atabanje gukora ubwirasi. Yaravuze ati; 'Muri iki gice harimo kandi inkuru zavuzwe na Abu Bakari, Ibin Abbas, Abu Hurairah, Ibinu Mas'ud, Abu Rafi', Umm Al Hakam, 'Amru bin Umayyah, Umm' Amir, Suwaid bin An Nu'man na Umm Salamah '. Abu Isa ati; 'Hadithi ya Abu Bakari muri iki gice ntabwo yemewe kuva kuruhande rwa sanad'. Kandi uwabivuze ni Husan bin Mishak, ukomoka kuri Ibin Sirin, kwa Ibin Abbas, kwa Abu Bakari wo ku ntumwa sallallaahu 'alaihi wasallam. Ariko Hadithi yukuri ni raporo ya Ibin Abbas, yanditswe nintumwa sallallaahu 'alaihi wasallam, nuburyo hafidz - abahanga ba Hadithi - babivuga. Bivugwa kandi muyindi nzira; ukomoka kuri Ibin Sirin, Ibin Abbas, ukomoka ku ntumwa sallallaahu 'alaihi wasallam. Iyi Hadithi yanavuzwe na Atho` ibn Yasar, Ikrimah, Muhammad ibn Amr ibn Atha, Ali ibn Abdullah ibn Abbas, n'abandi benshi banditswe na Ibn Abbas, banditswe n'Intumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha) batiriwe bavuga Abu Bakr As-Siddiq mu nkuru ze. Kandi iyi ni yo nkuru y'ukuri cyane. Abahanga benshi bo mu basangirangendo b'Intumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha), abayoboke bayo (tabi'in), n'abaje nyuma yabo bashyize mu bikorwa iyi Hadithi. Bavugaga ko atari ngombwa gukora isuku kugira ngo urye ikintu cyakozweho n'umuriro. Iyi ni yo iherezo ry'ibintu bibiri byavuzwe n'Intumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha), nk'aho ari ugutesha agaciro Hadithi ya mbere, ari yo Hadithi ivuga ku isuku ku kintu cyakozweho n'umuriro.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 76

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الرَّازِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَسُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْوُضُوءِ مِنْ لُحُومِ الْإِبِلِ فَقَالَ تَوَضَّئُوا مِنْهَا وَسُئِلَ عَنْ الْوُضُوءِ مِنْ لُحُومِ الْغَنَمِ فَقَالَ لَا تَتَوَضَّئُوا مِنْهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ وَأُسَيْدِ بْنِ حُضَيْرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى الْحَجَّاجُ بْنُ أَرْطَاةَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ أُسَيْدِ بْنِ حُضَيْرٍ وَالصَّحِيحُ حَدِيثُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَرَوَى عُبَيْدَةُ الضَّبِّيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الرَّازِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ ذِي الْغُرَّةِ الْجُهَنِيِّ وَرَوَى حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الْحَجَّاجِ بْنِ أَرْطَاةَ فَأَخْطَأَ فِيهِ وَقَالَ فِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ أُسَيْدِ بْنِ حُضَيْرٍ وَالصَّحِيحُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الرَّازِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَ إِسْحَقُ صَحَّ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثَانِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدِيثُ الْبَرَاءِ وَحَدِيثُ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ التَّابِعِينَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّهُمْ لَمْ يَرَوْا الْوُضُوءَ مِنْ لُحُومِ الْإِبِلِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ

