Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 61
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ كَثِيرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَتَوَضَّأُ مِنْ بِئْرِ بُضَاعَةَ وَهِيَ بِئْرٌ يُلْقَى فِيهَا الْحِيَضُ وَلُحُومُ الْكِلَابِ وَالنَّتْنُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْمَاءَ طَهُورٌ لَا يُنَجِّسُهُ شَيْءٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ جَوَّدَ أَبُو أُسَامَةَ هَذَا الْحَدِيثَ فَلَمْ يَرْوِ أَحَدٌ حَدِيثَ أَبِي سَعِيدٍ فِي بِئْرِ بُضَاعَةَ أَحْسَنَ مِمَّا رَوَى أَبُو أُسَامَةَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَعَائِشَةَ
беҙгә [Ханнад] һәм [Әл Хәсән бин Али Әл хәлләл] һәм башҡаларға һөйләгәндәр, тинеләр; беҙгә [Әбү Усамах] [Әл Вәлид бин Ҡацирҙан] [Мөхәммәт бин Кағабтан] [Өбәйҙулла бин Абдулла бин Рафиғ бин Хәдиждан] [Әбү Сәғит Әл Худри] нан һөйләне, ул әйтте; тип һораны кемдер; — Эй, Аллаһ Рәсүле, унда ҡулланылған айлыҡ ҡапҡастары, эт ите һәм үләкһәләре һалынған Бүдләә ҡоҙоғо һыуынан тәһәрәт ала алабыҙмы? һуңынан Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм яуап бирә: «Ысынлап та, һыу саф, уны бысрата торған бер нәмә лә юҡ». Әбү Иса әйтте; «Был хәҙис хәсән, Әбү Усама уның яҡшы хәҙис икәнен белдергән, ә Әбү Сәғиттең Буҙла ҡоҙоғо тураһындағы хәҙистәрен бер кем дә һөйләмәгән, был ҡоҙоҡ Әбү Усама һөйләгәндән дә яҡшыраҡ. Ә был хәҙис Әбү Сәғиттән бер нисә юлдан риүәйәт ителгән. Шулай уҡ был сүрәлә Ибн Ғаббас һәм Ғәйсиәнең хәҙистәре лә бар.
Hadith
Imam Tirmidzi : 62
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جَعْفَرِ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يُسْأَلُ عَنْ الْمَاءِ يَكُونُ فِي الْفَلَاةِ مِنْ الْأَرْضِ وَمَا يَنُوبُهُ مِنْ السِّبَاعِ وَالدَّوَابِّ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا كَانَ الْمَاءُ قُلَّتَيْنِ لَمْ يَحْمِلْ الْخَبَثَقَالَ عَبْدَةُ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ الْقُلَّةُ هِيَ الْجِرَارُ وَالْقُلَّةُ الَّتِي يُسْتَقَى فِيهَا قَالَ أَبُو عِيسَى وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا إِذَا كَانَ الْمَاءُ قُلَّتَيْنِ لَمْ يُنَجِّسْهُ شَيْءٌ مَا لَمْ يَتَغَيَّرْ رِيحُهُ أَوْ طَعْمُهُ وَقَالُوا يَكُونُ نَحْوًا مِنْ خَمْسِ قِرَبٍ
беҙгә [Хәннәд] әйтте, беҙгә [Ғәбдәхте] [Мөхәммәт бин Исхаҡтан] [Мөхәммәт бин Джәғфәр бин Әз Зөбәйерҙән] [Өбәйҙулла бин Абдулла бин Ғүмәрҙән] [Ибнү Ғүмәрҙән] һөйләне; — Мин Рәсүлуллаһтан ҡырҙа булған, ҡырағай хайуандар һәм башҡа хайуандар йыш йөрөгән һыу тураһында һорағас, ишеттем, — тигән Ибн Ғүмәр; Шулай итеп, Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм яуап бирҙе: «Әгәр һыу ике ҡолаға етһә, унда бысраҡтар – нәжәстәр булмаясаҡ». Абдах әйтте; Мөхәммәт бин Исхаҡ әйтте; «Әл-Ҡулла – бер нисә ҙур банка, ә Ҡулла – ғәҙәттә эсергә ҡулланылған һыу». Әбү Иса әйтте; — Һәм имам Шәфиғи, Әхмәт һәм Исхаҡтың фекере шулай. Улар әйтте; «Әгәр һыу ике ҡоллаға етһә, уны бысратыу өсөн бер нәмә лә юҡ, йәғни еҫен йәки тәмен үҙгәртмәһә генә, һәм улар әйтә; — Һыу яҡынса биш Ҡирба -күшмә- тиклем һыу бар.
Hadith
Imam Tirmidzi : 63
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَبُولَنَّ أَحَدُكُمْ فِي الْمَاءِ الدَّائِمِ ثُمَّ يَتَوَضَّأُ مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ
Һөйләне беҙгә [Мәхмүт бин Ғәйлән] әйтте, беҙгә [Әбдүррәзаҡ] [Мәғмәрҙән] [Хәммәм бин Мөнаббихтан] [Әбү Һүрәйрәнән] Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһис-сәләм, ул әйтте: «Бер ҡасан да һеҙҙең берегеҙ ҙә тыныс һыуҙа һейҙек ҡыуырға тейеш түгел - ул ағып түгел - һәм аблюциянан». Әбү Иса әйтте; «Был дөрөҫ хәҙис, был сүрәлә лә Джәбирҙән риүәйәт бар».
Hadith
Imam Tirmidzi : 64
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ عَنْ مَالِكٍ ح و حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ سُلَيْمٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ سَلَمَةَ مِنْ آلِ ابْنِ الْأَزْرَقِ أَنَّ الْمُغِيرَةَ بْنَ أَبِي بُرْدَةَ وَهُوَ مِنْ بَنِي عَبْدِ الدَّارِ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُسَأَلَ رَجُلٌ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَرْكَبُ الْبَحْرَ وَنَحْمِلُ مَعَنَا الْقَلِيلَ مِنْ الْمَاءِ فَإِنْ تَوَضَّأْنَا بِهِ عَطِشْنَا أَفَنَتَوَضَّأُ مِنْ مَاءِ الْبَحْرِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُوَ الطَّهُورُ مَاؤُهُ الْحِلُّ مَيْتَتُهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَالْفِرَاسِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْفُقَهَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَابْنُ عَبَّاسٍ لَمْ يَرَوْا بَأْسًا بِمَاءِ الْبَحْرِ وَقَدْ كَرِهَ بَعْضُ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوُضُوءَ بِمَاءِ الْبَحْرِ مِنْهُمْ ابْنُ عُمَرَ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو وَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو هُوَ نَارٌ
беҙгә [Ҡотәйба] [Мәликтән] һөйләне. Ә икенсе маршруттан; Һөйләне беҙгә [Әл Ансари Исхаҡ бин Муса] әйтте, һөйләне беҙгә [Мәғн] әйтте, һөйләне беҙгә [Мәлик] [Шәфүән бин Сөләйм] [Сәғит бин Сәләмә] Ибн Әл Әзрәк ғаиләһенән, тип [Әл Мөғирә бин Әбү Бурда] бани Абду Әд Дар, ул уға хәбәр итте [Хөрәй]; тип, кемдер пәйғәмбәребеҙҙән һораған, саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм; «Эй, Аллаһ илсеһе, ысынлап та, беҙ диңгеҙҙә йөҙҙөк һәм әҙ генә һыу алып килдек, әгәр ҙә шул һыуҙы тәһәрәт өсөн ҡулланһаҡ, һыуһарбыҙ». Тимәк, диңгеҙ һыуында тәһәрәт ала алабыҙмы?» Шунан һуң пәйғәмбәребеҙ: «Диңгеҙ һыуы менән саф, кәүҙәләре менән хәләл», — тип яуап бирә. Был бүлектә шулай уҡ Джәбир һәм Әл-Фирасиҙан тарих бар. Әбү Иса әйтте; «Был хәҙис хәсән сахих, һәм был фекерҙе күпселек фуҡһалар Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм сәхәбәләренән ала. Улар араһында Әбү Бәкер, Ғүмәр һәм Ибнү Аббас бар. Диңгеҙ һыуы менән таҙартыу рөхсәт ителә, тип иҫәпләйҙәр. Әммә быны раҫлаусы пәйғәмбәребеҙҙең саллаллаһу ғәләйһис-сәләмдең ҡайһы бер сәхәбәләре лә булған, улар араһында Ибн Ғүмәр һәм Ғабдуллаһ бин Әмрү. Ә Ғабдуллаһ бин Әмрү әйтте; — Ут ине.