yatubwiye [Hannad] yaravuze, yatubwiye [Abu Mu'awiyah] yavuye kuri [Al A'masy] yavuye kuri [Abdullah bin Abdullah Ar Razi] yavuye kuri [Abdurrahman bin Abu Laila] yavuye kuri [Al Barro` bin 'Azib] yaravuze; Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam yigeze kubazwa ku itegeko ryo gusukura inyama z'ingamiya, asubiza ati: 'Muyikorere isukura'. Hanyuma abajijwe ku itegeko ryo gusukura inyama z'ihene, asubiza ati: 'Ntimugomba gusukura kubera iyo mpamvu'. Yaravuze ati: 'Muri iki gice harimo n'amateka ya Jabir bin Samurah na Usaid bin Hudlair'. Abu Isa yaravuze ati: 'Al Hajjaj bin Artha`ah yavuze iyi Hadithi yavuye kuri Abdullah bin Abdullah, yavuye kuri Abdurrahman bin Abu Laila, yavuye kuri Usaid bin Hudlair. Ariko ukuri ni Hadithi ya Abdurrahman bin Abu Laila yavuye kuri Al Bara` bin 'Azib. Iki ni igitekerezo cya Ahmad na Ishaq. Kandi [Ubaidah Adl Dlabbi] yavuze kuri [Abdullah bin Abdullah Ar Razi], yavuye kuri [Abdurrahman bin Abu Laila], yavuye kuri [Dzul Ghurrah Al Juhanni]. Hagati aho, Hammad bin Salamah yavuze iyi Hadithi yavuye kuri Al Hajjaj bin Artha`ah, ariko yakoze ikosa mu nkuru ye. Yagize ati; 'Abdullah bin Abdurrahman bin Abu Laila, yavuye kuri se, yavuye kuri Usaid bin Hudlair. Kandi iz'ukuri ni, zavuye kuri Abdullah bin Abdullah Ar Razi, zavuye kuri Abdurrahman bin Abu Laila, zavuye kuri Al Bara` bin 'Azib. Ishaq yaravuze ati: 'Muri iki gice hari Hadithi ebyiri z'ukuri zavuye ku Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam; ari zo Hadithi ya Barra` na Hadithi ya Jabir bin Samurah'. Iki ni igitekerezo cya Ahmad na Ishaq. Kandi byavuzwe n'abahanga bamwe bo muri Tabi'in n'abandi ko bavuga ko kwiyuhagira atari ngombwa kugira ngo umuntu arye inyama z'ingamiya. Iki ni igitekerezo cya Sufyan Ats Thauri n'abaturage ba Kufa.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 77

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي عَنْ بُسْرَةَ بِنْتِ صَفْوَانَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ مَسَّ ذَكَرَهُ فَلَا يُصَلِّ حَتَّى يَتَوَضَّأَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ حَبِيبَةَ وَأَبِي أَيُّوبَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وأَرْوَى ابْنَةِ أُنَيْسٍ وَعَائِشَةَ وَجَابِرٍ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ هَكَذَا رَوَاهُ غَيْرُ وَاحِدٍ مِثْلَ هَذَا عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ بُسْرَةَ وَرَوَى أَبُو أُسَامَةَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ مَرْوَانَ عَنْ بُسْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ بِهَذَا وَرَوَى هَذَا الْحَدِيثَ أَبُو الزِّنَادِ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ بُسْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ بُسْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَبِهِ يَقُولُ الْأَوْزَاعِيُّ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالَ مُحَمَّدٌ وَأَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثُ بُسْرَةَ و قَالَ أَبُو زُرْعَةَ حَدِيثُ أُمِّ حَبِيبَةَ فِي هَذَا الْبَابِ صَحِيحٌ وَهُوَ حَدِيثُ الْعَلَاءِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ مَكْحُولٍ عَنْ عَنْبَسَةَ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ أُمِّ حَبِيبَةَ و قَالَ مُحَمَّدٌ لَمْ يَسْمَعْ مَكْحُولٌ مِنْ عَنْبَسَةَ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ وَرَوَى مَكْحُولٌ عَنْ رَجُلٍ عَنْ عَنْبَسَةَ غَيْرَ هَذَا الْحَدِيثِ وَكَأَنَّهُ لَمْ يَرَ هَذَا الْحَدِيثَ صَحِيحًا