Hadith
Imam Tirmidzi : 65
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَقُتَيْبَةُ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ قَال سَمِعْتُ مُجَاهِدًا يُحَدِّثُ عَنْ طَاوُسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرَّ عَلَى قَبْرَيْنِ فَقَالَ إِنَّهُمَا يُعَذَّبَانِ وَمَا يُعَذَّبَانِ فِي كَبِيرٍ أَمَّا هَذَا فَكَانَ لَا يَسْتَتِرُ مِنْ بَوْلِهِ وَأَمَّا هَذَا فَكَانَ يَمْشِي بِالنَّمِيمَةِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي مُوسَى وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ حَسَنَةَ وَزَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ وَأَبِي بَكْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرَوَى مَنْصُورٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ طَاوُسٍ وَرِوَايَةُ الْأَعْمَشِ أَصَحُّ قَالَ و سَمِعْت أَبَا بَكْرٍ مُحَمَّدَ بْنَ أَبَانَ الْبَلْخِيَّ مُسْتَمْلِي وَكِيعٍ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعًا يَقُولُ الْأَعْمَشُ أَحْفَظُ لِإِسْنَادِ إِبْرَاهِيمَ مِنْ مَنْصُورٍ
беҙгә [Ханнад] һәм [Ҡотәйбә] һәм [Әбү Ҡурайб] әйтте, улар әйтте; беҙгә [Вәкиғ] [Әл-Әмәси]ҙән һөйләне, ул әйтте; Мин [Мөжәһиттең] [Сәүүскә] [Ибн Ғәббәстән] былай тигәнен ишеттем; Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм ике ҡәберҙән үтеп китте, шунан: «Икеһе лә ғазаплана, ҙур гонаһтар арҡаһында ғазапланмай», — тине. Был береһен һейҙек ҡыуғанда ҡапламаған өсөн йәберләгәндәр, икенсеһен бер-береһенә ҡаршы ҡойған өсөн йәберләгәндәр'. Әбү Иса әйтте; — Был хәҙис хәсәнлек дөрөҫ. [Мансур] был хәҙисте [Мөжәһиттән], [Ибнү Ғәббәстән] риүәйәт итте, әммә ул уны Сәүустан телгә алманы. Шул арала Әл-Әғмәси риүәйәт иткән хәҙис дөрөҫөрәк. Ул әйтте; «Мин Әбү Бәкер бин Әбн Әл Бәлхиҙе - Вәкиҙән уны уҡыуҙы һораған кешене ишеттем» - тип әйтергә; «Әл-Әмәси Ибраһимдың сәнғәтен Мансурға ҡарағанда ла яҡшыраҡ белә».
Hadith
Imam Tirmidzi : 66
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَأَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ أُمِّ قَيْسٍ بِنْتِ مِحْصَنٍ قَالَتْدَخَلْتُ بِابْنٍ لِي عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَأْكُلْ الطَّعَامَ فَبَالَ عَلَيْهِ فَدَعَا بِمَاءٍ فَرَشَّهُ عَلَيْهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَعَائِشَةَ وَزَيْنَبَ وَلُبَابَةَ بِنْتِ الْحَارِثِ وَهِيَ أُمُّ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ وَأَبِي السَّمْحِ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَبِي لَيْلَى وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِثْلِ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا يُنْضَحُ بَوْلُ الْغُلَامِ وَيُغْسَلُ بَوْلُ الْجَارِيَةِ وَهَذَا مَا لَمْ يَطْعَمَا فَإِذَا طَعِمَا غُسِلَا جَمِيعًا
беҙгә [Ҡотәйбә] һәм [Әхмәт бин Мөниғ] һөйләне, улар әйтте; беҙгә [Суфьян бин Өйәйнә] [Әз Зөһриҙән] [Өбәйдилла бин Абдулла бин Үтбахтан] [Өммө Ҡаис бинт Михшандан] һөйләне, ул әйтте; — Мин пәйғәмбәребеҙҙе ризыҡ ашамаған балам менән осраштым — ул әле бәпес ине —, шунан ул уның өҫтөнә һейҙек сығарҙы. Шулай итеп, Пәйғәмбәребеҙ һыу һораған, шунан һыуҙы һейҙеккә ҡойған». Ул әйтте; «Был сүрәлә шулай уҡ Ғәли, Ғәйсә, Зәйнәб, Лүбәбә бинт Әл Хәристән, атап әйткәндә, Өмм Әл Фадл бин Ғәббәс бин Ғәбдел Мөтәллиб, Әбү Әс Сәмх, Ғабдулла бин Әмрү, Әбү Ләйлә һәм Ибнү Аббастан риүәйәттәр бар. Пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән, тәбиғиндәрҙән һәм уларҙан һуңғы Әхмәт, Исхаҡ кеүек күп кенә ғилми белгестәрҙең фекере шулай. Улар әйтте; 'Егет һейҙеге һибелә - һибелә - ә ҡыҙ һейҙеге йыуыла, был әгәр икеһе лә ашамаған, әгәр икеһе лә ашаған тимәк, уны йыуырға кәрәк'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 67
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُحَمَّدٍ الزَّعْفَرَانِيُّ حَدَّثَنَا عَفَّانُ بْنُ مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ وَقَتَادَةُ وَثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍأَنَّ نَاسًا مِنْ عُرَيْنَةَ قَدِمُوا الْمَدِينَةَ فَاجْتَوَوْهَا فَبَعَثَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي إِبِلِ الصَّدَقَةِ وَقَالَ اشْرَبُوا مِنْ أَلْبَانِهَا وَأَبْوَالِهَا فَقَتَلُوا رَاعِيَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْتَاقُوا الْإِبِلَ وَارْتَدُّوا عَنْ الْإِسْلَامِ فَأُتِيَ بِهِمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَطَعَ أَيْدِيَهُمْ وَأَرْجُلَهُمْ مِنْ خِلَافٍ وَسَمَرَ أَعْيُنَهُمْ وَأَلْقَاهُمْ بِالْحَرَّةِقَالَ أَنَسٌ فَكُنْتُ أَرَى أَحَدَهُمْ يَكُدُّ الْأَرْضَ بِفِيهِ حَتَّى مَاتُوا وَرُبَّمَا قَالَ حَمَّادٌ يَكْدُمُ الْأَرْضَ بِفِيهِ حَتَّى مَاتُوا قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَنَسٍ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا لَا بَأْسَ بِبَوْلِ مَا يُؤْكَلُ لَحْمُهُ
беҙгә [Әл Хәсән бин Мөхәммәт Әз Зәфрәни] әйтте, һөйләне [Әффан бин Мөслим] әйтте, беҙгә һөйләне [Хәммәт бин Сәләмә] әйтте, беҙгә [Хөмәйд] һәм [Ҡотада] һәм [Цабит] [Әнәс] әйтте; ' Урайнанан Мәҙинәгә ҡайһы бер кешеләр килгән, әммә улар Мәҙинә климатына яраҡлашмаған, шуға күрә пәйғәмбәребеҙ уларҙы зәҡәт дөйәләренең -урынына- ебәргән. Ул: «Һөтөңдө һәм һейҙегеңде эс», — тигән. Ләкин улар Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәсалләмдең көтөүсеһен үлтереп, дөйәләрҙе ҡыуып сығара, шунан һуң улар мөртәткә сыға. Һуңынан уларҙы пәйғәмбәргә саллаллаһу ғәләйһис-сәләмгә тәҡдим иттеләр, ул уларҙы ҡул-аяҡтарын арҡыры ҡырҡып, күҙҙәрен ҡырҡып сығарҙылар ҙа, эҫе сүллеккә ташланылар. Әнәс әйтте; — Берәүһенең ауыҙҙарына ҡом ингәнсе ҡолап төшкәнен күрҙем, шунан үлделәр. Ә бәлки, Хәммәт әйткәндер; — Улар үлгәнсе ауыҙы менән ерҙе тешләне. Әбү Иса әйтте; «Был хәҙис хәсән сахих, был хәҙис тә Әнәстен икенсе төрлө риүәйәт ителгән. был күпселек ғалимдар фекере, Улар әйтә; — Итен ашарға мөмкин булған малдар һейҙегендә бер ниндәй ҙә насарлыҡ юҡ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 68
حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ سَهْلٍ الْأَعْرَجُ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ غَيْلَانَ قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ الْتَّيْمِيُّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَإِنَّمَا سَمَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْيُنَهُمْ لِأَنَّهُمْ سَمَلُوا أَعْيُنَ الرُّعَاةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْلَمُ أَحَدًا ذَكَرَهُ غَيْرَ هَذَا الشَّيْخِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ زُرَيْعٍ وَهُوَ مَعْنَى قَوْلِهِ{ وَالْجُرُوحَ قِصَاصٌ }وَقَدْ رُوِيَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ قَالَ إِنَّمَا فَعَلَ بِهِمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا قَبْلَ أَنْ تَنْزِلَ الْحُدُودُ
беҙгә [Әл Фадл бин Сәхл Әл Әғраж Әл Бағдади] әйткән, беҙгә [Яхъя бин Ғәйлән] әйткән; беҙгә [Йәзид бин Зүрәй] әйтте, беҙгә [Сөләймән Әт Тайми] [Әнәс бин Мәликтән] әйтте; «Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм уларҙы күҙҙәрен һүндерҙе, сөнки улар көтөүсенең күҙҙәрен һүндерҙе». Әбү Иса әйтте; «Был хәҙис ғәриб кимәлендә, беҙ был хәҙисте был шәйехтән башҡа, Йәзид бин Зөрәйҙән башҡа телгә алған кешене белмәйбеҙ», һәм был Уның һүҙенә ярашлы: -һәм яралар -хатта- ҡышаһы бар-. Был хәҙисте Мөхәммәт бин Сирин да һөйләгән, тигән ул; «Пәйғәмбәребеҙ, саллаллаһу ғәләйһис-сәләм, улар менән хөдөт мәсьәләләре тураһында һөйләгән аят төшкәнсе шулай эшләгән».
Hadith
Imam Tirmidzi : 69
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا وُضُوءَ إِلَّا مِنْ صَوْتٍ أَوْ رِيحٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
беҙгә [Ҡотәйбә] һәм [Ханнад] әйттеләр; беҙгә [Вәкиғ] [Сөғбә]нән [Сөхәйл бин Әбү Сәлихтән] [атаһынан] [Әбү Һүрәйрә]нән әйтте; — Ысынында, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйткән: «Төшөү йәки еҫтән башҡа тәһәрәт юҡ», — тигән. Әбү Иса әйтте; — Был хәҙис хәсәнлек дөрөҫ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 70
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا كَانَ أَحَدُكُمْ فِي الْمَسْجِدِ فَوَجَدَ رِيحًا بَيْنَ أَلْيَتَيْهِ فَلَا يَخْرُجْ حَتَّى يَسْمَعَ صَوْتًا أَوْ يَجِدَ رِيحًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ وَعَلِيِّ بْنِ طَلْقٍ وَعَائِشَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي سَعِيدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ الْعُلَمَاءِ أَنْ لَا يَجِبَ عَلَيْهِ الْوُضُوءُ إِلَّا مِنْ حَدَثٍ يَسْمَعُ صَوْتًا أَوْ يَجِدُ رِيحًا و قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ إِذَا شَكَّ فِي الْحَدَثِ فَإِنَّهُ لَا يَجِبُ عَلَيْهِ الْوُضُوءُ حَتَّى يَسْتَيْقِنَ اسْتِيقَانًا يَقْدِرُ أَنْ يَحْلِفَ عَلَيْهِ وَقَالَ إِذَا خَرَجَ مِنْ قُبُلِ الْمَرْأَةِ الرِّيحُ وَجَبَ عَلَيْهَا الْوُضُوءُ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَإِسْحَقَ
беҙгә [Ҡотәйбә] әйтте, беҙгә [Ғәбдел Әзиз бин Мөхәммәтте] [Сөхәйл бин Әбү Сәлихтән] [атаһынан] [Әбү Һүрәйрәнән] һөйләне; "Аллаһ Рәсүле (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм): "Әгәр ҙә һеҙҙең берегеҙ мәсеттә булып, янбаштары араһында ел эләкһә, ул саҡта тауыш ишетмәйенсә йәки еҫ һиҙмәйенсә сыҡмағыҙ", - тигән. Мәсғүд һәм Әбү Сәғит әйтте: «Был хәҙис хәсән сахиһ, был ғалимдар фекере, кешегә тәһәрәт алыу кәрәкмәй, тик ул берәй тауыш ишетмәйенсә йәки уны еҫкәп, Абдулла Ибнул Мөбәрәк әйтте: «Әгәр ҙә ул тәһәрәткә эйә түгелме, юҡмы, тип әйтте. тип ант итергә баҙнат итә», — тигән. Был имам Шәфиғи менән Әхмәттең фекере.