yatubwiye [Ishaq bin Mansur] yaravuze; yatubwiye [Yahya bin Sa'id Al Qaththan] yabikuye kuri [Hisyam bin Urwah] yavuze; yambwiye [data] yabikuye kuri [Busrah bint Shafwan] ko Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam, yagize ati: 'Umuntu wese ukora ku gitsina cye ntagomba gusenga kugeza arangije kwiyuhagira'. Yaravuze ati: 'Muri iki gice harimo kandi inkuru zavuzwe na Umm Habibah, Abu Ayyub, Abu Hurairah, Arwa bint Unais, Aisyah, Jabir, Zaid bin Khalid na Abdullah bin 'Amru. Abu Isa yaravuze ati: 'Iyi Hadithi yavuzwe na Hasan Sahih'. Yaravuze ati: 'Bityo, si umuntu umwe gusa wavuze iyi Hadithi, yavuzwe na Hisyam bin Urwah, yavuzwe na se, yanditswe na Busrah. Kandi amateka ya [Abu Usamah] si yo yonyine yavuze iyi Hadithi, yavuye kuri [Hisyam bin Urwah], yavuye kuri [se], yavuye kuri [Marwan], yavuye kuri [Busrah], yavuye ku Intumwa sallallahu alaihi wasallam. Kandi Ishaq bin Mansur nawe yavuze ikintu kimwe, yaravuze ati; 'Abu Usamah yatubwiye gutya'. Kandi iyi Hadithi yavuzwe na Abu Az Zinad, yavuye kuri Urwah, yavuye kuri Busrah, yavuye ku Intumwa sallallahu alaihi wasallam. Ibyo ni nabyo twabwiwe na [Ali bin Hujr]. Yaravuze ati: 'Twabwiwe [Abdurrahman bin Abu Az Zinad], yavuye kuri [se], yavuye kuri [Urwah], yavuye kuri [Busrah], yavuye ku Intumwa sallallahu alaihi wasallam gutya. Kandi iki ni igitekerezo cy'umuntu umwe gusa, cyavuye ku basangirangendo b'Intumwa sallallahu alaihi wasallam na tabi'in. Ibi nabyo byafashwe na Al Auza'i, Syafi'i, Ahmad na Ishaq. Muhammadi yaravuze ati: 'Hadithi nyakuri cyane muri iki gice ni Hadithi ya Busrah'. Kandi Abu Zur'ah yaravuze ati: 'Muri iki gice, Hadithi ya Umm Habibah nayo ni ukuri, ni ukuvuga Hadithi ya Al 'Ala` Ibnul Harith, yavuye kuri Makhul, yavuye kuri 'Anbasah bin Abu Sufyan, yavuye kuri Umm Habibah'. Muhammadi yaravuze ati: 'Makhul ntiyigeze yumva bivugwa na 'Anbasah bin Abu Sufyan'. Mu gihe 'Anbasah yavuze bivugwa n'umugabo, yavuye kuri 'Anbasah utari iyi Hadithi, nk'aho yatekerezaga ko iyi Hadithi ari ukuri'.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 78

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا مُلَازِمُ بْنُ عَمْرٍو عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَدْرٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ طَلْقِ بْنِ عَلِيٍّ هُوَ الْحَنَفِيُّ عَنْ أَبِيهِعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَهَلْ هُوَ إِلَّا مُضْغَةٌ مِنْهُ أَوْ بَضْعَةٌ مِنْهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ عَنْ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَبَعْضِ التَّابِعِينَ أَنَّهُمْ لَمْ يَرَوْا الْوُضُوءَ مِنْ مَسِّ الذَّكَرِ وَهُوَ قَوْلُ أَهْلِ الْكُوفَةِ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَهَذَا الْحَدِيثُ أَحَسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ أَيُّوبُ بْنُ عُتْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ جَابِرٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ طَلْقٍ عَنْ أَبِيهِ وَقَدْ تَكَلَّمَ بَعْضُ أَهْلِ الْحَدِيثِ فِي مُحَمَّدِ بْنِ جَابِرٍ وَأَيُّوبَ بْنِ عُتْبَةَ وَحَدِيثُ مُلَازِمِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَدْرٍ أَصَحُّ وَأَحْسَنُ

[Hannad] yaravuze ati, [Mulazim bin 'Amr] yadusobanuriye kuri [Abdullah bin Badr] yavuye kuri [Qais bin Thalq bin Ali Al Hanafi], yavuye kuri [se] yavuye kuri Intumwa sallallahu alaihi wasallam, yaravuze ati: 'Ibice by'ibanga ni agace gato cyangwa igice cy'inyama cy'umuntu'. Yaravuze ati: 'Muri iki gice harimo kandi inkuru yavuye kuri Abu Umamah'. Abu Isa yaravuze ati: 'Ntabwo bivugwa gusa ku mugenzi umwe w'Intumwa sallallahu alaihi wasallam na bamwe mu ba tabi'in, ahubwo bavuga ko nta kwiyuhagira gushoboka kubera gukora ku bice by'ibanga. Iki ni igitekerezo cy'abantu ba Kufa na Ibn al Mubarak'. Kandi iyi Hadithi ni Hadithi nziza yavuzwe muri iki gice. Iyi Hadithi yavuzwe na [Ayyub bin Utbah] na [Muhammad bin Jabir] yavuye kuri [Qais bin Thalq], yavuye kuri [se]. Ariko, hari intiti zimwe na zimwe ziracyajya impaka ku nkuru za Muhammad ibn Jabir na Ayyub ibn Utbah. Hadithi ya Mulazim ibn Amr yavuye kuri Abdullah ibn Badr ni ukuri kurushaho kandi ni nziza kurushaho.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 79