Hadith
Imam Tirmidzi : 71
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ اللَّهَ لَا يَقْبَلُ صَلَاةَ أَحَدِكُمْ إِذَا أَحْدَثَ حَتَّى يَتَوَضَّأَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
беҙгә һөйләне [Мәхмүт бин Ғәйлән] әйтте, һөйләне беҙгә [Әбдүррәзаҡ] әйтте, һөйләне беҙгә [Мәғмәр] [Хәммәм бин Мөнәббих] [Әбү Һүрәйрә] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсалләм, ул әйтте: «Ысынлап та, Аллаһы Тәғәлә һеҙҙең берегеҙҙең дә доғаһын ҡабул итмәйәсәк. Әбү Иса әйтте; «Был хәҙис үҙенең дәрәжәһе буйынса хәсән сахих».
Hadith
Imam Tirmidzi : 72
حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُوسَى كُوفِيٌّ وَهَنَّادٌ وَمُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْمُحَارِبِيُّ الْمَعْنَى وَاحِدٌ قَالُوا حَدَّثَنَا عَبْدُ السَّلَامِ بْنُ حَرْبٍ الْمُلَائِيُّ عَنْ أَبِي خَالِدٍ الدَّالَانِيِّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَامَ وَهُوَ سَاجِدٌ حَتَّى غَطَّ أَوْ نَفَخَ ثُمَّ قَامَ يُصَلِّي فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّكَ قَدْ نِمْتَ قَالَ إِنَّ الْوُضُوءَ لَا يَجِبُ إِلَّا عَلَى مَنْ نَامَ مُضْطَجِعًا فَإِنَّهُ إِذَا اضْطَجَعَ اسْتَرْخَتْ مَفَاصِلُهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَأَبُو خَالِدٍ اسْمُهُ يَزِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ
беҙгә [Исмәғил бин Мусаға] Ҡуфа халҡын һөйләгән, ә [Ханнад] һәм [Мөхәммәт бин Үбәйд Әл-Мөхәриби] бер мәғәнә менән, тинеләр; беҙгә [Әбү Халид Әд Даланиҙан] [Ҡотада] [Әбүл Әлиә] [Ибн Аббастан] [Әбүл Әлиә] [Ибн Ғәббәстән] [Ғәбдүсәләм бин Хәрб Әл-Мүләи] тарафынан [Ибн Ғәббәстән] сәждә хәлендә йоҡлағанын күргәнен, шунан һуң намаҙға торғанын һөйләгән. Шунан мин әйттем; — Эй, Аллаһ Рәсүле, һин йоҡлап киттең! Ул әйтте: «Ысынлап та, ятып йоҡлағандарҙан башҡа тәһәрәт алыу мотлаҡ түгел. Сөнки ятып йоҡлаған кешеләрҙең бөтә быуындары ла йомшаҡ буласаҡ -һуҙылған-'. Әбү Иса әйтте; «Әбү Халидтың исеме Йәзид бин Абдуррахман». Ул тағы ла: «Был сүрәлә Ғәйсиә, Ибн Мәсғүд һәм Әбү Һүрәйрәнән дә тарих бар», — тине.
Hadith
Imam Tirmidzi : 73
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكَانَ أَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنَامُونَ ثُمَّ يَقُومُونَ فَيُصَلُّونَ وَلَا يَتَوَضَّئُونَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ و سَمِعْت صَالِحَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُ سَأَلْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الْمُبَارَكِ عَمَّنْ نَامَ قَاعِدًا مُعْتَمِدًا فَقَالَ لَا وُضُوءَ عَلَيْهِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى حَدِيثَ ابْنِ عَبَّاسٍ سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَوْلَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ أَبَا الْعَالِيَةِ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَاخْتَلَفَ الْعُلَمَاءُ فِي الْوُضُوءِ مِنْ النَّوْمِ فَرَأَى أَكْثَرُهُمْ أَنْ لَا يَجِبَ عَلَيْهِ الْوُضُوءُ إِذَا نَامَ قَاعِدًا أَوْ قَائِمًا حَتَّى يَنَامَ مُضْطَجِعًا وَبِهِ يَقُولُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدُ قَالَ بَعْضُهُمْ إِذَا نَامَ حَتَّى غُلِبَ عَلَى عَقْلِهِ وَجَبَ عَلَيْهِ الْوُضُوءُ وَبِهِ يَقُولُ إِسْحَقُ و قَالَ الشَّافِعِيُّ مَنْ نَامَ قَاعِدًا فَرَأَى رُؤْيَا أَوْ زَالَتْ مَقْعَدَتُهُ لِوَسَنِ النَّوْمِ فَعَلَيْهِ الْوُضُوءُ
беҙгә [Мөхәммәт бин Басыйәр] әйтте, беҙгә [Яхъя бин Сәғит] [Сөғбә] [Ҡатада] [Әнәс бин Мәлик]тән [Әнәс бин Мәлик] әйтте; «Пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләре йоҡланы, һуңынан уянып, ҡабат тәһәрәт алмайынса намаҙ уҡынылар». Әбү Иса әйтте; — Был хәҙис хәсәнлек дөрөҫ. Ул әйтте; — Сәлих бин Абдулланың әйткәнен ишеттем; — Мин Ғабдулла Ибнул Мөбәрәктән аңлы рәүештә тороп йоҡлаған кешеләр тураһындағы ҡанун тураһында һораным, ул: «Уға тәһәрәт алырға кәрәкмәй», — тип яуап бирҙе. Әбү Иса әйтте; Сәғит бин Аруба Ибн Ғәббәс хәҙисен Ҡатадахтан Ибн Ғәббәстән риүәйәт итә. Унда Әбүл Әлиәнең исемен әйтмәгән һәм уны ла телгә алмаған. Йоҡо арҡаһында тәһәрәт алыу тураһында ғалимдар фекерҙәре айырыла, ҡайһы бер ғалимдар ултырған килеш йәки баҫып йоҡлаһаң, ятып йоҡлағансы тәһәрәт алыу мотлаҡ түгел, тип раҫлай. Был фекерҙе Ац Цаури, Ибнул Мөбәрәк һәм Әхмәт ҡабул иткән. Әммә ҡайһы берҙәре әйтте; — Әгәр ҙә ул аҡылы эшләмәй башлағансы йоҡлаһа, тәһәрәт алырға тейеш. Был фекерҙе Исхаҡ ҡабул иткән. Имам Аш Сяфиғи әйтте; — Әгәр кеше төш күргәнсе йәки йоҡо арҡаһында урыны үҙгәргәнсе йоҡлаһа, тәһәрәт алырға тейеш.
Hadith
Imam Tirmidzi : 74
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوُضُوءُ مِمَّا مَسَّتْ النَّارُ وَلَوْ مِنْ ثَوْرِ أَقِطٍقَالَ فَقَالَ لَهُ ابْنُ عَبَّاسٍ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ أَنَتَوَضَّأُ مِنْ الدُّهْنِ أَنَتَوَضَّأُ مِنْ الْحَمِيمِ قَالَ فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ يَا ابْنَ أَخِي إِذَا سَمِعْتَ حَدِيثًا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَا تَضْرِبْ لَهُ مَثَلًا قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ حَبِيبَةَ وأُمِّ سَلَمَةَ وَزَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ وَأَبِي طَلْحَةَ وَأَبِي أَيُّوبَ وَأَبِي مُوسَى قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْوُضُوءَ مِمَّا غَيَّرَتْ النَّارُ وَأَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ عَلَى تَرْكِ الْوُضُوءِ مِمَّا غَيَّرَتْ النَّارُ
беҙгә [Ибн Әбү Ғүмәр] әйткән; беҙгә [Суфьян бин Өйәйнә] [Мөхәммәт бин Әмру] [Әбү Сәләмә] [Әбү Һүрәйрә]-нән һөйләне, ул әйтте; Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйтте: «Ут тейгән нәмә өҫтөндә тәһәрәт алырға кәрәк, хатта ул киптерелгән һөт -сыр булһа ла». Әбү Сәләмә әйтте; Ибн Ғәббәс унан: «Эй, Әбү Һүрәйрә, беҙ ҡорот ашаған өсөн тәһәрәт алырға тейешбеҙме? Ә йылы һыу эскән өсөн дә тәһәрәт алырға тейешбеҙме?» Әбү Сәләмә әйтте; Әбү Һүрәйрә шунан яуап бирә: «Эй, ағайымдың улы, әгәр ҙә һин Аллаһ Рәсүленән хәҙисте ишетһәң, тимәк, миҫалдар - тиңләштермә - килтермә». Әбү Иса әйтте; «Был сүрәлә шулай уҡ Өммө Хәбибә, Өммө Сәләмә, Зәйет бин Сабит, Әбү Сәләмә, Әбү Әйүп һәм Әбү Муса риүәйәттәре лә бар». Әбү Ғайса тағы ла: «Ҡайһы бер ғалимдар фекеренсә, тәһәрәт алыу фарыз, сөнки нимәлер ут менән үҙгәртелә – сей бешкән булып китә, әммә пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән фән белгестәренең күбеһе, саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләм, табиғиндар һәм уларҙан һуңғылар тәһәрәт алмай».
Hadith
Imam Tirmidzi : 75
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ سَمِعَ جَابِرًا قَالَ سُفْيَانُ وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُنْكَدِرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا مَعَهُ فَدَخَلَ عَلَى امْرَأَةٍ مِنْ الْأَنْصَارِ فَذَبَحَتْ لَهُ شَاةً فَأَكَلَ وَأَتَتْهُ بِقِنَاعٍ مِنْ رُطَبٍ فَأَكَلَ مِنْهُ ثُمَّ تَوَضَّأَ لِلظُّهْرِ وَصَلَّى ثُمَّ انْصَرَفَ فَأَتَتْهُ بِعُلَالَةٍ مِنْ عُلَالَةِ الشَّاةِ فَأَكَلَ ثُمَّ صَلَّى الْعَصْرَ وَلَمْ يَتَوَضَّأْقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَبِي هُرَيرَةَ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي رَافِعٍ وَأُمِّ الْحَكَمِ وَعَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ وَأُمِّ عَامِرٍ وَسُوَيْدِ بْنِ النُّعْمَانِ وَأُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَلَا يَصِحُّ حَدِيثُ أَبِي بَكْرٍ فِي هَذَا الْبَابِ مِنْ قِبَلِ إِسْنَادِهِ إِنَّمَا رَوَاهُ حُسَامُ بْنُ مِصَكٍّ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالصَّحِيحُ إِنَّمَا هُوَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَكَذَا رَوَاهُ الْحُفَّاظُ وَرُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَاهُ عَطَاءُ بْنُ يَسَارٍ وَعِكْرِمَةُ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَطَاءٍ وَعَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يَذْكُرُوا فِيهِ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ وَهَذَا أَصَحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِثْلِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ رَأَوْا تَرْكَ الْوُضُوءِ مِمَّا مَسَّتْ النَّارُ وَهَذَا آخِرُ الْأَمْرَيْنِ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَأَنَّ هَذَا الْحَدِيثَ نَاسِخٌ لِلْحَدِيثِ الْأَوَّلِ حَدِيثِ الْوُضُوءِ مِمَّا مَسَّتْ النَّارُ
беҙгә [Ибн Әбү Ғүмәр] әйтте, беҙгә [Суфьян бин Өйәйнә] әйтте; беҙгә [Ғабдулла бин Мөхәммәт бин Аҡил] [Джәбирҙе] ишеткәнен һөйләне. [Суфьян] әйтте; һәм беҙгә [Мөхәммәт Ибнул Мөнкәдиргә] [Джәбирҙән] һөйләп, ул әйтте; Минең менән Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәсалләм килеп сыҡты. Бер ансар ҡатынына ҡунаҡҡа барған, шунан ҡатын уға кәзә үлтергән дә ул ашаған, шунан ҡатын да уға яңы финик һалынған кәрзин алып килгән, ул да ашаған. Шунан һуң зөһүр өсөн тәһәрәт алып, намаҙ уҡып сығып китә. Ҡатын шунан уға ҡалған кәзәне килтерә, ул ашай, шунан тәүҙә тәһәрәтләнмәйенсә икенде намаҙын уҡый. Ул әйтте; «Был сүрәлә шулай уҡ Әбү Бәкер, Ибн Ғаббас, Әбү Һүрәйрә, Ибнү Мәсғүд, Әбү Рәфи, Өмм Әл Хәкәм, Әмру бин Өмәйә, Өмм Әмир, Сәүәйет бин Нөғмән һәм Өмм Сәләмә риүәйәттәре лә бар». Әбү Иса әйтте; «Был сүрәләге Әбү Бәкрҙең хәҙистәре сәнәғәт яғынан дөрөҫ түгел». Ә уны һөйләүсе Хөсән бин Мишаҡ, Ибн Сириндан, Ибн Аббастан, Әбү Бәкерҙән Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсәлламдан. Әммә сахих хәҙис Ибн Ғәббәстән, пәйғәмбәребеҙҙән, саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмдән хәбәр ителә, хафиҙҙар - хәҙис белгестәре - бына нисек һөйләй. Шулай уҡ икенсе юлдан да риүәйәт ителә; Ибн Сириндан, Ибн Аббастан, пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм. Был хәҙисте шулай уҡ Әтү бин Ясар, Икримә, Мөхәммәт бин Әмру бин Аса, Али бин Абдулла бин Аббас һәм тағы ла бик күптәр Ибн Аббастан, Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи васалламдан үҙенең сәнәғәтендә Әбү Бәкер Аш Сидди исемен телгә алмайынса риүәйәт иткән. Ә был иң ысын. Пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән, тәбиғиндәрҙән һәм уларҙан һуңғы кешеләрҙән күпселек ғалимдар был хәҙисте ғәмәлгә ашырҙы. Ут тейгән ризыҡты ашаған өсөн тәһәрәт алырға кәрәкмәй, тип иҫәпләйҙәр. Был пәйғәмбәребеҙҙән ике нәмәнең аҙағы, әйтерһең дә, был беренсе хәҙисте юйҙы, атап әйткәндә, ут тейгән нәмә арҡаһында тәһәрәт алыу тураһындағы хәҙисте».