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَأَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ وَأَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبَّلَ بَعْضَ نِسَائِهِ ثُمَّ خَرَجَ إِلَى الصَّلَاةِ وَلَمْ يَتَوَضَّأْقَالَ قُلْتُ مَنْ هِيَ إِلَّا أَنْتِ قَالَ فَضَحِكَتْ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ نَحْوُ هَذَا عَنْ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ قَالُوا لَيْسَ فِي الْقُبْلَةِ وُضُوءٌ و قَالَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ وَالْأَوْزَاعِيُّ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ فِي الْقُبْلَةِ وُضُوءٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَإِنَّمَا تَرَكَ أَصْحَابُنَا حَدِيثَ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا لِأَنَّهُ لَا يَصِحُّ عِنْدَهُمْ لِحَالِ الْإِسْنَادِ قَالَ و سَمِعْت أَبَا بَكْرٍ الْعَطَّارَ الْبَصْرِيَّ يَذْكُرُ عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْمَدِينِيِّ قَالَ ضَعَّفَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ هَذَا الْحَدِيثَ جِدًّا وَقَالَ هُوَ شِبْهُ لَا شَيْءَ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ يُضَعِّفُ هَذَا الْحَدِيثَ و قَالَ حَبِيبُ بْنُ أَبِي ثَابِتٍ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ عُرْوَةَ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبَّلَهَا وَلَمْ يَتَوَضَّأْ وَهَذَا لَا يَصِحُّ أَيْضًا وَلَا نَعْرِفُ لِإِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ سَمَاعًا مِنْ عَائِشَةَ وَلَيْسَ يَصِحُّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا الْبَابِ شَيْءٌ

yatubwiye [Qutaibah] na [Hannad] na [Abu Kuraib] na [Ahmad bin Muni'] na [Mahmud bin Ghailan] na [Abu 'Ammar Al Husain bin Huraits] bavuze; [Waki'] yatubwiye [Al A'masy] na [Habib bin Abu Thabit] na [Urwah] na [Aisyah] yaravuze ati: 'Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam yasomye bamwe mu bagore be, nyuma y'ibyo arasohoka ajya gusenga ntiyongera kwiyuhagira'. Urwah aravuga ati: 'Ni wowe ubwawe,' Urwah aravuga; 'Hanyuma araseka'. Abu Isa aravuga ati: 'Umuntu wavuze iyi Hadithi ntabwo yari umwe mu basangirangendo b'Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam na tabi' gusa.' Iki gitekerezo cyafashwe na Sufyan Ats Tsauri n'abaturage ba Kufa. Baravuze bati: 'Nta nshingano yo kwiyuhagira kubera gusomana'. Hagati aho, Malik bin Anas, Al Auza'i, Syafi'i, Ahmad, na Ishaq bavugaga ko gusomana bisaba kwiyuhagira. Iki gitekerezo nticyafashwe n'umwe mu bahanga b'abasangirangendo b'Intumwa (Imana imuhe amahoro) n'abayoboke bayo gusa. Ariko, abasangirangendo bacu baretse Hadithi ya Aisha kuko babonaga ko ari nkeya mu bijyanye n'uruhererekane rw'ubutumwa. Abu Isa yaravuze ati: 'Numvise Abu Bakr Al Aththar Al Bashri avuga kuri Ali Ibn al Madini, yaravuze ati: 'Yahya bin Sa'id Al Qaththan yagabanyije iyi Hadithi.' maze aravuga ati: 'Ni kimwe n'ikintu kitari cyo.' Yaravuze kandi ati: 'Numvise Muhammad bin Isma'il agabanya iyi Hadithi, kandi Habib bin Abu Thabit ntiyigeze ayisobanukirwa kuri Urwah.' Byavuzwe na [Ibrahim At Taimi], bivuye kuri [Aisha] ko Intumwa (Imana imuhe amahoro) yamusomye maze ntiyongere kwiyuhagira. Ariko, iyi Hadithi nayo ntiyemewe. Ntituzi ko Ibrahim At-Taimi yigeze yumva ibi kuri Aisha. Nta Hadithi nyayo ituruka ku Muhanuzi (Imana imuhe amahoro n'imigisha) kuri iki kibazo.