Hadith
Imam Tirmidzi : 76
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الرَّازِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَسُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْوُضُوءِ مِنْ لُحُومِ الْإِبِلِ فَقَالَ تَوَضَّئُوا مِنْهَا وَسُئِلَ عَنْ الْوُضُوءِ مِنْ لُحُومِ الْغَنَمِ فَقَالَ لَا تَتَوَضَّئُوا مِنْهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ وَأُسَيْدِ بْنِ حُضَيْرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى الْحَجَّاجُ بْنُ أَرْطَاةَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ أُسَيْدِ بْنِ حُضَيْرٍ وَالصَّحِيحُ حَدِيثُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَرَوَى عُبَيْدَةُ الضَّبِّيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الرَّازِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ ذِي الْغُرَّةِ الْجُهَنِيِّ وَرَوَى حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الْحَجَّاجِ بْنِ أَرْطَاةَ فَأَخْطَأَ فِيهِ وَقَالَ فِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ أُسَيْدِ بْنِ حُضَيْرٍ وَالصَّحِيحُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الرَّازِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَ إِسْحَقُ صَحَّ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثَانِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدِيثُ الْبَرَاءِ وَحَدِيثُ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ التَّابِعِينَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّهُمْ لَمْ يَرَوْا الْوُضُوءَ مِنْ لُحُومِ الْإِبِلِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ
беҙгә [Ханнад] әйтте, беҙгә [Әбү Мөғәвиә] [Әл-Әмәси]ҙән [Ғабдулла бин Абдулла Әр Рази] [Ғабдулрахман бин Әбү Ләйлә] [Әл Барро бин Әзиб] әйтте; Бер ваҡыт пәйғәмбәребеҙҙән дөйә ите өсөн тәһәрәт алыу хөкөмө тураһында һорағандар, ул: «Уның өсөн тәһәрәт ал», — тип яуап биргән. Шунан һуң унан кәзә итен ашаған өсөн тәһәрәт алыу хөкөмө тураһында һорағандар, ул: «Уның арҡаһында тәһәрәт алырға ярамай», — тип яуап биргән. Ул әйтте; — Был бүлектә шулай уҡ Джәбир бин Самура һәм Усаид бин Худлаирҙан тарих бар. Әбү Иса әйтте; Был хәҙисте Ғабдулла бин Әбү Ләйләнән, Ғабдуррахман бин Әбү Ләйләнән, Үсәйд бин Хөдләирҙән Ғабдулла бин Әрсәнә риүәйәт иткән. Әммә дөрөҫ булғаны – Әл-Бара бин Ғәзибтән Әбдүррәхмән бин Әбү Ләйләнең хәҙисе. Әхмәт менән Исхаҡтың фекере шулай. Һәм [Ғүбәйҙә Әҙл Длабби] [Ғабдулла бин Абдулла Әр Разиҙан], [Ғабдуррахман бин Әбү Ләйләнән], [Дзул Ғүррә Әл-Джуһанниҙан] риүәйәт итте. Шул арала Хәммәд бин Сәләмә был хәҙисте Әл-Хаджаж бин Әрсәхтән риүәйәт иткән, әммә риүәйәтендә яңылышҡан. Ул әйтте; Ғабдуллаһ бин Әбдүррахман бин Әбү Ләйлә, атаһынан, Үсәйд бин Хөдләйерҙән. Ә ысындары: Абдулла бин Абдулла Ар Разиҙан, Абдуррахман бин Әбү Ләйләнән, Әл-Бара бин Әзибтән. Исхаҡ әйтте; — Был сүрәлә пәйғәмбәребеҙҙән килгән ике сахих хәҙис бар; атап әйткәндә, Барра хәҙистәре һәм Джәбир бин Самура хәҙистәре. Был Әхмәт менән Исхаҡтың фекере. Ҡайһы бер ғалимдарҙан һәм башҡаларҙан риүәйәт ителгән: улар дөйә итен ашаған өсөн тәһәрәт алырға кәрәкмәй, тигән фекерҙә. Был фекерҙә Суфьян Ац Цаури һәм Күфә халҡы.
Hadith
Imam Tirmidzi : 77
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي عَنْ بُسْرَةَ بِنْتِ صَفْوَانَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ مَسَّ ذَكَرَهُ فَلَا يُصَلِّ حَتَّى يَتَوَضَّأَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ حَبِيبَةَ وَأَبِي أَيُّوبَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وأَرْوَى ابْنَةِ أُنَيْسٍ وَعَائِشَةَ وَجَابِرٍ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ هَكَذَا رَوَاهُ غَيْرُ وَاحِدٍ مِثْلَ هَذَا عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ بُسْرَةَ وَرَوَى أَبُو أُسَامَةَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ مَرْوَانَ عَنْ بُسْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ بِهَذَا وَرَوَى هَذَا الْحَدِيثَ أَبُو الزِّنَادِ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ بُسْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ بُسْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَبِهِ يَقُولُ الْأَوْزَاعِيُّ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالَ مُحَمَّدٌ وَأَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثُ بُسْرَةَ و قَالَ أَبُو زُرْعَةَ حَدِيثُ أُمِّ حَبِيبَةَ فِي هَذَا الْبَابِ صَحِيحٌ وَهُوَ حَدِيثُ الْعَلَاءِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ مَكْحُولٍ عَنْ عَنْبَسَةَ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ أُمِّ حَبِيبَةَ و قَالَ مُحَمَّدٌ لَمْ يَسْمَعْ مَكْحُولٌ مِنْ عَنْبَسَةَ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ وَرَوَى مَكْحُولٌ عَنْ رَجُلٍ عَنْ عَنْبَسَةَ غَيْرَ هَذَا الْحَدِيثِ وَكَأَنَّهُ لَمْ يَرَ هَذَا الْحَدِيثَ صَحِيحًا
беҙгә [Исхаҡ бин Мансур] әйтте; беҙгә [Яхъя бин Сәғит Әл-Ҡатсан] [Хисәм бин Уруа] тигән һүҙҙәрҙе әйтте; миңә [атайыма] [Бусра бинт Шәфүән] хәбәр итте, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм: «Кем уның енси ағзаларына тейһә, тәһәрәт алғансы намаҙ уҡымаһын», — тигән. Ул әйтте; «Был сүрәлә шулай уҡ Өммө Хәбибә, Әбү Әйүб, Әбү Һүрәйрә, Әрүә бинт Өнәйс, Ғәйсиә, Джәбир, Зәйет бин Халид һәм Ғабдулла бин Әмру риүәйәттәре лә бар. Әбү Иса әйтте; «Был хәҙисте Хәсән Сәхих риүәйәт итә». Ул әйтте; — Шулай итеп, был хәҙисте бер генә кеше һөйләмәне, Хисйәм бин Урвахтан, атаһынан, Бусранан. Ә [Әбү Усаманың] тарихы ла был хәҙисте [Хисәйәм бин Урвахтан], [атаһынан], [Мәрүәндән], [Бусранан], Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсалламдан һөйләгән берҙән-бер кеше түгел. Һәм Исхаҡ бин Мансур ҙа шул уҡ һүҙҙәрҙе һөйләгән, ул әйткән; — Әбү Усама беҙгә былай тип әйтте. Һәм был хәҙисте лә Әбү Әз Зинад, Уруахтан, Бусранан, Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үсалләмдән риүәйәт иткән. Шулай уҡ беҙгә [Ғәли бин Хөжр] риүәйәт иткән. Ул әйтте; «Беҙгә [Әбдүррәхмән бин Әбү Әз Зинадҡа], [атаһынан], [Урванан], [Бусранан], Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсалләмдән шулай һөйләнде. Һәм был бер генә кешенең фекере түгел, пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм һәм тәбиғиндәрҙән. Быны Әл Әүзәи, Сәфии, Әхмәт һәм Исхаҡ та үҙ ҡулына ала. Мөхәммәт әйтте; «Был сүрәләге иң дөрөҫ хәҙис — «Бусра» хәҙисе». Һәм Әбү Зүрә әйтте: «Был сүрәлә Өммө Хәбибәнең хәҙистәре лә дөрөҫ, йәғни Мәхүлдән Әл-Ғәлә Ибнул Хәрис, Өммө Хәбибәнән Әнбәсә бин Әбү Суфьяндан». Мөхәммәт әйтте; Мәхүл «Әнбаса бин Әбү Суфьян»дан бер ҡасан да ишеткәне юҡ ине. Шул арала Әнбәсә бер кешенән, Әнбәсәнән был хәҙискә өҫтәп, был хәҙисте дөрөҫ тип уйлаған кеүек риүәйәт итте».
Hadith
Imam Tirmidzi : 78
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا مُلَازِمُ بْنُ عَمْرٍو عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَدْرٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ طَلْقِ بْنِ عَلِيٍّ هُوَ الْحَنَفِيُّ عَنْ أَبِيهِعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَهَلْ هُوَ إِلَّا مُضْغَةٌ مِنْهُ أَوْ بَضْعَةٌ مِنْهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ عَنْ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَبَعْضِ التَّابِعِينَ أَنَّهُمْ لَمْ يَرَوْا الْوُضُوءَ مِنْ مَسِّ الذَّكَرِ وَهُوَ قَوْلُ أَهْلِ الْكُوفَةِ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَهَذَا الْحَدِيثُ أَحَسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ أَيُّوبُ بْنُ عُتْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ جَابِرٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ طَلْقٍ عَنْ أَبِيهِ وَقَدْ تَكَلَّمَ بَعْضُ أَهْلِ الْحَدِيثِ فِي مُحَمَّدِ بْنِ جَابِرٍ وَأَيُّوبَ بْنِ عُتْبَةَ وَحَدِيثُ مُلَازِمِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَدْرٍ أَصَحُّ وَأَحْسَنُ
беҙгә [Ханнад] әйтте, беҙгә [Мөләзим бин Әмру] [Ғабдулла бин Бәдрҙән] [Ҡаис бин Тәлҡ бин Әли Әл Хәнәфиҙән], [атаһынан] Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһис-сәләм, ул әйтте: «Енси ағзалар тик бер ҡатлам йәки кешенән ит киҫәге генә». Ул әйтте; «Был бүлектә Әбү Өмәмәнән дә тарих бар». Әбү Иса әйтте; «Был риүәйәт пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренең береһенән һәм ҡайһы бер тәбиғиндәрҙән генә түгел, улар енси ағзаларға тейеү арҡаһында тәһәрәт булмай тигән фекерҙә булғандар. Был фекерҙе Ҡуфа халҡы һәм Ибнул Мөбәрәк ҡабул итә. Һәм был хәҙис ошо сүрәлә риүәйәт ителгән иң яҡшы хәҙис. Был хәҙисте [Әйүп бин Үтбә] һәм [Мөхәммәт бин Джәбир] [Ҡайс бин Тәлҡтән], [атаһынан] риүәйәт иткән. Әммә Мөхәммәт бин Джәбир һәм Әйүп бин Үтбә тураһында әле лә фекер алышыусы бер нисә ғалим бар. Ә Ғабдулла бин Бәдрҙән Мөләзим бин Әмруның хәҙисе дөрөҫөрәк һәм яҡшыраҡ».