Hadithi

Imam Tirmidzi : 80

حَدَّثَنَا أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ أَبِي السَّفَرِ وَهُوَ أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْهَمْدَانِيُّ الْكُوفِيُّ وَإِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ قَالَ أَبُو عُبَيْدَةَ حَدَّثَنَا وَقَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ عَبْدِ الْوَارِثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَمْرٍو الْأَوْزَاعِيُّ عَنْ يَعِيشَ بْنِ الْوَلِيدِ الْمَخْزُومِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ مَعْدَانَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَاءَ فَأَفْطَرَ فَتَوَضَّأَفَلَقِيتُ ثَوْبَانَ فِي مَسْجِدِ دِمَشْقَ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ صَدَقَ أَنَا صَبَبْتُ لَهُ وَضُوءَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى و قَالَ إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ مَعْدَانُ بْنُ طَلْحَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَابْنُ أَبِي طَلْحَةَ أَصَحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَأَى غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ مِنْ التَّابِعِينَ الْوُضُوءَ مِنْ الْقَيْءِ وَالرُّعَافِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَيْسَ فِي الْقَيْءِ وَالرُّعَافِ وُضُوءٌ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكٍ وَالشَّافِعِيِّ وَقَدْ جَوَّدَ حُسَيْنٌ الْمُعَلِّمُ هَذَا الْحَدِيثَ وَحَدِيثُ حُسَيْنٍ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَرَوَى مَعْمَرٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ فَأَخْطَأَ فِيهِ فَقَالَ عَنْ يَعِيشَ بْنِ الْوَلِيدِ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ الْأَوْزَاعِيَّ وَقَالَ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ وَإِنَّمَا هُوَ مَعْدَانُ بْنُ أَبِي طَلْحَةَ

yatubwiye [Abu Ubaidah bin Abu As Safar - ni ukuvuga Ahmad bin Abdullah Al Hamdani Al Kufi]. Kandi [Ishaq bin Mansur] yaravuze; yatubwiye [Abu Ubaidah], Ishaq yaravuze; yatubwiye [Abdu Ashshamad bin Abdul Warits] yaravuze, yambwiye [data] kuri [Husain Al Mu'allim] kuri [Yahya bin Abu Katsir] yaravuze; yambwiye [Abdurrahman bin 'Amru Al Auza'i] kuri [Ya'isy Ibnul Walid Al Makhzumi] kuri [se] kuri [Ma'dan bin Abu Talhah] kuri [Abu Darda`] ko Intumwa ya Allah sallallahu 'alaihi wasallam yarutse, hanyuma afungura igisibo cye akora isuku. Abu Darda' yaravuze ati: 'Hanyuma nahuye na [Tsauban] mu musigiti wa Damascus, ndabimubwira, maze aravuga ati: 'Yego, mu by'ukuri ni njye wamusutseho amazi yo kwiyuhagira.' Abu Isa yaravuze; Ishaq bin Mansur yaravuze; 'Ma'dan bin Talhah.' Abu Isa yaravuze; 'Nubwo Ibn Abu Talhah ari we munyakuri kurushaho.' Abu Isa yaravuze; 'Si intiti imwe gusa yo mu basangirangendo b'Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam wasallam na tabi'in ivuga ko umuntu agomba kwiyuhagira kubera kuruka cyangwa kuva amaraso mu mazuru -. Iki gitekerezo cyafashwe na Sufyan Ats Thauri, Ibnul Mubarak, Ahmad na Ishaq.' Mu gihe intiti zimwe na zimwe zivuga ko umuntu adasabwa kwiyuhagira kubera kuruka cyangwa kuva amaraso mu mazuru. Iki gitekerezo cyafashwe na Malik na Syafi'. Husain Al Mu'allim yabonaga iyi Hadithi ari nziza. Kandi Hadithi ya Husain niyo Hadithi nziza muri iki gice. Ma'mar yavuze iyi Hadithi yavuye kuri Yahya bin Abu Katsir, ariko yari yibeshye muri yo. Yaravuze ati; 'Biturutse kuri Ya`isy Ibnul Walid, bivuye kuri Khalid bin Ma'dan, bivuye kuri Abu Darda`, kandi ntaho yavuze izina rya Al Auza'i muri ryo. Yavuze ko ryaturutse kuri Khalid bin Ma'dan, nubwo yari Ma'dan bin Abu Talhah'.