Hadith
Imam Tirmidzi : 79
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَأَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ وَأَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبَّلَ بَعْضَ نِسَائِهِ ثُمَّ خَرَجَ إِلَى الصَّلَاةِ وَلَمْ يَتَوَضَّأْقَالَ قُلْتُ مَنْ هِيَ إِلَّا أَنْتِ قَالَ فَضَحِكَتْ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ نَحْوُ هَذَا عَنْ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ قَالُوا لَيْسَ فِي الْقُبْلَةِ وُضُوءٌ و قَالَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ وَالْأَوْزَاعِيُّ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ فِي الْقُبْلَةِ وُضُوءٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَإِنَّمَا تَرَكَ أَصْحَابُنَا حَدِيثَ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا لِأَنَّهُ لَا يَصِحُّ عِنْدَهُمْ لِحَالِ الْإِسْنَادِ قَالَ و سَمِعْت أَبَا بَكْرٍ الْعَطَّارَ الْبَصْرِيَّ يَذْكُرُ عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْمَدِينِيِّ قَالَ ضَعَّفَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ هَذَا الْحَدِيثَ جِدًّا وَقَالَ هُوَ شِبْهُ لَا شَيْءَ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ يُضَعِّفُ هَذَا الْحَدِيثَ و قَالَ حَبِيبُ بْنُ أَبِي ثَابِتٍ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ عُرْوَةَ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبَّلَهَا وَلَمْ يَتَوَضَّأْ وَهَذَا لَا يَصِحُّ أَيْضًا وَلَا نَعْرِفُ لِإِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ سَمَاعًا مِنْ عَائِشَةَ وَلَيْسَ يَصِحُّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا الْبَابِ شَيْءٌ
беҙгә [Ҡотәйбә] һәм [Ханнад] һәм [Әбү Ҡурайб] һәм [Әхмәт бин Мөни] һәм [Мәхмүт бин Ғәйлән] һәм [Әбү Ғәммәр Әл Хөсәйен бин Һүрәйт] улар әйткән; [Вәкиғ] беҙгә [Әл-Әғмәсиҙән] [Хәбиб бин Әбү Сәбиттән] [Урвахтан] [Ғәйсиә]ҙән әйтте; «Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм ҡайһы бер ҡатындарын үбеп ала, шунан һуң намаҙға сыға һәм башҡаса тәһәрәт алмай». Уруах әйтте; — Һин үҙең булырға тейешһең, — тине Уруа; — Шунан көлдө. Әбү Иса әйтте; «Был хәҙисте һөйләгән кеше пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән генә түгел, саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм һәм тәбиғин». Был фекерҙе Суфьян Ац Цаури һәм Куфа халҡы ҡабул иткән. Улар әйтте; «Үбешеү арҡаһында тәһәрәт алыу фарыз юҡ». Шул арала Мәлик бин Әнәс, Әл Әүзәи, Сиафии, Әхмәт һәм Исхаҡ фекерҙә; үбешергә тәһәрәт кәрәк тип. Был фекерҙе ғилми белгестәрҙең береһе генә Пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән саллаллааһу ғәләйһи вәсалләм һәм тәбиғиндәрҙән генә алмаған. Әммә дуҫтарыбыҙ, сәнәд йәһәтенән көсһөҙ тип, Ғәйсәнән килгән хәҙистән баш тарттылар. Әбү Иса әйтте; — Мин Али Ибнул Мәҙиниҙән Әбү Бәкер Әл Аттар Әл Бәшри тураһында телгә алыуын ишеттем, тине ул; Яхъя бин Сәғид Әл-Ҡатсан был хәҙисте көсһөҙләндерә. һәм ул: «Был бер нәмә лә юҡ», — тигән. Ул шулай уҡ; «Мин Мөхәммәт бин Исмәғилдең был хәҙисте көсһөҙләндергәнен ишеттем, ә Хәбиб бин Әбү Сәбит Урвахтан бер ҡасан да ишеткәне юҡ». [Ибраһим Әт Тәймиҙән], [Ғәйсиәнән] риүәйәт ителгән: бер ваҡыт пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үсәллам уны үбеп, ул башҡаса тәһәрәт алмай. Әммә был хәҙис тә дөрөҫ түгел. Ибраһим Әт Тайминың Ғәйсәнән хәбәр ишеткәнен бер ҡасан да белмәнек. Был сүрәлә пәйғәмбәребеҙҙән килгән дөрөҫ хәҙистәр юҡ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 80
حَدَّثَنَا أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ أَبِي السَّفَرِ وَهُوَ أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْهَمْدَانِيُّ الْكُوفِيُّ وَإِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ قَالَ أَبُو عُبَيْدَةَ حَدَّثَنَا وَقَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ عَبْدِ الْوَارِثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَمْرٍو الْأَوْزَاعِيُّ عَنْ يَعِيشَ بْنِ الْوَلِيدِ الْمَخْزُومِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ مَعْدَانَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَاءَ فَأَفْطَرَ فَتَوَضَّأَفَلَقِيتُ ثَوْبَانَ فِي مَسْجِدِ دِمَشْقَ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ صَدَقَ أَنَا صَبَبْتُ لَهُ وَضُوءَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى و قَالَ إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ مَعْدَانُ بْنُ طَلْحَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَابْنُ أَبِي طَلْحَةَ أَصَحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَأَى غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ مِنْ التَّابِعِينَ الْوُضُوءَ مِنْ الْقَيْءِ وَالرُّعَافِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَيْسَ فِي الْقَيْءِ وَالرُّعَافِ وُضُوءٌ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكٍ وَالشَّافِعِيِّ وَقَدْ جَوَّدَ حُسَيْنٌ الْمُعَلِّمُ هَذَا الْحَدِيثَ وَحَدِيثُ حُسَيْنٍ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَرَوَى مَعْمَرٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ فَأَخْطَأَ فِيهِ فَقَالَ عَنْ يَعِيشَ بْنِ الْوَلِيدِ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ الْأَوْزَاعِيَّ وَقَالَ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ وَإِنَّمَا هُوَ مَعْدَانُ بْنُ أَبِي طَلْحَةَ
тип һөйләне беҙгә [Әбү Үбәйҙә бин Әбү Әс Сәфәр -атап әйткәндә- Әхмәт бин Абдулла Әл Хәмдәни Әл Куфи]. Һәм [Исхаҡ бин Мансур] былай тине; беҙгә [Әбү Үбәйҙәгә] һөйләне, Исхаҡ әйтте; беҙгә [Ғәбдү Ашшамад бин Әбдел Вәритс] әйткән, миңә [атайым] [Хөсәйен Әл Мөғәллим] [Яхъя бин Әбү Ҡацир] әйткән; миңә [Ғабдуррахман бин Әмрү Әл Әүзәи] [Йәйси Ибнул Вәлид Әл Мәхзүмиҙән] [атаһынан] [Мәҙҙән бин Әбү Тәлһәхтән] [Әбү Дарҙаға] әйтте, тип, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһиссәләм ҡоҫҡан, һуңынан ул ғәббәтте боҙған. Әбү Дарҙа әйтте; — Шунан һуң мин [Цаубанды] Дамаск мәсетендә осраттым, был хаҡта һөйләнем, шуға күрә ул: «Дөрөҫ, ысынында мин уға тәһәрәт һыуы ҡойҙом», — тине. Әбү Иса әйтте; Исхаҡ бин Мансур тигән; «Мәғдән бин Талха». Әбү Иса әйтте; 'Шул уҡ ваҡытта Ибн Әбү Талха дөрөҫөрәк'. Әбү Иса әйтте; — Пәйғәмбәребеҙҙең сәхәбәләренән, ғәләйһис-сәләм, тәбиғиндәрҙән, ҡоҫоу йәки ҡан — танауҙан ҡан алыу — тәһәрәт алырға тейеш тигән фекерҙә бер генә ғалим юҡ. Был фекерҙе Суфьян Ац Цаури, Ибнул Мөбәрәк, Әхмәт һәм Исхаҡ ҡабул иткән. Шул арала ҡайһы бер ғалимдар ҡосҡан йәки танауҙан ҡан аҡҡан өсөн кеше тәһәрәт алырға тейеш түгел, тигән фекерҙә. Был фекерҙе Мәлик менән Сяфиғ ҡабул иткән. Хөсәйен Әл Мөғәллим был хәҙисте яҡшы тип һанай. Ә Хөсәйендең хәҙисе был сүрәләге иң яҡшы хәҙис. Был хәҙисте Мәғмәр Яхъя бин Әбү Ҡацирҙан һөйләгән, ләкин был хәҙистә яңылышҡан. Ул әйтте; «Йәйси Ибнул Вәлидтән, Халид бин Мәҙҙәндән, Әбү Дарданан, һәм ул унда Әл-Әүзәи исемен телгә алмаған. Ул, үҙе Мәҙән бин Әбү Талхаһ булһа ла, Халид бин Мәҙҙәндән, тине.
